HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012

PENYERAHAN DAN PENILAIAN TUGASAN ASSIGNMENT SUBMISSION AND ASSESSMENT

FAKULTI PENDIDIKAN DAN BAHASA SEPTEMBER / 2012

HBML2103 MORFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU

MATRICULATION NO IDENTITY CARD NO. TELEPHONE NO E-MAIL LEARNING CENTRE NAME TUTOR

: 750620126206001 : 750620-12-6206 : 0135571200 : rohanajukarna@yahoo.com.my : SANDAKAN BRANCH : ROHANA BT HJ JUKARNA : MOHD SYADAT YAP BIN YAHYA YAP

ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001

Page 1

HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012

Isi Kandungan
PERKARA 1.0 Pengenalan MUKA SURAT 3

2.0 Definisi dan Konsep Kata Tugas Berpandukan Ahli Bahasa

4-5

3.0 Kelompok Jenis Kata Tugas

5-8

4.0 Huraian Setiap Jenis Kata Tugas

9-22

5.0 Penutup Rujukan

23

ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001

Page 2

0 Pengenalan Secara umumnya tatabahasa bahasa Melayu mencakupi dua bidang iaitu morfologi dan sintaksis. kata kerja. struktur. kata adjektif. Kata tugas ialah satu kelompok perkataan yang kehadirannya dalam ayat penting kerana tugas-tugas sintaksis yang dipikulnya. kata tugas tidak berfungsi sebagai inti sesuatu frasa. sama ada akan merosakkan ayat itu atau mengurangkan maksud-maksud tertentu. bentuk dan penggolongan kata. Bentuk kata pula ialah rupa unit tatabahasa. 3. ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 3 . di bahagian hadapan frasa. Struktur kata bermaksud susunan bentuk bunyi ujaran atau lambang (tulisan) yang menjadi unit bahasa yang bermakna. dan binaan atau konstruksi ayat. Mengetahui secara terperinci tentang kajian tatabahasa iaitu morfologi dan sintaksis . muka surat 237 ). iaitu kata nama.. sintaksis dapat ditakrifkan sebagai bidang ilmubahasa yang mengkaji bentuk. Menurut Nik Safiah Karim (2008). Kata tugas hadir dalam ayat. Mendefinisi dan konsep kata tugas . pembentukan kata. Morfologi ialah bidang ilmu yang mengkaji struktur. Tiap-tiap jenis kata tugas mempunyai peranan tertentu. Membincangkan penggolongan kata tugas dalam bahasa Melayu. kata kerja. Manakala sintaksis pula ialah cabang ilmu bahasa yang mengkaji bentuk struktur. 4. Dalam bahasa Melayu terdapat empat golongan kata. Menghuraikan setiap jenis kata tugas. Penggolongan kata ialah proses menjeniskan perkataan berdasarkan keserupaan bentuk dan/atau fungsi dengan anggota lain dalam golongan yang sama. sama ada di bahagian hadapan ayat. Tidak seperti tiga golongan kata yang lain dalam bahasa Melayu. sama ada berbentuk tunggal atau hasil daripada proses pengimbuhan. Menurut Tatabahasa Dewan. yang jikalau tidak hadir dalam ayat. dan binaan atau konstuksi ayat serta hukum-hukum yang menentukan bagaimana perkataan disusun dalam ayat. Morfologi adalah bidang yang mengkaji struktur. dan golongan kata. dan kata tugas. 2. pemajmukan dan penggandaan. dan kata adjektif. sintaksis juga dikenali sebagai kajian tentang hukum atau rumus tatabahasa yang mendasari kaedah penggabungan dan penyusunan perkataan atau kelompok perkataan untukmembentuk ayat dalam sesuatu bahasa. Pada akhir penulisan tugasan ini adalah diharapkan saya akan dapat : 1. atau di belakang perkataan-perkataan tertentu untuk memberikan makna khusus atau memainkan peranan sintaksis tertentu dalam ayat berkenaan.HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 1. iaitu kata nama. ( Edisi Baharu.

frasa kerja atau frasa adjektif. Jika kita guna kata 'kasut' atau kata 'makan' secara solonya pun sudah memberi makna yang lengkap. pembenar pemeri atau tugastugas lain. Profesor Emeritus Dr Abdullah Hassan ( 2006 ) Kata tugas adalah perkataan yang mempunyai fungsi tatabahasa. Asraf ( 2007 ) Kata tugas ialah golongan perkataan selain kata nama. Ini bermaksud kata tugas tidak mempunyai makna tetapi digunakan dalam ayat dan frasa bagi menjalankan sesuatu tugas tatabahasa. Omar Kata tugas tidak mempunyai makna atau berdiri sendiri tetapi mempunyai fungsi yang amat penting dalam sesuatu ayat dan dipecahkan kepada dua bahagian iaitu Kata Penuh dan Kata Partikel d. penafi. Kehadiran kata tugas dalam ayat tidak berfungsi sebagai inti dalam sebarang frasa utama. a. Walaubagaimanapun. kata tugas ialah perkataan yang tidak boleh berdiri sendiri kecuali apabila digunakan dalam ayat sahaja. mari kita lihat definisi dan konsep kata tugas berpandukan ahli bahasa dan akademik . perkataan tersebut amatlah tidak munasabah. pendepan. Sebagai contoh salah satu jenis kata tugas ialah kata sendi. Jika kita guna secara tunggal.Walaupun tidak berfungsi sebagai unsur inti dalam sebarang frasa. penguat.0 Definisi dan Konsep Kata Tugas Berpandukan Ahli Bahasa dan Akademik Secara mudahnya. Lain pula halnya dengan kata nama seperti 'kasut' ataupun kata kerja seperti 'makan'. Kata tugas tidak boleh menjadi unsur inti bagi mana-mana frasa nama. sebaliknya mendukung sesuatu tugas sintaksis tertentu sama ada sebagai penghubung. antara perkataannya ialah 'dari' dan kata hubung seperti 'yang'. b. penerang. e. namun kata tugas amat berguna dalam mendukung sebarang tugas sintaksis. Siti Hajar Hj Abdul Aziz ( 2008 ) ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 4 . c. klausa dan frasa. penentu. pembantu. kata kerja dan kata sifat yang mendukung sesuatu tugas tertentu dalam binaan ayat. penegas. klausa dan frasa. kata kerja dan kata adjektif yang mendukung sesuatu tugas tertentu dalam binaan ayat. Asmah Hj.HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 2. Nik Safiah Karim dan Norlidza Shamsuddin (2008) Kata tugas ialah golongan perkataan selain kata nama.

bagi memudahkan penghuraian. Kata pembenda Oleh yang demikian. Kata hubung 2. penguat. penerang. Kata pembenar 13. Kata nafi 10. Kata sendi nama 12. Kata penyambug ayat b. penentu. pembenar. Kata seru 3.1 Kata Penyambung Ayat ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 5 . Kata praklausa c. penegas. Kata tanya 4. Kata prafrasa dan pascafrasa d.HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 Kata tugas dapat dikelaskan kepada sepuluh tugasan iaitu penghubung. pendepan. Kata adverba 16. pembantu. Kata bilangan 15. Kata arah 14. Kata perintah 5. Kata penguat 8. penafi. Kata pangkal ayat 6. Kata penegas 9. jenis-jenis kata tugas ini bolehlah dikelompokkan kepada empat kelompok berdasarkan kriteria kedudukan dan fungsinya dalam binaan ayat seperti berikut : a.0 Kelompok Jenis Kata Tugas Terdapat 17 jenis kata tugas iaitu : 1. Kata penekanan 17. Kata pasca kata 3. Kata bantu 7. 3. pemeri. Kata pemeri 11.

Kata seru Contoh : Aduhai. Kata perintah Contoh : Harap saudari dapat datang petang ini. relatif. pertanyaan. Kata penyambung ayat terdiri daripada jenis kata hubung berikut : a. atau sebagai penerang kepada pangkal klausa.2 Kata Praklausa Kata praklausa hadir di hadapan klausa bagi tujuan menimbulkan seruan. ( perkataan hingga adalah kata hubung keterangan ) iii. dan komplemen Contoh : i. ( perkataan yang adalah kata hubung relatif ) ii. Kata hubung gabungan Contoh : i. Kata hubung pancangan : keterangan. b.HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 Kata hubung penyambung ayat ialah kata hubung yang bertugas menghubungkan dua atau lebih binaan ayat sehingga menjadi ayat majmuk.( perkataan dan adalah penggabung ayat ) b. Pelajar lelaki menjalani kursus tahan lasak dan pelajar wanita menjalani kursus sukan mempertahankan diri . pengiyaan. Kata pembenar Contoh : ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 6 . Mereka tahu bahawa pekerjaan semakin sukar didapati ( perkataan bahawa adalah kata hubung komplemen ) 3. Dia membaca terlalu banyak hingga terlupa untuk makan. sukanya dia ! d. Kata praklausa terdiri daripada jenis-jenis kata yang berikut : a. Kata Tanya Contoh : Apakah maksud kata-kata awak tadi? c. Pelajar yang keracunan makanan itu dimasukkan ke hospital.

menguatkan. e. ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 7 . Kata penegas Contoh : Kami juga ingin ke bandar. b.3 Kata Prafrasa dan Pascafrasa Kata prafrasa dan pascafrasa hadir sebelum dan sesudah frasa nama. menunjukkan arah. Kata pemeri Contoh : Angin ialah udara yang bergerak. e. Kata adverb Contoh : Mereka meninggalkan majlis itu cepat benar . Kata pangkal ayat Contoh : Maka. frasa kerja. 1. c. dan frasa sendi. menegas. d. baginda yang sekian lama gering itu pun mangkat. Kata arah Contoh : Mereka menuju ke tepi sungai.HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 Ya. Kata bantu Contoh : Kakak sedang menyiapkan tugasan itu. 3. Kata-kata ini berfungsi menekankan maksud yang terkandung dalam ayat. memerikan. frasa adjektif. f. Kata prafrasa terdiri daripada jenis kata berikut : a. itu adalah kenyataan beliau tadi. Kata sendi Contoh : Dia pergi ke kantin. seperti membantu. menafikan. dan membilang. Kata penguat Contoh : Bayi itu sangat comel. g.

Kata pembenda Contohnya : Bukan kepalang sakitnya. Kata nafi Contoh : Dia bukan teman lelaki saya. Kata penguat Contoh : Bunga itu cantik sungguh.4 Kata Pascakata Kata pascakata hadir sesudah perkataan tertentu bagi membuat penekanan dan juga menerbitkan kata benda. Kata penegas Contoh : Dia datang juga. Kata penekan Contoh : Pokok rambutan itu nampak berbuah lebat. Kata bilangan Contoh : Dia meminjam beberapa buah buku di perpustakaan. 2. b.HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 h. Kata pascakata terdiri daripada dua jenis kata berikut : a. 3. b. c. Kata pascafrasa yang hadir sesudah frasa terdiri daripada jenis kata yang berikut : a. ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 8 . i. Kata adverba Contoh : Ibu pulang lewat.

ii. Contoh kata hubung gabungan ialah : dan lalu atau malahan tetapi sambil serta kemudian b. Bentuk kata hubung jenis ini ialah yang. Puan Rohana seorang guru yang berdedikasi. Kata hubung pancangan komplemen Kata hubung pancangan keterangan Kata Hubung Pancangan Relatif Kata hubung pancangan relatif atau ringkasnya kata relatif ialah perkataan yang berfungsi menghubungkan klausa utama dengan klausa kecil yang lain.0 Huraian Setiap Jenis Kata Tugas Berikut merupakan perincian setiap jenis kata tugas yang terdapat dalam bahasa melayu. Kata Hubung Pancangan Kata hubung pancangan ialah kata hubung yang menyambung klausa tak setara pada klausa utama. iaitu : i. Ayat yang terbentuk dengan menggunakan kata hubung gabungan disebut ayat majmuk gabungan. Contoh ayat : 1. Kata hubung pancangan terbahagi kepada tiga jenis.1 Kata Hubung Kata hubung atau kata penyambung ayat ialah sejumlah perkataan yang bertugas menghubungkan dua binaan ayat atau lebih sehingga membentuk ayat selapis atau ayat majmuk. 4.HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 4. iii. 2. yang baik itu budi (ii) Kata Hubung Pancangan Komplemen ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 9 . Terdapat dua jenis ayat majmuk iaitu ayat majmuk gabungan dan ayat majmuk pancangan. Yang indah itu bahasa. Kata Hubung Gabungan Kata hubung gabungan ialah jenis kata yang menghubungkan dua klausa atau lebih yang sama tara sifatnya. (i) Kata hubung pancangan relatif. a.

Kalau musuh menyerang. Untuk menguruskan badan. Semua pihak perlu mengetahui bahawa perkara yang sedang dihadapi adalah amat mencabar. Wahai anak-anaku. Sementara menanti padi masak. Contoh ayat : 1. Oh. Kami akan membuat rayuan andai kata permohonan kami ditolak. 4. Pegawai itu sering dipuji kerana rajin bekerja.HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 Kata Hubung Pancangan Komplemen berfungsi menghubungkan klausa yang menjadi pelengkap pada klausa utama. (iii) Kata Hubung Pancangan Keterangan Kata Hubung Pancangan Keterangan berfungsi menghubungkan klausa yang menjadi keterangan pada klausa utama. seseorang itu perlu mempunyai disiplin yang tinggi. Tuhanku. selamatkanlah mereka ! 3. 3. petani itu menanam jagung. 2. 2.2 Kata Seru Kata seru ialah kata yang berfungsi melahirkan berbagai-bagai perasaan dan digunakan dalam ayat seruan. kami akan melawan. Dua contoh kata komplemen ialah bahawa dan untuk. Celaka.Contoh kata keterangan adalah seperti berikut : kerana sekiranya C kalau o Contoh ayat : 1.berbaktilah kepada negara ! 2.habis tanamanku dimusnahkannya ! celaka wah aduhai amboi oh eh syabas wahai ketika sementara hingga walaupun agar semoga setelah tatkala semasa sebab untuk apabila jika(jikalau) sungguhpun kendatipun andai kata meskipun supaya ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 10 .Contoh kata seru ialah : aduh cis Contoh ayat : 1. 4.

contohnya mengapa. Penggunaannya dalam ayat adalah seperti berikut : 1. Benar.4 Kata Perintah Kata perintah ialah ialah perkataan yang bertujuan menimbulkan sesuatu tindak balas terhadap perintah.itulah guru yang baharu. Harga jam tangan itu berapa ? 2. Tolong temankan adik saya ini. 4.itulah orangnya. Contoh kata pembenar ialah : ya benar betul Contoh ayat : 1. atau permintaan. Sekiranya kata tanya didepankan. 3. 2. 2. Jangan berludah di sini. Ya. maka partikel –kah hendaklah disertakan. arahan. sayalah orang yang dimaksudkan itu. 3. Betul. Siapakah nama ayah kamu ? 4.HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 4. silaan. larangan.3 Kata Tanya Kata tanya ialah perkataan yang digunakan untuk bertanyakan sesuatu. Sila ambil makanan di sana.berapa. ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 11 .bila.bagaimana dan sebagainya.5 Kata Pembenar Kata pembenar ialah perkataan yang mengesahkan sesuatu pernyataan . Contoh kata perintah ialah : jangan usah sila jemput minta tolong harap Contoh ayat : 1. Kata tanya hadir dalam ayat sebagai sebahagian daripada prdikat.

atau masa hadapan. ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 12 . Arakian bersemayamlah baginda di istana baharu itu. iaitu kata bantu aspek dan kata bantu ragam. iaitu dengan menimbulkan makna tambahan dari segi aspek dan ragam. Syahdan baginda pun berangkat meninggalkan Melaka. kata bantu dibahagikan kepada dua kumpulan. Pekerja itu telah pulang. 2. Kami pernah melawat ke Batu Tulug. Murid-murid itu baru tiba. 4. Contoh kata pangkal ayat adalah seperti berikut : hatta kalakian maka sebermula syahdan alkisah adapun arakian Contoh ayat : 1. Bentuk-bentuk kata bantu aspek ialah : telah sudah baru pernah sedang masih akan mula belum Contoh ayat : 1. 2. Oleh yang demikian. (i) Kata Bantu Aspek Kata bantu aspek menimbulkan suasana perbezaan semasa.HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 4. dan frasa sendi nama. frasa adjektif. Hatta istana itu pun siaplah. 4. 3. 3.7 Kata Bantu Kata bantu yang hadir sebelum frasa ialah jenis perkataan yang membantu frasa kerja. Emak belum pulang dari kebun.6 Kata Pangkal Ayat Kata pangkal ayat ialah perkataan yang hadir di bahagian hadapan ayat yang menjadi penanda kesinambungan ayat dalam wacana. masa kini . 4. Maka panglima itu pun diberi persalinan. iaitu sama ada masa lampau.

HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 (ii) Kata Bantu Ragam Kata bantu ragam ialah bentuk kata yang menyatakan atau menerangkan ragam perasaan yang berkait dengan perbuatan yang dilakukan. ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 13 . 3. Pokok di belakang rumahku terlalu tinggi untuk di panjat. Terdapat tiga jenis kata penguat iaitu kata penguat hadapan. Sungai itu agak dalam. Contoh kata penguat hadapan ialah : terlalu paling agak cukup makin kurang Contoh ayat : 1. 3. Kita boleh masuk ke dewan itu sekarang. (i) Kata Penguat Hadapan Kata penguat hadapan ialah perkataan yang letaknya di hadapan frasa atau kata adjektif. 4.8 Kata Penguat Kata penguat ialah perkataan yang mendahului atau mengikuti frasa atau kata adjektif dan berfungsi menguatkan maksud yang terkandung dalam kata atau frasa adjektif. Contoh kata bantu aspek ragam ialah : hendak dapat mahu enggan harus patut mesti mungkin boleh Contoh ayat : 1. Mereka mesti ke balai raya sekarang. kata penguat belakang. 4. Pemandangan di kampung itu cukup indah. Harga komoditi sawit makin menurun. 2. Awak harus cepat supaya tidak ketinggalan bas. dan kata penguat bebas. Kanak-kanak itu enggan makan ubat. 4. 2.

(a) Pemandangan di kampung sungguh indah. iaitu sama ada di hadapan atau di belakang kata adjektif. Terdapat dua jenis kata penegas. Indah nian pemandangan di waktu senja. tah. Keputusan UPSR pada tahun ini teruk betul. Disiplin pelajar-pelajar itu baik sekali. 2.-kah. Lambat benar kura-kura itu berjalan. 4. (b) Pakaian seragam pasukan itu kemas amat. Contoh kata penguat belakang ialah : sekali benar betul nian Contoh ayat : 1. dan -lah. ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 14 . iaitu : (i) Yang menegaskan hanya frasa predikat . 3.HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 (ii) Kata Penguat Belakang Kata penguat belakang ialah perkataan yang letaknya di belakang kata adjektif. 2. (a) Pakaian seragam pasukan itu amat kemas.9 Kata Penegas Kata penegas yang juga disebut sebagai partikel atau penyerta ialah sejumlah perkataan yang memberi penekanan pada bahagian-bahagian tertentu dalam ayat. (iii) Kata Penguat Bebas Kata penguat bebas ialah perkataan yang letaknya bebas. Contoh kata penguat bebas ialah : amat sangat sungguh Contoh ayat : 1. 4. (b) Pemandangan di kampung indah sungguh.Contohnya.

2. jua. (ii) Secara huraian tentang subjek oleh predikat. Ketua saya yang sentiasa sibuk itu datang jua ke majlis pertunangan saya. Pemerihalan tersebut boleh dilakukan melalui dua cara iaitu : (i) Secara persamaan antara subjek dengan predikat. Makanan itu bukan untuk saya. frasa adjektif.Contohnya. Makanan seimbang adalah baik untuk kesihatan. dan memang. ialah perkataan yang menjadi unsur nafi frasa-frasa predikat. iaitu frasa nama. Contoh ayat : 1. ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 15 .11 Kata Pemeri Kata pemeri ialah unsur yang menjadi pemeri hal atau perangkai antara subjek dengan frasa-frasa utama dalam predikat. Bahasa Melayu ialah salah satu bahasa yang tergolong dalam keluarga Austronesia. Contoh ayat : 1. 3. Saya tidak akan datang lagi. Contoh ayat : 1. lagi. dengan menggunakan kata pemeri adalah . iaitu bukan dan tidak. 2. 4. 3. Hanya dia sahabat karibku.sebaliknya hanya menegur.HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 (ii) Yang menegaskan kedua-dua bahagian ayat. Contoh ayat : 1. Terdapat dua bentuk kata nafi. iaitu frasa nama sebagai subjek atau frasa predikat. Ucapannya bukan menghina kita. 4. Rombongan pengantin lelaki belum tiba lagi. dan frasa sendi nama. dengan menggunakan kata pemeri ialah. pun.10 Kata Nafi Kata nafi hanya hadir sebelum frasa. Apatah daya kita. juga. sahaja. frasa kerja. 4.

pecahan. Daripada  Menyatakan punca bagi manusia. perbezaan. menyatakan dan menyatakan perubahan.  Tempat : Mereka akan ke Sandakan esok.  Punca : Dia menerima surat itu daripada kakaknya.  Waktu : Ali menunggu dari pagi ke petang. asal kejadian.  Pecahan : Para peserta dibahagikan kepada dua kumpulan. unsur mujarad.  Perubahan keadaan : Pastikan anakanak kita tidak terdedah kepada bahaya dadah.  Sasaran : Sila kembalikan borang itu kepada kerani. masa waktu atau  Angin bertiup dari arah selatan  Tempoh kempen pilihanraya bermula dari esok. waktu atau masa Dari  Menyatakan arah atau tempat. Huraian kata sendi nama dan contoh ayat adalah seperti berikut : Kata Sendi Nama Di Ke Penerangan  Menujukkan tempat  Menunjukkan tempat Contoh Ayat  Ibunya mengajar di sekolah itu.  Menyatakan dan Kepada sasaran yang merujuk manusia. haiwan.  Arah : Mereka menuju ke Utara.  Sumber atau asal kejadian : Ukiran itu diperbuat daripada logam. haiwan. perbandingan.12 Kata Sendi Nama Kata sendi nama ialah perkataan yang letaknya di hadapan frasa nama.HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 4. Pada  Menunjukkan  Waktu : Bas itu bertolak pada pukul ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 16 .  Perbezaan atau perbandigan : Ana lebih pandai daripada Rita. arah di tuju.

 Kuih itu dibeli olehnya. laksana ) batu Dengan  Bersama-sama : Ayah ke pekan dengan ibu. cara sesuatu dilakukan.  Tempat : Tuliskan nama anda pada kertas ini.  Membawa penanda masa.  Memakai atau menggunakan : Ani melukis potret itu dengan cat air. Bagai.Umpama. Untuk. Demi  Bertugas  Membawa rujukan Seperti. Bagai.  Kami Sejak. Tentang maksud perbandingan : Seperti.  Hadiah ini untukmu. umpama.Umpama. Semenjak maksud waktu atau tinggal di kampung itu sejak/semenjak dua tahun lepas. memakai atau menggunakan.HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 keterangan waktu dan tempat  Menunjukkan kegunaan untuk sesuatu atau diperuntukan. bagai. makna tujuan.  Menyatakan perbandingan : Dia sentiasa bercanggah pendapat dengan ayahnya. Oleh  Membawa maksud ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 17 .  Wanita anaknya.  Cara sesuatu dilakukan : Dia memulakan majlis dengan doa. Laksana  Membawa maksud membawa tujuh pagi.  Kita hendaklah bersatu demi Negara. Akan  Mendahului kata itu sangat rindu akan adjektif yang bersifat emotif .  Hatinya keras (seperti. Bagi  Rumah untuk/bagi pekerja sedang diperbaiki. Laksana  Membawa maksud bersama-sama.  Mereka berbincang tentang masalah negara. menyatakan perbandingan yang serupa.

sampai ) ke universiti.HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 pembuat hubungan  Pemain bola baling itu kalah sebab kurang latihan.  Tidak ada perbezaan besar antara pendapatnya dan pendapat saya. 3. 4. Antara  Membawa pengertian  Kita harus bertutur dalam bahasa kebangsaan. ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 18 . Ali menaiki kereta api untuk ke utara Semenanjung Malaysia. dalam ayat pasif. 2.13 Kata Arah Kata arah ialah sejumlah perkataan yang hadir sebelum frasa nama dan lazimnya sesudah kata sendi nama untuk menunjukkan hala atau jurusan. atau tempat. waktu. Dia duduk di antara Ramli dan Ramlah. perihal peringkat dan had masa. Hingga. dan hubungan membawa sebab. Dalam. Sampai  Membawa maksud yang maksud  Anaknya belajar ( hingga. Mereka membuat pilihan dari segi kefasihan bertutur. Contoh kata arah yang sering digunakan dalam bahasa Melayu ialah : atas dalam selatan antara luar samping bawah sisi timur tepi penjuru barat belakang sudut hadapan tengah segi utara Contoh ayat : 1. lingkungan yang tidak mempunyai ruang atau jarak.

membawa ketigatiga. membawa tiap-tiap.  Ketiga-tiga orang pesalah itu akan dipenjarakan. Kata bilangan segala. sifatnya disebut bilangan kardinal. 3. pegawai tidak seluruh. ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 19 . sedikit sebagainya. 2. 4. setiap maksud pisahan. Kata yang bilangan Masing-masing.banyak. beberapa. persiapan pilihan untuk raya yang menunjukkan para. Kata bilangan dua.berabad-abad. dan sebagainya. Kata bilangan dapat di bahagikan kepada beberapa jenis mengikut ciri maknanya seperti yang tertera di dalam jadual berikut : Kata Bilangan Contoh Kata Bilangan Contoh Ayat 1.  Jumlah penduduk di Bandar itu mencecah angka sejuta ringgit.HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 4.  Dua hari lagi saya akan berangkat ke Rusia. menghadapi  Semua telah di laksanakan.  Beratus-ratus orang telah kehilangan tempat tinggal akibat banjir. dan dibenarkan mengambil cuti esok.  Setiap pelajar dikehendaki membawa makanan masingmasing. Kata yang bilangan beratus-ratus. sejuta.  Segala yang menunjukkan tiga ratus. sekalian. maksud himpunan. dua puluh.14 Kata Bilangan Kata bilangan ialah sejumlah perkataan yang menjadi penerang jumah pada frasa nama dan hadir sebelum frasa tersebut. dan sebagainya. bilangan tak tentu. semua. jumlah yang tentu dan sebagainya.

sekarang.sempat. penerang golongan yang kepada kemudian. nanti. begitu. kata nama.  Pakatan Rakyat akan dapat mengambil pemerintahan alih teraju sekiranya maksud pecahan dapat memenagi dua pertiga kerusi di parlimen.kelmarin.sepertiga. tadi.HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 5. membawa seperempat. sekali gus. berfungsi sebagai dahulu. dua dan  Setengah-setengah penduduk bandar tinggal di rumah pangsa.  Pelancong itu akan tiba esok dari New Zealand. pertiga sebagainya. tulat. dan frasa sendi dari segi cara. dan tempat . kelak.julung daripada kata kerja kali. Kata yang bilangan setengah. termasuk ke dalam ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 20 . yang esok. 4. daripada semalam. dan yang tidak sebagainya. dan frasa kerja.agaknya. Kata adverba dapat digolongkan kepada empat bentuk seperti berikut : Bentuk Kata Adverba a.  Orang yang begitu pandai pun boleh tertipu.15 Kata Adverba Kata adverba ialah perkataan yang menerangkan kata kerja.acap terdiri kali. kata barangkali.kadangkala. kata adjektif. Kata Adverba Jati Penerangan  Terdiri perkataan sememangnya Contoh Kata Contoh Ayat  Sejak peristiwa itu dia sering sakit. frasa adjektif atau nyaris. frasa sendi nama. masa. jarang kata adjektif dan sekali. lusa.

terjatuh. itu berjalan c.tinggi mengawan sebagainya. penerang kata kepada merah kata hitam menyala. adjektif. adverba seduhingar- akhirnya jatuh ke tanah jua.jarangberfungsi jarang.habishabisan) iii.(betul- penggandaan yang betul. separa.  Layang-layang tinggi melangit. Kata Adverba Bentuk Gandaan yang i. besar.teresakesak.Kata berentak. dikejar bingar.laju-laju) menerangkan kata ii. kerja. atau frasa kurang sendi nama.gilagilaan. atau frasa putih sendi nama berseri.  Ketam ialah haiwan yang mengiring. Kata Adverba yang Asalnya Kata Kerja  Berfungsi sebagai Terbang meninggi. berhati Fatimah terjatuh hampir ketika kerja.  Anak bongsu Pak Mat sudah besar adjektif. berkilat.Kata adverba daripada penggandaan penuh. menyidai kain.( sedan. b. panjang. Kata adverba kerja.  Sepandai-pandai tupai melompat setelah lama betul-betul dengan d. tinggi lampai dan sebagainya.HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 mana-mana golongan kata lain. kata adjektif penggandaan atau frasa nama.  Dia gembira kepulangan anaknya sekian terpisah. Kata Adverba dari Kata Adjektif  Berfungsi sebagai Berjalan penerang kata kepada ketawa kata hampir laju.(berdikitdikit.  Pencuri itu lari lintang-pukang kerana orang ramai.serta- ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 21 .  Perkataan terhasil proses dan  Kulit tuan puteri itu putih berseri. hati.

HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 merta) 4. Misalnya. Bukan kepalang sakitnya. Contoh ayat : 1. lantangnya.17 Kata Pembenda Kata pembenda ialah bentuk yang menjadikan sesuatu perkataan yang bukan daripada kata nama sebagai kata nama. Contoh ayat : 1.16 Kata Penekan Kata penekan ialah bentuk yang member penegasan kepada kata yang bergabung dengannya. Lajunya ialah 100 km sejam. ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 22 . lajunya. 2. sakitnya. 4. Sokongan kepada Pakatan Rakyat sesungguhnya semakin padu.

Kata pascakata pula ialah kata yang hadir sesudah perkataan tertentu agar dapat membuat penekanan atau penegasan kepada kata yang digandinginya ( kata penekanan ). seruan ( kata seru ). Kata penyambung ayat ataupun kata hubung berfungsi untuk menyambung ayat ataupun klausa. Kata prafrasa dan kata pascafrasa pula berfungsi sebagai penekanan kepada maksud yang terdapat dalam ayat seperti membantu ( kata bantu ). maka semasa memperincikannya. menafikan ( kata nafi ). Manakala. Oleh yang demikian. kata tugas ini bolehlah di pecahkan kepada empat ketegori iaitu kata penyambung ayat. dan juga menerbitkan kata benda iaitu menjadikan kata bukan kata nama sebagai kata nama ( kata pembenda ). dan penerang ( kata pangkal ayat ). ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 23 . keterangan. tetapi perkataan-perkataan itu penting kerana tugas-tugas yang dimainkan oleh kata tugas ini sangat mustahak. menegas ( kata penegas ).bagi memudahkan pemahaman tentang kata tugas. walaupun kata tugas dari segi konsepnya tidak mempunyai makna. menunjukkan arah ( kata sendi ). memerikan ( kata pemeri ). kata praklausa pula ialah kata yang hadir di hadapan klausa bagi tujuan pertanyaan ( kata tanya ). dan komplemen. kata praklausa. kata prafrasa dan pascafrasa. dan yang terakhir kata pasca kata. dan membilang ( kata bilangan ). menguatkan ( kata penguat ). pengiyaan ( kata pembenar ). Kata hubung ini terdiri daripada kata hubung gabungan dan kata hubung pancangan relatif.HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 5.0 Penutup Secara keseluruhannya.

com/doc/27764365/Hbml2103-Pembelajaran-Morfo-Sintaksis-BahasaMelayu-1-Definisi Capaian 8 November 2012 . Laman Web http://www. Bhd.my/stpm/indeks. Siti Hajar Hj.com/doc/14660563/Morfologi-Bahasa-Melayu 2012 . Kuala Lumpur: PTS Publications & Distributor Sdn.htm Capaian 27 Oktober 2012. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. Kuala Lumpur: Kumpulan Budiman Sdn.scribd. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. Farid M.tutor. Tatabahasa Bahasa Melayu (Perkataan). (1968). Tatabahasa Dewan Edisi Baharu.com. (1996).scribd.HBML2103 M0RFOLOGI DAN SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2012 Rujukan Buku Abdullah Hassan. Hashim Hj. Omar.Tatabahasa Bahasa Melayu (Morfologi dan Sintaksis). Onn.00pm http://www. Nik Safiah Karim. Omar. Musa. Nahu Melayu Mutakhir Edisi Keempat. (2003). Abdul Aziz. 2. Asmah Hj. 8. Abdul Hamid Mahmood. Asmah Hj. Bhd. (2004). Morfologi-Sintaksis Bahasa Melayu (Malaya) dan Bahasa Indonesia Satu Perbandingan Pola. (1993).00 pm ROHANA BT JUKARNA OUM PPT SANDAKAN 750620126206001 Page 24 .01.00pm Capaian 8 November http://www.