BIDANG MENCORAK DAN MEMBUAT REKAAN
Bidang kegiatan ini memberi peluang kepada murid memahami pelbagai cara untuk menghasilkan corak dan mengaplikasikannya menjadi suatu rekaan lain. Corak dan rekaan tersebut boleh juga dipadankan kepada manamana hasil daripada bidang kegiatan lain seperti binaan, kraf dan sebagainya. Corak terhasil daripada pelbagai teknik dan cara. Definisi Corak -susunan motif sama ada secara teratur, terancang atau bebas. Dua jenis corak iaitu corak terancang dan corak tidak rerancang. Motif -sama ada rupa/bentuk asas dalam rekaan/gubahan. -Ia drpd motif,flora,fauna,geometrical & organik. Corak Tradisi -corak yg mempunyai motifnya tersendiri dan mempunyai nama2 tertentu yg berunsur tradisi. Cth: Corak bunga buluh , Corak pucuk rebung, Corak bunga kiambang. Corak Terancang - guna motif yg disusun dgn teratur & dlm susunan tertentu. - motif menghasilkan corak yg ada pelbagai jenis susunan,seperti penggunaan garisan grid dlm penghasilan corak. Corak Tidak Terancang -dihasilkan secara bebas tanpa mpunyai motif tertentu. -dihasilkan dgn cara, merenjis,meniup, mengayak,menggolek dll - contoh: Corak teknik cerminan , Corak teknik pualaman, Corak cetakan tali, Cetakan daun, Corak tiupan Corak stensilan JENIS-JENIS MOTIF DALAM MEMBUAT CORAK DAN REKAAN Motif boleh didapati daripada; i. Rupa atau bentuk daripada alam ciptaan Tuhan Contohnya, Buah mangga ,Daun Siti Fatimah, Bunga teratai, Bunga mawar ii. Bentuk asas spt persegi, bulat,bujur, segitiga & geometri. iii. Bentuk dari bahan buatan manusia iv. Rupa atau bentuk angka dan huruf v. Rupa atau bentuk kraf tradisional 2.1 Corak tidak terancang secara: 2.1.1 Pualaman

Inilah corak yang telah dihasilkan menggunakan teknik pualaman Anda boleh menggunakan corak ini sebagai pembalut buku.penanda buku dan sabagainya! .

Sebuah talam untuk diisikan air sepenuhnya.jemur! .Cat minyak akan dititiskan mengikut citarasa sendiri.Guna berus atau kayu untuk mengacau cat hingga menghasilkan corak yg dikehendaki!Tangkupkan kertas lukisan atau kertas katrij ke atas permukaan cat/air (dalam talam) dan angkat.

.Bahan/ Warna untuk hasilkan corak pualaman.2 Tiupan ..1. 2.

.

JENIS-JENIS SUSUNAN DALAM CORAK DAN REKAAN Susunan ulang sekata Motif diulang berurutan dlm baris & lajur yg sama. 2.1. Susunan berselang seli Motif disusun berselang-seli antara motif ruangan kosong.4 Ikatan dan celupan (Klik Disini > (1.2.1.mhasilkan corak yg menarik. . Ia mgunakan garisan grid sbgai panduan. 3) 2.1.3 Titisan (Cara-cara menghasilkannya-RPH Tahun 1) 2.5 Renjisan dan percikan (Klik Disini) CORAK TERANCANG.

Motif seterusnya disusun antara pertemuan dua motif yang sebelumnya Susunan bertimbal Motif diwujudkan secara cerminan.3 Cetakan . Motif dihasilkan dlm btk bulatan.segi4.oktagon dan sebagainya.2 Corak terancang secara: 2. Susunan beralun Motif kelihatan berombak dlm bentuk garisan yg sekata/tidak.1 Lukisan 2.2.2. Susunan berpusat Motif berpunca drpd satu titik tengah yg dikembangkan. Motif kelihatan dlm posisi yang bertentangan. 2. Motif terdiri drpd motif yg sama/berbeza.2 Catan 2.hexagon.Garisan grid membantu mhasilkan corak yg menarik & teratur.2. Susunan batu-bata Moti disusun berurutan pada baris/lajur yg sama. Susunan bertindih Motif yg sama disusun bertindih/bertindan sehingga mbentuk corak yg menarik.

.

4 Capan .2.2.

2.5 Lipatan dan guntingan .2.

.

.

7 Kolaj .6 Resis 2.2.2.2.

8 Kaligrafi Bidang ini membolehkan murid mengenali dan mengkaji pelbagai corak dalam alam dan kehidupan seharian.2. Kegiatan ini memberi peluang kepada murid membuat rekaan corak tidak terancang.2. corak terancang dan juga corak tradisional dengan teknik tertentu. Kegiatan ini boleh dilakukan dalam pelbagai cara seperti pergerakan. Aspek apresiasi hasil kerja diadakan sebagai satu proses pembelajaran. TUJUAN MEMBUAT CORAK DAN REKAAN . peragaan dan lakonan. Bahagian ini menegaskan kegiatan mengenal motif dan olahannya untuk menghasilkan rekaan corak tertentu.

12. Mencipta sesuatu karya seni yg digemari. 14. Mlatih kebiasaan utk mcipta dgn teratur & mberi phatian terperinci ciptaan tersebut. Menghargai. Mpunyai pengamatan yg tajam & meningkatkan daya koordinasi Mata & tangan yg baik utk mhasilkan karya seni. M‟olah. 3. 13. 3. . Meningkatkan daya kreativiti dalam aktiviti mbuat corak & rekaan. Menyedari adanya pkaitan antara warna &corak 7.kepelbagaian. 4. 14. penegasan. Mengenal. 8. Memberikan pertimbangan estetika terhadap karya seni. Mengenal & mbuat corak2 yg mpunyai unsur tradisional pd alat kgunaan harian 4. mgembangkan & mgekalkan unsur2 kebudayaan kebangsaan. Mmilih jenis bhn yg diperlukan dlm kegiatan pdidikan seni. molah. Memilih & mdapatkan benda2 utk dijadikan bhn mhasilkan gubahan seni. Menyedari adanya corak dlm palatan kegunaan harian 6. Merujuk alam semulajadi sebagai sumber idea. Menyedari adanya corak tertentu pada sesuatu bahan 9. 9. Mggunakan baneka jenis bhn & alat utk mbuat corak. Msuaikan jenis garisan dlm mhasilkan ciptaan.Perlakuan 1. 7. Memilih serta menyesuaikan warna untuk tujuan tertentu. 13.�� Persepsi 1. Menyedari adanya perkaitan warna & rekaan corak 11. Memahami konsep penyusunan motif dlm mcorak 5. 12. Mengenal & mbuat pelbagai corak yg bunsurkan pelbagai corak kraf tradisional 5. 5. Mengatur corak. Mengenal & mbuatcorak2 tradisional yg mudah 2. Menyedari prinsip seni reka spt imbangan. kadar banding. 11.kontra dalam pghasilan corak 2. 2. Mgenal unsur corak yg tdapat di persekitaran. Memahami & menyedari corak alam sekitar 4. harmoni. mubahsuai & mgunakan unsur2 corak kraf tradisional 3. Pengetahuan Budaya 1. Menyedari ptalian ciri2 seni yg tdapat dlm alamsekitar & mhasilkan karya yg bharmoni & bmakna. Mbezakan jenis corak tertentu. Menyedari & mhargai keadaan psekitaran dlm suasana seni & kaitannya dgn kehidupan mereka. Memperkukuhkan cita rasa terhadap unsur2 seni dlm rekaan yg baik 8. 15. Mlukis mikut sifat semulaja sesuatu benda 6. mubahsuai &mgunakan bahan. Mbuat penerokaan & ekperimentasi motif & warna dlm mcorak. Mengenal & mbezakan pelbagai bentuk asas. Menyedari adanya pelbagai jalinan dlm mbuat corak 10. 10.kesatuan.

Reka corak terancang & tidak terancang mewujudkan kesan tampak yg berbeza tetapi memerlukan kemahiran. 4. Corak sebagai elemen hiasan 3. kesedaran & pengetahuan seni utk menghasilkannya.KEPENTINGAN MEMBUAT CORAK &REKAAN 1. Corak sebagai nilai estetik RUMUSAN 1. lanskap. 3. psikomotor & afektif 2. Reka corak didefinisikan sebagai suatu bentuk kreativiti artistik yg dapat mmenuhi kperluan domain kognitif. Mencipta reka corak melibatkan proses latihan berfikir yg berhubung dengan asas rekaan & prinsip rekaan. kraf dll . hiasan dalaman. Mencantikkan bahagian atau permukaan luar sesuatu objek 2. Reka corak terdapat dlm seni bina.

London. cetakan bermula dgn mencetak kain batik sarung. cetakan kayu diguna utk mencetak kain sarung (kain terap hitam) sebelum kaedah lilin dari Jawa diperkenalkan. The SickChild‟ (1886). The Kiss (1902). Cetakan bkembang di Eropah thn 1418 utk mencetak rekaan pd kain. . Kertas dicetak dgn cara menekap keatas blok melalui gosokan tangan / mgunakan mesin�� cetak. Kesan permukaan yg dicetakdilakukan ke atas bahan2 spt:. benaman. “Keluarga Baba” merupakan salah satu karyanya yg agung. Cetakan mempunyai keistimewaan keana dapat menghasilkan beberapa keping hasilan yg sama disebut edisi. Redza Piyadasa (1939) Dilahirkan Kuantan. Pensyarah seni Universiti Sains Malaysia. styrofoam. Dakwat diletakkan ke atas blok/plat tersebut dgn pelbagai teknik. & melukis. Karyanya lebih berfokus kpd figura manusia.linoleum. cetakan planograf dan cetakan stensil. mengguris. „The Frieze of Life‟(1892).propaganda & tekstil utk pakaian. Amerika Syarikat. Cetakan blok kayu buatan tangan muncul pada abad ke7 Masihi Industri cetakan mono blok kayu buatan tgn berkembang di Barat abad-14 Di Malaysia. Tahun 1962diMPerguruan Ilmu Khas. The Blue Raider. Pd 1963 – 1967 melanjutkan pengajian Hornesy College of Art. Cetakan berwarna diperkenalkan pda kurun ke-15 Masihi Di Malaysia. Kini.CETAKAN DEFINISI CETAKAN Cetakan ialah proses terapan blok/plat. Sejarah Cetakan Bermula pada 3000 SM apabila cetakan timbul telah dihasilkan oleh org Sumeria dgn salinan imej kulit kerang di atas tanah liat yg bbtk 4segi. Pd 1975–1977 Menuntut University of Hawaii. Industri cetakan yg mgabungkan teknik canggih melalui pembantuan perisian komputer . Pahang 1939. Cetakan dikembangkan utk kegunaan pendidikan. Proses melibatkan penciptaan plat mhasilkan pelbagai imej. Hasil karya beliau. TOKOH CETAKAN Edvard Munch (1863 – 1944) Edvard Munch dilahirkan di Loten. Teknik cetakan kayu paling awal muncul di Negara China pd kurun ke8. logam. Umumnya. Norway pada 1863. kadbod dll. Beliau pelukis catan aliran ekspresionisme. cetakan dibahagikan kpd :cetakan timbulan. KualaLumpur. etching. Pulau Pinang. Blok/plat cetakan disediakan dgn memotong. saringrafi/Sutera Saring. England. Tahun 1958 mdapat pendidikan seni d Maktab�� Perguruan Brinsford Lodge. keagamaan.

cetakan muncul & mencapai status sebagai satu bentuk seni yg penting dgn pghasilan karya Albrecht Durer &karyawan Eropah. Cetakan dibuat mgunakan mesen cetak. Corak gurisan yg dihasilkan diatas permukaan logam yg telah disapu dgn sejenis bahan yg kalis asid. Cetakan Kayu Kaedah yg paling awal. Berkembang ke Eropah 1418m utk mencetak rekaan pd kain. keagamaan.3. Cetakan Kolaj Cetakan Stensil atau Skrin Cetakan memerlukan kain sutera yg direnggangkan diatas pemidang kayu. Cara & teknik sama dgn cetakan lino. Teknik yg digunakan ialah teknik penolakkan minyak dgn air. Cetakan berwarna diperkenalkan kurun15M. c) Kaedah��Akuantin d) Kaedah Mesotin Cetakan Gurisan Asid Cetakan asid pertama kali awal kurun 16 . Merupakan proses membuat cetakan melalui cara mengukir pd plat Logam/kayu & meletakkan dakwat/warna ke dlm hasil turisan.JENIS-JENIS CETAKAN Cetakan Timbulan (Relief) Proses mbuat cetakan dgn meletakkan dakwat atau warna pada permukaan tapak cetakan yg biasanya terdiri drpd blok kayu/lino. Contoh ialah:a) Kaedah Turisan. Kemudian. . Muncul d China kurun ke8. Manakala kurun16. Selepas asid diketahui boleh digunakan utk mengguris imej ke dlm kepingan logam. b) Cetakan Lino. Gurisan dibuat dgn jarum etching diatas permukaan logam. dikembangkan utk kegunaan pendidikan. c) Cetakan Kolograf d.4 Cetakan Benaman ( Intaglio ) Cetakan benaman dakwat atau warnanya didalam ukiran turisan yg akan menjadi imej. Kekalisan antara air & minyak mhasilkan cetakan seakan lukisan pensil. b) Kaedah Gurisan Asid . Hasil permukaan acuan mrupakan imej yg terhasil di permukaan kertas. propaganda & tekstil utk pakaian. Francisco Goya dan Pablo Picasso adalah antara artis yg menggunakan teknik ini. DiMalaysia. b) Kaedah Filem Leker c) Kaedah Skrin Foto Cetakan Lithografi / Planograf / Cetakan datar Cetakan ini mgunakan blok batu kapur sebagai blok persembahan imej. Contoh cetakan ialah: a) Cetakan Kayu . Cetakan Sutera Saring/Stensil ada beberapa kaedah iaitu:a) Kaedah Potongan Kertas Pendua. Mesin digunakan utk menghasilkan cetakan jenis ini. Rembrandt Van Rijn. 2.cetakan bermula dgn mencetak kain sarung mudah & murah.

Semasa mencetak. Pada 1890an. Permukaan kayu yg�� berira ini membawa kesan yg tersendiri yg menarik. Cetakan dibuat mgunakan mesin cetak. Cetakan Stensil Kaedah Filem Laker Langkah1 Sediakan lakaran imej. Angkat perlahan pemidang skrin. Ia memerlukan kain sutera (organdi) yg diregangkan pada pemidang. filem leker/skrin foto. Biasanya imej yg dipotong terlekat pada belakang pemidang skrin. Juga dikenali sebagai cetakan��Plonografi Cetakan datar mgunakan blok batu kapur sbgi blok persembahan imej. Cetakan Lino Kaedah & proses sama dgn cetakan kayu iaitu kaedah cetakan timbul. d) Kaedah Sutera Saring Cetakan Stensil Kaedah Potongan Kertas Pendua Kaedah yg paling ringkas & mudah. b) Kaedah Filem leker c) Kaedah Lilin. Kekalisan antara air & minyak dpt mhasilkancetakanseakan lukisan pensil. Cetakan Sutera Saring Juga dikenali sebagai cetakan stensil & sarigrafi.�� Beberapa kaedah ialah: a) Kaedah potongan kertas pendua. letakkan imej yg telah dipotong diatas kertas permukaan dasar yg hendak dicetak. Ia mgunakan sekuji utk menyapu dakwat/warna diatas pmukaan��kertas. Kemudian lukis imej pd muka belakang filem leker Langkah2 . Pemidang skrin diletakkan diatasnya sebelum dituangkan dakwat/warna.Perbezaannya hanya cetakan Kayu mgunakan kayu yg kesan cetakannya berair manakala cetakan lino mgunakan lino kesannya yg licin. Imejnya dihasilkan melalui keratan kertas pendua. Gunakan sekuji utk mratakan warna diatas pemidang skrin. Teknik yg digunakan teknikpenolakan minyak dgn air. Cetakan Lithografi Cetakan dicipta pd 1798 oleh Aloys Senefelder. Lukis & gunting imej atas kertas pendua. iaitu dlm btk warna oleh Piere Bonnard & Henri de Toulouse Leutrec. Cetakan tidak boleh mhasilkan edisi yg banyak kerana kertas pendua yg dipotong itu akan lembap & menyebabkan dakwat/warna terkeluar. Bezanya hanya imej yg hendak dicetak diukir dgn pahat pengukir di atas lino manakala kaedah cetakan kayu ukiran dibuat diatas blok kayu. Sediakan sebuah pemidang skrin.cetakan ini telah muncul dlm karya yg penuh artistik.

Filem leker ini Langkah3 Setelah selesai mgeluarkan bhgian yg ditembusi dakwat/warna. Semasa mggosok. PROSES MENCETAK CETAKAN LINO ALAT & BAHAN UNTUK CETAKAN KAYU & LINO a) Warna lino. g) Penahan h) Pahat. Gosokan hendaklah rata dan tidak terlalu kuat. papan lapis. digosok dgn seterika elektrik yg sederhana panas. Kerja ini hendaklah dilakukan dgn berhati2 hati. Pastikan sapuan warna rata utk mdapatkan kualiti cetakan yg bmutu & kemas. c) Sudu. pisau pemotong. & tiga. bhgian yg berlilin (leker) akan melekat pada pemidang. . d) Berus. Kemudian. LANGKAH3 Blok lino diletakan di atas penahan kemudian letakkan kertas diatasnya. i) Penggelek Kertas keras.Potong & keluarkan bhgn2 yg hendak didakwatkan /diwarnakan dgn pisau pemotong NT.gamkan bhagian tepi leker dgn pepenjuru kertas. LANGKAH4(TINDIHAN WARNA KEDUA) Blok Lino dicuci kemudian diukir semula Ulang langkah dua. Setelah selesai. Bahagian yg dipotong ialah bahagian yg berlilin. Pastikan kedudukan kertas diatas blok lino sama dgn corak pertama. gam digunakan untuk membuat alasuntuk cetakan. Pastikan arah & kedudukan yg betul mengikut sukatan yg ditelah dibuat pada penahan. LANGKAH1 Membuat lakaran & mengukir diatas lino. sementara kertas biasa(lutsinar) bolehlah ditarik keluar. Ini ntuk memudahkan proses tindihan warna yg seterusnya disamping menjaga mutu &kekemasan hasil cetakan. mpunyai dua lapisan. Dengan mgunakan sudu gosok berhati2 hati diatas kertas tadi. pembaris. Bahan ini sangat penting dalam proses mencetak kerana ia dapat Mbantu & memudahkan kita membuat tindihan warna yg kedua. Pastikan bahagian yg dibuang tidak akan menerima warna LANGKAH2 Blok lino disapu dgn dakwat lino. b) Kertas. Warna cerah digunakan utk lapisan pertama. pemidang filem leker boleh digunakan utk mencetak. Satu lapisan berlilin & satu lapisan kertas biasa. f) Lino. e) Blok Kayu. Langkah4 Kemudian. kertas filem leker itu diletakkan dibawah pemidang yg telah tersedia dgn kain sutera.

ALAT DAN BAHAN 1. Sebagai buktinya artifak batik berusia lebih 2000 tahun pernah ditemui di beberapa tempat di Asia dan Timur Tengah. China dan berhijrah ke Malaya pada tahun 1932 &menetap di Pulau Pinang sejak 1936. Malaysia Life Batik dan Two Women And The Cow.Beliau merupakan generasi pertama & pelopor catan batik di Malaysia Contoh karya beliau. Kecenderungan beliau thadap batik lukis merupakan satu proses asimilasi seni budaya yg dialaminya. Bentukkan aliran corak yg sesuai dgn mencetak dipermukaan kertas. Perkataan batik (sebutan bateek) dikatakan terbit dari perkataan Jawa. RESIS MENGGUNAKAN BATIK TULIS Kaedah membatik ini mggunakan alat canting yang diisikan dgn lilin cair untuk melukis atau mcanting di atas kain.Pewarna . Di Malaysia batik dipercayai bermula pada abad ke 15 Masihi.Ia merupakan hasil seni yang telah lama wujud. Indonesia sebagai hobi kaum wanita. LANGKAH5 Hasil cetakan digantung utk mengeringkannya CETAKAN MGUNAKAN BAHAN ALAM (CETAKAN KENTANG) Bahan:Kentang.Pada tahun 1920an.Lilin 2. Cara mewarnanya menggunakan berus seperti kaedah melukis cat air. Penggunaan batik didapati telah tersebar dengan meluas di kepulauan Jawa. Ianya merupakan perintis kepada sejarah perkembangan batik negara.�� Sapukan warna dipermukaan kentang yg telah siap dibentuk coraknya.Warna yg lebih gelap digunakan utk tindihan kedua.Resin 3.pisau. Tokoh-tokoh Batik Chuah Thean Teng berasal dari Fukien. alat-alat hiasan & sebagainya.catan. Bentuk corak di permukaannya dgn mgunakan pisau.berus dan span Langkah1 Potong kentang kepada dua bhgian.pengusaha batik di Kelantan dan Terengganu. cat air dan lilin & sebagainya yg boleh dikatakan sebagai proses penolakan warna. SEJARAH AWAL Sejarah munculnya industri batik tidak dapat dipastikan dgn tepat. Lukisan batik di kalangan masyarakat Melayu dikatakan bermula dgn penggunaan ubi kentang sebagai alat pengecap. penggunaan lilin telah diperkenalkan oleh pengusaha. Batik ini biasanya digunakan untuk membuat pakaian. Corak yg telah siapdigunakan sebagai penghias baling dan sebagainya Resis Resis ialah teknik menghasilkan lukisan atau reka corak dengan menggunakan bahan-bahan yang tidak bercampur antara satu sama lain seperti cat air dan cat minyak. warna air dan kertas Alatan:Gunting.

4. 3. Pewarna reaktif & campuran remazol/primazin (pewarna reaktif) Urea/sodaash. 7.drill. 12. 2.Periuk / kuali digunakan utk memasak lilin.lawan Cotton shirting. 5.rayon.Canting 1. .poplin. Perbezaan saiz adalah untuk fungsi2 tertentu. Tempat mencelup kain & merebus kain. 11. Berus PelbagaiSaiz utk menyapu warna.serbuk sabun/soda ash. Canting mempunyai pelbagai rupa & bentuk samada mpunyai satu corong atau banyak corong.4.Sodium Silikat 6. Corong halus untuk melilinkan isen. Bahan pemati warna –sodium silikat. Dapur 6.Kain–jenis kain yg sesuai kain kapas. Bahan Campuran Lilin: lemak binatang digunakan utk melembutkan lilin supaya aliran lilin tidak tersekat & tidak pecah. lawan Unitika danvoile. 10. Pemidang kayu untuk meregangkan kain.Soda Ash 5. Jemuran 8. Bahan pencuci–sodaasli. 9. sementara corong besar utk mbentuk pola asas corak. sodium silikat atau lilin.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful