SISTEM SARAF AFIQAH BINTI ADANAN PISMP 3.

07

PENSYARAH EN MOHD NAZRI BIN OMAR

Terminologi Sistem Saraf
Sistem saraf membawa maksud mengintegrasi dan mengawal semua fungsi sistem badan. Sistem saraf juga berkebolehan menerima dan bertindak balas terhadap impuls dari persekitaran dan internal serta menghantar impuls ke sistem saraf pusat. Kemudian, impuls saraf pula dihantar dari satu neuron ke neuron yang lain dalam perjalannya ke sistem saraf pusat. Bidang yang mengkaji tentang fungsi sistem saraf ini dikenali sebagai neurofisologi.

Fungsi Sistem Saraf
Sistem saraf mempunyai fungsi-fungsinya yang tersendiri terhadap tubuh badan manusia. Antaranya ialah :  Mengintegrasikan rangsangan yang diterima  Menterjemah rangsangan  Mencetuskan pergerakan motor  Menyimpan maklumat  Menjana pemikiran dan idea

1) Neuron merupakan sel-sel saraf yang menghantar impuls-impuls saraf dari satu bahagian ke bahagian tubuh yang lain melalui unjuran protoplasma yang panjang. 2) Neuron merupakan sel saraf yang terdiri daripada dendrit, sel badan, dan akson.

Akson disaluti dengan bahan putih dan berlemak yang dikenali sebagai mielin. . Menerima impuls dari dendrit dan terus ke akson Akson Akson ialah satu fiber panjang yang membawa impuls saraf keluar dari badan sel.Antara fungsi bahagian-bahagian dalam sel saraf (neuron) ini ialah: Sel badan Sel badan mengandungi nukleus dan nukleus adalah pusat metabolik sel.  Dendrit Dendrit ialah fiber-fiber halus bercabang-cabang yang mengunjur dari badan sel. Mielin melindungi dan menebat fiber-fiber serta meningkatkan kadar transmisi impuls saraf. Ia berfungsi membawa impuls-implus saraf ke badan sel.

terima rangsangan dan hantar ke saraf pusat.Neuron deria (aferen) . Interneuron (perantaraan)Interneuron berfungsi sebagai penghubung antara dua neuron. Neuron motor (eferen)hantar saraf ke otot. .

Hubungan antara ketiga-tiga jenis neuron dan sistem saraf pusat adalah seperti rajah berikut : .

. Sinaps merupakan bahan neurotransmitter yang dihasilkan sebagai bahan kimia penghubung untuk penghantaran impuls di antara neuron.SINAPS Sinaps ialah celahan seni di antara satu neuron dengan neuron yang lain.

SUSUNAN SISTEM SARAF DALAM BADAN MANUSIA .

Sistem saraf pusat terdiri daripada otak dan saraf tunjang yang terletak di tulang belakang manusia. Kedua-keduanya (otak dan saraf tunjang) menterjemah maklumat sensori yang diterima dan mengeluarkan arahan kepada afektor berdasarkan pengalaman sedia ada dan situasi baru yang dialami Otak • Serebrum • Serebelum • Medulla oblongata Saraf tunjang • Bersambung dengan otak untuk membentuk sistem saraf . Sistem saraf pusat ini bertindak sebagai pusat integrasi dan arahan sistem saraf.

OTAK .

• Menyelaras pergerakan badan. • pusat keseimbangan gerak. • Pusat kawalan deria (lihat. batuk) • kadar denyutan jantung • kadar respirasi • pengembangan dan pengecutan salur darah . • Fungsi: • mengawal tindakan luar kawalan(bersin. bau.rasa) • Serebrum terdiri atas dua belahan. • Mengawal keseimbangan badan.SEREBLUM • Terima utusan saraf atau impuls dan menafsir impuls • Pusat intelek. Setiap belahan terdiri daripada empat lobus SEREBELUM • Terletak di bawah serebrum • Mempunyai banyak lipatan. ingatan. dan kewarasan. koordinasi gerak otot. serta posisi tubuh. • Pusat kawalan pergerakan. MEDULLA OBLONGATA • Penyambung saraf tunjang ke otak.

saraf tunjang ini juga merupakan medium untuk berhubung terus dengan sistem saraf pusat. 2) saraf tunjang pula terletak di bahagian tulang belakang. Saraf tunjang ini memberi kesan yang lebih cepat berbanding saraf pinggir. Setiap bahagian tulang belakang memainkan peranan penting bagi menyokong struktur badan. Bahagian dalam saraf tunjang terdiri daripada jirim kelabu (badan sel). tirus dan berbentuk tiub.SARAF TUNJANG 1) Saraf tunjang ialah sekumpulan tisu saraf dan sel-sel sokongan yang panjang. Selain itu. yang bersambung dengan otak untuk membentuk sistem saraf pusat serta memanjang hingga ke ruang di antara vertebra lumbar pertama dan kedua. 3) Saraf tunjang dilitupi oleh turus vertebrae yang bertulang sebagai perlindungan. Bahagian luat saraf tunjang terdiri daripada jirim putih (gentian saraf) . Setiap bahagian tulang belakang memainkan peranan penting bagi menyokong struktur badan.

.

.Sistem saraf pinggir adalah sebahagian daripada sistem saraf yang berada di luar sistem saraf pusat. Sistem saraf pinggir ini terdiri daripada 2 bahagian iaitu saraf somatik (saraf kranial dan saraf spinal) dan saraf autonomik (saraf simpatetik dan saraf parasimpatetik).

Saraf autonomik ini terbahagi kepada 2 iaitu : Saraf simpatetik Saraf parasimpatetik .Saraf somatik Saraf somatik terdiri daripada Saraf kranial dan saraf spinal. membawa impuls ke otak dan membawa impuls daripada otak Saraf kranial Saraf spinal saraf spinal membawa impuls ke saraf tunjang dan membawa impuls daripada saraf tunjang. Aktiviti-aktiviti penyelenggaraan ini adalah dijalankan tanpa kawalan sedar. Saraf Autonomik Sistem saraf autonomik adalah sebahagian daripada sistem saraf periferal yang berfungsi sebagai sistem kawalan penyelenggaraan homeostasis dalam tubuh badan.

Gerak Biasa Gerak Refleks .

Gerak Biasa  Dikenali sebagai gerakan sedar  gerak yang terjadi melalui rangkaian alur impuls. lalu ke saraf sensori sebagai penghantar impuls.  Akhirnya muncul tanggapan yang akan disampaikan ke saraf motor menuju ke efektor dalam bentuk gerak yang disedari. Alur impuls tersebut dimulai dari reseptor sebagai penerima rangsangan. kemudian dibawa ke saraf pusat iaitu otak untuk diolah. .

Alur impuls dimulai dari reseptor sebagai penerima rangsangan  kemudian dibawa oleh neuron ke sumsum tulang belakang. tanpa diolah oleh pusat saraf. Alur impuls pada gerak refleks disebut lengkung refleks.  Kemudian tanggapan dikirim oleh saraf motor menuju ke efektor.  Impuls saraf pada gerak refleks melalui alur impuls pendek.Gerak Refleks  suatu reaksi yang bersifat automatik atau tanpa disedari. .

. misalnya sentakan lutut karena kaki menginjak batu yang runcing.Ada dua jenis gerak refleks iaitu: (1) Refleks otak. adalah gerak refleks yang melibatkan saraf perantara yang terletak di sumsum tulang belakang. (2) Refleks sumsum tulang belakang. refleks pupil mata karena rangsangan cahaya. misalnya berkedipnya mata. adalah gerak refleks yang melibatkan saraf perantara yang terletak di otak.

.

seperti kulit tubuh.1) Deria umum . bau-bauan dan pendengaran • Deria umum – deria permukaan : sakit. suhu deria dalam : tekanan. sentuhan. sakit dalaman . 2) Deria boleh dibahagikan kepada: • Deria Istimewa – rasa. otot dan sendi serta dari organ-organ deria istimewa.Deria ialah perasaan atau kesedaran yang berlaku pada otak hasil daripada pentafsiran utusan deria yang sampai ke otak dari struktur-struktur lain. penglihatan.

Mencegah kehilangan air .KULIT Melindungi kulit daripada kecederaan dan sinaran ultra ungu .Mengawal suhu badan .Penghasil vitamin D .Organ perkumuhan .Mencegah kemasukan mikroorganisma .

hidung lidah Sebagai organ deria bau Sebagai organ deria rasa .

Keseimbangan badan .Pendengaran  . .

serap dan Kurangkan pantulan cahaya.Mengawal jumlah cahaya yang masuk ke dalam mata g) Iris .Mengesan rangsangan cahaya dan menghantar impuls ke otak f) Anak mata . e) Retina .Mengawal cahaya yang masuk dengan mengawal saiz anak mata .Melindungi kornea b) Kornea .a) Konjuktiva .Membekalkan oksigen dan makanan.Melindungi dan mengekalkan bentuk mata d) Lapisan koroid .Memfokuskan cahaya di atas retina c) Lapisan sklera .

.

4) Kesusahan untuk bertutur 5) Ketika sedang makan.PENYAKIT DEGENERATIF SARAF ( SPINOCEREBELLAR DEGENERATION DISEASES) 1) Pergerakan terhambat (tiba-tiba jatuh tanpa sebab. pesakit boleh tersedak secara tiba-tiba kerana tidak berupaya menelan dengan baik – bahaya untuk sistem pernafasan 6) Penyebab kepada penyakit ini ialah jaringan otak kecil dan saraf tulang belakang telah rosak – bukan disebabkan oleh virus. tidak boleh menjaga keseimbangan) 2) Pergerakan terhenti secara tiba-tiba. tidak boleh mengendalikan saraf motorik tubuh 3) Jika penyakit ini berada di tahap yang teruk. . pesakit tidak akan boleh berjalan dan hanya duduk di atas kerusi roda selain memerlukan bantuan orang lain. 7) Pesakit hanya boleh melakukan terapi bagi melambatkan proses penyakit ini kerana tiada ubat yang mampu menyembuhkan penyakit ini.

kaki atau badan serta kebas di sekitar dada dan abdomen. . 2) Kemusnahan myelin menyebabkan individu terbabit hilang upaya seperti kelesuan.PENYAKIT MULTIPLE SCLEROSIS (MS) 1) MS merupakan penyakit sistem saraf yang menjejaskan otak dan saraf tunjang. Selain itu. 3) Tanda-tanda dan gejala-gejala yang berlaku bergantung kepada lokasi serat saraf yang rosak. Myelin berfungsi membantu serat-serat saraf untuk menghantar mesej elektrik dari otak ke bahagian tubuh yang lain. penghidap juga mengalami rasa seperti dicucuk-cucuk pada muka. Penyakit ini mengakibatkan sistem imun tubuh memusnahkan beberapa tisu lemak yang dipanggil myelin. rasa lemah pada kaki dan kebas. tangan. penglihatan kabur.

PERBEZAAN antara sel saraf yang normal dan sel saraf yang rosak akibat skelrosis multipel. .

.

dan nyeri . berjuta respons reseptor sensori digunakan untuk mengesan perubahan yang berlaku di dalam dan di luar tubuh badan.1. pahit dan sebagainya. sistem saraf mempunyai tiga fungsi yang bertindan iaitu input sensori. lapar. manis. dingin. panas. 3. Sedangkan rangsangan yang berasal dari dalam tubuh disebut juga rangsangan internal. Rangsangan dapat berasal dari luar tubuh (eksternal) misalnya suara. Perubahan-perubahan ini dipanggil rangsangan dan maklumat yang dikumpul pula dipanggil input sensori. Sebagai fungsi utama perlakuan sesuatu perkara. integrasi (otak dan saraf tunjang) serta output motor (efektor). menghantarkan rangsangan ke seluruh bagian tubuh. 2. Sistem saraf merupakan salah satu bahagian yang menyusun sistem koordinasi yang bertugas menerima rangsangan. cahaya. serta memberikan respons terhadap rangsangan tersebut. misalnya rasa haus. bau. Untuk menjalankan tugasnya.

.

tersebut akan dihantar ke otot atau kelenjar yang tertentu. Dalam hal ini. rangsangan dan imej bola yang datang itu telah ditangkap oleh reseptor sensori iaitu mata. . Input sensori ini akan menghantar segala maklumat tersebut ke dalam otak dan saraf tunjang untuk di terjemah dan diolah. Proses ini dinamakan sebagai input sensori. Proses yang kedua ini pula dinamakan proses integrasi. Kemudian. 2. 1. imej bola tersebut akan dihantar ke otot kaki untuk ditendang atau dihantar ke otot tangan untuk ditangkap.Berdasarkan rajah di atas. setelah diproses dan diolah maklumat (impuls) 3. penerangan lebih lanjut yang boleh dijelaskan adalah dengan menggunakan sukan bola sepak. ketika penjaga gol ternampak bola datang ke arahnya. Pertama. Kemudian.

sedangkan pakar chiropraktik pun tidak mampu berbuat seperti gerakan natural tulangtulang veterbra semasa orang menunggang kuda.SUKAN MEMANAH BERKUDA Berkuda amat baik untuk kesihatan manusia. . dari fizikal hingga mental akan mendapat manfaatnya. Penunggang kuda yang hebat selalunya bebas dari mengalami sakit belakang Semasa pergerakan galloping iaitu cara rentak kuda melompat dan berlari.baik untuk merawat segala masalah tulang belakang manusia. Seluruh anggota tubuh badan dari kepala hingga ke kaki. dan merangsang saraf-saraf tulang belakang. seolah-olah diurut. Bentuk lekuk badan belakang kuda – tempat di tunggang. menyebabkan vetebra tulang belakang manusia bergesel antara satu sama lain dalam keadaan harmoni.

.

Selain itu menunggang kuda turut mencerahkan mata sebab terdapat ransangan terhadap saraf kranial semasa gerakan ‘galloping’ kuda.Seluruh anggota : tulang rangka. Klik untuk video . sukan ini melatih manusia bertenang dan menstabilkan emosi. sistem voluntary (somatik) mahupun involuntary (autonomik) dan organ perkumuhan. sistem saraf. organ-organ viseral – termasuklah sistem penghadaman. Secara tidak langsung. Bagi memanah pula. otot-otot. maka panahan amat mudah tersasar. Memanah sangat menitik beratkan body balancing. ia melatih emosi dan fizikal untuk meletakkan target pada sasaran. Maka jika pemanah emosinya tertekan. .

KESIEMBANGAN DAN PENDENGARAN • Salur separuh bulat yang di dapati di bahagian belakang labrin tulang berfungsi membantu dalam imbangan kedudukan dan keseimbangan. . • Ada 3 salur separuh bulat iaitu : – salur atas (supra) – salur belakang (postika) – salur sisi luar (latera) • Perasaan pening dan loya pada masa belayar adalah disebabkan oleh gangguan yang terdapat di bendalir limfatika dalam dan di salur separuh bulat. Koklea di dalam bahagian telinga adalah pusat graviti keseimbangan badan. • Imbangan letakan tubuh dan keseimbangan juga bergantung kepada rangsang deria yang dialirkan ke serebelum dari otot dan sendi.

.

Kecederaan tulang belakang biasanya berlaku disebabkan trauma sama ada kemalangan jalan raya dan jatuh dari tempat tinggi . Kecederaan ini adalah serius dan perlu diberikan perhatian dan rawatan yang teliti perlu diberikan untuk mengelakkan kecederaan menjadi lebih teruk yang boleh mengakibatkan lumpuh dan mati.KECEDERAAN TULANG BELAKANG 1. Kecederaan pada tulang belakang boleh mengakibatkan saraf tunjang (spinal cord) yang terdapat di dalamnya boleh tercedera. 2. 3.