P. 1
Nasionalisme Di Asia Tenggara

Nasionalisme Di Asia Tenggara

4.5

|Views: 13,046|Likes:
Published by zakiovic88
menceritakan mengenai nasionalisme di Asia Tenggara.. tetapi dalam esei ini difokuskan keada beberapa buah negara sahaja.
menceritakan mengenai nasionalisme di Asia Tenggara.. tetapi dalam esei ini difokuskan keada beberapa buah negara sahaja.

More info:

Published by: zakiovic88 on Mar 02, 2009
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOC, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

06/06/2013

pdf

text

original

1

1.0 PENGENALAN: Sememangnya nasionalisme semestinya akan berlaku kepada Negara-negara yang telah dijajah. Pada mulanya ianya berbentuk keamanan dengan mahu menunjukkan cintanya rakyat di sesebuah Negara itu terhadap negaranya. Nasioanalisme bolehlah didefinesikan sebagai cintakan tanah air dalam mebentuk sebuah Negara bangsa. Dengan kata lainnya, nasionalisme boleh dikatakan sentimen kesetiaan yang mengikut sekumpulan masyarakat menerusi institusi budaya yang sama untuk mewujudkan perpaduan dengan mencapai pembentukkan Negara yang merdeka1. Ini disebabkan berlakunya semangat nasionalisme ini kerana mereka merasakan bahawa kebebasan yang mutlak bukanlah terletak pada penjajah yang menjajah. Sebaliknya merekalah yang menggerakkannya dalam erti kata kebebasan. Inilah apa yang telah terjadi kepada Negara-negara dikalangan Asia Tenggara yang mana kesan selepas perang dunia kedua itu secara khususnya menampakkan timbul semangat nasionalisme yang membara di kalangan mereka2. Kedatangan para penjajah ini sebanarnya sudah bermula pada abad ke 15 lagi iaitu kedatangan Portugis dan diikuti oleh Sepanyol dan kuasa-kuasa besar yang lain. Tujuan mereka pada mulanya ialah untuk berdagang. Tetapi atas dasar kedudukan yang strategik dan kekayaan hasil bumi lantas mengubah niat mereka untuk menjajah Negara-negara di Asia Tenggara ini dengan tujuan untuk mengaut kekayaan hasil bumi serta meluaskan pengaruh mereka3. Apa yang dapat dilihat juga ialah mengenai faktorfaktor kedatangan mereka kerana perkembangan bahan mentah yang memerlukan sumber mentah, kemajuan dalam pengangkutan dan perhubungan dan pasaran. Faktorfaktor ini yang mana menggalakkan lagi mereka untuk datang ke Asia Tenggara. Semasa pendudukan Jepun di Asia Tenggara, yang mana pihak Jepun ini sedikit sebanyak telah menanamkan sifat cintakan Negara di kalangan penduduk di Asia Tenggara. Ini kerana dasar Jepun yang membenarkan mereka menggunakan
1

K. Ratnam, 2006, Sejarah Kertas 940/2 Malaysia, Asia Tenggara, Asia Selatan dan Asia Timur, Pustaka Sarjana Sdn. Bhd., hlmn. 432. 2 Marc Frey, R., W., Pruessen & Tan Tai Yong, 2003, The Transformation of Southeast Asia, edt. Singapore University Press, hlmn. 3. 3 Cik Zaharah binti Ahmad, En. Abd. Majid bin Abd. Halim, 1972, Sejarah Asia Tenggara Moden, DBDP, hlmn. 21.

2

bahasa pengatar seperti di Indonesia. Selain itu, pihak Jepun juga dengan propagandanya iaitu Asia untuk Asia telah mengubah pesepsi masyarakat di Asia Tenggara kerana mereka beranggapan bahawa kedatangan Jepun ini boleh membebaskan Negara mereka daripada dibelengu pihak penjajah. Nasioanlisme di Asia Tenggara adalah lebih teratur disebabkan dengan lahirnya golongan yang berpendidikan yang menggunakan saluran yang lebih baik dengan menyebarkan pemikiran mereka dengan menggunakan akhbar ataupun dengan menggunakan majalah-majalah seperti Majalah al-Imam, Utusan Melayu, La Solidaridad dan sebagainya. Jadi, apa yang dapat kita fahami disini ialah sememangnya sebelum perang dunia kedua lagi telah berlaku semangat nasionalisme contohnya di Filipina, Indonesia, Kemboja, Myanmar, Vietnam lain-lain lagi. Tetapi semagnat ini tidak pernah pudar yang mana selepas perang dunia kedua yang menyaksikan kuasa besar Asia iaitu Jepun telah meluaskan pengaruhnya. Semasa pendudukan Jepun juga, aspek yang dapat kita lihat ialah kerjasama antara penduduk tempatan dengan Jepun dalam usaha untuk mengusir penjajahan barat. Apa yang tersirat di fikiran pihak Jepun dan apa yang tersirat di fikiran penduduk di Asia Tenggara adalah berlainan. Misalnya Jepun mahu meluaskan pengaruh dan mementing aspek ekonomi, walhal penduduk di Asia Tenggara dengan kedatangan Jepun ini akan menjanjikan mereka kemerdekaan. Dalam hal ini Jepun seperti serampang dua mata dan mahu menjadikan Asia Tenggara sebagai batu loncatan. Selepas kekalahan Jepun pada 14 ogos 19454, Menyaksikan bahawa penjajah barat telah masuk semula dan bermula era baru dalam siri nasionalisme. Masyarakat pada masa itu mula sedar akan kepentingan nasionalisme bagi memperjuangkan hak mereka dan nasib bangsa mereka. Jadi kertas kerja ini akan ditumpukan kepada nasionalisme di Asia Tenggara selepas perang dunia kedua yang mana kesannya telah membangkitkan semangat anti penjajah. 2.0 ASIA TENGGARA SEMENJAK PERANG DUNIA KEDUA:
4

D., G., E., Hall, 1950, Burma, Anchor Press, Ltd, Tiptree, Essex, hlmn. 173.

3

Perkembangan sejarah dan peristiwa-perisitwa yang telah terjadi membolehkan kita menganalisa zaman penjajahan di Asia tenggara. Terdapat perubahan iaini dari sudut politik, sosial dan ekonomi5. Sebenarnya sebelum perang dunia kedua lagi, para penjajah telah menyusup masuk. Tujuan utama mereka adalah untuk berdagang dan mendapatkan hasil bumi. Penjajah barat yang datang ke Asia Tenggara pada mulanya datang secara aman. Tujuan mereka sebenarnya untuk mendapatkan rempah ratus, kain sutera, kayu balak dan sebagainya. Ada juga penjajah yang datang menyebarkan agama mereka contohnya Kerajaan Perancis sebarkan agama kristian di bumi Vietnam. Masyarakat di Asia Tenggara secara umumnya dibahagikan kepada dua kumpulan besar. Pertama ialah masyarakat yang terdiri daripada golongan bijak pandai seperti di Negara-negara Malaysia, Filipina dan Kemboja. Di semua Negara yang saya sebutkan ini, kuasa politik telah dikuasai oleh mereka sebelum tahun 1942. Burma, Indonesia dan Vietnam termasuk dalam kumpulan kedua yang mana menyaksikan keruntuhan dari segi politik, sosial dan ekonomi serta mereka ini menuntut kemerdekaan melalui jalan kekerasan. Seterusnya kita akan lihat satu persatu keadaan Negara di Asia Tenggara semenjak perang dunia kedua yang mengalami pelbagai masalah akibat kepincangan daripada penjajah itu sendiri. Justeru itu, masalah seperti sosial, politik dan ekonomi memang tidak dapat lari dan menjadi masalah yang utama. Jadi apa yang Nampak kesannya disini dan yang menjadi persoalan pokok ialah politik yang mana melibatkan rampasan kuasa seperti di Thailand dan juga dari segi positif di Kemboja pula ialah kerjasama yang erat antara pemerintah dengan penjajah. Seperti yang saya telah tekankan di atas tadi bahawa mananya semasa kependudukan Jepun menyemarakkan lagi semangat menentang penjajah. Selepas pengunduran pihak Jepun, mereka ini tidak mahu lagi dikongkong oleh permainan barat. Justeru itu, pergerakan kepada nasionalisme ini selepas perang dunia kedua lebih kearah menuntut kemerdekaan. 2.1 THAILAND:
5

Sejarah Asia Tenggara Moden, DBDP, hlmn. 195.

4

Thailand merupakan sebuah Negara yang bebas dan tidak pernah dijajah oleh manamana Negara. Ini disebabkan kebijaksanaan pemerintahnya yang cuba mempertahankan Thailand dari ancaman penjajahan. Tetapi Thailand juga tidak dapat lari dari masalah dalaman seperti apa yang disebutkan diatas iaitu masalah politik. Masalah yang dimaksudkan disini ialah rampasan kuasa yang telah berlaku pada 1932. Manakala dalam bulan November 1947 pula Kabinet awam yang diketuai oleh pridi telah digulingkan dan perdana menteri yang menggantikan tempatnya ialah Field Marshall Phibum Songkhram. Apabila Amerika Syarikat telah muncul sebagai kuasa besar di kawasan Pasifik, negeri Thailand merapatkan hubungan lagi dengan Amerika kerana Thailand berpendapat pada masa itu kekacauan yang telah berlaku di Vietnam sedikit sebanyak akan mendatangkan kesan dan menggangu ketenteraman kepada Thailand. Ini dapat juga dilihat bahawa hubungan yang rapat anatara Amerika Syarikat dan Thailand telah membina satu hubungan yang baik. Buktinya semasa berlaku kekacauan di Vietnam, Kerajaan Thailand membenarkan Amerika Syarikat menempatkan kelengkapan ketenteraan dan kemudahan peralatan.

2.2 KEMBOJA: Negara ini sebenarnya berjiran dengan Thailand tetapi juga turut mengalami kejutan dari aspek politik. Kemboja telah menjadi tanah jajahan Perancis dalam tahun 1860 walaupun dapat dilihat Pihak Perancis telah menjajah segalanya dari sudut politik, sosial dan ekonomi. Tetapi sebenarnya dalam masa yang sama Pihak Perancis member perlindungan kepada Kemboja. Perlindungan yang telah diberikan ini mengekalkan pemerintaha Wangsa Khmer dan keamanan dalam negeri. Keadaan ekonomi diluar Bandar Kemboja tidak member minat kepada pelabur-pelabur dari Perancis dan oleh itu mereka terselamat daripada kekacauan. Keruntuhan kuasa Perancis dengan mengejut di dalam tangan Jepun pada Mac 1945 tidak mempunyai kesan yang luas, sungguhpun Pihak Jepun mendesak

5

pemerintah Kemboja pada masa itu iaitu Norodom Sihanauk mendapatkan kemerdekaan daripada Perancis. Setelah Kemboja merdeka dan pihak Perancis keluar, maka jalinan mesra hubungan antara Kemboja dan Perancis tetap utuh. Selain itu dari segi pendidikan Norodom Sihanauk juga telah menghantar ramai pelajarnya ke Perancis dan mengadakan hubungan diplomatik dengan Perancis.

2.3 FILIPINA: Di Filipina proses penjajahan sebenarnya telah dirancang sebelum perang pasifik yang melibatkan kuasa Asia iaitu Jepun. Jika dilihat dari sudut politik, cawangan pentadbiran dan kehakiman dalam kerajaan Filipina secara keseluruhannya dipelopori oleh bumiputera. Ini menunjukkan bahawa Filipina merupakan negeri yang pertama berbuat demikian di Asia Tenggara dan diketuai oleh presiden dan kalangan bumiputra. Kedudukan sebagai satu bangsa telah kekal walaupun Negara Filipina masih menderita akibat daripada keganasan perang. Apa yang membimbangkan Filipina ialah dari sudut rasuah tetapi golongan bijak pemerintah iaitu golongan ilustrado berjaya membatasi masalah ini. Dasar luar Filipina ini banyak bergantung kepada pihak penjajah iaitu Amerik Syarikat6. Jadi disini hakikatnya bahawa golongan politik di Filipina dididik mengikut acuan penjajahan Amerik Syarikat. Pada masa itu juga Filipina yang merupakan Negara yang baru membangun terpaksa meluaskan hakhak persamaan kepada firma-firma Amerika yang mana kerjaan Filipina ini membenarkan segala urusan perniagaan dijalankan serupa dengan hak-hak yang dirasai oleh. Sungguhpun perhubungan Filipina dan Amerika Syarikat nampaknya semakin kukuh. Tetapi apa yang boleh dipersoalkan disini ialah golongan Nasionalis yang mana mereka merasakan bahawa persamaan hak itu sama seperti penjajahan dahulu. Sentimen ini memuncak khasnya di kalangan kumpulan professional dan
6

Amat Johari Moain, 1969, Sejarah Nasionalisme Maphilindo, Utusan Melayu sdn. Bhd., hlmn. 26.

6

intelektual di Bandar dan dikalangan pelajar-pelajar bumiputera. Mereka ini sebenarnya memperjuangkan satu perkara iaitu mengembalikan perjalanan politik Filipina mengikut arah demokrasi yang tulen dan ke arah kesedaran masyarakat.

2.4 MALAYSIA: Malaysia juga tidak ketinggalan mengalami masalah yang sama seperti apa yang telah berlaku kepada Negara Asia Tenggara yang lain. Selepas Jepun menyerah kalah, menyaksikan keadaan huru hara telah berlaku. Sebelum British masuk dengan memerintah kembali dan membawa sistem pemerintahan ala-ala tentera, menunjukkan bahawa Parti Komunis Malaya cuba untuk merampas tampuk pemerintahan dalam tempoh kekosongan selepas Jepun menyerah kalah. PKM ini cuba menyusup masuk melalui kesatuan-kesatuan perniagaan untuk mendapatkan kuasa. Dalam tahun 1948 Parti Komunis Malaya ini cuba menggugat keadaan Negara dengan melancarkan taktik perang gerila di kawasan dalam hutan. Dengan ini Malaysia telah mendapat bantuan ketenteraan dari Negara komanwel seperti Australia, British dan New Zealand. Isytihar darurat telah digunakan dan hanya tamat selepas pengaruh komunis ini dihapuskan. Tetapi, setelah british masuk dan kembali memerintah, serta

memperkenalkan corak pemerintahan yang baru iaitu Mayan Union. Dalam hal ini, bekas-bekas pentadbir tanah jajahan melancarkan satu kempen iaini untuk menentang pertukaran kepada satu bentuk yang baharu. Apa yang lebih penting ialah tindak tanduk orang Melayu yang mula bangkit menentang memandangkan hak keistimewaan orang Melayu mula terhakis 2.5 LAOS: Merupakan sebuah Negara yang kecil dan menjadi pertikaian antarabangsa pada tahun 1950. Pada masa itu pihak penjajah yang bertanggungjawab ialah Perancis di mana

7

Perancis telah membahagikan kepada beberaa jenis kerajaan oleh pihak Perancis pada abad ke 19. Dari segi masyarakatnya dan sistem sosialnya iaitu golongan minoriti kebiasaanya menetap di kawasan luar Bandar iaitu kawasan yang mempunyai tempat untuk bertani. Sementara penduduk bumiputra yang lain tidak diberi peluang untuk melibatkan diri dalam kancah politik yang dicipta oleh pihak Perancis. Setelah Pihak Perancis meninggalkan Loas, Negara jirannya seperti Vietnam dan Thailand telah mewujudkan satu persaingan bagi faedah meeka sendiri. Kedatangan pihak Amerika Syarikat telah memporak perandakan lagi keadaan di Loas7. Semenjak merdeka, peranan raja bukanlah dominan dalam politik di Loas. Ini kerana bahawasanya kaum kerabat raja di Loas sendiri tidak bersatu. Buktinya seorang mengharapkan bantuan dari Siam dan Amerika Syarikat dan seorang lagi meminta bantuan dari Vietnam Utara. Satu kerajaan telah dipadukan dimana parti politik yang besar dan berpengaruh iaitu Parti Neo Lao hak Xat yang dipimpin oleh komunis. Parti ini menjalankan pemerintahan ketenteraan dan mendapat sokongan kuat daripada Vietnam Utara. Ini apa yang dapat dilihat ialah pembabitan golongan minority yang tidak berpuas hati dan turut juga memperjuangkan dasar mereka. Ini dapat dilihat bahawa pengaruh Amerika Syarikat begitu meluas di kawasan selatan manakala pengaruh Komunis di bahagian utara. Negara jiran seperti Vietnam juga amat kuat pengaruhnya kerana Vietnam ini telah dipengaruhi oleh pihak komunis Russia yang mana Russia ini cuba untuk memperluaskan ideologinya dan menentang dasar-dasar Amerika Syarikat. Ini dapat dilihat lagi terutamanya semasa perang dingin yang melibatkan blok komunis dan kapitalis. Justeru tidak hairan mengapa Russia dan China turut campur tangan semasa belakunya konflik di Vietnam 3.0 KESAN PERANG DUNIA KEDUA DAN KEBANGKITAN

NASIONALISME:

7

Nina S. Adams, Alfred W. Mccoy, 1970, War and Revolution, Harper and Row pblsh. Hlmn. 213.

8

Perang dunia kedua tamat apabila dua buah Bandar Jepun iaitu Hiroshima dan Nagasaki musnah akibat pengguran bom atom oleh pihak berikat. Pihak Jepun telah menyerah kalah tanpa syarat pada 14 ogos 1945. Pengunduran Jepun juga telah memulakan era baru dalam semangat nasionalisme lebih-lebih lagi di Asia Tenggara8. Kekalahan ini tidak dapat diterima oleh sebilangan kecil tentera Jepun dan ada sebahgian daripada mereka membunuh diri dihadapan istana maharaja dan ada juga yang meneruskan peperangan9. Pihak Jepun telah menyerah kalah secara rasmi pada 2 September 1945 di atas kapal perang Amerika Misouri. Ekoran daripada pengunduran tentera Jepun ini, menyaksikan peninggalan beberapa kesan besr ke atas penduduk yang ditakluki Jepun dari segi politik, social dan ekonomi. Dari segi politik, khususnya di Asia Tenggara mengalami perubahan politik yang ketara. Ini kerana semasa pendudukan Jepun, Jepun juga telah mencampuradukkan politik di Negara-negara yang dijajahinya. Di Thailand pula tela menyaksikan satu rampasan kuasa dan penduduk yang dijajah seperti di Vietnam dan Indonesia yang mana pihak Jepun telah memberi latihan ketenteraan untuk menentang penjajahan barat. Buktinya apabila pihak Jepun berundur, maka mereka telah menentang ekoran terdesaknya pihak penjajah barat yang mahu memiliki semula tanah jajahan mereka. Dalam pada ekonomi pula, rata-rata rakyat di rantau Asia mengalami penderitaan daripada peprangan ini. Masalah yang semestinya dihadapi ialah berkenaan dengan peningkatan harga barang yang tidak terkawal10. Ini dapat dilihat terutamanya di Thailand yang mengalami peningkatan harga barang dan inflasi. Selain itu, pengeksportan juga merosot atas masalah terputus bekalan dengan barat. Maka disini apa yang dapat dirumuskan ialah jumlah pengeluaran gertah dan teh yang merosot. Ini telah mengakibatkan masalah dan masalah ini telah menyebabkan berlakunya gejala lain seperti kegiatan pasar gelap, penyorokan barang dan tasuah.

8 9

Sejarah Nasionalisme Maphilindo, Utusan Melayu sdn. Bhd., hlmn. 154. Abd. Zakaria, Azharudin Mohamed Dali, dan Suffian Mansur, 2000, Sejarah Asia Tenggara dan Timur 1800-1963, fajar bakti, hlmn. 100. 10 Ibid. 101.

9

Dari segi social pula ialah mengenai peristiwa hitam semasa pendudukan Jepun di Asia Teggara iaitu dimana wanita pada masa itu dijadikan hamba seks dan diseksa. Sehingga Sekarang apa yang kita dapati, sedikit sebanyak masyarakt di rantau Asia mengingatinya. Menurut salah seorang wanita yang terlibat iaitu Lee Sun- dok11 menyatakan bahawa dia telah diculik pada usia 18 tahun pada 1937, dan dipaksa melayan nafsu seks tidak lebih 10 kali sehari. Menurut sejarawan, kira-kira 200 000 orang wanita muda dari Korea Selatan, China, Filipina, dan Indonesia dipaksa melayan tentera Jepun di rumah pelacuran. Selain tiu, masalah kebuluran juga telah timbul akibat kekurangan makanan. Dianggarkan kira-kira 2 juta rakyat Vietnam telah mati akibat daripada kebuluran. Aspek lain pula ialah masyrakat mengalami seperti kebuluran, penyakit dan buruh paksa. Berkenaan dengan buruh paksa ini, pernah mencatatkan peristiwa hitam iaitu seramai 16 000 orang telah terkorban semasa membina jalan keretapi. Masalah perkauman juga wujud seperti yang berlaku di Myanmar antara masyarakat Karen dan masyarakat Myanmar. Selain itu, penduduk di Asia Tenggara telah mendapat pengajaran yang positif akibat daripada kesan perang dunia kedua dan pendudukan Jepun. Mereka mula sedar bahawa untuk mencapai kebebasan yang mutlak sebenarnya bukan terletak di tangan pihak asing. Lebih-lebih lagi propaganda yang digunakan oleh Jepun Asia untuk Asia hanyalah kata kosong dari mereka. Kesilapan yang telah berlaku tidak harus lagi diulangi, kini selepas perang dunia kedua menyaksikan penduduk di Asia Tenggara mengalami tsunami perubahan sikap dalaman yang mahu membebaskan Negara mereka daripada penjajahan asing apabila mereka telah kembali menuntut tanah bekas jajahan mereka. Hal inilah yang menyebabkan nasionalisme selepas perang dunia kedua bersifat moden. 4.0 FAKTOR-FAKTOR PENCETUS GERAKAN NASIONALISME:

11

Sejarah Asia Tenggara dan Timur 1800-1963, fajar bakti, hlmn. 100.

10

Sebelum berlakunya sesuatu perkara biasanya ianya melibatkan sebab dan musabab serta penyelesaiannya. Dapat dikaitkan dengan tajuk yang telah diberikan iaitu kesan selepas perang dunia kedua terhadap kebangkitan semangant nasionalisme dikalangan Negara Asia Tenggara12. Jadi sebab musababnya ialah kedatangan penjajah asing ke Negara Asia Tenggara dan penyelesaiannya ialah muncul semangat nasionalisme. Hal ini terjadi kerana kedatangan mereka ini telah mengasimilasikan dari segi politik, sosial dan ekonomi. Penjajah datang mengaut keuntungan dan tidak memajukan bangsa yang dijajah. Ini dapat dilihat di Myanmar apabila masyarakat diasana terpaksa menjual tanah mereka kerana berhutang dengan golongan ceti. Manakala sistem politik pula telah menghakis politik tradisional penduduk peribumi. Pengenalan sistem kehakiman, cukai, polis dan pentadbiran yang berpusat kuat telah mengancam status quo penduduk tempatan. Walaupun faktor-faktor ini juga memberi rangsangan kepada gerakan nasionalisme, ianya juga berfungsi sebagai alat penyatuan kepada semua masyarakat dalam meperjuangkan pembebasan Negara mereka. 4.1 AGAMA: Buddha, Islam, Hindu dan Shinto merupakan agama yang mempunyai pengruh yang kuat di rantau Asia. Secara amnya, agama ini telah menjadi pegangan dalam kehidupan seharian mereka dan merupakan alat penyatuan di kalangan mereka. Namun kedatangan penjajah barat ini juga telah membawa bersama-sama mereka agama kritstian. Bagi mereka, kehadiran agama Kristian ini merupakan satu tamparan hebat kepada mereka di Asia Tenggara. Di Indonesia, melalui agama ini, dapat dilihat satu kebangkitan tentangan terhadap Belanda. Walaupun Indonesia ini terdiri daripada pelbagai bangsa dan budaya, tetapi melalui penyatuan agama ini, telah muncul seperti persatuan Sarekat Islam, Muahmmadiyyah dan Nahdatul yang menjadi ancaman kepada Belanda pada tahun 1920. Manakala di Myanmar pula, British mengancam kedudukan pengaruh agama Buddha di Negara itu. Selain itu, British juga mengancam dari segi pendidikan
12

Sejarah Asia Tenggara dan Timur 1800-1963, fajar bakti, hlmn.228.

11

di Myanmar. Ini dapat dikaitkan lagi yang mana British cuba menyebarkan agama kristian dikalangan puak Chin dan Karen. Isu lain yang timbul ialah pencemaran isu kasut yang menyaksikan tentera British memakai kasut masuk ke kuil Buddha. Maka golongan sami telah bangkit menentang dengan tertubuhnya Belia Agama Buddha. Dengan tertubuhnya persatuan ini, mereka telah mempertikaikan isu kasut (1916-18)13, menuntut pembaharuan dalam pentadbiran British dan pemogokan pelajar pada tahun 1920. Di Filipina pula, agama Kristian dianggap sebagai satu penyatuan perpaduan. Maksunya disini ialah kehadiran Kristian yang tela disebarkan oleh Sepanyol telah memupuk semangant kebangsaan di kalangan mereka. Semasa ini, penentangan adalah bersifat regionalistik. Layanan buruk yang telah diberikan oleh paderi Sepanyol juga telah memberi semangant kepada rakyat Filipina memberontak. Dalam hal ini kerana paderi Filipina dianggap sebagai sekular manakala paderi Sepanyol dianggap sebagai regular yang mana diskriminasi telah berlaku. Ini dibangkitkan lagi paderi regular yang lebih suka mengumpul harta. Paderi Filipina telah bagkit menentang seperti yang diperjuangkan oleh Paderi Mariano Gomez, Jacinto Zamora, Jose Guevera dan Jose Burgos14. Jadi disini dapat dinyatakan daripada apa yang telah ditulis diatas bahawa jelaslah melalui agama ini juga, ianya merupakan satu alat perpaduan dan merantai masyarakat setempat unutk bersatu padu menentang golongan penjajah. Sesungguhnya kedatangan penjajah sedikit sebanyak mengubah dan seolah-olah mencemarkan keharmonian agamamasyarakat setempat. Jadi, golongan ketua agama juga memainkan peranan dalam membentuk semangat perjuangan kepada anti penjajah kerana golongan ketua agama seperti Sami atau Paderi di Myanmar dan Sepanyol dianggap suci dan rakyat harus mematuhi arahan ketua agama ini dalam membentuk keharmonian. 4.2 PENGARUH PENDIDIKAN BARAT:

13 14

Sejarah Asia Tenggara dan Timur 1800-1963, fajar bakti, hlmn 229.

Ibid hlmn 229.

12

Sistem pendidikan yang diperkenalkan oleh imperialis barat di Asia Tenggara adalah lebih kepada pendidikan secular serta menghapuskan pendidikan yang sedia ada. Selain itu, sekolah-sekolah tradisional yang telah bertapak lama juga dihapuskan. Sistem barat ini telah memberi idea-idea liberal barat seperti kebebasan dan hak asasi manusia kepada rakyat setempat. Selain itu, mereka yang melanjutkan pelajaran ke luar Negara sebenarnya telah bertembung dengan idea-idea kebebasan induvidu, hak asasi manusia, liberialisme, demokrasi, persaudaraan, sosialisme dan komunisme. Melalui pendedahan ini, maka golongan yang terpelajar dan menerima pendedahan ini sedar bahawa sebenarnya Negara mereka telah dikongkong oleh barat sedangkan pemerintahan di barat pula bersifat demokrasi. Maka merekalah yang mendominasi pergerakan semagnat nasionalisme. Di Indonesia, apa yang kita dapat lihat ialah seperti yang dikatakan oleh Sartono didalam bukunya iaitu lembaran Sejarah Indonesia telah memberi gambaran bahawa sebenarnya pendidikan Belanda itu sendiri telah menanamkan semangat nasionalisme di kalangan mereka. Ini disebabkan sistem pendidikan colonial sendiri merupakan tragedy politik koloni keranan ia membentuk dan membangunkan kekuatan yang kemudia hari akan melawan pemerintah colonial itu sendiri. G. M., Kahin, berpendapat bahawa dasar pendidikan Belanda yang dilaksanakan di Indonesia telah melahirkan golongan elit yang terdiri daripada rakyat Indonesia itu sendiri15. Secara keseluruhannya, corak perjuagnan nasioanalisme sebenarnya berbeza mengikut Negara. Ini kerana mereka yang berpendapat pendidikan barat sebenarnya mempunyai fahaman yang berlainan dalam memperjuangkan semangat nasionalisme. Contohnya di Myanmar, Vietnam, Laos, Kemboja, Filipina dan Indonesia berjuang untuk mendapatkan kemerdekaan dan membentuk kerajaan republic. Manakala di Thailand pula, golongan terpelajar memperjuangkan fahaman anti raja berkuasa mutlak dan menghapuskan sistem kapitalis-kapitalis barat. 4.3 PERANAN AKHBAR

15

Sejarah Kertas 940/2 Malaysia, Asia Tenggara, Asia Selatan dan Asia Timur, Pustaka Sarjana Sdn. Bhd., hlmn. 434.

13

Akhbar dan majalah adalah diantara alat sebaran am yang banyak memainkan peranan dalam memperluaskan nasinalisme. Akhbar majalah yang telah dicetak bukan sahaja dalam bahasa penajajah, bahkan dalam bahasa Ibunda. Melalui penyebaran maklumat ini, maka semangat perjuangan nasionalisme dapat dipupuk dengan mudah. Ianya juga menjadi alat penyebaran maklumat serta menyampaikan mesej dengan berkesan sekali. Di Filipina dan Indonesia, alat sebaran am ini didapati sangat berkesan dalam menyedarkan masyarakat mengenai keadaan di Negara mereka. Selain itu, Novel karangan Jose Rizal seperti “Noli Ma tangere” juga Berjaya menyedarkan masyarakat. Antara yang memainkan peranan dalam faktor ini ialah peranan guru dan wartawan juga tidak boleh disangkal. Mereka ini bebas untuk berhubung dengan masyarakat serta mempengaruhinya. Disebabkan itu, maka nasionalisme di Asia Tenggara telah berjalan dengan lancar sehingga selepas perang dunia kedua16. 4.4 GERAKAN PEMULIHAN ISLAM DI TIMUR TENGAH: Gerakan Pemulihan Islam telah bermula di Mesir pada penhujung abad ke 19. Gerakan ini telah mempengaruhi khususnya masyarakat di Asia Tenggara iaitu di Indonesia dan Tanah Melayu. Gerakan ini telah dipelopori oleh Sayid Jamaluddin Al-Afghani dan Syeikh Muhammad Abduh. Antara matlamat perjuagnan gerakan di Mesir ini ialah memperjuangkan konsep pan-islam iaitu peyatuan semua umat islam di selruh dunia, membebaskan islam daripada kekarutan dan perkara tahyul dan mencapai kemajuan dalam ekonomi dan sosial berpandukan Al-quran dan Al hadis. Gerakan dan objektif utama kumpulan di Mesir ini telah mepengaruhi penduduk di Asia Tenggara. Hal ini terjadi seperti yang kita lihat di Tanah Melayu yang mana pelajar lepasan daripada Universiti di Mesir pulang dan melancarkan gerakan anti British ketika itu, mereka juga bangkit dan juga menggerakkan semangat nasionalisme di kalangan masyarakat ketika itu. Justeru, melalui objektif gerakan di Mesir ini, maka, difahami bahawa pergerakan di Mesir ini telah mempengaruhi masyarakat di Asia Tenggara dalam sudut positif. 5.0 NASIONALISME DI ASIA TENGGARA.
16

Marc Frey, Ronald W. Pruesse, & Tan Tai Yong, 2004, The Transformation of Southeast Asia, M. E. Sharpe, hlmn.34.

14

Seperti dalam sejarah, penjajah asing sebenarnya telah datang ke Asia Tenggara sejak abad ke 15 lagi iaini kuasa besar iaitu Portugis telah datang ke Melaka untuk berdagang. Lantas atas kedudukan Melaka yang strategik, maka satu angkatan tentera telah menyerang Melaka. Selepas itu menyaksikan Spanyol yang telah datang ke Filipina dengan tujuan yang sama iaitu untuk berdagang. Tetapi atas dasar minat ke pada Filipina kerana kaya dengan sumber bumi. Lantas Sepanyol pun telah menawan Filipina. Itu serba sedikit mengenai kuasa besar yang berminat ke atas Asia Tenggara. Tetapi kuasa besar lain juga tidak ketinggalan mempunyai minat untuk menajajah Asia Tenggara. Misalnya British yang telah menajajah Myanmar dengan menyebarkan agama sekali. Begitu juga Perancis di kesatuan Indochina yang meliputi Kemboja, Vietnam, dan Laos. Pihak barat ini mendakwa mereka lah yang berhak mentamadunkan bangsa di Asia Tenggara dan menganggap ianya sebagai satu beban orang putih dalam menyebarkan tamadun. Maka mereka pun menajah satu persatu Negara di Asia Tenggara. Negara yang terselamat ialah Thailand kerana kebijakan pemerintahnya iaitu Raja Chulalongkon. Semasa perang dunia kedua, kuasa besar di Asia ialah Jepun yang begitu cemerlang dalam kuasa ketenteraan. Dalam analisis saya, sedikit sebanyak Jepun Berjaya menyakinkan rakyat di Asia Tenggara. Lagipun masa pendudukan Jepun di Asia Tenggara dimana rakyat tempatan sedikit sebnayak menananmkan kepercayaan kepada Jepun agar Jepun boleh membantu dan memeberikan kemerdekaan. Selepas pengunduran Jepun, rakyat mula sedar, kebebasan bukanlah terletak di tangan orang lain, bahakan merekalah yang menggerakkan. Jadi, selepas pengunduran Jepun menyaksikan nasionalisme di Negara-negara Asia tenggara semakin hebat ini juga sebahagian daripada didikan Pihak Jepun kerana daripada didikan yang telah diberi, maka rakyat di Asia Tenggara mula mengintrepertasi bahawa kemerdekaan harus dituntut oleh mereka sendiri. Jadi, topik yang seterusnya akan di tumpukan kepada nasionalisme di Asia Tenggara. 6.0 NASIONALISME DI LAOS:

15

Laos ialah sebuah Negara yang penuh dengan permusuhan yang melibatkan permusuhan pada zaman silam di antara keluarga atasan Laos untuk mendapatkan kuasa tersebut. Semasa pendudukan Jepun pada tanggal 19 Mac 1945, Pihak Jepun telah menuntut Raja Sisavang untuk mengisytiharkan kemerdekaan. Apa yang timbul ialah Raja Sisavang dalam dilemma samada mahu bekerjasama dengan Peracnsi ataupun Jepun. Maka, golongan elit di bahagian Luang Prabang dan selatan Laos telah menubuhkan Lao Isarra iaitu pergerakan pembebasan Laos17. Tujuannya ialah untuk mengusir Perancis keluar. Seleaps kekalahan Jepun, Gabenor wilayah selatan Laos telah mempelawa kembali Perancis dan membatalkan semua akta kerajaan. Kemaraan tentara Perancis di Veintiene meyebabkan pemimpin Lao Isarra lari ke Bangkok. Lantas pemimpinnya pada masa itu Souphanovong telah meminta bantuan pihak Viet Minh untuk menentang Perancis dan Phetsarath telah campur tangan agar Viet Minh tidak berkompromi dengan Souphanovnong. Seterusnya Souphanovong telah melancarkan perang gerila terhadap Perancis. Pada ogos 1946, satu modus viviendi telah ditandatangani yang membawa maksud pengiktirafan telah diberikan secara langsung terhadap perpaduan Laos18. Pada awal tahun 1949, perjanjian Elysee telah dibuat dengan bao Dai dari Vietnam. Dalam ini, Pihak Perancis telah mengiktiraf kemerdekaan Laos. Tetapi, pada hakikatnya, Laos tidak merdeka sepenuhnya. Pada 6 Februari 1950, satu lagi perjanjian telah ditanda tangani bertujuan untuk memindahkan sesetengah daripada fungsi dan kuasa kerajaan kepada kerajaan Laos19. Akhirnya pada 1960, Laos telah menyelaraskan hal-hal perhubungan imigresyen, ekonomi, kastam, perdaganan luar dan kewangan yang dahulunya dikuasai Perancis. Pada masa itu juga Lao Isarra telah dibubarkan dan Souphanovong telah mnubuhkan satu pertubuhan iaitu Pathet Lao atau kebebasan Lao yang tujuannya mengusir saki baki Perancis. Laos telah merdeka pada 1953. 6.1 NASIONALISME DI KEMBOJA:
17 18 19

War and Revolution, Harper and Row pblsh. Hlmn. 103. Asri Maswan Adam, 2005, Budaya dan masyarakat Laos, pustaka Lp3es, hlmn. 697. Ruhanas Harun, 1988, Sejarah Indochina Moden, Dwn. Bahasa dan Pustaka, hlmn.159.

16

Nasionalisme di Kemboja sebenarnya telah tercetus lagi semenjak kedatangan pihak Perancis. Pihak Perancis telah memaksa raja Kemboja iaitu Raja Norodom untuk menerima naungannya. Penaung kepada Kemobja sebelum itu ialah Thailand. Yang pada akhirnya Raja Norodom hanya berkuasa dalam hal agama sahaja. Kesemua ini berubah setelah kedatangan pihak Jepun menakluki Kemboja20. Apabila Jepun telah mengambil alih kuasa pada Mac 1945, nasionalis Kemboja semasa pemerintahan Perancis iaitu Son Ngoc Thanh telah melarikan diri ke Tokyo ekoran pihak Perancis yang mahu menangkapnya. Beliau telah membentuk pergerakkan Khmer Issarak yang bermaksud pergerakan Khmer Bebas. Pergerakan ini mempunyai seramai 2000 orang sukarelawan bersenjata dan telah menjalinkan kerjasama dengan Viet Minh untuk menyekat semula kedatangan Perancis. Pada masa ini, Jepun telah mendesak Raja Norodom Shihanouk untuk mengisytiharkan kemerdekaan pada bulan Mei 1945 dan Son Ngoc Thanh telah dilantik sebagai Menteri Luar dan kerajaan yang dipantau oleh Jepun. Tetapi selepas pengunduran Jepun, Raja Norodom telah melantik Son Ngoc Thanh sebagai perdana menteri. Sekembalinya Perancis ke Kemboja, Perancis tidak mengisytihar kerajaan boneka yang telah ditubuhkan oleh Jepun. Dari tahun 1945 hingga tahun beliau digulingkan dari jawatan ketua Negara. Pada masa ini, Sihanouk berperanan utama dalam segala perkembangan nasionalisme di Kemboja. Contohnya Sihanouk yang sememangnya bengang dengan puter belit Perancis yang melambatkan penubuhan wilayah Batambang dan Siemreap di bawah kekuasaan Khmer pada tahun 1949 dan 1951. Lantas beliau telah menulis sepucuk surat kepada Presiden Perancis iaitu Vincent Auriol dengan tujuan menuntut kemerdekaan secepat mungkin. Tetapi rundingan antara Pihak Kemboja dan Pihak Perancis menemui kegagalan. Lants, Sihanouk telah meminta bantuan dari Amerika Syarikat supaya rundingan dan kesepakatan antara Kemboja dengan Peracis dapat dicapai. Tetapi pihak Amerika juga tidak dapat memerikan kerjasama yang diharapkan oleh Sihanouk kerana Setiausaha Amerika Syarikat pada masa J. Foster Dulles berkata bahawa hanya Perancis sahaja yang berhak menyelesaikan maslah ini. Lantas tamparan hebat yang diberikan, Sihanouk telah
20

Sejarah Indochina Moden, Dwn. Bahasa dan Pustaka, hlmn. 46.

17

membuat kenyataan kepada akhabr New York Tmies keluaran April 1853 akan bekerjasama dengan pihak Viet Minh sekiranya Perancis tidak mempedulikannya lagi21. Dengan serta merta Pihak Perancis telah menjemput Penn Nouth dan menteri-menteri lain ke Perancis untuk memulakan rundingan. Dalam perjanjian ini, satu memorandum telah ditandatangani pada 9 Mei 1953 akan tetapi perjanjian ini tidak memuaskan hati Pihak Kemboja kerana masalah berkaitan dengan Tentera dan juga keadilan. Pada 21 Jun, Sihanouk kembali ke Kemboja dan pada 28 Jun, Sihanouk mengisytiharkan “perintah pengerahan” yang menunjukkan bahawa rakyat Khmer mampu mempertahankan diri mereka. Rundingan antara pihak Perancis-Khmer berjalan dengan genting22. Pada masa ini, Pihak Amerika Syarikat mula memebri perhatian kepada isu Kemboja ini. Pada perjanjian yang pertama, menyentuh mengenai penguasaan polis dan keadilan kepada Kemboja. Manakala pada 17 Ogos 1953, termeterainya pula penyerahan kuasa ketenteraan kepada semua wilayah kemboja. Lalu Sihanouk telah pulang ke Kemboja pada 8 November dan disambut sebagai seorang pejuang. Pada 2 Mac 1955, Sihanouk telah turun dari takhta dan digantikan oleh ayahnya Norodom . Lantas beliau yang masih memakai gelaran putera kemudiannya telah menbuhkan sebuah parti politik bersama Sam Sary, Yem Sambaur dan bebrapa orang lainnya menubuhkan Komuniti Sosialis Rakyat yang dalam bahasa Kembojanya disebut Sangkum Reastr Niyum yang lebih popular disebut sebagai Sangkum. Nasionalisme di Kemboja ini apa yang dapatkita lihat ialah kegigihan perjuangan yang dijuangkan oleh Sihanouk dalam medapatkan kemerdekaan daripada Pihak Perancis. Kemboja telah merdeka sepenuhnya pada tahun 1953. Tetapi, pada masa itu, Kemboja mengalami ancamanancaman lama dan struktur ekonomi yang lembap dan dasar berkecuali yang diamalkan oleh Sihanouk Lantas satu rampasan kuasa telah berlaku yang dipimpin oleh Lon Nol dan telah menggulingkan pemerintahan Sihanouk. Maka kerajaan yang baru ini telah menghapuskan dasar berkecuali dan menyertai SEATO. 6.2 NASIONALISME DI FILIPINA.
21 22

Sejarah Indochina Moden, Dwn. Bahasa dan Pustaka, hlmn. 76. Son Ngoc Thanh enggan memberi kerjasama.

18

Nasionalisme di Filipina telah dicetuskan oleh golongan kiri iaitu golongan radikal revolusi. Semasa ini, pihak Russia cuba untuk menyebarkan fahaman komunis di seluruh dunia dengan tujuan untuk menentang kapitalis. Hal ini dapat dikaitkan di Filipina semasa pemerintahan Kapitalis, khususnya kaum buruh telah ditindas hak mereka dari segi politik. Lantas satu rombongan untuk orang-orang buruh di Filipina telah diadakan di Russia. Pihak Russia telah menjemput mereka datang ke Russian serta melawat Negara-negara dibawah kesatuan Soviet. Dalam hal ini, mereka Nampak bahawa Negara-negara di bawah naungan Russia maju dalam perlbagai bidang. Lantas mereka telah menyusun gerakan Komunis dan telah mencetuskan beberapa siri penentangan bersenjata. Bagi mengukuhkan kedudukan mereka, lantas satu pertubuhan telah ditubuhkan iaitu Barisan Rakyat yang dianggotai oleh Sakdalista dan Komuniskomunis. Pertubuhan ini telah mendapat tempat yang teguh di Luzon utara dan tengah. Manakala di daerah Pampanga sahaja lapan buah Majlis Perbandaran daripada dua puluh satu kerusi dikuasai oleh golongan Parti Barisan Rakyat. Nama pertubuhan ini telah berubah semasa pendudukan Jepun iaitu dikenali sebagai pertubuhan Hukbalahap yang merupakan kesinambungan dari Barisan Rakyat sebelum perang. Tujuan mereka ialah menentang kedudukan Jepun. Selepas pengunduran Jepun, Jeneral Amerika iaitu Jeneral Douglas Mac Arthur telah memerintahkan supaya Hukbalahap meletakkan senjata23. Mereka terasa terancam dan berlakulah pertempuran berdarah di antara mereka. Perperangan ini telah terhenti kerana telah diadakan satu pilihan raya. Dalam masa ini juga, pihak Hukbalahap telah menubuhkan Parti Perikatan Demokratik dan telah memenangi beberapa buah kerusi untuk Dewan Perwakilan Filipina. Ini telah menyebabkan kemarahan orang-orang Hukbalahap. Lantas mereka telah mengambil keputusan kembali kedalam hutan dan akan melancarkan siri gerakan penentangan gerila. Pimpinan gerakan pada masa itu diketuai oleh Luis Taruc24. Masalah perpecahan dalaman dalam parti Nasionalis juga terlibat dimana kedua orang pimpinannya telah bertentangan pendapat iaitu antara Rosmena
23

Amat Johari Moain, 1969, Sejarah Nasionalisme Maphilindo, Utusan Melayu sdn. Bhd., hlmn. 52. 24 A History of Southeast Asia, London, hlmn. 813.

19

dan Roxas25. Dalam masa pilihanraya, Roxas menyatakan bahawa belaiu lebih menyokong kepada pahaman liberial dan beliau telah mendapat sokongan daripada orang-orang Amerika seperti Jeneral Mac Arthur. Beliau juga telah mnegalahkan Rosmena yang pada masa itu menjawat jawatan presiden Negara Persekemakmoran Filipina. Rakan Rosmena iaitu Elpido Quirino telah menang juga. Ini telah menjelaskan bahawa Roxas dan Quirino dipilih sebagai presiden dan naib presiden Filipina yang pertama. Kemerdekaan di Filipina telah diisytiharkan pada 4 Julai1946. Selepas kemerdekaan Filipina masih lagi menghadapi perlabgai masalah dalaman, keadaan ekonomi yang mundur dan kegiatan-kegiatan ketenteraan Amerika di sana. Masalah penentangan seperti Pihak Hukbalahap juga membantutkan dalam proses pembinaan Negara presiden pada masa itu iaitu Roxas. Ini kerana pengaruh mereka di kalangan penduduk kelas bawahan di Filipina sangat tingi. Penyelesaian untuk menghapuskan gerakan ini tidak dapat dibasmi sehinggalah presiden yang pertama itu meninggal dunia. Selepas kematian beliau, tempat beliau pula telah digantikan oleh timbalannya iaitu Quirino dan melantik Magsaysay sebagai setiausahanya dalam memberenteras kegiatan Hukbalahap. Atas inisiatif Magsaysay, maka pergerakan Hukbalahap sedikit sebanyak dapat dibenteras. Akibat daripada salah laku dalam pemerintahan Quirino, maka Magsaysay telah keluar dari Parti Liberal dan menyertai Parti Nasional dimana beliau telah menang dalam pilihanraya tersebut. Bagi rakyat, Magsaysay merupakan seorang pemerintah yang cekap dan berkaliber. Masalah yang dihadapi oleh mendiang Roxas iaitu menentanng Hukbalahap diteruskan oleh Magsasay. Buktinya, kegiatan Hukbalahap yang ganas dapat ditumpaskan. Tetapi jasa beliau terus terkenang apabila beliau telah terbunuh dalam nahas kapal terbang26.

6.4 NASIONALISME DI MALAYSIA:

25 26

A History of Southeast Asia, London hlmn.54. Ibid hlmn.56.

20

Selepas pengunduran Pihak Jepun, British telah datang kembali berdasarkan kepada Piagam Atlantik yang telah ditandatangani oleh Perdana Menteri Britain iaitu Winston Churchill dan Presiden Amerika Syarikat, Roosevelt pada bulan ogos 1941. Piagam Atlantik telah mengisytiharkan prinsip-prinsip kerajaan sendiri bagi tanah jajahan mereka. Berdasarkan prinsip-prinsip perjanjian ini, pada bulan Februari 1943 pejabat tanah jajahan bersama-sama dengan pejabat perang mula membuat rancanganrancangan untuk pembaharuan politik di Tanah Melayu selepas perang. Pada bulan Julai 1943, Pejabat Tanah Jajahan di London telah menubuhkan unit perancang Tanah Melayu bagi merangka satu sistem pentadbiran baru di Tanah Melayu. Unit ini dianggotai oleh bekas pegawai-pegawai British. Pada 31 Mei 1944, kabinet perang telah meluluskan syor-syor mengenai penyatuan politik Tanah Melayu yang dikemukakan oleh unit perancangan. Dalam melaksanakan usul ini, maka setiausaha British ketika itu George Hall telah menhantar Sir Harold Macmichael untuk mendapatkan tanda tangan sultansultan Melayu. Lantas orang Melayu bangkit untuk menentang Malayan Union keranan dianggap Malyan Union ini menghakis hak orang-orang Melayu. Lagipun jika tertubuhnya Malayan Union, kuasa-kuasa sultan akan hilang, selain itu, British juga memberikan syarat kewarganegaraan yang longgar. Sebenarnya, raja-raja Melayu telah diugut oleh Sir Harold McMichael dalam mendapatkan tandatangan Sultan. Hal ini yang menyebabkan orang-orang Melayu bangkit menentang27. Mereka telah menentang melalui akhbar dan majalah. Akhbar-akhbar ketika itu seperti Utusan Melayu, Majlis dan Warta Negara rata-ratanya mempermainkan sentiment orang Melayu untuk menentang Malayan Union. Akhbar ini juga merupakan alat penyebaran maklumat dan pentingnya orang Melayu bersatu menentang gagasan ini. Selain itu, mereka juga telah mengadakan demonstrasi secara besar-besaran. Contohnya di Kota Bahru seramai 10 000 orang telah menyertai demonstrasi ini semasa Sir Harold MacMichael mendapatkan tandatangan.

27

Sejarah Kertas 940/2 Malaysia, Asia Tenggara, Asia Selatan dan Asia Timur, Pustaka Sarjana Sdn. Bhd., hlmn184.

21

Lantas, satu kongres yang terdiri daripada orang Melayu telah ditubuhkan pada mei 1946 dengan Dato’ Onn Jaafar dipilih menjadi yang dipertua. Umno ialah sebuah parti bangsa Melayu yang berjuang menentang penubuhan Malayan Union. Mereka menetang bukan dengan senjata, tetapi menentang dengan secara aman dan mengadakan demonstrasi. Pegawai-pegawai British yang pernah berkhidmat di Tanah Melayu juga turut menentang gagasan ini. Antaranya ialah Alex Mac Adam, Arnold Robinson dan Sir Richard Winstedt. Mereka ini sebenarnya simpati terhadap bangsa Melayu. Tetapi kita lihat, satu parti telah ditibuhkan iaitu parti dari kalangan bukan Melayu yang diberi nama AMCJA. Didalam parti ini mengandungi parti-parti lain seperti MDU, MIC, MDYL dan Malayan People’s Anti Japanes Ex Comrades Association. Mereka juga turut memperjuangkan dasar-dasar mereka. Kemudian AMCJA juga telah mendapat bantuan daripada parti-parti politik Melayu yang berhaluan kiri. Mereka juga telah menentang syor-syor yang telah dikemukakan oleh Jabatan Kerja yang hendak menyediakan Perlembagaan Persekutuan Tanah Melayu. Maka mereka juga telah menubuhkan satu perlembagaan ciptaan mereka sendiri iaitu Perlembagaan Rakyat untuk Malaysia. Tetapi oleh sebab golongan mereka ini bersifar bukan perkauman, maka ianya tidak mendapat tempat yang baik dikalangan orangorang Melayu. Walaupun usaha mereka tidak mendapat tempat, tetapi mereka tetap berusaha untuk menggagalkan pembentukkan Persekutuan tanah Melayu. Tetapi segala tuntutan mereka sama sekali tidak dilayan oleh Pihak Inggeris28. Setelah diadakan perubahan-perubahan dan pindaan-pindaan pada rangka perlembagaan itu, maka pada tahun 1948, siaplah disusun satu pelembagaan Persekutuan Tanah Melayu. Pada 21 Januari 1948, perjanjian ini telah ditandatangani oleh raja-raja Melayu dengan kerajaan Inggeris. Pada 1 Februari, maka telah diisytiharkan Negara Persekutuan Tanah Melayu dan dari tarikh itu, berjalanlah penguatkuasaan pemerintahan Persekutuan Tanah Melayu yang menggantikan Malayan Union. Selepas itu, Persekutuan Tanah Melayu telah diancam oleh pihak komunis. Lantas telah diisytiharkan darurat pada tahun 1948. Maka, pihak Inggerislah yang
28

Ibid hlmn. 216.

22

banyak membantu dalam membenteras pergerakan Komunis ini. Lantas, Pihak Inggeris telah mengadakan kawalan yang ketat seperti catuan makanan, mengadakan kad pengenalan, dan menyiarkan propaganda rakyat unutk menentang Komunis. Maka, pada tahun 1954-dan 1955, kekuatan Komunis dapat dikawal. Pada 1960, darurat di Tanah Melayu telah kembali aman. Selepas tamatnya darurat, maka pemimpinpemimpin di Tanah Melayu telah menumpukan kepada usaha untuk memerdekakan Tanah Melayu daripada Pihak Inggeris. Maka, satu rombongan telah diadakan pada 1956 dan Tunku Abdul Rahman telah mengetuai rombongan ini. Rombongan ini juga terdiri daripada empat orang wakil raja dan empat orang Menteri perikatan. Rundingan telah diadakan pada 18 Januari hingga 6 Februari 1956 yang telah dipengerusikan oleh Lord Lennox Boyd29, Setiausaha Tanah Jajahan British. Beberapa perkara penting dibincangkan disamping penetapan tarikh kemerdekaan Tanah Melayu iaitu pada 31 Ogos 1957. Dua Peringkat pelaksanaan dipersetujui dalam rundingan tersebut antaranya ialah menteri-menteri akan menggantikan pegawaipegawai British sebagai Menteri Pertahanan dan Keselamtan, Menteri Kewangan serta Menteri Perdagangan dan presiden Perindustrian. Yang keduanya ialah, Kerajaan British berjanji memberikan bantuan kewangan kepada Tanah Melayu semasa kemerdekaan, Perkhidmatan awam akan dicorakkan bersifat Tanah Melayu iaitu orang tempatan yang berkelayakan akan menggantikan pegawai-pegawai British dan British akan mewujudkan sebuah Persekutuan Tanah Melayu Yang merdeka dan bertanggungjawab menajlankan semua fungsi kerajaan. Maka suruhanjaya Reid telah dibentuk pada Jun 1956. Dalam hal ini, kerjasama dan perpaduan dapat dipupuk keranan MIC dan MCA telah mengiktiraf keududukan Raja-raja Melayu, Agama Islam, Bahasa Melayu, Kedudukan istimewa Orang Melayu dan Kerakyatan. Maka Tanah Melayu telah diisytiharkan Merdeka oleh Tunku Abdul Rahman. KESIMPULAN:

29

Ibid hlmn. 218.

23

Sememangnya nasionalisme tidak dapat lari apabila Negara mereka dijajah oleh penjajah asing. Kedatangan mereka ini seiiring dengan pembawaan budaya serta agama yang mereka anuti. Kemasukkan para Penjajah ini juga telah mengancam sistem politik, ekonomi dan sosial. Selain itu mereka juga mencemar agama penduduk setempat seperti yang berlaku di Myanmar. Tetapi, apa yang kita dapat lihat, nasionalisme sebelum perang juga telah berlaku dimana para penentang ini tidak merasakan yang kedatangan mereka ini memebantu mereka dari segi ekonomi yang pentingnya. Selain itu, peranan seperti akhbar, golongan cendikiawan dan golongan agama sedikit sebanyak Berjaya mempengaruhi penduduk setempat unutk bangun menentang penajajah. Mereka telah menanamkan sikap Anti penjahah dikalangnan penduduk. Selain itu, peranan seperti agama juga merupakan satu faktor pengikat yang ikut dikalangan mereka. Misalanya di Filipina, yang mana melalui agama ini, mereka telah bersatu menentang penjajahan sepanyol. Tetapi nasionalisme selepas perang dunia kedua yang mana

menyaksikan nasionalisme di Asia Tenggara bersifat moden. Ini kerana semasa pendudukan Jepun, Pihak Jepun sedikit sebanyak telah menanamkan semangat nasionalisme dikalangan penduduk di Asia Tenggara. Ini kerana, Jepun tahu bahawa segala didikan yang telah diberi, akan digunakan oleh penduduk di Asia Tenggara untuk menentang kuasa berikat atau pihak penjajah. Lagipun propaganda yang digunakan oleh Jepun Berjaya menawan hati penduduk di Asia Teggara. Selain itu, mereka juga percaya bahawa kuasa tunggal di Asia iaitu Jepun dapat membantu mereka dalam mencapai kemerdekaan. Tetapi selepas pengunduran pihak Jepun, menyaksikan kembali kedatangan penjajah barat. Kedatangan mereka disambut dingin oleh penduduk di Asia Tenggara keranan melalui didikan yang mereka terima daripada Jepun ternyata bahawa kebebasan yang mutlak bukan terletak di tangan penjajah.

24

SENARAI RUJUKAN: Abd. Zakaria, Azharudin Mohamed Dali, dan Suffian Mansur, Sejarah Asia Tenggara dan Timur 1800-1963, fajar bakti, 2000 . Amat Johari Moain, Sejarah Nasionalisme Maphilindo, Utusan Melayu sdn. Bhd., 1969. Asri Maswan Adam, Budaya dan masyarakat Laos, pustaka Lp3es, 2005. Cik Zaharah binti Ahmad, En. Abd. Majid bin Abd. Halim, Sejarah Asia Tenggara Moden, DBDP, 1972. D., G., E., Hall, Burma, Anchor Press, Ltd, Tiptree, Essex, 1950. K. Ratnam, Sejarah Kertas 940/2 Malaysia, Asia Tenggara, Asia Selatan dan Asia Timur, Pustaka Sarjana Sdn. Bhd., 2006. Marc Frey, R., W., Pruessen & Tan Tai Yong, The Transformation of Southeast Asia, edt. Singapore University Press, 2003. Nina S. Adams, Alfred W. Mccoy, War and Revolution, Harper and Row pblsh, 1970. Ruhanas Harun, Sejarah Indochina Moden, Dwn. Bahasa dan Pustaka, 1988.

25

26

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->