FAKULTI PENDIDIKAN BAHASA PROGRAM PENSISWAZAHAN GURU SEMESTER MEI / 2012 HBML1203 PENGENALAN FONETIK DAN FONOLOGI BAHASA

MELAYU

NO. MATRIK NAMA NO. KAD PENGENALAN NO. TELEFON EMEL

: : : : :

780206125731002 HERMAN BIN HASSAN 780206-12-5731 019-5350985 herman_5675@yahoo.com

PUSAT PEMBELAJARAN

:

OUM CAWANGAN TAWAU

2 4. 4.HBML 1203 PENGENALAN FONETIK DAN FONOLOGI BAHASA MELAYU : HERMAN BIN HASSAN 780206-12-5731 ISI KANDUNGAN PERKARA HALAMAN 1..1 Ciri – ciri Suprasegmental dalam Bahasa Melayu……………… 4.1 Fonem……………………………………………………………….1 Tona 4. 4.2 Kepentingan Suprasegmental dalam Pengajaran Lisan………. 2.0 Perbezaan Antara Fonem dan Alofon dalam Bahasa Melayu.0 Bunyi-bunyi Vokal dan Konsonan dalam Bahasa Melayu.1 Tekanan 4.2 Alofon……………………………………………………………….……….2.1.3.0 Ciri – ciri Suprasegmental Bahasa Melayu dan Kepentingannya dalam Pengajaran Lisan………………………………………………….0 Kesimpulan………………………………………………………………… 17 Bibliografi………………………………………………………………… 16 1 .3 Memahami Penggunaan Intonasi Bahasa Melayu Membezakan Makna Ayat Memudahkan Kefahaman Murid 2 2-9 7-9 7-9 10-11 10-11 10-11 12-15 12-14 14-15 5.2.1 Jeda 4. 2. 3.0 Pengenalan…………………………………………………………………. 4.……. 3.5.2.4.1 Kepanjangan 4.1 Intonasi 4.2.2 Bunyi – bunyi Konsonan dalam Bahasa Melayu……………… 3.1 Bunyi – bunyi Vokal dalam Bahasa Melayu…………………… 2.1 4.

huraian mengenai vokal dan konsonan tergolong dalam bab fonetik dan fonologi. Malah. Apabila kita membincangkan berkenaan dengan sistem bunyi-bunyi dalam bahasa ini. Alat pertuturan ini sememangnya kompleks. Asmah Hj Omar (1986) mengatakan “bahasa yang digunakan oleh manusia adalah menggunakan alat-alat ujaran yang terdapat dalam tubuh badan manusia itu sendiri. Maksud dan definisi fonetik menurut Kamus Dewan (1996:354) “fonologi ialah ilmu bahasa (linguistik) yang berkaitan dengan penyebutan kata dan lambang yang menunjukkan sebutannya. ilmu fonologi atau fonetik akan menjadi ilmu pertama dikaji diikuti oleh fonologi (sistem bunyi).HBML 1203 PENGENALAN FONETIK DAN FONOLOGI BAHASA MELAYU : HERMAN BIN HASSAN 780206-12-5731 1. lelangit dan pita suara. morfologi (sistem kata). agar dapat memudahkan para guru untuk memahaminya agar mudah untuk mengajarkannya kepada para pelajar dan murid-murid di sekolah. pemerolehan bunyi bahasa atau alat pertuturan oleh sesebuah masyarakat ini boleh dikaji secara saintifik. ilmu khusus yang mengkaji penghasilan bunyi-bunyi bahasa ini dikenali sebagai ilmu fonologi atau fonetik. saya akan lebih membincangkan berhubung dengan sistem fonologi dalam Bahasa Melayu. adalah amat penting juga bagi mereka yang ingin mempelajari Bahasa Melayu dengan lebih mendalam lagi. 2 .” Mengikut Kamus Lingusitik pula. fonologi pula bermaksud bidang yang menyelidiki bunyi-bunyi bahasa mengikut fungsinya. Dalam Bahasa Melayu. malah bahasa ialah kepunyaan masyarakat yang menuturkannya. Makin besar jumlah penuturnya. Bagaimana bunyi bahasa dihasilkan ada penjelasanpenjelasan yang melatarinya. maka makin luas daerah penyebaran bahasa itu. sintaksis ( sistem ayat) dan semantic (sistem makna). tetapi teratur dengan menggunakan kod-kod tertentu. Demikiannya juga halnya dengan Bahasa Melayu yang menjadi salah satu bahasa yang banyak mempunyai banyak sistem fonologi atau sistem bunyi yang diucapkan atau dituturkan oleh penuturnya. Jika diikuti urutan kajian dalam bidang ilmu linguistik bahasa.” Secara amnya. dan makin banyak pula perbezaan yang wujud dari segi penggunaannya. Ilmu fonologi ini termasuk dalam bidang ilmu linguistik. Contohnya bibir. Ini amat penting.0 PENGENALAN Bahasa merupakan alat komunikasi yang penting bagi manusia. Bagaimanapun dalam bidang tugasan ini. Secara jelasnya. kita juga akan turut sama melihat berkenaan dengan perbezaan antara fonem dan alofon dalam sistem fonologi Bahasa Melayu. lidah.

Dengan kata lain bunyi-bunyi vokal mempunyai ciri-ciri seperti bersuara. udara keluar dari paru-paru berterusan dan udara keluar tanpa sekatan atau geseran. Berikut merupakan tujuh penghasilan bunyi-bunyi vokal iaitu. Pita suara kemudiannya dirapatkan dan digetarkan. Sebagai contoh: Awalan [ijab] [insan] pertengahan [minum] [kilang] akhiran [beli] [cari] 3 . 2.0 BUNYI – BUNYI KONSONAN DAN VOKAL BAHASA MELAYU Secara amnya.1 Bunyi . Kumpulan bunyi – bunyi vokal ialah bunyi yang dihasilkan tanpa gangguan dalam rongga mulut. i. Manakala udara dari paru-paru keluar melalui rongga mulut dengan tidak tersekat atau terhimpit. Bunyi itu hanya dipengaruhi oleh keadaan lidah dan bentuk bibir. konsonan dan juga diftong. di dalam Bahasa Melayu terdapat tiga golongan bunyi iaitu bunyi vokal.HBML 1203 PENGENALAN FONETIK DAN FONOLOGI BAHASA MELAYU : HERMAN BIN HASSAN 780206-12-5731 2. Namun.bunyi vokal dalam Bahasa Melayu Bunyi-bunyi vokal ialah bunyi-bunyi bahasa yang bersuara yang ketika menghasilkannya udara dari paru-paru keluar berterusan melalui rongga tekak dan rongga mulut tanpa mendapatkan sebarang sekatan atau geseran. Lelangit lembut dan anak tekak dinaikkan untuk menutup bahagian rongga untuk membuat sekatan. disini saya hanya akan membincangkan dua golongan bunyi iaitu penghasilan bunyi vokal dan juga konsonan. Vokal Hadapan Sempit atau Tinggi [ i ] Hadapan lidah dinaikkan setinggi mungkin ke arah lelangit keras tetapi tidak membuat sekatan kepada arus udara manakala bibir dalam keadaan dihamparkan. halangan atau sempitan.

iaitu rendah sedikit daripada cara menghasilkan bunyi vokal /e/. hadapan lidah pula dinaikkan separuh tinggi iaitu rendah sedikit sahaja daripada bunyi vokal /i/. bahagian pita suara dirapatkan serta digetarkan. lelangit lembut dan anak tekak dinaikkan untuk menutup rongga hidung. Kemudian. Vokal Hadapan Separuh Luas atau Separuh Rendah [ ε ] Bunyi vokal /ε/ dapat dihasilkan melalui hadapan lidah yang dinaikkan separuh rendah ke daerah lelangit keras. Vokal Hadapan Separuh Sempit atau Separuh Tinggi [ e ] Bagi menghasilkan bunyi vokal /e/ pula. ii. Udara dari paru-paru disalurkan keluar ke bahagian rongga mulut dan pita 4 . Manakala lelangit lembut dan anak tekak pula dinaikkan dengan menutup bahagian rongga hidung. Bersamaan dengan itu juga. Udara dari paru-paru disalurkan keluar ke rongga mulut tanpa menerima sebarang gangguan. Kemudian. iii. bahagian bibir atas dan bibir bawah hendaklah dihamparkan.HBML 1203 PENGENALAN FONETIK DAN FONOLOGI BAHASA MELAYU : HERMAN BIN HASSAN 780206-12-5731 Gambar rajah1: Menunjukkan penghasilan vokal hadapansempit atau tinggi [ i ]. Sebagai contoh: awalan [ekor] [enak] pertengahan [kekok] [belok] akhiran [kole] [tauge] Gambar rajah 2 : Menunjukkan penghasilan vokal hadapan separuh sempit atau separuh tinggi [ e ].

Vokal ini juga dikenali juga sebagai vokal depan lampau separuh rendah. Sebagai contoh: awalan [εsok] [εnak] pertengahan [kεk] [bεlok] akhiran [sorε] [olε-olε] Gambarajah 3:Menunjukkan penghasilan vokal hadapan separuh luas atau separuh rendah [ε] iv. Seterusnya udara dari paru-paru disalurkan keluar ke bahagian rongga mulut sambil menggetarkan pita suara. Walau bagaimanapun. Sebaliknya. Kemudian lelangit lembut dan anak tekak dinaikkan untuk menutup bahagian nasal. udara yang keluar ini tidak mengalami sebarang halangan. Untuk menghasilkan bunyi vokal tersebut. Sebagai contoh: awalan [angsa] [alis] pertengahan [rapi] [palam] akhiran [lupa] [kena] Gambar rajah 4:Menunjukkan penghasilan vokal hadapan luas atau rendah [ a ]. bibir pada ketika ini adalah dalam keadaan yang melampau dan bunyi yang dihasilkan pula ialah bunyi [a].HBML 1203 PENGENALAN FONETIK DAN FONOLOGI BAHASA MELAYU : HERMAN BIN HASSAN 780206-12-5731 suara digetarkan. Vokal Hadapan Luas atau Rendah [ a ] Turut dikenali juga sebagai vokal hadapan lampau rendah. Manakala bibir pula adalah berada dalam keadaan dihamparkan. hadapan lidah hendaklah diturunkan serendah yang mungkin. 5 .

Bibir dibiarkan dalam keadaan bundar. vi. bibir dibundarkan dan bunyi yang dihasilkan ialah bunyi vokal /u/. Bersamaan dengan itu. pita suara dirapatkan serta digetarkan. Vokal Belakang Sempit atau Tinggi [ u ] Vokal /u/ dihasilkan dengan cara belakang lidah dinaikkan ke daerah lelangit lembut untuk menyempitkan bahagian rongga mulut dan anak tekak dinaikkan untuk menutup rongga hidung. Apabila udara disalurkan keluar maka bunyi yang dihasilkan ialah vokal /o/. Sebagai contoh: awalan [ungka] [ulam] pertengahan [tuba] [pucat] akhiran [batu] [kelu] Gambar rajah 5 : Menunjukkan penghasilan vokal belakang sempit atau tinggi [ u ]. Vokal Belakang Separuh Sempit [ o ] Bahagian belakang lidah sedikit antara paling tinggi belakang dan yang paling rendah boleh dicapai di belakang lidah. Sebagai contoh: awalan [orang] [onar] pertengahan [roket] [pocong] akhiran [milo] [keromo] Gambar rajah 6: Menunjukkan penghasilan vokal belakang separuh sempit [o].HBML 1203 PENGENALAN FONETIK DAN FONOLOGI BAHASA MELAYU : HERMAN BIN HASSAN 780206-12-5731 v. 6 . Sementara itu.

Vokal Tengah [ ə ] Untuk menghasilkan vokal ini. turun naik lidah sama ada dinaikkan setinggi-tingginya. Pita suara dirapatkan apabila udara disalurkan melaluinya. diftong dan vokal rangkap. 7 . bahagian lidah yang terlibat sama ada depan lidah atau belakang lidah. Kemudian. maka pita suara pula akan bergetar. keadaan lelangit lembut. keadaan bibir sama ada dihamparkan atau dibundarkan. Sebenarnya penghasilan bunyi-bunyi vokal pula ditentukan oleh beberapa ciri tertentu iaitu.HBML 1203 PENGENALAN FONETIK DAN FONOLOGI BAHASA MELAYU : HERMAN BIN HASSAN 780206-12-5731 vii. Bunyi /ə/ akan dihasilkan di mana vokal ini pula hanya terdapat di bahagian awalan dan di pertengahan perkataaan sahaja. sama ada dinaikkan dan udara dari paru -paru keluar melalui rongga mulut sahaja (menghasilkan bunyi-bunyi vokal atau oral) atau dinaikkan tetapi tidak rapat sehingga udara dari paru-paru keluar melalui rongga mulut dan juga rongga hidung (menghasilkan bunyi-bunyi vokal yang disengaukan) dan keadaan glotis dirapatkan dan semasa udara keluar dari paru-paru pita suara bergetar. Sebagai contoh: awalan [əmak] [əmas] pertengahan [bəlah] [cəlah] Gambar rajah 6 : Menunjukkan penghasilan vokal tengah [ə]. Selain vokal terdapat juga separuh vokal. dinaikkan sedikit atau diturunkan. lelangit lembut dan anak tekak hendaklah dinaikkan untuk menutup bahagian rongga nasal. bahagian tengah lidah mestilah dinaikkan ke bahagian pertemuan di antara lelangit keras dan lelangit lembut.

[k]. r dan l. dan sebagainya dan udara dilepaskan melalui rongga mulut atau rongga hidung. pita suara. n. Inilah antara huruf-huruf konsonan yang lazim kita ketahui selain daripada 5 huruf vokal yang lazim telah kita pelajari. [x]. gusi. [d]. w dan y tidak pernah terdapat pada akhir perkataan. [b]. [y] Berikut merupakan gambarajah-gambarajah yang menunjukkan bagaimana bunyibunyi huruf konsonan dihasilkan. Penghasilan konsonan-konsonan tersebut melibatkan daerah-daerah artikulasi seperti dua bibir. t.2 Bunyi – bunyi konsonan dalam bahasa Melayu Kumpulan bunyi-bunyi konsonan pula ialah bunyi yang dihasilkan dengan gangguan oleh alat-alat sebutan sehingga jalan aliran udara dari paru – paru terganggu. [w]. s. [l]. [r]. lelangit lembut. [v]. g. dengan cara disekat atau dihalang dan udara keluar melalui rongga mulut atau rongga hidung. [m]. had. d. c dan j hanya hadir pada akhir perkataan pinjaman seperti bab. [c]. [g]. /ng/. Huruf konosnan /ny/. [s]. tengah dan akhir perkataan iaitu p. [q]. koc dan kolej. Konsonan ialah bunyi yang dihasilkan oleh aliran udara yang tersekat atau terhalang oleh salah satu alat sebutan seperti bibir. [f].HBML 1203 PENGENALAN FONETIK DAN FONOLOGI BAHASA MELAYU : HERMAN BIN HASSAN 780206-12-5731 2. gusi. glotis dan rongga hidung. h. [z]. [p]. [t]. beg. Konsonan c Konsonan h Konsonan j 8 Konsonan k . [n]. m. Dalam bahasa Melayu terdapat 18 bunyi konsonan asli sembilan konsonan pinjaman. lelangit lembut. Konsonan b. lelangit keras. [h]. [j]. Sembilan konsonan asli dapat hadir pada awal.

HBML 1203 PENGENALAN FONETIK DAN FONOLOGI BAHASA MELAYU : HERMAN BIN HASSAN 780206-12-5731 Konsonan l Konsonan m Konsonan n Konsonan r Konsonan t Konsonan y Konsonan z 9 .

terdapat lagi beberapa contoh yang akan diperjelaskan untuk lebih memberi kefahaman yang mendalam. 10 . pedang dengan petang. Oleh itu bunyi d dan t adalah bertaraf fonem yang berbeza dan bunyi fonem itu diletakkan dalam kurungan fonem iaitu /d / dan /t/.  Antara contoh lain menerangkan berkenaan dengan fonem. Fonem seperti apa yang kita harus fahami ialah unit yang terkecil yang dapat membezakan makna. Di dalam fonem satu unit ujaran yang bermakna. seperti dalam pasangan minimal. Maka bunyi k dan p boleh dikategorikan sebagai fonem yang membezakan makna. bunyi d dan t merupakan bunyi yang distingtif yang membezakan makna. Perbezaan makna ini dapat dilihat pada pasangan minimal atau pasangan terkecil perkataan. Dalam konteks ini.  Selain daripada pasangan minimal pedang dengan petang. Dalam pasangan minimal pedang dengan petang itu terdapat bunyi yang berbeza iaitu bunyi d dan bunyi t. fonem juga boleh difahami sebagai unit yang terkecil yang membezakan makna.1 Fonem   Fonem ialah unit bahasa yang terkecil berfungsi dalam Bahasa Melayu.    Sekiranya huruf p tadi digantikan dengan huruf m. maka palu akan bertukar menjadi malu yang masih lagi mengekalkan empat unit bunyi. hal ini disebabkan oleh fonem k dan p. Contohnya perkataan kaya dan paya.0 PERBEZAAN ANTARA FONEM DAN ALOFON DALAM SISTEM FONOLOGI BAHASA MELAYU 3. Perkataan pedang dikatakan hampir sama dengan perkataan petang namun hanya dibezakan dengan bunyi d dan t. l.HBML 1203 PENGENALAN FONETIK DAN FONOLOGI BAHASA MELAYU : HERMAN BIN HASSAN 780206-12-5731 3. Kedua perkataan ini mempunyai makna yang berbeza. unit-unit bunyi inilah yang dipanggil sebagai fonem iaitu unit terkecil yang berfungsi dalam Bahasa Melayu itu sendiri. u. maka. Oleh itu. Maka bunyi k dan p merupakan unit-unit terkecil itu yang dapat membezakan makna perkataan kaya dan paya. a. Oleh itu bunyi k dan p diletakkan dalam kurungan fonem iaitu /k/ dan /p/. p dan m adalah unit terkecil yang berfungsi kerana unit itu membezakan maksud ujaran sesuatu perkataan itu. atau perkataan terdiri daripada beberapa unit bunyi seperti dalam perkataan palu. Perkataan ini terdiri daripada empat unit bunyi iaitu p. Selain itu.

c.   Sebagai contoh.2 Alofon  Berbanding dengan fonem yang membezakan maksud ujaran sesuatu perkataan itu. alofon pula bermakna huruf yang boleh dipindah kedudukan membentuk perkataan lain yang bermakna menggunakan huruf – huruf yang sama. Barat dan Karat Dalam dan Talam Cari dan Jari Pakar dan Bakar Dulang dan Tulang : /b/ dan /k/ merupakan fonem yang berbeza. bunyi p di ujarkan sebagai letupan bibir yang tidak sempurna. misalnya perkataan agama. u. : /d/ dan /t/ merupakan fonem yang berbeza. u. Oleh sebab itu vokal a. e. Bunyi p dalam palu dan lupa diujarkan sebagai letupan bibir yang sempurna. maka bunyi a. Contoh adalah seperti berikut : a. : /d/ dan /t/ merupakan fonem yang berbeza. tetapi vokal a.oleh itu daripada contoh di atas. dan i adalah bertaraf fonem. 11 . Walaupun perkataan agama. u dan i adalah distingtif (membezakan makna). u dan i adalah bertaraf alternasi bebas. d. fonem p mempunyai dua alofon iaitu luap dan lupa. ugama dan igama. : /c/ dan /j/ merupakan fonem yang berbeza. biru. i adalah asalnya fonem yang membezakan makna kerana terdapat pasangan minimal masing-masing yang membezakan makna iaitu seperti baru. 3. b. yakni tidak diletupkan.  Alofon juga boleh terjadi daripada bunyi yang bervariasi bebas.  Dalam bahasa Melayu terdapat pula beberapa perkataan yang hampir sama dari segi sebutan tetapi maknanya sama (tidak berbeza). buru. fonem p dalam palu boleh menjadi lupa dan luap. ugama dan igama itu dari segi makna tidak berbeza. tetapi dalam luar.HBML 1203 PENGENALAN FONETIK DAN FONOLOGI BAHASA MELAYU : HERMAN BIN HASSAN 780206-12-5731  Selain daripada contoh pasangan minimal yang telah diperjelaskan diatas terdapat juga beberapa contoh pasangan minimal yang boleh menunjukkan unitunit terkecil yang membezakan makna ataupun dalam istilah bahasa melayu iaitu fonem. : /p/ dan /b/ merupakan fonem yang berbeza. maka bunyi a. Bervariasi bebas bermaksud walaupun bunyi-bunyi itu berbeza dalam perkataan tertentu misalnya faham dengan paham tetapi perbezaan bunyi tidak membawa makna yang berbeza untuk menunjukkan maknanya yang sama.

Fonem ini tediri daripada tekanan. Bagi bahasa Inggeris. tekanan boleh membezakan makna.  Lazimnya. Biasanya berlaku pada suku kata dalam perkataan.1 Suprasegmental dalam bahasa Melayu ialah merupakan ciri-ciri atau sifat bunyi yang menindih atau menumpang pada sesuatu fonem.  Ia ditanda dengan tanda titik dipanggil mora. kepanjangan. Sebagai contoh. kepanjangan bunyinya setengah mora “ dua titik kepanjangan satu mora.1   Tekanan Merupakan ciri lemah atau kerasnya suara penyebutan sesuatu suku kata. “bapa” dan “satu” dan seumpamanya. tetapi tidak membezakan makna Bahasa Melayu.HBML 1203 PENGENALAN FONETIK DAN FONOLOGI BAHASA MELAYU : HERMAN BIN HASSAN 780206-12-5731 4. Jika tanda mora itu satu titik. Bunyi vokal selalunya disebut dengan lantang dan boleh dipanjangkan.0 CIRI-CIRI SUPRASEGMENTAL BAHASA MELAYU DAN KEPENTINGANNYA DALAM PENGAJARAN KEMAHIRAN LISAN Ciri – ciri Suprasegmental dalam Bahasa Melayu  4. jeda.2  Kepanjangan Ia juga disebut sebagai pendek bunyi yang merupakan ciri khusus yang terdapat pada perkataan dalam bahasa-bahasa tertentu. 4. Dalam bahasa Inggeris perbezaan makna terjadi apabila kepanjangan digunakan. Di dalam bahasa Melayu. sit bermaksud duduk dan si:t bermakna tempat duduk. 12 . Ciri kepanjangan dan panjang pendek ini juga boleh membezakan makna dalam bahasa-bahasa tertentu seperti bahasa Arab dan Bahasa Inggeris. 4.1. dan jika empat titik :: kepanjangan ialah dua mora. intonasi atau tona.1. ia berlaku dalam suku kata yang kedua seperti “kita”. tekanan berlaku dalam vokal.

 Sebenarnya semua jenis cirri suprasegmental. contohnya 13 . Unsur jeda digunakan untuk memisahakan elemen linguistik seperti kata. [= saya minum susu = lembu] (Bermakna orang yang bercakap itu memberitahu orang yang dilawan bercakap.4  Intonasi Intonasi juga disebut sebagai lagu bahasa.3   Jeda Jeda disebut ‘persendian’. rangkai kata dan ayat. Kedua tona meninggi seperti “guni”. kepanjangan. Contohnya ayat berita yang menurun pada akhir ayat. ayat Tanya pula meninggi apabila di akhir ayat. Manakala tona ketiga iaitu tona turun – naik.1.1. Terdapat dua jenis tanda yang berbeza digunakan untuk membezakan tinggi rendah sesuatu perkataan. jeda dan tona secara kombinasi turut membentuk intonasi dalam ayat dan digunakan dalam pertuturan seharian. iaitu tekanan. Banyak bahasa mempunyai tona dan ia mengubah makna.5    Tona Merupakan satu bentuk gelombang naik turun suara dalam pengucapan. Pertama menggunakan tona mendatar seperti “ibu”. [= saya minum susu lembu =] (Bermakna orang yang bercakap itu memberi tahu dia minum susu lembu) ii. Contohnya: Berikan: ber + ikan (bermaksud mempunyai ikan) beri + kan (bermaksud menyerahkan) 4.HBML 1203 PENGENALAN FONETIK DAN FONOLOGI BAHASA MELAYU : HERMAN BIN HASSAN 780206-12-5731 4. Dalam ujaran atau pertuturan jeda berperanan sebagai hentian sebentar. Dalam bahasa Melayu lambang ini berfungsi membezakan makna. Sebagai contoh lihat ayat berikut: i. Lambang jeda ialah [=]. iaitu lembu bahawa dia minum susu)  Lambang jeda untuk memisahkansuku kata atau perkataan ialah [+] .1. Dalam bahasa Melayu terdapat pelbagai iontonasi atau lagu yang terdapat dalam ayat. 4.

 Oleh itu. Contohnya tekanan merujuk bagaimana seseorang individu itu dapat menggunakan intonasi – intonasi yang betul ketika bercakap atau berucap berkenaan dengan sesuatu perkara.2 Membezakan makna ayat juga merupakan kepentingan suprasegmental dalam pengajaran lisan.2.1 Memahami penggunaan intonasi yang betul apabila bercakap atau berucap di kalangan orang ramai mengikut kesesuaian apa yang ingin diujarkan.2 Kepentingan Suprasegmental dalam Pengajaran Kemahiran Lisan  Memahami fungsi suprasegmental dalam pengajaran kemahiran lisan amat penting bagi para guru agar dapat memberikan kefahaman yang baik kepada para murid dan seterusnya menjadikan system pengajaran dan pembelajaran lebih berkesan agar apa yang disampaikan oleh guru dapat difahami dan murid boleh menggunakan cirri-ciri suprasegmental yang betul dalam penggunaan penuturan bahasa Melayu.2. 4. 4. tona sederhana tinggi (keras) menggunakan dua. intonasi tona samada turun naik nada suara itu digunakan dalam pengucapan ayat atau frasa. dalam ucapan berunsur politik umpamanya biasanya menggunakan ujaran – ujaran yang agar keras intonasinya kerana penyampaiannya agenda dan perkara yang ingin disampaikan perlu ditekankan dengan lebih baik lagi.HBML 1203 PENGENALAN FONETIK DAN FONOLOGI BAHASA MELAYU : HERMAN BIN HASSAN 780206-12-5731 perkataan “kuda” dan akhir sekali tona menuruh seperti dalam perkataan “marah”  Terdapat juga pemakaian tanda nomnor 1 hingga 4 untuk menunjukkan perbezaan tona. Lazimnya ucapan yang berunsur pengajaran biasanaya menggunakan intonasi yang lembut dan tidak keras. Ini bermakna para murid akan diberi kefahaman tentang perbezaan perkataan yang lazimnya mempunyai makna yang berbeza 14 . Manakala.  Antara kepentingan suprasegmental dalam Pengajaran Kemahiran Lisan adalah seperti berikut. tona rendah (lemah) menggunakan nombor tiga dan tona sangat rendah ( sangat lemah) menggunakan nombor empat. 4. Tona yang tinggi (keras) menggunakan satu.

Contohnya perkataan “mereka” merujuk kepada beberapa orang.2. 4. manakala dengan ejaan yang sama “mereka” juga membawa makna mencipta sesuatu yang baru. 15 .3 Memudahkan kefahaman murid dalam pengajaran dan pembelajaran apabila mereka dapat mengetahui dan memahami perbezaan – perbezaan yang wujud dalam system bahasa itu sendiri secara khusus. Dengan mempelajari suprasegmental dalam bahasa akan memudahkan penyampaian makna yang ingin disampaikan.HBML 1203 PENGENALAN FONETIK DAN FONOLOGI BAHASA MELAYU : HERMAN BIN HASSAN 780206-12-5731 tetapi mempunyai sebutan dan ejaan yang sama.

kemas. Oleh itu.HBML 1203 PENGENALAN FONETIK DAN FONOLOGI BAHASA MELAYU : HERMAN BIN HASSAN 780206-12-5731 5. Terdapat lambang yang arbitrari yang menjadi alat perhubungan mempunyai kaitan rapat dengan budaya tempat bahsa itu dituturkan. Dalam bahasa Melayu secara amnya. bahasa terdiri daripada makna sistematik yang dikomunikasikan melalui penggunaan bunyi-bunyi atau tanda-tanda konvensional. Bahasa melibatkan proses kognitif dalam menghasilkan dan memahami bunyi dan sistem tanda linguistik. mendengar dengan teliti. tekanan dan gaya yang tepat. ujaran dan keperluannya mengikut kesesuaian masa dan tempat serta tujuan maklumat yang ingin disampaikan melalui penggunaan bahasa Melayu itu sendiri. mempunyai keunikan yang tersendiri apabila menyentuh berhubung dengan konsep fonologi kerana melalui pemahaman kita terhadap system fonologi bahasa secara tidak langsung ia turut dapat memperbaiki dan menggunakan bahasa Melayu yang betul dengan sebutan. Oleh itu. Bahasa sebagai alat komunikasi boleh berlaku dalam dua cara iaitu secara lisan dan tulisan. Dengan bantuan teknologi canggih komunikasi boleh berlaku walaupun jarak penutur dan pendengar berjauhan antara satu dengan yang lain. bunyi. amat penting untuk kita mempelajari bahasa tidak kira apa juga bentuk bahasa itu kerana dengan mempelajari dan memahami setiap system dalam bahasa itu kita dapat menyampaikan makna dengan lebih berkesan kepada penerima maklumat yang ingin disampaikan. Penutur harus boleh bercakap dengan jelas melalui sebutan yang betul. Bahasa merupakan satu sistem terdiri dari vokal dan bunyibunyi ujaran. Selain itu. teratur dan berupaya untuk menggunakan jeda. kita sebagai rakyat Malaysia yang cintakan bahasa Melayu harus memikul tanggungjawab untuk memartabatkan bahasa Melayu sebagai bahasa lingua franca supaya dikenali dan boleh diguna pakai oleh masyarakat dunia.0 KESIMPULAN Konklusinya. 16 . Bahasa sentiasa berubah-ubah serta mempunyai sifat khas dan unit. memahami dan mentafsirkan percakapan yang didengar dan seterusnya bertindak balas terhadap apa yang didengainya itu. Bahasa terdiri daripada ujaran perkataan daripada mulut atau teks yang bertulis. Bahasa sebagai alat komunikasi juga melibatkan jarak tempat dan jarak masa. Komunikasi dua hala melibatkan penutur dan pendengar yang memerlukan kemahiran berbahasa. Pendengar pula harus mendiskriminasikan bunyi-bunyi ujaran.

1927 . Asmah Hj Omar. “ Kajian Bahasa”. edisi keempat.my 17 . Fajar Bakti. Raja Ali Haji.fonologi_bahasa_melayu. Kuala Lumpur.wikipedia. 3.ms.”Ilmu Bahasa Melayu: Penggal 1”. 1986. Pekan Baru.O. Kamus Dewan. Petaling Jaya.HBML 1203 PENGENALAN FONETIK DAN FONOLOGI BAHASA MELAYU : HERMAN BIN HASSAN 780206-12-5731 BIBLIOGRAFI 1. Kuala Lumpur. 6. Hamzah)”.. Department Pendidikan dan Kebudayaan.blogspot. Fraser and Neave. 2. 5. et al . Singapura. Dewan Bahasa dan Pustaka. www. 2007 . R. 4. www. Dewan Bahasa dan Pustaka.com 7.org. 1987. 1986 .com. Sabran dan Rahim Syam. Winsted. “Kitab Pengetahuan Bahasa (Transliterasi oleh R. Selangor Darul Ehsan. Raminah Hj.fonetikdanfonologi. “ Bahasa dan Pemikiran Bahasa Melayu”.suriangkasa.