BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU

TAJUK 1

Sintaksis

SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara yang berikut:     Struktur binaan ayat Pembahagian subjek dan predikat; Ayat dasar dan ayat terbitan ; Susunan dalam ayat Ayat ialah unit pengucapan yang paling tinggi letaknya dalam susunan tatabahasa dan mengandungi makna yang lengkap. Binaan sintaksis pula merujuk kepada binaan yang dibentuk oleh perkataan yang berfungsi sebagai binaan ataupun konstituen dalam ayat, iaitu klausa dan frasa. Selain itu, perkataan daripada sudut binaan sintaksis ialah bentuk bebas yang minimum yang menjadi unsur setiap binaan sintaksis, iaitu ayat, klausa dan frasa. Ayat dan klausa mengandungi dua konstituen utama, iaitu frasa subjek dan frasa predikat. Sehubungan itu, frasa subjek dibentuk oleh frasa nama, manakala frasa predikat dibentuk oleh empat jenis frasa, iaitu frasa nama (FN), frasa kerja (FK), frasa adjektif (FA) dan frasa sendi nama (FS). Hasil dari binaan perkataan, frasa. klausa, ialah satu ayat.

1

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini, anda seharusnya dapat:

1.

Menjelaskan definisi ayat, ayat dasar, ayat terbitan, struktur binaan ayat, binaan subjek dan predikat

2.

Menganalisis binaan ayat, binaan ayat dasar, binaan ayat terbitan dan struktur subjek dan predikat dalam ayat.

KERANGKA TAJUK-TAJUK => => Ayat merupakan unit binaan yang terdiri daripada subjek dan predikat Ayat dasar : ayat yang mengandungi satu subjek dan satu predikat. Ayat dasar juga disebut sebagai ayat inti , iaitu ayat yang menjadi sumber bagi pembentukan ayat-ayat yang lain. => Ayat terbitan : ayat yang terhasil daripada proses penerbitan sesuatu ayat dengan mematuhi hukum tatabahasa atau rumus transformasi. => Proses penerbitan ayat berlaku sama ada secara pengguguran, penyusunan semula dan peluasan. Struktur binaan ayat : subjek dan predikat boleh berubah-ubah kedudukan mengikut kesesuaian dalam proses penerbitan ayat.

1.0

KANDUNGAN ISI

Kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep ayat dan binaannya. Seterusnya, perbincangan difokuskan kepada struktur binaan ayat serta struktur binaan subjek dan predikat dalam ayat.

1.1 Definisi Ayat (Sintaksis) Ayat ialah unit pengucapan yang paling tinggi letaknya dalam susunan tatabahasa dan mengandungi makna yang lengkap. Ayat boleh terbentuk daripada satu perkataan atau susunan beberapa perkataan yang

2

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU pengucapannya dimulakan dan diakhiri dengan kesenyapan, serta mengandungi intonasi yang sempurna (Nik Safiah Karim et.al, 2006). Sintaksis dapat ditakrifkan sebagai bidang ilmu bahasa yang mengkaji bentuk,struktur dan binaan atau konstruksi ayat (Siti Hajar Abdul Aziz . 2008). Contoh binaan ayat: Subjek (1). Ali (FN) (2). Pemburu itu (FN) (3). Bajunya (FN) (4). Rumah itu (FN) Predikat peniaga (FN) melontar lembing (FK) cantik sekali (FA) di tepi sawah (FS)

1.2 Struktur Binaan Subjek dan Predikat Subjek Konstituen yang terdiri daripada sama ada satu perkataan atau beberapa perkataan, yang menjadi judul atau unsur yang diterangkan. Predikat Kumpulan perkataan yang tergolong dalam satu frasa dan menjadi unsur yang menerangkan subjek.

Contoh: Subjek (5). Amin (6). Abang kandungku (7). Pegawai kastam itu Predikat guru besar di sekolah baru itu. sedang berehat di bilik sebelah. amat cekap.

Ayat di atas boleh juga disongsangkan dengan melakukan pendepanan predikat dan meletakkan subjek di belakang. Subjek (8). Guru besar di sekolah baru itu (9). Sedang berehat di bilik sebelah (10). Amat cekap Predikat Amin. abang kandungku. pegawai kastam itu.

3

Bina 5 ayat tunggal dan 5 ayat terbitan. Ayat terbitan : ayat yang terhasil daripada proses penerbitan sesuatu ayat dengan mematuhi hukum atau rumus transformasi. Bincangkan pola-pola ayat dasar dalam bahasa Melayu 4 .1987). (13) Pak Cik membaca(FN+FK) => Pak Cik membaca surat khabar. Nyatakan kepentingan membuat analisis sintaksis dalam kalangan guru bahasa. AKTIVITI (i). Contoh : Ayat Dasar -------- Ayat terbitan (perluasan) (11) Faridah guru (FN+FN) (12) Ah Meng berlari (FN+FK) => Faridah guru yang sabar.Sabran. => Ah Meng berlari dengan pantas. Rahim Syam . penyusunan semula atau peluasan. iaitu ayat yang menjadi sumber bagi pembentukan ayat-ayat lain (Raminah Hj. Ayat dasar juga disebut sebagai ayat inti . Proses penerbitan ayat berlaku sama ada secara pengguguran.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 1. (14) Kucing comel (FN+FA) => Kucing comel itu kesayangan Mama.3 Ayat Dasar dan Ayat Terbitan Ayat dasar : ayat yang mengandungi satu subjek dan satu predikat. (15) Mak Limah ke sawah (FN+FS) => Mak Limah ke sawah untuk menuai padi. (ii). LATIHAN (i).

Sabran. Kuala Lumpur: Fajar Bakti. Kaedah Pengajaran Bahasa Malaysia. Raminah Hj. Tatabahasa Dewan. 5 . Bahasa Melayu II.al (2006).Bhd. Petaling Jaya: Oxford Fajar Nik Safiah Karim et.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Siti Hajar Abdul Aziz Sdn. (2008). Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.Rahim Syam (1987).

jenis ayat Sintaksis dan aspek tatabahasa bahasa Melayu Kata ialah satu unit ujaran yang bebas dan mengandungi makna. jenis ayat serta aspek tatabahasa bahasa Melayu akan disentuh dalam bab ini. Perpindahan Ayat Ragam Ayat. yang terdiri daripada satu atau gabungan beberapa bentuk bunyi bahasa. Menyatakan konsep ayat berdasarkan jenis dan ragam ayat. Perpindahan ayat merupakan satu proses pembentukan ayat berdasarkan binaan subjek dan predikat sama ada secara susunan biasa atau susunan songsang. Jenis Ayat SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:    Konsep kata dan perpindahan ayat dalam Bahasa Melayu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 2 Sintaksis:   Urutan Kata. Selain itu. (Marzukhi Nyak Abdullah.1997). HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. konsep ragam ayat. anda seharusnya dapat: 1. Menjelaskan jenis-jenis ayat. ragam ayat serta aspek tatabahasa dalam binaan ayat. Ragam ayat . Perkataan dimulai dan diakhiri oleh sempadan perkataan. 6 . 2.

1975). kata kerja. Ramli sangat pandai bermain skuasy. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep sintaksis yang merangkumi konsep kata dan perpindahan ayat. (2).1 Konsep kata dan Perpindahan Ayat Perkataan atau kata merupakan unsur yang terdapat dalam salah satu binaan ayat. Sebagai contoh. (3).0 KANDUNGAN ISI Untuk pengetahuan anda. Maniam itu baik sungguh. (Lutfi Abas . Aspek-aspek tatabahasa yang menjurus kepada bidang sintaksis merupakan aspek penting dalam melengkapi kajian bahasa. Frasa pula boleh terbina daripada satu atau beberapa perkataan yang mengandungi kata sama ada kata nama. terdapat ayat yang mempunyai kata adjektif seperti berikut: (1). jenis ayat serta aspek tatabahasa yang lain. 7 . Terdapat unsur lain seperti kata bantu atau kata penguat dalam sesuatu ayat.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU KERANGKA TAJUK Sintaksis Konsep kata dan perpindahan ayat Ragam Ayat. Jenis Ayat Aspek Tatabahasa 2. Kek lapis itu enak sekali. 2. ragam ayat.adjektif atau kata sendi nama.

Oleh itu. Sebaliknya.perbezaan urutan dalam pelbagai bahasa serta sistem bahasa yang berbeza-beza menjadikan bahasa itu sesuatu yang unik untuk dikaji dan digunakan. perbandingan antara bahasa-bahasa di bawah: a) Paulus Mariam Vidit (bahasa Latin) Paulus = Paul Mariam =Mary vidit = melihat Dalam hubungan tersebut. Ayat bahasa Melayu yang lebih sesuai bagi bahasa Arab tersebut ialah kamu datang dari mana? Oleh itu . Sebagai contoh. 8 . Mary akan mengubah makna asal daripada bahasa Latin tersebut. b) Min aina anta ? (bahasa Arab) Min = daripada / dari aina = mana anta = kamu (lelaki) Maksud terjemahan langsung [daripada mana kamu] kurang memberikan makna yang tepat dan gramatis dalam bahasa Melayu. ayat Melihat Paul. Kedudukan sesuatu perkataan atau kelompok perkataan dan kebolehan berubah tempat dalam sesuatu binaan ayat juga memperlihatkan ciri perbezaan (Nik Safiah Karim et. kedudukan kata kerja tidak menjadi persoalan dan tidak menjejaskan makna ayat bahasa Latin tersebut. dalam bahasa Melayu. akhiran –us dan –am menentukan kata nama subjek dan kata nama objek.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Konsep perpindahan ayat pula adalah berasaskan pola ayat dasar yang jelas terdapat perbezaan urutan dalam pelbagai bahasa.al 2008).

Hubungan antara ayat aktif dengan ayat pasif ialah perpindahan tempat frasa nama yang menjadi subjek dan objek ayat berkaitan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2. Dengan perkataan lain. (ayat pasif) (6) Saya menendang bola itu. Terdapat dua jenis ragam dalam ayat. Ayat aktif transitif ialah ayat yang mengandungi kata kerja transitif yang diikuti oleh frasa nama atau klausa komplemen sebagai objek atau unsur penyambut. Ayat aktif mengandungi kata kerja yang mengutamakan subjek asas sebagai judul. subjek terbitan sebagai judul. Ayat aktif terdiri daripada ayat aktif transitif dan ayat aktif tak transitif. ayat boleh terdiri daripada pelbagai bentuk variasi mengikut polapola yang tertentu. Ragam ayat terdiri daripada ayat aktif dan ayat pasif.2.1 Ayat aktif Ayat aktif ialah ayat yang mengandungi kata kerja yang mengutamakan subjek asal sebagai unsur yang diterangkan. Ayat pasif pula mengutamakan Contoh: (4) Amar menendang bola itu. (ayat pasif) (8) Saya tendang bola itu. kita akan bincangkan tentang ragam ayat yang menjadi salah satu unsur dalam ayat. (ayat pasif yang mengalami pendepanan predikat) 2.2 Ragam Ayat Konsep ayat telah pun diperkenalkan dalam penerangan sebelum ini. (ayat aktif) (7) Bola itu saya tendang. 9 . Seterusnya. (ayat aktif) (5) Bola itu ditendang oleh Amar. Ayat aktif tak transitif ialah ayat yang mengandungi kata kerja yang tak transitif iaitu yang tidak diikuti oleh objek sebagai penyambut.

membaiki membeli membasahi Predikat Objek jalan itu. Ombak (14). Diana sedang mandi memutih menangis Objek di kolam itu. Air mata b) Ayat Aktif Tak Transitif Subjek Predikat Kata Kerja Tak Transitif (12). Pekerja (10).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh : a) Ayat Aktif Transitif Subjek Kata Kerja Transitif (9). Kanak-kanak (13). Kereta itu (16). buah durian. Ayat pasif dalam bahasa Melayu digolongkan kepada tiga jenis iaitu: a) Ayat pasif dengan imbuhan kata kerja pasif b) Ayat pasif dengan kata ganti nama diri pertama dan kedua c) Ayat pasif dengan perkataan kena yang hadir sebelum kata kerja. i) Ayat pasif dengan imbuhan kata kerja pasif Subjek Kata Kerja Pasif (15). sepanjang malam. Budin (11). pipinya.2 Ayat Pasif Ayat pasif ialah ayat yang asalnya daripada ayat aktif transitif iaitu yang mengandungi kata kerja tetapi mengutamakan objek asal sebagai unsur yang diterangkan. di pantai Damai. Keterangan 10 . 2.Semak samun sudah dibeli dibersihkan Oleh + Frasa Nama oleh Amin oleh pekerja minggu lepas setiap bulan.2.

Dia pandai mengawal emosinya. Budak itu kena kena tembak kejar oleh pemburu. 3. Kereta itu (18). lagi. Ayat penyata juga dikenali sebagai ayat keterangan. Kuih itu pagi tadi. 11 . Dunia ini penuh dengan dugaan. Ayat penyata mempunyai tujuan menyatakan atau memberi keterangan tentang sesuatu hal. Rusa itu (20). iii) Ayat pasif dengan perkataan kena yang hadir sebelum kata kerja Subjek Kena Kata Kerja Dasar Oleh+Frasa Nama (19). Saya sudah memiliki kereta baru. oleh anjing. Contoh: (21). (22).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU ii) Ayat pasif dengan kata ganti nama diri pertama dan kedua Subjek Frasa Kerja Pasif dengan Ganti Nama Diri Pertama atau kedua sudah saya bersihkan belum awak makan Keterangan (17). i) Ayat penyata ii) Ayat tanya iii) Ayat perintah iv) Ayat seruan a) Ayat Penyata Ayat yang diucapkan dengan maksud membuat satu pernyataan. (23). Jenis Ayat Ayat dapat dibahagikan kepada empat jenis.

AKTIVITI 1. aduh dan sebagainya. 2. gembira. Bincangkan pola-pola ayat pasif dalam bahasa Melayu 12 . terkejut. kamu. duka .takut. marah. hairan dan lain-lain. Contoh kata seru ialah oh. anda. engkau dan sebagainya.gembira.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU b) Ayat Tanya Ayat tanya ialah ayat yang digunakan untuk menanyakan sesuatu hal dengan berdasarkan nada suara dan penggunaan perkataan tertentu. c) Ayat Perintah Ayat perintah ialah ayat yang diucapkan bertujuan untuk menimbulkan sesuatu tindakan. cis. suka. amboi. LATIHAN 1. ayat seruan lazimnya tidak sempurna dan menyatakan perasaan sedih. Nyatakan 4 jenis ayat dalam bahasa Melayu dengan memberikan contoh- contoh yang sesuai.sedih dan sebagainya. Perintah ditujukan kepada orang kedua dengan menggunakan kata ganti nama orang kedua seperti awak. wah. Menurut Abdullah Hassan (2005). d) Ayat Seruan Ayat seruan ialah ayat yang diucapkan dengan membawa nada atau intonasi seruan dengan tujuan melahirkan sesuatu keadaan perasaan seperti marah. Ayat tanya boleh wujud dengan kata tanya atau tanpa kata tanya.

Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Nik Safiah Karim et. Tatabahasa Dewan. 13 . Kaedah Pengajaran Bahasa Malaysia. Marzukhi Nyak Abdullah.Bhd. Shah Alam:Penerbit Fajar Bakti Sdn.Rahim Syam (1987). Bhd. Kuala Lumpur: Fajar Bakti. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn.al (2006).Sabran. (1997)Kamus Tatabahasa Bahasa Melayu. Raminah Hj.

Binaan sintaksis pula didasari oleh pola-pola ayat yang mengandungi pola-pola frasa yang menjadi tunjang dalam ayat sama ada sebagai subjek atau predikat. frasa kerja (FK). Sehubungan itu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 3 Frasa Nama Bahasa Melayu SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:   Konsep Frasa Nama. Frasa nama juga menjadi tonggak dalam binaan sintaksis. frasa subjek dibentuk oleh frasa nama. frasa adjektif (FA) dan frasa sendi nama (FS). Malah. terdapat unsur frasa nama yang menjadi salah satu binaan dalam satu-satu ayat. 14 . Tahukah anda bahawa dalam bahasa Melayu. ayat dan klausa mengandungi dua konstituen utama. manakala frasa predikat dibentuk oleh empat jenis frasa. Tanpa unsur frasa. maka sesuatu ayat itu tidak akan dapat wujud dengan sempurna. iaitu frasa subjek dan frasa predikat. iaitu frasa nama (FN). Binaan Frasa Nama bahasa Melayu.

anda seharusnya dapat: 1. 2. menjelaskan binaan frasa nama.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. Seterusnya. 15 . kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa nama berdasarkan pendapat ahli-ahli bahasa. menjelaskan definisi frasa nama dan.0 KANDUNGAN ISI + inti inti + penerang Anda perlu mengetahui bahawa. perbincangan ditumpukan kepada ciri-ciri dan jenis-jenis frasa nama bahasa Melayu. KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Nama inti 3.

Bandar Putrajaya Predikat Frasa Nama peniaga. Unsur inti boleh wujud secara sendiri atau dengan sederetan penerang yang hadir sebelum frasa nama atau sesudahnya. (2008) ialah konstituen atau unsur yang menjadi pengisi frasa nama yang terdiri daripada kata nama sebagai unsur intinya. peniaga sayur. Emak Wan Seng (3). Pegawai (10).al. Emak (2). Struktur Frasa Nama (inti + inti) Frasa Nama Inti (5). Struktur Frasa Nama (inti + penerang) Frasa Nama Inti (7). bandar selamat. Keluar Inti bapa masuk Predikat saling bantu-membantu. Pelajar (9). 1986) Contoh : Subjek Frasa Nama (1).1 Konsep Frasa Nama Bahasa Melayu Frasa Nama menurut Nik Safiah Karim et. memberi ceramah. untuk pekerja sahaja. . Ibu (6). Frasa nama ialah frasa yang boleh berdiri pada subjek dan objek ayat dan predikat nama. baik akhlaknya.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 3.Omar. disamping boleh menggantikan kata nama (Asmah Hj. menggigit makanan. Putrajaya (4). bandar selamat. Kucing Penerang paralimpik semester akhir Jabatan Haiwan yang soleh itu jinak itu 16 Predikat meraih pingat emas. Anak (11). Atlet (8). atau sebelum dan sesudah frasa nama. menduduki ujian.

Jawa.1983). Binaan frasa nama dapat digambarkan seperti berikut: Binaan Nama Penerang keturunan Suku bangsa Penerang Inti + Penerang Nama jenis bunga nama kucing nama askar Frasa Penerang Inti Penerang British. 2006). frasa didapati merupakan unsur yang terletak di bawah klausa.2 Binaan Frasa Nama Dalam Bahasa Melayu Binaan frasa nama boleh terbentuk daripada satu perkataan atau lebih (Abdullah Hassan et. (Abdullah menjurus kepada dua struktur frasa dan binaan Hassan. namun perbincangan dalam topik 3 ini frasa nama. Penerang kegunaan nama serbuk minyak kari pelincir skru pintu lelaki. Binaan frasa dapat dibentuk daripada satu kata atau lebih. Frasa ialah unsur terkecil dalam bidang sintaksis.al. wanita. Frasa digunakan bagi membina ayat. parsi. pantai Penerang penyambut nama pemutar penjaga Penerang kelamin Penerang tempat nama pelakon guru nama pinggiran 17 .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 3. Walaupun terdapat beberapa pendapat tentang binaan frasa nama bahasa Melayu. Dalam struktur binaan ayat. mawar.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Penerang (Penentu Binaan Frasa Nama Hadapan) Inti Penerang (Bilangan+penjodoh (Inti) bilangan) tiga orang lima buah tujuh dulang guru kereta nasi minyak. kedua ketiga badan bukau puan bawah mati 18 . Penerang Penerang (Penentu belakang) Inti orang rumah Penerang kata kerja Penerang kata adjektif Penerang frasa sendi nama Penerang bilangan ordinal Inti + inti dengan maksud Inti + inti sama erti Inti + inti dengan maksud berlawanan tuan atas hidup mesin bilik pengemis kereta baju banglo tempat tingkat tubuh bukit itu ini kira menunggu muda antik di jemuran di desa.

Apakah ciri-ciri yang dapat membezakan frasa daripada ayat? BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. PTS Professional Publishing Sdn. Senaraikan 20 binaan frasa nama berdasarkan sebuah cerpen atau rencana yang terdapat dalam majalah terbitan Dewan Bahasa dan Pustaka. Nik Safiah Karim et.Omar (1986) Nahu Melayu Mutakhir. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. 19 . Kuala Lumpur. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. LATIHAN 1.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. Tulis 10 contoh frasa nama bagi binaan inti + penerang nama. atau akhbar tempatan. Tatabahasa Dewan. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn.al (2006) Sintaksis. 2.Bhd. Abdullah Hassan et. Asmah Hj.al (2008).Bhd.

Contoh : Frasa Nama Diterangkan (Inti) Askar Budak Pemain Penarik Penghantar Pensyarah Pakar Doktor Menerangkan (Penerang) Melayu lelaki boling beca surat wanita psikologi veterinar 20 .0 Konstituen Frasa Nama Konstituen Frasa Nama dalam tatabahasa Bahasa Melayu mengandungi aspekaspek yang telah disusun secara sistematik berdasarkan rumus-rumus tatabahasa bahasa Melayu :    Peraturan D-M (Hukum D-M) Kekecualian Hukum D-M Bilangan dan panggilan Peraturan D – M (Hukum D .M) 4. D-M membawa maksud diterangkan (D) dan menerangkan (M). Dalam peraturan ini.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 4 Susunan Konstituen Frasa Nama Bahasa Melayu  Peraturan D-M  Kekecualian Hukum D-M  Bilangan dan Panggilan 4. unsur yang diterangkan merupakan unsur inti yang hadir pada kedudukan pertama dan unsur menerangkan merupakan unsur penerang yang hadir pada kedudukan yang kedua.1 Dalam tatabahasa bahasa Melayu.

terutama sekali yang melibatkan pada nama-nama jawatan. Lama-kelamaan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh-contoh lain: .kentang goreng ( bukan goreng kentang) .cakera padat (bukan padat cakera/compact disc) .M. kekecualian hukum D . 21 .sos cili (bukan cili sos) . Hal yang demikian berlaku disebabkan oleh kecenderungan pengguna bahasa menggunakan sistem bahasa lain bagi bahasa sendiri . Selain itu.pisang goreng (bukan goreng pisang) . keadan itu menjadi perkara lazim dan terhasillah satu fenomena bahasa yang menyimpang dari rumus tatabahasa dalam konteks hukum D .nasi goreng (bukan goreng nasi) 4.2 Kekecualian Hukum D .M Konsep kekecualian wujud dalam kebanyakan bahasa di dunia bagai merasionalkan penggunaan sistem bahasa yang sudah lazim dipakai secara mantap dalam masyarakat pengguna bahasa.M juga wujud akibat kebiasaan dalam penggunaan. Kebiasaan ini mewujudkan kelaziman yang semakin diterima penggunaannya dalam masyarakat pengguna bahasa.Restoran Ali ( bukan Ali Restoran) .sup kambing ( bukan kambing sup) . seperti sesetengan penguna bahasa Melayu yang gemar menggunakan sistem bahasa Inggeris sebagai kayu ukur berbahasa.Kedai Makanan Rahim ( bukan Rahim Kedai Makan / Kedai Makan Rahim) .

Ali. 22 . dan seumpamanya. hal ini tidak berlaku pada frasa menteri besar. (15). (13). (16). (14). Naib presiden yang baharu telah berucap dalam majlis perasmian. menteri pengangkutan. Jawatan Naib Presiden disandang oleh Dato Hj. Mohd. (17). Timbalan Perdana Menteri membuat lawatan kerja ke Syria. Ibu pejabat Kastam daerah Johor Bahru dipindahkan ke Jalan Aman. menteri kanan. Contoh penggunaan dalam ayat: (12). Perdana Menteri Malaysia yang pertama ialah YTM Tunku Abdul Rahman. Ketua Hakim Negara telah bercuti selama dua hari.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh: Penerang (M) Perdana Ibu Naib Ketua Timbalan Naib Pembantu Menteri Pejabat Presiden Hakim Perdana Menteri Presiden Penyelaras Diterangkan (D) Namun. imam besar. (18). Pembantu penyeldik sedang membuat penganalisisan data kajian.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 4.3 Bilangan dan Panggilan Kata bilangan yang berfungsi sebagai penerang dalam frasa nama boleh wujud di hadapan katan nama inti. (Abdullah Hassan, 2006) Dalam konteks ini, bilangan yang digunakan merujuk kepada unsur numerik yang menjadi penanda kepada jumlah yang difokuskan dalam frasa.

Contoh

:

lima ekor kuda segolongan kecil peneroka kelima-lima pendekar silat sekumpulan penyelidik segelintir pengundi sejumlah wang sebilangan besar pekerja Contoh ayat: (19) Lima ekor kuda telah dibeli oleh Haji Tahir. (20). Segolongan kecil peneroka sudah menanam pokok gaharu. (21). Kelima-lima pendekar silat itu menunjukkan gaya kepahlawanan. (22). Sekumpulan penyelidik sudah mendapat elaun khas. (23). Segelinitr pengundi pilihanraya dilihat berlegar-legar di situ. (24). Sejumlah wang yang besar diperlukan untuk kos perubatan. (25). Sebilangan besar pekerja sudah pulang ke kampung.

Secara lebih khusus, kata bilangan boleh dibahagikan kepada enam kumpulan berdasarkan makna (Hashim Hj.Musa, 1993); i. Kata bilangan tentu ii.Kata bilangan tak tentu iii.Kata bilangan himpunan iv.Kata bilangan pisahan v.Kata bilangan pecahan; dan vi.Kata bilangan tingkatan 23

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Kata Bilangan Tentu Kata bilangan yang mendukung makna tentu yang menjurus kepada bilangan khusus terdiri daripada angka yang boleh dilambangkan dengan simbol atau huruf abjad. Contoh: satu = 1 dua = 2 Contoh ayat: (26). Konvokesyen ke-2 telah dilaksanakan pada hari semalam. (27). Sukan Asia ke-XIV telah mencatat satu sejarah kegemilangan atlet Malaysia. (28). Dollah mendapat tempat ketiga dalam pertandingan nyanyian. (29). Shakira mempunyai empat ekor anak kucing. (30) Hang Tuah memiliki dua ekor kuda putih . empat = IV sepuluh = X

Kata Bilangan Tak Tentu

Kata bilangan yang merujuk kepada jumlah bilangan yang tidak khusus . Contoh: Segala, semua , banyak ,sedikit, beberapa, sekalian, sekelompok. Contoh ayat: (31). Beberapa orang guru telah ditukarkan ke sekolah pedalaman. (32). Kegiatan gotong-royong itu disertai oleh semua penduduk kampung. (33). Segala bantuan yang diberikan oleh pihak sekolah amat dihargai.

Kata Bilangan Himpunan Kata bilangan yang merujuk kepada jumlah bilangan yang terhimpun atau terkumpul. Contoh: berpuluh-puluh, berbelas-belas, beratus-ratus, beribu-ribu, kedua-dua, kelimalima, kesemua. 24

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh ayat: (34). Berpuluh-puluh kenderaan tentera telah bergerak ke sempadan negara. (35). Kedua- dua peninju itu telah diberi penghargaan oleh pihak persatuan. (36). Kesemua mangsa banjir telah dipindahkan ke tempat yang selamat. Kata Bilangan Pisahan Kata bilangan jenis pisahan merujuk kepada unsur pemisahan dalam proses memerihalkan bilangan yang menjadi dasar pokok pernyataan. Kata jenis ini juga adalah sejumlah perkataan yang menyokong makna bilangan yang terasing. Contoh: masing-masing, setiap, tiap-tiap Contoh ayat: (37). Masing-masing ada pendapat yang tersendiri dalam isu pembangunan sukan. (38). Setiap hari dilalui oleh Pak Malau dengan hati yang tabah. (39). Tiap-tiap pasukan mempunyai ketua yang dilantik oleh pihak pengurusan. Kata Bilangan Pecahan Kata bilangan jenis pisahan merujuk kepada unsur pecahan atau pembahagian daripada jumlah keseluruhannya. Contoh: setengah, separuh, sepertiga, segelintir, sebahagian Contoh ayat: (40). Setengah daripada kawasan ini adalah milik Tuan Haji Ali. (41). Sabar itu adalah separuh daripada iman. (42). Sebahagian daripada ahli-ahli persatuan tidak hadir. Kata Bilangan Tingkatan Kata bilangan tingkatan merujuk kepada sejumlah perkataan yang mendukung makna taraf tingkatan bilangan. contoh: pertama, kedua, ketiga , keseribu. 25

Gerai pertama menjadi perhatian pembeli. 2008). Pengunjung keseribu akan diberi hadiah cepu emas. Datuk dan seumpamanya lazim digunakan sebelum kata nama inti. pengiktirafan ataupun penentuan identiti secara lebih khusus. Datuk Maharaja Lela ialah seorang pejuang yang menentang Inggeris di Perak. (47). Dia mampu meraih tempat kedua sahaja dalam pertandingan tersebut. Profesor Ungku Aziz Tunku Kamalia Syed Zain Barakbah Sharifah Mona Alsagoff Tan Sri Malik Kamal 26 . Tunku. (45). Puan . (44).4 Panggilan / Kata Panggilan Sementara itu. Tun.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU contoh ayat: (43). 4. Datuk Sagor harus diingati sebagai seorang pahlawan. Contoh: Datuk Maharaja Lela Datuk Sagor Haji Abdul Rahman Limbong Tuan Adam Puan Mastura Chong Contoh ayat : (46). Haji. Kata panggilan merupakan satu sistem yang digunakan dalam bahasa Melayu bagi tujuan penghormatan. konsep panggilan ( kata panggilan) merupakan unsur frasa nama yang hadir sebelum kata nama inti ( Abdullah Hassan.Profesor Ungku Aziz merupakan seorang pencetus idea penubuhan tabung pengurusan haji di Malaysia. (48). Jenis-jenis kata panggilan seperti Tuan.

c) Kenderaan mini bas sudah semakin dilupakan.al (2006) Sintaksis.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn.M. f) Lain masa. Hashim Hj.Bhd. LATIHAN 1. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. g) Sport rim kereta itu milik Romli. BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. b) Cili sos jenama lada dijual di Aminah Mini Market.ayat di bawah dengan ayat-ayat yang sesuai berdasarkan Hukum D. d) Lain-lain hal boleh dibincangkan pada lain hari. Kuala Lumpur. anda boleh bayar bil awal. a) Ahmad punya kedai terletak di sebelah bas terminal. Apakah maksud hukum D-M? 2. Bina carta atau pengurusan grafik untuk menunjukkan peraturan D – M. PTS Professional Publishing Sdn.Musa ( 1993) Binaan dan Fungsi Perkataan dalam Bahasa Melayu. Abdullah Hassan et. e) Itu hari kita sudah bercadang melawat mini zoo. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. Tatabahasa Dewan.Bhd. Nik Safiah Karim et. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Tulis semula ayat. Siti Hajar Abdul Aziz (2008).al (2008). 27 .Bhd. Bahasa Melayu II.

Sehubungan itu. iaitu frasa nama (FN).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 5 Frasa Kerja Bahasa Melayu    Binaan Frasa Kerja Binaan Frasa Kerja Tanpa Objek Binaan Frasa Kerja Dengan Objek SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:   Menjelaskan definisi frasa kerja dan binaan frasa kerja Menganalisis binaan frasa kerja. binaan frasa kerja tanpa objek dan dengan objek Tahukah anda bahawa dalam bahasa Melayu. Frasa kerja juga menjadi salah satu tonggak dalam binaan sintaksis. Malah.1) Menganalisis binaan frasa kerja. frasa subjek dibentuk oleh frasa nama.6) 28 . HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. frasa adjektif (FA) dan frasa sendi nama (FS). Frasa kerja binaan sintaksis pula didasari oleh pola-pola ayat yang mengandungi pola-pola frasa yang menjadi tunjang dalam ayat sama ada sebagai subjek atau predikat. terdapat unsur frasa kerja yang menjadi salah satu binaan dalam satu-satu ayat. binaan frasa kerja tanpa objek dan dengan objek (1. iaitu frasa subjek dan frasa predikat. frasa kerja (FK). ayat dan klausa mengandungi dua konstituen utama. manakala frasa predikat dibentuk oleh empat jenis frasa. anda seharusnya dapat:   Menjelaskan definisi frasa kerja dan binaan frasa kerja (1.

Frasa kerja wujud dalam sesuatu ayat dalam binaan predikat. Menurut Abdullah Hassan et. Frasa kerja bertugas sebagai predikat dalam susunan ayat biasa.0 KANDUNGAN ISI Anda perlu mengetahui bahawa. frasa kerja berfungsi sebagai predikat. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa kerja berdasarkan pendapat ahli-ahli bahasa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Kerja(Predikat) Frasa kerja (tanpa objek) Frasa Kerja (dengan objek) 5.al (2006). 5. Frasa kerja dalam bahasa Melayu terdiri daripada kata kerja sebagai dasarnya. frasa kerja terdiri daripada satu atau beberapa perkataan dengan kata kerja berfungsi sebagai fungsinya. 29 .1 Konsep Frasa Kerja Bahasa Melayu menurut Siti Hajar Abdul Aziz. (2008) ialah frasa yang terdiri Frasa Kerja daripada kata kerja sebagai unsur intinya. Dalam susunan ayat biasa.

Contoh: (8). (6). 5. 30 . Emak (2). (92) dan (93) menunjukkan kata kerja tidur. 5. Kata kerja tak transitif juga dikatakan sebagai kata kerja yang tidak memerlukan frasa nama sebagai objek (penyambut) untuk melengkapkannya.Ramlee Predikat Frasa Kerja menjemur kain.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh : Ayat Subjek (1). Faisal tidur lena. Dia selalu bergaduh. Budak nakal itu terjatuh lagi. (9). Pemuzik itu (4). P. ayat (91) . Contoh : (5).1 Frasa Kerja Tanpa Objek Frasa kerja tanpa objek merupakan jenis frasa yang tidak memerlukan penyambut (objek) dan boleh berdiri sendiri dalam sesuatu binaan predikat. Budak nakal itu terjatuh lagi setelah terpijak kulit pisang. mencipta lagu itu. (7).2 Binaan Frasa Kerja Binaan kata kerja terdiri daripada kata kerja tak transitif atau kata kerja transitif. meniup saksofon. Kata kerja tersebut tidak memerlukan atau tidak tidak diikuti oleh frasa nama sebagai objek atau penyambut. Emak Ahmad (3). Namun kata kerja ini boleh diikuti oleh unsur pelengkap dan penerang. Dia selalu bergaduh sesama rakan sekolah.2. menjual sayur di pasar. terjatuh dan bergaduh. Berdasarkan contoh ayat di atas. Kata kerja tak transitif ialah kata kerja yang tidak memerlukan objek sebagai penyambut. Faisal tidur lena di bilik tidur. (10).

Ibu menganyam tikar setiap hari. Pelajar itu menaikkan bendera semasa perhimpunan. frasa kerja. dan (96). Kata kerja jenis ini mesti diikuti oleh frasa nama sebagai objek atau penyambut untuk melengkapkan kata kerja tersebut. Frasa kerja juga boleh menerima unsur keterangan. Biarpun begitu. Dalam ayat (11). Hal yang demikian berlaku dalam proses membina sesuatu ayat. (12). Mahmud membaiki radio yang telah rosak. Dalam konteks ini . Unsur keterangan juga boleh terdiri daripada frasa nama. (95). ayat ini masih mengekalkan konsep kata kerja tak transitif (tanpa objek) Pelengkap ialah perkataan yang hadir selepas kata kerja transitif dan berfungsi untuk melengkapkan kata kerja tersebut. 31 . Contoh: Frasa Kerja Kata Kerja Transitif Menaikkan menganyam membaiki Penyambut bendera tikar radio Contoh ayat lengkap: (11). Kata kerja transitif pula ialah kata kerja yang memerlukan objek.3 Frasa Kerja Dengan Objek Frasa kerja dengan objek dikenali juga sebagai frasa kerja transitif. kadang-kala terdapat kekeliruan dalam kalangan pengguna bahasa menggunakan frasa kerja sebagai predikat. (13). frasa adjektif dan frasa sendi nama. frasa yang bergaris ialah unsur keterangan yang mengikuti objek. kata kerja telah diberi unsur pelengkap dan penerang.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Dalam ayat (94). Frasa kerja transitif mempunyai dasar kata kerja transitif. 5. (12) dan (13).

Datuk Aman menghasilkan produk berasaskan herba. ‘produk ’. (23). Tuan Pengarah sedang membincangkan tentang isu pendidikan. Lee Chong Wei menghantar bulu tangkis ke jaring dengan tenang.Datuk Amran menghasilkan banyak produk berasaskan herba.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh kesilapan dapat dilihat dalam ayat (15) hingga ayat (19). Halijah menggenggam tangan suaminya dengan erat. (18). 32 . (17). (19). (16). ‘bulu tangkis’ dan ‘isu pendidikan’ ialah objek yang mesti hadir selepas kata kerja transitif. (22). Zamani akan melaporkan kejadian itu kepada warden asrama (21). ‘tangan’. Zamani akan melaporkan kepada warden asrama tentang kejadian itu. Lee Chong Wei menghantar dengan tenang bulu tangkis ke jaring. (15). Catatan: kejadian’. (24).Halijah menggenggam erat tangan suaminya. Semua ayat di atas tidak menepati sistem penggunaan kata/frasa kerja transitif. Tuan Pengarah sedang membincangkan isu pendidikan. Ayat-ayat yang tersebut di atas harus ditulis begini: (rujuk ayat 20 – 24) (20).

Abdullah Hassan et.Bhd. Kuala Lumpur. BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Buat analisis binaan frasa kerja berdasarkan sebuah cerpen atau rencana yang terdapat dalam majalah terbitan Dewan Bahasa dan Pustaka.Bhd.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1.Bhd. Bahasa Melayu II. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Tulis 10 contoh frasa kerja tanpa objek LATIHAN 1. PTS Professional Publishing Sdn. Siti Hajar Abdul Aziz Sdn. atau akhbar tempatan.al (2006) Sintaksis. Petaling Jaya: Oxford Fajar 33 . (2008).

Dalam perbincangan ini. frasa kerja dengan ayat komplemen dan unsur keterangan dalam frasa kerja(1. Hal yang demikian membuktikan bahawa kepelbagaian elemen kata dalam sesuatu frasa bahasa Melayu menghasilkan satu sistem yang komprehensif. Terdapat dua jenis kata bantu iaitu kata bantu aspek dan kata bantu ragam. kita akan melihat pola-pola frasa kerja yang menggunakan kata bantu dalam predikat. Frasa kerja dalam bahasa Melayu mempunyai elemen kata bantu dalam predikat.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 6 Frasa Kerja Bahasa Melayu  Frasa Kerja dengan Kata Bantu  Frasa Kerja dengan Ayat Komplemen  Unsur Keterangan dalam Frasa Kerja SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:  frasa kerja dengan kata bantu. Selain itu.1) 34 . anda seharusnya dapat:  Menghurai frasa kerja dengan kata bantu. HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. Kata bantu boleh hadir di hadapan predikat kata kerja. frasa kerja dengan ayat komplemen dan unsur keterangan dalam frasa kerja. aspek penggunaan ayat komplemen dan unsur keterangan akan dibincangkan juga dalam tajuk frasa kerja bahasa Melayu.

(2). Amirul sudah mencapai kejayaan dalam peperiksaan yang lepas. Contoh (fungsi menunjukkan masa yang telah berlaku: sudah . 6. 35 . frasa kerja berfungsi sebagai predikat. Frasa kerja bertugas sebagai predikat dalam susunan ayat biasa. telah .1 Frasa Kerja Dengan Kata Bantu Aspek Menurut Siti Hajar Abdul Aziz. Bagi menjelaskan fungsi kata bantu dalam frasa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Kerja (Predikat) Frasa kerja (didahului kata bantu aspek. Dalam hal ini.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa. Dia telah menulis puisi sejak di bangku sekolah. frasa kerja yang melibatkan kata bantu aspek merupakan keperihalan tentang aspek masa lampau. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu aspek. Frasa kerja dalam bahasa Melayu terdiri daripada kata kerja sebagai dasarnya. Dalam susunan ayat biasa. diberikan contoh ayat berkaitan. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa kerja berdasarkan pendapat-pendapat ahli bahasa. ini atau masa hadapan. dan kata bantu ragam) Frasa kerja (dengan ayat komplemen) 6. (2008) Frasa kerja terdiri daripada kata kerja sebagai unsur intinya.pernah) (1).

kini. harus. Dia hendak bekerja di Kuala Lumpur. Michael pernah mendapat pengiktirafan sebagai guru cemerlang. Kata Bantu Kata Bantu Aspek Memerihalkan masa lampau. 36 . (7). 6. atau masa hadapan.al (2008). (9). masih. Contoh : telah. (10). Yatim boleh berjaya jika dia berusaha bersungguh-sungguh. Contoh (fungsi menunjukkan perbuatan yang belum dilakukan: akan dan belum) (4). boleh menerima ayat komplemen. frasa kerja sama ada jenis transitif atau tak transitif. dan dapat Frasa Kerja Dengan Kata Bantu Ragam Frasa kerja yang melibatkan kata bantu ragam merupakan keperihalan tentang aspek perasaan. mesti. Maslina mahu membuktikan bahawa dia juga mampu menjadi juara. (11).3 Frasa Kerja Dengan Ayat Komplemen Frasa kerja dengan ayat komplemen merupakan jenis frasa yang boleh menerima pelengkap atau sebaliknya yang dipancangkan ke dalam klausa utama bagi binaan sesuatu ayat. Menurut Nik Safiah Karim et. Wan Malini akan memetik bunga di taman.2 Kata Bantu Ragam Memerihalkan perasaan ketika melakukan perbuatan. (5). (8). Contoh ayat: (6). mahu. sedang. boleh. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu aspek yang memerihalkan perasaan ketika melakukan perbuatan. Adi Kencana belum lagi berminat untuk merantau ke kota. sudah. Anda mesti belajar untuk menguasai kemahiran mengajar. Daud dapat menyertai program sukan berkuda di Johor Bahru.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (3). belum 6. akan. Dia harus pulang ke kampung segera. Contoh: hendak.

Pak Mat mengakui bahawa dia pernah berkhidmat dalam pasukan komando. ayat (12) . Unsur-unsur keterangan boleh terdiri daripada binaan frasa sendi nama. Bagi kata kerja transitif. terjatuh dan bergaduh. demi. Jasmin berpendapat bahawa kerjaya guru sangat mencabar. Pemandu bas itu memaklumkan bahawa semua penumpang selamat sampai ke destinasi. (13). (17). frasa kerja jenis ini ditandai dengan penggunaan kata kata hubung bahawa. dan (17). supaya. semoga dan untuk.4 Unsur Keterangan dalam Frasa Kerja Unsur keterangan dalam frasa kerja diwakili oleh unsur-unsur penerang yang memerihalkan atau menerangkan kata kerja tersebut dengan lebih lanjut. dan frasa nama. Dalam ayat (15). Kim Seng faham bahawa jirannya terpaksa berpindah ke kampung. (ii) Frasa kerja tak transitif dengan ayat komplemen (15).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Dalam binaan predikat. Biarpun begitu. ayat ini masih mengekalkan konsep kata kerja tak transitif dan akhirnya membentuk ayat majmuk. frasa adjektif. Yang pasti. 6. Haji Amin percaya bahawa mangsa kebakaran itu boleh diselamatkan. Kata kerja tersebut menerima ayat komplemen yang akhirnya membentuk ayat majmuk. (16). maka ayat yang terbentuk ialah ayat majmuk Contoh : (i) Frasa kerja transitif dengan ayat komplemen (12). Unsur –unsur biasanya hadir selepas kata kerja. (14). frasa kerja tak transitif telah menerima ayat komplemen. Apabila keadaan sedemikian berlaku. unsur keterangan hadir selepas objek (penyambut). (16). Cikgu Normah menegaskan bahawa tidur yang berkualiti adalah perlu untuk kesihatan minda. Berdasarkan contoh ayat di atas. (13) dan (14) menunjukkan kata kerja tidur. unsur keterangan ini dapat memberikan gambaran yang lebih jelas 37 .

Contoh: (18) Dia belajar di universiti. . (21) Emak Shafik menerima hadiah cenderamata daripada guru besar.kepada . tahun lepas. unsur keterangan dapat dibahagikan kepada lapan jenis: (i) Keterangan tempat atau arah (ii) Keterangan waktu (iii) Keterangan cara (iv) Keterangan tujuan atau harapan (v) Keterangan alat (vi) Keterangan penyertaan (vii) Keterangan hal (viii) Keterangan bagai Huraian: (i) Keterangan tempat atau arah Unsur keterangan tempat atau arah membincangkan tempat berlakunya peristiwa. sejak dan hingga bentuk frasa nama seperti semalam. (23) Pameran kesenian itu bermula sejak semalam. (20) Swee Ling berasal dari Negeri Sembilan. (ii) Keterangan waktu Dua bentuk keterangan waktu wujud dalam frasa kerja iaitu   Contoh : (22) Pensyarah itu menamatkan kuliah pada jam 9 malam.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU tentang maksud dan sasaran makna dalam sesuatu frasa yang menjadi struktur binaan dalam satu-satu frasa.dari. Berdasarkan aspek makna yang hadir dalam frasa kerja. Penggunaan kata sendi nama di.pada jelas terdapat dalam unsur keterangan ini.daripada. (24) Aiman menunggu kepulangan ayahnya hingga pukul 12 malam. 38 bentuk frasa sendi nama yang mengandungi kata sendi nama iaitu pada.ke. dalam . (19) Abang Malik memanjat ke atas bumbung rumah.

(33) Harjit Singh memukul bola dengan kayu hoki. untuk dan bagi. perkakas atau benda yang digunakan dalam sesuatu proses atau peristiwa. 39 . Mereka berkahwin untuk mencapai kebahagiaan hidup. Penghulu berucap di perhimpunan itu bagi menjelaskan isu sebenar. Keterangan cara boleh terbina daripada frasa sendi nama yang mengandungi kata sendi nama dengan diikuti kata adjektif yang menerima kata pembenda –nya. (26) (a) Azman berlari dengan pantasnya. Contoh : (28) (29) (30) Muhamad belajar bersungguh-sungguh demi masa depan. (26) Azman berlari pantas. (27) (a) Menteri berjalan dengan megahnya. Contoh: (31) Guru pelatih itu datang dengan menaiki kereta api (32) Encik Ahmad memotong kek dengan pisau.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (iii) Keterangan cara   Keterangan cara boleh bersumberkan daripada kata adjektif. Contoh : (25) Air sungai mengalir deras. (iv) Keterangan tujuan atau harapan   Keterangan tujuan atau harapan ialah unsur yang menerangkan sesuatu perbuatan atau kejadian. Keterangan tujuan menggunakan kata sendi nama : demi. (25) (a) Air sungai mengalir dengan derasnya. (27) Menteri berjalan megah. (v) Keterangan alat  Unsur yang menerangkan peralatan. Kata sendi nama yang digunakan ialah dengan.

(viii) Keterangan bagai   Unsur yang menerangkan keserupaan. (35) Pegawai kebajikan melawat kampung contoh dengan ahli jawatankuasa surau. ikut bersama-sama atau melibatkan diri. (43) Hidungnya mancung bak seludang. sebagai. Kata sendi nama yang digunakan ialah seperti. bak.5 Kesimpulan Frasa kerja merupakan satu bentuk frasa yang kompleks dan mampu menerima unsur-unsur perkataan yang menjadi struktur asas dalam binaan predikatnya. 40 . mengenai. Contoh: (37) Tuan pengurus sedang memikirkan tentang masalah itu. (vii) Keterangan hal   keterangan hal berfungsi menerangkan keadaan kata sendi nama yang digunakan ialah tentang. (39) Jurutera perunding membuat penilaian semula tentang projek tersebut. (42) Diana berlakon sebagai Puteri Gunung Ledang.kesamaan atau hampir sama. terhadap. (36) Muniandy masuk ke pejabat dengan pembantunya. (38) Panel disiplin membuat teguran terhadap kes itu. 6. Contoh: (34) Aminah datang ke masjid dengan suaminya. Contoh : (40) Amran berlagak seperti pegawai tinggi . Kata sendi nama yang digunakan ialah dengan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (vi) Keterangan penyertaan   Unsur yang menerangkan maksud ikut serta. bagai. Hal yang demikian bergantung kepada situasi dan rumus yang menjadi dasar dalam pembentukan frasa yang akhirnya menghasilkan satu ayat yang lengkap. (41) Kepantasan lelaki itu bertindak bagai lipas kudung .

al (2006) Sintaksis. berjumpa x. memancing iv. mengalami ix. Abdullah Hassan et. 41 .al (2008) Tatabahasa Dewan. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). memikirkan ii. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. melagukan v.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. bertolak iii.Musa (1993). Nik Safiah Karim et. PTS Professional Publishing Sdn. Berdasarkan perkataan di bawah. bina ayat yang menggunakan predikat frasa kerja dengan kata bantu ragam atau kata bantu aspek.Bhd. berupaya vi.Bhd. Binaan Dan Fungsi Perkataan Dalam Bahasa Melayu. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. bersedia vii. LATIHAN 1. Hashim Hj. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. i.Bhd. Kuala Lumpur. Bahasa Melayu II. mendirikan BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Bincangkan fungsi kata bantu ragam dan kata bantu aspek dalam frasa kerja. memutuskan viii.

Sementara.Binaan Frasa Adjektif: Unsur Pengisi Frasa Adjektif . unsur pengisi yang wujud dalam frasa adjektif akan dibincangkan juga dalam tajuk frasa adjektif bahasa Melayu ini. kita akan melihat pola-pola frasa adjektif yang berkaitan dengan binaan frasa. Harus dijelaskan bahawa kata adjektif yang hadir selepas kata kerja disebut sebagai keterangan. Hal yang demikian membuktikan bahawa kepelbagaian elemen kata sifat atau kata adjektif memberikan impak dalam pembentukan frasa adjektif yang berfungsi sebagai predikat dan juga unsur keterangan dan unsur penerang dalam predikat.Penguat . 42 .Kata Bantu dalam Frasa Adjektif SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:    Binaan frasa adjektif : unsur pengisi frasa adjektif Penguat Kata bantu dalam frasa adjektif Frasa adjektif dalam bahasa Melayu mempunyai elemen kata yang terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mewakili kata sifat atau kata adjektif sebagai kata intinya. kata penguat dan kata bantu dalam frasa. Dalam perbincangan ini.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 7 Frasa Adjektif Bahasa Melayu . Selain itu. kata adjektif yang hadir selepas kata nama disebut sebagai penerang.

1) Menghuraikan binaan frasa adjektif dengan unsur pengisi. (1. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa adjektif berdasarkan pendapat ahli-ahli bahasa. frasa adjektif berfungsi sebagai predikat. anda seharusnya dapat:   Menjelaskan definisi frasa adjektif.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini.2) KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Adjektif Binaan Frasa Adjektif : Unsur Pengisi Frasa Adjektif Penguat Kata Bantu dalam Frasa Adjektif 7. 43 . penguat dan kata bantu.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa. Dalam susunan ayat biasa. (1. Frasa adjektif dalam bahasa Melayu terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mewakili kata sifat atau kata adjektif sebagai kata intinya.

Frasa adjektif bertugas sebagai predikat dalam susunan ayat biasa. Contoh : (1) . penguat juga boleh hadir sama ada di belakang atau di belakang kata adjektif. kata bantu boleh hadir bersama-sama penguat hadapan mendahului kata adjektif. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu dan penguat sebagai binaan dan unsur pengisian dalam frasa adjektif. Dalam binaan predikat. [sudah + terlalu + tua] merupakan predikat yang terbina daripada unsur-unsur berikut : [kata bantu + penguat + kata adjektif] Unsur pengisi dalam frasa adjektif juga dapat dilihat dalam contoh-contoh di bawah: Kata Bantu sudah belum masih Penguat terlalu sangat terlalu amat Kata Adjektif tua prihatin masak awal baik Penguat benar - Dalam contoh-contoh di atas.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. Namun. 44 . Dalam hal ini. frasa adjektif boleh terdiri daripada satu kata adjektif atau beberapa kata yang mengandungi kata adjektif dengan kata bantu dan penguat sama ada dihadapan atau di belakangnya. Bentuk sedemikian boleh berubahubah berdasarkan rumus tatabahasa dan pola dalam ayat berkaitan.1 Binaan Frasa Adjektif : Unsur Pengisi Frasa Adjektif ialah frasa yang terdiri daripada kata adjektif sebagai unsur Frasa adjektif intinya. Wak Samad sudah terlalu tua Dalam ayat (1) [Wak Samad] merupakan subjek frasa nama yang diikuti oleh predikat frasa adjektif.

1. Dia kelihatan ceria. Guru pelatih itu cergas (4) .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. Contoh: (2) . Tanamannya subur. (6) .1 Binaan Kata Adjektif Satu Perkataan Binaan jenis ini merupakan asas kepada pembentukan frasa adjektif yang menggunakan satu kata adjektif dalam ayat. (5) . Salim sangat rajin.1. (3) . Penglihatannya kabur.2 Binaan Kata Adjektif Dua Perkataan Binaan dua perkataan adjektif merupakan asas kepada pembentukan frasa adjektif yang menggunakan dua kata adjektif dalam ayat Pola binaannya boleh terdiri daripada yang berikut: (i) kata adjektif + kata adjektif (unsur keserasian makna) contoh : letih lesu cantik molek lemak manis penat lelah (i) kata adjektif + kata adjektif (makna berlawanan) contoh: jatuh bangun hidup mati baik buruk susah senang pahit maung 45 . 7.

Terdapat tiga jenis penguat: (i) Penguat hadapan (ii) Penguat belakang (iii) Penguat bebas  Penguat hadapan merupakan kata yang terletak di hadapan kata adjektif. (12) . 46 . Contoh: (7) .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. Contoh : sungguh amat.2 Penguat  Kata penguat boleh hadir dalam frasa adjektif berdasarkan jenis-jenisnya. nian (9) . Rumahnya terlalu besar. Kereta lembu itu lambat benar. Lukisan itu paling cantik. Gerakan dan gaya pesilat Malaysia tangkas sungguh. iaitu boleh hadir di hadapan atau di belakang kata adjektif. Percakapan orang tua itu sungguh amat kasar . Taman Bunga di istana itu indah nian. Perangai anaknya terlalu amat sopan. seperti dalam ayatayat berikut: (14). (13) . benar.  Penguat bebas ialah perkataan yang kedudukannya bebas. (15). Kubah masjid itu amat besar. Penguat hadapan terdiri daripada kata terlalu dan paling. (11) . (10) . (8) . terlalu amat.  Penguat belakang pula merupakan kata yang terletak di belakang kata adjektif seperti sekali. Contoh: amat dan sungguh. Unsur penguat yang hadir berderetan sebelum kata adjektif juga wujud dalam binaan frasa adjektif. Pakaian puteri itu cantik sekali.

masih. Pelajar kelas peralihan itu sungguh telah pandai. (17). Bincangkan fungsi kata bantu dalam frasa adjektif. (22). 47 . (20). Contoh: (16). AKTIVITI 1. Anak sulungnya itu sungguh masih muda. Pekerja baru itu belum sangat cekap. (21). Kedudukan khemah itu masih amat jauh. Ada kata bantu tertentu yang boleh hadir sebelum atau sesudah penguat. belum terlalu lewat. misalnya: masih amat jauh. Kehadiran pelajar itu belum terlalu lewat.3 Kata Bantu Dalam Frasa Adjektif Kata bantu merupakan unsur yang boleh hadir dalam frasa adjektif. Pekerja yang berkualiti harus cekap.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. Sayur-sayuran dikebun itu masih belum subur. (23). (18). sungguh telah pandai Contoh: (19). belum. Frasa adjektif jelasnya boleh disertai oleh kata bantu sudah. sungguh masih muda. Terdapat juga kata bantu yang boleh hadir sebelum atau selepas penguat. Anaknya sudah besar. belum sangat cekap. harus berdasarkan kesesuaian konteks ayat.

hatinya cemas langkahnya kian tidak cergas. untuk memijak sesiapa jua dengan mata yang merah menyinga. Mungkin rasa ihsan sudah terhakis dari dalam dirimu hingga kau mudah keliru antara langkah. penat lelahnya dihiasi air matanya berderai tangisnya mohon belas kasihan sedu-sedannya tanda kesedihan wajahnya pucat. hingga akhirnya kau terpijak kakimu sendiri dan jatuh tersungkur menyembah bumi.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU LATIHAN 1. 48 . sepak. letih lesunya. menampar muka mendabik dada langkahmu pantas sungguh. SAJAK : SEBUAH PERSOALAN Mengapa harus kau pijak kaki anak kecil itu? yang hanya semalam belajar bertatih dan jatuh kembali. dan pijak lantaran amarah yang membakar hati lantas kau tegar menyusun langkah pantas. Barangkali kau sudah lupa wahai rejim zionis. jatuh bangunnya. bahawa kau juga pernah jadi anak kecil hidupmu sangat sederhana kautidur berselimutkan langit gelap impianmu sangat suram. Oleh: ESA ALHAJ Johor Bahru. Senaraikan frasa adjektif dalam petikan sajak di bawah. di bumi Gaza ini. injak.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. 49 . Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. Abdullah Hassan et. Nik Safiah Karim et.al (2008) Tatabahasa Dewan.Musa (1993).Bhd. Bahasa Melayu II. PTS Professional Publishing Sdn. Hashim Hj.Bhd. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka.al (2006) Sintaksis. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Kuala Lumpur. Siti Hajar Abdul Aziz (2008).Bhd. Binaan Dan Fungsi Perkataan Dalam Bahasa Melayu.

Selain itu. kita akan melihat pola-pola frasa adjektif yang berkaitan dengan susunan frasa dalam ayat serta frasa adjektif dan ayat komplemen. unsur predikat yang terdapat dalam frasa objektif dapat diikuti oleh ayat komplemen yang mewujudkan ayat majmuk. boleh hadir selepas frasa nama sebagai penerang. Harus dijelaskan bahawa frasa adjektif mempunyai ketentuan sama ada boleh hadir selepas subjek sebagai predikat. Hal yang kepelbagaian elemen kata sifat atau kata adjektif memberikan impak dalam pembentukan frasa adjektif yang berfungsi sebagai predikat dan juga unsur keterangan dan unsur penerang dalam predikat. boleh hadir selepas kata kerja sebagai keterangan dan. Dalam perbincangan ini.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 8 Frasa Adjektif Bahasa Melayu   Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut: Frasa Adjektif Bahasa Melayu   Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen Frasa adjektif dalam bahasa Melayu seterusnya mempunyai peranan yang besar dalam mengungkapkan kata sifat secara luaran dan dalaman berdasarkan konteks kata-kata adjektif tertentu demikian membuktikan bahawa dalam binaan frasa dan ayat. 50 .

(1. frasa adjektif berfungsi sebagai predikat. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa adjektif dan elemen berkaitan dengan susunan frasa serta ayat komplemen.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. penguat dan kata bantu.2) KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Adjektif Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen 8. 51 . Dalam susunan ayat biasa. Frasa adjektif dalam bahasa Melayu terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mewakili kata sifat atau kata adjektif sebagai kata intinya. anda seharusnya dapat:   Menghuraikan binaan frasa adjektif dengan unsur pengisi.2) Menghuraikan ayat komplemen.(1.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa.

frasa adjektif boleh terdiri daripada satu kata adjektif atau beberapa kata yang mengandungi kata adjektif dengan kata bantu dan penguat sama ada di hadapan atau di belakangnya. Contoh : 8. (susunan biasa ) (3) (a) Merah tua warna bola itu. Frasa melengkapkan sesuatu ayat. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu dan penguat sebagai binaan dan unsur pengisian dalam frasa adjektif. Dalam hal ini. Stadium itu sudah usang.1. Kulitnya putih bersih. [predikat + subjek] Frasa predikat yang mendepani subjek sudah berpindah tempat melalui proses penyongsangan. (susunan songsang) [predikat + subjek] 52 . Contoh: (1) . Dalam binaan predikat.1 Frasa Adjektif Sebagai Predikat Predikat dalam sesuatu ayat boleh terbina daripada frasa adjektif.1 Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat ialah frasa yang terdiri daripada kata adjektif sebagai unsur adjektif merupakan komponen penting dalam proses Frasa adjektif intinya. Dalam ayat (1) [stadium itu ] merupakan subjek frasa nama yang diikuti oleh predikat frasa adjektif. frasa adjektif juga boleh hadir selepas subjek sebagai predikat. Dalam hal ini. Contoh-contoh lain: (2).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 8. (susunan biasa) (2) (a) Putih bersih kulitnya (susunan songsang) [predikat + subjek] (3). Warna bola itu merah tua. [sudah + usang] merupakan predikat yang terbina daripada unsur-unsur berikut : [kata bantu + kata adjektif] Ayat (1) boleh disongsangkan menjadi seperti berikut: (1) (a) Sudah usang stadium itu.

deras sekali. Pemuzik (8). hebat sekali.3 Frasa Adjektif Sebagai Penerang Kata Nama Frasa adjektif boleh hadir selepas kata nama dan frasa nama. Amira (5). Hal yang demikian merupakan fungsi asas kata adjektif yang memerihalkan sifat dan adjektif bagi keterangan kata kerja.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 8. 8.2 Frasa Adjektif Sebagai Keterangan Frasa adjektif yang hadir selepas frasa kerja akan berfungsi sebagai keterangan. Pelajar itu (6). Frasa Nama Kata Nama kereta warna baju madu pangkat kain benang kelapa pinang besar merah kelabu asli tinggi licin kasar muda masak 53 Kata Adjektif . Contoh: Subjek Predikat Frasa Kerja Keterangan (Frasa Adjektif) (4).1. Fungsinya ialah sebagai penerang kepada kata nama.1. Air sungai itu (7). laju. Kucing itu berenang berpidato mengalir beraksi berlari sangat pantas. lancar sekali.

LATIHAN 1. Predikat Subjek Frasa Kerja Keterangan (Frasa Adjektif) 54 . (10). (11). AKTIVITI 1. Peserta kursus sedar bahawa mereka harus tidur di khemah sementara. Kesannya. Bincangkan fungsi susunan frasa adjektif dalam sesuatu ayat.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU kitab tebal 8. (12).2 Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen Frasa adjektif yang berperanan sebagai predikat dalam ayat boleh diikuti oleh ayat komplemen. Dia insaf bahawa dia perlu meningkatkan kualiti ibadahnya. Bina 10 ayat berdasarkan pola binaan ayat di bawah ini. Contoh: tersebut akan menjadi ayat (9). Ketua kampung itu percaya bahawa anak buahnya memberikan sokongan padu. Zulmazran Zulkifli yakin bahawa pasukan Malaysia akan meraih pingat emas dalam acara boling. ayat komplemen.

Siti Hajar Abdul Aziz (2008). PTS Professional Publishing Sdn. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Kuala Lumpur.Bhd. Nik Safiah Karim et.al (2008) Tatabahasa Dewan.Bhd.Bhd. Bahasa Melayu II.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. 55 . Abdullah Hassan et.al (2006) Sintaksis.

56 . Dalam perbincangan ini. kita akan melihat pola-pola frasa sendi nama yang berkaitan dengan susunan frasa dalam ayat . unsur predikat frasa sendi nama juga akan dibincangkan dalam bab ini. Selain itu. Frasa sendi nama mempunyai mempunyai potensi untuk hadir sebelum frasa nama atau sebelum kata nama arah diikuti oleh frasa nama. Ini membuktikan bahawa kepentingan elemen kata sendi nama menjadikan fungsi frasa sendi nama sebagai asas pembentukan predikat yang mempunyai pola FN+ FSN ( Frasa Nama + Frasa Sendi Nama).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 9 Frasa Sendi Nama Bahasa Melayu  Binaan Frasa Sendi Nama  Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat  Penggunaan Kata Sendi Nama Secara Umum SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut: Frasa Sendi Nama    Binaan Frasa Sendi Nama Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat Penggunaan Kata Sendi Nama Secara Umum Frasa sendi nama dalam bahasa Melayu seterusnya mempunyai peranan yang utama dalam melengkapkan satu binaan dalam ayat yang terdiri daripada satu kata sendi nama dan satu frasa nama dalam ayat.

kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa sendi nama dan elemen berkaitan dengan binaan frasa sendi nama dalam ayat.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. 57 .1) Menganalisis binaan dan kedudukan frasa sendi nama dalam ayat. anda seharusnya dapat: Menjelaskan definisi dan binaan frasa sendi nama(1. Frasa sendi nama dalam bahasa Melayu daripada terdiri beberapa perkataan yang mewakili kata sendi atau kata adjektif sebagai unsur binaan frasanya.(1.6) KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Sendi Nama Binaan Frasa Sendi Nama Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat Penggunaan Kata Sendi Nama 9.

sampai.2008) Frasa sendi nama pada asasnya terbina apabila sesuatu kata sendi diikuti oleh kata nama. untuk. Contoh: Frasa Sendi Nama Kata Sendi Nama di ke dari daripada kepada untuk dengan sejak tentang Frasa Nama gimnasium sekolah pusat tuisyen aluminium Tuan Jana Khatib ibu kemewahan semalam klorofil 58 . Frasa sendi nama juga boleh didahului oleh kata bantu sama ada kata bantu ragam atau kata bantu aspek. akan bagi. (Nik Safiah Karim et.al 2006).oleh. dari. Contoh : 9. ke.al. tentang. hingga.kepada .1. Frasa sendi nama terbina daripada ayat yang mempunyai satu kata sendi nama dan satu frasa nama yag menjadi pelengkap dalam binaan frasa sendi nama itu. Antara kata sendi nama yang sering digunakan ayat ialah di.1 Kata Sendi Nama + Frasa Nama Frasa dalam sesuatu ayat boleh terbina daripada frasa sendi nama dengan pola kata sendi nama + frasa nama ( KN+ FN). dengan. Dalam hal ini.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 9. pada. daripada . dan sebagainya. kata sendi nama hadir sebagai satu perkataan di hadapan suatu frasa nama.1 Binaan Frasa Sendi Nama ialah frasa yang terdiri daripada kata sendi nama yang Frasa sendi nama boleh bergabung dengan kata nama dalam membentuk kesatuan frasa. (Abdullah Hassan et.

Frasa Sendi Nama Frasa Nama Kata Sendi Nama Kata Nama Arah Frasa Nama (i) di (i) di (ii) ke (ii) ke (iii) dari (iii) dari dalam dalam belakang - takungan takungan kolam kolam pentas pentas 9. dengan bergaya dengan kayu - .1. frasa sendi nama juga berpotensi untuk hadir tanpa kata nama arah.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU sampai bagi siang ayah 9.2 Kata Sendi Nama + (Kata Nama Arah) + Frasa Nama Frasa sendi nama boleh wujud di hadapan frasa nama (didahului satu unsur kata nama arah).1. Selain itu. Frasa Sendi Nama Kata Sendi Nama Frasa Nama Kata Nama Arah (i) di di (ii) ke ke (iii) dari dari atas luar bawah 59 Frasa Nama pentas pentas garisan garisan rumah rumah Keterangan pada saat itu.3 Kata Sendi Nama + (Kata Nama Arah) + Frasa Nama + (Keterangan) Binaan frasa nama boleh juga terdiri daripada kata sendi nama diikuti oleh frasa nama dan keterangan. Kata nama arah dan keterangan boleh hadir dan boleh digugurkan mengikut kesesuaian ayat.

frasa adjektif dan frasa nama.2 Frasa Sendi Nama sebagai Keterangan Unsur keterangan dalam sesuatu ayat boleh diwakili oleh frasa sendi nama.(keterangan tempat) (10). (5). (2). (4). frasa sendi nama berfungsi sebagai unsur keterangan. (6). frasa sendi nama hadir selepas subjek. Contoh: (i) Keterangan bagi frasa kerja Contoh: (7) Budin meniup saksofon seperti pemuzik profesional. Ahmad ke sekolah setiap hari. Namun. Kolam ikan di tepi taman.Ayah berbincang tentang hal pertunangan. (keterangan bandingan) (8) Dahlan memasak pada waktu petang.2.(keterangan cara) 60 . unsur keterangan ini boleh hadir secara pilihan mengikut kesesuaian konteks ayat berdasarkan rumus tatabahasa.(keterangan hal) (11).2 Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat Frasa sendi nama mempunyai fungsi dalam predikat sesuatu ayat.Hang Tuah menikam lanun dengan keris. Unsur keterangan ini pada asasnya bertindak menerangkan keperihalan maksud predikat frasa kerja. (keterangan masa) (9) Marini berehat di tepi pantai. 9. 9.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 9.2. Bahaman daripada keluarga seni. Hadiah ini untuk ibu Zarina.Sultan Mansur Syah hadir dengan permaisurinya. Kerusi itu daripada kayu jati.(keterangan penyertaan) (12) Anda wajar mengawal emosi demi kesejahteraan diri. Contoh: (1).1 Predikat Frasa sendi Nama Dalam susunan ayat biasa. Dalam sesetengah ayat lain.(keterangan tujuan) (13). (3). Yushiro dari bandar raya Tokyo.

(28) Zulfadli makan dengan adiknya atau abangnya? 61 . (keterangan tujuan) (iii) Keterangan bagi frasa nama Contoh: (18) Bangunan di Kuala Lumpur sungguh tinggi. (24) Zulfadli makan dengan adiknya atau dengan abangnya? (25) Pak Cik Ali bekerja bukan di kebun tetapi bekerja di pejabat peguam. Ayat baharu setelah pengguguran kata sendi nama pada unsur kedua ialah: (27) Dia mundar. terdapat dua unsur kata sendi nama yang serupa boleh digabungkan dalam bentuk setara dengan menggunakan kata hubung dan.3 Penggunaan Kata Sendi Nama Dalam penggunaan kata sendi nama dalam ayat. (keterangan hal) (16) Dia rabun pada waktu malam. (keterangan pembuat) 9.mandir di dalam dan luar bangunan. (keterangan tempat) (19) Batu permata itu adalah dari zaman Dinasti Ming (keterangan asal) (20) Ridwan sudah membeli songkok untuk majlis tersebut. (keterangan bandingan) (15) Profesor itu cekap dalam bidang bioteknologi. (keterangan masa) (17) Kita harus pantas supaya tidak ketinggalan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (ii) Keterangan bagi frasa adjektif Contoh : (14) John segak seperti model. (26) Nadia Chin Abdullah bukan ke Australia tetapi ke Austria. frasa sendi nama dengan kata hubung dari boleh digugurkan secara pilihan unsur kedua. tetapi. atau. Dalam ayat (23). Contoh: (23) Dia mundar-mandir di dalam dan di luar bangunan itu. (keterangan sumber) (22) Lagu oleh Dato’ Mokhzani telah menarik perhatiannya.(keterangan tujuan) (21) Keris itu diperbuat daripada besi.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (29) Tuan Haji Ali bekerja bukan di kebun tetapi di pejabat peguam. Bincangkan unsur-unsur yang terdapat dalam frasa sendi nama. dalam perbincangan ini. (akan sebagai kata bantu aspek) (32) Diana sayang akan kucingnya. frasa sendi boleh berfungsi sebagai predikat dan keterangan dalam ayat. Pada asasnya. (akan sebagai kata sendi) Namun. AKTIVITI (Aktiviti kumpulan) 1. Keadaan ini dapat dipermudahkan dengan melihat kedudukan dan fungsinya dalam ayat. perkara tersebut ditunjukkan sebagai contoh penggunaan kata sendi yang boleh hadir dalam keadan lebih daripada satu situasi. Namun dalam beberapa keadaan. (30) Nadia Chin Abdullah bukan ke Australia tetapi Austria. Ini berlaku pada perkataan ’akan’. Contoh : (31) Diana akan ke Kuala Lumpur. 62 . terdapat kata sendi yang boleh berfungsi sebagai kata bantu aspek.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU LATIHAN (Aktiviti individu) 1. Frasa Sendi Nama Frasa Nama Kata Sendi Nama Kata Nama Arah Frasa Nama Keterangan 63 . Bina 10 frasa dengan pola binaan frasa sendi nama berdasarkan jadual di bawah.

Nik Safiah Karim et. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Bahasa Melayu II.al (2006) Sintaksis.Bhd. Siti Hajar Abdul Aziz (2008).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn.Bhd. 64 . Abdullah Hassan et.Bhd. PTS Professional Publishing Sdn.al (2008) Tatabahasa Dewan. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. Kuala Lumpur.

Perkataan  Ayat Dasar  Ayat Tunggal TAJUK 10 SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:    Ayat. 65 . (Nik Safiah Karim et. Frasa. 2008). serta mengandungi intonasi yang sempurna.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Ayat Bahasa Melayu  Ayat. Selain itu. ayat dasar atau ayat inti merupakan ayat yang terdiri daripada ayat penyata. Dalam perbincangan ini. Klausa. Ini berbeza dengan ayat tunggal yang terdiri daripada ayat tanya. Frasa. frasa dan perkataan mempunyai fungsi yang utama dalam pembentukan ayat.dan perkataan. Kajian tentang ayat membuktikan bahawa kepentingan klausa. dan perkataan dalam ayat . Ayat terdiri daripada binaan klausa. Klausa. frasa.al. ayat tunggal dan tidak ketinggalan unsur yang berkaitan dengan susunan klausa. kita akan melihat pola-pola ayat dasar. perintah dan seruan dan sebagainya. Perkataan Ayat Dasar Ayat Tunggal Ayat Bahasa Melayu Ayat dalam bahasa Melayu boleh terbentuk daripada satu perkataan atau beberapa perkataan yang pengucapannya dimulakan dan diakhiri dengan kesenyapan. frasa .

frasa dan perkataan. 10.1 Ayat Ayat boleh terbentuk daripada satu perkataan atau susunan beberapa perkataan yang pengucapannya dimulakan dan diakhiri dengan kesenyapan. anda seharusnya dapat:   Menjelaskan definisi klausa. Perkataan Ayat Dasar Ayat Tunggal 10. ayat dasar dan ayat tunggal (1.al. Klausa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa. frasa. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep ayat.6) KERANGKA TAJUK-TAJUK Ayat Bahasa Melayu Ayat. Perbincangan juga akan berkisar pada aspek ayat dasar (ayat inti) dan juga ayat tunggal.(1.1) Menganalisis binaan ayat dasar dan ayat tunggal. serta mengandungi intonasi yang sempurna. 66 . klausa. 2008). (Nik Safiah Karim et. Frasa.

seperti rumah.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Menurut Abdullah Hassan et. kereta dan seumpamanya. di tepi laut. 10. (Nik Safiah Karim et. Setiap satu kelompok tersebut mengandungi sekurang-kurangnya dua bahagian iaitu subjek dan predikat. baju.menceritakan tentang subjek ayat. Dalam ayat (1) sekolah terdiri daripada kelompok perkataan yang menjadi pokok perbincangan. Subjek menyebut sesuatu perkara. ayat terdiri daripada perkataaanperkataan yang disusun dalam susunan dan kelompok-kelompok tertentu. Contoh : (1). 2008) Klausa tergolong kepada dua jenis iaitu: (i) Klausa bebas (ii) Klausa tak bebas Klausa bebas ialah klausa yang terdiri daripada sekumpulan perkataan yang maknanya boleh berdiri sendiri dan boleh bersifat sebagai ayat lengkap apabila diujarkan dengan intonasi yang sempurna. baju. Sekolah di tepi laut. Sementara. Dalam kumpulan perkataan kedua. Setiap kelompok perkataan disusun dengan lengkap.al 2006).Maksud ayat tersebut ialah hal sebuah sekolah yang terletak di tepi laut. yang menjadi konstituen dalam ayat. sekolah ialah komponen subjek ayat. Klausa boleh diumpamakan ayat dalam ayat (Abdullah Hassan et. (2) Rumah langsir biru. Susunan yang lengkap mempunyai makna yang lengkap.al (2006). 67 .2 Klausa Klausa ialah satu rangkaian perkataaan yang mengandungi subjek dan predikat . kereta dan seumpamanya. Dalam ayat (2) rumah ialah kelompok perkataan yang menjadi subjek dalam ayat tersebut.al. Predikat pula menerangkan tentang perkara yang telah disebutkan dalam predikat iaitu menerangkan tentang rumah. langsir biru yang tergolong dalam kelompok kedua ialah predikat bagi ayat tersebut yang menerangkan tentang keadaan rumah besar tersebut. Malah sebenarnya.

kerana cekap menguruskan perniagaan. Ayat ini akan dipenggal sebahagiannya untuk melihat rumus struktur frasa. Contoh ayat : sehelai baju kurung di dalam almari. Frasa digunakan bagi membina ayat.3 Frasa Frasa ialah unit yang boleh terdiri daripada satu susunan yang mengandungi sekurang-kurangnya dua perkataan. Berdasarkan contoh : Majid kaya [klausa bebas] [klausa utama] Oleh itu. [ klausa tak bebas] 10. frasa didapati merupakan unsur yang terletak di bawah klausa. et. pembentukan klausa bebas adalah berdasarkan ciri klausa yang mampu mendokong makna lengkap serta mendokong ciri –ciri ayat yang sempurna. Klausa bebas juga disebut sebagai klausa utama.al 2008) Frasa nama boleh terbentuk daripada satu perkataan atau lebih (Abdullah Hassan et. Frasa ialah unsur terkecil dalam bidang sintaksis.al. (2006). (Nik Safiah karim. Frasa baju sehelai baju baju kurung sehelai baju kurung 68 .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh : klausa 1 : Majid kaya (klausa bebas) klausa 2 : kerana cekap menguruskan perniagaan (klausa tak bebas) Ayat sempurna: klausa 1 + klausa 2 = Majid kaya kerana cekap menguruskan perniagaan. Dalam struktur binaan ayat. ataupun satu perkataan yang berpotensi untuk diperluas menjadi dua perkataan atau lebih.

kata kerja. Bentuk tersebut diperluas menjadi sehelai baju. pucat. taman kata kerja : makan. Perkataan mempunyai beberapa golongan tertentu seperti kata nama. dari Johor. 2008) Bentuk-bentuk perkataan seperti sekolah. kata tugas dan sebagainya. baju kurung. hubung. Contoh: kata nama: pelajar. 10. menendang Kata adjektif : kurus.4 Perkataan Perkataan ialah konstituen kepada frasa. baju.5 Ayat Dasar Ayat dasar ialah ayat yang menjadi sumber atau dasar bagi pembentukan ayatayat lain berdasarkan rumus-rumus tatabahasa. kata sendi nama. Seremban. Bentuk frasa satu perkataan ialah baju.al . dan sebagainya. Perkataan adalah bentuk bahasa yang mengandungi makna atau fungsi nahu (Abdullah Hassan et. melukis. Semua ayat yang terbina secara lengkap sebenarnya dapat dikesan dasar atau inti ayat yang menjadi landasan dalam sesuatu binaan ayat. kereta adalah perkataan yang mendokong makna tertentu. daripada besi kata adjektif. frasa yang asas iaitu baju kurung telah diperluaskan melalui pancangan ke dalam sebuah frasa yang lain hingga terbentuknya frasa sehelai baju kurung. sehelai baju kurung. orang. ke kedai. tidur.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Frasa di atas berasaskan satu binaan ayat (FN+FS) : Sehelai baju kurung di dalam almari. tampan kata sendi nama : di rumah. kata 10. Ayat dasar mempunyai empat pola asas iaitu: Pola 1 : FN + FN Pola 2 : FN + FK Pola 3 : FN + FA Pola 4 : FN + FS 69 . gempal. ayah. Jadi.

Sementara. (2) (3) (4) Bapa saudara Ali Peninju itu Darwis Wahab pensyarah. sedang berehat. Ayat tunggal juga sebenarnya mempunyai satu klausa yang hadir mewakili satu subjek dan satu predikat tersebut.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Pola Pola 1 (FN + FN) Pola 2 (FN + FK) Pola 3 (FN + FA) Pola 4 ( FN + FS) Subjek Harun Jurulatih Marlina Muzium Predikat pesilat amatur. sangat tangkas. 70 Predikat . ayat dasar terdiri daripada ayat penyata.6 Ayat Tunggal Ayat tunggal ialah ayat yang mempunyai satu subjek dan satu predikat. ayat perintah ayat seruan dan sebagainya. Malah binaan ayat tunggal mempunyai persamaan dengan ayat dasar. Namun. Contoh: Pola Pola 1 (FN + FN) Pola 2 (FN + FK) Pola 3 (FN + FA) Pola 4 ( FN + FS) Subjek Harun Jurulatih Adik Marlina Muzium warisan Predikat pesilat amatur negara. yang membezakan ayat tunggal dengan ayat dasar ialah ayat tunggal terdiri daripada ayat tanya. Contoh: Subjek (1). ke kedai runcit. membaca kitab jawi. Komponen frasa boleh mengandungi satu perkataan atau lebih. Ayat tunggal terbina daripada ayat dasar. Namun. 10. Jelas bahawa ayat tunggal terbina secara mudah dengan hanya mempunyai konstituen satu subjek dan satu predikat. sungguh pandai di Pusat Islam. binaanbinaan tersebut harus masih tergolong dalam bentuk frasa. sedang berehat di bilik sungguh pandai di Pusat Islam Kuala Lumpur.

Bina lima ayat aktif dan tukarkan ayat tersebut menjadi ayat pasif LATIHAN 1. 71 . (6) (a) Baju itu di dalam almari. Berdasarkan contoh-contoh ayat tersebut. (8) (a) Pokok kayu itu ditebangnya. terdapat juga proses penyongsangan seperti predikat mendahului subjek seperti dalam ayat songsang. proses sedemikian menggambarkan sifat bahasa Melayu yang dinamik dalam pelbagai aspek bahasa dan rumus tatabahasa. jelas didapati bahawa subjek dan predikat dalam ayat dasar boleh bertukar ganti mengikut keperluan dan keutamaan penutur bahasa. Nyatakan unsur-unsur klausa dalam ayat bahasa Melayu dengan memberikan contoh-contoh yang sesuai. (b) Di dalam almari baju itu. AKTIVITI 1. (b) Ke pasar raya Mariam hari ini. Nyatakan perbezaan antara ayat dasar dan ayat tunggal.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Dalam proses binaan ayat tunggal ini . (7) (a) Kuih itu dimakannya. Jelas. (b) Dimakannya kuih itu. 2. (b) Ditebangnya pokok kayu itu. Contoh: (5) (a) Mariam ke pasar raya hari ini.

PTS Professional Publishing Sdn. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka.al (2008) Tatabahasa Dewan.al (2006) Sintaksis.Bhd. Abdullah Hassan et. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). Nik Safiah Karim et.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. 72 . Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Kuala Lumpur. Bahasa Melayu II.Bhd. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn.Bhd.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful