BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU

TAJUK 1

Sintaksis

SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara yang berikut:     Struktur binaan ayat Pembahagian subjek dan predikat; Ayat dasar dan ayat terbitan ; Susunan dalam ayat Ayat ialah unit pengucapan yang paling tinggi letaknya dalam susunan tatabahasa dan mengandungi makna yang lengkap. Binaan sintaksis pula merujuk kepada binaan yang dibentuk oleh perkataan yang berfungsi sebagai binaan ataupun konstituen dalam ayat, iaitu klausa dan frasa. Selain itu, perkataan daripada sudut binaan sintaksis ialah bentuk bebas yang minimum yang menjadi unsur setiap binaan sintaksis, iaitu ayat, klausa dan frasa. Ayat dan klausa mengandungi dua konstituen utama, iaitu frasa subjek dan frasa predikat. Sehubungan itu, frasa subjek dibentuk oleh frasa nama, manakala frasa predikat dibentuk oleh empat jenis frasa, iaitu frasa nama (FN), frasa kerja (FK), frasa adjektif (FA) dan frasa sendi nama (FS). Hasil dari binaan perkataan, frasa. klausa, ialah satu ayat.

1

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini, anda seharusnya dapat:

1.

Menjelaskan definisi ayat, ayat dasar, ayat terbitan, struktur binaan ayat, binaan subjek dan predikat

2.

Menganalisis binaan ayat, binaan ayat dasar, binaan ayat terbitan dan struktur subjek dan predikat dalam ayat.

KERANGKA TAJUK-TAJUK => => Ayat merupakan unit binaan yang terdiri daripada subjek dan predikat Ayat dasar : ayat yang mengandungi satu subjek dan satu predikat. Ayat dasar juga disebut sebagai ayat inti , iaitu ayat yang menjadi sumber bagi pembentukan ayat-ayat yang lain. => Ayat terbitan : ayat yang terhasil daripada proses penerbitan sesuatu ayat dengan mematuhi hukum tatabahasa atau rumus transformasi. => Proses penerbitan ayat berlaku sama ada secara pengguguran, penyusunan semula dan peluasan. Struktur binaan ayat : subjek dan predikat boleh berubah-ubah kedudukan mengikut kesesuaian dalam proses penerbitan ayat.

1.0

KANDUNGAN ISI

Kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep ayat dan binaannya. Seterusnya, perbincangan difokuskan kepada struktur binaan ayat serta struktur binaan subjek dan predikat dalam ayat.

1.1 Definisi Ayat (Sintaksis) Ayat ialah unit pengucapan yang paling tinggi letaknya dalam susunan tatabahasa dan mengandungi makna yang lengkap. Ayat boleh terbentuk daripada satu perkataan atau susunan beberapa perkataan yang

2

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU pengucapannya dimulakan dan diakhiri dengan kesenyapan, serta mengandungi intonasi yang sempurna (Nik Safiah Karim et.al, 2006). Sintaksis dapat ditakrifkan sebagai bidang ilmu bahasa yang mengkaji bentuk,struktur dan binaan atau konstruksi ayat (Siti Hajar Abdul Aziz . 2008). Contoh binaan ayat: Subjek (1). Ali (FN) (2). Pemburu itu (FN) (3). Bajunya (FN) (4). Rumah itu (FN) Predikat peniaga (FN) melontar lembing (FK) cantik sekali (FA) di tepi sawah (FS)

1.2 Struktur Binaan Subjek dan Predikat Subjek Konstituen yang terdiri daripada sama ada satu perkataan atau beberapa perkataan, yang menjadi judul atau unsur yang diterangkan. Predikat Kumpulan perkataan yang tergolong dalam satu frasa dan menjadi unsur yang menerangkan subjek.

Contoh: Subjek (5). Amin (6). Abang kandungku (7). Pegawai kastam itu Predikat guru besar di sekolah baru itu. sedang berehat di bilik sebelah. amat cekap.

Ayat di atas boleh juga disongsangkan dengan melakukan pendepanan predikat dan meletakkan subjek di belakang. Subjek (8). Guru besar di sekolah baru itu (9). Sedang berehat di bilik sebelah (10). Amat cekap Predikat Amin. abang kandungku. pegawai kastam itu.

3

Rahim Syam . AKTIVITI (i). (15) Mak Limah ke sawah (FN+FS) => Mak Limah ke sawah untuk menuai padi.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 1.1987). => Ah Meng berlari dengan pantas.3 Ayat Dasar dan Ayat Terbitan Ayat dasar : ayat yang mengandungi satu subjek dan satu predikat. penyusunan semula atau peluasan.Sabran. Proses penerbitan ayat berlaku sama ada secara pengguguran. (14) Kucing comel (FN+FA) => Kucing comel itu kesayangan Mama. Bincangkan pola-pola ayat dasar dalam bahasa Melayu 4 . Contoh : Ayat Dasar -------- Ayat terbitan (perluasan) (11) Faridah guru (FN+FN) (12) Ah Meng berlari (FN+FK) => Faridah guru yang sabar. Ayat dasar juga disebut sebagai ayat inti . Bina 5 ayat tunggal dan 5 ayat terbitan. Nyatakan kepentingan membuat analisis sintaksis dalam kalangan guru bahasa. LATIHAN (i). (ii). iaitu ayat yang menjadi sumber bagi pembentukan ayat-ayat lain (Raminah Hj. (13) Pak Cik membaca(FN+FK) => Pak Cik membaca surat khabar. Ayat terbitan : ayat yang terhasil daripada proses penerbitan sesuatu ayat dengan mematuhi hukum atau rumus transformasi.

Tatabahasa Dewan. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. Kaedah Pengajaran Bahasa Malaysia. 5 .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Siti Hajar Abdul Aziz Sdn.Rahim Syam (1987). Petaling Jaya: Oxford Fajar Nik Safiah Karim et. Bahasa Melayu II. Kuala Lumpur: Fajar Bakti.Sabran.Bhd. (2008). Raminah Hj.al (2006).

HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. yang terdiri daripada satu atau gabungan beberapa bentuk bunyi bahasa. Selain itu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 2 Sintaksis:   Urutan Kata. (Marzukhi Nyak Abdullah. jenis ayat Sintaksis dan aspek tatabahasa bahasa Melayu Kata ialah satu unit ujaran yang bebas dan mengandungi makna. Perkataan dimulai dan diakhiri oleh sempadan perkataan. 2. jenis ayat serta aspek tatabahasa bahasa Melayu akan disentuh dalam bab ini. Perpindahan ayat merupakan satu proses pembentukan ayat berdasarkan binaan subjek dan predikat sama ada secara susunan biasa atau susunan songsang. Jenis Ayat SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:    Konsep kata dan perpindahan ayat dalam Bahasa Melayu. 6 .1997). anda seharusnya dapat: 1. Menjelaskan jenis-jenis ayat. Menyatakan konsep ayat berdasarkan jenis dan ragam ayat. konsep ragam ayat. ragam ayat serta aspek tatabahasa dalam binaan ayat. Ragam ayat . Perpindahan Ayat Ragam Ayat.

(Lutfi Abas . Terdapat unsur lain seperti kata bantu atau kata penguat dalam sesuatu ayat. Frasa pula boleh terbina daripada satu atau beberapa perkataan yang mengandungi kata sama ada kata nama.1 Konsep kata dan Perpindahan Ayat Perkataan atau kata merupakan unsur yang terdapat dalam salah satu binaan ayat. Aspek-aspek tatabahasa yang menjurus kepada bidang sintaksis merupakan aspek penting dalam melengkapi kajian bahasa. jenis ayat serta aspek tatabahasa yang lain.0 KANDUNGAN ISI Untuk pengetahuan anda.adjektif atau kata sendi nama. kata kerja. Jenis Ayat Aspek Tatabahasa 2.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU KERANGKA TAJUK Sintaksis Konsep kata dan perpindahan ayat Ragam Ayat. 7 . (2). ragam ayat. 2. terdapat ayat yang mempunyai kata adjektif seperti berikut: (1). Sebagai contoh. (3). Ramli sangat pandai bermain skuasy. Maniam itu baik sungguh. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep sintaksis yang merangkumi konsep kata dan perpindahan ayat.1975). Kek lapis itu enak sekali.

kedudukan kata kerja tidak menjadi persoalan dan tidak menjejaskan makna ayat bahasa Latin tersebut. dalam bahasa Melayu. 8 . akhiran –us dan –am menentukan kata nama subjek dan kata nama objek. Sebaliknya. Oleh itu. Ayat bahasa Melayu yang lebih sesuai bagi bahasa Arab tersebut ialah kamu datang dari mana? Oleh itu . perbandingan antara bahasa-bahasa di bawah: a) Paulus Mariam Vidit (bahasa Latin) Paulus = Paul Mariam =Mary vidit = melihat Dalam hubungan tersebut. Sebagai contoh.al 2008). Kedudukan sesuatu perkataan atau kelompok perkataan dan kebolehan berubah tempat dalam sesuatu binaan ayat juga memperlihatkan ciri perbezaan (Nik Safiah Karim et. Mary akan mengubah makna asal daripada bahasa Latin tersebut. b) Min aina anta ? (bahasa Arab) Min = daripada / dari aina = mana anta = kamu (lelaki) Maksud terjemahan langsung [daripada mana kamu] kurang memberikan makna yang tepat dan gramatis dalam bahasa Melayu. ayat Melihat Paul.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Konsep perpindahan ayat pula adalah berasaskan pola ayat dasar yang jelas terdapat perbezaan urutan dalam pelbagai bahasa.perbezaan urutan dalam pelbagai bahasa serta sistem bahasa yang berbeza-beza menjadikan bahasa itu sesuatu yang unik untuk dikaji dan digunakan.

Ragam ayat terdiri daripada ayat aktif dan ayat pasif. subjek terbitan sebagai judul. 9 .2. (ayat aktif) (5) Bola itu ditendang oleh Amar. Dengan perkataan lain. Terdapat dua jenis ragam dalam ayat. Hubungan antara ayat aktif dengan ayat pasif ialah perpindahan tempat frasa nama yang menjadi subjek dan objek ayat berkaitan.1 Ayat aktif Ayat aktif ialah ayat yang mengandungi kata kerja yang mengutamakan subjek asal sebagai unsur yang diterangkan. Ayat aktif transitif ialah ayat yang mengandungi kata kerja transitif yang diikuti oleh frasa nama atau klausa komplemen sebagai objek atau unsur penyambut. (ayat pasif yang mengalami pendepanan predikat) 2.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2.2 Ragam Ayat Konsep ayat telah pun diperkenalkan dalam penerangan sebelum ini. Ayat aktif terdiri daripada ayat aktif transitif dan ayat aktif tak transitif. (ayat pasif) (6) Saya menendang bola itu. Ayat aktif tak transitif ialah ayat yang mengandungi kata kerja yang tak transitif iaitu yang tidak diikuti oleh objek sebagai penyambut. (ayat pasif) (8) Saya tendang bola itu. kita akan bincangkan tentang ragam ayat yang menjadi salah satu unsur dalam ayat. (ayat aktif) (7) Bola itu saya tendang. Ayat aktif mengandungi kata kerja yang mengutamakan subjek asas sebagai judul. Ayat pasif pula mengutamakan Contoh: (4) Amar menendang bola itu. ayat boleh terdiri daripada pelbagai bentuk variasi mengikut polapola yang tertentu. Seterusnya.

2 Ayat Pasif Ayat pasif ialah ayat yang asalnya daripada ayat aktif transitif iaitu yang mengandungi kata kerja tetapi mengutamakan objek asal sebagai unsur yang diterangkan. pipinya. buah durian. Keterangan 10 .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh : a) Ayat Aktif Transitif Subjek Kata Kerja Transitif (9). Air mata b) Ayat Aktif Tak Transitif Subjek Predikat Kata Kerja Tak Transitif (12). di pantai Damai.2. i) Ayat pasif dengan imbuhan kata kerja pasif Subjek Kata Kerja Pasif (15). 2. Ombak (14). membaiki membeli membasahi Predikat Objek jalan itu. Diana sedang mandi memutih menangis Objek di kolam itu. Kanak-kanak (13). sepanjang malam. Ayat pasif dalam bahasa Melayu digolongkan kepada tiga jenis iaitu: a) Ayat pasif dengan imbuhan kata kerja pasif b) Ayat pasif dengan kata ganti nama diri pertama dan kedua c) Ayat pasif dengan perkataan kena yang hadir sebelum kata kerja.Semak samun sudah dibeli dibersihkan Oleh + Frasa Nama oleh Amin oleh pekerja minggu lepas setiap bulan. Budin (11). Pekerja (10). Kereta itu (16).

Saya sudah memiliki kereta baru. Contoh: (21). Jenis Ayat Ayat dapat dibahagikan kepada empat jenis. 3. Dunia ini penuh dengan dugaan. Rusa itu (20). Budak itu kena kena tembak kejar oleh pemburu. lagi. Ayat penyata mempunyai tujuan menyatakan atau memberi keterangan tentang sesuatu hal. 11 . (23). iii) Ayat pasif dengan perkataan kena yang hadir sebelum kata kerja Subjek Kena Kata Kerja Dasar Oleh+Frasa Nama (19). Dia pandai mengawal emosinya. Ayat penyata juga dikenali sebagai ayat keterangan. Kuih itu pagi tadi.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU ii) Ayat pasif dengan kata ganti nama diri pertama dan kedua Subjek Frasa Kerja Pasif dengan Ganti Nama Diri Pertama atau kedua sudah saya bersihkan belum awak makan Keterangan (17). Kereta itu (18). i) Ayat penyata ii) Ayat tanya iii) Ayat perintah iv) Ayat seruan a) Ayat Penyata Ayat yang diucapkan dengan maksud membuat satu pernyataan. (22). oleh anjing.

amboi. gembira. hairan dan lain-lain. wah. Nyatakan 4 jenis ayat dalam bahasa Melayu dengan memberikan contoh- contoh yang sesuai. aduh dan sebagainya.takut. Ayat tanya boleh wujud dengan kata tanya atau tanpa kata tanya.gembira.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU b) Ayat Tanya Ayat tanya ialah ayat yang digunakan untuk menanyakan sesuatu hal dengan berdasarkan nada suara dan penggunaan perkataan tertentu.sedih dan sebagainya. kamu. engkau dan sebagainya. 2. Bincangkan pola-pola ayat pasif dalam bahasa Melayu 12 . ayat seruan lazimnya tidak sempurna dan menyatakan perasaan sedih. AKTIVITI 1. anda. LATIHAN 1. c) Ayat Perintah Ayat perintah ialah ayat yang diucapkan bertujuan untuk menimbulkan sesuatu tindakan. cis. marah. suka. Perintah ditujukan kepada orang kedua dengan menggunakan kata ganti nama orang kedua seperti awak. duka . d) Ayat Seruan Ayat seruan ialah ayat yang diucapkan dengan membawa nada atau intonasi seruan dengan tujuan melahirkan sesuatu keadaan perasaan seperti marah. Menurut Abdullah Hassan (2005). Contoh kata seru ialah oh. terkejut.

al (2006).Rahim Syam (1987). Marzukhi Nyak Abdullah. Tatabahasa Dewan. 13 .Bhd. (1997)Kamus Tatabahasa Bahasa Melayu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Nik Safiah Karim et. Bhd. Raminah Hj. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Kaedah Pengajaran Bahasa Malaysia. Shah Alam:Penerbit Fajar Bakti Sdn.Sabran. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. Kuala Lumpur: Fajar Bakti.

terdapat unsur frasa nama yang menjadi salah satu binaan dalam satu-satu ayat. Malah. Sehubungan itu. Tanpa unsur frasa. iaitu frasa subjek dan frasa predikat. manakala frasa predikat dibentuk oleh empat jenis frasa. maka sesuatu ayat itu tidak akan dapat wujud dengan sempurna. Tahukah anda bahawa dalam bahasa Melayu. iaitu frasa nama (FN).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 3 Frasa Nama Bahasa Melayu SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:   Konsep Frasa Nama. Binaan Frasa Nama bahasa Melayu. ayat dan klausa mengandungi dua konstituen utama. Frasa nama juga menjadi tonggak dalam binaan sintaksis. frasa kerja (FK). 14 . frasa subjek dibentuk oleh frasa nama. frasa adjektif (FA) dan frasa sendi nama (FS). Binaan sintaksis pula didasari oleh pola-pola ayat yang mengandungi pola-pola frasa yang menjadi tunjang dalam ayat sama ada sebagai subjek atau predikat.

15 . KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Nama inti 3. menjelaskan definisi frasa nama dan. menjelaskan binaan frasa nama. perbincangan ditumpukan kepada ciri-ciri dan jenis-jenis frasa nama bahasa Melayu. Seterusnya. anda seharusnya dapat: 1. 2.0 KANDUNGAN ISI + inti inti + penerang Anda perlu mengetahui bahawa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa nama berdasarkan pendapat ahli-ahli bahasa.

Struktur Frasa Nama (inti + inti) Frasa Nama Inti (5). menggigit makanan. Struktur Frasa Nama (inti + penerang) Frasa Nama Inti (7). baik akhlaknya. Kucing Penerang paralimpik semester akhir Jabatan Haiwan yang soleh itu jinak itu 16 Predikat meraih pingat emas. Frasa nama ialah frasa yang boleh berdiri pada subjek dan objek ayat dan predikat nama.Omar. Bandar Putrajaya Predikat Frasa Nama peniaga. peniaga sayur. Ibu (6). .1 Konsep Frasa Nama Bahasa Melayu Frasa Nama menurut Nik Safiah Karim et. (2008) ialah konstituen atau unsur yang menjadi pengisi frasa nama yang terdiri daripada kata nama sebagai unsur intinya. atau sebelum dan sesudah frasa nama. Unsur inti boleh wujud secara sendiri atau dengan sederetan penerang yang hadir sebelum frasa nama atau sesudahnya. untuk pekerja sahaja. Anak (11). Atlet (8). Emak Wan Seng (3). bandar selamat.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 3. Keluar Inti bapa masuk Predikat saling bantu-membantu. 1986) Contoh : Subjek Frasa Nama (1). Pegawai (10). disamping boleh menggantikan kata nama (Asmah Hj. Emak (2). menduduki ujian. memberi ceramah. bandar selamat. Pelajar (9).al. Putrajaya (4).

2 Binaan Frasa Nama Dalam Bahasa Melayu Binaan frasa nama boleh terbentuk daripada satu perkataan atau lebih (Abdullah Hassan et.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 3. Penerang kegunaan nama serbuk minyak kari pelincir skru pintu lelaki. 2006). Binaan frasa nama dapat digambarkan seperti berikut: Binaan Nama Penerang keturunan Suku bangsa Penerang Inti + Penerang Nama jenis bunga nama kucing nama askar Frasa Penerang Inti Penerang British. Jawa. namun perbincangan dalam topik 3 ini frasa nama.al. mawar. wanita. (Abdullah menjurus kepada dua struktur frasa dan binaan Hassan. Binaan frasa dapat dibentuk daripada satu kata atau lebih. Dalam struktur binaan ayat.1983). Frasa ialah unsur terkecil dalam bidang sintaksis. frasa didapati merupakan unsur yang terletak di bawah klausa. pantai Penerang penyambut nama pemutar penjaga Penerang kelamin Penerang tempat nama pelakon guru nama pinggiran 17 . Walaupun terdapat beberapa pendapat tentang binaan frasa nama bahasa Melayu. parsi. Frasa digunakan bagi membina ayat.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Penerang (Penentu Binaan Frasa Nama Hadapan) Inti Penerang (Bilangan+penjodoh (Inti) bilangan) tiga orang lima buah tujuh dulang guru kereta nasi minyak. Penerang Penerang (Penentu belakang) Inti orang rumah Penerang kata kerja Penerang kata adjektif Penerang frasa sendi nama Penerang bilangan ordinal Inti + inti dengan maksud Inti + inti sama erti Inti + inti dengan maksud berlawanan tuan atas hidup mesin bilik pengemis kereta baju banglo tempat tingkat tubuh bukit itu ini kira menunggu muda antik di jemuran di desa. kedua ketiga badan bukau puan bawah mati 18 .

Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka.al (2006) Sintaksis. Kuala Lumpur.Bhd. Tulis 10 contoh frasa nama bagi binaan inti + penerang nama. Apakah ciri-ciri yang dapat membezakan frasa daripada ayat? BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Asmah Hj. LATIHAN 1. Senaraikan 20 binaan frasa nama berdasarkan sebuah cerpen atau rencana yang terdapat dalam majalah terbitan Dewan Bahasa dan Pustaka. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. atau akhbar tempatan. PTS Professional Publishing Sdn. 2. Nik Safiah Karim et.Bhd.al (2008). 19 .Omar (1986) Nahu Melayu Mutakhir.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. Abdullah Hassan et. Tatabahasa Dewan.

Contoh : Frasa Nama Diterangkan (Inti) Askar Budak Pemain Penarik Penghantar Pensyarah Pakar Doktor Menerangkan (Penerang) Melayu lelaki boling beca surat wanita psikologi veterinar 20 .0 Konstituen Frasa Nama Konstituen Frasa Nama dalam tatabahasa Bahasa Melayu mengandungi aspekaspek yang telah disusun secara sistematik berdasarkan rumus-rumus tatabahasa bahasa Melayu :    Peraturan D-M (Hukum D-M) Kekecualian Hukum D-M Bilangan dan panggilan Peraturan D – M (Hukum D .M) 4. D-M membawa maksud diterangkan (D) dan menerangkan (M).1 Dalam tatabahasa bahasa Melayu. Dalam peraturan ini. unsur yang diterangkan merupakan unsur inti yang hadir pada kedudukan pertama dan unsur menerangkan merupakan unsur penerang yang hadir pada kedudukan yang kedua.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 4 Susunan Konstituen Frasa Nama Bahasa Melayu  Peraturan D-M  Kekecualian Hukum D-M  Bilangan dan Panggilan 4.

pisang goreng (bukan goreng pisang) .M.Kedai Makanan Rahim ( bukan Rahim Kedai Makan / Kedai Makan Rahim) . keadan itu menjadi perkara lazim dan terhasillah satu fenomena bahasa yang menyimpang dari rumus tatabahasa dalam konteks hukum D .kentang goreng ( bukan goreng kentang) . Selain itu. kekecualian hukum D .M Konsep kekecualian wujud dalam kebanyakan bahasa di dunia bagai merasionalkan penggunaan sistem bahasa yang sudah lazim dipakai secara mantap dalam masyarakat pengguna bahasa.cakera padat (bukan padat cakera/compact disc) . seperti sesetengan penguna bahasa Melayu yang gemar menggunakan sistem bahasa Inggeris sebagai kayu ukur berbahasa. Hal yang demikian berlaku disebabkan oleh kecenderungan pengguna bahasa menggunakan sistem bahasa lain bagi bahasa sendiri . Lama-kelamaan.Restoran Ali ( bukan Ali Restoran) .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh-contoh lain: .M juga wujud akibat kebiasaan dalam penggunaan.sup kambing ( bukan kambing sup) . 21 . Kebiasaan ini mewujudkan kelaziman yang semakin diterima penggunaannya dalam masyarakat pengguna bahasa. terutama sekali yang melibatkan pada nama-nama jawatan.sos cili (bukan cili sos) .nasi goreng (bukan goreng nasi) 4.2 Kekecualian Hukum D .

22 . Timbalan Perdana Menteri membuat lawatan kerja ke Syria. (15). imam besar. Ibu pejabat Kastam daerah Johor Bahru dipindahkan ke Jalan Aman. Contoh penggunaan dalam ayat: (12). (17). menteri pengangkutan. Perdana Menteri Malaysia yang pertama ialah YTM Tunku Abdul Rahman. Mohd. Naib presiden yang baharu telah berucap dalam majlis perasmian. (14). hal ini tidak berlaku pada frasa menteri besar. Ketua Hakim Negara telah bercuti selama dua hari. (13). Pembantu penyeldik sedang membuat penganalisisan data kajian. menteri kanan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh: Penerang (M) Perdana Ibu Naib Ketua Timbalan Naib Pembantu Menteri Pejabat Presiden Hakim Perdana Menteri Presiden Penyelaras Diterangkan (D) Namun. (18).Ali. (16). dan seumpamanya. Jawatan Naib Presiden disandang oleh Dato Hj.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 4.3 Bilangan dan Panggilan Kata bilangan yang berfungsi sebagai penerang dalam frasa nama boleh wujud di hadapan katan nama inti. (Abdullah Hassan, 2006) Dalam konteks ini, bilangan yang digunakan merujuk kepada unsur numerik yang menjadi penanda kepada jumlah yang difokuskan dalam frasa.

Contoh

:

lima ekor kuda segolongan kecil peneroka kelima-lima pendekar silat sekumpulan penyelidik segelintir pengundi sejumlah wang sebilangan besar pekerja Contoh ayat: (19) Lima ekor kuda telah dibeli oleh Haji Tahir. (20). Segolongan kecil peneroka sudah menanam pokok gaharu. (21). Kelima-lima pendekar silat itu menunjukkan gaya kepahlawanan. (22). Sekumpulan penyelidik sudah mendapat elaun khas. (23). Segelinitr pengundi pilihanraya dilihat berlegar-legar di situ. (24). Sejumlah wang yang besar diperlukan untuk kos perubatan. (25). Sebilangan besar pekerja sudah pulang ke kampung.

Secara lebih khusus, kata bilangan boleh dibahagikan kepada enam kumpulan berdasarkan makna (Hashim Hj.Musa, 1993); i. Kata bilangan tentu ii.Kata bilangan tak tentu iii.Kata bilangan himpunan iv.Kata bilangan pisahan v.Kata bilangan pecahan; dan vi.Kata bilangan tingkatan 23

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Kata Bilangan Tentu Kata bilangan yang mendukung makna tentu yang menjurus kepada bilangan khusus terdiri daripada angka yang boleh dilambangkan dengan simbol atau huruf abjad. Contoh: satu = 1 dua = 2 Contoh ayat: (26). Konvokesyen ke-2 telah dilaksanakan pada hari semalam. (27). Sukan Asia ke-XIV telah mencatat satu sejarah kegemilangan atlet Malaysia. (28). Dollah mendapat tempat ketiga dalam pertandingan nyanyian. (29). Shakira mempunyai empat ekor anak kucing. (30) Hang Tuah memiliki dua ekor kuda putih . empat = IV sepuluh = X

Kata Bilangan Tak Tentu

Kata bilangan yang merujuk kepada jumlah bilangan yang tidak khusus . Contoh: Segala, semua , banyak ,sedikit, beberapa, sekalian, sekelompok. Contoh ayat: (31). Beberapa orang guru telah ditukarkan ke sekolah pedalaman. (32). Kegiatan gotong-royong itu disertai oleh semua penduduk kampung. (33). Segala bantuan yang diberikan oleh pihak sekolah amat dihargai.

Kata Bilangan Himpunan Kata bilangan yang merujuk kepada jumlah bilangan yang terhimpun atau terkumpul. Contoh: berpuluh-puluh, berbelas-belas, beratus-ratus, beribu-ribu, kedua-dua, kelimalima, kesemua. 24

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh ayat: (34). Berpuluh-puluh kenderaan tentera telah bergerak ke sempadan negara. (35). Kedua- dua peninju itu telah diberi penghargaan oleh pihak persatuan. (36). Kesemua mangsa banjir telah dipindahkan ke tempat yang selamat. Kata Bilangan Pisahan Kata bilangan jenis pisahan merujuk kepada unsur pemisahan dalam proses memerihalkan bilangan yang menjadi dasar pokok pernyataan. Kata jenis ini juga adalah sejumlah perkataan yang menyokong makna bilangan yang terasing. Contoh: masing-masing, setiap, tiap-tiap Contoh ayat: (37). Masing-masing ada pendapat yang tersendiri dalam isu pembangunan sukan. (38). Setiap hari dilalui oleh Pak Malau dengan hati yang tabah. (39). Tiap-tiap pasukan mempunyai ketua yang dilantik oleh pihak pengurusan. Kata Bilangan Pecahan Kata bilangan jenis pisahan merujuk kepada unsur pecahan atau pembahagian daripada jumlah keseluruhannya. Contoh: setengah, separuh, sepertiga, segelintir, sebahagian Contoh ayat: (40). Setengah daripada kawasan ini adalah milik Tuan Haji Ali. (41). Sabar itu adalah separuh daripada iman. (42). Sebahagian daripada ahli-ahli persatuan tidak hadir. Kata Bilangan Tingkatan Kata bilangan tingkatan merujuk kepada sejumlah perkataan yang mendukung makna taraf tingkatan bilangan. contoh: pertama, kedua, ketiga , keseribu. 25

pengiktirafan ataupun penentuan identiti secara lebih khusus. Contoh: Datuk Maharaja Lela Datuk Sagor Haji Abdul Rahman Limbong Tuan Adam Puan Mastura Chong Contoh ayat : (46). 2008). konsep panggilan ( kata panggilan) merupakan unsur frasa nama yang hadir sebelum kata nama inti ( Abdullah Hassan. (45). (47). Tunku. Kata panggilan merupakan satu sistem yang digunakan dalam bahasa Melayu bagi tujuan penghormatan. Puan . Haji. 4. Datuk Maharaja Lela ialah seorang pejuang yang menentang Inggeris di Perak. Jenis-jenis kata panggilan seperti Tuan. Tun. Dia mampu meraih tempat kedua sahaja dalam pertandingan tersebut. Datuk Sagor harus diingati sebagai seorang pahlawan.4 Panggilan / Kata Panggilan Sementara itu. (48).Profesor Ungku Aziz merupakan seorang pencetus idea penubuhan tabung pengurusan haji di Malaysia. Datuk dan seumpamanya lazim digunakan sebelum kata nama inti. Profesor Ungku Aziz Tunku Kamalia Syed Zain Barakbah Sharifah Mona Alsagoff Tan Sri Malik Kamal 26 . (44).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU contoh ayat: (43). Gerai pertama menjadi perhatian pembeli. Pengunjung keseribu akan diberi hadiah cepu emas.

Tatabahasa Dewan. Bahasa Melayu II. Kuala Lumpur. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. c) Kenderaan mini bas sudah semakin dilupakan.Bhd. PTS Professional Publishing Sdn. Abdullah Hassan et. 27 . g) Sport rim kereta itu milik Romli. b) Cili sos jenama lada dijual di Aminah Mini Market.al (2008). f) Lain masa. a) Ahmad punya kedai terletak di sebelah bas terminal.Bhd. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn.Bhd. Apakah maksud hukum D-M? 2.M. Hashim Hj.ayat di bawah dengan ayat-ayat yang sesuai berdasarkan Hukum D. BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. Bina carta atau pengurusan grafik untuk menunjukkan peraturan D – M. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. anda boleh bayar bil awal. Tulis semula ayat.al (2006) Sintaksis. Nik Safiah Karim et. Siti Hajar Abdul Aziz (2008).Musa ( 1993) Binaan dan Fungsi Perkataan dalam Bahasa Melayu. LATIHAN 1. e) Itu hari kita sudah bercadang melawat mini zoo. d) Lain-lain hal boleh dibincangkan pada lain hari. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka.

6) 28 . iaitu frasa nama (FN). iaitu frasa subjek dan frasa predikat. manakala frasa predikat dibentuk oleh empat jenis frasa. binaan frasa kerja tanpa objek dan dengan objek (1. binaan frasa kerja tanpa objek dan dengan objek Tahukah anda bahawa dalam bahasa Melayu. frasa adjektif (FA) dan frasa sendi nama (FS). Frasa kerja binaan sintaksis pula didasari oleh pola-pola ayat yang mengandungi pola-pola frasa yang menjadi tunjang dalam ayat sama ada sebagai subjek atau predikat. terdapat unsur frasa kerja yang menjadi salah satu binaan dalam satu-satu ayat. Frasa kerja juga menjadi salah satu tonggak dalam binaan sintaksis. Malah. frasa subjek dibentuk oleh frasa nama.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 5 Frasa Kerja Bahasa Melayu    Binaan Frasa Kerja Binaan Frasa Kerja Tanpa Objek Binaan Frasa Kerja Dengan Objek SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:   Menjelaskan definisi frasa kerja dan binaan frasa kerja Menganalisis binaan frasa kerja. Sehubungan itu. frasa kerja (FK). HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. ayat dan klausa mengandungi dua konstituen utama. anda seharusnya dapat:   Menjelaskan definisi frasa kerja dan binaan frasa kerja (1.1) Menganalisis binaan frasa kerja.

0 KANDUNGAN ISI Anda perlu mengetahui bahawa.al (2006). 5. frasa kerja terdiri daripada satu atau beberapa perkataan dengan kata kerja berfungsi sebagai fungsinya.1 Konsep Frasa Kerja Bahasa Melayu menurut Siti Hajar Abdul Aziz. Dalam susunan ayat biasa. (2008) ialah frasa yang terdiri Frasa Kerja daripada kata kerja sebagai unsur intinya. frasa kerja berfungsi sebagai predikat. Frasa kerja wujud dalam sesuatu ayat dalam binaan predikat. Menurut Abdullah Hassan et. Frasa kerja dalam bahasa Melayu terdiri daripada kata kerja sebagai dasarnya. 29 . kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa kerja berdasarkan pendapat ahli-ahli bahasa. Frasa kerja bertugas sebagai predikat dalam susunan ayat biasa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Kerja(Predikat) Frasa kerja (tanpa objek) Frasa Kerja (dengan objek) 5.

Berdasarkan contoh ayat di atas. Budak nakal itu terjatuh lagi. Dia selalu bergaduh. Emak (2). (92) dan (93) menunjukkan kata kerja tidur.2 Binaan Frasa Kerja Binaan kata kerja terdiri daripada kata kerja tak transitif atau kata kerja transitif. Kata kerja tak transitif juga dikatakan sebagai kata kerja yang tidak memerlukan frasa nama sebagai objek (penyambut) untuk melengkapkannya. Namun kata kerja ini boleh diikuti oleh unsur pelengkap dan penerang. meniup saksofon. Kata kerja tersebut tidak memerlukan atau tidak tidak diikuti oleh frasa nama sebagai objek atau penyambut. Budak nakal itu terjatuh lagi setelah terpijak kulit pisang.2. 5. Emak Ahmad (3). Pemuzik itu (4). Contoh : (5).1 Frasa Kerja Tanpa Objek Frasa kerja tanpa objek merupakan jenis frasa yang tidak memerlukan penyambut (objek) dan boleh berdiri sendiri dalam sesuatu binaan predikat. terjatuh dan bergaduh. Dia selalu bergaduh sesama rakan sekolah. ayat (91) . Contoh: (8). Kata kerja tak transitif ialah kata kerja yang tidak memerlukan objek sebagai penyambut. (7). 5. 30 . (9). mencipta lagu itu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh : Ayat Subjek (1).Ramlee Predikat Frasa Kerja menjemur kain. (6). P. Faisal tidur lena di bilik tidur. menjual sayur di pasar. (10). Faisal tidur lena.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Dalam ayat (94). frasa kerja. Contoh: Frasa Kerja Kata Kerja Transitif Menaikkan menganyam membaiki Penyambut bendera tikar radio Contoh ayat lengkap: (11). kata kerja telah diberi unsur pelengkap dan penerang. Hal yang demikian berlaku dalam proses membina sesuatu ayat. (95). Kata kerja transitif pula ialah kata kerja yang memerlukan objek. Kata kerja jenis ini mesti diikuti oleh frasa nama sebagai objek atau penyambut untuk melengkapkan kata kerja tersebut. Ibu menganyam tikar setiap hari. Pelajar itu menaikkan bendera semasa perhimpunan. (12). Dalam ayat (11). kadang-kala terdapat kekeliruan dalam kalangan pengguna bahasa menggunakan frasa kerja sebagai predikat.3 Frasa Kerja Dengan Objek Frasa kerja dengan objek dikenali juga sebagai frasa kerja transitif. Mahmud membaiki radio yang telah rosak. Frasa kerja transitif mempunyai dasar kata kerja transitif. (13). frasa adjektif dan frasa sendi nama. ayat ini masih mengekalkan konsep kata kerja tak transitif (tanpa objek) Pelengkap ialah perkataan yang hadir selepas kata kerja transitif dan berfungsi untuk melengkapkan kata kerja tersebut. Dalam konteks ini . 31 . dan (96). 5. Unsur keterangan juga boleh terdiri daripada frasa nama. Frasa kerja juga boleh menerima unsur keterangan. (12) dan (13). Biarpun begitu. frasa yang bergaris ialah unsur keterangan yang mengikuti objek.

Halijah menggenggam erat tangan suaminya. Semua ayat di atas tidak menepati sistem penggunaan kata/frasa kerja transitif. (24). Lee Chong Wei menghantar dengan tenang bulu tangkis ke jaring. (16). 32 . Zamani akan melaporkan kepada warden asrama tentang kejadian itu. ‘tangan’.Datuk Amran menghasilkan banyak produk berasaskan herba. (15). Tuan Pengarah sedang membincangkan tentang isu pendidikan. Catatan: kejadian’. (17). (18). Halijah menggenggam tangan suaminya dengan erat. (19). Tuan Pengarah sedang membincangkan isu pendidikan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh kesilapan dapat dilihat dalam ayat (15) hingga ayat (19). Ayat-ayat yang tersebut di atas harus ditulis begini: (rujuk ayat 20 – 24) (20). (23). Lee Chong Wei menghantar bulu tangkis ke jaring dengan tenang. Datuk Aman menghasilkan produk berasaskan herba. Zamani akan melaporkan kejadian itu kepada warden asrama (21). (22). ‘bulu tangkis’ dan ‘isu pendidikan’ ialah objek yang mesti hadir selepas kata kerja transitif. ‘produk ’.

Bahasa Melayu II. BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. Buat analisis binaan frasa kerja berdasarkan sebuah cerpen atau rencana yang terdapat dalam majalah terbitan Dewan Bahasa dan Pustaka.Bhd.al (2006) Sintaksis. Tulis 10 contoh frasa kerja tanpa objek LATIHAN 1. Siti Hajar Abdul Aziz Sdn. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. atau akhbar tempatan. PTS Professional Publishing Sdn. (2008). Abdullah Hassan et.Bhd. Petaling Jaya: Oxford Fajar 33 . Kuala Lumpur.Bhd.

Dalam perbincangan ini. kita akan melihat pola-pola frasa kerja yang menggunakan kata bantu dalam predikat.1) 34 . Hal yang demikian membuktikan bahawa kepelbagaian elemen kata dalam sesuatu frasa bahasa Melayu menghasilkan satu sistem yang komprehensif. Terdapat dua jenis kata bantu iaitu kata bantu aspek dan kata bantu ragam. frasa kerja dengan ayat komplemen dan unsur keterangan dalam frasa kerja.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 6 Frasa Kerja Bahasa Melayu  Frasa Kerja dengan Kata Bantu  Frasa Kerja dengan Ayat Komplemen  Unsur Keterangan dalam Frasa Kerja SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:  frasa kerja dengan kata bantu. anda seharusnya dapat:  Menghurai frasa kerja dengan kata bantu. aspek penggunaan ayat komplemen dan unsur keterangan akan dibincangkan juga dalam tajuk frasa kerja bahasa Melayu. HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. frasa kerja dengan ayat komplemen dan unsur keterangan dalam frasa kerja(1. Kata bantu boleh hadir di hadapan predikat kata kerja. Frasa kerja dalam bahasa Melayu mempunyai elemen kata bantu dalam predikat. Selain itu.

Bagi menjelaskan fungsi kata bantu dalam frasa. Dalam susunan ayat biasa. telah . Dia telah menulis puisi sejak di bangku sekolah. ini atau masa hadapan. 35 .0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Kerja (Predikat) Frasa kerja (didahului kata bantu aspek.1 Frasa Kerja Dengan Kata Bantu Aspek Menurut Siti Hajar Abdul Aziz. diberikan contoh ayat berkaitan. Contoh (fungsi menunjukkan masa yang telah berlaku: sudah . Dalam hal ini. (2). frasa kerja berfungsi sebagai predikat. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu aspek. Amirul sudah mencapai kejayaan dalam peperiksaan yang lepas. dan kata bantu ragam) Frasa kerja (dengan ayat komplemen) 6. (2008) Frasa kerja terdiri daripada kata kerja sebagai unsur intinya. Frasa kerja dalam bahasa Melayu terdiri daripada kata kerja sebagai dasarnya. Frasa kerja bertugas sebagai predikat dalam susunan ayat biasa. frasa kerja yang melibatkan kata bantu aspek merupakan keperihalan tentang aspek masa lampau.pernah) (1). kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa kerja berdasarkan pendapat-pendapat ahli bahasa. 6.

Wan Malini akan memetik bunga di taman. (10). boleh menerima ayat komplemen.2 Kata Bantu Ragam Memerihalkan perasaan ketika melakukan perbuatan. sedang. kini. harus. dan dapat Frasa Kerja Dengan Kata Bantu Ragam Frasa kerja yang melibatkan kata bantu ragam merupakan keperihalan tentang aspek perasaan. Michael pernah mendapat pengiktirafan sebagai guru cemerlang. (9). sudah. (11). Contoh ayat: (6). Dia harus pulang ke kampung segera.al (2008). Contoh : telah. (5). Maslina mahu membuktikan bahawa dia juga mampu menjadi juara. mesti. Dia hendak bekerja di Kuala Lumpur. 6. belum 6. boleh. 36 . atau masa hadapan. frasa kerja sama ada jenis transitif atau tak transitif. Daud dapat menyertai program sukan berkuda di Johor Bahru. Adi Kencana belum lagi berminat untuk merantau ke kota.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (3). (7). Anda mesti belajar untuk menguasai kemahiran mengajar. Contoh (fungsi menunjukkan perbuatan yang belum dilakukan: akan dan belum) (4). Yatim boleh berjaya jika dia berusaha bersungguh-sungguh.3 Frasa Kerja Dengan Ayat Komplemen Frasa kerja dengan ayat komplemen merupakan jenis frasa yang boleh menerima pelengkap atau sebaliknya yang dipancangkan ke dalam klausa utama bagi binaan sesuatu ayat. (8). Kata Bantu Kata Bantu Aspek Memerihalkan masa lampau. masih. Contoh: hendak. mahu. Menurut Nik Safiah Karim et. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu aspek yang memerihalkan perasaan ketika melakukan perbuatan. akan.

Berdasarkan contoh ayat di atas. Unsur-unsur keterangan boleh terdiri daripada binaan frasa sendi nama. 6. unsur keterangan hadir selepas objek (penyambut). (16). Dalam ayat (15). supaya.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Dalam binaan predikat. Haji Amin percaya bahawa mangsa kebakaran itu boleh diselamatkan. frasa kerja jenis ini ditandai dengan penggunaan kata kata hubung bahawa. (13) dan (14) menunjukkan kata kerja tidur. (14). (ii) Frasa kerja tak transitif dengan ayat komplemen (15). dan (17). ayat (12) . ayat ini masih mengekalkan konsep kata kerja tak transitif dan akhirnya membentuk ayat majmuk. semoga dan untuk. (13). Apabila keadaan sedemikian berlaku. Unsur –unsur biasanya hadir selepas kata kerja. Pak Mat mengakui bahawa dia pernah berkhidmat dalam pasukan komando. Yang pasti. unsur keterangan ini dapat memberikan gambaran yang lebih jelas 37 . terjatuh dan bergaduh.4 Unsur Keterangan dalam Frasa Kerja Unsur keterangan dalam frasa kerja diwakili oleh unsur-unsur penerang yang memerihalkan atau menerangkan kata kerja tersebut dengan lebih lanjut. Kim Seng faham bahawa jirannya terpaksa berpindah ke kampung. (16). maka ayat yang terbentuk ialah ayat majmuk Contoh : (i) Frasa kerja transitif dengan ayat komplemen (12). Jasmin berpendapat bahawa kerjaya guru sangat mencabar. Biarpun begitu. frasa adjektif. Cikgu Normah menegaskan bahawa tidur yang berkualiti adalah perlu untuk kesihatan minda. Bagi kata kerja transitif. dan frasa nama. Kata kerja tersebut menerima ayat komplemen yang akhirnya membentuk ayat majmuk. frasa kerja tak transitif telah menerima ayat komplemen. (17). demi. Pemandu bas itu memaklumkan bahawa semua penumpang selamat sampai ke destinasi.

ke. (20) Swee Ling berasal dari Negeri Sembilan. (23) Pameran kesenian itu bermula sejak semalam. Penggunaan kata sendi nama di. (24) Aiman menunggu kepulangan ayahnya hingga pukul 12 malam. tahun lepas.daripada. Contoh: (18) Dia belajar di universiti.pada jelas terdapat dalam unsur keterangan ini. (ii) Keterangan waktu Dua bentuk keterangan waktu wujud dalam frasa kerja iaitu   Contoh : (22) Pensyarah itu menamatkan kuliah pada jam 9 malam. . (21) Emak Shafik menerima hadiah cenderamata daripada guru besar.dari. dalam .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU tentang maksud dan sasaran makna dalam sesuatu frasa yang menjadi struktur binaan dalam satu-satu frasa.kepada . sejak dan hingga bentuk frasa nama seperti semalam. Berdasarkan aspek makna yang hadir dalam frasa kerja. unsur keterangan dapat dibahagikan kepada lapan jenis: (i) Keterangan tempat atau arah (ii) Keterangan waktu (iii) Keterangan cara (iv) Keterangan tujuan atau harapan (v) Keterangan alat (vi) Keterangan penyertaan (vii) Keterangan hal (viii) Keterangan bagai Huraian: (i) Keterangan tempat atau arah Unsur keterangan tempat atau arah membincangkan tempat berlakunya peristiwa. (19) Abang Malik memanjat ke atas bumbung rumah. 38 bentuk frasa sendi nama yang mengandungi kata sendi nama iaitu pada.

untuk dan bagi. (26) (a) Azman berlari dengan pantasnya. Keterangan tujuan menggunakan kata sendi nama : demi. perkakas atau benda yang digunakan dalam sesuatu proses atau peristiwa. Mereka berkahwin untuk mencapai kebahagiaan hidup. Penghulu berucap di perhimpunan itu bagi menjelaskan isu sebenar. (27) Menteri berjalan megah. 39 . Contoh : (28) (29) (30) Muhamad belajar bersungguh-sungguh demi masa depan. Contoh : (25) Air sungai mengalir deras. Kata sendi nama yang digunakan ialah dengan. Contoh: (31) Guru pelatih itu datang dengan menaiki kereta api (32) Encik Ahmad memotong kek dengan pisau.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (iii) Keterangan cara   Keterangan cara boleh bersumberkan daripada kata adjektif. (25) (a) Air sungai mengalir dengan derasnya. (33) Harjit Singh memukul bola dengan kayu hoki. (26) Azman berlari pantas. Keterangan cara boleh terbina daripada frasa sendi nama yang mengandungi kata sendi nama dengan diikuti kata adjektif yang menerima kata pembenda –nya. (v) Keterangan alat  Unsur yang menerangkan peralatan. (iv) Keterangan tujuan atau harapan   Keterangan tujuan atau harapan ialah unsur yang menerangkan sesuatu perbuatan atau kejadian. (27) (a) Menteri berjalan dengan megahnya.

(36) Muniandy masuk ke pejabat dengan pembantunya. (41) Kepantasan lelaki itu bertindak bagai lipas kudung . 6. Kata sendi nama yang digunakan ialah dengan. terhadap. (42) Diana berlakon sebagai Puteri Gunung Ledang. mengenai. (39) Jurutera perunding membuat penilaian semula tentang projek tersebut. Hal yang demikian bergantung kepada situasi dan rumus yang menjadi dasar dalam pembentukan frasa yang akhirnya menghasilkan satu ayat yang lengkap. bagai. sebagai. (38) Panel disiplin membuat teguran terhadap kes itu. ikut bersama-sama atau melibatkan diri.5 Kesimpulan Frasa kerja merupakan satu bentuk frasa yang kompleks dan mampu menerima unsur-unsur perkataan yang menjadi struktur asas dalam binaan predikatnya. 40 . Contoh : (40) Amran berlagak seperti pegawai tinggi . (vii) Keterangan hal   keterangan hal berfungsi menerangkan keadaan kata sendi nama yang digunakan ialah tentang. (35) Pegawai kebajikan melawat kampung contoh dengan ahli jawatankuasa surau. Contoh: (34) Aminah datang ke masjid dengan suaminya.kesamaan atau hampir sama. bak. Kata sendi nama yang digunakan ialah seperti. (43) Hidungnya mancung bak seludang. Contoh: (37) Tuan pengurus sedang memikirkan tentang masalah itu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (vi) Keterangan penyertaan   Unsur yang menerangkan maksud ikut serta. (viii) Keterangan bagai   Unsur yang menerangkan keserupaan.

Siti Hajar Abdul Aziz (2008). Berdasarkan perkataan di bawah. memancing iv.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. bina ayat yang menggunakan predikat frasa kerja dengan kata bantu ragam atau kata bantu aspek. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. berjumpa x. Hashim Hj.Bhd. memutuskan viii. Kuala Lumpur. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka.Bhd. berupaya vi. Binaan Dan Fungsi Perkataan Dalam Bahasa Melayu. bertolak iii. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn.al (2008) Tatabahasa Dewan.al (2006) Sintaksis. 41 . Abdullah Hassan et.Musa (1993). melagukan v. memikirkan ii. Bincangkan fungsi kata bantu ragam dan kata bantu aspek dalam frasa kerja. LATIHAN 1. mengalami ix. i. PTS Professional Publishing Sdn. Nik Safiah Karim et.Bhd. bersedia vii. Bahasa Melayu II. mendirikan BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am.

Penguat . Dalam perbincangan ini.Kata Bantu dalam Frasa Adjektif SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:    Binaan frasa adjektif : unsur pengisi frasa adjektif Penguat Kata bantu dalam frasa adjektif Frasa adjektif dalam bahasa Melayu mempunyai elemen kata yang terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mewakili kata sifat atau kata adjektif sebagai kata intinya. Harus dijelaskan bahawa kata adjektif yang hadir selepas kata kerja disebut sebagai keterangan.Binaan Frasa Adjektif: Unsur Pengisi Frasa Adjektif . kita akan melihat pola-pola frasa adjektif yang berkaitan dengan binaan frasa. unsur pengisi yang wujud dalam frasa adjektif akan dibincangkan juga dalam tajuk frasa adjektif bahasa Melayu ini.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 7 Frasa Adjektif Bahasa Melayu . kata penguat dan kata bantu dalam frasa. Sementara. kata adjektif yang hadir selepas kata nama disebut sebagai penerang. Selain itu. Hal yang demikian membuktikan bahawa kepelbagaian elemen kata sifat atau kata adjektif memberikan impak dalam pembentukan frasa adjektif yang berfungsi sebagai predikat dan juga unsur keterangan dan unsur penerang dalam predikat. 42 .

penguat dan kata bantu. anda seharusnya dapat:   Menjelaskan definisi frasa adjektif. Dalam susunan ayat biasa.2) KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Adjektif Binaan Frasa Adjektif : Unsur Pengisi Frasa Adjektif Penguat Kata Bantu dalam Frasa Adjektif 7. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa adjektif berdasarkan pendapat ahli-ahli bahasa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. (1.1) Menghuraikan binaan frasa adjektif dengan unsur pengisi. Frasa adjektif dalam bahasa Melayu terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mewakili kata sifat atau kata adjektif sebagai kata intinya.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa. (1. 43 . frasa adjektif berfungsi sebagai predikat.

Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu dan penguat sebagai binaan dan unsur pengisian dalam frasa adjektif. kata bantu boleh hadir bersama-sama penguat hadapan mendahului kata adjektif. Contoh : (1) . penguat juga boleh hadir sama ada di belakang atau di belakang kata adjektif. Namun.1 Binaan Frasa Adjektif : Unsur Pengisi Frasa Adjektif ialah frasa yang terdiri daripada kata adjektif sebagai unsur Frasa adjektif intinya. [sudah + terlalu + tua] merupakan predikat yang terbina daripada unsur-unsur berikut : [kata bantu + penguat + kata adjektif] Unsur pengisi dalam frasa adjektif juga dapat dilihat dalam contoh-contoh di bawah: Kata Bantu sudah belum masih Penguat terlalu sangat terlalu amat Kata Adjektif tua prihatin masak awal baik Penguat benar - Dalam contoh-contoh di atas. frasa adjektif boleh terdiri daripada satu kata adjektif atau beberapa kata yang mengandungi kata adjektif dengan kata bantu dan penguat sama ada dihadapan atau di belakangnya. Wak Samad sudah terlalu tua Dalam ayat (1) [Wak Samad] merupakan subjek frasa nama yang diikuti oleh predikat frasa adjektif. Bentuk sedemikian boleh berubahubah berdasarkan rumus tatabahasa dan pola dalam ayat berkaitan. Frasa adjektif bertugas sebagai predikat dalam susunan ayat biasa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. Dalam hal ini. 44 . Dalam binaan predikat.

1 Binaan Kata Adjektif Satu Perkataan Binaan jenis ini merupakan asas kepada pembentukan frasa adjektif yang menggunakan satu kata adjektif dalam ayat. (3) .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7.1. Tanamannya subur. (6) .1. Penglihatannya kabur.2 Binaan Kata Adjektif Dua Perkataan Binaan dua perkataan adjektif merupakan asas kepada pembentukan frasa adjektif yang menggunakan dua kata adjektif dalam ayat Pola binaannya boleh terdiri daripada yang berikut: (i) kata adjektif + kata adjektif (unsur keserasian makna) contoh : letih lesu cantik molek lemak manis penat lelah (i) kata adjektif + kata adjektif (makna berlawanan) contoh: jatuh bangun hidup mati baik buruk susah senang pahit maung 45 . Salim sangat rajin. Guru pelatih itu cergas (4) . (5) . Contoh: (2) . 7. Dia kelihatan ceria.

Contoh: amat dan sungguh. (8) . (12) . Contoh: (7) .  Penguat belakang pula merupakan kata yang terletak di belakang kata adjektif seperti sekali. 46 . (10) . Percakapan orang tua itu sungguh amat kasar . seperti dalam ayatayat berikut: (14). Pakaian puteri itu cantik sekali. benar. Lukisan itu paling cantik. Unsur penguat yang hadir berderetan sebelum kata adjektif juga wujud dalam binaan frasa adjektif. Perangai anaknya terlalu amat sopan.2 Penguat  Kata penguat boleh hadir dalam frasa adjektif berdasarkan jenis-jenisnya. terlalu amat. Rumahnya terlalu besar. Penguat hadapan terdiri daripada kata terlalu dan paling. (13) . Kubah masjid itu amat besar.  Penguat bebas ialah perkataan yang kedudukannya bebas. Gerakan dan gaya pesilat Malaysia tangkas sungguh. (11) . (15). nian (9) . Taman Bunga di istana itu indah nian. Contoh : sungguh amat. iaitu boleh hadir di hadapan atau di belakang kata adjektif. Kereta lembu itu lambat benar.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. Terdapat tiga jenis penguat: (i) Penguat hadapan (ii) Penguat belakang (iii) Penguat bebas  Penguat hadapan merupakan kata yang terletak di hadapan kata adjektif.

Pekerja yang berkualiti harus cekap. sungguh telah pandai Contoh: (19). Anak sulungnya itu sungguh masih muda.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. Contoh: (16). Pelajar kelas peralihan itu sungguh telah pandai. (20). (23). (21). misalnya: masih amat jauh. sungguh masih muda. Pekerja baru itu belum sangat cekap. Ada kata bantu tertentu yang boleh hadir sebelum atau sesudah penguat. harus berdasarkan kesesuaian konteks ayat. belum sangat cekap. belum. (17). (18).3 Kata Bantu Dalam Frasa Adjektif Kata bantu merupakan unsur yang boleh hadir dalam frasa adjektif. Bincangkan fungsi kata bantu dalam frasa adjektif. Anaknya sudah besar. Kedudukan khemah itu masih amat jauh. (22). AKTIVITI 1. masih. Kehadiran pelajar itu belum terlalu lewat. belum terlalu lewat. Sayur-sayuran dikebun itu masih belum subur. Frasa adjektif jelasnya boleh disertai oleh kata bantu sudah. Terdapat juga kata bantu yang boleh hadir sebelum atau selepas penguat. 47 .

48 . dan pijak lantaran amarah yang membakar hati lantas kau tegar menyusun langkah pantas. penat lelahnya dihiasi air matanya berderai tangisnya mohon belas kasihan sedu-sedannya tanda kesedihan wajahnya pucat. injak. hingga akhirnya kau terpijak kakimu sendiri dan jatuh tersungkur menyembah bumi. sepak. Barangkali kau sudah lupa wahai rejim zionis. di bumi Gaza ini. Mungkin rasa ihsan sudah terhakis dari dalam dirimu hingga kau mudah keliru antara langkah. Senaraikan frasa adjektif dalam petikan sajak di bawah. bahawa kau juga pernah jadi anak kecil hidupmu sangat sederhana kautidur berselimutkan langit gelap impianmu sangat suram. SAJAK : SEBUAH PERSOALAN Mengapa harus kau pijak kaki anak kecil itu? yang hanya semalam belajar bertatih dan jatuh kembali. letih lesunya. menampar muka mendabik dada langkahmu pantas sungguh.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU LATIHAN 1. jatuh bangunnya. hatinya cemas langkahnya kian tidak cergas. untuk memijak sesiapa jua dengan mata yang merah menyinga. Oleh: ESA ALHAJ Johor Bahru.

Musa (1993).al (2006) Sintaksis. Abdullah Hassan et. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. 49 .Bhd. Binaan Dan Fungsi Perkataan Dalam Bahasa Melayu.al (2008) Tatabahasa Dewan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Nik Safiah Karim et. Kuala Lumpur. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Bahasa Melayu II. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). Hashim Hj. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. PTS Professional Publishing Sdn.Bhd.Bhd.

kita akan melihat pola-pola frasa adjektif yang berkaitan dengan susunan frasa dalam ayat serta frasa adjektif dan ayat komplemen. Harus dijelaskan bahawa frasa adjektif mempunyai ketentuan sama ada boleh hadir selepas subjek sebagai predikat. boleh hadir selepas kata kerja sebagai keterangan dan. boleh hadir selepas frasa nama sebagai penerang. Hal yang kepelbagaian elemen kata sifat atau kata adjektif memberikan impak dalam pembentukan frasa adjektif yang berfungsi sebagai predikat dan juga unsur keterangan dan unsur penerang dalam predikat. Selain itu. unsur predikat yang terdapat dalam frasa objektif dapat diikuti oleh ayat komplemen yang mewujudkan ayat majmuk. Dalam perbincangan ini. 50 .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 8 Frasa Adjektif Bahasa Melayu   Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut: Frasa Adjektif Bahasa Melayu   Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen Frasa adjektif dalam bahasa Melayu seterusnya mempunyai peranan yang besar dalam mengungkapkan kata sifat secara luaran dan dalaman berdasarkan konteks kata-kata adjektif tertentu demikian membuktikan bahawa dalam binaan frasa dan ayat.

kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa adjektif dan elemen berkaitan dengan susunan frasa serta ayat komplemen.(1.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini.2) KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Adjektif Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen 8. penguat dan kata bantu. anda seharusnya dapat:   Menghuraikan binaan frasa adjektif dengan unsur pengisi.(1. Dalam susunan ayat biasa.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa.2) Menghuraikan ayat komplemen. 51 . Frasa adjektif dalam bahasa Melayu terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mewakili kata sifat atau kata adjektif sebagai kata intinya. frasa adjektif berfungsi sebagai predikat.

Stadium itu sudah usang. (susunan biasa ) (3) (a) Merah tua warna bola itu.1. frasa adjektif boleh terdiri daripada satu kata adjektif atau beberapa kata yang mengandungi kata adjektif dengan kata bantu dan penguat sama ada di hadapan atau di belakangnya. Contoh-contoh lain: (2). Dalam binaan predikat. [sudah + usang] merupakan predikat yang terbina daripada unsur-unsur berikut : [kata bantu + kata adjektif] Ayat (1) boleh disongsangkan menjadi seperti berikut: (1) (a) Sudah usang stadium itu. Warna bola itu merah tua.1 Frasa Adjektif Sebagai Predikat Predikat dalam sesuatu ayat boleh terbina daripada frasa adjektif. (susunan biasa) (2) (a) Putih bersih kulitnya (susunan songsang) [predikat + subjek] (3).1 Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat ialah frasa yang terdiri daripada kata adjektif sebagai unsur adjektif merupakan komponen penting dalam proses Frasa adjektif intinya. Contoh: (1) . Kulitnya putih bersih. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu dan penguat sebagai binaan dan unsur pengisian dalam frasa adjektif. [predikat + subjek] Frasa predikat yang mendepani subjek sudah berpindah tempat melalui proses penyongsangan. Contoh : 8. Dalam ayat (1) [stadium itu ] merupakan subjek frasa nama yang diikuti oleh predikat frasa adjektif. Frasa melengkapkan sesuatu ayat. frasa adjektif juga boleh hadir selepas subjek sebagai predikat.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 8. Dalam hal ini. Dalam hal ini. (susunan songsang) [predikat + subjek] 52 .

Air sungai itu (7). Kucing itu berenang berpidato mengalir beraksi berlari sangat pantas. Contoh: Subjek Predikat Frasa Kerja Keterangan (Frasa Adjektif) (4).1. deras sekali. laju. Pemuzik (8). Amira (5). Pelajar itu (6).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 8.2 Frasa Adjektif Sebagai Keterangan Frasa adjektif yang hadir selepas frasa kerja akan berfungsi sebagai keterangan. Frasa Nama Kata Nama kereta warna baju madu pangkat kain benang kelapa pinang besar merah kelabu asli tinggi licin kasar muda masak 53 Kata Adjektif . Hal yang demikian merupakan fungsi asas kata adjektif yang memerihalkan sifat dan adjektif bagi keterangan kata kerja. hebat sekali.3 Frasa Adjektif Sebagai Penerang Kata Nama Frasa adjektif boleh hadir selepas kata nama dan frasa nama. 8.1. Fungsinya ialah sebagai penerang kepada kata nama. lancar sekali.

(11). Dia insaf bahawa dia perlu meningkatkan kualiti ibadahnya. Bincangkan fungsi susunan frasa adjektif dalam sesuatu ayat. Kesannya. Ketua kampung itu percaya bahawa anak buahnya memberikan sokongan padu. Predikat Subjek Frasa Kerja Keterangan (Frasa Adjektif) 54 . (10). AKTIVITI 1.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU kitab tebal 8. Peserta kursus sedar bahawa mereka harus tidur di khemah sementara. ayat komplemen. Contoh: tersebut akan menjadi ayat (9).2 Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen Frasa adjektif yang berperanan sebagai predikat dalam ayat boleh diikuti oleh ayat komplemen. Zulmazran Zulkifli yakin bahawa pasukan Malaysia akan meraih pingat emas dalam acara boling. Bina 10 ayat berdasarkan pola binaan ayat di bawah ini. (12). LATIHAN 1.

Bhd. Siti Hajar Abdul Aziz (2008).Bhd. 55 .Bhd. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. PTS Professional Publishing Sdn. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Abdullah Hassan et. Bahasa Melayu II. Nik Safiah Karim et.al (2006) Sintaksis.al (2008) Tatabahasa Dewan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Kuala Lumpur.

Selain itu. kita akan melihat pola-pola frasa sendi nama yang berkaitan dengan susunan frasa dalam ayat .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 9 Frasa Sendi Nama Bahasa Melayu  Binaan Frasa Sendi Nama  Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat  Penggunaan Kata Sendi Nama Secara Umum SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut: Frasa Sendi Nama    Binaan Frasa Sendi Nama Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat Penggunaan Kata Sendi Nama Secara Umum Frasa sendi nama dalam bahasa Melayu seterusnya mempunyai peranan yang utama dalam melengkapkan satu binaan dalam ayat yang terdiri daripada satu kata sendi nama dan satu frasa nama dalam ayat. Ini membuktikan bahawa kepentingan elemen kata sendi nama menjadikan fungsi frasa sendi nama sebagai asas pembentukan predikat yang mempunyai pola FN+ FSN ( Frasa Nama + Frasa Sendi Nama). Frasa sendi nama mempunyai mempunyai potensi untuk hadir sebelum frasa nama atau sebelum kata nama arah diikuti oleh frasa nama. Dalam perbincangan ini. unsur predikat frasa sendi nama juga akan dibincangkan dalam bab ini. 56 .

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini.6) KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Sendi Nama Binaan Frasa Sendi Nama Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat Penggunaan Kata Sendi Nama 9. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa sendi nama dan elemen berkaitan dengan binaan frasa sendi nama dalam ayat.(1. Frasa sendi nama dalam bahasa Melayu daripada terdiri beberapa perkataan yang mewakili kata sendi atau kata adjektif sebagai unsur binaan frasanya. 57 . anda seharusnya dapat: Menjelaskan definisi dan binaan frasa sendi nama(1.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa.1) Menganalisis binaan dan kedudukan frasa sendi nama dalam ayat.

(Nik Safiah Karim et. Contoh : 9.oleh. dari. kata sendi nama hadir sebagai satu perkataan di hadapan suatu frasa nama.al 2006). pada. sampai.1 Kata Sendi Nama + Frasa Nama Frasa dalam sesuatu ayat boleh terbina daripada frasa sendi nama dengan pola kata sendi nama + frasa nama ( KN+ FN). tentang. (Abdullah Hassan et. untuk. Contoh: Frasa Sendi Nama Kata Sendi Nama di ke dari daripada kepada untuk dengan sejak tentang Frasa Nama gimnasium sekolah pusat tuisyen aluminium Tuan Jana Khatib ibu kemewahan semalam klorofil 58 .al. Frasa sendi nama terbina daripada ayat yang mempunyai satu kata sendi nama dan satu frasa nama yag menjadi pelengkap dalam binaan frasa sendi nama itu. dengan. Antara kata sendi nama yang sering digunakan ayat ialah di.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 9. hingga. Frasa sendi nama juga boleh didahului oleh kata bantu sama ada kata bantu ragam atau kata bantu aspek. Dalam hal ini.2008) Frasa sendi nama pada asasnya terbina apabila sesuatu kata sendi diikuti oleh kata nama.1 Binaan Frasa Sendi Nama ialah frasa yang terdiri daripada kata sendi nama yang Frasa sendi nama boleh bergabung dengan kata nama dalam membentuk kesatuan frasa.kepada .1. daripada . ke. dan sebagainya. akan bagi.

dengan bergaya dengan kayu - . Kata nama arah dan keterangan boleh hadir dan boleh digugurkan mengikut kesesuaian ayat.1. Selain itu.3 Kata Sendi Nama + (Kata Nama Arah) + Frasa Nama + (Keterangan) Binaan frasa nama boleh juga terdiri daripada kata sendi nama diikuti oleh frasa nama dan keterangan. frasa sendi nama juga berpotensi untuk hadir tanpa kata nama arah. Frasa Sendi Nama Frasa Nama Kata Sendi Nama Kata Nama Arah Frasa Nama (i) di (i) di (ii) ke (ii) ke (iii) dari (iii) dari dalam dalam belakang - takungan takungan kolam kolam pentas pentas 9.2 Kata Sendi Nama + (Kata Nama Arah) + Frasa Nama Frasa sendi nama boleh wujud di hadapan frasa nama (didahului satu unsur kata nama arah).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU sampai bagi siang ayah 9. Frasa Sendi Nama Kata Sendi Nama Frasa Nama Kata Nama Arah (i) di di (ii) ke ke (iii) dari dari atas luar bawah 59 Frasa Nama pentas pentas garisan garisan rumah rumah Keterangan pada saat itu.1.

Namun. (4). Bahaman daripada keluarga seni. (2).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 9. Yushiro dari bandar raya Tokyo.2. Ahmad ke sekolah setiap hari. unsur keterangan ini boleh hadir secara pilihan mengikut kesesuaian konteks ayat berdasarkan rumus tatabahasa.Ayah berbincang tentang hal pertunangan.(keterangan hal) (11). Dalam sesetengah ayat lain. Unsur keterangan ini pada asasnya bertindak menerangkan keperihalan maksud predikat frasa kerja.Hang Tuah menikam lanun dengan keris. frasa sendi nama hadir selepas subjek. Hadiah ini untuk ibu Zarina. (keterangan bandingan) (8) Dahlan memasak pada waktu petang. Contoh: (i) Keterangan bagi frasa kerja Contoh: (7) Budin meniup saksofon seperti pemuzik profesional. frasa adjektif dan frasa nama. 9.Sultan Mansur Syah hadir dengan permaisurinya. frasa sendi nama berfungsi sebagai unsur keterangan. Contoh: (1). 9. Kerusi itu daripada kayu jati.2 Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat Frasa sendi nama mempunyai fungsi dalam predikat sesuatu ayat.1 Predikat Frasa sendi Nama Dalam susunan ayat biasa. (5).2.(keterangan penyertaan) (12) Anda wajar mengawal emosi demi kesejahteraan diri.(keterangan tujuan) (13). (keterangan masa) (9) Marini berehat di tepi pantai.2 Frasa Sendi Nama sebagai Keterangan Unsur keterangan dalam sesuatu ayat boleh diwakili oleh frasa sendi nama. (6). (3).(keterangan cara) 60 .(keterangan tempat) (10). Kolam ikan di tepi taman.

(keterangan tempat) (19) Batu permata itu adalah dari zaman Dinasti Ming (keterangan asal) (20) Ridwan sudah membeli songkok untuk majlis tersebut. frasa sendi nama dengan kata hubung dari boleh digugurkan secara pilihan unsur kedua. (keterangan tujuan) (iii) Keterangan bagi frasa nama Contoh: (18) Bangunan di Kuala Lumpur sungguh tinggi. terdapat dua unsur kata sendi nama yang serupa boleh digabungkan dalam bentuk setara dengan menggunakan kata hubung dan. (keterangan sumber) (22) Lagu oleh Dato’ Mokhzani telah menarik perhatiannya. (keterangan masa) (17) Kita harus pantas supaya tidak ketinggalan.(keterangan tujuan) (21) Keris itu diperbuat daripada besi. (keterangan hal) (16) Dia rabun pada waktu malam.3 Penggunaan Kata Sendi Nama Dalam penggunaan kata sendi nama dalam ayat. Ayat baharu setelah pengguguran kata sendi nama pada unsur kedua ialah: (27) Dia mundar. Contoh: (23) Dia mundar-mandir di dalam dan di luar bangunan itu. (26) Nadia Chin Abdullah bukan ke Australia tetapi ke Austria. (keterangan pembuat) 9. (24) Zulfadli makan dengan adiknya atau dengan abangnya? (25) Pak Cik Ali bekerja bukan di kebun tetapi bekerja di pejabat peguam.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (ii) Keterangan bagi frasa adjektif Contoh : (14) John segak seperti model. (keterangan bandingan) (15) Profesor itu cekap dalam bidang bioteknologi.mandir di dalam dan luar bangunan. tetapi. (28) Zulfadli makan dengan adiknya atau abangnya? 61 . Dalam ayat (23). atau.

(30) Nadia Chin Abdullah bukan ke Australia tetapi Austria. Ini berlaku pada perkataan ’akan’. (akan sebagai kata sendi) Namun.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (29) Tuan Haji Ali bekerja bukan di kebun tetapi di pejabat peguam. dalam perbincangan ini. terdapat kata sendi yang boleh berfungsi sebagai kata bantu aspek. Keadaan ini dapat dipermudahkan dengan melihat kedudukan dan fungsinya dalam ayat. perkara tersebut ditunjukkan sebagai contoh penggunaan kata sendi yang boleh hadir dalam keadan lebih daripada satu situasi. Contoh : (31) Diana akan ke Kuala Lumpur. Pada asasnya. (akan sebagai kata bantu aspek) (32) Diana sayang akan kucingnya. 62 . Namun dalam beberapa keadaan. frasa sendi boleh berfungsi sebagai predikat dan keterangan dalam ayat. Bincangkan unsur-unsur yang terdapat dalam frasa sendi nama. AKTIVITI (Aktiviti kumpulan) 1.

Bina 10 frasa dengan pola binaan frasa sendi nama berdasarkan jadual di bawah.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU LATIHAN (Aktiviti individu) 1. Frasa Sendi Nama Frasa Nama Kata Sendi Nama Kata Nama Arah Frasa Nama Keterangan 63 .

Abdullah Hassan et.Bhd. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn.Bhd.al (2006) Sintaksis. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Nik Safiah Karim et. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. 64 . Kuala Lumpur. Bahasa Melayu II.Bhd.al (2008) Tatabahasa Dewan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). PTS Professional Publishing Sdn.

Frasa.al. frasa .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Ayat Bahasa Melayu  Ayat. Klausa. dan perkataan dalam ayat . Frasa. ayat dasar atau ayat inti merupakan ayat yang terdiri daripada ayat penyata. Perkataan Ayat Dasar Ayat Tunggal Ayat Bahasa Melayu Ayat dalam bahasa Melayu boleh terbentuk daripada satu perkataan atau beberapa perkataan yang pengucapannya dimulakan dan diakhiri dengan kesenyapan. Dalam perbincangan ini. frasa dan perkataan mempunyai fungsi yang utama dalam pembentukan ayat. frasa. serta mengandungi intonasi yang sempurna. (Nik Safiah Karim et. Perkataan  Ayat Dasar  Ayat Tunggal TAJUK 10 SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:    Ayat. Ini berbeza dengan ayat tunggal yang terdiri daripada ayat tanya. Klausa. ayat tunggal dan tidak ketinggalan unsur yang berkaitan dengan susunan klausa. perintah dan seruan dan sebagainya. 65 .dan perkataan. Ayat terdiri daripada binaan klausa. 2008). Selain itu. Kajian tentang ayat membuktikan bahawa kepentingan klausa. kita akan melihat pola-pola ayat dasar.

frasa dan perkataan. frasa. ayat dasar dan ayat tunggal (1. Perbincangan juga akan berkisar pada aspek ayat dasar (ayat inti) dan juga ayat tunggal. anda seharusnya dapat:   Menjelaskan definisi klausa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. Frasa.al. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep ayat.1) Menganalisis binaan ayat dasar dan ayat tunggal. 66 .1 Ayat Ayat boleh terbentuk daripada satu perkataan atau susunan beberapa perkataan yang pengucapannya dimulakan dan diakhiri dengan kesenyapan. serta mengandungi intonasi yang sempurna. 2008). 10.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa.(1. klausa. Klausa.6) KERANGKA TAJUK-TAJUK Ayat Bahasa Melayu Ayat. (Nik Safiah Karim et. Perkataan Ayat Dasar Ayat Tunggal 10.

Maksud ayat tersebut ialah hal sebuah sekolah yang terletak di tepi laut. Malah sebenarnya. Dalam ayat (2) rumah ialah kelompok perkataan yang menjadi subjek dalam ayat tersebut. Sementara. 10.menceritakan tentang subjek ayat. sekolah ialah komponen subjek ayat. Klausa boleh diumpamakan ayat dalam ayat (Abdullah Hassan et. kereta dan seumpamanya. Sekolah di tepi laut. Contoh : (1). ayat terdiri daripada perkataaanperkataan yang disusun dalam susunan dan kelompok-kelompok tertentu.al 2006). di tepi laut. Susunan yang lengkap mempunyai makna yang lengkap.al. Setiap kelompok perkataan disusun dengan lengkap. Dalam ayat (1) sekolah terdiri daripada kelompok perkataan yang menjadi pokok perbincangan. Subjek menyebut sesuatu perkara. baju. 2008) Klausa tergolong kepada dua jenis iaitu: (i) Klausa bebas (ii) Klausa tak bebas Klausa bebas ialah klausa yang terdiri daripada sekumpulan perkataan yang maknanya boleh berdiri sendiri dan boleh bersifat sebagai ayat lengkap apabila diujarkan dengan intonasi yang sempurna. baju. Dalam kumpulan perkataan kedua. (2) Rumah langsir biru. yang menjadi konstituen dalam ayat. seperti rumah.al (2006). 67 .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Menurut Abdullah Hassan et. Predikat pula menerangkan tentang perkara yang telah disebutkan dalam predikat iaitu menerangkan tentang rumah. kereta dan seumpamanya. langsir biru yang tergolong dalam kelompok kedua ialah predikat bagi ayat tersebut yang menerangkan tentang keadaan rumah besar tersebut.2 Klausa Klausa ialah satu rangkaian perkataaan yang mengandungi subjek dan predikat . (Nik Safiah Karim et. Setiap satu kelompok tersebut mengandungi sekurang-kurangnya dua bahagian iaitu subjek dan predikat.

(2006). Frasa baju sehelai baju baju kurung sehelai baju kurung 68 . pembentukan klausa bebas adalah berdasarkan ciri klausa yang mampu mendokong makna lengkap serta mendokong ciri –ciri ayat yang sempurna.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh : klausa 1 : Majid kaya (klausa bebas) klausa 2 : kerana cekap menguruskan perniagaan (klausa tak bebas) Ayat sempurna: klausa 1 + klausa 2 = Majid kaya kerana cekap menguruskan perniagaan. et. Klausa bebas juga disebut sebagai klausa utama. Ayat ini akan dipenggal sebahagiannya untuk melihat rumus struktur frasa. Frasa digunakan bagi membina ayat. Dalam struktur binaan ayat. Frasa ialah unsur terkecil dalam bidang sintaksis. frasa didapati merupakan unsur yang terletak di bawah klausa. [ klausa tak bebas] 10.al.3 Frasa Frasa ialah unit yang boleh terdiri daripada satu susunan yang mengandungi sekurang-kurangnya dua perkataan. ataupun satu perkataan yang berpotensi untuk diperluas menjadi dua perkataan atau lebih.al 2008) Frasa nama boleh terbentuk daripada satu perkataan atau lebih (Abdullah Hassan et. Contoh ayat : sehelai baju kurung di dalam almari. (Nik Safiah karim. kerana cekap menguruskan perniagaan. Berdasarkan contoh : Majid kaya [klausa bebas] [klausa utama] Oleh itu.

Seremban. kereta adalah perkataan yang mendokong makna tertentu. dan sebagainya. ayah. 10. baju.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Frasa di atas berasaskan satu binaan ayat (FN+FS) : Sehelai baju kurung di dalam almari. kata kerja. gempal. frasa yang asas iaitu baju kurung telah diperluaskan melalui pancangan ke dalam sebuah frasa yang lain hingga terbentuknya frasa sehelai baju kurung. Perkataan adalah bentuk bahasa yang mengandungi makna atau fungsi nahu (Abdullah Hassan et. melukis. daripada besi kata adjektif. dari Johor. Perkataan mempunyai beberapa golongan tertentu seperti kata nama. kata 10. Contoh: kata nama: pelajar. Bentuk tersebut diperluas menjadi sehelai baju. tampan kata sendi nama : di rumah. kata sendi nama.al . sehelai baju kurung. taman kata kerja : makan. Ayat dasar mempunyai empat pola asas iaitu: Pola 1 : FN + FN Pola 2 : FN + FK Pola 3 : FN + FA Pola 4 : FN + FS 69 . kata tugas dan sebagainya. pucat. menendang Kata adjektif : kurus. hubung. Bentuk frasa satu perkataan ialah baju. baju kurung.5 Ayat Dasar Ayat dasar ialah ayat yang menjadi sumber atau dasar bagi pembentukan ayatayat lain berdasarkan rumus-rumus tatabahasa. Jadi. orang.4 Perkataan Perkataan ialah konstituen kepada frasa. tidur. 2008) Bentuk-bentuk perkataan seperti sekolah. Semua ayat yang terbina secara lengkap sebenarnya dapat dikesan dasar atau inti ayat yang menjadi landasan dalam sesuatu binaan ayat. ke kedai.

ayat perintah ayat seruan dan sebagainya. Komponen frasa boleh mengandungi satu perkataan atau lebih. yang membezakan ayat tunggal dengan ayat dasar ialah ayat tunggal terdiri daripada ayat tanya. binaanbinaan tersebut harus masih tergolong dalam bentuk frasa. Jelas bahawa ayat tunggal terbina secara mudah dengan hanya mempunyai konstituen satu subjek dan satu predikat. sungguh pandai di Pusat Islam. membaca kitab jawi.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Pola Pola 1 (FN + FN) Pola 2 (FN + FK) Pola 3 (FN + FA) Pola 4 ( FN + FS) Subjek Harun Jurulatih Marlina Muzium Predikat pesilat amatur. Namun. Namun. sedang berehat di bilik sungguh pandai di Pusat Islam Kuala Lumpur. Contoh: Subjek (1). 70 Predikat . ayat dasar terdiri daripada ayat penyata. ke kedai runcit. Ayat tunggal terbina daripada ayat dasar. (2) (3) (4) Bapa saudara Ali Peninju itu Darwis Wahab pensyarah. Contoh: Pola Pola 1 (FN + FN) Pola 2 (FN + FK) Pola 3 (FN + FA) Pola 4 ( FN + FS) Subjek Harun Jurulatih Adik Marlina Muzium warisan Predikat pesilat amatur negara. 10. sangat tangkas. sedang berehat.6 Ayat Tunggal Ayat tunggal ialah ayat yang mempunyai satu subjek dan satu predikat. Sementara. Ayat tunggal juga sebenarnya mempunyai satu klausa yang hadir mewakili satu subjek dan satu predikat tersebut. Malah binaan ayat tunggal mempunyai persamaan dengan ayat dasar.

Nyatakan perbezaan antara ayat dasar dan ayat tunggal. Bina lima ayat aktif dan tukarkan ayat tersebut menjadi ayat pasif LATIHAN 1. jelas didapati bahawa subjek dan predikat dalam ayat dasar boleh bertukar ganti mengikut keperluan dan keutamaan penutur bahasa. proses sedemikian menggambarkan sifat bahasa Melayu yang dinamik dalam pelbagai aspek bahasa dan rumus tatabahasa. (b) Dimakannya kuih itu. AKTIVITI 1. (b) Di dalam almari baju itu. terdapat juga proses penyongsangan seperti predikat mendahului subjek seperti dalam ayat songsang. 2. (6) (a) Baju itu di dalam almari. (b) Ke pasar raya Mariam hari ini. Nyatakan unsur-unsur klausa dalam ayat bahasa Melayu dengan memberikan contoh-contoh yang sesuai. Jelas. 71 . Berdasarkan contoh-contoh ayat tersebut.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Dalam proses binaan ayat tunggal ini . Contoh: (5) (a) Mariam ke pasar raya hari ini. (b) Ditebangnya pokok kayu itu. (8) (a) Pokok kayu itu ditebangnya. (7) (a) Kuih itu dimakannya.

PTS Professional Publishing Sdn. Nik Safiah Karim et. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Bahasa Melayu II.Bhd.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Kuala Lumpur. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn.al (2006) Sintaksis.Bhd. 72 . Abdullah Hassan et.al (2008) Tatabahasa Dewan. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Siti Hajar Abdul Aziz (2008).Bhd.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful