BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU

TAJUK 1

Sintaksis

SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara yang berikut:     Struktur binaan ayat Pembahagian subjek dan predikat; Ayat dasar dan ayat terbitan ; Susunan dalam ayat Ayat ialah unit pengucapan yang paling tinggi letaknya dalam susunan tatabahasa dan mengandungi makna yang lengkap. Binaan sintaksis pula merujuk kepada binaan yang dibentuk oleh perkataan yang berfungsi sebagai binaan ataupun konstituen dalam ayat, iaitu klausa dan frasa. Selain itu, perkataan daripada sudut binaan sintaksis ialah bentuk bebas yang minimum yang menjadi unsur setiap binaan sintaksis, iaitu ayat, klausa dan frasa. Ayat dan klausa mengandungi dua konstituen utama, iaitu frasa subjek dan frasa predikat. Sehubungan itu, frasa subjek dibentuk oleh frasa nama, manakala frasa predikat dibentuk oleh empat jenis frasa, iaitu frasa nama (FN), frasa kerja (FK), frasa adjektif (FA) dan frasa sendi nama (FS). Hasil dari binaan perkataan, frasa. klausa, ialah satu ayat.

1

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini, anda seharusnya dapat:

1.

Menjelaskan definisi ayat, ayat dasar, ayat terbitan, struktur binaan ayat, binaan subjek dan predikat

2.

Menganalisis binaan ayat, binaan ayat dasar, binaan ayat terbitan dan struktur subjek dan predikat dalam ayat.

KERANGKA TAJUK-TAJUK => => Ayat merupakan unit binaan yang terdiri daripada subjek dan predikat Ayat dasar : ayat yang mengandungi satu subjek dan satu predikat. Ayat dasar juga disebut sebagai ayat inti , iaitu ayat yang menjadi sumber bagi pembentukan ayat-ayat yang lain. => Ayat terbitan : ayat yang terhasil daripada proses penerbitan sesuatu ayat dengan mematuhi hukum tatabahasa atau rumus transformasi. => Proses penerbitan ayat berlaku sama ada secara pengguguran, penyusunan semula dan peluasan. Struktur binaan ayat : subjek dan predikat boleh berubah-ubah kedudukan mengikut kesesuaian dalam proses penerbitan ayat.

1.0

KANDUNGAN ISI

Kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep ayat dan binaannya. Seterusnya, perbincangan difokuskan kepada struktur binaan ayat serta struktur binaan subjek dan predikat dalam ayat.

1.1 Definisi Ayat (Sintaksis) Ayat ialah unit pengucapan yang paling tinggi letaknya dalam susunan tatabahasa dan mengandungi makna yang lengkap. Ayat boleh terbentuk daripada satu perkataan atau susunan beberapa perkataan yang

2

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU pengucapannya dimulakan dan diakhiri dengan kesenyapan, serta mengandungi intonasi yang sempurna (Nik Safiah Karim et.al, 2006). Sintaksis dapat ditakrifkan sebagai bidang ilmu bahasa yang mengkaji bentuk,struktur dan binaan atau konstruksi ayat (Siti Hajar Abdul Aziz . 2008). Contoh binaan ayat: Subjek (1). Ali (FN) (2). Pemburu itu (FN) (3). Bajunya (FN) (4). Rumah itu (FN) Predikat peniaga (FN) melontar lembing (FK) cantik sekali (FA) di tepi sawah (FS)

1.2 Struktur Binaan Subjek dan Predikat Subjek Konstituen yang terdiri daripada sama ada satu perkataan atau beberapa perkataan, yang menjadi judul atau unsur yang diterangkan. Predikat Kumpulan perkataan yang tergolong dalam satu frasa dan menjadi unsur yang menerangkan subjek.

Contoh: Subjek (5). Amin (6). Abang kandungku (7). Pegawai kastam itu Predikat guru besar di sekolah baru itu. sedang berehat di bilik sebelah. amat cekap.

Ayat di atas boleh juga disongsangkan dengan melakukan pendepanan predikat dan meletakkan subjek di belakang. Subjek (8). Guru besar di sekolah baru itu (9). Sedang berehat di bilik sebelah (10). Amat cekap Predikat Amin. abang kandungku. pegawai kastam itu.

3

1987). (14) Kucing comel (FN+FA) => Kucing comel itu kesayangan Mama. Nyatakan kepentingan membuat analisis sintaksis dalam kalangan guru bahasa. LATIHAN (i). iaitu ayat yang menjadi sumber bagi pembentukan ayat-ayat lain (Raminah Hj. (15) Mak Limah ke sawah (FN+FS) => Mak Limah ke sawah untuk menuai padi. (ii). Bincangkan pola-pola ayat dasar dalam bahasa Melayu 4 . Ayat dasar juga disebut sebagai ayat inti .Sabran. penyusunan semula atau peluasan. Ayat terbitan : ayat yang terhasil daripada proses penerbitan sesuatu ayat dengan mematuhi hukum atau rumus transformasi. AKTIVITI (i).3 Ayat Dasar dan Ayat Terbitan Ayat dasar : ayat yang mengandungi satu subjek dan satu predikat. (13) Pak Cik membaca(FN+FK) => Pak Cik membaca surat khabar. => Ah Meng berlari dengan pantas. Contoh : Ayat Dasar -------- Ayat terbitan (perluasan) (11) Faridah guru (FN+FN) (12) Ah Meng berlari (FN+FK) => Faridah guru yang sabar.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 1. Bina 5 ayat tunggal dan 5 ayat terbitan. Rahim Syam . Proses penerbitan ayat berlaku sama ada secara pengguguran.

Bahasa Melayu II.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Siti Hajar Abdul Aziz Sdn. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.al (2006).Rahim Syam (1987). Petaling Jaya: Oxford Fajar Nik Safiah Karim et. Kaedah Pengajaran Bahasa Malaysia.Bhd. (2008). Kuala Lumpur: Fajar Bakti. Tatabahasa Dewan. 5 . Raminah Hj.Sabran.

yang terdiri daripada satu atau gabungan beberapa bentuk bunyi bahasa. Perpindahan ayat merupakan satu proses pembentukan ayat berdasarkan binaan subjek dan predikat sama ada secara susunan biasa atau susunan songsang. ragam ayat serta aspek tatabahasa dalam binaan ayat. Perkataan dimulai dan diakhiri oleh sempadan perkataan. jenis ayat serta aspek tatabahasa bahasa Melayu akan disentuh dalam bab ini. (Marzukhi Nyak Abdullah.1997). Perpindahan Ayat Ragam Ayat.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 2 Sintaksis:   Urutan Kata. jenis ayat Sintaksis dan aspek tatabahasa bahasa Melayu Kata ialah satu unit ujaran yang bebas dan mengandungi makna. Selain itu. Jenis Ayat SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:    Konsep kata dan perpindahan ayat dalam Bahasa Melayu. 6 . Ragam ayat . Menjelaskan jenis-jenis ayat. Menyatakan konsep ayat berdasarkan jenis dan ragam ayat. konsep ragam ayat. HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. 2. anda seharusnya dapat: 1.

jenis ayat serta aspek tatabahasa yang lain. Terdapat unsur lain seperti kata bantu atau kata penguat dalam sesuatu ayat. Ramli sangat pandai bermain skuasy. Kek lapis itu enak sekali.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU KERANGKA TAJUK Sintaksis Konsep kata dan perpindahan ayat Ragam Ayat. 7 . Sebagai contoh. (Lutfi Abas . kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep sintaksis yang merangkumi konsep kata dan perpindahan ayat. Maniam itu baik sungguh.1975). kata kerja.1 Konsep kata dan Perpindahan Ayat Perkataan atau kata merupakan unsur yang terdapat dalam salah satu binaan ayat. (3). Frasa pula boleh terbina daripada satu atau beberapa perkataan yang mengandungi kata sama ada kata nama. ragam ayat.adjektif atau kata sendi nama. (2). terdapat ayat yang mempunyai kata adjektif seperti berikut: (1). 2. Jenis Ayat Aspek Tatabahasa 2. Aspek-aspek tatabahasa yang menjurus kepada bidang sintaksis merupakan aspek penting dalam melengkapi kajian bahasa.0 KANDUNGAN ISI Untuk pengetahuan anda.

Mary akan mengubah makna asal daripada bahasa Latin tersebut. Oleh itu.perbezaan urutan dalam pelbagai bahasa serta sistem bahasa yang berbeza-beza menjadikan bahasa itu sesuatu yang unik untuk dikaji dan digunakan. akhiran –us dan –am menentukan kata nama subjek dan kata nama objek. b) Min aina anta ? (bahasa Arab) Min = daripada / dari aina = mana anta = kamu (lelaki) Maksud terjemahan langsung [daripada mana kamu] kurang memberikan makna yang tepat dan gramatis dalam bahasa Melayu. dalam bahasa Melayu. perbandingan antara bahasa-bahasa di bawah: a) Paulus Mariam Vidit (bahasa Latin) Paulus = Paul Mariam =Mary vidit = melihat Dalam hubungan tersebut.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Konsep perpindahan ayat pula adalah berasaskan pola ayat dasar yang jelas terdapat perbezaan urutan dalam pelbagai bahasa. Ayat bahasa Melayu yang lebih sesuai bagi bahasa Arab tersebut ialah kamu datang dari mana? Oleh itu . Sebaliknya. kedudukan kata kerja tidak menjadi persoalan dan tidak menjejaskan makna ayat bahasa Latin tersebut. ayat Melihat Paul. 8 .al 2008). Kedudukan sesuatu perkataan atau kelompok perkataan dan kebolehan berubah tempat dalam sesuatu binaan ayat juga memperlihatkan ciri perbezaan (Nik Safiah Karim et. Sebagai contoh.

Dengan perkataan lain. Seterusnya.2 Ragam Ayat Konsep ayat telah pun diperkenalkan dalam penerangan sebelum ini. (ayat aktif) (5) Bola itu ditendang oleh Amar. Ayat aktif tak transitif ialah ayat yang mengandungi kata kerja yang tak transitif iaitu yang tidak diikuti oleh objek sebagai penyambut. Ayat aktif terdiri daripada ayat aktif transitif dan ayat aktif tak transitif. (ayat pasif yang mengalami pendepanan predikat) 2. Ayat aktif transitif ialah ayat yang mengandungi kata kerja transitif yang diikuti oleh frasa nama atau klausa komplemen sebagai objek atau unsur penyambut. Ragam ayat terdiri daripada ayat aktif dan ayat pasif. (ayat pasif) (8) Saya tendang bola itu. subjek terbitan sebagai judul. Ayat pasif pula mengutamakan Contoh: (4) Amar menendang bola itu. Hubungan antara ayat aktif dengan ayat pasif ialah perpindahan tempat frasa nama yang menjadi subjek dan objek ayat berkaitan. 9 .2. Terdapat dua jenis ragam dalam ayat.1 Ayat aktif Ayat aktif ialah ayat yang mengandungi kata kerja yang mengutamakan subjek asal sebagai unsur yang diterangkan. (ayat pasif) (6) Saya menendang bola itu. ayat boleh terdiri daripada pelbagai bentuk variasi mengikut polapola yang tertentu. kita akan bincangkan tentang ragam ayat yang menjadi salah satu unsur dalam ayat.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2. Ayat aktif mengandungi kata kerja yang mengutamakan subjek asas sebagai judul. (ayat aktif) (7) Bola itu saya tendang.

2. Kereta itu (16). 2. sepanjang malam. i) Ayat pasif dengan imbuhan kata kerja pasif Subjek Kata Kerja Pasif (15). buah durian. membaiki membeli membasahi Predikat Objek jalan itu. Ayat pasif dalam bahasa Melayu digolongkan kepada tiga jenis iaitu: a) Ayat pasif dengan imbuhan kata kerja pasif b) Ayat pasif dengan kata ganti nama diri pertama dan kedua c) Ayat pasif dengan perkataan kena yang hadir sebelum kata kerja. Kanak-kanak (13). pipinya. Ombak (14). Pekerja (10).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh : a) Ayat Aktif Transitif Subjek Kata Kerja Transitif (9). di pantai Damai. Air mata b) Ayat Aktif Tak Transitif Subjek Predikat Kata Kerja Tak Transitif (12).Semak samun sudah dibeli dibersihkan Oleh + Frasa Nama oleh Amin oleh pekerja minggu lepas setiap bulan. Diana sedang mandi memutih menangis Objek di kolam itu. Budin (11).2 Ayat Pasif Ayat pasif ialah ayat yang asalnya daripada ayat aktif transitif iaitu yang mengandungi kata kerja tetapi mengutamakan objek asal sebagai unsur yang diterangkan. Keterangan 10 .

lagi. Budak itu kena kena tembak kejar oleh pemburu. 3. i) Ayat penyata ii) Ayat tanya iii) Ayat perintah iv) Ayat seruan a) Ayat Penyata Ayat yang diucapkan dengan maksud membuat satu pernyataan. Saya sudah memiliki kereta baru. Ayat penyata juga dikenali sebagai ayat keterangan. Kuih itu pagi tadi. Kereta itu (18). Dunia ini penuh dengan dugaan. (23). Jenis Ayat Ayat dapat dibahagikan kepada empat jenis. 11 . Rusa itu (20).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU ii) Ayat pasif dengan kata ganti nama diri pertama dan kedua Subjek Frasa Kerja Pasif dengan Ganti Nama Diri Pertama atau kedua sudah saya bersihkan belum awak makan Keterangan (17). Contoh: (21). Dia pandai mengawal emosinya. iii) Ayat pasif dengan perkataan kena yang hadir sebelum kata kerja Subjek Kena Kata Kerja Dasar Oleh+Frasa Nama (19). Ayat penyata mempunyai tujuan menyatakan atau memberi keterangan tentang sesuatu hal. oleh anjing. (22).

terkejut. Perintah ditujukan kepada orang kedua dengan menggunakan kata ganti nama orang kedua seperti awak. engkau dan sebagainya. AKTIVITI 1. wah. aduh dan sebagainya. gembira. c) Ayat Perintah Ayat perintah ialah ayat yang diucapkan bertujuan untuk menimbulkan sesuatu tindakan. marah. LATIHAN 1. ayat seruan lazimnya tidak sempurna dan menyatakan perasaan sedih.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU b) Ayat Tanya Ayat tanya ialah ayat yang digunakan untuk menanyakan sesuatu hal dengan berdasarkan nada suara dan penggunaan perkataan tertentu.gembira. amboi. cis. 2. Bincangkan pola-pola ayat pasif dalam bahasa Melayu 12 . anda. Contoh kata seru ialah oh. Menurut Abdullah Hassan (2005).takut. duka . Nyatakan 4 jenis ayat dalam bahasa Melayu dengan memberikan contoh- contoh yang sesuai. hairan dan lain-lain. d) Ayat Seruan Ayat seruan ialah ayat yang diucapkan dengan membawa nada atau intonasi seruan dengan tujuan melahirkan sesuatu keadaan perasaan seperti marah. suka. Ayat tanya boleh wujud dengan kata tanya atau tanpa kata tanya. kamu.sedih dan sebagainya.

Rahim Syam (1987). Raminah Hj. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.al (2006).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. 13 . Kuala Lumpur: Fajar Bakti. Shah Alam:Penerbit Fajar Bakti Sdn. Marzukhi Nyak Abdullah. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Tatabahasa Dewan.Bhd. Kaedah Pengajaran Bahasa Malaysia. Nik Safiah Karim et. (1997)Kamus Tatabahasa Bahasa Melayu. Bhd.Sabran.

ayat dan klausa mengandungi dua konstituen utama. iaitu frasa subjek dan frasa predikat. Malah. Tahukah anda bahawa dalam bahasa Melayu. iaitu frasa nama (FN). 14 . Sehubungan itu. maka sesuatu ayat itu tidak akan dapat wujud dengan sempurna. Binaan Frasa Nama bahasa Melayu. Tanpa unsur frasa. manakala frasa predikat dibentuk oleh empat jenis frasa. terdapat unsur frasa nama yang menjadi salah satu binaan dalam satu-satu ayat. frasa kerja (FK).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 3 Frasa Nama Bahasa Melayu SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:   Konsep Frasa Nama. frasa subjek dibentuk oleh frasa nama. Frasa nama juga menjadi tonggak dalam binaan sintaksis. frasa adjektif (FA) dan frasa sendi nama (FS). Binaan sintaksis pula didasari oleh pola-pola ayat yang mengandungi pola-pola frasa yang menjadi tunjang dalam ayat sama ada sebagai subjek atau predikat.

KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Nama inti 3. 15 .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. anda seharusnya dapat: 1. menjelaskan binaan frasa nama. perbincangan ditumpukan kepada ciri-ciri dan jenis-jenis frasa nama bahasa Melayu. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa nama berdasarkan pendapat ahli-ahli bahasa.0 KANDUNGAN ISI + inti inti + penerang Anda perlu mengetahui bahawa. 2. menjelaskan definisi frasa nama dan. Seterusnya.

menggigit makanan. Struktur Frasa Nama (inti + inti) Frasa Nama Inti (5). memberi ceramah. Pegawai (10). menduduki ujian. Unsur inti boleh wujud secara sendiri atau dengan sederetan penerang yang hadir sebelum frasa nama atau sesudahnya. Emak (2).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 3. peniaga sayur. Ibu (6). . bandar selamat.1 Konsep Frasa Nama Bahasa Melayu Frasa Nama menurut Nik Safiah Karim et. untuk pekerja sahaja.al. 1986) Contoh : Subjek Frasa Nama (1). (2008) ialah konstituen atau unsur yang menjadi pengisi frasa nama yang terdiri daripada kata nama sebagai unsur intinya. Anak (11). Frasa nama ialah frasa yang boleh berdiri pada subjek dan objek ayat dan predikat nama. Bandar Putrajaya Predikat Frasa Nama peniaga. Putrajaya (4). baik akhlaknya. Atlet (8). Emak Wan Seng (3). bandar selamat. Keluar Inti bapa masuk Predikat saling bantu-membantu. Struktur Frasa Nama (inti + penerang) Frasa Nama Inti (7). disamping boleh menggantikan kata nama (Asmah Hj.Omar. atau sebelum dan sesudah frasa nama. Kucing Penerang paralimpik semester akhir Jabatan Haiwan yang soleh itu jinak itu 16 Predikat meraih pingat emas. Pelajar (9).

mawar.2 Binaan Frasa Nama Dalam Bahasa Melayu Binaan frasa nama boleh terbentuk daripada satu perkataan atau lebih (Abdullah Hassan et. Frasa digunakan bagi membina ayat. parsi.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 3.al. Frasa ialah unsur terkecil dalam bidang sintaksis. Dalam struktur binaan ayat. (Abdullah menjurus kepada dua struktur frasa dan binaan Hassan. namun perbincangan dalam topik 3 ini frasa nama. Binaan frasa dapat dibentuk daripada satu kata atau lebih. pantai Penerang penyambut nama pemutar penjaga Penerang kelamin Penerang tempat nama pelakon guru nama pinggiran 17 . Walaupun terdapat beberapa pendapat tentang binaan frasa nama bahasa Melayu. frasa didapati merupakan unsur yang terletak di bawah klausa. wanita. Binaan frasa nama dapat digambarkan seperti berikut: Binaan Nama Penerang keturunan Suku bangsa Penerang Inti + Penerang Nama jenis bunga nama kucing nama askar Frasa Penerang Inti Penerang British.1983). Penerang kegunaan nama serbuk minyak kari pelincir skru pintu lelaki. Jawa. 2006).

kedua ketiga badan bukau puan bawah mati 18 .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Penerang (Penentu Binaan Frasa Nama Hadapan) Inti Penerang (Bilangan+penjodoh (Inti) bilangan) tiga orang lima buah tujuh dulang guru kereta nasi minyak. Penerang Penerang (Penentu belakang) Inti orang rumah Penerang kata kerja Penerang kata adjektif Penerang frasa sendi nama Penerang bilangan ordinal Inti + inti dengan maksud Inti + inti sama erti Inti + inti dengan maksud berlawanan tuan atas hidup mesin bilik pengemis kereta baju banglo tempat tingkat tubuh bukit itu ini kira menunggu muda antik di jemuran di desa.

Kuala Lumpur. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka.Omar (1986) Nahu Melayu Mutakhir. Senaraikan 20 binaan frasa nama berdasarkan sebuah cerpen atau rencana yang terdapat dalam majalah terbitan Dewan Bahasa dan Pustaka. Asmah Hj. Tulis 10 contoh frasa nama bagi binaan inti + penerang nama.al (2008). Apakah ciri-ciri yang dapat membezakan frasa daripada ayat? BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1.al (2006) Sintaksis.Bhd. PTS Professional Publishing Sdn. 19 . Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. LATIHAN 1. Nik Safiah Karim et. Tatabahasa Dewan.Bhd. 2. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. atau akhbar tempatan. Abdullah Hassan et.

unsur yang diterangkan merupakan unsur inti yang hadir pada kedudukan pertama dan unsur menerangkan merupakan unsur penerang yang hadir pada kedudukan yang kedua. Dalam peraturan ini.0 Konstituen Frasa Nama Konstituen Frasa Nama dalam tatabahasa Bahasa Melayu mengandungi aspekaspek yang telah disusun secara sistematik berdasarkan rumus-rumus tatabahasa bahasa Melayu :    Peraturan D-M (Hukum D-M) Kekecualian Hukum D-M Bilangan dan panggilan Peraturan D – M (Hukum D .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 4 Susunan Konstituen Frasa Nama Bahasa Melayu  Peraturan D-M  Kekecualian Hukum D-M  Bilangan dan Panggilan 4. Contoh : Frasa Nama Diterangkan (Inti) Askar Budak Pemain Penarik Penghantar Pensyarah Pakar Doktor Menerangkan (Penerang) Melayu lelaki boling beca surat wanita psikologi veterinar 20 .M) 4.1 Dalam tatabahasa bahasa Melayu. D-M membawa maksud diterangkan (D) dan menerangkan (M).

Kedai Makanan Rahim ( bukan Rahim Kedai Makan / Kedai Makan Rahim) .sup kambing ( bukan kambing sup) .M juga wujud akibat kebiasaan dalam penggunaan.sos cili (bukan cili sos) .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh-contoh lain: .M.nasi goreng (bukan goreng nasi) 4.M Konsep kekecualian wujud dalam kebanyakan bahasa di dunia bagai merasionalkan penggunaan sistem bahasa yang sudah lazim dipakai secara mantap dalam masyarakat pengguna bahasa. keadan itu menjadi perkara lazim dan terhasillah satu fenomena bahasa yang menyimpang dari rumus tatabahasa dalam konteks hukum D . Hal yang demikian berlaku disebabkan oleh kecenderungan pengguna bahasa menggunakan sistem bahasa lain bagi bahasa sendiri . 21 .2 Kekecualian Hukum D .Restoran Ali ( bukan Ali Restoran) . kekecualian hukum D . seperti sesetengan penguna bahasa Melayu yang gemar menggunakan sistem bahasa Inggeris sebagai kayu ukur berbahasa.cakera padat (bukan padat cakera/compact disc) . terutama sekali yang melibatkan pada nama-nama jawatan. Kebiasaan ini mewujudkan kelaziman yang semakin diterima penggunaannya dalam masyarakat pengguna bahasa.kentang goreng ( bukan goreng kentang) . Lama-kelamaan.pisang goreng (bukan goreng pisang) . Selain itu.

(15). (14). dan seumpamanya. (17). Contoh penggunaan dalam ayat: (12). Naib presiden yang baharu telah berucap dalam majlis perasmian. Pembantu penyeldik sedang membuat penganalisisan data kajian. (13). 22 . Perdana Menteri Malaysia yang pertama ialah YTM Tunku Abdul Rahman. Ketua Hakim Negara telah bercuti selama dua hari. menteri pengangkutan. Ibu pejabat Kastam daerah Johor Bahru dipindahkan ke Jalan Aman. Timbalan Perdana Menteri membuat lawatan kerja ke Syria. (16). (18). menteri kanan. hal ini tidak berlaku pada frasa menteri besar.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh: Penerang (M) Perdana Ibu Naib Ketua Timbalan Naib Pembantu Menteri Pejabat Presiden Hakim Perdana Menteri Presiden Penyelaras Diterangkan (D) Namun. Jawatan Naib Presiden disandang oleh Dato Hj.Ali. Mohd. imam besar.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 4.3 Bilangan dan Panggilan Kata bilangan yang berfungsi sebagai penerang dalam frasa nama boleh wujud di hadapan katan nama inti. (Abdullah Hassan, 2006) Dalam konteks ini, bilangan yang digunakan merujuk kepada unsur numerik yang menjadi penanda kepada jumlah yang difokuskan dalam frasa.

Contoh

:

lima ekor kuda segolongan kecil peneroka kelima-lima pendekar silat sekumpulan penyelidik segelintir pengundi sejumlah wang sebilangan besar pekerja Contoh ayat: (19) Lima ekor kuda telah dibeli oleh Haji Tahir. (20). Segolongan kecil peneroka sudah menanam pokok gaharu. (21). Kelima-lima pendekar silat itu menunjukkan gaya kepahlawanan. (22). Sekumpulan penyelidik sudah mendapat elaun khas. (23). Segelinitr pengundi pilihanraya dilihat berlegar-legar di situ. (24). Sejumlah wang yang besar diperlukan untuk kos perubatan. (25). Sebilangan besar pekerja sudah pulang ke kampung.

Secara lebih khusus, kata bilangan boleh dibahagikan kepada enam kumpulan berdasarkan makna (Hashim Hj.Musa, 1993); i. Kata bilangan tentu ii.Kata bilangan tak tentu iii.Kata bilangan himpunan iv.Kata bilangan pisahan v.Kata bilangan pecahan; dan vi.Kata bilangan tingkatan 23

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Kata Bilangan Tentu Kata bilangan yang mendukung makna tentu yang menjurus kepada bilangan khusus terdiri daripada angka yang boleh dilambangkan dengan simbol atau huruf abjad. Contoh: satu = 1 dua = 2 Contoh ayat: (26). Konvokesyen ke-2 telah dilaksanakan pada hari semalam. (27). Sukan Asia ke-XIV telah mencatat satu sejarah kegemilangan atlet Malaysia. (28). Dollah mendapat tempat ketiga dalam pertandingan nyanyian. (29). Shakira mempunyai empat ekor anak kucing. (30) Hang Tuah memiliki dua ekor kuda putih . empat = IV sepuluh = X

Kata Bilangan Tak Tentu

Kata bilangan yang merujuk kepada jumlah bilangan yang tidak khusus . Contoh: Segala, semua , banyak ,sedikit, beberapa, sekalian, sekelompok. Contoh ayat: (31). Beberapa orang guru telah ditukarkan ke sekolah pedalaman. (32). Kegiatan gotong-royong itu disertai oleh semua penduduk kampung. (33). Segala bantuan yang diberikan oleh pihak sekolah amat dihargai.

Kata Bilangan Himpunan Kata bilangan yang merujuk kepada jumlah bilangan yang terhimpun atau terkumpul. Contoh: berpuluh-puluh, berbelas-belas, beratus-ratus, beribu-ribu, kedua-dua, kelimalima, kesemua. 24

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh ayat: (34). Berpuluh-puluh kenderaan tentera telah bergerak ke sempadan negara. (35). Kedua- dua peninju itu telah diberi penghargaan oleh pihak persatuan. (36). Kesemua mangsa banjir telah dipindahkan ke tempat yang selamat. Kata Bilangan Pisahan Kata bilangan jenis pisahan merujuk kepada unsur pemisahan dalam proses memerihalkan bilangan yang menjadi dasar pokok pernyataan. Kata jenis ini juga adalah sejumlah perkataan yang menyokong makna bilangan yang terasing. Contoh: masing-masing, setiap, tiap-tiap Contoh ayat: (37). Masing-masing ada pendapat yang tersendiri dalam isu pembangunan sukan. (38). Setiap hari dilalui oleh Pak Malau dengan hati yang tabah. (39). Tiap-tiap pasukan mempunyai ketua yang dilantik oleh pihak pengurusan. Kata Bilangan Pecahan Kata bilangan jenis pisahan merujuk kepada unsur pecahan atau pembahagian daripada jumlah keseluruhannya. Contoh: setengah, separuh, sepertiga, segelintir, sebahagian Contoh ayat: (40). Setengah daripada kawasan ini adalah milik Tuan Haji Ali. (41). Sabar itu adalah separuh daripada iman. (42). Sebahagian daripada ahli-ahli persatuan tidak hadir. Kata Bilangan Tingkatan Kata bilangan tingkatan merujuk kepada sejumlah perkataan yang mendukung makna taraf tingkatan bilangan. contoh: pertama, kedua, ketiga , keseribu. 25

Profesor Ungku Aziz Tunku Kamalia Syed Zain Barakbah Sharifah Mona Alsagoff Tan Sri Malik Kamal 26 . Datuk dan seumpamanya lazim digunakan sebelum kata nama inti. (44). pengiktirafan ataupun penentuan identiti secara lebih khusus. Tunku. Contoh: Datuk Maharaja Lela Datuk Sagor Haji Abdul Rahman Limbong Tuan Adam Puan Mastura Chong Contoh ayat : (46). Datuk Maharaja Lela ialah seorang pejuang yang menentang Inggeris di Perak. Jenis-jenis kata panggilan seperti Tuan. (45). konsep panggilan ( kata panggilan) merupakan unsur frasa nama yang hadir sebelum kata nama inti ( Abdullah Hassan. Datuk Sagor harus diingati sebagai seorang pahlawan.Profesor Ungku Aziz merupakan seorang pencetus idea penubuhan tabung pengurusan haji di Malaysia. Tun.4 Panggilan / Kata Panggilan Sementara itu. Kata panggilan merupakan satu sistem yang digunakan dalam bahasa Melayu bagi tujuan penghormatan. Pengunjung keseribu akan diberi hadiah cepu emas. 2008).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU contoh ayat: (43). (48). 4. Haji. Gerai pertama menjadi perhatian pembeli. Dia mampu meraih tempat kedua sahaja dalam pertandingan tersebut. (47). Puan .

Hashim Hj.Bhd.al (2006) Sintaksis. Tatabahasa Dewan. Apakah maksud hukum D-M? 2.Bhd. Bahasa Melayu II.al (2008). PTS Professional Publishing Sdn. Nik Safiah Karim et. LATIHAN 1.ayat di bawah dengan ayat-ayat yang sesuai berdasarkan Hukum D. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. b) Cili sos jenama lada dijual di Aminah Mini Market. d) Lain-lain hal boleh dibincangkan pada lain hari. Abdullah Hassan et. anda boleh bayar bil awal. BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn.Musa ( 1993) Binaan dan Fungsi Perkataan dalam Bahasa Melayu. c) Kenderaan mini bas sudah semakin dilupakan. Siti Hajar Abdul Aziz (2008).Bhd. 27 . Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Bina carta atau pengurusan grafik untuk menunjukkan peraturan D – M. f) Lain masa. g) Sport rim kereta itu milik Romli. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. e) Itu hari kita sudah bercadang melawat mini zoo. a) Ahmad punya kedai terletak di sebelah bas terminal. Tulis semula ayat.M. Kuala Lumpur.

iaitu frasa nama (FN). anda seharusnya dapat:   Menjelaskan definisi frasa kerja dan binaan frasa kerja (1.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 5 Frasa Kerja Bahasa Melayu    Binaan Frasa Kerja Binaan Frasa Kerja Tanpa Objek Binaan Frasa Kerja Dengan Objek SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:   Menjelaskan definisi frasa kerja dan binaan frasa kerja Menganalisis binaan frasa kerja. Frasa kerja juga menjadi salah satu tonggak dalam binaan sintaksis. HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. binaan frasa kerja tanpa objek dan dengan objek Tahukah anda bahawa dalam bahasa Melayu. frasa kerja (FK). frasa adjektif (FA) dan frasa sendi nama (FS).1) Menganalisis binaan frasa kerja. manakala frasa predikat dibentuk oleh empat jenis frasa. Malah. binaan frasa kerja tanpa objek dan dengan objek (1. ayat dan klausa mengandungi dua konstituen utama. terdapat unsur frasa kerja yang menjadi salah satu binaan dalam satu-satu ayat. Sehubungan itu. iaitu frasa subjek dan frasa predikat.6) 28 . Frasa kerja binaan sintaksis pula didasari oleh pola-pola ayat yang mengandungi pola-pola frasa yang menjadi tunjang dalam ayat sama ada sebagai subjek atau predikat. frasa subjek dibentuk oleh frasa nama.

1 Konsep Frasa Kerja Bahasa Melayu menurut Siti Hajar Abdul Aziz. Frasa kerja bertugas sebagai predikat dalam susunan ayat biasa. Frasa kerja wujud dalam sesuatu ayat dalam binaan predikat. frasa kerja terdiri daripada satu atau beberapa perkataan dengan kata kerja berfungsi sebagai fungsinya. Frasa kerja dalam bahasa Melayu terdiri daripada kata kerja sebagai dasarnya. 5. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa kerja berdasarkan pendapat ahli-ahli bahasa. Dalam susunan ayat biasa.al (2006). Menurut Abdullah Hassan et.0 KANDUNGAN ISI Anda perlu mengetahui bahawa. frasa kerja berfungsi sebagai predikat.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Kerja(Predikat) Frasa kerja (tanpa objek) Frasa Kerja (dengan objek) 5. (2008) ialah frasa yang terdiri Frasa Kerja daripada kata kerja sebagai unsur intinya. 29 .

Kata kerja tersebut tidak memerlukan atau tidak tidak diikuti oleh frasa nama sebagai objek atau penyambut. menjual sayur di pasar. (92) dan (93) menunjukkan kata kerja tidur. Faisal tidur lena di bilik tidur. Kata kerja tak transitif ialah kata kerja yang tidak memerlukan objek sebagai penyambut.Ramlee Predikat Frasa Kerja menjemur kain. (10). ayat (91) .2 Binaan Frasa Kerja Binaan kata kerja terdiri daripada kata kerja tak transitif atau kata kerja transitif. Budak nakal itu terjatuh lagi. Kata kerja tak transitif juga dikatakan sebagai kata kerja yang tidak memerlukan frasa nama sebagai objek (penyambut) untuk melengkapkannya. Dia selalu bergaduh. Pemuzik itu (4).1 Frasa Kerja Tanpa Objek Frasa kerja tanpa objek merupakan jenis frasa yang tidak memerlukan penyambut (objek) dan boleh berdiri sendiri dalam sesuatu binaan predikat. (7). P. Faisal tidur lena. mencipta lagu itu. Namun kata kerja ini boleh diikuti oleh unsur pelengkap dan penerang. 30 .2. meniup saksofon. Emak Ahmad (3). Dia selalu bergaduh sesama rakan sekolah. Berdasarkan contoh ayat di atas. (6).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh : Ayat Subjek (1). (9). Contoh: (8). Emak (2). terjatuh dan bergaduh. Contoh : (5). Budak nakal itu terjatuh lagi setelah terpijak kulit pisang. 5. 5.

5. Pelajar itu menaikkan bendera semasa perhimpunan. frasa yang bergaris ialah unsur keterangan yang mengikuti objek. 31 . dan (96). Dalam ayat (11).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Dalam ayat (94). ayat ini masih mengekalkan konsep kata kerja tak transitif (tanpa objek) Pelengkap ialah perkataan yang hadir selepas kata kerja transitif dan berfungsi untuk melengkapkan kata kerja tersebut. Biarpun begitu.3 Frasa Kerja Dengan Objek Frasa kerja dengan objek dikenali juga sebagai frasa kerja transitif. Frasa kerja transitif mempunyai dasar kata kerja transitif. (13). kata kerja telah diberi unsur pelengkap dan penerang. Mahmud membaiki radio yang telah rosak. Ibu menganyam tikar setiap hari. frasa kerja. Kata kerja jenis ini mesti diikuti oleh frasa nama sebagai objek atau penyambut untuk melengkapkan kata kerja tersebut. frasa adjektif dan frasa sendi nama. (12) dan (13). kadang-kala terdapat kekeliruan dalam kalangan pengguna bahasa menggunakan frasa kerja sebagai predikat. Unsur keterangan juga boleh terdiri daripada frasa nama. Frasa kerja juga boleh menerima unsur keterangan. Kata kerja transitif pula ialah kata kerja yang memerlukan objek. Hal yang demikian berlaku dalam proses membina sesuatu ayat. Contoh: Frasa Kerja Kata Kerja Transitif Menaikkan menganyam membaiki Penyambut bendera tikar radio Contoh ayat lengkap: (11). (95). (12). Dalam konteks ini .

Zamani akan melaporkan kejadian itu kepada warden asrama (21).Datuk Amran menghasilkan banyak produk berasaskan herba. Zamani akan melaporkan kepada warden asrama tentang kejadian itu. ‘tangan’. Ayat-ayat yang tersebut di atas harus ditulis begini: (rujuk ayat 20 – 24) (20). Semua ayat di atas tidak menepati sistem penggunaan kata/frasa kerja transitif. ‘bulu tangkis’ dan ‘isu pendidikan’ ialah objek yang mesti hadir selepas kata kerja transitif. Datuk Aman menghasilkan produk berasaskan herba.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh kesilapan dapat dilihat dalam ayat (15) hingga ayat (19). (16). (23). (22). (17).Halijah menggenggam erat tangan suaminya. (24). (19). 32 . Tuan Pengarah sedang membincangkan tentang isu pendidikan. Lee Chong Wei menghantar bulu tangkis ke jaring dengan tenang. Tuan Pengarah sedang membincangkan isu pendidikan. Halijah menggenggam tangan suaminya dengan erat. (18). Lee Chong Wei menghantar dengan tenang bulu tangkis ke jaring. ‘produk ’. Catatan: kejadian’. (15).

Bhd.al (2006) Sintaksis. (2008). Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. atau akhbar tempatan. Bahasa Melayu II. Tulis 10 contoh frasa kerja tanpa objek LATIHAN 1. Abdullah Hassan et.Bhd. Buat analisis binaan frasa kerja berdasarkan sebuah cerpen atau rencana yang terdapat dalam majalah terbitan Dewan Bahasa dan Pustaka.Bhd. PTS Professional Publishing Sdn. Siti Hajar Abdul Aziz Sdn.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. Kuala Lumpur. Petaling Jaya: Oxford Fajar 33 . BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am.

Kata bantu boleh hadir di hadapan predikat kata kerja. frasa kerja dengan ayat komplemen dan unsur keterangan dalam frasa kerja(1. anda seharusnya dapat:  Menghurai frasa kerja dengan kata bantu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 6 Frasa Kerja Bahasa Melayu  Frasa Kerja dengan Kata Bantu  Frasa Kerja dengan Ayat Komplemen  Unsur Keterangan dalam Frasa Kerja SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:  frasa kerja dengan kata bantu. HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. Hal yang demikian membuktikan bahawa kepelbagaian elemen kata dalam sesuatu frasa bahasa Melayu menghasilkan satu sistem yang komprehensif. Terdapat dua jenis kata bantu iaitu kata bantu aspek dan kata bantu ragam.1) 34 . Frasa kerja dalam bahasa Melayu mempunyai elemen kata bantu dalam predikat. Selain itu. kita akan melihat pola-pola frasa kerja yang menggunakan kata bantu dalam predikat. aspek penggunaan ayat komplemen dan unsur keterangan akan dibincangkan juga dalam tajuk frasa kerja bahasa Melayu. Dalam perbincangan ini. frasa kerja dengan ayat komplemen dan unsur keterangan dalam frasa kerja.

frasa kerja yang melibatkan kata bantu aspek merupakan keperihalan tentang aspek masa lampau. (2).1 Frasa Kerja Dengan Kata Bantu Aspek Menurut Siti Hajar Abdul Aziz.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Kerja (Predikat) Frasa kerja (didahului kata bantu aspek. Bagi menjelaskan fungsi kata bantu dalam frasa. 35 . Amirul sudah mencapai kejayaan dalam peperiksaan yang lepas. dan kata bantu ragam) Frasa kerja (dengan ayat komplemen) 6. Dalam susunan ayat biasa. Frasa kerja bertugas sebagai predikat dalam susunan ayat biasa. Dia telah menulis puisi sejak di bangku sekolah. diberikan contoh ayat berkaitan. frasa kerja berfungsi sebagai predikat. telah .pernah) (1). Contoh (fungsi menunjukkan masa yang telah berlaku: sudah . (2008) Frasa kerja terdiri daripada kata kerja sebagai unsur intinya. 6. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa kerja berdasarkan pendapat-pendapat ahli bahasa. Dalam hal ini. ini atau masa hadapan.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu aspek. Frasa kerja dalam bahasa Melayu terdiri daripada kata kerja sebagai dasarnya.

(10). Contoh (fungsi menunjukkan perbuatan yang belum dilakukan: akan dan belum) (4). Maslina mahu membuktikan bahawa dia juga mampu menjadi juara. (5). Wan Malini akan memetik bunga di taman. harus. (8). Dia harus pulang ke kampung segera. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu aspek yang memerihalkan perasaan ketika melakukan perbuatan. boleh. belum 6. Michael pernah mendapat pengiktirafan sebagai guru cemerlang. (9).3 Frasa Kerja Dengan Ayat Komplemen Frasa kerja dengan ayat komplemen merupakan jenis frasa yang boleh menerima pelengkap atau sebaliknya yang dipancangkan ke dalam klausa utama bagi binaan sesuatu ayat. 6. boleh menerima ayat komplemen. masih. frasa kerja sama ada jenis transitif atau tak transitif. 36 . atau masa hadapan. dan dapat Frasa Kerja Dengan Kata Bantu Ragam Frasa kerja yang melibatkan kata bantu ragam merupakan keperihalan tentang aspek perasaan. Dia hendak bekerja di Kuala Lumpur. Yatim boleh berjaya jika dia berusaha bersungguh-sungguh. mahu. akan. Menurut Nik Safiah Karim et.2 Kata Bantu Ragam Memerihalkan perasaan ketika melakukan perbuatan. kini.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (3).al (2008). Contoh ayat: (6). sudah. Kata Bantu Kata Bantu Aspek Memerihalkan masa lampau. Daud dapat menyertai program sukan berkuda di Johor Bahru. sedang. Contoh: hendak. (11). Anda mesti belajar untuk menguasai kemahiran mengajar. (7). Adi Kencana belum lagi berminat untuk merantau ke kota. mesti. Contoh : telah.

maka ayat yang terbentuk ialah ayat majmuk Contoh : (i) Frasa kerja transitif dengan ayat komplemen (12). Kata kerja tersebut menerima ayat komplemen yang akhirnya membentuk ayat majmuk. Haji Amin percaya bahawa mangsa kebakaran itu boleh diselamatkan. Unsur-unsur keterangan boleh terdiri daripada binaan frasa sendi nama.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Dalam binaan predikat. (ii) Frasa kerja tak transitif dengan ayat komplemen (15). dan frasa nama. (16). supaya. ayat ini masih mengekalkan konsep kata kerja tak transitif dan akhirnya membentuk ayat majmuk. unsur keterangan hadir selepas objek (penyambut). frasa kerja jenis ini ditandai dengan penggunaan kata kata hubung bahawa. terjatuh dan bergaduh. Bagi kata kerja transitif. frasa adjektif. (17). Yang pasti. Jasmin berpendapat bahawa kerjaya guru sangat mencabar. (16). dan (17). Apabila keadaan sedemikian berlaku.4 Unsur Keterangan dalam Frasa Kerja Unsur keterangan dalam frasa kerja diwakili oleh unsur-unsur penerang yang memerihalkan atau menerangkan kata kerja tersebut dengan lebih lanjut. (14). Berdasarkan contoh ayat di atas. Cikgu Normah menegaskan bahawa tidur yang berkualiti adalah perlu untuk kesihatan minda. Unsur –unsur biasanya hadir selepas kata kerja. Dalam ayat (15). Kim Seng faham bahawa jirannya terpaksa berpindah ke kampung. ayat (12) . (13). unsur keterangan ini dapat memberikan gambaran yang lebih jelas 37 . Pak Mat mengakui bahawa dia pernah berkhidmat dalam pasukan komando. frasa kerja tak transitif telah menerima ayat komplemen. semoga dan untuk. demi. Biarpun begitu. 6. (13) dan (14) menunjukkan kata kerja tidur. Pemandu bas itu memaklumkan bahawa semua penumpang selamat sampai ke destinasi.

kepada .dari. Contoh: (18) Dia belajar di universiti. (20) Swee Ling berasal dari Negeri Sembilan.pada jelas terdapat dalam unsur keterangan ini. (ii) Keterangan waktu Dua bentuk keterangan waktu wujud dalam frasa kerja iaitu   Contoh : (22) Pensyarah itu menamatkan kuliah pada jam 9 malam. (21) Emak Shafik menerima hadiah cenderamata daripada guru besar. 38 bentuk frasa sendi nama yang mengandungi kata sendi nama iaitu pada.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU tentang maksud dan sasaran makna dalam sesuatu frasa yang menjadi struktur binaan dalam satu-satu frasa. unsur keterangan dapat dibahagikan kepada lapan jenis: (i) Keterangan tempat atau arah (ii) Keterangan waktu (iii) Keterangan cara (iv) Keterangan tujuan atau harapan (v) Keterangan alat (vi) Keterangan penyertaan (vii) Keterangan hal (viii) Keterangan bagai Huraian: (i) Keterangan tempat atau arah Unsur keterangan tempat atau arah membincangkan tempat berlakunya peristiwa. dalam .ke. sejak dan hingga bentuk frasa nama seperti semalam. (24) Aiman menunggu kepulangan ayahnya hingga pukul 12 malam. Penggunaan kata sendi nama di. (19) Abang Malik memanjat ke atas bumbung rumah. Berdasarkan aspek makna yang hadir dalam frasa kerja. . tahun lepas. (23) Pameran kesenian itu bermula sejak semalam.daripada.

(33) Harjit Singh memukul bola dengan kayu hoki. (26) (a) Azman berlari dengan pantasnya. 39 . (v) Keterangan alat  Unsur yang menerangkan peralatan. Mereka berkahwin untuk mencapai kebahagiaan hidup. perkakas atau benda yang digunakan dalam sesuatu proses atau peristiwa. Contoh : (25) Air sungai mengalir deras. untuk dan bagi.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (iii) Keterangan cara   Keterangan cara boleh bersumberkan daripada kata adjektif. (26) Azman berlari pantas. (25) (a) Air sungai mengalir dengan derasnya. (27) (a) Menteri berjalan dengan megahnya. Kata sendi nama yang digunakan ialah dengan. Contoh : (28) (29) (30) Muhamad belajar bersungguh-sungguh demi masa depan. (iv) Keterangan tujuan atau harapan   Keterangan tujuan atau harapan ialah unsur yang menerangkan sesuatu perbuatan atau kejadian. Penghulu berucap di perhimpunan itu bagi menjelaskan isu sebenar. Keterangan cara boleh terbina daripada frasa sendi nama yang mengandungi kata sendi nama dengan diikuti kata adjektif yang menerima kata pembenda –nya. (27) Menteri berjalan megah. Contoh: (31) Guru pelatih itu datang dengan menaiki kereta api (32) Encik Ahmad memotong kek dengan pisau. Keterangan tujuan menggunakan kata sendi nama : demi.

(35) Pegawai kebajikan melawat kampung contoh dengan ahli jawatankuasa surau.5 Kesimpulan Frasa kerja merupakan satu bentuk frasa yang kompleks dan mampu menerima unsur-unsur perkataan yang menjadi struktur asas dalam binaan predikatnya. bagai. 40 . Contoh : (40) Amran berlagak seperti pegawai tinggi . (43) Hidungnya mancung bak seludang. 6. Hal yang demikian bergantung kepada situasi dan rumus yang menjadi dasar dalam pembentukan frasa yang akhirnya menghasilkan satu ayat yang lengkap. Kata sendi nama yang digunakan ialah dengan. (41) Kepantasan lelaki itu bertindak bagai lipas kudung .kesamaan atau hampir sama. ikut bersama-sama atau melibatkan diri. Contoh: (34) Aminah datang ke masjid dengan suaminya. Contoh: (37) Tuan pengurus sedang memikirkan tentang masalah itu. sebagai. bak. Kata sendi nama yang digunakan ialah seperti. terhadap. (39) Jurutera perunding membuat penilaian semula tentang projek tersebut. (42) Diana berlakon sebagai Puteri Gunung Ledang. (viii) Keterangan bagai   Unsur yang menerangkan keserupaan. (vii) Keterangan hal   keterangan hal berfungsi menerangkan keadaan kata sendi nama yang digunakan ialah tentang. (36) Muniandy masuk ke pejabat dengan pembantunya. (38) Panel disiplin membuat teguran terhadap kes itu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (vi) Keterangan penyertaan   Unsur yang menerangkan maksud ikut serta. mengenai.

Abdullah Hassan et. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). melagukan v. Kuala Lumpur. LATIHAN 1. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. 41 .Bhd. Binaan Dan Fungsi Perkataan Dalam Bahasa Melayu. Bahasa Melayu II. mendirikan BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. memancing iv. Hashim Hj. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. i.al (2006) Sintaksis. memikirkan ii. berjumpa x. PTS Professional Publishing Sdn. bersedia vii.Bhd. Berdasarkan perkataan di bawah. mengalami ix.Bhd. bina ayat yang menggunakan predikat frasa kerja dengan kata bantu ragam atau kata bantu aspek.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka.Musa (1993). memutuskan viii. Nik Safiah Karim et. bertolak iii. berupaya vi. Bincangkan fungsi kata bantu ragam dan kata bantu aspek dalam frasa kerja.al (2008) Tatabahasa Dewan.

Binaan Frasa Adjektif: Unsur Pengisi Frasa Adjektif . Selain itu. 42 . kata adjektif yang hadir selepas kata nama disebut sebagai penerang. kata penguat dan kata bantu dalam frasa. Harus dijelaskan bahawa kata adjektif yang hadir selepas kata kerja disebut sebagai keterangan. Dalam perbincangan ini. unsur pengisi yang wujud dalam frasa adjektif akan dibincangkan juga dalam tajuk frasa adjektif bahasa Melayu ini.Kata Bantu dalam Frasa Adjektif SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:    Binaan frasa adjektif : unsur pengisi frasa adjektif Penguat Kata bantu dalam frasa adjektif Frasa adjektif dalam bahasa Melayu mempunyai elemen kata yang terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mewakili kata sifat atau kata adjektif sebagai kata intinya.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 7 Frasa Adjektif Bahasa Melayu . Sementara. kita akan melihat pola-pola frasa adjektif yang berkaitan dengan binaan frasa. Hal yang demikian membuktikan bahawa kepelbagaian elemen kata sifat atau kata adjektif memberikan impak dalam pembentukan frasa adjektif yang berfungsi sebagai predikat dan juga unsur keterangan dan unsur penerang dalam predikat.Penguat .

penguat dan kata bantu. Frasa adjektif dalam bahasa Melayu terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mewakili kata sifat atau kata adjektif sebagai kata intinya. frasa adjektif berfungsi sebagai predikat. (1. (1. 43 . Dalam susunan ayat biasa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa adjektif berdasarkan pendapat ahli-ahli bahasa. anda seharusnya dapat:   Menjelaskan definisi frasa adjektif.1) Menghuraikan binaan frasa adjektif dengan unsur pengisi.2) KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Adjektif Binaan Frasa Adjektif : Unsur Pengisi Frasa Adjektif Penguat Kata Bantu dalam Frasa Adjektif 7.

frasa adjektif boleh terdiri daripada satu kata adjektif atau beberapa kata yang mengandungi kata adjektif dengan kata bantu dan penguat sama ada dihadapan atau di belakangnya. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu dan penguat sebagai binaan dan unsur pengisian dalam frasa adjektif. [sudah + terlalu + tua] merupakan predikat yang terbina daripada unsur-unsur berikut : [kata bantu + penguat + kata adjektif] Unsur pengisi dalam frasa adjektif juga dapat dilihat dalam contoh-contoh di bawah: Kata Bantu sudah belum masih Penguat terlalu sangat terlalu amat Kata Adjektif tua prihatin masak awal baik Penguat benar - Dalam contoh-contoh di atas. Frasa adjektif bertugas sebagai predikat dalam susunan ayat biasa. Wak Samad sudah terlalu tua Dalam ayat (1) [Wak Samad] merupakan subjek frasa nama yang diikuti oleh predikat frasa adjektif. Bentuk sedemikian boleh berubahubah berdasarkan rumus tatabahasa dan pola dalam ayat berkaitan. Contoh : (1) .1 Binaan Frasa Adjektif : Unsur Pengisi Frasa Adjektif ialah frasa yang terdiri daripada kata adjektif sebagai unsur Frasa adjektif intinya. Dalam hal ini. penguat juga boleh hadir sama ada di belakang atau di belakang kata adjektif. kata bantu boleh hadir bersama-sama penguat hadapan mendahului kata adjektif. 44 . Dalam binaan predikat.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. Namun.

2 Binaan Kata Adjektif Dua Perkataan Binaan dua perkataan adjektif merupakan asas kepada pembentukan frasa adjektif yang menggunakan dua kata adjektif dalam ayat Pola binaannya boleh terdiri daripada yang berikut: (i) kata adjektif + kata adjektif (unsur keserasian makna) contoh : letih lesu cantik molek lemak manis penat lelah (i) kata adjektif + kata adjektif (makna berlawanan) contoh: jatuh bangun hidup mati baik buruk susah senang pahit maung 45 .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. (3) .1 Binaan Kata Adjektif Satu Perkataan Binaan jenis ini merupakan asas kepada pembentukan frasa adjektif yang menggunakan satu kata adjektif dalam ayat. (6) . Penglihatannya kabur. Contoh: (2) . Guru pelatih itu cergas (4) .1. Dia kelihatan ceria. 7.1. (5) . Tanamannya subur. Salim sangat rajin.

Lukisan itu paling cantik. iaitu boleh hadir di hadapan atau di belakang kata adjektif.  Penguat belakang pula merupakan kata yang terletak di belakang kata adjektif seperti sekali. (10) . Rumahnya terlalu besar. Pakaian puteri itu cantik sekali. (8) . 46 . Perangai anaknya terlalu amat sopan. Unsur penguat yang hadir berderetan sebelum kata adjektif juga wujud dalam binaan frasa adjektif. terlalu amat. Contoh : sungguh amat. Kereta lembu itu lambat benar. Kubah masjid itu amat besar.2 Penguat  Kata penguat boleh hadir dalam frasa adjektif berdasarkan jenis-jenisnya. (13) . Terdapat tiga jenis penguat: (i) Penguat hadapan (ii) Penguat belakang (iii) Penguat bebas  Penguat hadapan merupakan kata yang terletak di hadapan kata adjektif. nian (9) . Contoh: amat dan sungguh. (11) . Gerakan dan gaya pesilat Malaysia tangkas sungguh. Percakapan orang tua itu sungguh amat kasar . Penguat hadapan terdiri daripada kata terlalu dan paling.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. (12) . (15). Contoh: (7) .  Penguat bebas ialah perkataan yang kedudukannya bebas. benar. seperti dalam ayatayat berikut: (14). Taman Bunga di istana itu indah nian.

Anaknya sudah besar. Terdapat juga kata bantu yang boleh hadir sebelum atau selepas penguat. Pekerja baru itu belum sangat cekap. belum sangat cekap. masih. AKTIVITI 1. sungguh telah pandai Contoh: (19). Bincangkan fungsi kata bantu dalam frasa adjektif. misalnya: masih amat jauh. (17). Pelajar kelas peralihan itu sungguh telah pandai. Contoh: (16).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. 47 . harus berdasarkan kesesuaian konteks ayat. (22). Kedudukan khemah itu masih amat jauh. Kehadiran pelajar itu belum terlalu lewat. (18).3 Kata Bantu Dalam Frasa Adjektif Kata bantu merupakan unsur yang boleh hadir dalam frasa adjektif. Frasa adjektif jelasnya boleh disertai oleh kata bantu sudah. (21). Sayur-sayuran dikebun itu masih belum subur. Anak sulungnya itu sungguh masih muda. Pekerja yang berkualiti harus cekap. belum. belum terlalu lewat. Ada kata bantu tertentu yang boleh hadir sebelum atau sesudah penguat. (23). sungguh masih muda. (20).

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU LATIHAN 1. Oleh: ESA ALHAJ Johor Bahru. letih lesunya. di bumi Gaza ini. dan pijak lantaran amarah yang membakar hati lantas kau tegar menyusun langkah pantas. Mungkin rasa ihsan sudah terhakis dari dalam dirimu hingga kau mudah keliru antara langkah. Barangkali kau sudah lupa wahai rejim zionis. menampar muka mendabik dada langkahmu pantas sungguh. bahawa kau juga pernah jadi anak kecil hidupmu sangat sederhana kautidur berselimutkan langit gelap impianmu sangat suram. untuk memijak sesiapa jua dengan mata yang merah menyinga. hingga akhirnya kau terpijak kakimu sendiri dan jatuh tersungkur menyembah bumi. 48 . jatuh bangunnya. penat lelahnya dihiasi air matanya berderai tangisnya mohon belas kasihan sedu-sedannya tanda kesedihan wajahnya pucat. sepak. hatinya cemas langkahnya kian tidak cergas. Senaraikan frasa adjektif dalam petikan sajak di bawah. SAJAK : SEBUAH PERSOALAN Mengapa harus kau pijak kaki anak kecil itu? yang hanya semalam belajar bertatih dan jatuh kembali. injak.

Musa (1993).al (2008) Tatabahasa Dewan. Nik Safiah Karim et. Hashim Hj.al (2006) Sintaksis. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Abdullah Hassan et. PTS Professional Publishing Sdn. Binaan Dan Fungsi Perkataan Dalam Bahasa Melayu. 49 . Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. Kuala Lumpur.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am.Bhd.Bhd. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn.Bhd. Bahasa Melayu II.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 8 Frasa Adjektif Bahasa Melayu   Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut: Frasa Adjektif Bahasa Melayu   Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen Frasa adjektif dalam bahasa Melayu seterusnya mempunyai peranan yang besar dalam mengungkapkan kata sifat secara luaran dan dalaman berdasarkan konteks kata-kata adjektif tertentu demikian membuktikan bahawa dalam binaan frasa dan ayat. unsur predikat yang terdapat dalam frasa objektif dapat diikuti oleh ayat komplemen yang mewujudkan ayat majmuk. Dalam perbincangan ini. kita akan melihat pola-pola frasa adjektif yang berkaitan dengan susunan frasa dalam ayat serta frasa adjektif dan ayat komplemen. Harus dijelaskan bahawa frasa adjektif mempunyai ketentuan sama ada boleh hadir selepas subjek sebagai predikat. boleh hadir selepas kata kerja sebagai keterangan dan. Selain itu. Hal yang kepelbagaian elemen kata sifat atau kata adjektif memberikan impak dalam pembentukan frasa adjektif yang berfungsi sebagai predikat dan juga unsur keterangan dan unsur penerang dalam predikat. 50 . boleh hadir selepas frasa nama sebagai penerang.

penguat dan kata bantu. Frasa adjektif dalam bahasa Melayu terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mewakili kata sifat atau kata adjektif sebagai kata intinya. Dalam susunan ayat biasa. 51 .2) Menghuraikan ayat komplemen.(1.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini.(1. frasa adjektif berfungsi sebagai predikat. anda seharusnya dapat:   Menghuraikan binaan frasa adjektif dengan unsur pengisi. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa adjektif dan elemen berkaitan dengan susunan frasa serta ayat komplemen.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa.2) KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Adjektif Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen 8.

(susunan biasa) (2) (a) Putih bersih kulitnya (susunan songsang) [predikat + subjek] (3). (susunan songsang) [predikat + subjek] 52 . [sudah + usang] merupakan predikat yang terbina daripada unsur-unsur berikut : [kata bantu + kata adjektif] Ayat (1) boleh disongsangkan menjadi seperti berikut: (1) (a) Sudah usang stadium itu. Warna bola itu merah tua. Dalam binaan predikat.1 Frasa Adjektif Sebagai Predikat Predikat dalam sesuatu ayat boleh terbina daripada frasa adjektif. [predikat + subjek] Frasa predikat yang mendepani subjek sudah berpindah tempat melalui proses penyongsangan. Contoh: (1) . Contoh-contoh lain: (2). (susunan biasa ) (3) (a) Merah tua warna bola itu. Kulitnya putih bersih.1 Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat ialah frasa yang terdiri daripada kata adjektif sebagai unsur adjektif merupakan komponen penting dalam proses Frasa adjektif intinya.1. Dalam hal ini. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu dan penguat sebagai binaan dan unsur pengisian dalam frasa adjektif. frasa adjektif boleh terdiri daripada satu kata adjektif atau beberapa kata yang mengandungi kata adjektif dengan kata bantu dan penguat sama ada di hadapan atau di belakangnya. Stadium itu sudah usang.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 8. Dalam hal ini. Contoh : 8. frasa adjektif juga boleh hadir selepas subjek sebagai predikat. Dalam ayat (1) [stadium itu ] merupakan subjek frasa nama yang diikuti oleh predikat frasa adjektif. Frasa melengkapkan sesuatu ayat.

deras sekali.1. lancar sekali. Pelajar itu (6). Contoh: Subjek Predikat Frasa Kerja Keterangan (Frasa Adjektif) (4). laju.3 Frasa Adjektif Sebagai Penerang Kata Nama Frasa adjektif boleh hadir selepas kata nama dan frasa nama. Fungsinya ialah sebagai penerang kepada kata nama.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 8. Pemuzik (8). Frasa Nama Kata Nama kereta warna baju madu pangkat kain benang kelapa pinang besar merah kelabu asli tinggi licin kasar muda masak 53 Kata Adjektif . Air sungai itu (7).1. 8. Hal yang demikian merupakan fungsi asas kata adjektif yang memerihalkan sifat dan adjektif bagi keterangan kata kerja. Kucing itu berenang berpidato mengalir beraksi berlari sangat pantas.2 Frasa Adjektif Sebagai Keterangan Frasa adjektif yang hadir selepas frasa kerja akan berfungsi sebagai keterangan. hebat sekali. Amira (5).

Kesannya. Ketua kampung itu percaya bahawa anak buahnya memberikan sokongan padu. Peserta kursus sedar bahawa mereka harus tidur di khemah sementara. Contoh: tersebut akan menjadi ayat (9). ayat komplemen. Zulmazran Zulkifli yakin bahawa pasukan Malaysia akan meraih pingat emas dalam acara boling.2 Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen Frasa adjektif yang berperanan sebagai predikat dalam ayat boleh diikuti oleh ayat komplemen. Bina 10 ayat berdasarkan pola binaan ayat di bawah ini. Predikat Subjek Frasa Kerja Keterangan (Frasa Adjektif) 54 . Bincangkan fungsi susunan frasa adjektif dalam sesuatu ayat. AKTIVITI 1.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU kitab tebal 8. (10). LATIHAN 1. (12). (11). Dia insaf bahawa dia perlu meningkatkan kualiti ibadahnya.

Bahasa Melayu II.Bhd. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). Pahang:PTS Professional Publishing Sdn.al (2006) Sintaksis.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am.al (2008) Tatabahasa Dewan. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. PTS Professional Publishing Sdn. Abdullah Hassan et.Bhd.Bhd. Nik Safiah Karim et. 55 . Kuala Lumpur.

56 . Selain itu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 9 Frasa Sendi Nama Bahasa Melayu  Binaan Frasa Sendi Nama  Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat  Penggunaan Kata Sendi Nama Secara Umum SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut: Frasa Sendi Nama    Binaan Frasa Sendi Nama Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat Penggunaan Kata Sendi Nama Secara Umum Frasa sendi nama dalam bahasa Melayu seterusnya mempunyai peranan yang utama dalam melengkapkan satu binaan dalam ayat yang terdiri daripada satu kata sendi nama dan satu frasa nama dalam ayat. Frasa sendi nama mempunyai mempunyai potensi untuk hadir sebelum frasa nama atau sebelum kata nama arah diikuti oleh frasa nama. Dalam perbincangan ini. unsur predikat frasa sendi nama juga akan dibincangkan dalam bab ini. Ini membuktikan bahawa kepentingan elemen kata sendi nama menjadikan fungsi frasa sendi nama sebagai asas pembentukan predikat yang mempunyai pola FN+ FSN ( Frasa Nama + Frasa Sendi Nama). kita akan melihat pola-pola frasa sendi nama yang berkaitan dengan susunan frasa dalam ayat .

anda seharusnya dapat: Menjelaskan definisi dan binaan frasa sendi nama(1. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa sendi nama dan elemen berkaitan dengan binaan frasa sendi nama dalam ayat.1) Menganalisis binaan dan kedudukan frasa sendi nama dalam ayat.(1.6) KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Sendi Nama Binaan Frasa Sendi Nama Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat Penggunaan Kata Sendi Nama 9.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. Frasa sendi nama dalam bahasa Melayu daripada terdiri beberapa perkataan yang mewakili kata sendi atau kata adjektif sebagai unsur binaan frasanya. 57 .0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa.

hingga. dari. Contoh : 9. dengan.1 Kata Sendi Nama + Frasa Nama Frasa dalam sesuatu ayat boleh terbina daripada frasa sendi nama dengan pola kata sendi nama + frasa nama ( KN+ FN). Contoh: Frasa Sendi Nama Kata Sendi Nama di ke dari daripada kepada untuk dengan sejak tentang Frasa Nama gimnasium sekolah pusat tuisyen aluminium Tuan Jana Khatib ibu kemewahan semalam klorofil 58 . ke. dan sebagainya. Frasa sendi nama terbina daripada ayat yang mempunyai satu kata sendi nama dan satu frasa nama yag menjadi pelengkap dalam binaan frasa sendi nama itu. Dalam hal ini. tentang. Antara kata sendi nama yang sering digunakan ayat ialah di.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 9.1.al 2006). sampai. (Abdullah Hassan et. pada.oleh. (Nik Safiah Karim et. daripada .al. kata sendi nama hadir sebagai satu perkataan di hadapan suatu frasa nama.kepada . akan bagi.1 Binaan Frasa Sendi Nama ialah frasa yang terdiri daripada kata sendi nama yang Frasa sendi nama boleh bergabung dengan kata nama dalam membentuk kesatuan frasa.2008) Frasa sendi nama pada asasnya terbina apabila sesuatu kata sendi diikuti oleh kata nama. untuk. Frasa sendi nama juga boleh didahului oleh kata bantu sama ada kata bantu ragam atau kata bantu aspek.

2 Kata Sendi Nama + (Kata Nama Arah) + Frasa Nama Frasa sendi nama boleh wujud di hadapan frasa nama (didahului satu unsur kata nama arah). Frasa Sendi Nama Frasa Nama Kata Sendi Nama Kata Nama Arah Frasa Nama (i) di (i) di (ii) ke (ii) ke (iii) dari (iii) dari dalam dalam belakang - takungan takungan kolam kolam pentas pentas 9. frasa sendi nama juga berpotensi untuk hadir tanpa kata nama arah.1. dengan bergaya dengan kayu - . Kata nama arah dan keterangan boleh hadir dan boleh digugurkan mengikut kesesuaian ayat.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU sampai bagi siang ayah 9.3 Kata Sendi Nama + (Kata Nama Arah) + Frasa Nama + (Keterangan) Binaan frasa nama boleh juga terdiri daripada kata sendi nama diikuti oleh frasa nama dan keterangan. Selain itu.1. Frasa Sendi Nama Kata Sendi Nama Frasa Nama Kata Nama Arah (i) di di (ii) ke ke (iii) dari dari atas luar bawah 59 Frasa Nama pentas pentas garisan garisan rumah rumah Keterangan pada saat itu.

9.2. frasa adjektif dan frasa nama. (keterangan masa) (9) Marini berehat di tepi pantai. Contoh: (i) Keterangan bagi frasa kerja Contoh: (7) Budin meniup saksofon seperti pemuzik profesional. Kerusi itu daripada kayu jati. frasa sendi nama hadir selepas subjek. frasa sendi nama berfungsi sebagai unsur keterangan.(keterangan cara) 60 . (3). Contoh: (1). 9.1 Predikat Frasa sendi Nama Dalam susunan ayat biasa. Hadiah ini untuk ibu Zarina. Bahaman daripada keluarga seni.(keterangan tempat) (10). (5).Hang Tuah menikam lanun dengan keris.Sultan Mansur Syah hadir dengan permaisurinya.(keterangan hal) (11).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 9. (6). Unsur keterangan ini pada asasnya bertindak menerangkan keperihalan maksud predikat frasa kerja. unsur keterangan ini boleh hadir secara pilihan mengikut kesesuaian konteks ayat berdasarkan rumus tatabahasa. Dalam sesetengah ayat lain.(keterangan penyertaan) (12) Anda wajar mengawal emosi demi kesejahteraan diri.2 Frasa Sendi Nama sebagai Keterangan Unsur keterangan dalam sesuatu ayat boleh diwakili oleh frasa sendi nama. (2). (keterangan bandingan) (8) Dahlan memasak pada waktu petang. Ahmad ke sekolah setiap hari.2.(keterangan tujuan) (13). Kolam ikan di tepi taman.2 Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat Frasa sendi nama mempunyai fungsi dalam predikat sesuatu ayat. Yushiro dari bandar raya Tokyo.Ayah berbincang tentang hal pertunangan. (4). Namun.

(keterangan tujuan) (iii) Keterangan bagi frasa nama Contoh: (18) Bangunan di Kuala Lumpur sungguh tinggi.3 Penggunaan Kata Sendi Nama Dalam penggunaan kata sendi nama dalam ayat. (keterangan hal) (16) Dia rabun pada waktu malam. frasa sendi nama dengan kata hubung dari boleh digugurkan secara pilihan unsur kedua.(keterangan tujuan) (21) Keris itu diperbuat daripada besi. (26) Nadia Chin Abdullah bukan ke Australia tetapi ke Austria. terdapat dua unsur kata sendi nama yang serupa boleh digabungkan dalam bentuk setara dengan menggunakan kata hubung dan. Dalam ayat (23).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (ii) Keterangan bagi frasa adjektif Contoh : (14) John segak seperti model. (28) Zulfadli makan dengan adiknya atau abangnya? 61 . (keterangan tempat) (19) Batu permata itu adalah dari zaman Dinasti Ming (keterangan asal) (20) Ridwan sudah membeli songkok untuk majlis tersebut. tetapi. Contoh: (23) Dia mundar-mandir di dalam dan di luar bangunan itu. atau. (keterangan bandingan) (15) Profesor itu cekap dalam bidang bioteknologi. (24) Zulfadli makan dengan adiknya atau dengan abangnya? (25) Pak Cik Ali bekerja bukan di kebun tetapi bekerja di pejabat peguam.mandir di dalam dan luar bangunan. Ayat baharu setelah pengguguran kata sendi nama pada unsur kedua ialah: (27) Dia mundar. (keterangan pembuat) 9. (keterangan masa) (17) Kita harus pantas supaya tidak ketinggalan. (keterangan sumber) (22) Lagu oleh Dato’ Mokhzani telah menarik perhatiannya.

Bincangkan unsur-unsur yang terdapat dalam frasa sendi nama. Namun dalam beberapa keadaan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (29) Tuan Haji Ali bekerja bukan di kebun tetapi di pejabat peguam. (akan sebagai kata bantu aspek) (32) Diana sayang akan kucingnya. (30) Nadia Chin Abdullah bukan ke Australia tetapi Austria. AKTIVITI (Aktiviti kumpulan) 1. dalam perbincangan ini. Ini berlaku pada perkataan ’akan’. perkara tersebut ditunjukkan sebagai contoh penggunaan kata sendi yang boleh hadir dalam keadan lebih daripada satu situasi. Contoh : (31) Diana akan ke Kuala Lumpur. terdapat kata sendi yang boleh berfungsi sebagai kata bantu aspek. Pada asasnya. (akan sebagai kata sendi) Namun. 62 . Keadaan ini dapat dipermudahkan dengan melihat kedudukan dan fungsinya dalam ayat. frasa sendi boleh berfungsi sebagai predikat dan keterangan dalam ayat.

Frasa Sendi Nama Frasa Nama Kata Sendi Nama Kata Nama Arah Frasa Nama Keterangan 63 . Bina 10 frasa dengan pola binaan frasa sendi nama berdasarkan jadual di bawah.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU LATIHAN (Aktiviti individu) 1.

Bahasa Melayu II. 64 .al (2006) Sintaksis. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn.Bhd.Bhd.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Nik Safiah Karim et. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). Pahang:PTS Professional Publishing Sdn.Bhd. Abdullah Hassan et.al (2008) Tatabahasa Dewan. PTS Professional Publishing Sdn. Kuala Lumpur. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Ayat Bahasa Melayu  Ayat. ayat tunggal dan tidak ketinggalan unsur yang berkaitan dengan susunan klausa. frasa dan perkataan mempunyai fungsi yang utama dalam pembentukan ayat. 65 . perintah dan seruan dan sebagainya. serta mengandungi intonasi yang sempurna.dan perkataan. Frasa. Perkataan  Ayat Dasar  Ayat Tunggal TAJUK 10 SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:    Ayat.al. Ayat terdiri daripada binaan klausa. 2008). Perkataan Ayat Dasar Ayat Tunggal Ayat Bahasa Melayu Ayat dalam bahasa Melayu boleh terbentuk daripada satu perkataan atau beberapa perkataan yang pengucapannya dimulakan dan diakhiri dengan kesenyapan. frasa. Klausa. Klausa. Selain itu. Frasa. (Nik Safiah Karim et. dan perkataan dalam ayat . Kajian tentang ayat membuktikan bahawa kepentingan klausa. Dalam perbincangan ini. frasa . kita akan melihat pola-pola ayat dasar. ayat dasar atau ayat inti merupakan ayat yang terdiri daripada ayat penyata. Ini berbeza dengan ayat tunggal yang terdiri daripada ayat tanya.

frasa. frasa dan perkataan. anda seharusnya dapat:   Menjelaskan definisi klausa.1) Menganalisis binaan ayat dasar dan ayat tunggal. ayat dasar dan ayat tunggal (1. Frasa.(1. klausa. Perbincangan juga akan berkisar pada aspek ayat dasar (ayat inti) dan juga ayat tunggal.al. Klausa. 2008).0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa. (Nik Safiah Karim et.1 Ayat Ayat boleh terbentuk daripada satu perkataan atau susunan beberapa perkataan yang pengucapannya dimulakan dan diakhiri dengan kesenyapan. Perkataan Ayat Dasar Ayat Tunggal 10.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. serta mengandungi intonasi yang sempurna. 66 . 10. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep ayat.6) KERANGKA TAJUK-TAJUK Ayat Bahasa Melayu Ayat.

67 . Setiap kelompok perkataan disusun dengan lengkap. di tepi laut. Sekolah di tepi laut. sekolah ialah komponen subjek ayat. baju. Susunan yang lengkap mempunyai makna yang lengkap. Subjek menyebut sesuatu perkara.menceritakan tentang subjek ayat. kereta dan seumpamanya. Dalam ayat (2) rumah ialah kelompok perkataan yang menjadi subjek dalam ayat tersebut.al (2006). yang menjadi konstituen dalam ayat. seperti rumah. Malah sebenarnya.al.al 2006). 10. langsir biru yang tergolong dalam kelompok kedua ialah predikat bagi ayat tersebut yang menerangkan tentang keadaan rumah besar tersebut. kereta dan seumpamanya.2 Klausa Klausa ialah satu rangkaian perkataaan yang mengandungi subjek dan predikat . ayat terdiri daripada perkataaanperkataan yang disusun dalam susunan dan kelompok-kelompok tertentu. Predikat pula menerangkan tentang perkara yang telah disebutkan dalam predikat iaitu menerangkan tentang rumah. (Nik Safiah Karim et.Maksud ayat tersebut ialah hal sebuah sekolah yang terletak di tepi laut. 2008) Klausa tergolong kepada dua jenis iaitu: (i) Klausa bebas (ii) Klausa tak bebas Klausa bebas ialah klausa yang terdiri daripada sekumpulan perkataan yang maknanya boleh berdiri sendiri dan boleh bersifat sebagai ayat lengkap apabila diujarkan dengan intonasi yang sempurna. Dalam ayat (1) sekolah terdiri daripada kelompok perkataan yang menjadi pokok perbincangan. Contoh : (1). Setiap satu kelompok tersebut mengandungi sekurang-kurangnya dua bahagian iaitu subjek dan predikat. baju. Klausa boleh diumpamakan ayat dalam ayat (Abdullah Hassan et.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Menurut Abdullah Hassan et. Sementara. (2) Rumah langsir biru. Dalam kumpulan perkataan kedua.

Frasa ialah unsur terkecil dalam bidang sintaksis.3 Frasa Frasa ialah unit yang boleh terdiri daripada satu susunan yang mengandungi sekurang-kurangnya dua perkataan. (Nik Safiah karim. kerana cekap menguruskan perniagaan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh : klausa 1 : Majid kaya (klausa bebas) klausa 2 : kerana cekap menguruskan perniagaan (klausa tak bebas) Ayat sempurna: klausa 1 + klausa 2 = Majid kaya kerana cekap menguruskan perniagaan. [ klausa tak bebas] 10. (2006). frasa didapati merupakan unsur yang terletak di bawah klausa. ataupun satu perkataan yang berpotensi untuk diperluas menjadi dua perkataan atau lebih. Berdasarkan contoh : Majid kaya [klausa bebas] [klausa utama] Oleh itu. Dalam struktur binaan ayat.al. pembentukan klausa bebas adalah berdasarkan ciri klausa yang mampu mendokong makna lengkap serta mendokong ciri –ciri ayat yang sempurna. Ayat ini akan dipenggal sebahagiannya untuk melihat rumus struktur frasa. et. Frasa baju sehelai baju baju kurung sehelai baju kurung 68 .al 2008) Frasa nama boleh terbentuk daripada satu perkataan atau lebih (Abdullah Hassan et. Contoh ayat : sehelai baju kurung di dalam almari. Frasa digunakan bagi membina ayat. Klausa bebas juga disebut sebagai klausa utama.

orang.al . Perkataan mempunyai beberapa golongan tertentu seperti kata nama.5 Ayat Dasar Ayat dasar ialah ayat yang menjadi sumber atau dasar bagi pembentukan ayatayat lain berdasarkan rumus-rumus tatabahasa. Perkataan adalah bentuk bahasa yang mengandungi makna atau fungsi nahu (Abdullah Hassan et. tampan kata sendi nama : di rumah. frasa yang asas iaitu baju kurung telah diperluaskan melalui pancangan ke dalam sebuah frasa yang lain hingga terbentuknya frasa sehelai baju kurung. baju. tidur. menendang Kata adjektif : kurus. kata kerja. gempal. ayah. Bentuk tersebut diperluas menjadi sehelai baju. Semua ayat yang terbina secara lengkap sebenarnya dapat dikesan dasar atau inti ayat yang menjadi landasan dalam sesuatu binaan ayat. hubung. ke kedai. kata sendi nama. Seremban. Ayat dasar mempunyai empat pola asas iaitu: Pola 1 : FN + FN Pola 2 : FN + FK Pola 3 : FN + FA Pola 4 : FN + FS 69 . kereta adalah perkataan yang mendokong makna tertentu. kata tugas dan sebagainya. Jadi. 10. 2008) Bentuk-bentuk perkataan seperti sekolah. Bentuk frasa satu perkataan ialah baju.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Frasa di atas berasaskan satu binaan ayat (FN+FS) : Sehelai baju kurung di dalam almari. sehelai baju kurung. taman kata kerja : makan. pucat. dari Johor. Contoh: kata nama: pelajar. daripada besi kata adjektif. kata 10. melukis.4 Perkataan Perkataan ialah konstituen kepada frasa. dan sebagainya. baju kurung.

binaanbinaan tersebut harus masih tergolong dalam bentuk frasa.6 Ayat Tunggal Ayat tunggal ialah ayat yang mempunyai satu subjek dan satu predikat. Jelas bahawa ayat tunggal terbina secara mudah dengan hanya mempunyai konstituen satu subjek dan satu predikat. Namun. Komponen frasa boleh mengandungi satu perkataan atau lebih.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Pola Pola 1 (FN + FN) Pola 2 (FN + FK) Pola 3 (FN + FA) Pola 4 ( FN + FS) Subjek Harun Jurulatih Marlina Muzium Predikat pesilat amatur. yang membezakan ayat tunggal dengan ayat dasar ialah ayat tunggal terdiri daripada ayat tanya. sedang berehat di bilik sungguh pandai di Pusat Islam Kuala Lumpur. Sementara. ayat perintah ayat seruan dan sebagainya. Ayat tunggal terbina daripada ayat dasar. ayat dasar terdiri daripada ayat penyata. Contoh: Pola Pola 1 (FN + FN) Pola 2 (FN + FK) Pola 3 (FN + FA) Pola 4 ( FN + FS) Subjek Harun Jurulatih Adik Marlina Muzium warisan Predikat pesilat amatur negara. Namun. Ayat tunggal juga sebenarnya mempunyai satu klausa yang hadir mewakili satu subjek dan satu predikat tersebut. 10. membaca kitab jawi. 70 Predikat . sungguh pandai di Pusat Islam. sedang berehat. Contoh: Subjek (1). Malah binaan ayat tunggal mempunyai persamaan dengan ayat dasar. sangat tangkas. (2) (3) (4) Bapa saudara Ali Peninju itu Darwis Wahab pensyarah. ke kedai runcit.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Dalam proses binaan ayat tunggal ini . (b) Dimakannya kuih itu. 2. (8) (a) Pokok kayu itu ditebangnya. (7) (a) Kuih itu dimakannya. (6) (a) Baju itu di dalam almari. Contoh: (5) (a) Mariam ke pasar raya hari ini. Nyatakan perbezaan antara ayat dasar dan ayat tunggal. (b) Di dalam almari baju itu. Berdasarkan contoh-contoh ayat tersebut. AKTIVITI 1. 71 . (b) Ke pasar raya Mariam hari ini. proses sedemikian menggambarkan sifat bahasa Melayu yang dinamik dalam pelbagai aspek bahasa dan rumus tatabahasa. terdapat juga proses penyongsangan seperti predikat mendahului subjek seperti dalam ayat songsang. (b) Ditebangnya pokok kayu itu. jelas didapati bahawa subjek dan predikat dalam ayat dasar boleh bertukar ganti mengikut keperluan dan keutamaan penutur bahasa. Nyatakan unsur-unsur klausa dalam ayat bahasa Melayu dengan memberikan contoh-contoh yang sesuai. Jelas. Bina lima ayat aktif dan tukarkan ayat tersebut menjadi ayat pasif LATIHAN 1.

Pahang:PTS Professional Publishing Sdn.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. Kuala Lumpur. 72 .Bhd. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Nik Safiah Karim et. Abdullah Hassan et. PTS Professional Publishing Sdn. Siti Hajar Abdul Aziz (2008).Bhd. Bahasa Melayu II.al (2006) Sintaksis.Bhd.al (2008) Tatabahasa Dewan.