Modul Ulangkaji 6 Geografi Alam sekitar Fizikal Tingkatan Enam Isi Kandungan 1 a) b) c) 2 a) b) c) 3 4 a) b) a) b) c) a) b) c) 6 a) b) c) 7 a) b) c) 8 a) b) c) 9 a) b) BAB 3: SISTEM ATMOSFERA Apakah yang

dimaksudkan dengan bahang bumi dan bahang matahari Jelaskan faktor-faktor yang mempengaruhi taburan suhu secara mendatar yang tidak seragam di permukaan bumi Huraikan bagaimana perbezaan taburan suhu secara mendatar mempengaruhi edaran umum atmosfera? Huraikan gangguan-gangguan terhadap sistem atmosfera Putaran bumi menyebabkan pembentukan angin timuran dan angin baratan dunia. Bagaimanakah angin-angin ini mengubah keadaan cuaca sesuatu kawasan? jelaskan bagaimanakah manusia menghadapi perubahan cuaca ini Huraikan secara ringkas tentang albedo jelaskan sebab-sebab wujudnya perbezaan suhu antara kawasan bandar dengan kawasan luar bandar Apakah yang dimaksudkan dengan imbangan bahangan Huraikan proses-proses yang menyebabkan berlakunya kehilangan sebahagian daripada jumlah bahangan matahari di atmosfera Jelaskan kesan peningkatan suhu terhadap alam sekitar Terangkan jenis-jenis daya yang menentukan kelajuan dan arah angin Jelaskan pengaruh angin monsun musim panas kepada kegiatan ekonomi di Asia Tenggara Bagaimanakah sistem angin monsun mempengaruhi aktiviti penduduk di rantau asia Apakah yang dimaksudkan dengan bajet haba Dengan bantuan gambarajah, huraikan bagaimana bajet haba terjadi Jelaskan fenomena yang menyebabkan berlakunya ketidakseimbangan bajet haba Terangkan konsep pulau haba Suhu kawasan bandar lebih tinggi berbanding kawasan sekitarnya. Jelaskan mengapa berlaku keadaan sedemikian Huraikan pengaruh iklim mikro bandar terhadap alam sekitar fizikal Apakah yang dimaksudkan dengan gas rumah hijau Bagaimanakah pertambahan gas rumah hijau boleh menyebabkan pemanasan global Huraikan cara-cara yang dapat dilakukan untuk mengurangkan akibat rumah hijau. Berikan huraian ringkas tentang El Nino Bagaimanakah El Nino boleh mempengaruhi keadaan jerebu di negara-negara Asia Tenggara? [6 markah] [10 markah] [8 markah] [6 markah] [10 markah] [10 markah] [5 markah] [13 markah] [5 markah] [10 markah] [10 markah] [8 markah] [10 markah] [7 markah] [5 markah] [10 markah] [10 markah] [5 markah] [8 markah] [12 markah] [5 markah] [10 markah] [10 markah] [5 markah] [10 markah]

5

43

c) 10 a) b) c) 11 a) b) c) 12 a) b) c) a) b) c) 14 a) b) c) 15 a) b) c) a) b) c) a) b) c) Berikan cadangan untuk mengatasi masalah jerebu terutamanya di bandar-bandar perindustrian negara ini Terangkan ciri-ciri pembentukan hujan salji Huraikan pelbagai fenomena yang berkaitan dengan salji di ruang atmosfera dan di kawasan cerun pergunungan Jelaskan kesan-kesan ribut salji terhadap kehidupan manusia dan alam sekitar Takrifkan tekanan udara Huraikan tiga kaitan antara perubahan tekanan udara dengan proses pembentukan edaran am atmosfera Jelaskan empat kesan siklon Apakah yang dimaksudkan dengan kerpasan? Terangkan proses pembentukan dua jenis hujan Bincangkan enam kesan lebihan air terhadap aktiviti manusia di kawasan tropika lembap Apakah yang dimaksudkan dengan atmosfera Huraikan peranan atmosfera dalam mengawal suhu permukaan bumi Jelaskan bagaimana atmosfera tercemar oleh tindakan manusia Apakah yang dimaksudkan dengan pemanasan global Huraikan kesan pemanasan global terhadap sistem geomorfologi Jelaskan bagaimana kesan pemanasan global mempengaruhi aktiviti manusia di kawasan tropika lembap Apakah yang dimaksudkan dengan konsep perubahan iklim Jelaskan faktor yang mempengaruhi perubahan iklim dunia Huraikan kesan perubahan iklim terhada alam sekitar fizikal [10 markah] [6 markah] [9 markah] [10 markah] [5 markah] [12 markah] [8 markah] [5 markah] [8 markah] [12 markah] [5 markah] [10 markah] [10 markah} [5 markah] [10 markah] [10 markah] [5 markah] [10 markah] [10 markah] 13 16 Apakah yang dimaksudkan dengan angin tempatan [5markah] Jelaskan pembentukan bayu laut dan bayu darat [8 markah] Huraikan kesan kejadian bayu laut dan bayu darat ke atas [12 markah] alam sekitar fizikal dan manusia Takrifkan siklon tropika i) huraikan proses pembentukan siklon di kawasan tropika ii) nyatakan empat ciri siklon tropika Jelaskan lima kesan kejadian siklon kepada aktiviti manusia [5 markah] [6 markah] [4 markah] [10 markah] 17 44 .

Kekosongan udara yang naik di Khatulistiwa akan diisi oleh udara sejuk dari kutub 2. Arus lautan. Kewujudan kecerunan tekanan antara sel menyebabkan pergerakan udara Huraikan gangguan-gangguan terhadap sistem atmosfera 1. Bentuk muka bumi.pelbagai jenis gas dikeluarkan semasa letusan seperti karbon dioksida.tumbuhan. kandungan tanah dan warna tanah yang berbeza-beza menghasilkan pemanasan yang berbeza-beza-suhu berbeza-beza 4.pergerakan arus lautan panas dapat menaikkan suhu dan arus sejuk menurunkan suhu Huraikan bagaimana perbezaan taburan suhu secara mendatar mempengaruhi edaran umum atmosfera? 1. Aspek – cerun yang menghadap matahari dengan cerun yang terlindung 8. Litupan permukaan bumi.satu proses untuk seimbangkan bahangan di permukaan bumi dimana kawasan panas(Khatulistiwa) yang bertekanan udara rendah(mengembang) lalu naik serta dipindahkan secara mendatar ke lapisan atas ke kutub yang sejuk. memahami konsep edaran umum atmosfera. letusan gunung berapi. Perbezaan suhu menyebabkan perbezaan kecerunan tekanan 4. flurin yang mengandungi 65-95% wap air(stim) yang sangat panas. Bahang bumi = Haba bumi yang diterima drp cahaya matahari. Nilai albedo permukaan bumi yang berbeza-beza 5. pembakaran bahan api.laut. tasik 2. Permukaan bumi yang dipanaskan akan mengeluarkan bahangan yeng dipanggil bahang bumi yang akan dipantulkan ke atmosfera 2. Bahang matahari = merupakan sinaran matahari yang mengeluarkan bahangnya dan dipindahkan melalui gelombang pendek elektromagnet atau pancaran insolusi untuk sampai ke permukaan bumi b) Jelaskan faktor-faktor yang mempengaruhi taburan suhu secara mendatar yang tidak seragam di permukaan bumi 1.SKEMA JAWAPAN : MODUL 6 SISTEM ATMOSFERA 1 a) BAB 3: SISTEM ATMOSFERA Apakah yang dimaksudkan dengan bahang bumi dan bahang matahari 1. Hujan yang turun menjadi berasid dan tanih menjadi tidak sesuai untuk kegiatan pertanian lagi 2. angin panas seperti Angin Cinuk dan Fohn meningkatkan suhu 9. salji 3. klorin. hidrogen. penebangan hutan dsbnya 45 [10 m] [6 m] c) [8 m] 2 a) . awan. Sulfur dioksida terlarut dalam wap air menjadi asid sulfurik lemah yang membunuh tumbuhan di kawsaan sekitarnya. Ketidakseimbangan bahangan bersih yang diterima di antara garis lintang dunia menyebabkan perbezaan taburan suhu 3. Cahaya matahari akan memanaskan permukaan bumi. kandungan lembapan tanah yang berbeza-beza 6. sulfida.ketinggian. bangunan. jangkamasa dan sudut pancaran matahari yang berbeza mengikut garis lintang 7. perbezaan tekanan udara menyebabkan kewujudan sel tekanan 5. Angin – angin sejuk seperti angin Mistral merendahkan suhu. Aktiviti manusia – berlaku pencemaran.

Bilangan manusia yang lebih ramai-pembebasan haba kalori 7. membuat kerja sampingan alternatif 4. Pencemaran udara banyak berlaku di bandar yang bertindak sebagai blanket 6.3. Angin permukaan di bandar yang halajunya lebih rendah Apakah yang dimaksudkan dengan imbangan bahangan Imbangan bahangan ialah kadar/jumlah bahangan yang diterima/masuk adalah sama atau seimbang dengan kadar/ jumlah bahangan yang dikeluarkan oleh bumi. Ribut taufan dan tornado – taufan di kawasan lautan tropika dan tornado di lembangan Missisippi 5. Bagaimanakah angin-angin ini mengubah keadaan cuaca sesuatu kawasan? 1. Kadar albedo berbeza-beza mengikut ciri permukaan dan sudut pancaran matahari jelaskan sebab-sebab wujudnya perbezaan suhu antara kawasan bandar dengan kawasan luar bandar 1. projek pembenihan awan 6. keadaan fizikal bandar terdiri daripada konkrit dan bitumin 2. penyelidikan benih hadapi ancaman fros 5. Ini menyebabkan tanaman gandum rosak. badai selari di pantai timur Johor 3. kilang) 4. Bahan-bahan pencemar ini akan menjadi penebat kepada gelombang pendek (cahaya matahari)dari angkasa masuk ke atmosfera bumi dan juga menebat gelombang panjang (Bahang bumi) daripada keluar ke angkasa b) Putaran bumi menyebabkan pembentukan angin timuran dan angin baratan dunia. kejadian fros – angin timuran kutub Utara menyebabkan fos di kawasan prairie Kanada tiba lebih awal musim bunga. Projek sistem pengairan dan telaga 2. kurangnya litupan tumbuhan di bandar berbanding luar bandar 3. fenomena La Nina dan EL Nino 4. laut bergelora. Hal ini juga berlaku di kawasan penanaman anggur di Perancis 2. Bahangan matahari masuk ke sistem bumi melalui gelombang pendek pada waktu siang manakala bahangan bumi dibebaskan ke angkasa pada waktu malam dalam [5 m] c) 3 a) b) 4 a) 46 . Angin timuran selatan ke Bangladesh dan india. Alat hawa dingin yang banyak 8. Hujan lebat – Pada musim angin monsun timur laut/angin timuran utara membawa hujan lebat ke kawasan Pantai Timur Semenanjung Malaysia. Program sistem perparitan dan sungai 3. stesen ramalan cuaca Huraikan secara ringkas tentang albedo Albedo adalah pembalikan atau pantulan sebahagian daripada bahangan matahari yang sampai oleh sebarang satah permukaan ke atmosfera. pembakaran bahan api fosil(kenderaan. Kadar sejatan yang rendah di bandar kerana air larian yang banyak dan pesat 5. banjir dan kemarau – Angin timuran selatan myebabkan keadaan kemarau di Equador dan hujan lebat di asia Tenggara.pertemuan angin timuran utara dan angin timuran selatan menyebabkan gelombang besar di Filipina dan hurikan di Amerika Tengah jelaskan bagaimanakah manusia menghadapi perubahan cuaca ini 1. kediaman.

Contohnya di Gurun Sahel. kesan terhadap alam sekitar fizikal • Penggurunan. molekul gas dan manik air. Daya geseran. Proses penyerapan :Kehilangan sebahagian jumlah bahangan apabila diserap oleh atmosfera seperti gas-gas oksigen. awan. Kesan terhadap alam sekitar manusia • Ketidakselesaan/dehidrasi atau kehilangan air dari badan secara berlebihan menyebabkan badan cepat letih dan tidak bermaya • Penyakit.Kesan daya geseran adalah berbeza-beza mengikut keadaan permukaan bumi. debu dan jerebu.apabila suhu meningkat proses luluhawa fizikal akan meningkat. Proses pembalikan/pantulan:Kehilangan sebahagian jumlah bahangan apabila berlaku pembalikan atau pantulan oleh awan terutamanya.menggerakkan angin daripada kawasan tekanan markah] tinggi ke kawasan tekanan rendah ii. Peningkatan suhu sekitar lazimnya menyebabkan cuaca enjadi penas. wap air.mempengaruhi angin apabila ia bergerak ke atas sesuatu permukaan. paras air sungai menyusut. daya Coriolis – putaran bumi membias angin ke kanan di Hemisfera Utara dan terbias ke kiri di Hemisfera Selatan dan semakin meningkat ke laut iii. kawasan bandar raya dan kawasan berhutan tebal menyebabkan tiupan angin menjadi lemah 47 5 a) . [10 m] c) Jelaskan kesan peningkatan suhu terhadap alam sekitar [10 m] a. • Peningkatan aras laut/air akibat pencairan ais meningkatkan paras laut dan meningkatkan kadar hakisan ombak di pinggir pantai • Kemusnahan sistem ekologi –tumbuhan.suhu meningkat menyebabkan penyebaran penyakit misalnya taun dan denggi • Menjejaskan kegiatan pertanian. karbon dioksida dan ozon. struktur tanah menjadi peroi dan longgar dan ini akan meningkatkan hakisan layangan angin. hidupan laut/plankton dan polip karang • Menganggu keseimbangan hidrologi –kadar sejatan yang tinggi dan cepat akan menyebabkan fenomena kemarau. daya kecerunan tekanan. Langit berwarna biru kerana proses serakan terhadap gelombang sinaran suria yang berukuran 0. partikel/habuk. 1. paras air tanah menurun dan tanih kehilangan kelembapan dengan ketara • Mengganggu kelembapan atmosfera seterusnya mewujudkan udara kering. Langit kekuningan apabila serakan oleh partikulat di udara spt habuk. 3.b) bentuk gelombang panjang Huraikan proses-proses yang menyebabkan berlakunya kehilangan sebahagian daripada jumlah bahangan matahari di atmosfera.Di kawasan gurun kombinasi antara luluhawa fizikal dan hakisan layangan angin membolehkan kawasan pinggiran gurun membesar. • Pulau haba terutama di bandar-bandar besar b.45 mikron oleh molekul udara yang terampai. Permukaan yang kasar spt bergunung ganang. hablur ais 2.mengurangkan bekalan makanan kerana produktiviti pertanian khususnya padi sawah akan terjejas Terangkan jenis-jenis daya yang menentukan kelajuan dan arah angin [8 i. Proses penyerakan:Kehilangan sebahagian jumlah bahangan kerana bahangan diserakkan ke pelbagai arah apabila bertemu dengan partikel seperti habuk. Di bandar fenomena pulau haba berlau.

Musim ini dikenali sebagai musim tengkujuh. Darjah ketersampaian menjadi rendah dan mengganggu aktiviti perniagaan seperti perniagaan borong dan runcit. terengganumengalami banjir menyukarkan pelancong ke sesuatu tempat kerana sistem pengnagkutan terputus. Perikanan – lebih banyak tangkapan pada musim panas berbanding semasa tiupan angin monsun timur laut iv. menggalakkan Iks spt industri ikan kering. Kegiatan pertanian: Angin monsun membawa intensiti hujan yang berbeza mengikut musim misalnya di kawasan pantai timur semenanjung Msia dan Selatan Thai hujan lebat pada musim monsun timur laut menyebabkan kawasan ini banjir. ikan kering dapat dijalankan dengan baik. bot yang rosak sementara menunggu musim tengkujuh berakhir. Jelaskan pengaruh angin monsun musim panas kepada kegiatan ekonomi di Asia [10 m] Tenggara (angin monsun musim panas merujuk kepada angin monsun barat daya) i. Kegiatan pelancongan: Pada musim monsun timur laut kegiatan pelancongan kurang aktif di kawasan pulau dan pantai kerana ombak besar dan laut bergelora. Apakah yang dimaksudkan dengan bajet haba [5 Bajet haba ialah jumlah haba yang diterima oleh permukaan bumi melalui pelbagai markah] proses daripada bahangan matahari(gelombang pendek) adalah sama/ 48 . keropok. ombak besar menyukarkan kegiatan perikanan. Kegiatan perikanan: Di kawasan pantai timur semenanjung kegiatan perikanan dijalankan semasa tiupan angin monsun barat daya manakala pada musim monsun timur laut tiupan angin kencang. Di Pantai Barat Semenanjung Malaysia-tanaman padi dijalankan ii.b) kerana daya geseran tinggiberbanding kawasan lapang seperti kawasan padang serta kawasan lautan. b. Cuaca panas membolehkan barangan yang dihasilkan boleh dikeringkan dengan cepat. Pertanian – luar musim di Dataran Kelantan lebih kering membolehkan tembakau di tanam di sawah dan alur tanah beris. Bagaimanakah sistem angin monsun mempengaruhi aktiviti penduduk di rantau asia [7 m] c) 6 a) Terdapat 2 sistem angin monsun di rantau asia iaitu Angin monsun barat daya(mei-sept) dan angin Monsun Timur Laut (Nov-mac) yang akana mempengaruhi kegiatan penduduk a. kraf tangan dll oleh penduduk tepi pantai. d. memudahkan aktiviti skuba. Kesannya tanaman seperti padi sawah dan tembakau musnah. Pelancongan – pelancongan musim panas lebih giat dipantai timur kerana keadaan laut yang tenang. memperoses garam di pattani Thailand. berkayak dll iii. kegiatan ekonomi lain: perkhidmatan pengangkutan khususnya air dan darat akan tergendala akibat musim banjir pada masa tiupan konsun timur laut. Industri kecil dan sederhana – batik. Pada masa ini kawasan Kelantan. snokerling. c. Pembalakan – penebangan hutan pada musim panas kerana tiada gangguan cuaca hujan v. Aktiviti nelayan pada musim ini lebih tertumpu kepada membaiki pukat. Selain itu musim kering yang dialami oleh kawasan pantai timur semasa tiupan angin monsun barat daya menggalakkan aktiviti pengeringan batik. kegiatan menoreh getah tidak dapat dijalankan. Sebaliknya di kawasan pantai barat semenanjung Msia mengalami hujan lebat pada musim mnsun barat daya menyebabkan kegiatan pertanian tergendala.

suhu harian. Morfologi pusat bandar yang padat dengan bangunan.bahang UV matahari lebih banyak masuk ke atmosfera iii. Keadaan iklim yang terbentuk adalah berbeza dari kawasan sekitar dari segi jumlah hujan. Haba daripada penduduk yang ramai dan penggunaan alat pendingin udara meningkatkan suhu bandar 2.b) seimbangan dengan jumlah haba yang dikeluarkan semula melalui bahangan bumi(gelombang panjang) Dengan bantuan gambarajah. kelajuan angin dan kelembapan udaranya.diserap. keadaan permukaan bumi yang berlainan. Bahangan yang dibebaskan oleh permukaan bumi akan melalui pelbagai proses iaitu: • Secara terus keluar ke angkasa lepas • Diserap oleh atmosfera seperti dibalikkan. Industri perkilangan. Gas rumah hijau – menyerap dan menyimpan haba di atmosfera. diserakkan dan dipantulkan terutama pada waktu malam Jelaskan fenomena yang menyebabkan berlakunya ketidakseimbangan bajet haba i. Bahangan matahari yang masuk ke atmosfera bumi akan sampai ke permukaan bumi melalui pelbagai proses iaitu: • Secara terus ke permukaan bumi • Melalui atmosfera. simen. keamatan cahaya matahari. diserak dan dipantulkan ii. dibalikkan. kadar turapan permukaan yang tinggi mempercepatkan laroian air ke sistem saliran dan keluar drp bandar. logam dapat menyerap dan menyimpan haba b. ekzos kenderaan mengeluarkan ga karbon dioksida.albedo permukaan [10 markah] c) [10 markah] 7 a) Terangkan konsep pulau haba Fenomena Pulau haba ialah keadaan iklim di kawasan tengah-tengah bandar yang mempunyai suhu atau haba yang lebih tinggi dari kawasan sekitarnya. kawasan pusat bandar mempunyai suhu yang lebih tinggi berbanding kawasan sekitarnya kerana a. Jelaskan mengapa berlaku keadaan sedemikian 1. Penipisan lapisan ozon. Jerebu. bahan binaan yang terdiri drp bahan batu bata. Lut sinar terhadap gelombang pendek dan legap terhadap gelombang panjang iv. karbon monoksida yang bertindak sebagai penebat haba menyebabkan suhu tinggi c.mengurangkan penerimaan bahangan v. Sebarang haba drp pembakaran akan cepat meresap ke udara dan tidak menggalakkan kelembapan/pembentukan wap air b. [5 m] b) Suhu kawasan bandar lebih tinggi berbanding kawasan sekitarnya. huraikan bagaimana bajet haba terjadi i.sejatan kurang berlaku/terhad [8 m] 49 . Litupan awan: litupan awan akan menyebabkan bajet haba tidak seimbang ii. Kelembapan udara di kawasan bandar lebih rendah/kering daripada kawasan sekitarnya kerana a.

Sisa domestik Huraikan cara-cara yang dapat dilakukan untuk mengurangkan akibat rumah hijau. kegiatan pertanian. kempen Berikan huraian ringkas tentang El Nino [12 m] [5 m] b) [10 m] c) [10 m] 9 a) [5 m] 50 .padi(metana) 7. banyak bahan pencemar yang bertindak sebagai nukleus higroskopik yang menarik wap air dan mengumpulkannya sebagai awan b. menggunakan sumber tenaga mesra alam 4. ternakan. kegiatan perindustrian 2. Suhu yang tinggi – meningkatkan kadar sejatan dan merendahkan kelembapan bandingan iii. metana. badan air dan tanih Apakah yang dimaksudkan dengan gas rumah hijau gas rumah hijau-( kumpulan gas yang menghalang dan memerangkap haba bumi dari terbebas keluar ke atmosfera bumi )=3m (seperti gas karbon dioksida. Ini akan membantutkan pertumbuhan pokok ii. Kandungan asid dalam air hujan bertambah mengakibatkan gangguan terhadap ekosistem. Tiupan angin secara turbulen(naik dan berpusar ke atas) menghasilkan perolakan udara ke atas dan menggalakkan proses pemelowapan c) 8 a) Huraikan pengaruh iklim mikro bandar terhadap alam sekitar fizikal i. Aktiviti gunung berapi 5.CFC. Kegiatan pembakaran hutan secara semulajadi/kegiatan manusia 3. kerpasan /hujan di bandar lebih banyak daripada di kawasan pinggirnya kerana a. ozon dan wap air) sekurang-kurangnya 2 gas (2m) Bagaimanakah pertambahan gas rumah hijau boleh menyebabkan pemanasan global 1. pendidikan formal atau tidak formal 8.c. Pembalakan secara meluas 6. penghutanan semula 2. persefahaman antara negara 7.najis(metana) 8. pembakaran bahan api fosil 4. 1. Udara berdebu/tercemar – menutup permukaan liang stoma daun dan mengganggu proses fotosintesis . Bahan pencemar menghasilkan banyak nukleus higroskopik dan meningkatkan kekerapan hujan iv. Kurang tumbuhan –kurang sejat peluhan untuk menyumbang kepada wap air 3. pembakaran secara terbuka di tapak pelupusan 9. mencegah pembakaran terbuka 6. Turapan permukaan tidak membenarkan air tersimpan oleh lapisan tanih untuk disejat sebagai wap air. mengurangkan pembakaran bahan api fosil 3. Udara menjadi kering d. perundangan dan peraturan/garis panduan 5.

angin sejuk melalui kawasan air panas di tasik-tasik besar di Amerika Utara. kilat juga memancar 3. Semasa salji turun. Ia menyebabkan perubahan tekanan udara dan perubahan tiupan angin b) Bagaimanakah El Nino boleh mempengaruhi keadaan jerebu di negara-negara Asia Tenggara? 1. Jika suhu lebih 0˚C . cerobong asap) 4. saljinya lebih halus dan ringan. salji yang terbentuk adalah lembap dan berat. Fenomena Hujan beku: kerpasan yang terdiri daripada campuran hujan dan salji yang berlaku apabila udara dekat permukaan bumi ialah 1. Arus permukaan lautan pasifik bertukar arah ke timur 4. Bahagian bawah angin sejuk ini dipanaskan lalu wap air diserap ke dalam bahagian dasar angin sejuk yang panas. kemarau berpanjangan 2. penguatkuasaan undang-undang pembakaran terbuka. meningkatkan kelembapan udara(banyakkan fauntain/pancutan air) 6. Tumpuan pancaran matahari di lautan Pasifik /tropika menyebabkan pemanasan permukaan lautan yang luar biasa 2. kawalan makenikal(penapis asap. salji akan dihasilkan. 2. Arus permukaan bergerak ke barat 3.Satu fenomena luarbiasa yang melibatkan perubahan arus permukaan dan tiupan angin di Lautan Pasifik yang menyebabkan perubahan cuaca dunia Proses kejadian 1. Kumpulan hablur ais seni ini tidak sempat cair kerana suhu yang berdekatan permukaan bumi adalah dibawah takat beku. Penanaman pokok(hutan bandar) 5. Runtuhan salji: 4. Ribut salji: Jelaskan kesan-kesan ribut salji terhadap kehidupan manusia dan alam sekitar [10 m] 51 . Sebaliknya jika suhu dekat permukaan bumi lebih 1. kurangkan penggunaan bahan api fosil Terangkan ciri-ciri pembentukan hujan salji Salji ialah hablur-hablur ais halus yang terbentuk secara langsung dari wap air dalam udara Salji terbentuk apabila keadaan takat beku sampai ke paras 300m dari permukaan bumi dan suhu udara yang kurang 4 C. Huraikan pelbagai fenomena yang berkaitan dengan salji di ruang atmosfera dan di kawasan cerun pergunungan [10 m] c) [10 m] 10 a) [6 m] b) [9 m] c) 1.5 ˚C.5 C akibatkan kerpasan dalam bentuk air. keadaan kering dan tiada hujan. kebakaran hutan secara semulajadi akibat kemarau Berikan cadangan untuk mengatasi masalah jerebu terutamanya di bandar-bandar perindustrian negara ini 1. perkilangan dan kenderaan bermotor 2. penapis ekzos. Hablur ais yang terbentuk dibawah suhu 0˚C . Udara panas dan lembap naik ke atas membentuk awan dan titisan air seni awan akan ditukarkan kepada salji kerana keadaan yang amat sejuk. Kempen/pendidikan formal dan tidak formal 3. Salji berkilat (thunder-snow): berlaku pada awal musim dingin. hujan tiruan-pembenihan awan 7. Jika suhu di awan antara -12 C hingga – 15 C.

Aerosol sulfat bertindak menyerakkan cahaya matahari dan mengurangkan intensiti cahaya. gangguan sistem pengimunan badan manusia 3. Industri membuat pelarut untuk membersihkan alatan komputer. Kegiatan industri dan CFC: Industri membuat foam kusyen. Letusan gunung berapi: Letusan gunung berapi mengeluarkan aerosol sulfat yan g ditiup angin ke kawasan Antartika oleh sistem angin dunia. racun serangga. Ini mengurangkan peghasilan ozon. Oleh itu lapisan ozon menjadi nipis. Industri servis peti sejuk menggunakan gas CFC yang akan bertindakbalas dengan ozon 2. kawalan peringkat antarabangsa 3. mengurangkan penghasilan pengeluaran pertanian Jelaskan langkah-langkah mengatasi masalah penipisan lapisan ozon. bantal. Ini menggalakkan banyak ozon dibentuk. Pengurangan oksigen akan mengurangkan bekalan atom oksigen untuk pembentukan ozon. penyembur cat. kenaikan suhu dunia 2. banjir besar kerap berlaku Kesan terhadap alam sekitar manusia 1. Aerosol sulfat juga menyebabkan atom klorin bebas dan menyerang dan memusnahkan ozon.11 a) Huraikan sebab-sebab terjadinya penipisan lapisan ozon Sebab-sebab semulajadi 1. 3. 2. kawalan peringkat nasional 52 b) c) . Kegiatan pertanian: Baja nitrogen mengeluarkan nitrus dioksida yang mempercepatkan penipisan lapisan ozon 4. tilam. 3. ribut taufan lebih kencang 4. sistem pelalian haiwan berubah 5. Huraikan kesan-kesan penipisan lapisan ozon terhadap alam sekitar. Penerbangan kapal terbang supersonik: Kapalterbang ini terbang tinggi di lapisan stratosfera mengeluarkan gas nitrogen oksida yang mempercepatkan penipisan lapisan ozon oleh atom klorin CFC. penyakit barah kulit 2. Jadi proses pembentukan ozon dikurangkan. industri aerosol. Kenaikan aras lautan 3. kecacatan bayi dalam kandungan 4. 4. Pembersihan hutan: Pembersihan hutan mengurangkan imbangan gas terutama oksigen. 1. Suhu yang sangat sejuk: Pembentukan hablur ais oleh awan stratosfera Antartika pada suhu negatif 80˚ C. Hidrogen klorida dan klorin nitrat berada bersama-sama awan sejuk ini yang akan bertindakbalas dengan ozon. katarak mata 6. Kesan terhadap alam sekitar 1. Sebab-sebab kegiatan manusia 1. Pertukaran arah angin: Ozon banyak dihasilkan di Khatulistiwa tetapi ditiup angin ke latitud yang lebih tinggi spt di Kutub. Edaran solar pada paras minimum menyebabkan kurang tompok matahari lalu intensisti cahaya dikurangkan. Tompok matahari: Edaran solar pada paras maksimum menyebabkan banyak kejadian tompok matahari yang meninggikan intensiti cahaya bertambah. mencari alternatif untuk CFC 2.

kecacatan  Kehilangan mata pencarian. 5 di Hemisfera Selatan dan 1 di Khatulistiwa) b. kawalan peringkat pengguna/konsumer 5. Tekanan udara berbeza mengikut garis lintang  Tekanan udara bertambah mengikut garis lintang  Mewujudkan perbezaan kecerunan tekanan  Menghasilkan perubahan tekanan udara tinggi dan tekanan udara rendah yang berselang seli mengikut garis lintang (5 di Hemisfera utara. diukur dalam unit milibar (mb) Kaitan antara perubahan tekanan udara dengan proses pembentukan edaran am atmosfera a. kempen kesedaran. Tekanan berbeza menghasilkan pergerakan angin  Menghasilkan pergerakan angin menegak dan mendatar (pertemuan dan lencongan)  Menghasilkan pergerakan angin dari kawasan tekanan tinggi ke kawasan tekanan rendah di atmosfera dan di permukaan bumi c. pertanian  Kesan psikologi/trauma  Wabak penyakit.nelayan.4.taun  Kemusnahan infrastruktur Kerpasan adalah lembapan yang terpeluwap dan jatuh ke permukaan bumi dalam pelbagai bentuk cecair(hujan) dan pepejal (salji/hujan batu) dengan intensiti/keamatan yang berbeza Hujan perolakan  Udara panas menjalankan proses sejatan di permukaan bumi  Wap air dibawa naik ke atas lalu mengalami proses pengembangan dan penyejukan  Mencapai titik pemeluwapan dan ditukar kepada bentuk cecair dan turun sebagai kerpasan Hujan perenggan  Pertemuan mendatar arus udara yang wujud di kawasan tekanan udara rendah  Udara panas naik ke atas  Udara sejuk yang tumpat turun ke bawah c) 12 a) b) 53 . Edaran am atmosfera  Pergerakan ini akan membentuk kitaran udara di kawasan tropika dan sub tropika  Proses ini akan membentuk edaran am atmosfera yang mewujudkan angin timuran dan angin baratan Kesan siklon  Kemusnahan harta benda  Kehilangan nyawa. 11 a) b) Tekanan udara ialah daya yang dikenakan oleh jisim udara ke atas satu titik di atas permukaan bumi.

menyerap dan menyerakkan bahangan yang sampai di bahagian atas atmosfera. Penyebaran semula/serap dahulu/penyerapan Jelaskan bagaimana atmosfera tercemar oleh tindakan manusia [5 m] c) 13 a) b) [10 m] c) [10 m} 54 . menyebar. penebat – atmosfera bertindak sebagai penebat kepada bahangan – membenarkan kemasukan bahangan gelombang pendek waktu siang tetapi menghalang bahangan bergelombang panjang/terestrial bebas ke angkasamenstabilkan suhu permukaan sehingga tidak begitu panas pada waktu siang dan tidak terlalu sejuk pada waktu malam/ tindakan lapisan stratosfera atau lapisan ozon.akuakultur Pengangkutan terjejas.mengurangkan kadar pemanasan permukaan bumi 4. Pengatur suhu/ bahangan.bertindak sebagai pengatur haba bumi dengan mewujudkan edaran umum atmosfera. 2. Pemantul – memantul.jalan rosak Industri/IKS terjejas Pelancongan terjejas Apakah yang dimaksudkan dengan atmosfera Jawapan Atmosfera ialah lapisan nipis yang tidak sama tebal mengikut garis lintang terdiri daripada pelbagai gas yang melekat kepada bumi kerana daya tarikan graviti dan bergerak bersama-sama pergerkan bumi mengelilingi matahari Huraikan peranan atmosfera dalam mengawal suhu permukaan bumi Jawapan 1.kawasan tropika (Khatulistiwa yang berlebihan haba) tidak ekstrem panas dan kawasan sederhana sejuk dan sejuk dunia(kawasan kurang haba) tidak ekstrem sejuk 5. Penapis – menapis bahangan ultra ungu/ ultra lembayung yang membahayakan kepada semua bentuk kehidupan di bumi dan meningkatkan suhu permukaan 3.Hujan bukit  Kenaikan udara akibat cerun banjaran gunung yang selari dengan pantai  Udara lembap dipaksa naik akibat tiupan angin dari arah laut ke arah kawasan gunung/tanah tinggi  Udara lembap dipaksa naik ke kawasan terdapat halangan seperti banjaran gunung  Mencapai titik pemeluwapan dan ditukar kepada bentuk cecair dan turun sebagai hujan bukit Hujan batu  Panas yang ekstrim dan perolakan kencang  Bekalan air lampau sejuk  Arus ribut  Arus menurun Pertanian terjejas Perhutanan – pembalakan terjejas Perlombongan terjejas Perikanan terjejas.

penggunaan racun serangga 7. Jelaskan faktor yang mempengaruhi perubahan iklim dunia Jawapan [5 m] c) 15 a) b) [10 m] 55 . domestik – aktiviti harian terjejas Apakah yang dimaksudkan dengan konsep perubahan iklim Jawapan Perubahan iklim merujuk kepada peningkatan atau penurunan unsur-unsur cuaca dan iklim bumi disebabkan faktor fizikal dan aktiviti manusia.peningkatan aras laut menyebabkan peningkatan tindakan ombak perubahan garis pinggir pantai. Jelaskan bagaimana kesan pemanasan global mempengaruhi aktiviti manusia di [10 m] kawasan tropika lembap Jawapan 1. Pelancongan terjejas. peperangan 8.mati kerana panas air laut masin 4. pembinaan 14 a) b) Apakah yang dimaksudkan dengan pemanasan global [5 m] Jawapan Peningkatan suhu global bumi daripada aras normal disebabkan oleh faktor semulajadi dan aktiviti manusia Huraikan kesan pemanasan global terhadap sistem geomorfologi [10 m] Jawapan 1. pertanian. pembakaran terbuka secara besar-besaran seperti yang berlaku di Sumatera dan Kepulauan Borneo (Kalimantan) 2. pemendapan – peningkatan aras laut menyebabkan gangguan kepada aliran sungai 4. meningkatkan kadar hakisan dan meningkatkan kadar pemendapan 3. penggunaan bahan bakar seperti bahan api fosil. kenderaan dan perindustrian 6. melakukan penebangan hutan untuk pembangunan sehingga meningkatkan gas karbon dioksida di atmosfera 5. kuari 9. aktiviti harian seperti penggunaan alat pendingin udara 4. pengangkutan – pencairan salji menambah isipadu air sungai dan menambah isi beban. pergerakan jisim – tanah jadi peroi 5. pembalakan – pokok mati/tenggelam(bakau) 5. Aktiviti perindustrian/ perkilangan yang membebaskan gas-gas rumah hijau 3.pantai tenggelam 2. perikanan terjejas( perikanan meningkat) 3.Jawapan 1. industri – peningkatan industri pengeringan 6. pertanian/penternakan terjejas. luluhawa – pemanasan mempercepat luluhawa fizikal/insolusi/penggurunan 2. hakisan.

daratan cepat panas berbanding permukaan laut.peningkatan aras laut .Peningkatan suhu dunia .Peningkatan/ berkurangan kerpasan . tekanan udara rendah wujud di darat manakala tekanan udara tinggi wujud di laut.Pencairan salji.Kemarau panjang / peningkatan pencemaran udara 16 a) b) Apakah yang dimaksudkan dengan angin tempatan [5markah] Jawapan Angin tempatan merujuk kepada angin yang bergerak pada skala yang kecil dan di kawasan yang kecil ( seperti kawasan pinggir laut ) disebabkan perbezaan tekanan antara kedua kawasan yang berhampiran lalu menyebabkan wujudnya cerun antara dua kawasan tersebut Jelaskan pembentukan bayu laut dan bayu darat [8 Jawapan markah] Bayu laut - merujuk kepada angin yang bertiup dari laut ke darat. peningkatan gas. 56 . pertambahan bilangan bangunan pengcakar langit – menghalang pergerakan mendatar angin pembakaran / kebakaran hutan letusan gunung berapi penggunaan bahan kimia dan racun dalam pertanian [10 m] Huraikan kesan perubahan iklim terhada alam sekitar fizikal Jawapan . pada waktu malam. pada waktu siang.c) kekurangan tumbuhan / hutan . Bayu darat - merujuk kepada angin yang bertiup dari darat ke laut.menghalang pengeluaran sinaran/ bahang bumi ke angkasa. pertambahan bilangan penduduk dunia – pembebasan haba metabolisme.gas rumah hijau. peningkatan gas-gas CFC – berlaku penipisan lapisan ozon / pertambahan sinaran ultra unggu ke bumi.Kemusnahan ekosistem/ habitat . kecerunan tekanan udara menghala ke darat menyebabkan pergerakan angin dari laut ke darat.pertambahan gas-gas karbon dioksida. daratan akan cepat menjadi sejuk berbanding permukaan laut.

[5 markah] [6 markah] 57 .semasa bayu darat bertiup.bayu darat akan menyederhanakan suhu kawasan permukaan laut berhampiran pinggir pantai. c) Huraikan kesan kejadian bayu laut dan bayu darat ke atas alam sekitar fizikal dan manusia Jawapan kesan ke atas alam sekitar fizikal bayu laut akan menyederhanakan suhu kawasan daratan berhampiran pinggir pantai. .Angin yang berputar ini akan membawa banyak wap-wap air ke atas.- tekanan udara tinggi wujud di darat manakala tekanan udara rendah wujud di laut kecerunan tekanan menghala ke laut menyebabkan pergerakan angin dari darat ke laut. [12 markah] - 17 a) b) Takrifkan siklon tropika Jawapan Siklon tropika merujuk kepada angin ribut kencang yang berpusar dengan kelajuan melebihi 120 km / jam yang berlaku di perairan tropika akibat daripada wujudnya selsel tekanan rendah yang melampau di kawasan tersebut i) huraikan proses pembentukan siklon di kawasan tropika Jawapan .mengalakkan kegiatan pelancongan – kejadian bayu laut dan bayu darat menyebabkan udara di kawasan pinggir laut lebih nyaman.Pemanasan permukaan laut oleh sinaran matahari menyebabkan udara berada dalam keadaan yang tidak stabil lalu mewujudkan sel tekanan rendah yang melampau. . . .Udara yang lembap dan tidak stabil ini kemudiaannya berputar-putar di sekeliling sel tekanan rendah tersebut. . nelayan akan turun ke laut dan pulang semasa bayu laut. .Tekanan udara rendah ini kemudiannya berkembang dengan pesat menyebabkan angin kencang berputar di sekitarnya.Pembebasan haba pendam akan memanaskan udara persekitarannya menyebabkan udara yang panas dan lembap ini akan naik ke lapisan yang lebih tinggi.Kawasan pinggir laut yang sentiasa berangin mengalakkan kegiatan sukan dan rekreasi seperti permainan laying-layang. .Menggalakkan pertumbuhan plankton / menggalakkan pembiakan ikan Kesan ke atas alam sekitar manusia . .

2.ribut yang disertai dengan hujan yang lebat akan menyebabkan banjirkawasan ternakan ( kolam ) akan tenggelam. Pertanian – mengganggu aktiviti pertanianhujan yang lebat menyebabkan kawasan pertanian ditenggelami air. Disertai hujan yang lebat dalam tempoh yang lama.aktiviti akuakultur terganggu. 3. Penternakan ( akuakultur ) . 4. 6.ii) nyatakan empat ciri siklon tropika Jawapan 1. 5. 2. c) Jelaskan lima kesan kejadian siklon kepada aktiviti manusia Jawapan 1. Angin kencang berputar di sekeliling pusat tekanan rendah. Ribut menyebabkan tanaman tumbang / musnah. 4. Garisan setekanan rapat – menunjukkan kecerunan tekanan yang curam akibat daripada tekanan udara rendah yang melampau. Perikanan – perikanan laut terhenti – ribut menyebabkan laut bergelora dan keadaan ini berbahaya kepada nelayan. Di bahagian pusat ribut. angin tenang. Angin berputar mengikut arah lawan jam di emisfera utara dan mengikut putaran jam di hemisfera Selatan. 3. Pengangkutan – pengangkutan air terganggu – ribut menyebabkan aktiviti pergangkutan seperti bot dan feri terpaksa menghentikan [4 markah] [10 markah] 58 . Halaju angin melebihi 120 km/jam.