1. 12 .

0 PENDAHULUAN

Struktur tubuh dan sistem tubuh manusia merupakan sistem yang penting yang perlu diketahui oleh kita semua. Sistem ini bukan sahaja perlu dipelajari oleh ahli pertolongan cemas, bahkan juga kepada semua kerana kita tidak menduga apakah yang akan terjadi pada masa hadapan. Maka persiapan ilmu ini adalah perlu dan bermanfaat selain dapat membantu mangsa yang memerlukan pertolongan apabila belaku sebarang kemalangan yang menyebabkan kecederaan yang berkaitan dengan struktur tubuh dan sistem tubuh manusia ini. Matlamat utama untuk mempelajari struktur tubuh dan sistem tubuh manusia ini adalah bagi memberikan kefahaman tentang struktur tubuh supaya dengan mudah dapat memberikan rawatan kepada mangsa.

1.12. 1 TUBUH MANUSIA Apa itu tubuh manusia? Di sini dapatlah dinyatakan bahawa ia terdiri daripada struktur yang berhubung kait dan saling berinteraksi dengan sistem-sistem yang terdapat di dalam badan manusia.Tubuh badan manusia dapat dibahagikankan kepada empat bahgian utama iaitu, rangka dan tulang, sistem yang penting yang terdiri daripada sistem pernafasan, sistem peredaran darah, sistem saraf, sistem otot, sistem penghadaman, sistem perkumuhan, sistem pembiakan dan sistem endokrin (kilang tanp salur), sel dan tisu dan organ. Kesemua struktur dan sistem ini mempunyai fungsi yang tersendiri yang sangat istimewa sekali yang dijadikan oleh tuhan. Oleh itu, struktur tubuh dan sistem tubuh manusia perlulah dipelajari bagi memberi kefahaman tentang ilmu ini serta dapat membantu mangsa yang memerlukan pertolongan. .

Tanpa rangka dan tulang maka semua benda hidup tidak dapat bergerak. 12. berdiri dengan sempurna. 1. dapat lah diketahui bahawa rangka dan tulang merupakan organ yang sangat penting di dalam tubuh kita. berlari dan sebagainya.Rajah struktur badan manusia yang terdiri daripada struktur tubuh bagi lelaki dan wanita. Rangka dan tulang merupakan organ . 2 RANGKA DAN TULANG Sebelum membincangkan topik rangka dan tulang dengan lebih lanjut.

salur darah dan saraf pada tubuh. tulang dada. Antara fungsi rangka adalah dapat memberi keupayaan pada tubuh untuk bergerak melalui sendi lengan dan kaki. ulna. kuat dan tegar. radius dan sebagainya. Galian ini yang menjadikan tulang lebih keras. memberikan rupa bentuk. pendek atau leper. Ia membekalkan satu rangkaian struktur pelindung bagi tubuh. melindungi struktur-struktur penting dalam tubuh melalui tengkorak. . Terdapat 206 tulang dalam rangka manusia dan terjadi daripada garam galian. Rangka dapat didefinisikan sebagai rangkaian tulang yang memberi rupa bentuk dan kekuatan pada badan manusia. spina dan sangkar rusuk. Antara contoh sistem rangka adalah seperti tengkorak (melindungi otak dan struktur muka). patella (tempurung lutut). Namun. femur (tulang paha). dapat berdiri tegak serta menyokong otot . tulang kering. pelvis. tulang rahang atau dikenali sebagai mandible (mempunyai sendi bergesel yang membolehkan mulut terbuka dan tertutup). tulang juga berupaya menjadi panjang.yang terletak pada bahagian yang sama namun terdapat perbezaannya. Tulang pula merupakan tisu hidup yang mengandungi kalsium dan fosforus yang amat banyak.

tulang parietal. Tulang kranium berfungsi melindungi otak manusia dan bersendi dengan rahang bawah. Rangka paksi yang kedua pula adalah turus vetebra. 1. tulang pipi (tulang zygomatic) dan rahang bawah (mandible). lengkungan pelvis. 13 . tulang frontal.3 RANGKA PAKSI DAN RANGKA APENDAJ Rangka dan tulang terbahagi kepada dua bahagian iaitu rangka Paksi dan rangka Apendaj. membuatkan tubuh teratas boleh dibengkok-luruskan (fleksibel). menyokong kepala. 13 .4 RANGKA PAKSI Rangka paksi yang pertama terdiri daripada tengkorak yang merupakan struktur bertulang yang melindungi otak dan bahagian teratas saraf tunjang. Toraks (12 ruas) yang membentuk satu sauh atau sebagai . tulang hidung. Rangka paksi terdiri daripada tengkorak. Turus vetebra ini berfungsi melindungi saraf tunjang. Tengkorak terbentuk daripada beberapa jenis tulang. 1. Contohnya seperti sutur. tulang tangan dan tulang kaki. soket mata. Bahagian ini terdiri daripada 33 ruas tulang vetebra iaitu Serviks (7 ruas) yang menyokong kepala dan leher. Tengkorak yang terbina daripada tempurung kepala dan tulang muka juga dapat dibahagikan kepada dua iaitu tulang kranium dan tulang muka. dan membantu untuk menyokong berat badan manusia. Manakala tulang muka pula berfungsi melindungi mata dan telinga yang keseluruhannya bersendi dengan turus vetebra.Rajah sistem rangka dan tulang manusia. Ia juga menyokong mata dan struktur-struktur lain pada muka. turus vetebra dan sangka rusuk manakala rangka apendaj pula terdiri daripada lengkungan pektoral.

bahagian pertama dikenali sebagai skapula dan bahagian ke dua dikenali sebagai klavikel. Tulang tangan yang termasuk dalam bahagian sangkar rusuk juga mempunyai fungsi yang sangat penting. Seterusnya di ikuti dengan lengkungan pelvis yang terdiri daripada llium. Sebagai permulaan.Tulang rusuk ini berfungsi bagi melindungi peparu dan jantung. Ia menghubungkan tulang skapula dengan sternum. Sangkar rusuk ini mempunyai 12 pasang tulang rusuk yang terdiri daripada tulang rusuk benar (1-7).iskium dan pubis. 13. Sakrum (5 ruas) yang menyokong pelvis. lengkungan pelvis. tulang rusuk bercantuk (8-10) dan tulang rusuk terapung (11-12). 5 RANGKA APENDAJ Rangka apendaj terdiri daripada lengkungan pektoral. Tulang tangan dapat dibahagikan dan terbina daripada enam bahagian iaitu . rangka apendaj dimulai dengan lengkungan pektoral. Fungsi tulang tangan adalah bagi membentuk anggota tangan manusia. tulang tangan. Lumber (5 ruas) yang membantu menyokong berat badan dan memberikan kestabilan pada badan. tulang rusuk bercantuk bersendi dengan sternum secara tak langsung dengan rawan dan tulang rusuk terapung tergantung dengan bebas. Fungsi skapula adalah bagi melindungi otak manusia. Manakala rangka paksi yang ke tiga pula adalah sangkar rusuk. Skapula bersendi dengan tulang humerus di bahu manusia manakala bahagian ke dua iaitu klavikel yang berfungsi melindungi mata dan telinga manusia. 1. dan tulang kaki. Disini dapat di lihat bahawa tulang rusuk benar bersendi dengan sternum secara terus. dan akhir iaitu koksiks (4 ruas) yang membentuk bahagian hujung tulang belakang. Bahagian ini juga bersendi dengan turus vetebra dan femur iaitu tulang paha. Lengkungan pektoral terbahagi kepada dua bahagian.pengangkut bagi tulang rusuk. Ketiga-tiga bahagian ini berfungsi sebagai pelindung kepada pundi kencing dan organ pembiakkan manusia.

bersukan dan sebagainya sukar dijalankan. Selain itu. . Tulang kaki juga memainkan peranan yang penting dalam tubuh badan manusia.Ia berfungsi bagi membentuk anggota kaki. karpus (tulang pegelangan tangan) .dan falanks (tulang jejari).fibula (tulang splint) . Terdapat enam bahagian yang terbina daripada tulang kaki ini. tibia (tulang kering) .metacarpus (tulang tangan) . tanpanya pasti pergerakan seperti berlari. bahagian yang terkandung dalam sangkar rusuk adalah tulang kaki.metatarsus (tulang kaki) yang bersendi dengan tarsus dan falanks .humerus (tulang lengan atas berhampiran dengan bahagian siku) . berjalan. Antaranya seperti femur (tulang paha) yang bersendi dengan tibia.tarsus (tulang buku lali)yang bersendi dengan metatarsus . dan falanks (tulang jari kaki).ulna dan radius (tulang lengan bawah iaitu dibawah bahagian siku).