AMALI (PCK 1

)

Tujuan eksperimen : Mengkaji pertukaran atau perubahan tenaga.

Hipotesis

:

1. Apabila tindak balas eksotermik berlaku, suhu persekitaran akan meningkat. 2. Apabila tindak balas endotermik berlaku, suhu persekitaran akan menurun.

Teori

: Imbuhan ‘ekso’ bermaksud luar manakala ‘termik’ bermaksud haba mengalir keluar.

Tenaga dibebaskan daripada bahan tindak balas dan dialirkan ke persekitaran. Tindak balas eksotermik menyebabkan suhu persekitaran bertambah. Hal ini biasanya boleh dikesan dengan menyentuh dinding bekas tindak balas dengan jari. Perubahan tenaga yang berlaku semasa tindak balas eksotermik adalah perubahan tenaga kima kepada tenaga haba. Endotermik pula bermaksud haba diserap ke dalam. Tindak balas endotermik merupakan satu tindak balas dimana tenaga diserap daripada persekitaran. Suhu persekitaran akan berkurangan dan bekas tindak balas akan menjadi sejuk. Perubahan tenaga yang berlaku semasa tindak balas endotermik juga adalah perubahan tenaga kima kepada tenaga haba.

Gambar rajah aras tenaga ialah satu graf yang menunjukkan perubahan tenaga bagi suatu tindak balas kimia. Ia menunjukkan keadaan kandungan tenaga bagi bahan dan hasil tindak balas. Perubahan tenga diwakili dengan ∆H. Ia juga menunjukkan perbezaan antara tenaga tindak balas dengan kandungan tenaga hasil tindak balas.

1

Gambar rajah aras tenaga bagi tindak balas eksotermik Gambar rajah aras tenaga bagi tindak balas endotermik 2 .

bikar Susunan radas : Kaedah eksperimen 1. 4. Termometer diletakkan dalam asid nitrik dan suhunya direkodkan. 3 . Larutan natrium hidrogen karbonat 1 mol ditambahkan kepada asid nitrik dengan menggunakan silinder penyukat. : 25.A. Campuran tindak balas itu dikacau secara perlahan-lahan dengan menggunakan termometer dan suhu tertinggi yang dicapai dicatat. 3. Tindak balas antara natrium hidrogen karbonat dengan asid nitrik Senarai bahan : Asid nitrik. larutan natrium hidrogen karbonat Senarai alat radas : Termometer.0cm3 asid nitrik 1 mol dm-3 ditambahkan ke dalam bikar dengan menggunakan silinder penyukat. 2. silinder penyukat.

3. Tindak balas antara natrium hidroksida dengan asid hidroklorik Senarai bahan : Asid hidroklorik. Larutan natrium hidroksida 1 mol ditambahkan kepada asid hidroklorik dengan menggunakan silinder penyukat. : 25. Campuran tindak balas itu dikacau secara perlahan-lahan dengan menggunakan termometer dan suhu tertinggi yang dicapai dicatat. silinder penyukat. Termometer diletakkan dalam asid hidroklorik dan suhunya direkodkan. 2. natrium hidroksida Senarai alat radas : Termometer.0cm3 asid hidroklorik 1 mol dm-3 ditambahkan ke dalam bikar dengan menggunakan silinder penyukat. bikar Susunan radas : Kaedah eksperimen 1.B. 4 . 4.

C. bikar. Suhu tertinggi yang dicapai direkodkan. Natrium hidroksida dilarutkan dalam air Senarai bahan Air. D. Ammonium klorida dilarutkan dalam air 5 . spatula Susunan radas : Kaedah eksperimen 1. 4. Satu spatula pepejal natrium hidroksida ditambahkan ke dalam air. silinder penyukat. 2. : 50cm3 air ditambah ke dalam bikar dengan menggunakan silinder penyukat. natrium hidroksida : Senarai alat radas : Termometer. Air dikacau dengan termometer secara perlahan-lahan untuk melarutkan natrium hidroksida. 3. Termometer diletakkan dalam air tersebut.

silinder penyukat. Data dan Pemerhatian : 6 .Senarai bahan Air. Termometer diletakkan dalam air tersebut. : 50cm3 air ditambah ke dalam bikar dengan menggunakan silinder penyukat. 4. spatula Susunan radas : Kaedah eksperimen 1. Satu spatula ammonium klorida ditambahkan ke dalam air. ammonium klorida : Senarai alat radas : Termometer. Air dikacau dengan termometer secara perlahan-lahan untuk melarutkan ammonium klorida. 3. bikar. Suhu tertinggi yang dicapai direkodkan. 2.

(oC) Suhu tertinggi. (oC) NaHCO3 + HNO3 31 32 HCI (ak) + NaOH 31 48 NaOH (p) + air 31 48 NH4CI (p) + air 31 25 Perbincangan: 7 .Tindak balas Suhu awal.

3. maka perubahan tenaga yang berlaku ialah positif. Tenaga yang dibebaskan daripada pembentukan ikatan adalah melebihi tenaga yang diperlukan untuk pembentukan ikatan. Suhu campuran bahan-bahan tindak balas eksotermik akan meningkat. Jika haba diserap daripada sekeling dalam tindak balas endotermik. Apakah ciri tindak balas eksotermik yang telah anda gunakan untuk mengelaskan sesuatu tindak balas sebagai eksotermik dalam aktiviti ini?       Tindak balas eksotermik membebaskan haba keluar ke persekitaran dalam sistem. 2. Kandungan bahan tenaga tindak balas melebihi kandungan hasil tenaga hasil tindak balas. Tenaga haba yang diserap daripada persekitaran akan menyebabkan bekas yang menampung tindak balas itu terasa sejuk jika disentuh dengan tangan. Suhu campuran bahan-bahan tindak balas endotermik akan menurun.1. Kandungan bahan tenaga tindak balas kurang daripada kandungan hasil tenaga hasil tindak balas. Tenaga yang diperlukan untuk memecahkan ikatan adalah melebihi tenaga yang dibebaskan semasa pembentukan ikatan. Apakah ciri tindak balas endotermik yang telah anda gunakan untuk mengelaskan sesuatu tindak balas sebagai endotermik dalam aktiviti ini?       Tindak balas endotermik akan menyerap tenaga haba daripada sekeliling ke dalam bahan hasil tindak balas Suhu di pesekitaran akan menjadi lebih rendah daripada haba purata bahan-bahan kimia yang ditindak-balaskan. Suhu di persekitaran akan menjadi lebih tinggi daripada haba purata bahan-bahan kimia yang ditindak-balaskan. Tenaga haba yang dibebaskan akan menyebakan bekas yang mengandungi tindak balas itu terasa panas jika disentuh dengan tangan. mengapakah campuran tindak balas terasa sejuk? Ke manakah perginya haba itu? 8 . maka perubahan tenaga yang berlaku ialah negatif.

 Suhu di persekitaran akan menjadi lebih tinggi daripada haba purata bahanbahan kimia yang ditindak-balaskan. Apakah yang telah anda pelajari daripada aktiviti ini?   Pertukaran tenaga yang berlaku semasa tindak balas kimia terbahagi kepada dua iaitu tindak balas eksotermik dan tindak balas endotermik. 5. Apakah masalah yang anda hadapi semasa aktiviti? Berikan cadangan untuk mengatasi masalah tersebut.  Suhu campuran bahan-bahan tindak balas eksotermik meningkat.  Bekas yang mengandungi tindak balas terasa panas. Suhu di pesekitaran akan menjadi lebih rendah daripada haba purata bahan-bahan kimia yang ditindak-balaskan. Suhu campuran bahan-bahan tindak balas endotermik juga akan menurun. 4.     Tindak balas endotermik menyebabkan haba diserap daripada persekitaran.  Penggunaan termometer  Menggunakan termometer yang berlainan untuk setiap aktiviti bagi mengelakkan ralat sewaktu mengambil bacaan suhu.  Melakukan aktiviti dalam kumpulan yang lebih kecil. Tenaga haba yang diserap daripada persekitaran akan menyebabkan bekas yang mengandungi tindak balas itu terasa sejuk apabila disentuh dengan tangan. Tindak balas eksotermik :  Membebaskan haba keluar ke persekitaran.  Kekurangan asid nitrik dan asid hidroklorik.  Menyediakan asid nitrik dan asid hidroklorik dengan lebih banyak. 9 . dimana ahli di dalam kumpulan adalah lebih ramai. Tenaga yang diperlukan untuk memecahkan ikatan adalah melebihi tenaga yang dibebaskan semasa pembentukan ikatan.

 Bekas yang mengandungi tindak balas terasa sejuk.  Suhu di pesekitaran akan menjadi lebih rendah daripada haba purata bahanbahan kimia yang ditindak-balaskan. Kesimpulan : Tindak balas antara natrium hidrogen karbonat dengan asid nitrik. Perubahan tenaga tindak balas eksotermik menunjukkan nilai negatif.  Tindak balas endotermik  Menyerap tenaga haba daripada persekitaran. 10 .1 : Understanding that temperature is an indicator of degree of hotness. natrium hidroksida dengan asid hidroklorik serta natrium hidroksida dengan air menghasilkan tindak balas eksotermik kerana perubahan suhu yang berlaku ialah positif manakala tindak balas antara ammonium klorida dengan air menghasilkan tindak balas endotermik kerana perubahan suhu yang berlaku ialah negatif. Bahagian manakah dalam kurikulum sains sekolah rendah mengajar topik ini?    Sains Tahun 5 Tema : Menyiasat Daya dan Tenaga (Investigating Force and Energy) Tajuk : 4) Tenaga Haba 4.  Perubahan tenaga tindak balas endotermik menunjukkan nilai positif. 6.  Suhu campuran bahan-bahan tindak balas endotermik menurun.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful