KURIKULUM SEJARAH KE ARAH PEMBENTUKAN PERPADUAN KAUM DI MALAYSIA Ahamad bin Rahim

IPG Kuala Terengganu

Azwani bin Ismail
Bahagian Sumber Manusia MARA

Dr Abdul Razaq bin Ahmad
Universiti Kebangsaan Malaysia

Prof Madya Dr Datin Zahara binti Aziz
Universiti Kebangsaan Malaysia

Dr Sharifah Nur Puteh
Universiti Kebangsaan Malaysia Abstrak Masyarakat Malaysia merupakan masyarakat yang berbilang kaum yang majoritinya terdiri daripada kaum Melayu, Cina dan India. Pelbagai usaha telah dilakukan bagi mengeratkan perpaduan kaum di Malaysia sama ada oleh pihak kerajaan ataupun badan-badan bukan kerajaan. Oleh itu, kertas kerja ini akan membincangkan peranan pendidikan Sejarah di sekolah menengah bagi membantu meningkatkan usaha yang ada ke arah mempertingkatkan tahap integrasi kaum di Malaysia. Pendidikan Sejarah merupakan satu mata pelajaran yang dianggap relevan dalam menerapkan nilai-nilai perpaduan kaum dalam masyarakat multietnik di negara ini. Kertas kerja ini meninjau dari aspek permasalahan dalam pendidikan Sejarah dan mencadangkan beberapa langkah yang sesuai bagi menjadikan mata pelajaran Sejarah mampu menerapkan nilai-nilai yang berkaitan dengan hubungan kaum dari aspek kandungan, penerapan nilai dan aktiviti pengajaran dan pembelajaran. Seterusnya kertas kerja ini juga mencadangkan langkah-langkah yang perlu dilakukan di sekolah dan pihak Kementerian Pelajaran Malaysia (KPM) bagi memantapkan aplikasi pendidikan Sejarah ke arah mencapai matlamat pendidikan Sejarah dalam membentuk sikap toleransi, patriotisme, kewarganegaraan dan nilai-nilai murni ke arah melahirkan masyarakat yang bersatu padu selari dengan konsep 1 Malaysia. Kata Kunci : Kurikulum, Pendidikan Sejarah, Integrasi Kaum

1

48 juta orang.93 juta orang yang mewakili 11. kaum Bumiputera mewakili 65. Kira-kira 25% daripada penduduk Malaysia ialah kaum Cina iaitu seramai 6. Daripada jumlah tersebut.8% daripada jumlah keseluruhan warganegara Malaysia. Oleh itu. komposisi jumlah penduduk di Malaysia adalah seramai 26. (2008) hubungan etnik yang merujuk kepada interaksi antara etnik yang berbeza (interetnik) atau interaksi dalam kumpulan etnik yang sama (intraetnik). manakala kaum lain pula mewakili 1. budaya dan kepercayaan. Malaysia adalah sebuah negara yang terdiri daripada pelbagai bangsa. Walaupun mereka hidup sebelah-menyebelah tetapi mereka terpisah dari segi perbezaan bahasa. Mengikut Jabatan Perangkaan Negara (2006).86 juta orang. Beliau menjelaskan masyarakat Malaysia sering ditakrifkan sebagai masyarakat majmuk dengan komuniti Melayu. agama.22 juta orang.84 juta orang merupakan bukan warganegara Malaysia. Kaum Melayu mewakili 54% daripada populasi penduduk iaitu seramai 13. Masyarakat yang pelbagai etnik ini hidup dengan aman dan mengamalkan kepercayaan dan budaya masing-masing secara bebas dan saling menghormati antara satu sama lain.5% terdiri daripada kaum India seramai 1.9 ribu orang.8%. Dari segi sejarah. Kontrak sosial adalah satu persetujuan dalam kalangan masyarakat berbilang kaum melalui proses muafakat dan musyawarah ke arah peralihan kuasa 2 . Menurut Faridah et al. 24.8 juta orang merupakan warganegara Malaysia manakala bakinya 1. keturunan dan agama. Cina dan India yang hidup sebelah-menyebelah tetapi berbeza dari segi kepercayaan. kepelbagaian kelompok etnik di Malaysia telah diterima oeh semua rakyat dan ini merupakan sumber kekuatan perpaduan di Malaysia. budaya dan bahasa. 7.PENGENALAN Konteks Masyarakat Majmuk di Malaysia Furnivall (1965) mengatakan masyarakat majmuk merujuk kepada penduduk pelbagai kaum yang tinggal di suatu kawasan tetapi mengamalkan kebudayaan.64 juta orang.7% iaitu seramai 318. bahasa dan adat resam yang tersendiri. Kaum bumiputera selain daripada Melayu seramai 2. kerjasama dan ikatan perpaduan pelbagai bangsa dan kaum di Malaysia bermula dengan apa yang dinamakan sebagai kontrak sosial antara etnik terbesar di Malaysia.

sebenarnya inilah yang menyebabkan wujudnya jurang dalam pendidikan sejarah antara murid sekolah aliran Inggeris. 2008). (Anuar dan Nur Atiqah. (Azwani & Zahara. British memperkenalkan kurikulum Sejarah yang berbeza-beza antara sekolah aliran British dan sekolah aliran Melayu. Ini diakui oleh Abdul Razaq (2007) yang menjelaskan kurikulum Sejarah lebih menceritakan latar belakang masyarakat Eropah ataupun sejarah England itu sendiri. British tidak menekankan pendidikan Sejarah tempatan dalam kalangan masyarakat di Tanah Melayu kerana dikhuatiri boleh menggugat kepentingan politik dan ekonominya. Hanya selepas negara mencapai kemerdekaan. ekoran sifat masyarakat yang heterogen. maka tidak hairanlah isu perpaduan kaum menjadi suatu agenda yang diberi perhatian serius oleh kerajaan. Sekolah-sekolah Cina dan Tamil pula menggunakan kurikulum Sejarah dari negara China dan India. perpaduan menjadi perkara utama bagi sesuatu dasar. Hal ini mengakibatkan identiti dan nilai kerjasama tidak wujud dalam kalangan masyarakat ketika itu. Bagi Jamaliah (2005). pelan dan perancangan yang dibentuk oleh kerajaan. Sejarah British diberi tempat yang penting dalam kurikulum Sejarah (Khoo Kay Kim. Cina dan Tamil. 2009). Semangat kontrak sosial ini berasaskan semangat kerjasama dan setia kawan serta perkongsian kuasa yang kemudiannya terjelma dalam perjuangan menuntut kemerdekaan dan penggubalan Perlembagaan Persekutuan. LATAR BELAKANG KURIKULUM SEJARAH DI MALAYSIA Pendidikan zaman penjajahan British mencerminkan kepentingan penjajah. pengaruh kurikulum British dilihat semakin 3 . Pada peringkat awal pendidikan Sejarah yang diperkenalkan di sekolahsekolah aliran Melayu lebih berbentuk kepada Kesusasteraan Melayu Klasik. Ini jelas digambarkan melalui mata pelajaran Sejarah yang dijadikan saluran propaganda British yang amat berkesan. Oleh yang demikian. Kepelbagaian ini seharusnya diurus dengan baik kerana kita tidak mahu peristiwa 13 Mei 1969 berulang kembali. 1992).pemerintahan sendiri daripada pihak Inggeris dan dimanifestasikan melalui kemenangan Perikatan dalam pilihan raya 1955. Jika dilihat dari data yang dinyatakan oleh Jabatan Perangkaan Negara (2006).

2002). Fokus terhadap sejarah tempatan telah diterapkan dalam kurikulum. Seminar Sejarah Malaysia 1 dan 11 yang diadakan dalam tahun 1973 dan 1974 (Siti Zainun Mat. Falsafah. Pembahagian tajuk pula dilakukan mengikut tema-tema (PPK. Pengajaran dan pembelajaran Sejarah seharusnya memberi tumpuan kepada pemerolehan pengetahuan. Kandungan kurikulum yang disediakan. Hanya pada tahun 1989. Bagi Aini Hassan (2008) perubahan ini merupakan satu anjakan besar dalam falsafah dan konsepsi pengajaran dan pembelajaran Sejarah di sekolah. terdapat perbincangan untuk mengkaji semula kurikulum Sejarah. Beberapa forum seperti Kongres Kebudayaan Malaysia 1971. Dapatan seminar telah menggesa pihak Kementerian Pelajaran Malaysia menggunakan pendekatan ‘berpusatkan ke-Malaysiaan’ dalam menggubal sukatan pelajaran dan penulisan buku teks Sejarah (Siti Zainun Mat 1988. 1998. Sementara pengaruh kurikulum Sejarah negara India dan Cina tamat apabila Laporan Razak 1956 dikemukakan untuk memastikan satu sukatan pengajaran dan peperiksaan yang sama dilaksanakan demi perpaduan kaum di negara ini. matlamat dan objektif pengajaran dan pembelajaran telah dinyatakan dengan jelas. Kementerian Pelajaran Malaysia telah menjadikan mata pelajaran Sejarah sebagai subjek teras yang wajib diambil oleh semua pelajar. 1988 dan 1990) telah diadakan untuk membincangkannya. Selepas Perang Dunia ke-2 kurikulum Sejarah mula memberi penekanan ke arah perpaduan dan integrasi kaum. Perkembangan kurikulum Sejarah pra dan pascamerdeka telah mengalami perubahan pesat. perkembangan kemahiran dan 4 . 1990).berkurangan (Maharom Mahmood. 1990). memberikan fokus kepada pemahaman yang menyeluruh tentang sejarah negara yang merangkumi jangka masa lima ratus tahun dan dibuat secara kronologis iaitu mengikut susunan tahun. KEDUDUKAN MATA PELAJARAN SEJARAH Matlamat pendidikan Sejarah bagi peringkat menengah rendah dan menengah atas ialah memupuk semangat taat setia kepada bangsa dan negara serta berbangga menjadi warganegara Malaysia. Kurikulum yang sedia ada dilihat terlalu luas dan tidak bersifat tempatan (Siti Zainun Mat. Pada tahun 1973. 2001). selari dengan tuntutan semasa.

pemupukan nilai-nilai. Dasar mewajibkan pelajar sekolah menengah mempelajari sejarah adalah menepati kehendak Falsafah Pendidikan Kebangsaan (FPK) yang inginkan perkembangan jasmani.” (Kementerian Pelajaran Malaysia. Seterusnya menjadikannya sebagai subjek teras untuk sekolah rendah mulai 2014. Berdasarkan kenyataan di atas. Kedudukan mata pelajaran Sejarah dijelaskan seperti yang berikut: “ mata pelajaran Sejarah dalam KBSM. Shakila Yacob (2010) melihat langkah mewajibkan subjek Sejarah ini bertujuan untuk memartabatkan ilmu sejarah di Malaysia. kurikulumnya meliputi jangka masa selama lima ratus tahun dan disusun 5 . Ini selaras dengan transformasi dalam sistem pendidikan negara dengan perubahan KBSR kepada KSSR mulai tahun 2011. emosi. merupakan mata pelajaran teras yang wajib dipelajari oleh semua pelajar sekolah menengah. rohani dan intelek pelajar secara serentak dan bersepadu. menonjolkan kepentingan dan kerelevanan ilmu sejarah dalam setiap aspek kehidupan rakyat Malaysia dan memperkasakan legasi sejarah Malaysia yang mencerminkan kepelbagaian masyarakat selari dengan perjuangan 1 Malaysia. dapatlah disimpulkan bahawa pembuat dasar negara sangat peka terhadap kepentingan mata pelajaran ini sebagai wawasan masa hadapan dalam membina perpaduan bangsa dan negara. 2002) Langkah Kementerian Pelajaran menjadikan subjek Sejarah sebagai subjek wajib lulus pada tahun 2012 di peringkat SPM dilihat sangat signifikan dalam konteks semasa. Ini secara tidak langsung akan memartabatkan lagi kedudukan mata pelajaran ini di kaca mata masyarakat. MATLAMAT PENDIDIKAN SEJARAH Pendidikan Sejarah bertujuan memupuk semangat setia negara dan perasaan bangga sebagai rakyat Malaysia melalui pengetahuan dan penghayatan sejarah tanah air. Di peringkat menengah rendah. Sebelum ini mata pelajaran Sejarah dianggap sebagai mata pelajaran kelas kedua dan dikaitkan dengan pelajar-pelajar aliran sastera (Omar 1992 dan Abdul Ghani 2008).

Kandungan kurikulum Sejarah amat padat dengan fakta-fakta dan tahuntahun yang perlu diingati oleh pelajar. subjek ini lebih banyak bercerita tentang peristiwa yang sudah lapuk dan mereka tidak nampak apa yang harus dinilai dalam mempelajari Sejarah (Hartini Husain. Guru masih mengekalkan kaedah tradisi di bilik darjah. ISU-ISU DALAM PENDIDIKAN SEJARAH Sering kedengaran pembelajaran Sejarah yang berpusatkan guru kurang memberi kesan sebagaimana yang diharapkan. Sejarah negara luar ini merupakan asas bagi pelajar untuk mengetahui dan memahami hubungan dan kaitannya dengan Sejarah Malaysia (PPK 2002). Kaedah “chalk and talk” yang menekankan interaksi sehala serta teknik hafalan terhadap sesuatu fakta telah menyebabkan Sejarah dilihat sebagai “the dead man of curriculum” (Abdul Razaq. Kurikulum ini bertujuan untuk memberi pemahaman menyeluruh dan satu gambaran yang lengkap tentang sejarah negara. 2009). tidak mewujudkan peluang interaksi antara guru dan pelajar. terdapat ibu bapa yang melihat mata pelajaran ini tidak penting dan merupakan subjek kegemaran pelajar aliran sastera (Robiah Sidin. bercorak sehala. Sikap negatif guru menyebabkan mereka gagal mencerna minda pelajar supaya lebih bersifat intelektual dan ini menyebabkan pelajar kurang memberi tumpuan semasa P & P dijalankan. Guru kurang mempunyai kepakaran dalam menyampaikan pedagogi terkini. Bagi pelajar. Tambahan pula. Hal ini menyebabkan proses pengajaran dan pembelajaran (P & P) Sejarah menjadi begitu kaku dan membosankan pelajar. Perkara ini menjadikan subjek Sejarah kurang menarik minat pelajar.secara kronologi. 1994). Pengajaran guru yang bersifat indoktrinasi dan tidak kreatif. Kurikulum Sejarah lebih menjurus kepada penghafalan fakta dan 6 . 2006). Mempelajari subjek Sejarah bermakna terpaksa menghafal fakta-fakta dan tahun-tahun yang begitu membebankan. Pendidikan Sejarah dilihat dapat mewujudkan ingatan bersama terhadap sejarah sebagai rangka rujukan kesedaran kebangsaan dan persefahaman antara bangsa (PPK 2002) kerana tujuan pendidikan Sejarah itu adalah untuk memupuk semangat setia negara dan perasaan bangga sebagai rakyat Malaysia melalui pengetahuan dan perasaan bangga sebagai rakyat Malaysia. Dalam rentetan peristiwa ini dimasukkan pula sejarah negara luar yang mempunyai kaitan dengan sejarah negara.

Sejarah yang diajar seolah-olah sejarah orang Melayu dan bukan sejarah Malaysia. Mereka tidak mendapat pendedahan dan latihan yang mencukupi. 1999). Di samping itu. pendekatan menghafal sejarah perlu diubah kepada cara yang lebih menarik dan boleh menyebabkan pelajar berfikir secara kritikal terhadap sesuatu peristiwa.berbentuk stereotaip. Menurut Tan Sri Alimuddin Mohd Dom. Sering kedengaran subjek Sejarah boleh diajar oleh sesiapa sahaja walaupun mereka bukan opsyen Sejarah. Sumbangan kaum. Tun Tan Cheng Lock dan Tun Sambanthan perlulah dilihat dari sudut perbincangan 1 Malaysia. Guru Sejarah juga jarang dipanggil berkursus untuk meningkatkan tahap profesionalisme mereka dalam pengajaran Sejarah. Ketika ini ramai guru yang mengajar Sejarah terdiri daripada guru-guru sandaran yang tidak memahami matlamat pendidikan Sejarah. Sumbangan dan pengorbanan kaum lain juga perlu dilihat dan dimasukkan dalam kurikulum Sejarah agar mata pelajaran lebih menarik. Tun Tan Siew Sin. Peranan ikon pascamerdeka seperti Tunku Abdul Rahman. Mereka kurang didedahkan dengan amalan pedagogi terkini di bilk darjah. Masih terdapat jumlah peratusan yang besar dalam kalangan guru Sejarah di sekolah tidak mempunyai latihan ikhtisas dalam bidang berkenaan (Rahim Rashid. mantan Ketua Pengarah Pelajaran Malaysia. Setiap kaum mempunyai tokoh-tokoh yang telah berjuang untuk kemerdekaan dan kemajuan negara. Penggunaan buku teks yang berlebihan menjadikan pengajaran bersifat stereotaip. kandungan kurikulum Sejarah juga perlu dinilai kembali. Tun Dr. Ismail. masyarakat dan tokoh yang terlibat dalam perkembangan sejarah negara harus dicakupi secara menyeluruh dan bukannya dipilih (selected). bersifat universal dan mempunyai nilai tambah. kurang 7 . Penggunaan buku teks dalam pengajaran dan pembelajaran tidak menimbulkan suasana pembelajaran yang menarik. Kesemua ini akan membantutkan lagi usaha untuk mewujudkan perpaduan kaum melalui mata pelajaran Sejarah. Janganlah terlalu bersifat “melayu centric”. Malah ada antara mereka yang tidak menguasai isi kandungan yang disampaikan yang mengakibatkan penyampaian maklumat kepada pelajar kurang tepat. Peranan semua kaum dalam menuntut kemerdekaan dan memakmurkan negara perlu diberi penekanan. Ini menyebabkan guru yang mengajar subjek Sejarah kurang mempunyai pengetahuan daripada aspek pedagogi.

Antaranya ialah : a. Pengajaran dan pembelajaran Sejarah dilihat lebih bersifat ‘reproduction’ iaitu mengeluarkan segala fakta yang dipelajari dalam peperiksaan.daya kreatif dan imaginatif. Kajian Noraizan Hamzah (2008) menunjukkan pelajar akan berasa bosan semasa membaca buku teks kerana isi kandungannya terlalu banyak fakta yang perlu dihafal. Ilustrasi yang menarik dalam kandungan kurikulum 8 . Penekanan kepada fakta dan tahun perlulah diminimumkan. Lantaran itu. Fenomena ini menimbulkan kebosanan kepada pelajar mengikuti mata pelajaran ini. Pelajar diminta menggariskan bahagian yang penting dalam buku teks. Isi Kandungan Kurikulum Sejarah Kurikulum yang ditampilkan perlulah bersifat futuristik dan berdaya saing. Nota-nota dipetik terus daripada buku teks. berikut dikemukakan beberapa saranan untuk mengatasinya. Walaupun terdapat beberapa kelemahan dan masalah. sudah menjadi rutin guru mengajar untuk memastikan pelajarnya cemerlang dalam peperiksaan yang didudukinya tanpa menghiraukan matlamat dan objektif kurikulum itu sendiri. Kandungan kurikulum yang terlalu bersifat peperiksaan ini menyebabkan matlamat pendidikan Sejarah untuk perpaduan kaum tidak dapat dicapai sepenuhnya. namun masih terdapat ruang yang luas untuk memperbaiknya lagi. Masyarakat lebih suka melihat kejayaan dalam sesuatu peperiksaan sebagai kayu ukur dalam menentukan keberhasilan dan kecemerlangan masa hadapan seseorang pelajar. KURIKULUM SEJARAH KE ARAH INTEGRASI KAUM Peranan kurikulum Sejarah dalam mengeratkan integrasi kaum dalam masyarakat pelbagai etnik di negara ini masih tetap relevan. Keseimbangan dari aspek teori dan amali perlu diberi perhatian. Terdapat guru yang amat bergantung kepada buku teks. Guru yang terlalu bergantung kepada penggunaan buku teks akan menyebabkan pelajar kurang berminat terhadap pengajarannya kerana sifat buku teks yang statik dan tidak bersifat interaktif. Berdasarkan masalahmasalah yang telah dibincangkan di atas.

Isi kandungan kurikulum Sejarah juga perlu dilihat kembali agar sumbangan semua kaum di negara ini dapat dilihat dan dihargai. Perkara ini penting agar setiap kaum akan dapat memahami sejarah bagi setiap kaum yang lain. dalam pelaksanaan kurikulum di bilik darjah. Di samping itu. Tun Tan Cheng Lock dan Tun Sambanthan perlulah dikupas dan diperhalus daripada perspektif perpaduan dan integrasi kaum di negara ini. Kurikulum Sejarah pada abad ini perlulah seimbang. Secara tidak langsung akan meningkatkan perpaduan dalam kalangan mereka. realistik serta praktikal dan boleh diaplikasikan dalam konteks kehidupan seharian. Seharusnya kurikulum Sejarah itu dapat merangsang pelajar-pelajar agar dapat menghayati sejarah yang dipelajari itu adalah milik mereka bersama. ekonomi dan sosial perlulah diberi fokus dalam menyusun kurikulum.akan dapat menarik perhatian pelajar mengikutinya. Sumbangan kaum Melayu. Hal ini akan dapat mengelakkan tafsiran sejarah yang dipelajari lebih menjurus kepada sejarah orang Melayu atau ‘Melayu centric’. Pelajar akan dapat menghayati dan mendalami peristiwa sejarah yang berlaku di negara ini dan seterusnya akan memberi kesedaran kepada mereka tentang proses integrasi yang telah wujud sejak prakemerdekaan. Contohnya. Tema yang berkaitan dengan peranan dan sumbangan setiap kaum itu dari aspek politik. Perkara ini dapat dijadikan model integrasi terbaik generasi terdahulu dalam membentuk konsep integrasi kaum sebenar. peranan Tunku Abdul Rahman. dalam menuntut kemerdekaan Negara. Dalam konteks ini kurikulum yang dihasilkan perlu berpusatkan pelajar. Tema-tema yang dipilih dalam kurikulum Sejarah juga perlulah menjurus kepada tema yang dapat meningkatkan tahap integrasi kaum di negara ini. Kurikulum sedemikian akan dapat menarik minat pelajar daripada semua kaum dalam menilai sumbangan kaum mereka terhadap sejarah pembangunan negara. progresif dan dinamik. penggunaan bahan bantu mengajar (BBM) yang bersifat interaktif perlulah diberi perhatian kerana ini akan dapat menarik perhatian 9 . Cina dan India terhadap proses kemerdekaan dan pengisian kemerdekaan perlu dimasukkan dalam kurikulum.

b. Rohidah Alias (2003) dan Zaliza Zali (2004) menunjukkan penggunaan BBM bersifat interaktif ini dapat menjadikan pengajaran lebih berkesan dan menarik minat pelajar untuk belajar bukan sahaja daripada kalangan pelajar Melayu malah pelajar Cina dan India juga akan tertarik untuk mengikutinya. Tema yang terdapat dalam kurikulum boleh diaplikasikan dalam bentuk cakera padat seperti mana yang dilihat dalam History Channel dan Discovery Channel (Chan Nelee. 2009). Pada akhirnya pelajar akan mendapat iktibar daripada peristiwa sejarah yang dipelajarinya. Aplikasi ini akan dapat membantu mewujudkan suasana yang menyeronokkan dalam pengajaran. KPM juga perlulah memberi penekanan kepada aspek psikologi dan motivasi dalam kalangan 10 . Pemilihan calon-calon guru Sejarah perlulah berlatarbelakangkan kepada minat yang mendalam terhadap mata pelajaran ini. guru bagi subjek Sejarah juga perlulah lebih kreatif dalam memilih BBM yang bersifat interaktif dengan pengajarannya. khususnya dalam subjek Sejarah. Oleh itu. Hal ini penting agar mereka yang terpilih dan dilatih kelak akan dapat melahirkan murid yang berilmu pengetahuan Sejarah yang tinggi. Pihak Bahagian Teknologi Pendidikan di KPM perlu mengambil tindakan dalam menyebarluaskannya kepada guru-guru subjek Sejarah di seluruh negara. Pelajar akan lebih teruja serta ingin mendalami apa yang dipelajarinya.al. Kajian Hazman Che Sidik (2000). Terdapat banyak kajian yang menunjukkan kepentingan penggunaan BBM bersifat interaktif ini. Pihak KPM dan Bahagian Pendidikan Guru (BPG) juga perlulah merangka dan menyediakan lebih banyak kursus dalam perkhidmatan kepada guru Sejarah berhubung dengan kepentingan mata pelajaran Sejarah dalam memupuk integrasi kaum di negara ini. Latihan Guru Sejarah Kementerian Pelajaran Malaysia (KPM) perlu melatih lebih ramai guru Sejarah yang berminat untuk mengajar Sejarah (Anuar et. Penggunaan multimedia yang bersifat interaktif akan merangsang minat pelajar mengikuti P&P sepenuhnya. ini akan dapat menarik minat pelajar daripada pelbagai kaum untuk mengikuti pengajaran dan pembelajaran Sejarah di bilik darjah.pelajar mengikuti proses pengajaran dan pembelajaran. Secara tidak langsung. 2010).

Latihan guru Sejarah juga perlu disesuaikan dengan matlamat dan objektif kurikulum Sejarah itu sendiri. Nilai dan kepentingan mata pelajaran ini perlulah dipertahankan. Sejarah perlulah diajar dalam konteks yang menyeronokkan. Guru boleh mengambil beberapa pendekatan seperti mengadakan aktiviti drama. Kreativiti dan elemen kreatif perlulah dimasukkan dalam konteks pengajaran dan pembelajaran guru. yang meletakkan integrasi dan asas perpaduan sebagai matlamat yang hendak dicapai kerana guru merupakan pelaksana. Melalui cara ini. Melalui kefahaman dan usaha memperkasakan elemen ini akan dapat membantu hasrat kerajaan merealisasikan hasrat 1 Malaysia. Anjakan Paradigma Pedagogi Sejarah Perubahan masa menuntut guru Sejarah lebih berinovasi dan kreatif dalam mencorakkan pengajaran dan pembelajaran dalam bilik darjah. dan bukannya secara ‘selected’. Mereka yang terpilih untuk mengajar kurikulum Sejarah ini perlulah memahaminya secara holistik dan komprehensif. dalam usaha menarik minat pelajar kepada subjek Sejarah. isi kandungan bagi latihan guru praperkhidmatan juga perlu dilihat semula.guru Sejarah agar mereka dapat bersaing dengan rakan-rakan daripada mata pelajaran yang lain. Selain itu. Kurikulum Sejarah juga perlu ke arah memperkenalkan jati diri dalam kalangan pelajar. perbincangan. Mereka perlu didedahkan dengan latihan yang bersifat mikro dan amali secara konsisten bagi menguasai bidang dan memiliki keterampilan yang tinggi. lawatan tempat bersejarah dan mengadakan temu bual. Pemahaman yang jelas perlu agar mereka akan turut berperanan dalam mencapai matlamat integrasi ini. membina Negara bangsa serta meningkatkan lagi unsur perpaduan kaum yang sedia terjalin. 11 . c. semangat patriotik. Pedagogi berkaitan integrasi kaum juga perlu dilihat dalam konteks yang lebih menyeluruh agar dapat diserapkan dalam kursus-kursus untuk guru praperkhidmatan ini dengan lebih berkesan. Isu-isu integrasi perlu dimasukkan dalam kurikulum dan diserapkan secara profesional. guru dapat memahami dan menyelami hasrat dan aspirasi yang ingin dicapai oleh kerajaan.

(ii) nilai politik. Kirschner et. 1995. secara tidak langsung interaksi positif akan berlaku antara para pelajar pelbagai kaum. kemanusiaan dan semangat bermasyarakat. e. Konsep ini dilihat mampu membawa sinar dalam proses pengajaran dan pembelajaran Sejarah dalam bilik darjah. pelajar akan terlibat secara langsung dan lebih aktif dalam proses pembelajaran yang berbentuk hands-on dan minds-on (Arthur & Wright. (2006) dan Mayer (2004) menjelaskan pelajar yang terlibat dengan pembelajaran aktif lebih banyak mengingati maklumat yang diperoleh. Konteks Penerapan Nilai dalam Sejarah Mata pelajaran Sejarah di sekolah dilihat sangat relevan dalam memupuk nilai-nilai kemasyarakatan. P & P bercorak ‘student centered’ perlu diterapkan dalam kelas dan diberi nafas baru. 12 . Setiap kumpulan pelajar ini mesti disertai oleh pelbagai kaum. Hal ini akan dapat membantu mereka memahami pentingnya mengamalkan nilai-nilai sosial dan kemasyarakatan yang positif dalam kehidupan mereka seperti keadilan. menekankan betapa pentingnya pendidikan ini dalam mengembangkan nilai dalam kalangan pelajar. Menurut Rahim Rashid (2000). 2001).al. Harder. kekitaan. 2001. intelektual dan sosial untuk mencorakkan perkembangan personaliti yang lebih seimbang. Laughlin & Hartoonian. Konsep Pembelajaran Aktif Penulis berpendapat konsep pembelajaran aktif dalam pengajaran Sejarah perlulah diperkasakan. (iii) nilai sosial dan kemasyarakatan dan (iv) nilai intelek. Lewenstein (1963) dalam membincangkan sumbangan pendidikan sejarah. Orlich. Callahan. & Gibson. Contohnya guru boleh menggunakan pembelajaran koperatif seperti yang disarankan oleh Slavin (2006).d. Melalui konsep pembelajaran ini. Pemahaman dan pengetahuan tentang unsur nilai ini mempunyai signifikannya dalam memupuk perpaduan dan integrasi dalam kalangan pelajar pelbagai kaum. penerapan nilai dalam pendidikan Sejarah terbahagi kepada 4 iaitu (i) nilai individu.

Dalam konteks politik. kurikulum Sejarah yang dibentuk perlu memberi penekanan kepada unsur nilai ini selari dengan hasrat untuk melahirkan generasi pelajar yang dapat memahami dan berinteraksi dengan lebih harmoni. Dato’ Sri 13 . nilai politik (Rahim Rashid. penerapan nilai ini ialah proses menanam. Walaupun pelbagai usaha dan langkah telah diambil oleh pihak kerajaan mahupun badan-badan bukan kerajaan. 2000) seperti setia. demokrasi dan kepemimpinan perlu diamalkan dalam konteks kehidupan masyarakat majmuk ini. Oleh itu. Sebagai rakyat Malaysia. semuanya amat berharap pada suatu hari nanti isu ini akan menemui titik noktahnya. KESIMPULAN Usaha untuk memperkasa perpaduan dan integrasi kaum melalui kurikulum Sejarah tiada jalan noktahnya. Gagasan 1 Malaysia yang diperkenalkan oleh YAB Perdana Menteri. Kurikulum Sejarah dilihat sebagai wadah terbaik untuk merealisasikan hasrat ini. patriotisme. Kita tidak mahu isu dan dilema perpaduan ini akan terus menjadi duri dalam daging untuk tempoh 50 tahun yang akan datang. semua kaum perlulah menanam sikap kekitaan. penekanan kepada unsur nilai kemasyarakatan dan nilai politik ini akan dapat membantu meningkatkan integrasi kaum dalam kalangan pelajar di negara ini sejak peringkat awal lagi. memupuk dan mengembangkan nilai-nilai ini dalam kehidupan seharian mereka. usaha yang berterusan perlulah dilakukan untuk memelihara dan memperkukuh perpaduan dan integrasi masyarakat pelbagai kaum ini. Dalam konteks Malaysia yang mempunyai masyarakat pelbagai etnik ini. Ringkasnya penerapan nilai dalam kurikulum Sejarah sama ada daripada aspek kemasyarakatan mahupun politik dilihat sebagai landasan terbaik dalam melahirkan pelajar yang memahami pentingnya integrasi dalam masyarakat berbilang kaum ini. khususnya dalam konteks masyarakat pelbagai etnik di negara ini. Dalam konteks pendidikan Sejarah. Oleh itu. toleransi dan saling mempercayai antara satu sama lain selain meletakkan kepentingan nasional dan kesejahteraan negara melebihi kepentingan etnik masingmasing. Langkah kabinet untuk membentuk sebuah panel pembelajaran Sejarah bagi memantau pelaksanaan kurikulum Sejarah dianggap satu langkah tepat dan bersesuaian dengan konteks semasa. Untuk itu.

kurikulum Sejarah dilihat sebagai medium yang sangat signifikan dalam merealisasikan hasrat ini. Arthur. 14 . Pengalaman 50 Tahun Merdeka. J. Anjuran Bersama Kumpulan Penyelidik Hubungan Etnik dan Pendidikan.Mohd Najib Tun Razak telah membuka lembaran baru ke arah memperkasa perpaduan kaum dalam masyarakat pelbagai etnik di negara ini.Abdullah. & Wright. Oleh Nik Azis Nik Pa dan Noraini Idris. Sejarah Masih Relevan. Sejarah Perkembangan Kurikulum Sejarah di Malaysia dalam Perjuangan Memperkasakan Pendidikan di Malaysia. Bandung: Historia Utama Press. Abdul Razaq Ahmad dan Andi Suwirta. Utusan Malaysia: 14 Jan 2008. Abdul Ghani Abu. 34(1) (2009): 53 – 66. (1999). Fakulti Pendidikan. UKM. Demografi Pendidikan di Malaysia. (2001). Fakulti Pendidikan dan Institut Kajian Etnik (KITA) Universiti Kebangsaan Malaysia. (2000). Pendidikan Sejarah. Abd. Aini Hassan & Siti Hawa Abdullah. Rahman & Nur Atiqah T. Abdullah. Anuar Ahmad. Rashid. (2008). D. Selangor. Model dan Pendekatan Pengajaran Sejarah KBSM. Anuar Ahmad dan Nur Atiqah T.. Percetakan Cergas Publication Sdn. (2007). Etnisiti dan Pendidikan. Kertas Kerja Kolokium Identiti. Kuala Lumpur. Oleh itu. Sejarah dan Pendidikan Sejarah: Perspektif Malaysia Dan Indonesia. Teaching Citizenship in the Secondary School. Rashid. (2009). London: Fulton. (2008). Tahap Keupayaan Pengajaran Guru Sejarah dan Hubungannya dengan Pencapaian Murid di Sekolah Berprestasi Rendah. Bhd. Dewan Bahasa dan Pustaka. 27 Mac. Jurnal Pendidikan Malaysia. 2008. Siti Haishah Abd. (2008). Rahim Abd. Rujukan Abdul Rahim Abd. Falsafah Teori dan Amalan. Utusan Publications and Distributors Sdn Bhd. Bangi Selangor.

Khoo Kay Kim. (1995). Projek Sarjana. (1965). Diges Pendidik. New York University Press.Azwani Ismail & Zahara Aziz. UKM and UM. Colonial Policy and Practice: A Comparative Study of Burma and Netherlands India. Jilid 9 Bil. Furnivall. Hazman Che Sidik.. Pendidikan ke Arah Perpaduan: Sebuah Perspektif Sejarah. 2005. Jamaliah Shaik Abdullah. 2. Kuala Lumpur. 15 . Organised by UPI. UKM. M. Projek Sarjana. Pendidikan Pelbagai Budaya dalam Sistem Pendidikan di Malaysia. UKM. ’Perkembangan Pelajaran Agama Islam’ dalam Awang Had Salleh (1980). (2006). M. & Hartoonian. Hartini Husain. Laughlin. John S. Universiti Sains Malaysia. Kertas Kerja Kolokium Identiti. Fakulti Pendidikan dan Institut Kajian Etnik (KITA). Fort Worth. TX: Harcourt. (2010). Fakulti Pendidikan. 27 Mac. Hubungan Etnik di Institusi Pengajian Tinggi dari Perspektif Etnografi Habitus dan Modal Budaya. Chan Nelee. A. Faridah Karim et al. Pencapaian dan Sikap Pelajar dalam Mata Pelajaran Sejarah Menerusi Pengajaran Berbantukan Komputer. H. Challenges of Social Studies Instruction In Middle And High Schools. Perubahan Kurikulum Pendidikan Sejarah di Malaysia dari Tahun 1978-2000. PPBK Mata Pelajaran Sejarah Bertajuk Sistem Pengangkutan di Tanah Melayu Dalam Abad Ke-19. (2000). (1980). Pembinaan Kurikulum Sejarah ke Arah Pembentukan Perpaduan Kaum di Malaysia dalam Proceedings International Seminar Comparative Studies in Educational System Between Indonesia And Malaysia. Thesis Sarjana. Universiti Sains Malaysia. (2009).(2008). Bangi: Universiti Kebangsaan Malaysia. Anjuran bersama kumpulan penyelidik Hubungan Etnik dan Pendidikan. Etnisiti dan Pendidikan.

T. Persepsi Pelajar dan Guru Terhadap Penggunaan Buku Teks Sejarah. D. 1992. Omar Hashim. Boston. R. R.. ‘Policies For Multicultural Education In Malaysia’. Marimuthu. Rohidah bte Alias. 2003. Bangi.10. J. Falsafah Pendidikan Sejarah: Sejarah dalam Pendidikan. 14-19. 2006. 19. Mayer.ed. Harder. H. E.. Paper Presented at the 4th National Convention on Education. Persidangan Kebangsaan Pendidikan Sejarah ke arah pembentukan warganegara patriotik. The Case for Guided Methods of Instruction. C. UKM.. Pendidikan Sejarah Sarjana Pendidikan. Kuala Lumpur. Callahan. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. C. Educational Psychology : Theory and Practice”. R.. Kurikulum Sejarah ke Arah Memperkukuhkan Usaha Pemupukan Semangat Patriotik dalam Kalangan Murid. 6-8th August 1984. Norrizan Seman. Parameswara dan Pengasasan Melaka. Petempatan Awal di Negara Kita. American Psychologist 59(1). Malaysian Association for Education. Kuala Lumpur. (1984). Projek Sarjana Pendidikan. Ilmu Sejarah Membina Negara. & Gibson. Shakila Yacob. (2001). (2001). Inc. 2003. MA: Houghton. United States of America : Pearson Education. 8-12 Oktober. Penghasilan Bahan Pengajaran dan Pembelajaran Berbantukan Komputer Bertajuk Sejarah dan Kita. Persatuan Sejarah Malaysia. 2010. Should There Be a Three Rule Against Pure Discovery Learning. Projek UKM. Utusan Malaysia. Slavin. 8th.). 16 . Teaching Strategies: A Guide to Better Instruction (6th ed. Noraizan binti Hamzah @ Daud. R. W. Kertas Projek Sarjana. 2008. Orlich. Perkembangan Semenanjung 1874-2002.Maharom Mahmood. 2004. 2010. UKM.

(1984). An Introduction to the Constituitution of Malaysia. Tesis Ijazah Sarjana Muda. (2004). Zaliza Zali. KL. Ethnicity. Pelajaran Sejarah di Sekolah-sekolah di Semenanjung Malaysia 1948-1970an: Satu tinjauan. UKM. Projek Sarjana. Bangi. Siti Zainun Mat.Sufian Hashim (1976). Universiti Kebangsaan Malaysia. Class and Development: Malaysia. Kuala Lumpur: Persatuan Sains Sosial Malaysia. (1988). Government Printers. Pembinaan dan Penilaian Berbantukan Komputer Bagi Mata Pelajaran Sejarah Tingkatan Satu. Syed Husin Ali. 17 .

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful