Carpon Basa Sunda

Hate Anu Kabebenjokeun
“Beletak,,,” sora panghapus nu di alungkeun kanu meja harepeun Adi. Adi langsung ngorejat hudang tina sarena, anjeunna beuki reuwas pas ningali Pa Dadang nu kasohor ku kagalakanana. “Ari sorangan lamun keur diajar teh bet sare wae geuning?” Tanya Pa Dadang. “Hanteu Pa…” Jawab Adi bari ngagesek-gesek matana. “Untung wae ieu panghapus ninggangna kanu meja, lamun ninggangna kana hulu maneh meren maneh geus benjol huluna” Barudak sakelas seuseurian ningali Adi diomongan kitu ku Pa Dadang. “Geura maneh cengkat sibeungeut jug ka cai!” Adi cengkat tina korsina, anjeunna kaluar kelas bari leumpangna goloang-goleong siga nu mabok kusabab manehna masih tunduh keneh. Saenggeus pelajaran Pa Dadang, Adi ngagoroan Euis menta anjeunna nyamperkeun manehna. “Neng, mana atuh tugas Matematika tea tapi erek di pangerjakeun?” Tanya Adi ka Euis “Oh…hilap teu dicandak.” Jawab Euis. “Ih, Neng mah lain candak atuh!” Adi ningali HP na bari leumpang ninggalkeun Euis. Sabenerna mah tugas Matematika anu Adi teh aya dina kantong Euis. Euis ngabelaan ngerjakeun eta tugas nepikeun ka jam satu peuting. Ngan hanteu dibikeun ka Adi kusabab ningali parubahan tingkah lakuna Adi anu ayeuna mah jadi sok telat datang ka sakola nepikeun ka anjeunna pernah sababaraha kali ditahan digerbang. Anjeunna sering sare di waktu lumangsungna palajaran. Geus tilu minggu anjeunna ngalakukeun kabiasaan eta, basa eta mah anjeunna mangrupakeun salah sahiji siswa anu rajin jeung pinter. Namung ayeuna mah kapinterana teh geus teu dipake deui ku Adi. Setiap aya tugas anjeunna sering menta pangerjakeun ka Euis. “Cie,, kamari geus jalan-jalan kamana jeung si engkang?” Tanya Fitri “Ih, saha atuh anu jalan-jalan? Is mah kamari mah aya wae di bumi” “Ah, teu kenging ngabohonglah Is, abi geu ningal Is nuju naek motor dibonceng ku Adi, sok ngaku waelah!” ceuk Agni “Hanteu Is mah hanteu ngabohong, Is kamari mah aya wae di bumi” “Terus saha atuh nu kamari dibonceng ku Adi?” Tanya Fitri deui “Duka atuh, Is mah teu terang, rakana panginten”. “Sanes Is, sanes rakana. Da kamari teh pas Adi ngalewat rakana Adi aya di bumi Agni. Jadi moal mungkinlah nu dibonceng ku Adi rakana Adi mah.”

harita panonpoe edek ngampih dina dipan papandayan. cai matana ngucur tina panon sipitna. saperti aya panah ti Adi nu nanceub nyeuceb kana kantong hate Euis. itu teh si Adi sanes?” Ceuk Fitri “Uhun. ngagedor-gedor ku gembok jajantungna Adi. leres eta mah si Adi” Euis ngajawab bari anjeunna leumpang nyamperkeun Adi anu keur babarengan jeung awewe. Hate nu kabebenjokeun ku kalakuan Adi nu miduakeun asihna Euis. Sapeupeuting Euis ceurik. basa cai ngagalura di samudra. aranjeunna janji pasini ngarajut tali asih nu duaan. Anjeunna sok diparoyokan ku babaturanna kabogohna Adi padahal sabenerna mah hanteu jadian. kupingkeun heula engkang nyaur!” Euis tetep lumpat hanteu midulikeun kabogohna ngomong.” “Fit. Ayeuna geus sataun anjeunna ngarajut tali asih jeung Adi. pamikranna kumalayang ka waktu anu geus lewat. kusabab kitu kalakuan engkang jadi benten teh?” Adi langsung ngorejat ningali Euis aya dihareupeunana. Kusabab seringna dipoyokan ahirna tinu poyokan eta jadi bogoh beneran. Euis nebrahkeun awakna kanu kasur. “Oh. anjeunna inget wae kajadian tadi sore anu geter-geter rasa peurihna nganjang kana puserna kalbu netep nanceb nurih kana sajeroning hate Euis.” Agni ngingetkeun Fitri “Uhun panginten selingkuhanna ninggalkeun babaturanna.“Boa-boa selingkuhanna Adi. Cimata . nyear lir anu dicicikeun ti langit. kalimpudan ku mega hidung. Adi oge lumpat nyusul Euis “Neng. Harita pas Euis jeung babaturanana balik ngerjakeun tugas di imahna Fitri. Geleger sora gelap. Angin ngahiliwir nyereset kana hate Euis. Euis ngenang mangsa eta nepikeun ka anjeunna sare. pipi Euis barereum. ngetok-ngetok panto hate Euis. “Is tingali geura ka belah kaler!” Pokna Agni “Emang aya naon kitu Ni?” Tanya Euis “Astagpirululoh aladzim. Adi. antosan heula sakeudap. bulan nu nyaangan di baturan kiceupna bentang jadi saksi mimitina cinta Adi jeung Euis.” Ceuk Euis bari ngaleos 1 Peutingna saenggeus sholat Isya. kitu deui sabalikna rasa eta dirasakeun oge ku Adi. Keueungna matak nambahan peurihna hate Euis. Ti saenggeus kitu. aya kajadian anu ngorejatkeun hate Euis. Langit nu mendung. Euis jadi sok era lamun papanggih jeung Adi. Rasa eta beuki lila beuki ngalaksak kana kahirupan jeung pangimpenan Euis. Euis nginget-nginget mangsa anjeunna keur mimiti asup SMA. anjeunna lumpat ninggalkeun tempat kajadian. Isukna Euis saperti biasana indit ka sakola jeung babaturanana. ulah waka suudzon atuh. Euis inget keneh harita basa layung ngahibar di jomantara. Kitu oge balik sakolana Euis babarengan jeung babaturanana.

Euis tetep ngaleos kitu wae. Mana engkang janji engkang rek satia teh? Engkang tos jalir janji. Saenggeus anjeunna barangdahar dahareun anu diduitan ku babaturanna. Neng.” “Neng? Alhamdulilah ahirna neng nyaur deui ka engkang. anjeunna ngahuleng mikirkan kaayaan anjeunna ayeuna. Anjeunna nu ayeuna jadi hanteu sumanget kana pelajaran.” Fitri ngajawab sinis patanyaaanna Adi Teu loba ngomong Adi langsung ngaleos kitu wae. dasar jelema tukang sulaya. tega midua asih.” “Uhun neng engkang rumasa salah pisan ka neng. engkang teu balik- . rek ngolengkah ngan bati ngojengkang.nungumbara dina pipina ngalengkepan rasa kuciwana Euis ka jalma nu dipikadeudeuh jeung dipikaasih ku anjuenna. Kabiasaan eta terus ku Euis dilakukeun. Saenggeus lila Adi diuk. Di Warung eta anjeunna milu ngumpul jeung babaturan anyarna anu barangor. Anjeuna kaduhung sagede gunung kusabab geus nganyenyeri hatekeun jalma anu dipikasaih ku anjeunna. Neng nyaho hanteu yen indung bapa engkang teh papisah? Geus lewih ti sabulan neng. namung hese pisan Adi cengkat alatan labuh kasagara tresna. anjeunna cengkat. Tapi bumi langit eta keneh asihna duka kamana jeung kasaha. “Kitu kumaha atuh Di? Kudu na mah si Euis anu nanya kitu ka sorangan teh. Euis ngaleos kitu wae. tapi pireungkeun heula cariosan engkang!” “Nyarios naon deui atuh engkang?” “Neng teurang teu kaayaan engkang ayeuna?” “hanteu” jawab Euis singkat “Neng. Engkang kaduhung pisan tos nganyenyeri hatekeun neng. “Naha geuning si Euis bet jadi kitu?” Adi nanya kababaturanna Euis. Euis nyamperkeun Adi. “Tah kitu. Dina hiji poe saenggeus saminggu Euis ngalakukeun kabiasaan eta. Di sakola Adi tetep nyamperkeun Euis. anjeunna kalahkah eureun di warung anu rada jauh ti sakolana. namung pas Adi aya dihareupeunna. namung pas Adi aya dihareupeunna. kitu deui ku masalah anjeunna jeung si Euis. engkang teh keur loba masalah. ceunah asih engkang keur neng sorangan. Isukna di sakola Adi nyamperkeun Euis. anjeunna bangrung rek balik kamana. jelema anu rumasa salah mah. 2 Balik sakola Adi hanteu tuluy ka imahna. disakola sering sare jeung kabeurangan asup sakola. “Engkang…. hapunten sagala kalepatan engkang! Engkang rumasa salah pisan ka neng.” “Harita kieu janjina bumi jeung langit saksina.” Agni milu rujit ningali kalakuan Adi.

Tong hilap tuang nyah neng!” Adi ngaahiri omongan anjeunna jeung Euis. Geuning lain ukur béja.” “Pasti neng. bari jajangkung jeung jari . pa?” cenah. beuki lila ngagancangan. Kagareuwahkeun sotéh pédah wé aya budak ngora nu diuk di bangku hareupeun noél kana pingping lalaunan. Neng. enjing engkang bade angkat ka Surabaya sareng bapa. “Punya api. waktu keur nguruskeun urusan kantor. Rieg. lamun engkang aya di bumi engkang saperti aya di naraka. Da ahirna mah engkang pasti ninggalkeun neng. Yuswa ngarérét kana érloji. Tadi.” “Emang aya kitu pakaitna masalah eta jeung masalah engkang midua?” “Aya neng. jeung cinggir. pasti dihapuntun kalepatan neng mah. tuluy maju. Mun taya halangan harungan. ka luhurna kaos oblong hideung aya gambaran leungeun keur ngacungkeun jempol. Buukna modél punk-rock. Papakéanana. Ceulina dianting sabeulah.” “Uhun engkang ku neng tos dihapunten sagala kalepatan engkang. ku manéhna kaijir pidatangeun ka Jakarta téh kurang leuwih tabuh salapan. Jadi engké bakal bisa balik deui ka Bandung maké Parahiyangan anu berangkat jam lima soré ti Jakarta. Mimiti lalaunan. engkang sengaja ngalakukeun kitu kusabab engkang percuma rek satia ka neng oge. Neng oge nuhunkeun dihapunten tina sagala kalepatan neng ka engkang. Pakulitanana beunang disebut konar. Neng siga nateh engkang moal tiasa datang kadieu deui. Cimata Euis nganterkeun inditna Adi ka Surabaya.balik ka imah. curuk. panceg tabuh genep isuk-isuk. Sakedapan Yuswa nelek-nelek budak ngora téa. Neng. hapunten sagala kalepatan engkang! Engkang mihareup pisan neng tiasa muka panto hate neng kangge ngahapunten kalepatan engkang. Tah eta nu jadi sabab engkang hanteu sumanget ka sakola teh. pirang semu beureum. enya wé ayeuna mah karéta téh tara ngarét. Sajajalan Yuswa anteng neuteup téténjoan saluareun kaca jandéla. Neng. indung bapa engkang pasea wae tiap poe. karéta ngarieg. barang mimiti indit. Carpon basa Sunda Ku: Dadang Sadkar Sora piriwit ditiup semu ngalengis. Kawasna bakal cukup. Anjeunna lumpat satarikna ninggalkeun Euis. Duka bener asli duka pédah dicét. Engkang sabenerna mah hanteu midua. tos leungitkeun wae engkang mah tina sagala ingetan neng mah.

” ceuk si budak ngora téh samemeh ditanya. Sarérétan mah badis gambar tanduk banténg. Tuluy silih tanya wawuh ka si itu wawuh ka si ieu. Malah mah nepi ka milu mangmikirankeun urusan nagara sagala. “Saya Yuswa. “Sebetulnya nama yang bener sih Yoshua. Tapi kalo dengerin orang ngomong sih ngerti. abong kabiasaan. “Ih. “Iya. Haseupna ditiupkeun ka luhur mani nyerebung. tapi orang-orang lebih suka manggil saya Yuswa. kelepus udud. “Makasih. naha?” “Abis dari kecil suka diajakin ngomong Indonésia melulu sih. Sanajan Bapa lain urang Sunda gé ayeuna mah geus asa jadi urang Sunda wé. Kusiwel leungeun Yuswa ngaluarkeun zippo tina saku calana. soéh palebah tuurna. pa. atuh.” pokna “Sama-sama. “Émang aslinya dari mana?” ceuk meneer Oding bari ngarérét kana gondok laki Yuswa nu oyag sabot nyerebungkeun haseup.” “Saya Oding. “Mau ke Jakarta?” cenah. Mereka kan cuman usil doang. Atuh da ari sugan téh…” “Cuman.” “Di Jakartanya di mana?” “Ah. Geus lila uplek mah kakara wéh silih tanya ngaran.” témbalna. pa. “Baruk.manisna ditekuk. Horéng si budak ngora téh kalah terus ngajak ngobrol. ada urusan kerjaan sedikit.” ceuk Yuswa ngawalon panakon. geuning? Hanas ti tadi ngawangkong téh ku basa Indonésia. Gap kana roko jeung zippo. Ari ka handapna.” walon Yuswa bari imut Sugan téh rék ngan sakitu.” Ti dinya mah der baé ngobrol ngalér ngidul.”Itu kalo nama yang benernya. Kalo temen-temen sih lebih suka manggil saya meneer Odink van Holland.” “Bet éléh ku Bapa.” ceuk Yuswa rada mapanas. Kalo saya sih orang Sunda asli. Nanti soré juga pulang lagi. . saya engga bisa bahasa Sunda. émang meneer Oding punya darah Belanda?” ceuk Yuswa bari seuri. tuluy diasongkeun bari dipangnyekéskeun. dicalana blue jeans belél. Si budak ngora téh ngarongkong nyeungeutkeun rokona. Luhureun gambar leungeun téa aya tulisan Metalica ku warna beureum. cekés diseungeut.” meneer Oding mani rikat némpas omongan bari nyéréngéh.” “Loh. Tapi sok sanajan kacirina rada nyéntrik ogé ari rengkuh-rengkuhna mah éta budak ngora téh sopan pisan. cuma mau ke Tamrin. “Ah engga juga.

kuring imut sorangan hayang seuri ingeut kana pangalaman baheula teh nya campur jeung kaseudih geuning urang teh teu ngahiji Iis. Saung Panineungan Geus leuwih tilu kali leubaran eta saung can diteang deui tapi kamari nya leubaran ayeuna pisan kuring neang deui eta saung. nya ku kolot anjeun anjeun di jodokeun ka Mantri Bank anu beughar pakayana. nya didinya kuringge sok silih simbeuh jeung Iis mun kabeuneran Iis keurnyeuseuh malah peurnah ti gujubar duaan ari kabeuneuran otel kamalinaan nya jaribrug awak teh tapi geuning karasa bagja pisan. nya ti harita kuring lunta ti Lembur rek makaya ka Kota rek digawe bari mawa hate anu gudawang kabogoh di reubut batur keuna ku paribasa “meuncit meuri dina rakit boboko wadah bakatul lain nyeuri kupanyakit kabogoh di reubut batur” meni keuna pisan eta sisindiran teh. Ret ngaleret hareupeun saung aya jalan anu bras na ka wahangan leutik di leubah wahangan eta paragi kukumah paragi nyeuseh cing saha bae anu ngaradon nyeuseuh meuni rame mun isuk-isuk teh loba mojang ngadon nyareuseuhan didinya. . tapi rahasiah eta saung bating teu arapaleun eta di jadikeun rahasia duaan ngan kuring jeung Iis bae. Nu matak leubaran ieu kuring mudik jeung indung na barudak. Nya kebat kuring ngumbara di kota kabeuneuran kuring di angkat jadi guru Sakola Dasar tug neupi ka meunang jodo urang kota. kiwari geuning teu kabuktian jangji tinggal jangji kanyataan sewang-sewangan. saung teh geuning taya obahna ti baheula neupi ka ayeuna istuning kitu keneh ras ingeut nya di saung eta kuring jeung Iis pernah patali jangji nya didinya pisan Iis ngedalkeun lisan cenah rek satia hayang hirup babareungan tapi. suganteh mudik teh bisa panggih jeung Iis geuning suwung teu panggih duka dimana. Kunaon atuh bisa teu ngajadi enya urang teh geus jangji da kitu geuning kolot anjeun Iis teu satuju ka kuring pedah kuring jalma nu batan sakieu tuna harta tuna harti. Kiwari kuring geus boga budak dua. Ras ingeut deui nya di saung ieu yeuh basa meuleum jagong paduduaan jeung Iis teh ari meuleum di campur jeung otel tungtungna jagong teh tarurtung malah eta arengna jadi bahan pangheureuyan silih doletkeun kana beungeut atuh Iis teh camelong kitu deui kuring .Carpon bahasa sunda singkat.

Barang jol oray sanca teh panglingeun. Atuh ari muncul deui teh geus lestreng . geuwat digenggereuhkeun.Eusi/hikmah nu bisa di cokot : Ari jadi jalma teh kudu getol daekan. Ulah jiga Gagak baong. Atuh oray ambek sebrut bae diudag gagakteh. Pok weh oray sanca nanya. daek usaha. Kabeneran aya nu keur neleum. “Engga. Awakna malang dina balong tea.Bahasana : Kasar . Teu kungsi lila balong teh saat laukna sing kocopok loba. gaaaa!” Tah kitu sasakalana manuk gagak buluna hideung jeung sorana gaaa. gaaaak! Rincian Dongeng: . Sungutna ngegel kana tangkal huni. ngomongna oge basa Betawi. da jadi hideung lestereng. . te bisa digenggereuhkeun. Oray Sanca = Getol. haying ngenah doing embung gawe. goplak. buntutna dibrlitkeun kana pancuh tambakan beulah dieu. gebrus bae gagak teh asup ka jero pijanaan.Tempat/latar : Caritana jaman baheula di hiji balong nu loba laukan . . gagak teh bingung da diberik wae sieunen katewak.Judulna : Gagak Jadi Hideung . usaha lamun hayang bog amah kos sakadang Oray Sanca. Ku oray sanca katempoen gagak maling lauk. sok daek nyopet. ulet.Watek palakuna : Gagak = Badeur.Dongeng : Gagak Jadi Hideung Kacariotakeun baheula dina hiji tempat aya oray naga keur nawu balong. Gagak teh hiber kuorang diobrot. tapi gagak ngalah beuki ngahajakeun. “mahlik hideung maneh nempo sakadang gagak teu bieu liwat kadieu?” Gagak teh sorana digedekeun. rajin. da sieunen katara. Ujug-ujug corokcok weh laukna dipacokan nepi beak lauk nu baradagnamah.Palakuna : Gagak jeung Oray Sanca . tuluy di ayun keun goplak. goplak dipake nawu baloing tea. Jol datang gagak kadinya haritamah gagak teh buluna bodas ngeplak.

Amin. regepkeun piwuruk ema hidep sangkan hirup rahayu jeng berkah tur bagja Anaking...SAJAK SUNDA CARITA AYEUNA JEUNG BAHEULA Ato Suharto Rundayan carita mangsa harita masih natra dina rasa tatali asih nu mengkeut pageuh nepi ka kiwari tetep euntreup kawas si leugeut teureup Katresna teu ilang singray najan umur rek nepi ka kubur kasono teu weleh pogot najan jiwa geus teu deui ngora Duh Gusti nu maha welas tur asih jagi tali rabi abdi dugi ka aki nini teubihkeun dina cocobi nu kadang sok nyiliwuri Nyai panutan akang kasatiaan modal utama ulah nepi ka dirogahala ku pangaruh dunya nu kadang mawa sangsara Kabagjaan lain diukur ku lobana brana lain dihias kureuncemna emas kabagjaan pasti nyaangan urang mun iman jeung takwa jadi sareat urang dina enggoning ngabangun rumah tangga Rundayan carita katresna harita jeung ayeuna urang jaga ulah nepi ka sirna sangkan urang tetep waluya nepi ka pantona sorga.. ANAKING Ato Suharto Anaking.... tiru jeng gugu pasipatan ema sabab ciri sagala wanoja natra aya dina diri ema Bapa bagja rumah tangga jeung ema najan kadang sok manggih tunggara ..

. hideup geus nincak mangsa dewasa omat ulah kagoda ku hawa dunya nu kadang mawa cilaka Bapa jeung ema teu boga warisan banda pohara teu boga tanah nu lega komo deui emas permata Bapak jeung ema ngan boga do'a sangkan hideup hirup waluya dibeungkeut ku iman jeung takwa bekel urang ngumpul engke di surga URANG JEUNG WAYANG Ato Suharto Kiwari lain kamari tapi ayeuna Kamari kuduna jadi eunteung pikeun bekel naratas jalan sangkan lolongkrang..ema tetep ngawula ka bapa pinuh ku rasa katresna Anaking. pakan jeung sandang sabab urang boga akal jeung pikiran lain wayang nu ngan hudang mun diangkat ku dalang Kamari nu can pasti tong dijadikaeun nyunkeulit ati tuluy jadi hoream ngahontal kahayang gagal lain hartina lengiteun akal tapi kudu nyiar jalan pikeun meunggaskeun rurungkan nu ngahalangan jalan Sing percaya kana diri nu dianti pasti ngawujud bukti asal usaha jeung percaya kanu Maha Suci . da wayang mangrupa barang Lumampah urang tangtu ngajojo kahayang hayang tandang. teu katutupan jalan Lumampah di alam dunya ceunah darma wawayangan usik malik diobah ku dalang Tapi urang lain wayang sabab wayang moal boga kahayang. hirupmah sadar jeung eling mun hideup mamawa wejangan ema bakal pasti salawasna eling Anaking.

Urang beda jeung wayang lantaran urang boga akal jeung pikiran wayang ngan ukur parabot dalang nu dipirig ku gamelan dina acara hiburan .

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful