BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU

TAJUK 1

Sintaksis

SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara yang berikut:     Struktur binaan ayat Pembahagian subjek dan predikat; Ayat dasar dan ayat terbitan ; Susunan dalam ayat Ayat ialah unit pengucapan yang paling tinggi letaknya dalam susunan tatabahasa dan mengandungi makna yang lengkap. Binaan sintaksis pula merujuk kepada binaan yang dibentuk oleh perkataan yang berfungsi sebagai binaan ataupun konstituen dalam ayat, iaitu klausa dan frasa. Selain itu, perkataan daripada sudut binaan sintaksis ialah bentuk bebas yang minimum yang menjadi unsur setiap binaan sintaksis, iaitu ayat, klausa dan frasa. Ayat dan klausa mengandungi dua konstituen utama, iaitu frasa subjek dan frasa predikat. Sehubungan itu, frasa subjek dibentuk oleh frasa nama, manakala frasa predikat dibentuk oleh empat jenis frasa, iaitu frasa nama (FN), frasa kerja (FK), frasa adjektif (FA) dan frasa sendi nama (FS). Hasil dari binaan perkataan, frasa. klausa, ialah satu ayat.

1

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini, anda seharusnya dapat:

1.

Menjelaskan definisi ayat, ayat dasar, ayat terbitan, struktur binaan ayat, binaan subjek dan predikat

2.

Menganalisis binaan ayat, binaan ayat dasar, binaan ayat terbitan dan struktur subjek dan predikat dalam ayat.

KERANGKA TAJUK-TAJUK => => Ayat merupakan unit binaan yang terdiri daripada subjek dan predikat Ayat dasar : ayat yang mengandungi satu subjek dan satu predikat. Ayat dasar juga disebut sebagai ayat inti , iaitu ayat yang menjadi sumber bagi pembentukan ayat-ayat yang lain. => Ayat terbitan : ayat yang terhasil daripada proses penerbitan sesuatu ayat dengan mematuhi hukum tatabahasa atau rumus transformasi. => Proses penerbitan ayat berlaku sama ada secara pengguguran, penyusunan semula dan peluasan. Struktur binaan ayat : subjek dan predikat boleh berubah-ubah kedudukan mengikut kesesuaian dalam proses penerbitan ayat.

1.0

KANDUNGAN ISI

Kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep ayat dan binaannya. Seterusnya, perbincangan difokuskan kepada struktur binaan ayat serta struktur binaan subjek dan predikat dalam ayat.

1.1 Definisi Ayat (Sintaksis) Ayat ialah unit pengucapan yang paling tinggi letaknya dalam susunan tatabahasa dan mengandungi makna yang lengkap. Ayat boleh terbentuk daripada satu perkataan atau susunan beberapa perkataan yang

2

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU pengucapannya dimulakan dan diakhiri dengan kesenyapan, serta mengandungi intonasi yang sempurna (Nik Safiah Karim et.al, 2006). Sintaksis dapat ditakrifkan sebagai bidang ilmu bahasa yang mengkaji bentuk,struktur dan binaan atau konstruksi ayat (Siti Hajar Abdul Aziz . 2008). Contoh binaan ayat: Subjek (1). Ali (FN) (2). Pemburu itu (FN) (3). Bajunya (FN) (4). Rumah itu (FN) Predikat peniaga (FN) melontar lembing (FK) cantik sekali (FA) di tepi sawah (FS)

1.2 Struktur Binaan Subjek dan Predikat Subjek Konstituen yang terdiri daripada sama ada satu perkataan atau beberapa perkataan, yang menjadi judul atau unsur yang diterangkan. Predikat Kumpulan perkataan yang tergolong dalam satu frasa dan menjadi unsur yang menerangkan subjek.

Contoh: Subjek (5). Amin (6). Abang kandungku (7). Pegawai kastam itu Predikat guru besar di sekolah baru itu. sedang berehat di bilik sebelah. amat cekap.

Ayat di atas boleh juga disongsangkan dengan melakukan pendepanan predikat dan meletakkan subjek di belakang. Subjek (8). Guru besar di sekolah baru itu (9). Sedang berehat di bilik sebelah (10). Amat cekap Predikat Amin. abang kandungku. pegawai kastam itu.

3

Ayat dasar juga disebut sebagai ayat inti .Sabran. (15) Mak Limah ke sawah (FN+FS) => Mak Limah ke sawah untuk menuai padi. (14) Kucing comel (FN+FA) => Kucing comel itu kesayangan Mama. penyusunan semula atau peluasan. LATIHAN (i). Ayat terbitan : ayat yang terhasil daripada proses penerbitan sesuatu ayat dengan mematuhi hukum atau rumus transformasi. Contoh : Ayat Dasar -------- Ayat terbitan (perluasan) (11) Faridah guru (FN+FN) (12) Ah Meng berlari (FN+FK) => Faridah guru yang sabar. iaitu ayat yang menjadi sumber bagi pembentukan ayat-ayat lain (Raminah Hj.1987). => Ah Meng berlari dengan pantas. Rahim Syam . Bina 5 ayat tunggal dan 5 ayat terbitan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 1.3 Ayat Dasar dan Ayat Terbitan Ayat dasar : ayat yang mengandungi satu subjek dan satu predikat. (13) Pak Cik membaca(FN+FK) => Pak Cik membaca surat khabar. AKTIVITI (i). Bincangkan pola-pola ayat dasar dalam bahasa Melayu 4 . Proses penerbitan ayat berlaku sama ada secara pengguguran. Nyatakan kepentingan membuat analisis sintaksis dalam kalangan guru bahasa. (ii).

Bhd.Sabran. Kaedah Pengajaran Bahasa Malaysia. (2008). Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. Kuala Lumpur: Fajar Bakti.al (2006). Bahasa Melayu II. 5 .Rahim Syam (1987). Raminah Hj. Tatabahasa Dewan. Petaling Jaya: Oxford Fajar Nik Safiah Karim et.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Siti Hajar Abdul Aziz Sdn.

konsep ragam ayat. 2. Ragam ayat . Menjelaskan jenis-jenis ayat. (Marzukhi Nyak Abdullah. Menyatakan konsep ayat berdasarkan jenis dan ragam ayat. Perkataan dimulai dan diakhiri oleh sempadan perkataan. 6 . jenis ayat serta aspek tatabahasa bahasa Melayu akan disentuh dalam bab ini. Perpindahan Ayat Ragam Ayat. anda seharusnya dapat: 1. ragam ayat serta aspek tatabahasa dalam binaan ayat. Selain itu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 2 Sintaksis:   Urutan Kata. yang terdiri daripada satu atau gabungan beberapa bentuk bunyi bahasa. HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. jenis ayat Sintaksis dan aspek tatabahasa bahasa Melayu Kata ialah satu unit ujaran yang bebas dan mengandungi makna. Jenis Ayat SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:    Konsep kata dan perpindahan ayat dalam Bahasa Melayu.1997). Perpindahan ayat merupakan satu proses pembentukan ayat berdasarkan binaan subjek dan predikat sama ada secara susunan biasa atau susunan songsang.

kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep sintaksis yang merangkumi konsep kata dan perpindahan ayat. Terdapat unsur lain seperti kata bantu atau kata penguat dalam sesuatu ayat.0 KANDUNGAN ISI Untuk pengetahuan anda. Frasa pula boleh terbina daripada satu atau beberapa perkataan yang mengandungi kata sama ada kata nama. Ramli sangat pandai bermain skuasy. Maniam itu baik sungguh. terdapat ayat yang mempunyai kata adjektif seperti berikut: (1). (2). (3).1975). Jenis Ayat Aspek Tatabahasa 2. Sebagai contoh. (Lutfi Abas . Kek lapis itu enak sekali. Aspek-aspek tatabahasa yang menjurus kepada bidang sintaksis merupakan aspek penting dalam melengkapi kajian bahasa. jenis ayat serta aspek tatabahasa yang lain. 2.1 Konsep kata dan Perpindahan Ayat Perkataan atau kata merupakan unsur yang terdapat dalam salah satu binaan ayat. 7 . kata kerja. ragam ayat.adjektif atau kata sendi nama.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU KERANGKA TAJUK Sintaksis Konsep kata dan perpindahan ayat Ragam Ayat.

Oleh itu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Konsep perpindahan ayat pula adalah berasaskan pola ayat dasar yang jelas terdapat perbezaan urutan dalam pelbagai bahasa. dalam bahasa Melayu. kedudukan kata kerja tidak menjadi persoalan dan tidak menjejaskan makna ayat bahasa Latin tersebut. 8 . Sebagai contoh. Mary akan mengubah makna asal daripada bahasa Latin tersebut.perbezaan urutan dalam pelbagai bahasa serta sistem bahasa yang berbeza-beza menjadikan bahasa itu sesuatu yang unik untuk dikaji dan digunakan. perbandingan antara bahasa-bahasa di bawah: a) Paulus Mariam Vidit (bahasa Latin) Paulus = Paul Mariam =Mary vidit = melihat Dalam hubungan tersebut. ayat Melihat Paul. Sebaliknya. b) Min aina anta ? (bahasa Arab) Min = daripada / dari aina = mana anta = kamu (lelaki) Maksud terjemahan langsung [daripada mana kamu] kurang memberikan makna yang tepat dan gramatis dalam bahasa Melayu. akhiran –us dan –am menentukan kata nama subjek dan kata nama objek.al 2008). Kedudukan sesuatu perkataan atau kelompok perkataan dan kebolehan berubah tempat dalam sesuatu binaan ayat juga memperlihatkan ciri perbezaan (Nik Safiah Karim et. Ayat bahasa Melayu yang lebih sesuai bagi bahasa Arab tersebut ialah kamu datang dari mana? Oleh itu .

Terdapat dua jenis ragam dalam ayat. ayat boleh terdiri daripada pelbagai bentuk variasi mengikut polapola yang tertentu. 9 . Dengan perkataan lain.1 Ayat aktif Ayat aktif ialah ayat yang mengandungi kata kerja yang mengutamakan subjek asal sebagai unsur yang diterangkan.2 Ragam Ayat Konsep ayat telah pun diperkenalkan dalam penerangan sebelum ini. Ayat aktif terdiri daripada ayat aktif transitif dan ayat aktif tak transitif. Ayat aktif transitif ialah ayat yang mengandungi kata kerja transitif yang diikuti oleh frasa nama atau klausa komplemen sebagai objek atau unsur penyambut. Seterusnya.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2. (ayat aktif) (7) Bola itu saya tendang. Ayat aktif mengandungi kata kerja yang mengutamakan subjek asas sebagai judul. subjek terbitan sebagai judul. Ayat aktif tak transitif ialah ayat yang mengandungi kata kerja yang tak transitif iaitu yang tidak diikuti oleh objek sebagai penyambut. (ayat pasif) (8) Saya tendang bola itu.2. Ayat pasif pula mengutamakan Contoh: (4) Amar menendang bola itu. (ayat pasif yang mengalami pendepanan predikat) 2. Ragam ayat terdiri daripada ayat aktif dan ayat pasif. (ayat aktif) (5) Bola itu ditendang oleh Amar. (ayat pasif) (6) Saya menendang bola itu. kita akan bincangkan tentang ragam ayat yang menjadi salah satu unsur dalam ayat. Hubungan antara ayat aktif dengan ayat pasif ialah perpindahan tempat frasa nama yang menjadi subjek dan objek ayat berkaitan.

Kereta itu (16). Pekerja (10). Kanak-kanak (13). Ombak (14). pipinya. 2. Budin (11).Semak samun sudah dibeli dibersihkan Oleh + Frasa Nama oleh Amin oleh pekerja minggu lepas setiap bulan. Air mata b) Ayat Aktif Tak Transitif Subjek Predikat Kata Kerja Tak Transitif (12). buah durian.2 Ayat Pasif Ayat pasif ialah ayat yang asalnya daripada ayat aktif transitif iaitu yang mengandungi kata kerja tetapi mengutamakan objek asal sebagai unsur yang diterangkan. Keterangan 10 . sepanjang malam. di pantai Damai. membaiki membeli membasahi Predikat Objek jalan itu. i) Ayat pasif dengan imbuhan kata kerja pasif Subjek Kata Kerja Pasif (15).2.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh : a) Ayat Aktif Transitif Subjek Kata Kerja Transitif (9). Ayat pasif dalam bahasa Melayu digolongkan kepada tiga jenis iaitu: a) Ayat pasif dengan imbuhan kata kerja pasif b) Ayat pasif dengan kata ganti nama diri pertama dan kedua c) Ayat pasif dengan perkataan kena yang hadir sebelum kata kerja. Diana sedang mandi memutih menangis Objek di kolam itu.

iii) Ayat pasif dengan perkataan kena yang hadir sebelum kata kerja Subjek Kena Kata Kerja Dasar Oleh+Frasa Nama (19). Budak itu kena kena tembak kejar oleh pemburu. (22). lagi. Ayat penyata mempunyai tujuan menyatakan atau memberi keterangan tentang sesuatu hal. Contoh: (21). Kuih itu pagi tadi. Rusa itu (20).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU ii) Ayat pasif dengan kata ganti nama diri pertama dan kedua Subjek Frasa Kerja Pasif dengan Ganti Nama Diri Pertama atau kedua sudah saya bersihkan belum awak makan Keterangan (17). Dia pandai mengawal emosinya. i) Ayat penyata ii) Ayat tanya iii) Ayat perintah iv) Ayat seruan a) Ayat Penyata Ayat yang diucapkan dengan maksud membuat satu pernyataan. (23). oleh anjing. Saya sudah memiliki kereta baru. Kereta itu (18). 11 . Dunia ini penuh dengan dugaan. Jenis Ayat Ayat dapat dibahagikan kepada empat jenis. 3. Ayat penyata juga dikenali sebagai ayat keterangan.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU b) Ayat Tanya Ayat tanya ialah ayat yang digunakan untuk menanyakan sesuatu hal dengan berdasarkan nada suara dan penggunaan perkataan tertentu. suka.takut. Menurut Abdullah Hassan (2005). d) Ayat Seruan Ayat seruan ialah ayat yang diucapkan dengan membawa nada atau intonasi seruan dengan tujuan melahirkan sesuatu keadaan perasaan seperti marah. Nyatakan 4 jenis ayat dalam bahasa Melayu dengan memberikan contoh- contoh yang sesuai. Contoh kata seru ialah oh. engkau dan sebagainya.gembira. Bincangkan pola-pola ayat pasif dalam bahasa Melayu 12 . kamu. AKTIVITI 1. gembira. anda. marah. c) Ayat Perintah Ayat perintah ialah ayat yang diucapkan bertujuan untuk menimbulkan sesuatu tindakan. ayat seruan lazimnya tidak sempurna dan menyatakan perasaan sedih. aduh dan sebagainya. Perintah ditujukan kepada orang kedua dengan menggunakan kata ganti nama orang kedua seperti awak. 2. cis. LATIHAN 1.sedih dan sebagainya. Ayat tanya boleh wujud dengan kata tanya atau tanpa kata tanya. amboi. terkejut. hairan dan lain-lain. duka . wah.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.al (2006). Bhd. Raminah Hj. Kuala Lumpur: Fajar Bakti.Rahim Syam (1987). Kaedah Pengajaran Bahasa Malaysia. 13 . Shah Alam:Penerbit Fajar Bakti Sdn. (1997)Kamus Tatabahasa Bahasa Melayu. Marzukhi Nyak Abdullah. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Nik Safiah Karim et.Bhd.Sabran. Tatabahasa Dewan.

Malah. frasa adjektif (FA) dan frasa sendi nama (FS). Binaan sintaksis pula didasari oleh pola-pola ayat yang mengandungi pola-pola frasa yang menjadi tunjang dalam ayat sama ada sebagai subjek atau predikat. iaitu frasa nama (FN). manakala frasa predikat dibentuk oleh empat jenis frasa. 14 . Tahukah anda bahawa dalam bahasa Melayu. Tanpa unsur frasa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 3 Frasa Nama Bahasa Melayu SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:   Konsep Frasa Nama. terdapat unsur frasa nama yang menjadi salah satu binaan dalam satu-satu ayat. Frasa nama juga menjadi tonggak dalam binaan sintaksis. ayat dan klausa mengandungi dua konstituen utama. frasa kerja (FK). iaitu frasa subjek dan frasa predikat. frasa subjek dibentuk oleh frasa nama. Sehubungan itu. Binaan Frasa Nama bahasa Melayu. maka sesuatu ayat itu tidak akan dapat wujud dengan sempurna.

menjelaskan definisi frasa nama dan. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa nama berdasarkan pendapat ahli-ahli bahasa.0 KANDUNGAN ISI + inti inti + penerang Anda perlu mengetahui bahawa. perbincangan ditumpukan kepada ciri-ciri dan jenis-jenis frasa nama bahasa Melayu. Seterusnya. menjelaskan binaan frasa nama. 15 . KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Nama inti 3. 2.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. anda seharusnya dapat: 1.

menduduki ujian. Anak (11). atau sebelum dan sesudah frasa nama. Pegawai (10).1 Konsep Frasa Nama Bahasa Melayu Frasa Nama menurut Nik Safiah Karim et. bandar selamat. Frasa nama ialah frasa yang boleh berdiri pada subjek dan objek ayat dan predikat nama. baik akhlaknya.Omar. . 1986) Contoh : Subjek Frasa Nama (1). bandar selamat. Pelajar (9).al. Ibu (6). disamping boleh menggantikan kata nama (Asmah Hj. Struktur Frasa Nama (inti + penerang) Frasa Nama Inti (7). Putrajaya (4). Unsur inti boleh wujud secara sendiri atau dengan sederetan penerang yang hadir sebelum frasa nama atau sesudahnya. Kucing Penerang paralimpik semester akhir Jabatan Haiwan yang soleh itu jinak itu 16 Predikat meraih pingat emas.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 3. Keluar Inti bapa masuk Predikat saling bantu-membantu. Emak (2). Struktur Frasa Nama (inti + inti) Frasa Nama Inti (5). untuk pekerja sahaja. Atlet (8). Emak Wan Seng (3). memberi ceramah. menggigit makanan. (2008) ialah konstituen atau unsur yang menjadi pengisi frasa nama yang terdiri daripada kata nama sebagai unsur intinya. Bandar Putrajaya Predikat Frasa Nama peniaga. peniaga sayur.

Dalam struktur binaan ayat. frasa didapati merupakan unsur yang terletak di bawah klausa. pantai Penerang penyambut nama pemutar penjaga Penerang kelamin Penerang tempat nama pelakon guru nama pinggiran 17 . Jawa. 2006).1983). mawar. Frasa ialah unsur terkecil dalam bidang sintaksis. parsi.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 3. Walaupun terdapat beberapa pendapat tentang binaan frasa nama bahasa Melayu. Binaan frasa dapat dibentuk daripada satu kata atau lebih. Binaan frasa nama dapat digambarkan seperti berikut: Binaan Nama Penerang keturunan Suku bangsa Penerang Inti + Penerang Nama jenis bunga nama kucing nama askar Frasa Penerang Inti Penerang British. Frasa digunakan bagi membina ayat. Penerang kegunaan nama serbuk minyak kari pelincir skru pintu lelaki. namun perbincangan dalam topik 3 ini frasa nama. wanita.al.2 Binaan Frasa Nama Dalam Bahasa Melayu Binaan frasa nama boleh terbentuk daripada satu perkataan atau lebih (Abdullah Hassan et. (Abdullah menjurus kepada dua struktur frasa dan binaan Hassan.

kedua ketiga badan bukau puan bawah mati 18 .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Penerang (Penentu Binaan Frasa Nama Hadapan) Inti Penerang (Bilangan+penjodoh (Inti) bilangan) tiga orang lima buah tujuh dulang guru kereta nasi minyak. Penerang Penerang (Penentu belakang) Inti orang rumah Penerang kata kerja Penerang kata adjektif Penerang frasa sendi nama Penerang bilangan ordinal Inti + inti dengan maksud Inti + inti sama erti Inti + inti dengan maksud berlawanan tuan atas hidup mesin bilik pengemis kereta baju banglo tempat tingkat tubuh bukit itu ini kira menunggu muda antik di jemuran di desa.

Asmah Hj. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. Tulis 10 contoh frasa nama bagi binaan inti + penerang nama. Senaraikan 20 binaan frasa nama berdasarkan sebuah cerpen atau rencana yang terdapat dalam majalah terbitan Dewan Bahasa dan Pustaka. 19 . Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Nik Safiah Karim et. Kuala Lumpur. atau akhbar tempatan.Bhd. Apakah ciri-ciri yang dapat membezakan frasa daripada ayat? BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am.Omar (1986) Nahu Melayu Mutakhir. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn.al (2008).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. PTS Professional Publishing Sdn. LATIHAN 1.Bhd.al (2006) Sintaksis. Tatabahasa Dewan. Abdullah Hassan et. 2.

Contoh : Frasa Nama Diterangkan (Inti) Askar Budak Pemain Penarik Penghantar Pensyarah Pakar Doktor Menerangkan (Penerang) Melayu lelaki boling beca surat wanita psikologi veterinar 20 .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 4 Susunan Konstituen Frasa Nama Bahasa Melayu  Peraturan D-M  Kekecualian Hukum D-M  Bilangan dan Panggilan 4. Dalam peraturan ini. unsur yang diterangkan merupakan unsur inti yang hadir pada kedudukan pertama dan unsur menerangkan merupakan unsur penerang yang hadir pada kedudukan yang kedua.1 Dalam tatabahasa bahasa Melayu.0 Konstituen Frasa Nama Konstituen Frasa Nama dalam tatabahasa Bahasa Melayu mengandungi aspekaspek yang telah disusun secara sistematik berdasarkan rumus-rumus tatabahasa bahasa Melayu :    Peraturan D-M (Hukum D-M) Kekecualian Hukum D-M Bilangan dan panggilan Peraturan D – M (Hukum D . D-M membawa maksud diterangkan (D) dan menerangkan (M).M) 4.

kekecualian hukum D . Hal yang demikian berlaku disebabkan oleh kecenderungan pengguna bahasa menggunakan sistem bahasa lain bagi bahasa sendiri .Restoran Ali ( bukan Ali Restoran) .pisang goreng (bukan goreng pisang) . Selain itu.nasi goreng (bukan goreng nasi) 4. seperti sesetengan penguna bahasa Melayu yang gemar menggunakan sistem bahasa Inggeris sebagai kayu ukur berbahasa.sup kambing ( bukan kambing sup) . Kebiasaan ini mewujudkan kelaziman yang semakin diterima penggunaannya dalam masyarakat pengguna bahasa. Lama-kelamaan.sos cili (bukan cili sos) .2 Kekecualian Hukum D .M Konsep kekecualian wujud dalam kebanyakan bahasa di dunia bagai merasionalkan penggunaan sistem bahasa yang sudah lazim dipakai secara mantap dalam masyarakat pengguna bahasa.cakera padat (bukan padat cakera/compact disc) .M. keadan itu menjadi perkara lazim dan terhasillah satu fenomena bahasa yang menyimpang dari rumus tatabahasa dalam konteks hukum D . 21 . terutama sekali yang melibatkan pada nama-nama jawatan.Kedai Makanan Rahim ( bukan Rahim Kedai Makan / Kedai Makan Rahim) .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh-contoh lain: .M juga wujud akibat kebiasaan dalam penggunaan.kentang goreng ( bukan goreng kentang) .

(16). (17). Pembantu penyeldik sedang membuat penganalisisan data kajian. Mohd.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh: Penerang (M) Perdana Ibu Naib Ketua Timbalan Naib Pembantu Menteri Pejabat Presiden Hakim Perdana Menteri Presiden Penyelaras Diterangkan (D) Namun. menteri pengangkutan. imam besar. dan seumpamanya. hal ini tidak berlaku pada frasa menteri besar. 22 . Ibu pejabat Kastam daerah Johor Bahru dipindahkan ke Jalan Aman.Ali. Timbalan Perdana Menteri membuat lawatan kerja ke Syria. menteri kanan. (14). Ketua Hakim Negara telah bercuti selama dua hari. (13). (18). Contoh penggunaan dalam ayat: (12). Jawatan Naib Presiden disandang oleh Dato Hj. Naib presiden yang baharu telah berucap dalam majlis perasmian. (15). Perdana Menteri Malaysia yang pertama ialah YTM Tunku Abdul Rahman.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 4.3 Bilangan dan Panggilan Kata bilangan yang berfungsi sebagai penerang dalam frasa nama boleh wujud di hadapan katan nama inti. (Abdullah Hassan, 2006) Dalam konteks ini, bilangan yang digunakan merujuk kepada unsur numerik yang menjadi penanda kepada jumlah yang difokuskan dalam frasa.

Contoh

:

lima ekor kuda segolongan kecil peneroka kelima-lima pendekar silat sekumpulan penyelidik segelintir pengundi sejumlah wang sebilangan besar pekerja Contoh ayat: (19) Lima ekor kuda telah dibeli oleh Haji Tahir. (20). Segolongan kecil peneroka sudah menanam pokok gaharu. (21). Kelima-lima pendekar silat itu menunjukkan gaya kepahlawanan. (22). Sekumpulan penyelidik sudah mendapat elaun khas. (23). Segelinitr pengundi pilihanraya dilihat berlegar-legar di situ. (24). Sejumlah wang yang besar diperlukan untuk kos perubatan. (25). Sebilangan besar pekerja sudah pulang ke kampung.

Secara lebih khusus, kata bilangan boleh dibahagikan kepada enam kumpulan berdasarkan makna (Hashim Hj.Musa, 1993); i. Kata bilangan tentu ii.Kata bilangan tak tentu iii.Kata bilangan himpunan iv.Kata bilangan pisahan v.Kata bilangan pecahan; dan vi.Kata bilangan tingkatan 23

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Kata Bilangan Tentu Kata bilangan yang mendukung makna tentu yang menjurus kepada bilangan khusus terdiri daripada angka yang boleh dilambangkan dengan simbol atau huruf abjad. Contoh: satu = 1 dua = 2 Contoh ayat: (26). Konvokesyen ke-2 telah dilaksanakan pada hari semalam. (27). Sukan Asia ke-XIV telah mencatat satu sejarah kegemilangan atlet Malaysia. (28). Dollah mendapat tempat ketiga dalam pertandingan nyanyian. (29). Shakira mempunyai empat ekor anak kucing. (30) Hang Tuah memiliki dua ekor kuda putih . empat = IV sepuluh = X

Kata Bilangan Tak Tentu

Kata bilangan yang merujuk kepada jumlah bilangan yang tidak khusus . Contoh: Segala, semua , banyak ,sedikit, beberapa, sekalian, sekelompok. Contoh ayat: (31). Beberapa orang guru telah ditukarkan ke sekolah pedalaman. (32). Kegiatan gotong-royong itu disertai oleh semua penduduk kampung. (33). Segala bantuan yang diberikan oleh pihak sekolah amat dihargai.

Kata Bilangan Himpunan Kata bilangan yang merujuk kepada jumlah bilangan yang terhimpun atau terkumpul. Contoh: berpuluh-puluh, berbelas-belas, beratus-ratus, beribu-ribu, kedua-dua, kelimalima, kesemua. 24

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh ayat: (34). Berpuluh-puluh kenderaan tentera telah bergerak ke sempadan negara. (35). Kedua- dua peninju itu telah diberi penghargaan oleh pihak persatuan. (36). Kesemua mangsa banjir telah dipindahkan ke tempat yang selamat. Kata Bilangan Pisahan Kata bilangan jenis pisahan merujuk kepada unsur pemisahan dalam proses memerihalkan bilangan yang menjadi dasar pokok pernyataan. Kata jenis ini juga adalah sejumlah perkataan yang menyokong makna bilangan yang terasing. Contoh: masing-masing, setiap, tiap-tiap Contoh ayat: (37). Masing-masing ada pendapat yang tersendiri dalam isu pembangunan sukan. (38). Setiap hari dilalui oleh Pak Malau dengan hati yang tabah. (39). Tiap-tiap pasukan mempunyai ketua yang dilantik oleh pihak pengurusan. Kata Bilangan Pecahan Kata bilangan jenis pisahan merujuk kepada unsur pecahan atau pembahagian daripada jumlah keseluruhannya. Contoh: setengah, separuh, sepertiga, segelintir, sebahagian Contoh ayat: (40). Setengah daripada kawasan ini adalah milik Tuan Haji Ali. (41). Sabar itu adalah separuh daripada iman. (42). Sebahagian daripada ahli-ahli persatuan tidak hadir. Kata Bilangan Tingkatan Kata bilangan tingkatan merujuk kepada sejumlah perkataan yang mendukung makna taraf tingkatan bilangan. contoh: pertama, kedua, ketiga , keseribu. 25

Dia mampu meraih tempat kedua sahaja dalam pertandingan tersebut. Pengunjung keseribu akan diberi hadiah cepu emas. 2008). Datuk Sagor harus diingati sebagai seorang pahlawan. Datuk Maharaja Lela ialah seorang pejuang yang menentang Inggeris di Perak.4 Panggilan / Kata Panggilan Sementara itu. Puan . Profesor Ungku Aziz Tunku Kamalia Syed Zain Barakbah Sharifah Mona Alsagoff Tan Sri Malik Kamal 26 .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU contoh ayat: (43). Tunku. konsep panggilan ( kata panggilan) merupakan unsur frasa nama yang hadir sebelum kata nama inti ( Abdullah Hassan.Profesor Ungku Aziz merupakan seorang pencetus idea penubuhan tabung pengurusan haji di Malaysia. Jenis-jenis kata panggilan seperti Tuan. Contoh: Datuk Maharaja Lela Datuk Sagor Haji Abdul Rahman Limbong Tuan Adam Puan Mastura Chong Contoh ayat : (46). Tun. pengiktirafan ataupun penentuan identiti secara lebih khusus. Gerai pertama menjadi perhatian pembeli. (48). (45). (44). Datuk dan seumpamanya lazim digunakan sebelum kata nama inti. Kata panggilan merupakan satu sistem yang digunakan dalam bahasa Melayu bagi tujuan penghormatan. Haji. (47). 4.

c) Kenderaan mini bas sudah semakin dilupakan. g) Sport rim kereta itu milik Romli.al (2006) Sintaksis. d) Lain-lain hal boleh dibincangkan pada lain hari. Abdullah Hassan et.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1.ayat di bawah dengan ayat-ayat yang sesuai berdasarkan Hukum D. LATIHAN 1. Bina carta atau pengurusan grafik untuk menunjukkan peraturan D – M. e) Itu hari kita sudah bercadang melawat mini zoo. a) Ahmad punya kedai terletak di sebelah bas terminal. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn.Bhd. Hashim Hj. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. b) Cili sos jenama lada dijual di Aminah Mini Market. Tulis semula ayat.Musa ( 1993) Binaan dan Fungsi Perkataan dalam Bahasa Melayu.Bhd. f) Lain masa. BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am.M. Nik Safiah Karim et. Siti Hajar Abdul Aziz (2008).Bhd. anda boleh bayar bil awal. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Bahasa Melayu II. 27 . PTS Professional Publishing Sdn.al (2008). Apakah maksud hukum D-M? 2. Tatabahasa Dewan. Kuala Lumpur.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 5 Frasa Kerja Bahasa Melayu    Binaan Frasa Kerja Binaan Frasa Kerja Tanpa Objek Binaan Frasa Kerja Dengan Objek SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:   Menjelaskan definisi frasa kerja dan binaan frasa kerja Menganalisis binaan frasa kerja. frasa subjek dibentuk oleh frasa nama. Frasa kerja binaan sintaksis pula didasari oleh pola-pola ayat yang mengandungi pola-pola frasa yang menjadi tunjang dalam ayat sama ada sebagai subjek atau predikat. binaan frasa kerja tanpa objek dan dengan objek Tahukah anda bahawa dalam bahasa Melayu. iaitu frasa subjek dan frasa predikat. ayat dan klausa mengandungi dua konstituen utama. frasa adjektif (FA) dan frasa sendi nama (FS). iaitu frasa nama (FN). Sehubungan itu. binaan frasa kerja tanpa objek dan dengan objek (1.6) 28 . terdapat unsur frasa kerja yang menjadi salah satu binaan dalam satu-satu ayat. Malah. HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini.1) Menganalisis binaan frasa kerja. frasa kerja (FK). anda seharusnya dapat:   Menjelaskan definisi frasa kerja dan binaan frasa kerja (1. Frasa kerja juga menjadi salah satu tonggak dalam binaan sintaksis. manakala frasa predikat dibentuk oleh empat jenis frasa.

al (2006). (2008) ialah frasa yang terdiri Frasa Kerja daripada kata kerja sebagai unsur intinya. 5.1 Konsep Frasa Kerja Bahasa Melayu menurut Siti Hajar Abdul Aziz. 29 . Frasa kerja bertugas sebagai predikat dalam susunan ayat biasa. Menurut Abdullah Hassan et.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Kerja(Predikat) Frasa kerja (tanpa objek) Frasa Kerja (dengan objek) 5. Frasa kerja dalam bahasa Melayu terdiri daripada kata kerja sebagai dasarnya. Dalam susunan ayat biasa.0 KANDUNGAN ISI Anda perlu mengetahui bahawa. Frasa kerja wujud dalam sesuatu ayat dalam binaan predikat. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa kerja berdasarkan pendapat ahli-ahli bahasa. frasa kerja terdiri daripada satu atau beberapa perkataan dengan kata kerja berfungsi sebagai fungsinya. frasa kerja berfungsi sebagai predikat.

ayat (91) . 5. P. Berdasarkan contoh ayat di atas. (7). 30 . terjatuh dan bergaduh. Kata kerja tak transitif ialah kata kerja yang tidak memerlukan objek sebagai penyambut.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh : Ayat Subjek (1). menjual sayur di pasar. mencipta lagu itu. (92) dan (93) menunjukkan kata kerja tidur. Budak nakal itu terjatuh lagi setelah terpijak kulit pisang.Ramlee Predikat Frasa Kerja menjemur kain.2. Pemuzik itu (4). Dia selalu bergaduh. meniup saksofon. Namun kata kerja ini boleh diikuti oleh unsur pelengkap dan penerang. (10). (6). 5. Contoh: (8).1 Frasa Kerja Tanpa Objek Frasa kerja tanpa objek merupakan jenis frasa yang tidak memerlukan penyambut (objek) dan boleh berdiri sendiri dalam sesuatu binaan predikat. Kata kerja tersebut tidak memerlukan atau tidak tidak diikuti oleh frasa nama sebagai objek atau penyambut. Faisal tidur lena. Emak (2). Emak Ahmad (3). Dia selalu bergaduh sesama rakan sekolah.2 Binaan Frasa Kerja Binaan kata kerja terdiri daripada kata kerja tak transitif atau kata kerja transitif. Budak nakal itu terjatuh lagi. Kata kerja tak transitif juga dikatakan sebagai kata kerja yang tidak memerlukan frasa nama sebagai objek (penyambut) untuk melengkapkannya. Contoh : (5). Faisal tidur lena di bilik tidur. (9).

kadang-kala terdapat kekeliruan dalam kalangan pengguna bahasa menggunakan frasa kerja sebagai predikat. Hal yang demikian berlaku dalam proses membina sesuatu ayat. frasa adjektif dan frasa sendi nama. Pelajar itu menaikkan bendera semasa perhimpunan. Dalam konteks ini . kata kerja telah diberi unsur pelengkap dan penerang. frasa kerja. Contoh: Frasa Kerja Kata Kerja Transitif Menaikkan menganyam membaiki Penyambut bendera tikar radio Contoh ayat lengkap: (11). 31 . Kata kerja jenis ini mesti diikuti oleh frasa nama sebagai objek atau penyambut untuk melengkapkan kata kerja tersebut. (12) dan (13). Dalam ayat (11). Frasa kerja juga boleh menerima unsur keterangan.3 Frasa Kerja Dengan Objek Frasa kerja dengan objek dikenali juga sebagai frasa kerja transitif. (13). Unsur keterangan juga boleh terdiri daripada frasa nama. Mahmud membaiki radio yang telah rosak. 5. Frasa kerja transitif mempunyai dasar kata kerja transitif. (12). (95). ayat ini masih mengekalkan konsep kata kerja tak transitif (tanpa objek) Pelengkap ialah perkataan yang hadir selepas kata kerja transitif dan berfungsi untuk melengkapkan kata kerja tersebut. Ibu menganyam tikar setiap hari. Biarpun begitu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Dalam ayat (94). dan (96). Kata kerja transitif pula ialah kata kerja yang memerlukan objek. frasa yang bergaris ialah unsur keterangan yang mengikuti objek.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh kesilapan dapat dilihat dalam ayat (15) hingga ayat (19). (22). (17). ‘produk ’. (18). Semua ayat di atas tidak menepati sistem penggunaan kata/frasa kerja transitif. ‘bulu tangkis’ dan ‘isu pendidikan’ ialah objek yang mesti hadir selepas kata kerja transitif. Zamani akan melaporkan kejadian itu kepada warden asrama (21). Ayat-ayat yang tersebut di atas harus ditulis begini: (rujuk ayat 20 – 24) (20).Halijah menggenggam erat tangan suaminya. Zamani akan melaporkan kepada warden asrama tentang kejadian itu. 32 . Catatan: kejadian’. (19). (23). (24). Datuk Aman menghasilkan produk berasaskan herba.Datuk Amran menghasilkan banyak produk berasaskan herba. (16). ‘tangan’. Tuan Pengarah sedang membincangkan isu pendidikan. (15). Halijah menggenggam tangan suaminya dengan erat. Lee Chong Wei menghantar dengan tenang bulu tangkis ke jaring. Lee Chong Wei menghantar bulu tangkis ke jaring dengan tenang. Tuan Pengarah sedang membincangkan tentang isu pendidikan.

Buat analisis binaan frasa kerja berdasarkan sebuah cerpen atau rencana yang terdapat dalam majalah terbitan Dewan Bahasa dan Pustaka. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Bahasa Melayu II. atau akhbar tempatan.Bhd. Siti Hajar Abdul Aziz Sdn. Kuala Lumpur.Bhd. Petaling Jaya: Oxford Fajar 33 . Tulis 10 contoh frasa kerja tanpa objek LATIHAN 1. PTS Professional Publishing Sdn. (2008).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am.al (2006) Sintaksis.Bhd. Abdullah Hassan et.

Hal yang demikian membuktikan bahawa kepelbagaian elemen kata dalam sesuatu frasa bahasa Melayu menghasilkan satu sistem yang komprehensif. HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. Terdapat dua jenis kata bantu iaitu kata bantu aspek dan kata bantu ragam. kita akan melihat pola-pola frasa kerja yang menggunakan kata bantu dalam predikat. Selain itu. Frasa kerja dalam bahasa Melayu mempunyai elemen kata bantu dalam predikat. anda seharusnya dapat:  Menghurai frasa kerja dengan kata bantu. frasa kerja dengan ayat komplemen dan unsur keterangan dalam frasa kerja(1. frasa kerja dengan ayat komplemen dan unsur keterangan dalam frasa kerja. Dalam perbincangan ini.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 6 Frasa Kerja Bahasa Melayu  Frasa Kerja dengan Kata Bantu  Frasa Kerja dengan Ayat Komplemen  Unsur Keterangan dalam Frasa Kerja SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:  frasa kerja dengan kata bantu.1) 34 . Kata bantu boleh hadir di hadapan predikat kata kerja. aspek penggunaan ayat komplemen dan unsur keterangan akan dibincangkan juga dalam tajuk frasa kerja bahasa Melayu.

1 Frasa Kerja Dengan Kata Bantu Aspek Menurut Siti Hajar Abdul Aziz. 35 . Frasa kerja bertugas sebagai predikat dalam susunan ayat biasa. diberikan contoh ayat berkaitan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Kerja (Predikat) Frasa kerja (didahului kata bantu aspek. Dalam hal ini. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu aspek. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa kerja berdasarkan pendapat-pendapat ahli bahasa. frasa kerja berfungsi sebagai predikat. Dia telah menulis puisi sejak di bangku sekolah. Frasa kerja dalam bahasa Melayu terdiri daripada kata kerja sebagai dasarnya. dan kata bantu ragam) Frasa kerja (dengan ayat komplemen) 6. Bagi menjelaskan fungsi kata bantu dalam frasa.pernah) (1). frasa kerja yang melibatkan kata bantu aspek merupakan keperihalan tentang aspek masa lampau. 6. telah . Contoh (fungsi menunjukkan masa yang telah berlaku: sudah . Amirul sudah mencapai kejayaan dalam peperiksaan yang lepas. (2008) Frasa kerja terdiri daripada kata kerja sebagai unsur intinya. (2).0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa. ini atau masa hadapan. Dalam susunan ayat biasa.

Daud dapat menyertai program sukan berkuda di Johor Bahru. Maslina mahu membuktikan bahawa dia juga mampu menjadi juara. mesti. kini. sedang. mahu. Contoh ayat: (6). Contoh (fungsi menunjukkan perbuatan yang belum dilakukan: akan dan belum) (4). Kata Bantu Kata Bantu Aspek Memerihalkan masa lampau. (8).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (3). (10). 36 . Contoh: hendak.3 Frasa Kerja Dengan Ayat Komplemen Frasa kerja dengan ayat komplemen merupakan jenis frasa yang boleh menerima pelengkap atau sebaliknya yang dipancangkan ke dalam klausa utama bagi binaan sesuatu ayat. boleh menerima ayat komplemen. Contoh : telah. (7). Yatim boleh berjaya jika dia berusaha bersungguh-sungguh. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu aspek yang memerihalkan perasaan ketika melakukan perbuatan. sudah. Anda mesti belajar untuk menguasai kemahiran mengajar. 6.2 Kata Bantu Ragam Memerihalkan perasaan ketika melakukan perbuatan. akan. boleh. dan dapat Frasa Kerja Dengan Kata Bantu Ragam Frasa kerja yang melibatkan kata bantu ragam merupakan keperihalan tentang aspek perasaan. masih. Dia harus pulang ke kampung segera. Dia hendak bekerja di Kuala Lumpur.al (2008). Michael pernah mendapat pengiktirafan sebagai guru cemerlang. frasa kerja sama ada jenis transitif atau tak transitif. atau masa hadapan. (5). Adi Kencana belum lagi berminat untuk merantau ke kota. belum 6. (11). Wan Malini akan memetik bunga di taman. harus. Menurut Nik Safiah Karim et. (9).

(14). frasa kerja jenis ini ditandai dengan penggunaan kata kata hubung bahawa. dan frasa nama. ayat ini masih mengekalkan konsep kata kerja tak transitif dan akhirnya membentuk ayat majmuk. Cikgu Normah menegaskan bahawa tidur yang berkualiti adalah perlu untuk kesihatan minda. dan (17). Dalam ayat (15). Haji Amin percaya bahawa mangsa kebakaran itu boleh diselamatkan. Pemandu bas itu memaklumkan bahawa semua penumpang selamat sampai ke destinasi. terjatuh dan bergaduh. (13) dan (14) menunjukkan kata kerja tidur. frasa kerja tak transitif telah menerima ayat komplemen. (ii) Frasa kerja tak transitif dengan ayat komplemen (15). Apabila keadaan sedemikian berlaku. Unsur –unsur biasanya hadir selepas kata kerja.4 Unsur Keterangan dalam Frasa Kerja Unsur keterangan dalam frasa kerja diwakili oleh unsur-unsur penerang yang memerihalkan atau menerangkan kata kerja tersebut dengan lebih lanjut. (16). supaya. Bagi kata kerja transitif. Yang pasti. Pak Mat mengakui bahawa dia pernah berkhidmat dalam pasukan komando. (17). semoga dan untuk. Jasmin berpendapat bahawa kerjaya guru sangat mencabar. ayat (12) . maka ayat yang terbentuk ialah ayat majmuk Contoh : (i) Frasa kerja transitif dengan ayat komplemen (12). unsur keterangan hadir selepas objek (penyambut). frasa adjektif. (13). Kim Seng faham bahawa jirannya terpaksa berpindah ke kampung. Berdasarkan contoh ayat di atas. unsur keterangan ini dapat memberikan gambaran yang lebih jelas 37 . 6. (16). Biarpun begitu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Dalam binaan predikat. Kata kerja tersebut menerima ayat komplemen yang akhirnya membentuk ayat majmuk. Unsur-unsur keterangan boleh terdiri daripada binaan frasa sendi nama. demi.

(21) Emak Shafik menerima hadiah cenderamata daripada guru besar. (20) Swee Ling berasal dari Negeri Sembilan.kepada . sejak dan hingga bentuk frasa nama seperti semalam.pada jelas terdapat dalam unsur keterangan ini. (19) Abang Malik memanjat ke atas bumbung rumah. Berdasarkan aspek makna yang hadir dalam frasa kerja. Contoh: (18) Dia belajar di universiti.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU tentang maksud dan sasaran makna dalam sesuatu frasa yang menjadi struktur binaan dalam satu-satu frasa. (23) Pameran kesenian itu bermula sejak semalam. tahun lepas.dari. (ii) Keterangan waktu Dua bentuk keterangan waktu wujud dalam frasa kerja iaitu   Contoh : (22) Pensyarah itu menamatkan kuliah pada jam 9 malam. Penggunaan kata sendi nama di. (24) Aiman menunggu kepulangan ayahnya hingga pukul 12 malam.ke. 38 bentuk frasa sendi nama yang mengandungi kata sendi nama iaitu pada. . unsur keterangan dapat dibahagikan kepada lapan jenis: (i) Keterangan tempat atau arah (ii) Keterangan waktu (iii) Keterangan cara (iv) Keterangan tujuan atau harapan (v) Keterangan alat (vi) Keterangan penyertaan (vii) Keterangan hal (viii) Keterangan bagai Huraian: (i) Keterangan tempat atau arah Unsur keterangan tempat atau arah membincangkan tempat berlakunya peristiwa.daripada. dalam .

(v) Keterangan alat  Unsur yang menerangkan peralatan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (iii) Keterangan cara   Keterangan cara boleh bersumberkan daripada kata adjektif. 39 . (27) (a) Menteri berjalan dengan megahnya. Contoh: (31) Guru pelatih itu datang dengan menaiki kereta api (32) Encik Ahmad memotong kek dengan pisau. perkakas atau benda yang digunakan dalam sesuatu proses atau peristiwa. (26) Azman berlari pantas. (iv) Keterangan tujuan atau harapan   Keterangan tujuan atau harapan ialah unsur yang menerangkan sesuatu perbuatan atau kejadian. Contoh : (28) (29) (30) Muhamad belajar bersungguh-sungguh demi masa depan. untuk dan bagi. (27) Menteri berjalan megah. (26) (a) Azman berlari dengan pantasnya. Keterangan cara boleh terbina daripada frasa sendi nama yang mengandungi kata sendi nama dengan diikuti kata adjektif yang menerima kata pembenda –nya. Contoh : (25) Air sungai mengalir deras. Penghulu berucap di perhimpunan itu bagi menjelaskan isu sebenar. Kata sendi nama yang digunakan ialah dengan. (25) (a) Air sungai mengalir dengan derasnya. Mereka berkahwin untuk mencapai kebahagiaan hidup. (33) Harjit Singh memukul bola dengan kayu hoki. Keterangan tujuan menggunakan kata sendi nama : demi.

40 . (42) Diana berlakon sebagai Puteri Gunung Ledang. (35) Pegawai kebajikan melawat kampung contoh dengan ahli jawatankuasa surau. (38) Panel disiplin membuat teguran terhadap kes itu. bagai. 6. bak. (43) Hidungnya mancung bak seludang.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (vi) Keterangan penyertaan   Unsur yang menerangkan maksud ikut serta. Contoh: (37) Tuan pengurus sedang memikirkan tentang masalah itu. (39) Jurutera perunding membuat penilaian semula tentang projek tersebut. Kata sendi nama yang digunakan ialah seperti. (vii) Keterangan hal   keterangan hal berfungsi menerangkan keadaan kata sendi nama yang digunakan ialah tentang. Contoh: (34) Aminah datang ke masjid dengan suaminya. Kata sendi nama yang digunakan ialah dengan. sebagai.5 Kesimpulan Frasa kerja merupakan satu bentuk frasa yang kompleks dan mampu menerima unsur-unsur perkataan yang menjadi struktur asas dalam binaan predikatnya. (41) Kepantasan lelaki itu bertindak bagai lipas kudung . terhadap. ikut bersama-sama atau melibatkan diri. (36) Muniandy masuk ke pejabat dengan pembantunya. mengenai.kesamaan atau hampir sama. (viii) Keterangan bagai   Unsur yang menerangkan keserupaan. Contoh : (40) Amran berlagak seperti pegawai tinggi . Hal yang demikian bergantung kepada situasi dan rumus yang menjadi dasar dalam pembentukan frasa yang akhirnya menghasilkan satu ayat yang lengkap.

mendirikan BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. melagukan v.Musa (1993). memutuskan viii. Hashim Hj. 41 .Bhd. bersedia vii.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. berupaya vi. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). Bahasa Melayu II. memancing iv. PTS Professional Publishing Sdn. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. mengalami ix. Nik Safiah Karim et.al (2006) Sintaksis. bertolak iii. berjumpa x. i. bina ayat yang menggunakan predikat frasa kerja dengan kata bantu ragam atau kata bantu aspek. LATIHAN 1. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka.al (2008) Tatabahasa Dewan. Berdasarkan perkataan di bawah. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. memikirkan ii. Abdullah Hassan et.Bhd. Binaan Dan Fungsi Perkataan Dalam Bahasa Melayu. Bincangkan fungsi kata bantu ragam dan kata bantu aspek dalam frasa kerja.Bhd. Kuala Lumpur.

kata penguat dan kata bantu dalam frasa. kata adjektif yang hadir selepas kata nama disebut sebagai penerang.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 7 Frasa Adjektif Bahasa Melayu . Sementara. Hal yang demikian membuktikan bahawa kepelbagaian elemen kata sifat atau kata adjektif memberikan impak dalam pembentukan frasa adjektif yang berfungsi sebagai predikat dan juga unsur keterangan dan unsur penerang dalam predikat.Binaan Frasa Adjektif: Unsur Pengisi Frasa Adjektif .Penguat . Harus dijelaskan bahawa kata adjektif yang hadir selepas kata kerja disebut sebagai keterangan.Kata Bantu dalam Frasa Adjektif SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:    Binaan frasa adjektif : unsur pengisi frasa adjektif Penguat Kata bantu dalam frasa adjektif Frasa adjektif dalam bahasa Melayu mempunyai elemen kata yang terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mewakili kata sifat atau kata adjektif sebagai kata intinya. 42 . Selain itu. kita akan melihat pola-pola frasa adjektif yang berkaitan dengan binaan frasa. unsur pengisi yang wujud dalam frasa adjektif akan dibincangkan juga dalam tajuk frasa adjektif bahasa Melayu ini. Dalam perbincangan ini.

(1. frasa adjektif berfungsi sebagai predikat. (1. anda seharusnya dapat:   Menjelaskan definisi frasa adjektif. penguat dan kata bantu. Frasa adjektif dalam bahasa Melayu terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mewakili kata sifat atau kata adjektif sebagai kata intinya. 43 .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini.1) Menghuraikan binaan frasa adjektif dengan unsur pengisi. Dalam susunan ayat biasa.2) KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Adjektif Binaan Frasa Adjektif : Unsur Pengisi Frasa Adjektif Penguat Kata Bantu dalam Frasa Adjektif 7.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa adjektif berdasarkan pendapat ahli-ahli bahasa.

frasa adjektif boleh terdiri daripada satu kata adjektif atau beberapa kata yang mengandungi kata adjektif dengan kata bantu dan penguat sama ada dihadapan atau di belakangnya. [sudah + terlalu + tua] merupakan predikat yang terbina daripada unsur-unsur berikut : [kata bantu + penguat + kata adjektif] Unsur pengisi dalam frasa adjektif juga dapat dilihat dalam contoh-contoh di bawah: Kata Bantu sudah belum masih Penguat terlalu sangat terlalu amat Kata Adjektif tua prihatin masak awal baik Penguat benar - Dalam contoh-contoh di atas. penguat juga boleh hadir sama ada di belakang atau di belakang kata adjektif. Dalam hal ini. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu dan penguat sebagai binaan dan unsur pengisian dalam frasa adjektif.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. Wak Samad sudah terlalu tua Dalam ayat (1) [Wak Samad] merupakan subjek frasa nama yang diikuti oleh predikat frasa adjektif. Contoh : (1) . kata bantu boleh hadir bersama-sama penguat hadapan mendahului kata adjektif. Bentuk sedemikian boleh berubahubah berdasarkan rumus tatabahasa dan pola dalam ayat berkaitan. Dalam binaan predikat.1 Binaan Frasa Adjektif : Unsur Pengisi Frasa Adjektif ialah frasa yang terdiri daripada kata adjektif sebagai unsur Frasa adjektif intinya. 44 . Frasa adjektif bertugas sebagai predikat dalam susunan ayat biasa. Namun.

Tanamannya subur. (3) . (5) .1. Penglihatannya kabur. (6) . Salim sangat rajin.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. Guru pelatih itu cergas (4) .2 Binaan Kata Adjektif Dua Perkataan Binaan dua perkataan adjektif merupakan asas kepada pembentukan frasa adjektif yang menggunakan dua kata adjektif dalam ayat Pola binaannya boleh terdiri daripada yang berikut: (i) kata adjektif + kata adjektif (unsur keserasian makna) contoh : letih lesu cantik molek lemak manis penat lelah (i) kata adjektif + kata adjektif (makna berlawanan) contoh: jatuh bangun hidup mati baik buruk susah senang pahit maung 45 . Dia kelihatan ceria.1 Binaan Kata Adjektif Satu Perkataan Binaan jenis ini merupakan asas kepada pembentukan frasa adjektif yang menggunakan satu kata adjektif dalam ayat. 7. Contoh: (2) .1.

(10) . Pakaian puteri itu cantik sekali. (11) . Unsur penguat yang hadir berderetan sebelum kata adjektif juga wujud dalam binaan frasa adjektif. benar. Penguat hadapan terdiri daripada kata terlalu dan paling.  Penguat bebas ialah perkataan yang kedudukannya bebas. Contoh: (7) . Terdapat tiga jenis penguat: (i) Penguat hadapan (ii) Penguat belakang (iii) Penguat bebas  Penguat hadapan merupakan kata yang terletak di hadapan kata adjektif. (15). Taman Bunga di istana itu indah nian. seperti dalam ayatayat berikut: (14).2 Penguat  Kata penguat boleh hadir dalam frasa adjektif berdasarkan jenis-jenisnya. Contoh : sungguh amat. Lukisan itu paling cantik. iaitu boleh hadir di hadapan atau di belakang kata adjektif. Kereta lembu itu lambat benar. (8) .  Penguat belakang pula merupakan kata yang terletak di belakang kata adjektif seperti sekali. Gerakan dan gaya pesilat Malaysia tangkas sungguh. terlalu amat. 46 . Percakapan orang tua itu sungguh amat kasar . Rumahnya terlalu besar. Perangai anaknya terlalu amat sopan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. Contoh: amat dan sungguh. (13) . Kubah masjid itu amat besar. nian (9) . (12) .

Sayur-sayuran dikebun itu masih belum subur. masih.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. Pelajar kelas peralihan itu sungguh telah pandai. (18). 47 . Ada kata bantu tertentu yang boleh hadir sebelum atau sesudah penguat. Anak sulungnya itu sungguh masih muda. Kehadiran pelajar itu belum terlalu lewat.3 Kata Bantu Dalam Frasa Adjektif Kata bantu merupakan unsur yang boleh hadir dalam frasa adjektif. belum sangat cekap. AKTIVITI 1. sungguh telah pandai Contoh: (19). belum terlalu lewat. Kedudukan khemah itu masih amat jauh. sungguh masih muda. (17). (23). harus berdasarkan kesesuaian konteks ayat. Pekerja baru itu belum sangat cekap. misalnya: masih amat jauh. (21). belum. Frasa adjektif jelasnya boleh disertai oleh kata bantu sudah. (22). Anaknya sudah besar. (20). Bincangkan fungsi kata bantu dalam frasa adjektif. Contoh: (16). Terdapat juga kata bantu yang boleh hadir sebelum atau selepas penguat. Pekerja yang berkualiti harus cekap.

hatinya cemas langkahnya kian tidak cergas. Oleh: ESA ALHAJ Johor Bahru. bahawa kau juga pernah jadi anak kecil hidupmu sangat sederhana kautidur berselimutkan langit gelap impianmu sangat suram. 48 . menampar muka mendabik dada langkahmu pantas sungguh. Senaraikan frasa adjektif dalam petikan sajak di bawah. injak. untuk memijak sesiapa jua dengan mata yang merah menyinga. di bumi Gaza ini. Barangkali kau sudah lupa wahai rejim zionis. SAJAK : SEBUAH PERSOALAN Mengapa harus kau pijak kaki anak kecil itu? yang hanya semalam belajar bertatih dan jatuh kembali. dan pijak lantaran amarah yang membakar hati lantas kau tegar menyusun langkah pantas. Mungkin rasa ihsan sudah terhakis dari dalam dirimu hingga kau mudah keliru antara langkah. letih lesunya. jatuh bangunnya. sepak.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU LATIHAN 1. hingga akhirnya kau terpijak kakimu sendiri dan jatuh tersungkur menyembah bumi. penat lelahnya dihiasi air matanya berderai tangisnya mohon belas kasihan sedu-sedannya tanda kesedihan wajahnya pucat.

Abdullah Hassan et.Musa (1993).al (2008) Tatabahasa Dewan. Binaan Dan Fungsi Perkataan Dalam Bahasa Melayu.Bhd. Bahasa Melayu II. PTS Professional Publishing Sdn. Nik Safiah Karim et. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. 49 .Bhd. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). Kuala Lumpur. Hashim Hj.Bhd.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn.al (2006) Sintaksis. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn.

Selain itu. Dalam perbincangan ini.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 8 Frasa Adjektif Bahasa Melayu   Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut: Frasa Adjektif Bahasa Melayu   Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen Frasa adjektif dalam bahasa Melayu seterusnya mempunyai peranan yang besar dalam mengungkapkan kata sifat secara luaran dan dalaman berdasarkan konteks kata-kata adjektif tertentu demikian membuktikan bahawa dalam binaan frasa dan ayat. kita akan melihat pola-pola frasa adjektif yang berkaitan dengan susunan frasa dalam ayat serta frasa adjektif dan ayat komplemen. unsur predikat yang terdapat dalam frasa objektif dapat diikuti oleh ayat komplemen yang mewujudkan ayat majmuk. boleh hadir selepas frasa nama sebagai penerang. Harus dijelaskan bahawa frasa adjektif mempunyai ketentuan sama ada boleh hadir selepas subjek sebagai predikat. boleh hadir selepas kata kerja sebagai keterangan dan. 50 . Hal yang kepelbagaian elemen kata sifat atau kata adjektif memberikan impak dalam pembentukan frasa adjektif yang berfungsi sebagai predikat dan juga unsur keterangan dan unsur penerang dalam predikat.

anda seharusnya dapat:   Menghuraikan binaan frasa adjektif dengan unsur pengisi. penguat dan kata bantu. frasa adjektif berfungsi sebagai predikat.2) KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Adjektif Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen 8. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa adjektif dan elemen berkaitan dengan susunan frasa serta ayat komplemen.2) Menghuraikan ayat komplemen. Frasa adjektif dalam bahasa Melayu terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mewakili kata sifat atau kata adjektif sebagai kata intinya.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa.(1.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. Dalam susunan ayat biasa. 51 .(1.

Dalam binaan predikat. Stadium itu sudah usang. Contoh-contoh lain: (2). Contoh : 8. (susunan biasa) (2) (a) Putih bersih kulitnya (susunan songsang) [predikat + subjek] (3). Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu dan penguat sebagai binaan dan unsur pengisian dalam frasa adjektif. frasa adjektif boleh terdiri daripada satu kata adjektif atau beberapa kata yang mengandungi kata adjektif dengan kata bantu dan penguat sama ada di hadapan atau di belakangnya. [sudah + usang] merupakan predikat yang terbina daripada unsur-unsur berikut : [kata bantu + kata adjektif] Ayat (1) boleh disongsangkan menjadi seperti berikut: (1) (a) Sudah usang stadium itu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 8. Contoh: (1) . Dalam ayat (1) [stadium itu ] merupakan subjek frasa nama yang diikuti oleh predikat frasa adjektif. (susunan songsang) [predikat + subjek] 52 .1. Dalam hal ini.1 Frasa Adjektif Sebagai Predikat Predikat dalam sesuatu ayat boleh terbina daripada frasa adjektif. (susunan biasa ) (3) (a) Merah tua warna bola itu.1 Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat ialah frasa yang terdiri daripada kata adjektif sebagai unsur adjektif merupakan komponen penting dalam proses Frasa adjektif intinya. Warna bola itu merah tua. frasa adjektif juga boleh hadir selepas subjek sebagai predikat. Kulitnya putih bersih. [predikat + subjek] Frasa predikat yang mendepani subjek sudah berpindah tempat melalui proses penyongsangan. Dalam hal ini. Frasa melengkapkan sesuatu ayat.

1. Fungsinya ialah sebagai penerang kepada kata nama. Pemuzik (8). 8. deras sekali. Hal yang demikian merupakan fungsi asas kata adjektif yang memerihalkan sifat dan adjektif bagi keterangan kata kerja. Air sungai itu (7).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 8. Amira (5). Contoh: Subjek Predikat Frasa Kerja Keterangan (Frasa Adjektif) (4).1.2 Frasa Adjektif Sebagai Keterangan Frasa adjektif yang hadir selepas frasa kerja akan berfungsi sebagai keterangan. Pelajar itu (6). laju.3 Frasa Adjektif Sebagai Penerang Kata Nama Frasa adjektif boleh hadir selepas kata nama dan frasa nama. lancar sekali. Kucing itu berenang berpidato mengalir beraksi berlari sangat pantas. Frasa Nama Kata Nama kereta warna baju madu pangkat kain benang kelapa pinang besar merah kelabu asli tinggi licin kasar muda masak 53 Kata Adjektif . hebat sekali.

ayat komplemen. Peserta kursus sedar bahawa mereka harus tidur di khemah sementara. Ketua kampung itu percaya bahawa anak buahnya memberikan sokongan padu. (10). AKTIVITI 1.2 Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen Frasa adjektif yang berperanan sebagai predikat dalam ayat boleh diikuti oleh ayat komplemen.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU kitab tebal 8. Bina 10 ayat berdasarkan pola binaan ayat di bawah ini. Zulmazran Zulkifli yakin bahawa pasukan Malaysia akan meraih pingat emas dalam acara boling. (11). LATIHAN 1. Predikat Subjek Frasa Kerja Keterangan (Frasa Adjektif) 54 . Kesannya. (12). Bincangkan fungsi susunan frasa adjektif dalam sesuatu ayat. Dia insaf bahawa dia perlu meningkatkan kualiti ibadahnya. Contoh: tersebut akan menjadi ayat (9).

al (2008) Tatabahasa Dewan. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. PTS Professional Publishing Sdn. 55 . Abdullah Hassan et. Nik Safiah Karim et. Bahasa Melayu II. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). Kuala Lumpur.Bhd. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn.Bhd.Bhd.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka.al (2006) Sintaksis.

unsur predikat frasa sendi nama juga akan dibincangkan dalam bab ini. Ini membuktikan bahawa kepentingan elemen kata sendi nama menjadikan fungsi frasa sendi nama sebagai asas pembentukan predikat yang mempunyai pola FN+ FSN ( Frasa Nama + Frasa Sendi Nama). Selain itu. Dalam perbincangan ini.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 9 Frasa Sendi Nama Bahasa Melayu  Binaan Frasa Sendi Nama  Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat  Penggunaan Kata Sendi Nama Secara Umum SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut: Frasa Sendi Nama    Binaan Frasa Sendi Nama Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat Penggunaan Kata Sendi Nama Secara Umum Frasa sendi nama dalam bahasa Melayu seterusnya mempunyai peranan yang utama dalam melengkapkan satu binaan dalam ayat yang terdiri daripada satu kata sendi nama dan satu frasa nama dalam ayat. Frasa sendi nama mempunyai mempunyai potensi untuk hadir sebelum frasa nama atau sebelum kata nama arah diikuti oleh frasa nama. kita akan melihat pola-pola frasa sendi nama yang berkaitan dengan susunan frasa dalam ayat . 56 .

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. 57 .1) Menganalisis binaan dan kedudukan frasa sendi nama dalam ayat. Frasa sendi nama dalam bahasa Melayu daripada terdiri beberapa perkataan yang mewakili kata sendi atau kata adjektif sebagai unsur binaan frasanya.6) KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Sendi Nama Binaan Frasa Sendi Nama Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat Penggunaan Kata Sendi Nama 9. anda seharusnya dapat: Menjelaskan definisi dan binaan frasa sendi nama(1.(1. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa sendi nama dan elemen berkaitan dengan binaan frasa sendi nama dalam ayat.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa.

dari. dan sebagainya. hingga.2008) Frasa sendi nama pada asasnya terbina apabila sesuatu kata sendi diikuti oleh kata nama. pada. Contoh: Frasa Sendi Nama Kata Sendi Nama di ke dari daripada kepada untuk dengan sejak tentang Frasa Nama gimnasium sekolah pusat tuisyen aluminium Tuan Jana Khatib ibu kemewahan semalam klorofil 58 . ke. akan bagi.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 9. Contoh : 9.kepada . Frasa sendi nama juga boleh didahului oleh kata bantu sama ada kata bantu ragam atau kata bantu aspek. (Nik Safiah Karim et. (Abdullah Hassan et. untuk. dengan. Dalam hal ini.1.oleh. kata sendi nama hadir sebagai satu perkataan di hadapan suatu frasa nama. tentang.1 Kata Sendi Nama + Frasa Nama Frasa dalam sesuatu ayat boleh terbina daripada frasa sendi nama dengan pola kata sendi nama + frasa nama ( KN+ FN). sampai. Frasa sendi nama terbina daripada ayat yang mempunyai satu kata sendi nama dan satu frasa nama yag menjadi pelengkap dalam binaan frasa sendi nama itu.al. Antara kata sendi nama yang sering digunakan ayat ialah di.al 2006). daripada .1 Binaan Frasa Sendi Nama ialah frasa yang terdiri daripada kata sendi nama yang Frasa sendi nama boleh bergabung dengan kata nama dalam membentuk kesatuan frasa.

1. frasa sendi nama juga berpotensi untuk hadir tanpa kata nama arah. Frasa Sendi Nama Frasa Nama Kata Sendi Nama Kata Nama Arah Frasa Nama (i) di (i) di (ii) ke (ii) ke (iii) dari (iii) dari dalam dalam belakang - takungan takungan kolam kolam pentas pentas 9.1.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU sampai bagi siang ayah 9. Frasa Sendi Nama Kata Sendi Nama Frasa Nama Kata Nama Arah (i) di di (ii) ke ke (iii) dari dari atas luar bawah 59 Frasa Nama pentas pentas garisan garisan rumah rumah Keterangan pada saat itu. dengan bergaya dengan kayu - .2 Kata Sendi Nama + (Kata Nama Arah) + Frasa Nama Frasa sendi nama boleh wujud di hadapan frasa nama (didahului satu unsur kata nama arah).3 Kata Sendi Nama + (Kata Nama Arah) + Frasa Nama + (Keterangan) Binaan frasa nama boleh juga terdiri daripada kata sendi nama diikuti oleh frasa nama dan keterangan. Selain itu. Kata nama arah dan keterangan boleh hadir dan boleh digugurkan mengikut kesesuaian ayat.

Hadiah ini untuk ibu Zarina. Yushiro dari bandar raya Tokyo. frasa sendi nama berfungsi sebagai unsur keterangan. Contoh: (i) Keterangan bagi frasa kerja Contoh: (7) Budin meniup saksofon seperti pemuzik profesional.(keterangan penyertaan) (12) Anda wajar mengawal emosi demi kesejahteraan diri.(keterangan tempat) (10).2 Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat Frasa sendi nama mempunyai fungsi dalam predikat sesuatu ayat. (5). (4).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 9. (keterangan bandingan) (8) Dahlan memasak pada waktu petang. (3). frasa adjektif dan frasa nama. Kerusi itu daripada kayu jati. 9. Namun. (6). (keterangan masa) (9) Marini berehat di tepi pantai. 9.(keterangan cara) 60 .Sultan Mansur Syah hadir dengan permaisurinya. frasa sendi nama hadir selepas subjek. unsur keterangan ini boleh hadir secara pilihan mengikut kesesuaian konteks ayat berdasarkan rumus tatabahasa. Bahaman daripada keluarga seni.Hang Tuah menikam lanun dengan keris.2 Frasa Sendi Nama sebagai Keterangan Unsur keterangan dalam sesuatu ayat boleh diwakili oleh frasa sendi nama. Dalam sesetengah ayat lain. Contoh: (1). (2).2. Ahmad ke sekolah setiap hari.(keterangan hal) (11).(keterangan tujuan) (13).2. Kolam ikan di tepi taman. Unsur keterangan ini pada asasnya bertindak menerangkan keperihalan maksud predikat frasa kerja.1 Predikat Frasa sendi Nama Dalam susunan ayat biasa.Ayah berbincang tentang hal pertunangan.

(keterangan sumber) (22) Lagu oleh Dato’ Mokhzani telah menarik perhatiannya. (28) Zulfadli makan dengan adiknya atau abangnya? 61 . (24) Zulfadli makan dengan adiknya atau dengan abangnya? (25) Pak Cik Ali bekerja bukan di kebun tetapi bekerja di pejabat peguam. (keterangan pembuat) 9. (keterangan tujuan) (iii) Keterangan bagi frasa nama Contoh: (18) Bangunan di Kuala Lumpur sungguh tinggi.3 Penggunaan Kata Sendi Nama Dalam penggunaan kata sendi nama dalam ayat. (keterangan tempat) (19) Batu permata itu adalah dari zaman Dinasti Ming (keterangan asal) (20) Ridwan sudah membeli songkok untuk majlis tersebut. Dalam ayat (23). Ayat baharu setelah pengguguran kata sendi nama pada unsur kedua ialah: (27) Dia mundar. frasa sendi nama dengan kata hubung dari boleh digugurkan secara pilihan unsur kedua. (keterangan bandingan) (15) Profesor itu cekap dalam bidang bioteknologi. atau.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (ii) Keterangan bagi frasa adjektif Contoh : (14) John segak seperti model. (keterangan hal) (16) Dia rabun pada waktu malam. (26) Nadia Chin Abdullah bukan ke Australia tetapi ke Austria. terdapat dua unsur kata sendi nama yang serupa boleh digabungkan dalam bentuk setara dengan menggunakan kata hubung dan.(keterangan tujuan) (21) Keris itu diperbuat daripada besi. tetapi.mandir di dalam dan luar bangunan. Contoh: (23) Dia mundar-mandir di dalam dan di luar bangunan itu. (keterangan masa) (17) Kita harus pantas supaya tidak ketinggalan.

(30) Nadia Chin Abdullah bukan ke Australia tetapi Austria. (akan sebagai kata sendi) Namun. terdapat kata sendi yang boleh berfungsi sebagai kata bantu aspek. Namun dalam beberapa keadaan. Bincangkan unsur-unsur yang terdapat dalam frasa sendi nama. Pada asasnya. (akan sebagai kata bantu aspek) (32) Diana sayang akan kucingnya. perkara tersebut ditunjukkan sebagai contoh penggunaan kata sendi yang boleh hadir dalam keadan lebih daripada satu situasi. dalam perbincangan ini. Ini berlaku pada perkataan ’akan’. AKTIVITI (Aktiviti kumpulan) 1. 62 . Keadaan ini dapat dipermudahkan dengan melihat kedudukan dan fungsinya dalam ayat. Contoh : (31) Diana akan ke Kuala Lumpur. frasa sendi boleh berfungsi sebagai predikat dan keterangan dalam ayat.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (29) Tuan Haji Ali bekerja bukan di kebun tetapi di pejabat peguam.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU LATIHAN (Aktiviti individu) 1. Frasa Sendi Nama Frasa Nama Kata Sendi Nama Kata Nama Arah Frasa Nama Keterangan 63 . Bina 10 frasa dengan pola binaan frasa sendi nama berdasarkan jadual di bawah.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. PTS Professional Publishing Sdn. Bahasa Melayu II. 64 .al (2006) Sintaksis.Bhd. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Nik Safiah Karim et.Bhd.Bhd. Abdullah Hassan et.al (2008) Tatabahasa Dewan. Kuala Lumpur.

frasa . serta mengandungi intonasi yang sempurna. frasa dan perkataan mempunyai fungsi yang utama dalam pembentukan ayat. kita akan melihat pola-pola ayat dasar. Klausa. Perkataan Ayat Dasar Ayat Tunggal Ayat Bahasa Melayu Ayat dalam bahasa Melayu boleh terbentuk daripada satu perkataan atau beberapa perkataan yang pengucapannya dimulakan dan diakhiri dengan kesenyapan. frasa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Ayat Bahasa Melayu  Ayat. 2008). Ini berbeza dengan ayat tunggal yang terdiri daripada ayat tanya. ayat tunggal dan tidak ketinggalan unsur yang berkaitan dengan susunan klausa. Ayat terdiri daripada binaan klausa. (Nik Safiah Karim et. 65 . Selain itu. perintah dan seruan dan sebagainya.al. Perkataan  Ayat Dasar  Ayat Tunggal TAJUK 10 SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:    Ayat. ayat dasar atau ayat inti merupakan ayat yang terdiri daripada ayat penyata. dan perkataan dalam ayat .dan perkataan. Frasa. Kajian tentang ayat membuktikan bahawa kepentingan klausa. Klausa. Frasa. Dalam perbincangan ini.

10. (Nik Safiah Karim et. anda seharusnya dapat:   Menjelaskan definisi klausa.al. frasa dan perkataan. serta mengandungi intonasi yang sempurna.1 Ayat Ayat boleh terbentuk daripada satu perkataan atau susunan beberapa perkataan yang pengucapannya dimulakan dan diakhiri dengan kesenyapan. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep ayat. Perkataan Ayat Dasar Ayat Tunggal 10.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa. Perbincangan juga akan berkisar pada aspek ayat dasar (ayat inti) dan juga ayat tunggal.6) KERANGKA TAJUK-TAJUK Ayat Bahasa Melayu Ayat. 2008). ayat dasar dan ayat tunggal (1. Klausa.1) Menganalisis binaan ayat dasar dan ayat tunggal. klausa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini.(1. frasa. 66 . Frasa.

al (2006). Dalam ayat (2) rumah ialah kelompok perkataan yang menjadi subjek dalam ayat tersebut. yang menjadi konstituen dalam ayat. Contoh : (1).Maksud ayat tersebut ialah hal sebuah sekolah yang terletak di tepi laut. Setiap kelompok perkataan disusun dengan lengkap. 10.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Menurut Abdullah Hassan et.al. seperti rumah. kereta dan seumpamanya. (Nik Safiah Karim et.al 2006). (2) Rumah langsir biru. baju. langsir biru yang tergolong dalam kelompok kedua ialah predikat bagi ayat tersebut yang menerangkan tentang keadaan rumah besar tersebut. Subjek menyebut sesuatu perkara. Predikat pula menerangkan tentang perkara yang telah disebutkan dalam predikat iaitu menerangkan tentang rumah. Dalam ayat (1) sekolah terdiri daripada kelompok perkataan yang menjadi pokok perbincangan. Setiap satu kelompok tersebut mengandungi sekurang-kurangnya dua bahagian iaitu subjek dan predikat. baju. 67 . di tepi laut. Sementara. Susunan yang lengkap mempunyai makna yang lengkap. ayat terdiri daripada perkataaanperkataan yang disusun dalam susunan dan kelompok-kelompok tertentu. Klausa boleh diumpamakan ayat dalam ayat (Abdullah Hassan et. Dalam kumpulan perkataan kedua. Malah sebenarnya. 2008) Klausa tergolong kepada dua jenis iaitu: (i) Klausa bebas (ii) Klausa tak bebas Klausa bebas ialah klausa yang terdiri daripada sekumpulan perkataan yang maknanya boleh berdiri sendiri dan boleh bersifat sebagai ayat lengkap apabila diujarkan dengan intonasi yang sempurna. kereta dan seumpamanya.menceritakan tentang subjek ayat. sekolah ialah komponen subjek ayat. Sekolah di tepi laut.2 Klausa Klausa ialah satu rangkaian perkataaan yang mengandungi subjek dan predikat .

al. Frasa ialah unsur terkecil dalam bidang sintaksis. (2006). ataupun satu perkataan yang berpotensi untuk diperluas menjadi dua perkataan atau lebih. frasa didapati merupakan unsur yang terletak di bawah klausa. pembentukan klausa bebas adalah berdasarkan ciri klausa yang mampu mendokong makna lengkap serta mendokong ciri –ciri ayat yang sempurna. Berdasarkan contoh : Majid kaya [klausa bebas] [klausa utama] Oleh itu. et. Ayat ini akan dipenggal sebahagiannya untuk melihat rumus struktur frasa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh : klausa 1 : Majid kaya (klausa bebas) klausa 2 : kerana cekap menguruskan perniagaan (klausa tak bebas) Ayat sempurna: klausa 1 + klausa 2 = Majid kaya kerana cekap menguruskan perniagaan. (Nik Safiah karim. kerana cekap menguruskan perniagaan. Frasa digunakan bagi membina ayat.3 Frasa Frasa ialah unit yang boleh terdiri daripada satu susunan yang mengandungi sekurang-kurangnya dua perkataan.al 2008) Frasa nama boleh terbentuk daripada satu perkataan atau lebih (Abdullah Hassan et. [ klausa tak bebas] 10. Klausa bebas juga disebut sebagai klausa utama. Dalam struktur binaan ayat. Frasa baju sehelai baju baju kurung sehelai baju kurung 68 . Contoh ayat : sehelai baju kurung di dalam almari.

daripada besi kata adjektif. Jadi. hubung. kereta adalah perkataan yang mendokong makna tertentu. pucat. orang. Contoh: kata nama: pelajar. melukis. Seremban. sehelai baju kurung. dari Johor. dan sebagainya. gempal. kata sendi nama. frasa yang asas iaitu baju kurung telah diperluaskan melalui pancangan ke dalam sebuah frasa yang lain hingga terbentuknya frasa sehelai baju kurung. ayah. tampan kata sendi nama : di rumah. baju. baju kurung.4 Perkataan Perkataan ialah konstituen kepada frasa. menendang Kata adjektif : kurus. kata 10. Bentuk tersebut diperluas menjadi sehelai baju. kata tugas dan sebagainya. kata kerja. Ayat dasar mempunyai empat pola asas iaitu: Pola 1 : FN + FN Pola 2 : FN + FK Pola 3 : FN + FA Pola 4 : FN + FS 69 . Semua ayat yang terbina secara lengkap sebenarnya dapat dikesan dasar atau inti ayat yang menjadi landasan dalam sesuatu binaan ayat. 2008) Bentuk-bentuk perkataan seperti sekolah.5 Ayat Dasar Ayat dasar ialah ayat yang menjadi sumber atau dasar bagi pembentukan ayatayat lain berdasarkan rumus-rumus tatabahasa. tidur. 10. ke kedai. Bentuk frasa satu perkataan ialah baju. taman kata kerja : makan. Perkataan mempunyai beberapa golongan tertentu seperti kata nama.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Frasa di atas berasaskan satu binaan ayat (FN+FS) : Sehelai baju kurung di dalam almari.al . Perkataan adalah bentuk bahasa yang mengandungi makna atau fungsi nahu (Abdullah Hassan et.

sedang berehat di bilik sungguh pandai di Pusat Islam Kuala Lumpur. Namun. 70 Predikat . Ayat tunggal juga sebenarnya mempunyai satu klausa yang hadir mewakili satu subjek dan satu predikat tersebut. sangat tangkas. sungguh pandai di Pusat Islam. ayat dasar terdiri daripada ayat penyata. (2) (3) (4) Bapa saudara Ali Peninju itu Darwis Wahab pensyarah. yang membezakan ayat tunggal dengan ayat dasar ialah ayat tunggal terdiri daripada ayat tanya. 10. sedang berehat.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Pola Pola 1 (FN + FN) Pola 2 (FN + FK) Pola 3 (FN + FA) Pola 4 ( FN + FS) Subjek Harun Jurulatih Marlina Muzium Predikat pesilat amatur.6 Ayat Tunggal Ayat tunggal ialah ayat yang mempunyai satu subjek dan satu predikat. Namun. Contoh: Subjek (1). Malah binaan ayat tunggal mempunyai persamaan dengan ayat dasar. ayat perintah ayat seruan dan sebagainya. Jelas bahawa ayat tunggal terbina secara mudah dengan hanya mempunyai konstituen satu subjek dan satu predikat. membaca kitab jawi. Ayat tunggal terbina daripada ayat dasar. Komponen frasa boleh mengandungi satu perkataan atau lebih. Contoh: Pola Pola 1 (FN + FN) Pola 2 (FN + FK) Pola 3 (FN + FA) Pola 4 ( FN + FS) Subjek Harun Jurulatih Adik Marlina Muzium warisan Predikat pesilat amatur negara. binaanbinaan tersebut harus masih tergolong dalam bentuk frasa. Sementara. ke kedai runcit.

Bina lima ayat aktif dan tukarkan ayat tersebut menjadi ayat pasif LATIHAN 1. Contoh: (5) (a) Mariam ke pasar raya hari ini. Jelas. (b) Ditebangnya pokok kayu itu. AKTIVITI 1. jelas didapati bahawa subjek dan predikat dalam ayat dasar boleh bertukar ganti mengikut keperluan dan keutamaan penutur bahasa. 71 . (b) Di dalam almari baju itu. Nyatakan perbezaan antara ayat dasar dan ayat tunggal. (6) (a) Baju itu di dalam almari. proses sedemikian menggambarkan sifat bahasa Melayu yang dinamik dalam pelbagai aspek bahasa dan rumus tatabahasa. (7) (a) Kuih itu dimakannya. (b) Ke pasar raya Mariam hari ini. Nyatakan unsur-unsur klausa dalam ayat bahasa Melayu dengan memberikan contoh-contoh yang sesuai.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Dalam proses binaan ayat tunggal ini . (8) (a) Pokok kayu itu ditebangnya. terdapat juga proses penyongsangan seperti predikat mendahului subjek seperti dalam ayat songsang. (b) Dimakannya kuih itu. 2. Berdasarkan contoh-contoh ayat tersebut.

Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Kuala Lumpur. PTS Professional Publishing Sdn. Bahasa Melayu II. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). Abdullah Hassan et. 72 . Pahang:PTS Professional Publishing Sdn.al (2006) Sintaksis. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn.al (2008) Tatabahasa Dewan.Bhd. Nik Safiah Karim et.Bhd.Bhd.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful