BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU

TAJUK 1

Sintaksis

SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara yang berikut:     Struktur binaan ayat Pembahagian subjek dan predikat; Ayat dasar dan ayat terbitan ; Susunan dalam ayat Ayat ialah unit pengucapan yang paling tinggi letaknya dalam susunan tatabahasa dan mengandungi makna yang lengkap. Binaan sintaksis pula merujuk kepada binaan yang dibentuk oleh perkataan yang berfungsi sebagai binaan ataupun konstituen dalam ayat, iaitu klausa dan frasa. Selain itu, perkataan daripada sudut binaan sintaksis ialah bentuk bebas yang minimum yang menjadi unsur setiap binaan sintaksis, iaitu ayat, klausa dan frasa. Ayat dan klausa mengandungi dua konstituen utama, iaitu frasa subjek dan frasa predikat. Sehubungan itu, frasa subjek dibentuk oleh frasa nama, manakala frasa predikat dibentuk oleh empat jenis frasa, iaitu frasa nama (FN), frasa kerja (FK), frasa adjektif (FA) dan frasa sendi nama (FS). Hasil dari binaan perkataan, frasa. klausa, ialah satu ayat.

1

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini, anda seharusnya dapat:

1.

Menjelaskan definisi ayat, ayat dasar, ayat terbitan, struktur binaan ayat, binaan subjek dan predikat

2.

Menganalisis binaan ayat, binaan ayat dasar, binaan ayat terbitan dan struktur subjek dan predikat dalam ayat.

KERANGKA TAJUK-TAJUK => => Ayat merupakan unit binaan yang terdiri daripada subjek dan predikat Ayat dasar : ayat yang mengandungi satu subjek dan satu predikat. Ayat dasar juga disebut sebagai ayat inti , iaitu ayat yang menjadi sumber bagi pembentukan ayat-ayat yang lain. => Ayat terbitan : ayat yang terhasil daripada proses penerbitan sesuatu ayat dengan mematuhi hukum tatabahasa atau rumus transformasi. => Proses penerbitan ayat berlaku sama ada secara pengguguran, penyusunan semula dan peluasan. Struktur binaan ayat : subjek dan predikat boleh berubah-ubah kedudukan mengikut kesesuaian dalam proses penerbitan ayat.

1.0

KANDUNGAN ISI

Kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep ayat dan binaannya. Seterusnya, perbincangan difokuskan kepada struktur binaan ayat serta struktur binaan subjek dan predikat dalam ayat.

1.1 Definisi Ayat (Sintaksis) Ayat ialah unit pengucapan yang paling tinggi letaknya dalam susunan tatabahasa dan mengandungi makna yang lengkap. Ayat boleh terbentuk daripada satu perkataan atau susunan beberapa perkataan yang

2

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU pengucapannya dimulakan dan diakhiri dengan kesenyapan, serta mengandungi intonasi yang sempurna (Nik Safiah Karim et.al, 2006). Sintaksis dapat ditakrifkan sebagai bidang ilmu bahasa yang mengkaji bentuk,struktur dan binaan atau konstruksi ayat (Siti Hajar Abdul Aziz . 2008). Contoh binaan ayat: Subjek (1). Ali (FN) (2). Pemburu itu (FN) (3). Bajunya (FN) (4). Rumah itu (FN) Predikat peniaga (FN) melontar lembing (FK) cantik sekali (FA) di tepi sawah (FS)

1.2 Struktur Binaan Subjek dan Predikat Subjek Konstituen yang terdiri daripada sama ada satu perkataan atau beberapa perkataan, yang menjadi judul atau unsur yang diterangkan. Predikat Kumpulan perkataan yang tergolong dalam satu frasa dan menjadi unsur yang menerangkan subjek.

Contoh: Subjek (5). Amin (6). Abang kandungku (7). Pegawai kastam itu Predikat guru besar di sekolah baru itu. sedang berehat di bilik sebelah. amat cekap.

Ayat di atas boleh juga disongsangkan dengan melakukan pendepanan predikat dan meletakkan subjek di belakang. Subjek (8). Guru besar di sekolah baru itu (9). Sedang berehat di bilik sebelah (10). Amat cekap Predikat Amin. abang kandungku. pegawai kastam itu.

3

Bincangkan pola-pola ayat dasar dalam bahasa Melayu 4 .3 Ayat Dasar dan Ayat Terbitan Ayat dasar : ayat yang mengandungi satu subjek dan satu predikat.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 1.1987). (ii). Rahim Syam . Proses penerbitan ayat berlaku sama ada secara pengguguran. Contoh : Ayat Dasar -------- Ayat terbitan (perluasan) (11) Faridah guru (FN+FN) (12) Ah Meng berlari (FN+FK) => Faridah guru yang sabar. AKTIVITI (i). Ayat terbitan : ayat yang terhasil daripada proses penerbitan sesuatu ayat dengan mematuhi hukum atau rumus transformasi. Nyatakan kepentingan membuat analisis sintaksis dalam kalangan guru bahasa. Ayat dasar juga disebut sebagai ayat inti .Sabran. => Ah Meng berlari dengan pantas. (15) Mak Limah ke sawah (FN+FS) => Mak Limah ke sawah untuk menuai padi. (13) Pak Cik membaca(FN+FK) => Pak Cik membaca surat khabar. Bina 5 ayat tunggal dan 5 ayat terbitan. LATIHAN (i). iaitu ayat yang menjadi sumber bagi pembentukan ayat-ayat lain (Raminah Hj. penyusunan semula atau peluasan. (14) Kucing comel (FN+FA) => Kucing comel itu kesayangan Mama.

Rahim Syam (1987).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Siti Hajar Abdul Aziz Sdn. Kaedah Pengajaran Bahasa Malaysia. Tatabahasa Dewan. 5 . Kuala Lumpur: Fajar Bakti.Sabran.Bhd. Raminah Hj.al (2006). Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. Bahasa Melayu II. (2008). Petaling Jaya: Oxford Fajar Nik Safiah Karim et.

Menyatakan konsep ayat berdasarkan jenis dan ragam ayat. Perpindahan Ayat Ragam Ayat.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 2 Sintaksis:   Urutan Kata. HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. 6 . Ragam ayat . Menjelaskan jenis-jenis ayat. jenis ayat serta aspek tatabahasa bahasa Melayu akan disentuh dalam bab ini. Perpindahan ayat merupakan satu proses pembentukan ayat berdasarkan binaan subjek dan predikat sama ada secara susunan biasa atau susunan songsang. Jenis Ayat SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:    Konsep kata dan perpindahan ayat dalam Bahasa Melayu. ragam ayat serta aspek tatabahasa dalam binaan ayat. anda seharusnya dapat: 1. Selain itu. yang terdiri daripada satu atau gabungan beberapa bentuk bunyi bahasa. (Marzukhi Nyak Abdullah. konsep ragam ayat.1997). Perkataan dimulai dan diakhiri oleh sempadan perkataan. 2. jenis ayat Sintaksis dan aspek tatabahasa bahasa Melayu Kata ialah satu unit ujaran yang bebas dan mengandungi makna.

Kek lapis itu enak sekali. Frasa pula boleh terbina daripada satu atau beberapa perkataan yang mengandungi kata sama ada kata nama. 2. Jenis Ayat Aspek Tatabahasa 2.1 Konsep kata dan Perpindahan Ayat Perkataan atau kata merupakan unsur yang terdapat dalam salah satu binaan ayat. (3). (2).1975). kata kerja. Sebagai contoh. Maniam itu baik sungguh. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep sintaksis yang merangkumi konsep kata dan perpindahan ayat. Aspek-aspek tatabahasa yang menjurus kepada bidang sintaksis merupakan aspek penting dalam melengkapi kajian bahasa.adjektif atau kata sendi nama. 7 . terdapat ayat yang mempunyai kata adjektif seperti berikut: (1). Ramli sangat pandai bermain skuasy. jenis ayat serta aspek tatabahasa yang lain. (Lutfi Abas .0 KANDUNGAN ISI Untuk pengetahuan anda.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU KERANGKA TAJUK Sintaksis Konsep kata dan perpindahan ayat Ragam Ayat. ragam ayat. Terdapat unsur lain seperti kata bantu atau kata penguat dalam sesuatu ayat.

8 . b) Min aina anta ? (bahasa Arab) Min = daripada / dari aina = mana anta = kamu (lelaki) Maksud terjemahan langsung [daripada mana kamu] kurang memberikan makna yang tepat dan gramatis dalam bahasa Melayu. Kedudukan sesuatu perkataan atau kelompok perkataan dan kebolehan berubah tempat dalam sesuatu binaan ayat juga memperlihatkan ciri perbezaan (Nik Safiah Karim et.perbezaan urutan dalam pelbagai bahasa serta sistem bahasa yang berbeza-beza menjadikan bahasa itu sesuatu yang unik untuk dikaji dan digunakan. kedudukan kata kerja tidak menjadi persoalan dan tidak menjejaskan makna ayat bahasa Latin tersebut. Sebaliknya.al 2008). akhiran –us dan –am menentukan kata nama subjek dan kata nama objek. dalam bahasa Melayu. Oleh itu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Konsep perpindahan ayat pula adalah berasaskan pola ayat dasar yang jelas terdapat perbezaan urutan dalam pelbagai bahasa. Mary akan mengubah makna asal daripada bahasa Latin tersebut. ayat Melihat Paul. Sebagai contoh. Ayat bahasa Melayu yang lebih sesuai bagi bahasa Arab tersebut ialah kamu datang dari mana? Oleh itu . perbandingan antara bahasa-bahasa di bawah: a) Paulus Mariam Vidit (bahasa Latin) Paulus = Paul Mariam =Mary vidit = melihat Dalam hubungan tersebut.

Seterusnya. Ayat pasif pula mengutamakan Contoh: (4) Amar menendang bola itu. Hubungan antara ayat aktif dengan ayat pasif ialah perpindahan tempat frasa nama yang menjadi subjek dan objek ayat berkaitan. (ayat pasif) (6) Saya menendang bola itu. Terdapat dua jenis ragam dalam ayat. Dengan perkataan lain.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2. Ayat aktif tak transitif ialah ayat yang mengandungi kata kerja yang tak transitif iaitu yang tidak diikuti oleh objek sebagai penyambut.2. Ragam ayat terdiri daripada ayat aktif dan ayat pasif. (ayat aktif) (5) Bola itu ditendang oleh Amar. kita akan bincangkan tentang ragam ayat yang menjadi salah satu unsur dalam ayat. Ayat aktif terdiri daripada ayat aktif transitif dan ayat aktif tak transitif. ayat boleh terdiri daripada pelbagai bentuk variasi mengikut polapola yang tertentu. (ayat aktif) (7) Bola itu saya tendang. Ayat aktif transitif ialah ayat yang mengandungi kata kerja transitif yang diikuti oleh frasa nama atau klausa komplemen sebagai objek atau unsur penyambut. 9 . Ayat aktif mengandungi kata kerja yang mengutamakan subjek asas sebagai judul. (ayat pasif) (8) Saya tendang bola itu. subjek terbitan sebagai judul. (ayat pasif yang mengalami pendepanan predikat) 2.2 Ragam Ayat Konsep ayat telah pun diperkenalkan dalam penerangan sebelum ini.1 Ayat aktif Ayat aktif ialah ayat yang mengandungi kata kerja yang mengutamakan subjek asal sebagai unsur yang diterangkan.

membaiki membeli membasahi Predikat Objek jalan itu. 2. Kanak-kanak (13). Keterangan 10 . Kereta itu (16). Ombak (14). Diana sedang mandi memutih menangis Objek di kolam itu. Ayat pasif dalam bahasa Melayu digolongkan kepada tiga jenis iaitu: a) Ayat pasif dengan imbuhan kata kerja pasif b) Ayat pasif dengan kata ganti nama diri pertama dan kedua c) Ayat pasif dengan perkataan kena yang hadir sebelum kata kerja.Semak samun sudah dibeli dibersihkan Oleh + Frasa Nama oleh Amin oleh pekerja minggu lepas setiap bulan. Air mata b) Ayat Aktif Tak Transitif Subjek Predikat Kata Kerja Tak Transitif (12).2. pipinya. buah durian. sepanjang malam. Pekerja (10). di pantai Damai. Budin (11). i) Ayat pasif dengan imbuhan kata kerja pasif Subjek Kata Kerja Pasif (15).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh : a) Ayat Aktif Transitif Subjek Kata Kerja Transitif (9).2 Ayat Pasif Ayat pasif ialah ayat yang asalnya daripada ayat aktif transitif iaitu yang mengandungi kata kerja tetapi mengutamakan objek asal sebagai unsur yang diterangkan.

lagi.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU ii) Ayat pasif dengan kata ganti nama diri pertama dan kedua Subjek Frasa Kerja Pasif dengan Ganti Nama Diri Pertama atau kedua sudah saya bersihkan belum awak makan Keterangan (17). Dia pandai mengawal emosinya. Budak itu kena kena tembak kejar oleh pemburu. Rusa itu (20). Ayat penyata mempunyai tujuan menyatakan atau memberi keterangan tentang sesuatu hal. oleh anjing. i) Ayat penyata ii) Ayat tanya iii) Ayat perintah iv) Ayat seruan a) Ayat Penyata Ayat yang diucapkan dengan maksud membuat satu pernyataan. 3. Kereta itu (18). Saya sudah memiliki kereta baru. 11 . Jenis Ayat Ayat dapat dibahagikan kepada empat jenis. Dunia ini penuh dengan dugaan. Kuih itu pagi tadi. (23). Ayat penyata juga dikenali sebagai ayat keterangan. (22). iii) Ayat pasif dengan perkataan kena yang hadir sebelum kata kerja Subjek Kena Kata Kerja Dasar Oleh+Frasa Nama (19). Contoh: (21).

cis. d) Ayat Seruan Ayat seruan ialah ayat yang diucapkan dengan membawa nada atau intonasi seruan dengan tujuan melahirkan sesuatu keadaan perasaan seperti marah. Contoh kata seru ialah oh. ayat seruan lazimnya tidak sempurna dan menyatakan perasaan sedih. LATIHAN 1. suka. engkau dan sebagainya. terkejut. Ayat tanya boleh wujud dengan kata tanya atau tanpa kata tanya. Menurut Abdullah Hassan (2005). gembira. kamu.takut. Perintah ditujukan kepada orang kedua dengan menggunakan kata ganti nama orang kedua seperti awak. Nyatakan 4 jenis ayat dalam bahasa Melayu dengan memberikan contoh- contoh yang sesuai. amboi. 2. hairan dan lain-lain.gembira. Bincangkan pola-pola ayat pasif dalam bahasa Melayu 12 . AKTIVITI 1. wah.sedih dan sebagainya. duka . aduh dan sebagainya. anda. c) Ayat Perintah Ayat perintah ialah ayat yang diucapkan bertujuan untuk menimbulkan sesuatu tindakan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU b) Ayat Tanya Ayat tanya ialah ayat yang digunakan untuk menanyakan sesuatu hal dengan berdasarkan nada suara dan penggunaan perkataan tertentu. marah.

Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. (1997)Kamus Tatabahasa Bahasa Melayu. Marzukhi Nyak Abdullah.Rahim Syam (1987). Nik Safiah Karim et. Shah Alam:Penerbit Fajar Bakti Sdn. Tatabahasa Dewan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. 13 . Bhd.al (2006). Kuala Lumpur: Fajar Bakti.Sabran. Kaedah Pengajaran Bahasa Malaysia.Bhd. Raminah Hj.

frasa adjektif (FA) dan frasa sendi nama (FS). Sehubungan itu. 14 . maka sesuatu ayat itu tidak akan dapat wujud dengan sempurna. frasa kerja (FK). frasa subjek dibentuk oleh frasa nama. iaitu frasa subjek dan frasa predikat. Tahukah anda bahawa dalam bahasa Melayu. Binaan sintaksis pula didasari oleh pola-pola ayat yang mengandungi pola-pola frasa yang menjadi tunjang dalam ayat sama ada sebagai subjek atau predikat. Malah.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 3 Frasa Nama Bahasa Melayu SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:   Konsep Frasa Nama. Frasa nama juga menjadi tonggak dalam binaan sintaksis. Tanpa unsur frasa. manakala frasa predikat dibentuk oleh empat jenis frasa. terdapat unsur frasa nama yang menjadi salah satu binaan dalam satu-satu ayat. ayat dan klausa mengandungi dua konstituen utama. Binaan Frasa Nama bahasa Melayu. iaitu frasa nama (FN).

Seterusnya.0 KANDUNGAN ISI + inti inti + penerang Anda perlu mengetahui bahawa. anda seharusnya dapat: 1. perbincangan ditumpukan kepada ciri-ciri dan jenis-jenis frasa nama bahasa Melayu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. menjelaskan definisi frasa nama dan. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa nama berdasarkan pendapat ahli-ahli bahasa. 2. KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Nama inti 3. menjelaskan binaan frasa nama. 15 .

menduduki ujian. Pegawai (10). Struktur Frasa Nama (inti + inti) Frasa Nama Inti (5). bandar selamat. Struktur Frasa Nama (inti + penerang) Frasa Nama Inti (7). Emak Wan Seng (3). bandar selamat. Kucing Penerang paralimpik semester akhir Jabatan Haiwan yang soleh itu jinak itu 16 Predikat meraih pingat emas. Emak (2). baik akhlaknya. Ibu (6). menggigit makanan.Omar. peniaga sayur. memberi ceramah. atau sebelum dan sesudah frasa nama.al. Putrajaya (4). Atlet (8). untuk pekerja sahaja. disamping boleh menggantikan kata nama (Asmah Hj. 1986) Contoh : Subjek Frasa Nama (1).1 Konsep Frasa Nama Bahasa Melayu Frasa Nama menurut Nik Safiah Karim et. Anak (11). (2008) ialah konstituen atau unsur yang menjadi pengisi frasa nama yang terdiri daripada kata nama sebagai unsur intinya. Frasa nama ialah frasa yang boleh berdiri pada subjek dan objek ayat dan predikat nama. Unsur inti boleh wujud secara sendiri atau dengan sederetan penerang yang hadir sebelum frasa nama atau sesudahnya. . Pelajar (9). Bandar Putrajaya Predikat Frasa Nama peniaga. Keluar Inti bapa masuk Predikat saling bantu-membantu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 3.

parsi. Dalam struktur binaan ayat.1983).al. Binaan frasa dapat dibentuk daripada satu kata atau lebih. pantai Penerang penyambut nama pemutar penjaga Penerang kelamin Penerang tempat nama pelakon guru nama pinggiran 17 . mawar. Penerang kegunaan nama serbuk minyak kari pelincir skru pintu lelaki.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 3.2 Binaan Frasa Nama Dalam Bahasa Melayu Binaan frasa nama boleh terbentuk daripada satu perkataan atau lebih (Abdullah Hassan et. Frasa ialah unsur terkecil dalam bidang sintaksis. frasa didapati merupakan unsur yang terletak di bawah klausa. Jawa. Frasa digunakan bagi membina ayat. 2006). namun perbincangan dalam topik 3 ini frasa nama. wanita. Binaan frasa nama dapat digambarkan seperti berikut: Binaan Nama Penerang keturunan Suku bangsa Penerang Inti + Penerang Nama jenis bunga nama kucing nama askar Frasa Penerang Inti Penerang British. (Abdullah menjurus kepada dua struktur frasa dan binaan Hassan. Walaupun terdapat beberapa pendapat tentang binaan frasa nama bahasa Melayu.

kedua ketiga badan bukau puan bawah mati 18 . Penerang Penerang (Penentu belakang) Inti orang rumah Penerang kata kerja Penerang kata adjektif Penerang frasa sendi nama Penerang bilangan ordinal Inti + inti dengan maksud Inti + inti sama erti Inti + inti dengan maksud berlawanan tuan atas hidup mesin bilik pengemis kereta baju banglo tempat tingkat tubuh bukit itu ini kira menunggu muda antik di jemuran di desa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Penerang (Penentu Binaan Frasa Nama Hadapan) Inti Penerang (Bilangan+penjodoh (Inti) bilangan) tiga orang lima buah tujuh dulang guru kereta nasi minyak.

Apakah ciri-ciri yang dapat membezakan frasa daripada ayat? BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am.al (2006) Sintaksis. 19 .Bhd. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Tatabahasa Dewan. atau akhbar tempatan. Nik Safiah Karim et.al (2008). Asmah Hj. Senaraikan 20 binaan frasa nama berdasarkan sebuah cerpen atau rencana yang terdapat dalam majalah terbitan Dewan Bahasa dan Pustaka. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. LATIHAN 1.Omar (1986) Nahu Melayu Mutakhir. Kuala Lumpur. Tulis 10 contoh frasa nama bagi binaan inti + penerang nama. PTS Professional Publishing Sdn.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. 2. Abdullah Hassan et.Bhd.

D-M membawa maksud diterangkan (D) dan menerangkan (M).0 Konstituen Frasa Nama Konstituen Frasa Nama dalam tatabahasa Bahasa Melayu mengandungi aspekaspek yang telah disusun secara sistematik berdasarkan rumus-rumus tatabahasa bahasa Melayu :    Peraturan D-M (Hukum D-M) Kekecualian Hukum D-M Bilangan dan panggilan Peraturan D – M (Hukum D . Contoh : Frasa Nama Diterangkan (Inti) Askar Budak Pemain Penarik Penghantar Pensyarah Pakar Doktor Menerangkan (Penerang) Melayu lelaki boling beca surat wanita psikologi veterinar 20 .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 4 Susunan Konstituen Frasa Nama Bahasa Melayu  Peraturan D-M  Kekecualian Hukum D-M  Bilangan dan Panggilan 4.M) 4. unsur yang diterangkan merupakan unsur inti yang hadir pada kedudukan pertama dan unsur menerangkan merupakan unsur penerang yang hadir pada kedudukan yang kedua. Dalam peraturan ini.1 Dalam tatabahasa bahasa Melayu.

M Konsep kekecualian wujud dalam kebanyakan bahasa di dunia bagai merasionalkan penggunaan sistem bahasa yang sudah lazim dipakai secara mantap dalam masyarakat pengguna bahasa.nasi goreng (bukan goreng nasi) 4. Lama-kelamaan.cakera padat (bukan padat cakera/compact disc) . keadan itu menjadi perkara lazim dan terhasillah satu fenomena bahasa yang menyimpang dari rumus tatabahasa dalam konteks hukum D .M.pisang goreng (bukan goreng pisang) . Selain itu. kekecualian hukum D .M juga wujud akibat kebiasaan dalam penggunaan. Kebiasaan ini mewujudkan kelaziman yang semakin diterima penggunaannya dalam masyarakat pengguna bahasa.2 Kekecualian Hukum D . seperti sesetengan penguna bahasa Melayu yang gemar menggunakan sistem bahasa Inggeris sebagai kayu ukur berbahasa.Kedai Makanan Rahim ( bukan Rahim Kedai Makan / Kedai Makan Rahim) . 21 . Hal yang demikian berlaku disebabkan oleh kecenderungan pengguna bahasa menggunakan sistem bahasa lain bagi bahasa sendiri .kentang goreng ( bukan goreng kentang) .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh-contoh lain: .sos cili (bukan cili sos) .sup kambing ( bukan kambing sup) .Restoran Ali ( bukan Ali Restoran) . terutama sekali yang melibatkan pada nama-nama jawatan.

imam besar. (18). (17).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh: Penerang (M) Perdana Ibu Naib Ketua Timbalan Naib Pembantu Menteri Pejabat Presiden Hakim Perdana Menteri Presiden Penyelaras Diterangkan (D) Namun. Timbalan Perdana Menteri membuat lawatan kerja ke Syria. hal ini tidak berlaku pada frasa menteri besar. Pembantu penyeldik sedang membuat penganalisisan data kajian. Perdana Menteri Malaysia yang pertama ialah YTM Tunku Abdul Rahman. Jawatan Naib Presiden disandang oleh Dato Hj. Contoh penggunaan dalam ayat: (12). Mohd. dan seumpamanya. Naib presiden yang baharu telah berucap dalam majlis perasmian.Ali. 22 . Ketua Hakim Negara telah bercuti selama dua hari. (13). menteri pengangkutan. Ibu pejabat Kastam daerah Johor Bahru dipindahkan ke Jalan Aman. (16). (14). (15). menteri kanan.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 4.3 Bilangan dan Panggilan Kata bilangan yang berfungsi sebagai penerang dalam frasa nama boleh wujud di hadapan katan nama inti. (Abdullah Hassan, 2006) Dalam konteks ini, bilangan yang digunakan merujuk kepada unsur numerik yang menjadi penanda kepada jumlah yang difokuskan dalam frasa.

Contoh

:

lima ekor kuda segolongan kecil peneroka kelima-lima pendekar silat sekumpulan penyelidik segelintir pengundi sejumlah wang sebilangan besar pekerja Contoh ayat: (19) Lima ekor kuda telah dibeli oleh Haji Tahir. (20). Segolongan kecil peneroka sudah menanam pokok gaharu. (21). Kelima-lima pendekar silat itu menunjukkan gaya kepahlawanan. (22). Sekumpulan penyelidik sudah mendapat elaun khas. (23). Segelinitr pengundi pilihanraya dilihat berlegar-legar di situ. (24). Sejumlah wang yang besar diperlukan untuk kos perubatan. (25). Sebilangan besar pekerja sudah pulang ke kampung.

Secara lebih khusus, kata bilangan boleh dibahagikan kepada enam kumpulan berdasarkan makna (Hashim Hj.Musa, 1993); i. Kata bilangan tentu ii.Kata bilangan tak tentu iii.Kata bilangan himpunan iv.Kata bilangan pisahan v.Kata bilangan pecahan; dan vi.Kata bilangan tingkatan 23

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Kata Bilangan Tentu Kata bilangan yang mendukung makna tentu yang menjurus kepada bilangan khusus terdiri daripada angka yang boleh dilambangkan dengan simbol atau huruf abjad. Contoh: satu = 1 dua = 2 Contoh ayat: (26). Konvokesyen ke-2 telah dilaksanakan pada hari semalam. (27). Sukan Asia ke-XIV telah mencatat satu sejarah kegemilangan atlet Malaysia. (28). Dollah mendapat tempat ketiga dalam pertandingan nyanyian. (29). Shakira mempunyai empat ekor anak kucing. (30) Hang Tuah memiliki dua ekor kuda putih . empat = IV sepuluh = X

Kata Bilangan Tak Tentu

Kata bilangan yang merujuk kepada jumlah bilangan yang tidak khusus . Contoh: Segala, semua , banyak ,sedikit, beberapa, sekalian, sekelompok. Contoh ayat: (31). Beberapa orang guru telah ditukarkan ke sekolah pedalaman. (32). Kegiatan gotong-royong itu disertai oleh semua penduduk kampung. (33). Segala bantuan yang diberikan oleh pihak sekolah amat dihargai.

Kata Bilangan Himpunan Kata bilangan yang merujuk kepada jumlah bilangan yang terhimpun atau terkumpul. Contoh: berpuluh-puluh, berbelas-belas, beratus-ratus, beribu-ribu, kedua-dua, kelimalima, kesemua. 24

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh ayat: (34). Berpuluh-puluh kenderaan tentera telah bergerak ke sempadan negara. (35). Kedua- dua peninju itu telah diberi penghargaan oleh pihak persatuan. (36). Kesemua mangsa banjir telah dipindahkan ke tempat yang selamat. Kata Bilangan Pisahan Kata bilangan jenis pisahan merujuk kepada unsur pemisahan dalam proses memerihalkan bilangan yang menjadi dasar pokok pernyataan. Kata jenis ini juga adalah sejumlah perkataan yang menyokong makna bilangan yang terasing. Contoh: masing-masing, setiap, tiap-tiap Contoh ayat: (37). Masing-masing ada pendapat yang tersendiri dalam isu pembangunan sukan. (38). Setiap hari dilalui oleh Pak Malau dengan hati yang tabah. (39). Tiap-tiap pasukan mempunyai ketua yang dilantik oleh pihak pengurusan. Kata Bilangan Pecahan Kata bilangan jenis pisahan merujuk kepada unsur pecahan atau pembahagian daripada jumlah keseluruhannya. Contoh: setengah, separuh, sepertiga, segelintir, sebahagian Contoh ayat: (40). Setengah daripada kawasan ini adalah milik Tuan Haji Ali. (41). Sabar itu adalah separuh daripada iman. (42). Sebahagian daripada ahli-ahli persatuan tidak hadir. Kata Bilangan Tingkatan Kata bilangan tingkatan merujuk kepada sejumlah perkataan yang mendukung makna taraf tingkatan bilangan. contoh: pertama, kedua, ketiga , keseribu. 25

Datuk Maharaja Lela ialah seorang pejuang yang menentang Inggeris di Perak.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU contoh ayat: (43). Pengunjung keseribu akan diberi hadiah cepu emas. Dia mampu meraih tempat kedua sahaja dalam pertandingan tersebut. Profesor Ungku Aziz Tunku Kamalia Syed Zain Barakbah Sharifah Mona Alsagoff Tan Sri Malik Kamal 26 .Profesor Ungku Aziz merupakan seorang pencetus idea penubuhan tabung pengurusan haji di Malaysia. Kata panggilan merupakan satu sistem yang digunakan dalam bahasa Melayu bagi tujuan penghormatan. (47). Puan . Jenis-jenis kata panggilan seperti Tuan. 2008). (44). (45). 4. Tun. Contoh: Datuk Maharaja Lela Datuk Sagor Haji Abdul Rahman Limbong Tuan Adam Puan Mastura Chong Contoh ayat : (46). konsep panggilan ( kata panggilan) merupakan unsur frasa nama yang hadir sebelum kata nama inti ( Abdullah Hassan. Datuk Sagor harus diingati sebagai seorang pahlawan.4 Panggilan / Kata Panggilan Sementara itu. Gerai pertama menjadi perhatian pembeli. Haji. pengiktirafan ataupun penentuan identiti secara lebih khusus. Tunku. Datuk dan seumpamanya lazim digunakan sebelum kata nama inti. (48).

b) Cili sos jenama lada dijual di Aminah Mini Market. PTS Professional Publishing Sdn. 27 .al (2006) Sintaksis.ayat di bawah dengan ayat-ayat yang sesuai berdasarkan Hukum D. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Apakah maksud hukum D-M? 2.Bhd. anda boleh bayar bil awal. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. Nik Safiah Karim et. d) Lain-lain hal boleh dibincangkan pada lain hari.al (2008). Bahasa Melayu II. Abdullah Hassan et. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. Tatabahasa Dewan. LATIHAN 1.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. g) Sport rim kereta itu milik Romli. f) Lain masa.Musa ( 1993) Binaan dan Fungsi Perkataan dalam Bahasa Melayu. a) Ahmad punya kedai terletak di sebelah bas terminal. BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Hashim Hj. Bina carta atau pengurusan grafik untuk menunjukkan peraturan D – M. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn.Bhd. e) Itu hari kita sudah bercadang melawat mini zoo. Tulis semula ayat. Kuala Lumpur.M. c) Kenderaan mini bas sudah semakin dilupakan. Siti Hajar Abdul Aziz (2008).Bhd.

binaan frasa kerja tanpa objek dan dengan objek (1. Sehubungan itu. Frasa kerja juga menjadi salah satu tonggak dalam binaan sintaksis. ayat dan klausa mengandungi dua konstituen utama.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 5 Frasa Kerja Bahasa Melayu    Binaan Frasa Kerja Binaan Frasa Kerja Tanpa Objek Binaan Frasa Kerja Dengan Objek SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:   Menjelaskan definisi frasa kerja dan binaan frasa kerja Menganalisis binaan frasa kerja.1) Menganalisis binaan frasa kerja. manakala frasa predikat dibentuk oleh empat jenis frasa. iaitu frasa nama (FN). iaitu frasa subjek dan frasa predikat. terdapat unsur frasa kerja yang menjadi salah satu binaan dalam satu-satu ayat. frasa kerja (FK). HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. anda seharusnya dapat:   Menjelaskan definisi frasa kerja dan binaan frasa kerja (1. Frasa kerja binaan sintaksis pula didasari oleh pola-pola ayat yang mengandungi pola-pola frasa yang menjadi tunjang dalam ayat sama ada sebagai subjek atau predikat. frasa adjektif (FA) dan frasa sendi nama (FS). frasa subjek dibentuk oleh frasa nama. Malah. binaan frasa kerja tanpa objek dan dengan objek Tahukah anda bahawa dalam bahasa Melayu.6) 28 .

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Kerja(Predikat) Frasa kerja (tanpa objek) Frasa Kerja (dengan objek) 5. Dalam susunan ayat biasa. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa kerja berdasarkan pendapat ahli-ahli bahasa. (2008) ialah frasa yang terdiri Frasa Kerja daripada kata kerja sebagai unsur intinya. frasa kerja terdiri daripada satu atau beberapa perkataan dengan kata kerja berfungsi sebagai fungsinya.al (2006). Frasa kerja wujud dalam sesuatu ayat dalam binaan predikat.1 Konsep Frasa Kerja Bahasa Melayu menurut Siti Hajar Abdul Aziz. Frasa kerja bertugas sebagai predikat dalam susunan ayat biasa. 5. Menurut Abdullah Hassan et. 29 .0 KANDUNGAN ISI Anda perlu mengetahui bahawa. Frasa kerja dalam bahasa Melayu terdiri daripada kata kerja sebagai dasarnya. frasa kerja berfungsi sebagai predikat.

2. Kata kerja tersebut tidak memerlukan atau tidak tidak diikuti oleh frasa nama sebagai objek atau penyambut. Emak (2).2 Binaan Frasa Kerja Binaan kata kerja terdiri daripada kata kerja tak transitif atau kata kerja transitif. Kata kerja tak transitif juga dikatakan sebagai kata kerja yang tidak memerlukan frasa nama sebagai objek (penyambut) untuk melengkapkannya. Faisal tidur lena di bilik tidur. (92) dan (93) menunjukkan kata kerja tidur. Contoh : (5). Budak nakal itu terjatuh lagi setelah terpijak kulit pisang. (9). Pemuzik itu (4). ayat (91) . mencipta lagu itu. Faisal tidur lena. Emak Ahmad (3).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh : Ayat Subjek (1). Dia selalu bergaduh sesama rakan sekolah. Kata kerja tak transitif ialah kata kerja yang tidak memerlukan objek sebagai penyambut. Namun kata kerja ini boleh diikuti oleh unsur pelengkap dan penerang.1 Frasa Kerja Tanpa Objek Frasa kerja tanpa objek merupakan jenis frasa yang tidak memerlukan penyambut (objek) dan boleh berdiri sendiri dalam sesuatu binaan predikat. Contoh: (8). P. meniup saksofon. menjual sayur di pasar.Ramlee Predikat Frasa Kerja menjemur kain. (6). Berdasarkan contoh ayat di atas. terjatuh dan bergaduh. (10). Dia selalu bergaduh. (7). 30 . Budak nakal itu terjatuh lagi. 5. 5.

Ibu menganyam tikar setiap hari. Frasa kerja transitif mempunyai dasar kata kerja transitif. 5. kata kerja telah diberi unsur pelengkap dan penerang. (13). dan (96). Kata kerja transitif pula ialah kata kerja yang memerlukan objek. ayat ini masih mengekalkan konsep kata kerja tak transitif (tanpa objek) Pelengkap ialah perkataan yang hadir selepas kata kerja transitif dan berfungsi untuk melengkapkan kata kerja tersebut. frasa kerja. frasa adjektif dan frasa sendi nama.3 Frasa Kerja Dengan Objek Frasa kerja dengan objek dikenali juga sebagai frasa kerja transitif. Unsur keterangan juga boleh terdiri daripada frasa nama. (12) dan (13).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Dalam ayat (94). (95). Pelajar itu menaikkan bendera semasa perhimpunan. Contoh: Frasa Kerja Kata Kerja Transitif Menaikkan menganyam membaiki Penyambut bendera tikar radio Contoh ayat lengkap: (11). Mahmud membaiki radio yang telah rosak. Dalam konteks ini . kadang-kala terdapat kekeliruan dalam kalangan pengguna bahasa menggunakan frasa kerja sebagai predikat. Kata kerja jenis ini mesti diikuti oleh frasa nama sebagai objek atau penyambut untuk melengkapkan kata kerja tersebut. frasa yang bergaris ialah unsur keterangan yang mengikuti objek. (12). Dalam ayat (11). Hal yang demikian berlaku dalam proses membina sesuatu ayat. Biarpun begitu. Frasa kerja juga boleh menerima unsur keterangan. 31 .

(18). (22). Lee Chong Wei menghantar bulu tangkis ke jaring dengan tenang. Halijah menggenggam tangan suaminya dengan erat. (24). Ayat-ayat yang tersebut di atas harus ditulis begini: (rujuk ayat 20 – 24) (20).Datuk Amran menghasilkan banyak produk berasaskan herba. (19). (17). Semua ayat di atas tidak menepati sistem penggunaan kata/frasa kerja transitif.Halijah menggenggam erat tangan suaminya. 32 . (15). Catatan: kejadian’. ‘tangan’. Lee Chong Wei menghantar dengan tenang bulu tangkis ke jaring. Tuan Pengarah sedang membincangkan tentang isu pendidikan. ‘produk ’. Zamani akan melaporkan kepada warden asrama tentang kejadian itu. Zamani akan melaporkan kejadian itu kepada warden asrama (21).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh kesilapan dapat dilihat dalam ayat (15) hingga ayat (19). (23). ‘bulu tangkis’ dan ‘isu pendidikan’ ialah objek yang mesti hadir selepas kata kerja transitif. Datuk Aman menghasilkan produk berasaskan herba. (16). Tuan Pengarah sedang membincangkan isu pendidikan.

Bahasa Melayu II. Petaling Jaya: Oxford Fajar 33 . PTS Professional Publishing Sdn.al (2006) Sintaksis.Bhd. BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Siti Hajar Abdul Aziz Sdn. Abdullah Hassan et.Bhd. (2008). Tulis 10 contoh frasa kerja tanpa objek LATIHAN 1. Kuala Lumpur.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. atau akhbar tempatan.Bhd. Buat analisis binaan frasa kerja berdasarkan sebuah cerpen atau rencana yang terdapat dalam majalah terbitan Dewan Bahasa dan Pustaka.

aspek penggunaan ayat komplemen dan unsur keterangan akan dibincangkan juga dalam tajuk frasa kerja bahasa Melayu. Kata bantu boleh hadir di hadapan predikat kata kerja. HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini.1) 34 . Terdapat dua jenis kata bantu iaitu kata bantu aspek dan kata bantu ragam. Selain itu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 6 Frasa Kerja Bahasa Melayu  Frasa Kerja dengan Kata Bantu  Frasa Kerja dengan Ayat Komplemen  Unsur Keterangan dalam Frasa Kerja SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:  frasa kerja dengan kata bantu. anda seharusnya dapat:  Menghurai frasa kerja dengan kata bantu. Frasa kerja dalam bahasa Melayu mempunyai elemen kata bantu dalam predikat. frasa kerja dengan ayat komplemen dan unsur keterangan dalam frasa kerja(1. kita akan melihat pola-pola frasa kerja yang menggunakan kata bantu dalam predikat. Dalam perbincangan ini. Hal yang demikian membuktikan bahawa kepelbagaian elemen kata dalam sesuatu frasa bahasa Melayu menghasilkan satu sistem yang komprehensif. frasa kerja dengan ayat komplemen dan unsur keterangan dalam frasa kerja.

35 .pernah) (1). Bagi menjelaskan fungsi kata bantu dalam frasa. Dia telah menulis puisi sejak di bangku sekolah.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Kerja (Predikat) Frasa kerja (didahului kata bantu aspek. Dalam hal ini. dan kata bantu ragam) Frasa kerja (dengan ayat komplemen) 6. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa kerja berdasarkan pendapat-pendapat ahli bahasa. frasa kerja berfungsi sebagai predikat. telah . frasa kerja yang melibatkan kata bantu aspek merupakan keperihalan tentang aspek masa lampau. (2). Frasa kerja dalam bahasa Melayu terdiri daripada kata kerja sebagai dasarnya. ini atau masa hadapan. Frasa kerja bertugas sebagai predikat dalam susunan ayat biasa. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu aspek.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa. (2008) Frasa kerja terdiri daripada kata kerja sebagai unsur intinya.1 Frasa Kerja Dengan Kata Bantu Aspek Menurut Siti Hajar Abdul Aziz. diberikan contoh ayat berkaitan. 6. Amirul sudah mencapai kejayaan dalam peperiksaan yang lepas. Contoh (fungsi menunjukkan masa yang telah berlaku: sudah . Dalam susunan ayat biasa.

Yatim boleh berjaya jika dia berusaha bersungguh-sungguh. Wan Malini akan memetik bunga di taman. 36 . (5). Contoh ayat: (6).3 Frasa Kerja Dengan Ayat Komplemen Frasa kerja dengan ayat komplemen merupakan jenis frasa yang boleh menerima pelengkap atau sebaliknya yang dipancangkan ke dalam klausa utama bagi binaan sesuatu ayat. Michael pernah mendapat pengiktirafan sebagai guru cemerlang. (9). Menurut Nik Safiah Karim et. Dia hendak bekerja di Kuala Lumpur. akan. atau masa hadapan. (10). mahu. (7). masih. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu aspek yang memerihalkan perasaan ketika melakukan perbuatan. mesti.2 Kata Bantu Ragam Memerihalkan perasaan ketika melakukan perbuatan. dan dapat Frasa Kerja Dengan Kata Bantu Ragam Frasa kerja yang melibatkan kata bantu ragam merupakan keperihalan tentang aspek perasaan. 6. (8). Kata Bantu Kata Bantu Aspek Memerihalkan masa lampau. boleh. belum 6.al (2008). frasa kerja sama ada jenis transitif atau tak transitif. Maslina mahu membuktikan bahawa dia juga mampu menjadi juara. boleh menerima ayat komplemen. kini. Contoh: hendak. sedang.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (3). harus. sudah. Dia harus pulang ke kampung segera. Contoh (fungsi menunjukkan perbuatan yang belum dilakukan: akan dan belum) (4). Contoh : telah. Daud dapat menyertai program sukan berkuda di Johor Bahru. Anda mesti belajar untuk menguasai kemahiran mengajar. (11). Adi Kencana belum lagi berminat untuk merantau ke kota.

maka ayat yang terbentuk ialah ayat majmuk Contoh : (i) Frasa kerja transitif dengan ayat komplemen (12). Unsur –unsur biasanya hadir selepas kata kerja. semoga dan untuk. Unsur-unsur keterangan boleh terdiri daripada binaan frasa sendi nama. (17). frasa kerja jenis ini ditandai dengan penggunaan kata kata hubung bahawa. Kata kerja tersebut menerima ayat komplemen yang akhirnya membentuk ayat majmuk. dan (17). Bagi kata kerja transitif. dan frasa nama. (13). Pak Mat mengakui bahawa dia pernah berkhidmat dalam pasukan komando. terjatuh dan bergaduh. (13) dan (14) menunjukkan kata kerja tidur. unsur keterangan hadir selepas objek (penyambut). Kim Seng faham bahawa jirannya terpaksa berpindah ke kampung. (16). Cikgu Normah menegaskan bahawa tidur yang berkualiti adalah perlu untuk kesihatan minda. Pemandu bas itu memaklumkan bahawa semua penumpang selamat sampai ke destinasi. frasa kerja tak transitif telah menerima ayat komplemen. Berdasarkan contoh ayat di atas. frasa adjektif. Haji Amin percaya bahawa mangsa kebakaran itu boleh diselamatkan. Jasmin berpendapat bahawa kerjaya guru sangat mencabar.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Dalam binaan predikat. Biarpun begitu. Dalam ayat (15). ayat ini masih mengekalkan konsep kata kerja tak transitif dan akhirnya membentuk ayat majmuk.4 Unsur Keterangan dalam Frasa Kerja Unsur keterangan dalam frasa kerja diwakili oleh unsur-unsur penerang yang memerihalkan atau menerangkan kata kerja tersebut dengan lebih lanjut. ayat (12) . unsur keterangan ini dapat memberikan gambaran yang lebih jelas 37 . Yang pasti. 6. demi. Apabila keadaan sedemikian berlaku. (ii) Frasa kerja tak transitif dengan ayat komplemen (15). (16). supaya. (14).

kepada . (ii) Keterangan waktu Dua bentuk keterangan waktu wujud dalam frasa kerja iaitu   Contoh : (22) Pensyarah itu menamatkan kuliah pada jam 9 malam. (20) Swee Ling berasal dari Negeri Sembilan. .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU tentang maksud dan sasaran makna dalam sesuatu frasa yang menjadi struktur binaan dalam satu-satu frasa.ke.dari.pada jelas terdapat dalam unsur keterangan ini. (24) Aiman menunggu kepulangan ayahnya hingga pukul 12 malam. Berdasarkan aspek makna yang hadir dalam frasa kerja. unsur keterangan dapat dibahagikan kepada lapan jenis: (i) Keterangan tempat atau arah (ii) Keterangan waktu (iii) Keterangan cara (iv) Keterangan tujuan atau harapan (v) Keterangan alat (vi) Keterangan penyertaan (vii) Keterangan hal (viii) Keterangan bagai Huraian: (i) Keterangan tempat atau arah Unsur keterangan tempat atau arah membincangkan tempat berlakunya peristiwa. tahun lepas. sejak dan hingga bentuk frasa nama seperti semalam.daripada. Penggunaan kata sendi nama di. (19) Abang Malik memanjat ke atas bumbung rumah. Contoh: (18) Dia belajar di universiti. 38 bentuk frasa sendi nama yang mengandungi kata sendi nama iaitu pada. (21) Emak Shafik menerima hadiah cenderamata daripada guru besar. (23) Pameran kesenian itu bermula sejak semalam. dalam .

Contoh: (31) Guru pelatih itu datang dengan menaiki kereta api (32) Encik Ahmad memotong kek dengan pisau. Kata sendi nama yang digunakan ialah dengan. (26) Azman berlari pantas. (27) (a) Menteri berjalan dengan megahnya. Penghulu berucap di perhimpunan itu bagi menjelaskan isu sebenar. 39 . untuk dan bagi. (27) Menteri berjalan megah. Keterangan tujuan menggunakan kata sendi nama : demi. (iv) Keterangan tujuan atau harapan   Keterangan tujuan atau harapan ialah unsur yang menerangkan sesuatu perbuatan atau kejadian.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (iii) Keterangan cara   Keterangan cara boleh bersumberkan daripada kata adjektif. (26) (a) Azman berlari dengan pantasnya. perkakas atau benda yang digunakan dalam sesuatu proses atau peristiwa. Contoh : (28) (29) (30) Muhamad belajar bersungguh-sungguh demi masa depan. (25) (a) Air sungai mengalir dengan derasnya. (v) Keterangan alat  Unsur yang menerangkan peralatan. Mereka berkahwin untuk mencapai kebahagiaan hidup. (33) Harjit Singh memukul bola dengan kayu hoki. Keterangan cara boleh terbina daripada frasa sendi nama yang mengandungi kata sendi nama dengan diikuti kata adjektif yang menerima kata pembenda –nya. Contoh : (25) Air sungai mengalir deras.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (vi) Keterangan penyertaan   Unsur yang menerangkan maksud ikut serta. (vii) Keterangan hal   keterangan hal berfungsi menerangkan keadaan kata sendi nama yang digunakan ialah tentang. terhadap. mengenai. 6. (41) Kepantasan lelaki itu bertindak bagai lipas kudung . bagai. (42) Diana berlakon sebagai Puteri Gunung Ledang. sebagai. (35) Pegawai kebajikan melawat kampung contoh dengan ahli jawatankuasa surau. Kata sendi nama yang digunakan ialah dengan. bak. (viii) Keterangan bagai   Unsur yang menerangkan keserupaan. 40 . (39) Jurutera perunding membuat penilaian semula tentang projek tersebut. Hal yang demikian bergantung kepada situasi dan rumus yang menjadi dasar dalam pembentukan frasa yang akhirnya menghasilkan satu ayat yang lengkap. (36) Muniandy masuk ke pejabat dengan pembantunya. (38) Panel disiplin membuat teguran terhadap kes itu.5 Kesimpulan Frasa kerja merupakan satu bentuk frasa yang kompleks dan mampu menerima unsur-unsur perkataan yang menjadi struktur asas dalam binaan predikatnya. Contoh: (37) Tuan pengurus sedang memikirkan tentang masalah itu. (43) Hidungnya mancung bak seludang. Contoh: (34) Aminah datang ke masjid dengan suaminya. Contoh : (40) Amran berlagak seperti pegawai tinggi . Kata sendi nama yang digunakan ialah seperti. ikut bersama-sama atau melibatkan diri.kesamaan atau hampir sama.

Binaan Dan Fungsi Perkataan Dalam Bahasa Melayu. Abdullah Hassan et. Berdasarkan perkataan di bawah. Hashim Hj. PTS Professional Publishing Sdn.Bhd. Bincangkan fungsi kata bantu ragam dan kata bantu aspek dalam frasa kerja. LATIHAN 1. Kuala Lumpur. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. mendirikan BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). mengalami ix. bertolak iii. Bahasa Melayu II. memancing iv. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. berjumpa x.al (2006) Sintaksis. melagukan v. berupaya vi.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. i. bina ayat yang menggunakan predikat frasa kerja dengan kata bantu ragam atau kata bantu aspek.Musa (1993). Nik Safiah Karim et.Bhd.Bhd. memutuskan viii.al (2008) Tatabahasa Dewan. memikirkan ii. 41 . Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. bersedia vii.

42 . kata adjektif yang hadir selepas kata nama disebut sebagai penerang.Binaan Frasa Adjektif: Unsur Pengisi Frasa Adjektif .Penguat .Kata Bantu dalam Frasa Adjektif SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:    Binaan frasa adjektif : unsur pengisi frasa adjektif Penguat Kata bantu dalam frasa adjektif Frasa adjektif dalam bahasa Melayu mempunyai elemen kata yang terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mewakili kata sifat atau kata adjektif sebagai kata intinya.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 7 Frasa Adjektif Bahasa Melayu . kita akan melihat pola-pola frasa adjektif yang berkaitan dengan binaan frasa. kata penguat dan kata bantu dalam frasa. Selain itu. Sementara. Dalam perbincangan ini. Harus dijelaskan bahawa kata adjektif yang hadir selepas kata kerja disebut sebagai keterangan. unsur pengisi yang wujud dalam frasa adjektif akan dibincangkan juga dalam tajuk frasa adjektif bahasa Melayu ini. Hal yang demikian membuktikan bahawa kepelbagaian elemen kata sifat atau kata adjektif memberikan impak dalam pembentukan frasa adjektif yang berfungsi sebagai predikat dan juga unsur keterangan dan unsur penerang dalam predikat.

2) KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Adjektif Binaan Frasa Adjektif : Unsur Pengisi Frasa Adjektif Penguat Kata Bantu dalam Frasa Adjektif 7. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa adjektif berdasarkan pendapat ahli-ahli bahasa. Dalam susunan ayat biasa. penguat dan kata bantu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. (1.1) Menghuraikan binaan frasa adjektif dengan unsur pengisi.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa. 43 . (1. frasa adjektif berfungsi sebagai predikat. Frasa adjektif dalam bahasa Melayu terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mewakili kata sifat atau kata adjektif sebagai kata intinya. anda seharusnya dapat:   Menjelaskan definisi frasa adjektif.

[sudah + terlalu + tua] merupakan predikat yang terbina daripada unsur-unsur berikut : [kata bantu + penguat + kata adjektif] Unsur pengisi dalam frasa adjektif juga dapat dilihat dalam contoh-contoh di bawah: Kata Bantu sudah belum masih Penguat terlalu sangat terlalu amat Kata Adjektif tua prihatin masak awal baik Penguat benar - Dalam contoh-contoh di atas. Namun. Frasa adjektif bertugas sebagai predikat dalam susunan ayat biasa.1 Binaan Frasa Adjektif : Unsur Pengisi Frasa Adjektif ialah frasa yang terdiri daripada kata adjektif sebagai unsur Frasa adjektif intinya. frasa adjektif boleh terdiri daripada satu kata adjektif atau beberapa kata yang mengandungi kata adjektif dengan kata bantu dan penguat sama ada dihadapan atau di belakangnya. Dalam hal ini. kata bantu boleh hadir bersama-sama penguat hadapan mendahului kata adjektif. Wak Samad sudah terlalu tua Dalam ayat (1) [Wak Samad] merupakan subjek frasa nama yang diikuti oleh predikat frasa adjektif. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu dan penguat sebagai binaan dan unsur pengisian dalam frasa adjektif. Contoh : (1) . 44 . Dalam binaan predikat. Bentuk sedemikian boleh berubahubah berdasarkan rumus tatabahasa dan pola dalam ayat berkaitan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. penguat juga boleh hadir sama ada di belakang atau di belakang kata adjektif.

Salim sangat rajin. Guru pelatih itu cergas (4) .1. Penglihatannya kabur. (5) . Contoh: (2) .2 Binaan Kata Adjektif Dua Perkataan Binaan dua perkataan adjektif merupakan asas kepada pembentukan frasa adjektif yang menggunakan dua kata adjektif dalam ayat Pola binaannya boleh terdiri daripada yang berikut: (i) kata adjektif + kata adjektif (unsur keserasian makna) contoh : letih lesu cantik molek lemak manis penat lelah (i) kata adjektif + kata adjektif (makna berlawanan) contoh: jatuh bangun hidup mati baik buruk susah senang pahit maung 45 .1. (3) .1 Binaan Kata Adjektif Satu Perkataan Binaan jenis ini merupakan asas kepada pembentukan frasa adjektif yang menggunakan satu kata adjektif dalam ayat. 7.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. Tanamannya subur. Dia kelihatan ceria. (6) .

(12) . Perangai anaknya terlalu amat sopan. Unsur penguat yang hadir berderetan sebelum kata adjektif juga wujud dalam binaan frasa adjektif.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. Rumahnya terlalu besar. Contoh: amat dan sungguh. Taman Bunga di istana itu indah nian. (8) . terlalu amat. seperti dalam ayatayat berikut: (14). (15).  Penguat bebas ialah perkataan yang kedudukannya bebas. (13) . Kereta lembu itu lambat benar. benar. (10) .  Penguat belakang pula merupakan kata yang terletak di belakang kata adjektif seperti sekali. iaitu boleh hadir di hadapan atau di belakang kata adjektif. Terdapat tiga jenis penguat: (i) Penguat hadapan (ii) Penguat belakang (iii) Penguat bebas  Penguat hadapan merupakan kata yang terletak di hadapan kata adjektif. Contoh: (7) . Penguat hadapan terdiri daripada kata terlalu dan paling. 46 . Lukisan itu paling cantik. Pakaian puteri itu cantik sekali. Gerakan dan gaya pesilat Malaysia tangkas sungguh. Kubah masjid itu amat besar.2 Penguat  Kata penguat boleh hadir dalam frasa adjektif berdasarkan jenis-jenisnya. Contoh : sungguh amat. nian (9) . Percakapan orang tua itu sungguh amat kasar . (11) .

Terdapat juga kata bantu yang boleh hadir sebelum atau selepas penguat. Bincangkan fungsi kata bantu dalam frasa adjektif. (23). sungguh masih muda. (20). Pelajar kelas peralihan itu sungguh telah pandai. AKTIVITI 1. Anak sulungnya itu sungguh masih muda. Sayur-sayuran dikebun itu masih belum subur. Kehadiran pelajar itu belum terlalu lewat. Frasa adjektif jelasnya boleh disertai oleh kata bantu sudah. (21). Contoh: (16). 47 . (22).3 Kata Bantu Dalam Frasa Adjektif Kata bantu merupakan unsur yang boleh hadir dalam frasa adjektif.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. belum sangat cekap. sungguh telah pandai Contoh: (19). masih. belum terlalu lewat. belum. misalnya: masih amat jauh. (17). (18). Anaknya sudah besar. harus berdasarkan kesesuaian konteks ayat. Pekerja yang berkualiti harus cekap. Pekerja baru itu belum sangat cekap. Kedudukan khemah itu masih amat jauh. Ada kata bantu tertentu yang boleh hadir sebelum atau sesudah penguat.

injak. hingga akhirnya kau terpijak kakimu sendiri dan jatuh tersungkur menyembah bumi. jatuh bangunnya. menampar muka mendabik dada langkahmu pantas sungguh. letih lesunya. Mungkin rasa ihsan sudah terhakis dari dalam dirimu hingga kau mudah keliru antara langkah. bahawa kau juga pernah jadi anak kecil hidupmu sangat sederhana kautidur berselimutkan langit gelap impianmu sangat suram. Senaraikan frasa adjektif dalam petikan sajak di bawah. hatinya cemas langkahnya kian tidak cergas. di bumi Gaza ini.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU LATIHAN 1. sepak. untuk memijak sesiapa jua dengan mata yang merah menyinga. SAJAK : SEBUAH PERSOALAN Mengapa harus kau pijak kaki anak kecil itu? yang hanya semalam belajar bertatih dan jatuh kembali. Barangkali kau sudah lupa wahai rejim zionis. Oleh: ESA ALHAJ Johor Bahru. dan pijak lantaran amarah yang membakar hati lantas kau tegar menyusun langkah pantas. 48 . penat lelahnya dihiasi air matanya berderai tangisnya mohon belas kasihan sedu-sedannya tanda kesedihan wajahnya pucat.

Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka.Bhd.Bhd. Binaan Dan Fungsi Perkataan Dalam Bahasa Melayu. Kuala Lumpur. Bahasa Melayu II.al (2008) Tatabahasa Dewan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am.al (2006) Sintaksis. Hashim Hj.Bhd. PTS Professional Publishing Sdn. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). Nik Safiah Karim et. 49 .Musa (1993). Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Abdullah Hassan et.

Dalam perbincangan ini. kita akan melihat pola-pola frasa adjektif yang berkaitan dengan susunan frasa dalam ayat serta frasa adjektif dan ayat komplemen. 50 . Harus dijelaskan bahawa frasa adjektif mempunyai ketentuan sama ada boleh hadir selepas subjek sebagai predikat. unsur predikat yang terdapat dalam frasa objektif dapat diikuti oleh ayat komplemen yang mewujudkan ayat majmuk. Hal yang kepelbagaian elemen kata sifat atau kata adjektif memberikan impak dalam pembentukan frasa adjektif yang berfungsi sebagai predikat dan juga unsur keterangan dan unsur penerang dalam predikat. Selain itu. boleh hadir selepas kata kerja sebagai keterangan dan. boleh hadir selepas frasa nama sebagai penerang.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 8 Frasa Adjektif Bahasa Melayu   Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut: Frasa Adjektif Bahasa Melayu   Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen Frasa adjektif dalam bahasa Melayu seterusnya mempunyai peranan yang besar dalam mengungkapkan kata sifat secara luaran dan dalaman berdasarkan konteks kata-kata adjektif tertentu demikian membuktikan bahawa dalam binaan frasa dan ayat.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. Dalam susunan ayat biasa. anda seharusnya dapat:   Menghuraikan binaan frasa adjektif dengan unsur pengisi.2) Menghuraikan ayat komplemen. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa adjektif dan elemen berkaitan dengan susunan frasa serta ayat komplemen.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa.(1.(1.2) KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Adjektif Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen 8. Frasa adjektif dalam bahasa Melayu terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mewakili kata sifat atau kata adjektif sebagai kata intinya. penguat dan kata bantu. 51 . frasa adjektif berfungsi sebagai predikat.

Contoh: (1) . Frasa melengkapkan sesuatu ayat. Contoh : 8. (susunan biasa) (2) (a) Putih bersih kulitnya (susunan songsang) [predikat + subjek] (3). Dalam binaan predikat. (susunan songsang) [predikat + subjek] 52 . Stadium itu sudah usang. Dalam hal ini.1 Frasa Adjektif Sebagai Predikat Predikat dalam sesuatu ayat boleh terbina daripada frasa adjektif. frasa adjektif boleh terdiri daripada satu kata adjektif atau beberapa kata yang mengandungi kata adjektif dengan kata bantu dan penguat sama ada di hadapan atau di belakangnya. (susunan biasa ) (3) (a) Merah tua warna bola itu. Contoh-contoh lain: (2). Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu dan penguat sebagai binaan dan unsur pengisian dalam frasa adjektif. Dalam ayat (1) [stadium itu ] merupakan subjek frasa nama yang diikuti oleh predikat frasa adjektif. Warna bola itu merah tua. [predikat + subjek] Frasa predikat yang mendepani subjek sudah berpindah tempat melalui proses penyongsangan.1 Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat ialah frasa yang terdiri daripada kata adjektif sebagai unsur adjektif merupakan komponen penting dalam proses Frasa adjektif intinya.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 8. Kulitnya putih bersih. frasa adjektif juga boleh hadir selepas subjek sebagai predikat. Dalam hal ini. [sudah + usang] merupakan predikat yang terbina daripada unsur-unsur berikut : [kata bantu + kata adjektif] Ayat (1) boleh disongsangkan menjadi seperti berikut: (1) (a) Sudah usang stadium itu.1.

Pelajar itu (6). deras sekali.1.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 8.2 Frasa Adjektif Sebagai Keterangan Frasa adjektif yang hadir selepas frasa kerja akan berfungsi sebagai keterangan. Air sungai itu (7).1. Hal yang demikian merupakan fungsi asas kata adjektif yang memerihalkan sifat dan adjektif bagi keterangan kata kerja. Fungsinya ialah sebagai penerang kepada kata nama.3 Frasa Adjektif Sebagai Penerang Kata Nama Frasa adjektif boleh hadir selepas kata nama dan frasa nama. Contoh: Subjek Predikat Frasa Kerja Keterangan (Frasa Adjektif) (4). Amira (5). Frasa Nama Kata Nama kereta warna baju madu pangkat kain benang kelapa pinang besar merah kelabu asli tinggi licin kasar muda masak 53 Kata Adjektif . hebat sekali. 8. Pemuzik (8). Kucing itu berenang berpidato mengalir beraksi berlari sangat pantas. lancar sekali. laju.

Contoh: tersebut akan menjadi ayat (9). AKTIVITI 1. Predikat Subjek Frasa Kerja Keterangan (Frasa Adjektif) 54 . Peserta kursus sedar bahawa mereka harus tidur di khemah sementara. (11).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU kitab tebal 8. Dia insaf bahawa dia perlu meningkatkan kualiti ibadahnya. ayat komplemen. Bincangkan fungsi susunan frasa adjektif dalam sesuatu ayat. (12). Zulmazran Zulkifli yakin bahawa pasukan Malaysia akan meraih pingat emas dalam acara boling.2 Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen Frasa adjektif yang berperanan sebagai predikat dalam ayat boleh diikuti oleh ayat komplemen. Bina 10 ayat berdasarkan pola binaan ayat di bawah ini. Kesannya. (10). LATIHAN 1. Ketua kampung itu percaya bahawa anak buahnya memberikan sokongan padu.

al (2006) Sintaksis. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). Pahang:PTS Professional Publishing Sdn.Bhd. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka.al (2008) Tatabahasa Dewan. Abdullah Hassan et. Nik Safiah Karim et.Bhd. Kuala Lumpur. PTS Professional Publishing Sdn. 55 .Bhd.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Bahasa Melayu II.

Dalam perbincangan ini. Frasa sendi nama mempunyai mempunyai potensi untuk hadir sebelum frasa nama atau sebelum kata nama arah diikuti oleh frasa nama.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 9 Frasa Sendi Nama Bahasa Melayu  Binaan Frasa Sendi Nama  Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat  Penggunaan Kata Sendi Nama Secara Umum SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut: Frasa Sendi Nama    Binaan Frasa Sendi Nama Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat Penggunaan Kata Sendi Nama Secara Umum Frasa sendi nama dalam bahasa Melayu seterusnya mempunyai peranan yang utama dalam melengkapkan satu binaan dalam ayat yang terdiri daripada satu kata sendi nama dan satu frasa nama dalam ayat. Ini membuktikan bahawa kepentingan elemen kata sendi nama menjadikan fungsi frasa sendi nama sebagai asas pembentukan predikat yang mempunyai pola FN+ FSN ( Frasa Nama + Frasa Sendi Nama). kita akan melihat pola-pola frasa sendi nama yang berkaitan dengan susunan frasa dalam ayat . Selain itu. unsur predikat frasa sendi nama juga akan dibincangkan dalam bab ini. 56 .

kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa sendi nama dan elemen berkaitan dengan binaan frasa sendi nama dalam ayat.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa.1) Menganalisis binaan dan kedudukan frasa sendi nama dalam ayat. Frasa sendi nama dalam bahasa Melayu daripada terdiri beberapa perkataan yang mewakili kata sendi atau kata adjektif sebagai unsur binaan frasanya.(1.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. anda seharusnya dapat: Menjelaskan definisi dan binaan frasa sendi nama(1. 57 .6) KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Sendi Nama Binaan Frasa Sendi Nama Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat Penggunaan Kata Sendi Nama 9.

hingga.2008) Frasa sendi nama pada asasnya terbina apabila sesuatu kata sendi diikuti oleh kata nama. untuk.1.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 9. (Nik Safiah Karim et. dari. dengan. ke.1 Binaan Frasa Sendi Nama ialah frasa yang terdiri daripada kata sendi nama yang Frasa sendi nama boleh bergabung dengan kata nama dalam membentuk kesatuan frasa. (Abdullah Hassan et. Contoh: Frasa Sendi Nama Kata Sendi Nama di ke dari daripada kepada untuk dengan sejak tentang Frasa Nama gimnasium sekolah pusat tuisyen aluminium Tuan Jana Khatib ibu kemewahan semalam klorofil 58 . dan sebagainya. Frasa sendi nama terbina daripada ayat yang mempunyai satu kata sendi nama dan satu frasa nama yag menjadi pelengkap dalam binaan frasa sendi nama itu. pada. Frasa sendi nama juga boleh didahului oleh kata bantu sama ada kata bantu ragam atau kata bantu aspek.1 Kata Sendi Nama + Frasa Nama Frasa dalam sesuatu ayat boleh terbina daripada frasa sendi nama dengan pola kata sendi nama + frasa nama ( KN+ FN). daripada .kepada . Contoh : 9. Dalam hal ini.al. kata sendi nama hadir sebagai satu perkataan di hadapan suatu frasa nama.oleh. sampai.al 2006). Antara kata sendi nama yang sering digunakan ayat ialah di. tentang. akan bagi.

Frasa Sendi Nama Frasa Nama Kata Sendi Nama Kata Nama Arah Frasa Nama (i) di (i) di (ii) ke (ii) ke (iii) dari (iii) dari dalam dalam belakang - takungan takungan kolam kolam pentas pentas 9.1. dengan bergaya dengan kayu - .1. frasa sendi nama juga berpotensi untuk hadir tanpa kata nama arah.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU sampai bagi siang ayah 9. Frasa Sendi Nama Kata Sendi Nama Frasa Nama Kata Nama Arah (i) di di (ii) ke ke (iii) dari dari atas luar bawah 59 Frasa Nama pentas pentas garisan garisan rumah rumah Keterangan pada saat itu.2 Kata Sendi Nama + (Kata Nama Arah) + Frasa Nama Frasa sendi nama boleh wujud di hadapan frasa nama (didahului satu unsur kata nama arah).3 Kata Sendi Nama + (Kata Nama Arah) + Frasa Nama + (Keterangan) Binaan frasa nama boleh juga terdiri daripada kata sendi nama diikuti oleh frasa nama dan keterangan. Selain itu. Kata nama arah dan keterangan boleh hadir dan boleh digugurkan mengikut kesesuaian ayat.

2 Frasa Sendi Nama sebagai Keterangan Unsur keterangan dalam sesuatu ayat boleh diwakili oleh frasa sendi nama. Kerusi itu daripada kayu jati. (2). frasa sendi nama berfungsi sebagai unsur keterangan. Unsur keterangan ini pada asasnya bertindak menerangkan keperihalan maksud predikat frasa kerja.(keterangan cara) 60 . Hadiah ini untuk ibu Zarina.2. (keterangan bandingan) (8) Dahlan memasak pada waktu petang. Yushiro dari bandar raya Tokyo. Contoh: (1). (4). unsur keterangan ini boleh hadir secara pilihan mengikut kesesuaian konteks ayat berdasarkan rumus tatabahasa.(keterangan hal) (11).Ayah berbincang tentang hal pertunangan. Contoh: (i) Keterangan bagi frasa kerja Contoh: (7) Budin meniup saksofon seperti pemuzik profesional.(keterangan tujuan) (13). Ahmad ke sekolah setiap hari.2 Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat Frasa sendi nama mempunyai fungsi dalam predikat sesuatu ayat. (3). (5). frasa sendi nama hadir selepas subjek.(keterangan penyertaan) (12) Anda wajar mengawal emosi demi kesejahteraan diri. frasa adjektif dan frasa nama. Bahaman daripada keluarga seni.2.(keterangan tempat) (10).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 9. (keterangan masa) (9) Marini berehat di tepi pantai.1 Predikat Frasa sendi Nama Dalam susunan ayat biasa. (6). Dalam sesetengah ayat lain. Namun. 9. 9.Sultan Mansur Syah hadir dengan permaisurinya. Kolam ikan di tepi taman.Hang Tuah menikam lanun dengan keris.

(28) Zulfadli makan dengan adiknya atau abangnya? 61 . frasa sendi nama dengan kata hubung dari boleh digugurkan secara pilihan unsur kedua. (keterangan tempat) (19) Batu permata itu adalah dari zaman Dinasti Ming (keterangan asal) (20) Ridwan sudah membeli songkok untuk majlis tersebut. (24) Zulfadli makan dengan adiknya atau dengan abangnya? (25) Pak Cik Ali bekerja bukan di kebun tetapi bekerja di pejabat peguam. Ayat baharu setelah pengguguran kata sendi nama pada unsur kedua ialah: (27) Dia mundar. (keterangan hal) (16) Dia rabun pada waktu malam. atau. Dalam ayat (23). Contoh: (23) Dia mundar-mandir di dalam dan di luar bangunan itu.mandir di dalam dan luar bangunan.(keterangan tujuan) (21) Keris itu diperbuat daripada besi. (keterangan masa) (17) Kita harus pantas supaya tidak ketinggalan. (26) Nadia Chin Abdullah bukan ke Australia tetapi ke Austria. (keterangan sumber) (22) Lagu oleh Dato’ Mokhzani telah menarik perhatiannya. (keterangan tujuan) (iii) Keterangan bagi frasa nama Contoh: (18) Bangunan di Kuala Lumpur sungguh tinggi. tetapi. terdapat dua unsur kata sendi nama yang serupa boleh digabungkan dalam bentuk setara dengan menggunakan kata hubung dan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (ii) Keterangan bagi frasa adjektif Contoh : (14) John segak seperti model.3 Penggunaan Kata Sendi Nama Dalam penggunaan kata sendi nama dalam ayat. (keterangan pembuat) 9. (keterangan bandingan) (15) Profesor itu cekap dalam bidang bioteknologi.

(akan sebagai kata bantu aspek) (32) Diana sayang akan kucingnya. (30) Nadia Chin Abdullah bukan ke Australia tetapi Austria. dalam perbincangan ini. Ini berlaku pada perkataan ’akan’. 62 . terdapat kata sendi yang boleh berfungsi sebagai kata bantu aspek. Contoh : (31) Diana akan ke Kuala Lumpur. perkara tersebut ditunjukkan sebagai contoh penggunaan kata sendi yang boleh hadir dalam keadan lebih daripada satu situasi. (akan sebagai kata sendi) Namun. Pada asasnya. Keadaan ini dapat dipermudahkan dengan melihat kedudukan dan fungsinya dalam ayat. frasa sendi boleh berfungsi sebagai predikat dan keterangan dalam ayat. Bincangkan unsur-unsur yang terdapat dalam frasa sendi nama. Namun dalam beberapa keadaan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (29) Tuan Haji Ali bekerja bukan di kebun tetapi di pejabat peguam. AKTIVITI (Aktiviti kumpulan) 1.

Bina 10 frasa dengan pola binaan frasa sendi nama berdasarkan jadual di bawah.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU LATIHAN (Aktiviti individu) 1. Frasa Sendi Nama Frasa Nama Kata Sendi Nama Kata Nama Arah Frasa Nama Keterangan 63 .

al (2008) Tatabahasa Dewan. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. PTS Professional Publishing Sdn. Bahasa Melayu II. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Nik Safiah Karim et. Abdullah Hassan et.Bhd.Bhd.al (2006) Sintaksis. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. Kuala Lumpur.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. 64 .Bhd. Siti Hajar Abdul Aziz (2008).

Perkataan  Ayat Dasar  Ayat Tunggal TAJUK 10 SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:    Ayat. Perkataan Ayat Dasar Ayat Tunggal Ayat Bahasa Melayu Ayat dalam bahasa Melayu boleh terbentuk daripada satu perkataan atau beberapa perkataan yang pengucapannya dimulakan dan diakhiri dengan kesenyapan. 2008). Klausa. ayat tunggal dan tidak ketinggalan unsur yang berkaitan dengan susunan klausa. perintah dan seruan dan sebagainya.dan perkataan. Klausa. Kajian tentang ayat membuktikan bahawa kepentingan klausa.al. 65 . Frasa. frasa . Dalam perbincangan ini. (Nik Safiah Karim et.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Ayat Bahasa Melayu  Ayat. dan perkataan dalam ayat . Ayat terdiri daripada binaan klausa. Ini berbeza dengan ayat tunggal yang terdiri daripada ayat tanya. serta mengandungi intonasi yang sempurna. frasa. ayat dasar atau ayat inti merupakan ayat yang terdiri daripada ayat penyata. kita akan melihat pola-pola ayat dasar. Frasa. Selain itu. frasa dan perkataan mempunyai fungsi yang utama dalam pembentukan ayat.

0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa. Perkataan Ayat Dasar Ayat Tunggal 10. Frasa. ayat dasar dan ayat tunggal (1. Klausa. serta mengandungi intonasi yang sempurna.6) KERANGKA TAJUK-TAJUK Ayat Bahasa Melayu Ayat. frasa dan perkataan.al. anda seharusnya dapat:   Menjelaskan definisi klausa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini.(1. 66 .1) Menganalisis binaan ayat dasar dan ayat tunggal. Perbincangan juga akan berkisar pada aspek ayat dasar (ayat inti) dan juga ayat tunggal. frasa. klausa. 10.1 Ayat Ayat boleh terbentuk daripada satu perkataan atau susunan beberapa perkataan yang pengucapannya dimulakan dan diakhiri dengan kesenyapan. 2008). (Nik Safiah Karim et. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep ayat.

sekolah ialah komponen subjek ayat. 67 . Contoh : (1). Dalam kumpulan perkataan kedua. kereta dan seumpamanya. baju. baju. (2) Rumah langsir biru. di tepi laut. Sementara. langsir biru yang tergolong dalam kelompok kedua ialah predikat bagi ayat tersebut yang menerangkan tentang keadaan rumah besar tersebut. Predikat pula menerangkan tentang perkara yang telah disebutkan dalam predikat iaitu menerangkan tentang rumah. ayat terdiri daripada perkataaanperkataan yang disusun dalam susunan dan kelompok-kelompok tertentu. Sekolah di tepi laut. (Nik Safiah Karim et. Susunan yang lengkap mempunyai makna yang lengkap. Klausa boleh diumpamakan ayat dalam ayat (Abdullah Hassan et. Setiap kelompok perkataan disusun dengan lengkap.al. Dalam ayat (2) rumah ialah kelompok perkataan yang menjadi subjek dalam ayat tersebut. 2008) Klausa tergolong kepada dua jenis iaitu: (i) Klausa bebas (ii) Klausa tak bebas Klausa bebas ialah klausa yang terdiri daripada sekumpulan perkataan yang maknanya boleh berdiri sendiri dan boleh bersifat sebagai ayat lengkap apabila diujarkan dengan intonasi yang sempurna.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Menurut Abdullah Hassan et. 10. Subjek menyebut sesuatu perkara. Dalam ayat (1) sekolah terdiri daripada kelompok perkataan yang menjadi pokok perbincangan.al (2006). Setiap satu kelompok tersebut mengandungi sekurang-kurangnya dua bahagian iaitu subjek dan predikat. yang menjadi konstituen dalam ayat.Maksud ayat tersebut ialah hal sebuah sekolah yang terletak di tepi laut. seperti rumah. kereta dan seumpamanya.2 Klausa Klausa ialah satu rangkaian perkataaan yang mengandungi subjek dan predikat . Malah sebenarnya.menceritakan tentang subjek ayat.al 2006).

frasa didapati merupakan unsur yang terletak di bawah klausa. (2006). pembentukan klausa bebas adalah berdasarkan ciri klausa yang mampu mendokong makna lengkap serta mendokong ciri –ciri ayat yang sempurna.3 Frasa Frasa ialah unit yang boleh terdiri daripada satu susunan yang mengandungi sekurang-kurangnya dua perkataan. [ klausa tak bebas] 10. Berdasarkan contoh : Majid kaya [klausa bebas] [klausa utama] Oleh itu.al 2008) Frasa nama boleh terbentuk daripada satu perkataan atau lebih (Abdullah Hassan et. Frasa baju sehelai baju baju kurung sehelai baju kurung 68 . ataupun satu perkataan yang berpotensi untuk diperluas menjadi dua perkataan atau lebih. Klausa bebas juga disebut sebagai klausa utama. kerana cekap menguruskan perniagaan.al. Dalam struktur binaan ayat. (Nik Safiah karim. et.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh : klausa 1 : Majid kaya (klausa bebas) klausa 2 : kerana cekap menguruskan perniagaan (klausa tak bebas) Ayat sempurna: klausa 1 + klausa 2 = Majid kaya kerana cekap menguruskan perniagaan. Frasa ialah unsur terkecil dalam bidang sintaksis. Ayat ini akan dipenggal sebahagiannya untuk melihat rumus struktur frasa. Contoh ayat : sehelai baju kurung di dalam almari. Frasa digunakan bagi membina ayat.

Semua ayat yang terbina secara lengkap sebenarnya dapat dikesan dasar atau inti ayat yang menjadi landasan dalam sesuatu binaan ayat. kata 10. kata sendi nama. menendang Kata adjektif : kurus. tampan kata sendi nama : di rumah. ayah. orang. Seremban. Bentuk tersebut diperluas menjadi sehelai baju. Bentuk frasa satu perkataan ialah baju. 10. melukis. Ayat dasar mempunyai empat pola asas iaitu: Pola 1 : FN + FN Pola 2 : FN + FK Pola 3 : FN + FA Pola 4 : FN + FS 69 . Jadi.4 Perkataan Perkataan ialah konstituen kepada frasa. pucat. sehelai baju kurung. 2008) Bentuk-bentuk perkataan seperti sekolah.5 Ayat Dasar Ayat dasar ialah ayat yang menjadi sumber atau dasar bagi pembentukan ayatayat lain berdasarkan rumus-rumus tatabahasa. hubung. gempal. ke kedai. Perkataan adalah bentuk bahasa yang mengandungi makna atau fungsi nahu (Abdullah Hassan et.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Frasa di atas berasaskan satu binaan ayat (FN+FS) : Sehelai baju kurung di dalam almari. kata tugas dan sebagainya. baju. daripada besi kata adjektif. kata kerja. kereta adalah perkataan yang mendokong makna tertentu. Contoh: kata nama: pelajar. Perkataan mempunyai beberapa golongan tertentu seperti kata nama. taman kata kerja : makan. tidur. dari Johor.al . dan sebagainya. frasa yang asas iaitu baju kurung telah diperluaskan melalui pancangan ke dalam sebuah frasa yang lain hingga terbentuknya frasa sehelai baju kurung. baju kurung.

membaca kitab jawi. binaanbinaan tersebut harus masih tergolong dalam bentuk frasa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Pola Pola 1 (FN + FN) Pola 2 (FN + FK) Pola 3 (FN + FA) Pola 4 ( FN + FS) Subjek Harun Jurulatih Marlina Muzium Predikat pesilat amatur. Malah binaan ayat tunggal mempunyai persamaan dengan ayat dasar. (2) (3) (4) Bapa saudara Ali Peninju itu Darwis Wahab pensyarah. yang membezakan ayat tunggal dengan ayat dasar ialah ayat tunggal terdiri daripada ayat tanya. sungguh pandai di Pusat Islam. ayat dasar terdiri daripada ayat penyata. sedang berehat. Contoh: Subjek (1). ayat perintah ayat seruan dan sebagainya. Jelas bahawa ayat tunggal terbina secara mudah dengan hanya mempunyai konstituen satu subjek dan satu predikat. Ayat tunggal terbina daripada ayat dasar. Contoh: Pola Pola 1 (FN + FN) Pola 2 (FN + FK) Pola 3 (FN + FA) Pola 4 ( FN + FS) Subjek Harun Jurulatih Adik Marlina Muzium warisan Predikat pesilat amatur negara. Namun. ke kedai runcit. Ayat tunggal juga sebenarnya mempunyai satu klausa yang hadir mewakili satu subjek dan satu predikat tersebut. Sementara. sedang berehat di bilik sungguh pandai di Pusat Islam Kuala Lumpur. 10.6 Ayat Tunggal Ayat tunggal ialah ayat yang mempunyai satu subjek dan satu predikat. Komponen frasa boleh mengandungi satu perkataan atau lebih. 70 Predikat . Namun. sangat tangkas.

Nyatakan perbezaan antara ayat dasar dan ayat tunggal. Jelas. Berdasarkan contoh-contoh ayat tersebut. (b) Dimakannya kuih itu. (b) Ke pasar raya Mariam hari ini. (b) Di dalam almari baju itu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Dalam proses binaan ayat tunggal ini . Contoh: (5) (a) Mariam ke pasar raya hari ini. terdapat juga proses penyongsangan seperti predikat mendahului subjek seperti dalam ayat songsang. Nyatakan unsur-unsur klausa dalam ayat bahasa Melayu dengan memberikan contoh-contoh yang sesuai. 71 . Bina lima ayat aktif dan tukarkan ayat tersebut menjadi ayat pasif LATIHAN 1. proses sedemikian menggambarkan sifat bahasa Melayu yang dinamik dalam pelbagai aspek bahasa dan rumus tatabahasa. 2. (b) Ditebangnya pokok kayu itu. (6) (a) Baju itu di dalam almari. AKTIVITI 1. (7) (a) Kuih itu dimakannya. (8) (a) Pokok kayu itu ditebangnya. jelas didapati bahawa subjek dan predikat dalam ayat dasar boleh bertukar ganti mengikut keperluan dan keutamaan penutur bahasa.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Bahasa Melayu II. Kuala Lumpur.al (2008) Tatabahasa Dewan.Bhd. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. PTS Professional Publishing Sdn.Bhd. 72 .al (2006) Sintaksis. Nik Safiah Karim et. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Abdullah Hassan et. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka.Bhd. Siti Hajar Abdul Aziz (2008).

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful