BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU

TAJUK 1

Sintaksis

SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara yang berikut:     Struktur binaan ayat Pembahagian subjek dan predikat; Ayat dasar dan ayat terbitan ; Susunan dalam ayat Ayat ialah unit pengucapan yang paling tinggi letaknya dalam susunan tatabahasa dan mengandungi makna yang lengkap. Binaan sintaksis pula merujuk kepada binaan yang dibentuk oleh perkataan yang berfungsi sebagai binaan ataupun konstituen dalam ayat, iaitu klausa dan frasa. Selain itu, perkataan daripada sudut binaan sintaksis ialah bentuk bebas yang minimum yang menjadi unsur setiap binaan sintaksis, iaitu ayat, klausa dan frasa. Ayat dan klausa mengandungi dua konstituen utama, iaitu frasa subjek dan frasa predikat. Sehubungan itu, frasa subjek dibentuk oleh frasa nama, manakala frasa predikat dibentuk oleh empat jenis frasa, iaitu frasa nama (FN), frasa kerja (FK), frasa adjektif (FA) dan frasa sendi nama (FS). Hasil dari binaan perkataan, frasa. klausa, ialah satu ayat.

1

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini, anda seharusnya dapat:

1.

Menjelaskan definisi ayat, ayat dasar, ayat terbitan, struktur binaan ayat, binaan subjek dan predikat

2.

Menganalisis binaan ayat, binaan ayat dasar, binaan ayat terbitan dan struktur subjek dan predikat dalam ayat.

KERANGKA TAJUK-TAJUK => => Ayat merupakan unit binaan yang terdiri daripada subjek dan predikat Ayat dasar : ayat yang mengandungi satu subjek dan satu predikat. Ayat dasar juga disebut sebagai ayat inti , iaitu ayat yang menjadi sumber bagi pembentukan ayat-ayat yang lain. => Ayat terbitan : ayat yang terhasil daripada proses penerbitan sesuatu ayat dengan mematuhi hukum tatabahasa atau rumus transformasi. => Proses penerbitan ayat berlaku sama ada secara pengguguran, penyusunan semula dan peluasan. Struktur binaan ayat : subjek dan predikat boleh berubah-ubah kedudukan mengikut kesesuaian dalam proses penerbitan ayat.

1.0

KANDUNGAN ISI

Kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep ayat dan binaannya. Seterusnya, perbincangan difokuskan kepada struktur binaan ayat serta struktur binaan subjek dan predikat dalam ayat.

1.1 Definisi Ayat (Sintaksis) Ayat ialah unit pengucapan yang paling tinggi letaknya dalam susunan tatabahasa dan mengandungi makna yang lengkap. Ayat boleh terbentuk daripada satu perkataan atau susunan beberapa perkataan yang

2

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU pengucapannya dimulakan dan diakhiri dengan kesenyapan, serta mengandungi intonasi yang sempurna (Nik Safiah Karim et.al, 2006). Sintaksis dapat ditakrifkan sebagai bidang ilmu bahasa yang mengkaji bentuk,struktur dan binaan atau konstruksi ayat (Siti Hajar Abdul Aziz . 2008). Contoh binaan ayat: Subjek (1). Ali (FN) (2). Pemburu itu (FN) (3). Bajunya (FN) (4). Rumah itu (FN) Predikat peniaga (FN) melontar lembing (FK) cantik sekali (FA) di tepi sawah (FS)

1.2 Struktur Binaan Subjek dan Predikat Subjek Konstituen yang terdiri daripada sama ada satu perkataan atau beberapa perkataan, yang menjadi judul atau unsur yang diterangkan. Predikat Kumpulan perkataan yang tergolong dalam satu frasa dan menjadi unsur yang menerangkan subjek.

Contoh: Subjek (5). Amin (6). Abang kandungku (7). Pegawai kastam itu Predikat guru besar di sekolah baru itu. sedang berehat di bilik sebelah. amat cekap.

Ayat di atas boleh juga disongsangkan dengan melakukan pendepanan predikat dan meletakkan subjek di belakang. Subjek (8). Guru besar di sekolah baru itu (9). Sedang berehat di bilik sebelah (10). Amat cekap Predikat Amin. abang kandungku. pegawai kastam itu.

3

3 Ayat Dasar dan Ayat Terbitan Ayat dasar : ayat yang mengandungi satu subjek dan satu predikat. (ii). penyusunan semula atau peluasan. Rahim Syam . Ayat dasar juga disebut sebagai ayat inti . LATIHAN (i). => Ah Meng berlari dengan pantas. Nyatakan kepentingan membuat analisis sintaksis dalam kalangan guru bahasa. Proses penerbitan ayat berlaku sama ada secara pengguguran. (15) Mak Limah ke sawah (FN+FS) => Mak Limah ke sawah untuk menuai padi. Ayat terbitan : ayat yang terhasil daripada proses penerbitan sesuatu ayat dengan mematuhi hukum atau rumus transformasi. (13) Pak Cik membaca(FN+FK) => Pak Cik membaca surat khabar. AKTIVITI (i).1987). iaitu ayat yang menjadi sumber bagi pembentukan ayat-ayat lain (Raminah Hj. Contoh : Ayat Dasar -------- Ayat terbitan (perluasan) (11) Faridah guru (FN+FN) (12) Ah Meng berlari (FN+FK) => Faridah guru yang sabar. Bincangkan pola-pola ayat dasar dalam bahasa Melayu 4 . (14) Kucing comel (FN+FA) => Kucing comel itu kesayangan Mama.Sabran.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 1. Bina 5 ayat tunggal dan 5 ayat terbitan.

Bahasa Melayu II.Bhd. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. Petaling Jaya: Oxford Fajar Nik Safiah Karim et. Raminah Hj. Kaedah Pengajaran Bahasa Malaysia.Sabran. (2008).Rahim Syam (1987).al (2006). 5 . Kuala Lumpur: Fajar Bakti. Tatabahasa Dewan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Siti Hajar Abdul Aziz Sdn.

Ragam ayat . HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. Selain itu. jenis ayat Sintaksis dan aspek tatabahasa bahasa Melayu Kata ialah satu unit ujaran yang bebas dan mengandungi makna. Perpindahan Ayat Ragam Ayat. (Marzukhi Nyak Abdullah. 6 . ragam ayat serta aspek tatabahasa dalam binaan ayat. 2. Jenis Ayat SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:    Konsep kata dan perpindahan ayat dalam Bahasa Melayu. jenis ayat serta aspek tatabahasa bahasa Melayu akan disentuh dalam bab ini. Perkataan dimulai dan diakhiri oleh sempadan perkataan. Perpindahan ayat merupakan satu proses pembentukan ayat berdasarkan binaan subjek dan predikat sama ada secara susunan biasa atau susunan songsang. anda seharusnya dapat: 1. Menyatakan konsep ayat berdasarkan jenis dan ragam ayat. Menjelaskan jenis-jenis ayat. konsep ragam ayat.1997).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 2 Sintaksis:   Urutan Kata. yang terdiri daripada satu atau gabungan beberapa bentuk bunyi bahasa.

Kek lapis itu enak sekali. (3).0 KANDUNGAN ISI Untuk pengetahuan anda. kata kerja. jenis ayat serta aspek tatabahasa yang lain. (Lutfi Abas . (2). Sebagai contoh.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU KERANGKA TAJUK Sintaksis Konsep kata dan perpindahan ayat Ragam Ayat.1 Konsep kata dan Perpindahan Ayat Perkataan atau kata merupakan unsur yang terdapat dalam salah satu binaan ayat. Jenis Ayat Aspek Tatabahasa 2. ragam ayat. Ramli sangat pandai bermain skuasy. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep sintaksis yang merangkumi konsep kata dan perpindahan ayat. Maniam itu baik sungguh. Frasa pula boleh terbina daripada satu atau beberapa perkataan yang mengandungi kata sama ada kata nama.1975). 7 . 2. Terdapat unsur lain seperti kata bantu atau kata penguat dalam sesuatu ayat. terdapat ayat yang mempunyai kata adjektif seperti berikut: (1).adjektif atau kata sendi nama. Aspek-aspek tatabahasa yang menjurus kepada bidang sintaksis merupakan aspek penting dalam melengkapi kajian bahasa.

dalam bahasa Melayu. Sebagai contoh. Oleh itu. Sebaliknya. perbandingan antara bahasa-bahasa di bawah: a) Paulus Mariam Vidit (bahasa Latin) Paulus = Paul Mariam =Mary vidit = melihat Dalam hubungan tersebut. Ayat bahasa Melayu yang lebih sesuai bagi bahasa Arab tersebut ialah kamu datang dari mana? Oleh itu . Kedudukan sesuatu perkataan atau kelompok perkataan dan kebolehan berubah tempat dalam sesuatu binaan ayat juga memperlihatkan ciri perbezaan (Nik Safiah Karim et.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Konsep perpindahan ayat pula adalah berasaskan pola ayat dasar yang jelas terdapat perbezaan urutan dalam pelbagai bahasa. 8 .al 2008). kedudukan kata kerja tidak menjadi persoalan dan tidak menjejaskan makna ayat bahasa Latin tersebut. Mary akan mengubah makna asal daripada bahasa Latin tersebut. akhiran –us dan –am menentukan kata nama subjek dan kata nama objek. b) Min aina anta ? (bahasa Arab) Min = daripada / dari aina = mana anta = kamu (lelaki) Maksud terjemahan langsung [daripada mana kamu] kurang memberikan makna yang tepat dan gramatis dalam bahasa Melayu.perbezaan urutan dalam pelbagai bahasa serta sistem bahasa yang berbeza-beza menjadikan bahasa itu sesuatu yang unik untuk dikaji dan digunakan. ayat Melihat Paul.

9 . (ayat pasif) (8) Saya tendang bola itu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2.1 Ayat aktif Ayat aktif ialah ayat yang mengandungi kata kerja yang mengutamakan subjek asal sebagai unsur yang diterangkan. Ayat aktif mengandungi kata kerja yang mengutamakan subjek asas sebagai judul. Hubungan antara ayat aktif dengan ayat pasif ialah perpindahan tempat frasa nama yang menjadi subjek dan objek ayat berkaitan. ayat boleh terdiri daripada pelbagai bentuk variasi mengikut polapola yang tertentu. Terdapat dua jenis ragam dalam ayat. Seterusnya. (ayat pasif) (6) Saya menendang bola itu. Ayat pasif pula mengutamakan Contoh: (4) Amar menendang bola itu. (ayat aktif) (7) Bola itu saya tendang. Ragam ayat terdiri daripada ayat aktif dan ayat pasif. (ayat aktif) (5) Bola itu ditendang oleh Amar. Ayat aktif transitif ialah ayat yang mengandungi kata kerja transitif yang diikuti oleh frasa nama atau klausa komplemen sebagai objek atau unsur penyambut. kita akan bincangkan tentang ragam ayat yang menjadi salah satu unsur dalam ayat. Dengan perkataan lain.2. subjek terbitan sebagai judul. Ayat aktif terdiri daripada ayat aktif transitif dan ayat aktif tak transitif.2 Ragam Ayat Konsep ayat telah pun diperkenalkan dalam penerangan sebelum ini. Ayat aktif tak transitif ialah ayat yang mengandungi kata kerja yang tak transitif iaitu yang tidak diikuti oleh objek sebagai penyambut. (ayat pasif yang mengalami pendepanan predikat) 2.

Ombak (14). Keterangan 10 . di pantai Damai. Air mata b) Ayat Aktif Tak Transitif Subjek Predikat Kata Kerja Tak Transitif (12).2. buah durian. sepanjang malam.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh : a) Ayat Aktif Transitif Subjek Kata Kerja Transitif (9).2 Ayat Pasif Ayat pasif ialah ayat yang asalnya daripada ayat aktif transitif iaitu yang mengandungi kata kerja tetapi mengutamakan objek asal sebagai unsur yang diterangkan. Budin (11). Kereta itu (16). Pekerja (10). membaiki membeli membasahi Predikat Objek jalan itu. Diana sedang mandi memutih menangis Objek di kolam itu. pipinya. 2. Kanak-kanak (13). Ayat pasif dalam bahasa Melayu digolongkan kepada tiga jenis iaitu: a) Ayat pasif dengan imbuhan kata kerja pasif b) Ayat pasif dengan kata ganti nama diri pertama dan kedua c) Ayat pasif dengan perkataan kena yang hadir sebelum kata kerja. i) Ayat pasif dengan imbuhan kata kerja pasif Subjek Kata Kerja Pasif (15).Semak samun sudah dibeli dibersihkan Oleh + Frasa Nama oleh Amin oleh pekerja minggu lepas setiap bulan.

(23). lagi. Dunia ini penuh dengan dugaan. iii) Ayat pasif dengan perkataan kena yang hadir sebelum kata kerja Subjek Kena Kata Kerja Dasar Oleh+Frasa Nama (19). Ayat penyata mempunyai tujuan menyatakan atau memberi keterangan tentang sesuatu hal.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU ii) Ayat pasif dengan kata ganti nama diri pertama dan kedua Subjek Frasa Kerja Pasif dengan Ganti Nama Diri Pertama atau kedua sudah saya bersihkan belum awak makan Keterangan (17). i) Ayat penyata ii) Ayat tanya iii) Ayat perintah iv) Ayat seruan a) Ayat Penyata Ayat yang diucapkan dengan maksud membuat satu pernyataan. Budak itu kena kena tembak kejar oleh pemburu. Kuih itu pagi tadi. Contoh: (21). 3. 11 . Saya sudah memiliki kereta baru. Kereta itu (18). Dia pandai mengawal emosinya. Ayat penyata juga dikenali sebagai ayat keterangan. oleh anjing. (22). Rusa itu (20). Jenis Ayat Ayat dapat dibahagikan kepada empat jenis.

Menurut Abdullah Hassan (2005). wah.sedih dan sebagainya. LATIHAN 1. c) Ayat Perintah Ayat perintah ialah ayat yang diucapkan bertujuan untuk menimbulkan sesuatu tindakan. anda. AKTIVITI 1. gembira. suka. aduh dan sebagainya. Ayat tanya boleh wujud dengan kata tanya atau tanpa kata tanya. amboi. Nyatakan 4 jenis ayat dalam bahasa Melayu dengan memberikan contoh- contoh yang sesuai. marah. Contoh kata seru ialah oh. kamu.gembira.takut. duka . engkau dan sebagainya. Perintah ditujukan kepada orang kedua dengan menggunakan kata ganti nama orang kedua seperti awak. ayat seruan lazimnya tidak sempurna dan menyatakan perasaan sedih. 2. d) Ayat Seruan Ayat seruan ialah ayat yang diucapkan dengan membawa nada atau intonasi seruan dengan tujuan melahirkan sesuatu keadaan perasaan seperti marah. terkejut. hairan dan lain-lain.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU b) Ayat Tanya Ayat tanya ialah ayat yang digunakan untuk menanyakan sesuatu hal dengan berdasarkan nada suara dan penggunaan perkataan tertentu. cis. Bincangkan pola-pola ayat pasif dalam bahasa Melayu 12 .

Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Bhd. Raminah Hj.Bhd. 13 .al (2006). (1997)Kamus Tatabahasa Bahasa Melayu. Kuala Lumpur: Fajar Bakti.Rahim Syam (1987). Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. Tatabahasa Dewan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Nik Safiah Karim et. Shah Alam:Penerbit Fajar Bakti Sdn. Marzukhi Nyak Abdullah. Kaedah Pengajaran Bahasa Malaysia.Sabran.

Malah. terdapat unsur frasa nama yang menjadi salah satu binaan dalam satu-satu ayat. manakala frasa predikat dibentuk oleh empat jenis frasa. iaitu frasa subjek dan frasa predikat. Frasa nama juga menjadi tonggak dalam binaan sintaksis. Sehubungan itu. frasa kerja (FK). ayat dan klausa mengandungi dua konstituen utama. frasa subjek dibentuk oleh frasa nama. frasa adjektif (FA) dan frasa sendi nama (FS).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 3 Frasa Nama Bahasa Melayu SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:   Konsep Frasa Nama. Binaan sintaksis pula didasari oleh pola-pola ayat yang mengandungi pola-pola frasa yang menjadi tunjang dalam ayat sama ada sebagai subjek atau predikat. Binaan Frasa Nama bahasa Melayu. 14 . Tahukah anda bahawa dalam bahasa Melayu. Tanpa unsur frasa. maka sesuatu ayat itu tidak akan dapat wujud dengan sempurna. iaitu frasa nama (FN).

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. menjelaskan binaan frasa nama. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa nama berdasarkan pendapat ahli-ahli bahasa. 15 . KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Nama inti 3. Seterusnya.0 KANDUNGAN ISI + inti inti + penerang Anda perlu mengetahui bahawa. perbincangan ditumpukan kepada ciri-ciri dan jenis-jenis frasa nama bahasa Melayu. anda seharusnya dapat: 1. menjelaskan definisi frasa nama dan. 2.

Emak Wan Seng (3). Anak (11). (2008) ialah konstituen atau unsur yang menjadi pengisi frasa nama yang terdiri daripada kata nama sebagai unsur intinya. Pegawai (10). Keluar Inti bapa masuk Predikat saling bantu-membantu. . Struktur Frasa Nama (inti + penerang) Frasa Nama Inti (7). Pelajar (9). Putrajaya (4).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 3. 1986) Contoh : Subjek Frasa Nama (1). Ibu (6). memberi ceramah. disamping boleh menggantikan kata nama (Asmah Hj. menduduki ujian. Unsur inti boleh wujud secara sendiri atau dengan sederetan penerang yang hadir sebelum frasa nama atau sesudahnya.Omar. Atlet (8). untuk pekerja sahaja. Kucing Penerang paralimpik semester akhir Jabatan Haiwan yang soleh itu jinak itu 16 Predikat meraih pingat emas. baik akhlaknya.1 Konsep Frasa Nama Bahasa Melayu Frasa Nama menurut Nik Safiah Karim et. Frasa nama ialah frasa yang boleh berdiri pada subjek dan objek ayat dan predikat nama. Emak (2). bandar selamat.al. atau sebelum dan sesudah frasa nama. menggigit makanan. peniaga sayur. Struktur Frasa Nama (inti + inti) Frasa Nama Inti (5). bandar selamat. Bandar Putrajaya Predikat Frasa Nama peniaga.

Binaan frasa dapat dibentuk daripada satu kata atau lebih. wanita. Binaan frasa nama dapat digambarkan seperti berikut: Binaan Nama Penerang keturunan Suku bangsa Penerang Inti + Penerang Nama jenis bunga nama kucing nama askar Frasa Penerang Inti Penerang British. Walaupun terdapat beberapa pendapat tentang binaan frasa nama bahasa Melayu. 2006).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 3. frasa didapati merupakan unsur yang terletak di bawah klausa. Jawa. Dalam struktur binaan ayat.2 Binaan Frasa Nama Dalam Bahasa Melayu Binaan frasa nama boleh terbentuk daripada satu perkataan atau lebih (Abdullah Hassan et. pantai Penerang penyambut nama pemutar penjaga Penerang kelamin Penerang tempat nama pelakon guru nama pinggiran 17 . Penerang kegunaan nama serbuk minyak kari pelincir skru pintu lelaki.al. mawar. Frasa digunakan bagi membina ayat.1983). Frasa ialah unsur terkecil dalam bidang sintaksis. namun perbincangan dalam topik 3 ini frasa nama. (Abdullah menjurus kepada dua struktur frasa dan binaan Hassan. parsi.

kedua ketiga badan bukau puan bawah mati 18 . Penerang Penerang (Penentu belakang) Inti orang rumah Penerang kata kerja Penerang kata adjektif Penerang frasa sendi nama Penerang bilangan ordinal Inti + inti dengan maksud Inti + inti sama erti Inti + inti dengan maksud berlawanan tuan atas hidup mesin bilik pengemis kereta baju banglo tempat tingkat tubuh bukit itu ini kira menunggu muda antik di jemuran di desa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Penerang (Penentu Binaan Frasa Nama Hadapan) Inti Penerang (Bilangan+penjodoh (Inti) bilangan) tiga orang lima buah tujuh dulang guru kereta nasi minyak.

Nik Safiah Karim et. Tulis 10 contoh frasa nama bagi binaan inti + penerang nama.Bhd. LATIHAN 1. atau akhbar tempatan. 2. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. Kuala Lumpur. PTS Professional Publishing Sdn. 19 . Abdullah Hassan et. Asmah Hj. Apakah ciri-ciri yang dapat membezakan frasa daripada ayat? BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1.Omar (1986) Nahu Melayu Mutakhir.al (2008). Senaraikan 20 binaan frasa nama berdasarkan sebuah cerpen atau rencana yang terdapat dalam majalah terbitan Dewan Bahasa dan Pustaka. Tatabahasa Dewan.al (2006) Sintaksis.Bhd.

1 Dalam tatabahasa bahasa Melayu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 4 Susunan Konstituen Frasa Nama Bahasa Melayu  Peraturan D-M  Kekecualian Hukum D-M  Bilangan dan Panggilan 4.0 Konstituen Frasa Nama Konstituen Frasa Nama dalam tatabahasa Bahasa Melayu mengandungi aspekaspek yang telah disusun secara sistematik berdasarkan rumus-rumus tatabahasa bahasa Melayu :    Peraturan D-M (Hukum D-M) Kekecualian Hukum D-M Bilangan dan panggilan Peraturan D – M (Hukum D . Contoh : Frasa Nama Diterangkan (Inti) Askar Budak Pemain Penarik Penghantar Pensyarah Pakar Doktor Menerangkan (Penerang) Melayu lelaki boling beca surat wanita psikologi veterinar 20 . unsur yang diterangkan merupakan unsur inti yang hadir pada kedudukan pertama dan unsur menerangkan merupakan unsur penerang yang hadir pada kedudukan yang kedua. Dalam peraturan ini.M) 4. D-M membawa maksud diterangkan (D) dan menerangkan (M).

21 .sup kambing ( bukan kambing sup) .Kedai Makanan Rahim ( bukan Rahim Kedai Makan / Kedai Makan Rahim) . seperti sesetengan penguna bahasa Melayu yang gemar menggunakan sistem bahasa Inggeris sebagai kayu ukur berbahasa.M Konsep kekecualian wujud dalam kebanyakan bahasa di dunia bagai merasionalkan penggunaan sistem bahasa yang sudah lazim dipakai secara mantap dalam masyarakat pengguna bahasa.kentang goreng ( bukan goreng kentang) . terutama sekali yang melibatkan pada nama-nama jawatan. Kebiasaan ini mewujudkan kelaziman yang semakin diterima penggunaannya dalam masyarakat pengguna bahasa.sos cili (bukan cili sos) .pisang goreng (bukan goreng pisang) .M juga wujud akibat kebiasaan dalam penggunaan.nasi goreng (bukan goreng nasi) 4.cakera padat (bukan padat cakera/compact disc) . kekecualian hukum D .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh-contoh lain: .M.Restoran Ali ( bukan Ali Restoran) . Hal yang demikian berlaku disebabkan oleh kecenderungan pengguna bahasa menggunakan sistem bahasa lain bagi bahasa sendiri . Lama-kelamaan.2 Kekecualian Hukum D . keadan itu menjadi perkara lazim dan terhasillah satu fenomena bahasa yang menyimpang dari rumus tatabahasa dalam konteks hukum D . Selain itu.

menteri kanan. Mohd. menteri pengangkutan. imam besar. Timbalan Perdana Menteri membuat lawatan kerja ke Syria. dan seumpamanya. (18). Contoh penggunaan dalam ayat: (12).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh: Penerang (M) Perdana Ibu Naib Ketua Timbalan Naib Pembantu Menteri Pejabat Presiden Hakim Perdana Menteri Presiden Penyelaras Diterangkan (D) Namun. (13). hal ini tidak berlaku pada frasa menteri besar. Ibu pejabat Kastam daerah Johor Bahru dipindahkan ke Jalan Aman.Ali. (14). Pembantu penyeldik sedang membuat penganalisisan data kajian. Naib presiden yang baharu telah berucap dalam majlis perasmian. (17). (16). (15). 22 . Jawatan Naib Presiden disandang oleh Dato Hj. Perdana Menteri Malaysia yang pertama ialah YTM Tunku Abdul Rahman. Ketua Hakim Negara telah bercuti selama dua hari.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 4.3 Bilangan dan Panggilan Kata bilangan yang berfungsi sebagai penerang dalam frasa nama boleh wujud di hadapan katan nama inti. (Abdullah Hassan, 2006) Dalam konteks ini, bilangan yang digunakan merujuk kepada unsur numerik yang menjadi penanda kepada jumlah yang difokuskan dalam frasa.

Contoh

:

lima ekor kuda segolongan kecil peneroka kelima-lima pendekar silat sekumpulan penyelidik segelintir pengundi sejumlah wang sebilangan besar pekerja Contoh ayat: (19) Lima ekor kuda telah dibeli oleh Haji Tahir. (20). Segolongan kecil peneroka sudah menanam pokok gaharu. (21). Kelima-lima pendekar silat itu menunjukkan gaya kepahlawanan. (22). Sekumpulan penyelidik sudah mendapat elaun khas. (23). Segelinitr pengundi pilihanraya dilihat berlegar-legar di situ. (24). Sejumlah wang yang besar diperlukan untuk kos perubatan. (25). Sebilangan besar pekerja sudah pulang ke kampung.

Secara lebih khusus, kata bilangan boleh dibahagikan kepada enam kumpulan berdasarkan makna (Hashim Hj.Musa, 1993); i. Kata bilangan tentu ii.Kata bilangan tak tentu iii.Kata bilangan himpunan iv.Kata bilangan pisahan v.Kata bilangan pecahan; dan vi.Kata bilangan tingkatan 23

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Kata Bilangan Tentu Kata bilangan yang mendukung makna tentu yang menjurus kepada bilangan khusus terdiri daripada angka yang boleh dilambangkan dengan simbol atau huruf abjad. Contoh: satu = 1 dua = 2 Contoh ayat: (26). Konvokesyen ke-2 telah dilaksanakan pada hari semalam. (27). Sukan Asia ke-XIV telah mencatat satu sejarah kegemilangan atlet Malaysia. (28). Dollah mendapat tempat ketiga dalam pertandingan nyanyian. (29). Shakira mempunyai empat ekor anak kucing. (30) Hang Tuah memiliki dua ekor kuda putih . empat = IV sepuluh = X

Kata Bilangan Tak Tentu

Kata bilangan yang merujuk kepada jumlah bilangan yang tidak khusus . Contoh: Segala, semua , banyak ,sedikit, beberapa, sekalian, sekelompok. Contoh ayat: (31). Beberapa orang guru telah ditukarkan ke sekolah pedalaman. (32). Kegiatan gotong-royong itu disertai oleh semua penduduk kampung. (33). Segala bantuan yang diberikan oleh pihak sekolah amat dihargai.

Kata Bilangan Himpunan Kata bilangan yang merujuk kepada jumlah bilangan yang terhimpun atau terkumpul. Contoh: berpuluh-puluh, berbelas-belas, beratus-ratus, beribu-ribu, kedua-dua, kelimalima, kesemua. 24

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh ayat: (34). Berpuluh-puluh kenderaan tentera telah bergerak ke sempadan negara. (35). Kedua- dua peninju itu telah diberi penghargaan oleh pihak persatuan. (36). Kesemua mangsa banjir telah dipindahkan ke tempat yang selamat. Kata Bilangan Pisahan Kata bilangan jenis pisahan merujuk kepada unsur pemisahan dalam proses memerihalkan bilangan yang menjadi dasar pokok pernyataan. Kata jenis ini juga adalah sejumlah perkataan yang menyokong makna bilangan yang terasing. Contoh: masing-masing, setiap, tiap-tiap Contoh ayat: (37). Masing-masing ada pendapat yang tersendiri dalam isu pembangunan sukan. (38). Setiap hari dilalui oleh Pak Malau dengan hati yang tabah. (39). Tiap-tiap pasukan mempunyai ketua yang dilantik oleh pihak pengurusan. Kata Bilangan Pecahan Kata bilangan jenis pisahan merujuk kepada unsur pecahan atau pembahagian daripada jumlah keseluruhannya. Contoh: setengah, separuh, sepertiga, segelintir, sebahagian Contoh ayat: (40). Setengah daripada kawasan ini adalah milik Tuan Haji Ali. (41). Sabar itu adalah separuh daripada iman. (42). Sebahagian daripada ahli-ahli persatuan tidak hadir. Kata Bilangan Tingkatan Kata bilangan tingkatan merujuk kepada sejumlah perkataan yang mendukung makna taraf tingkatan bilangan. contoh: pertama, kedua, ketiga , keseribu. 25

Profesor Ungku Aziz merupakan seorang pencetus idea penubuhan tabung pengurusan haji di Malaysia.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU contoh ayat: (43). 4. (48). Pengunjung keseribu akan diberi hadiah cepu emas. (44). konsep panggilan ( kata panggilan) merupakan unsur frasa nama yang hadir sebelum kata nama inti ( Abdullah Hassan. Profesor Ungku Aziz Tunku Kamalia Syed Zain Barakbah Sharifah Mona Alsagoff Tan Sri Malik Kamal 26 . Contoh: Datuk Maharaja Lela Datuk Sagor Haji Abdul Rahman Limbong Tuan Adam Puan Mastura Chong Contoh ayat : (46). 2008). Jenis-jenis kata panggilan seperti Tuan. Dia mampu meraih tempat kedua sahaja dalam pertandingan tersebut. Tunku. Gerai pertama menjadi perhatian pembeli. (45). Haji. Datuk Maharaja Lela ialah seorang pejuang yang menentang Inggeris di Perak.4 Panggilan / Kata Panggilan Sementara itu. pengiktirafan ataupun penentuan identiti secara lebih khusus. (47). Puan . Datuk dan seumpamanya lazim digunakan sebelum kata nama inti. Kata panggilan merupakan satu sistem yang digunakan dalam bahasa Melayu bagi tujuan penghormatan. Tun. Datuk Sagor harus diingati sebagai seorang pahlawan.

Abdullah Hassan et. e) Itu hari kita sudah bercadang melawat mini zoo. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn.Bhd. Kuala Lumpur. Tatabahasa Dewan. Bina carta atau pengurusan grafik untuk menunjukkan peraturan D – M.Musa ( 1993) Binaan dan Fungsi Perkataan dalam Bahasa Melayu. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn.Bhd.Bhd. d) Lain-lain hal boleh dibincangkan pada lain hari.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Hashim Hj.al (2008). Apakah maksud hukum D-M? 2. Nik Safiah Karim et. a) Ahmad punya kedai terletak di sebelah bas terminal. PTS Professional Publishing Sdn. f) Lain masa. g) Sport rim kereta itu milik Romli.M. 27 . Bahasa Melayu II. b) Cili sos jenama lada dijual di Aminah Mini Market. c) Kenderaan mini bas sudah semakin dilupakan. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). Tulis semula ayat.al (2006) Sintaksis.ayat di bawah dengan ayat-ayat yang sesuai berdasarkan Hukum D. LATIHAN 1. BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. anda boleh bayar bil awal.

1) Menganalisis binaan frasa kerja. terdapat unsur frasa kerja yang menjadi salah satu binaan dalam satu-satu ayat. frasa kerja (FK). Frasa kerja binaan sintaksis pula didasari oleh pola-pola ayat yang mengandungi pola-pola frasa yang menjadi tunjang dalam ayat sama ada sebagai subjek atau predikat. manakala frasa predikat dibentuk oleh empat jenis frasa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 5 Frasa Kerja Bahasa Melayu    Binaan Frasa Kerja Binaan Frasa Kerja Tanpa Objek Binaan Frasa Kerja Dengan Objek SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:   Menjelaskan definisi frasa kerja dan binaan frasa kerja Menganalisis binaan frasa kerja. HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. iaitu frasa subjek dan frasa predikat. Malah. frasa subjek dibentuk oleh frasa nama. Frasa kerja juga menjadi salah satu tonggak dalam binaan sintaksis. anda seharusnya dapat:   Menjelaskan definisi frasa kerja dan binaan frasa kerja (1. iaitu frasa nama (FN). binaan frasa kerja tanpa objek dan dengan objek Tahukah anda bahawa dalam bahasa Melayu. frasa adjektif (FA) dan frasa sendi nama (FS). binaan frasa kerja tanpa objek dan dengan objek (1. Sehubungan itu.6) 28 . ayat dan klausa mengandungi dua konstituen utama.

kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa kerja berdasarkan pendapat ahli-ahli bahasa. 29 . (2008) ialah frasa yang terdiri Frasa Kerja daripada kata kerja sebagai unsur intinya. Menurut Abdullah Hassan et.0 KANDUNGAN ISI Anda perlu mengetahui bahawa. Frasa kerja wujud dalam sesuatu ayat dalam binaan predikat. Dalam susunan ayat biasa. Frasa kerja dalam bahasa Melayu terdiri daripada kata kerja sebagai dasarnya. 5. frasa kerja terdiri daripada satu atau beberapa perkataan dengan kata kerja berfungsi sebagai fungsinya. Frasa kerja bertugas sebagai predikat dalam susunan ayat biasa.1 Konsep Frasa Kerja Bahasa Melayu menurut Siti Hajar Abdul Aziz. frasa kerja berfungsi sebagai predikat.al (2006).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Kerja(Predikat) Frasa kerja (tanpa objek) Frasa Kerja (dengan objek) 5.

(10). Budak nakal itu terjatuh lagi setelah terpijak kulit pisang.Ramlee Predikat Frasa Kerja menjemur kain. P. menjual sayur di pasar. Budak nakal itu terjatuh lagi. Kata kerja tak transitif ialah kata kerja yang tidak memerlukan objek sebagai penyambut. Contoh : (5). Faisal tidur lena di bilik tidur. Pemuzik itu (4). mencipta lagu itu.1 Frasa Kerja Tanpa Objek Frasa kerja tanpa objek merupakan jenis frasa yang tidak memerlukan penyambut (objek) dan boleh berdiri sendiri dalam sesuatu binaan predikat. Contoh: (8). Dia selalu bergaduh sesama rakan sekolah. terjatuh dan bergaduh. Namun kata kerja ini boleh diikuti oleh unsur pelengkap dan penerang.2 Binaan Frasa Kerja Binaan kata kerja terdiri daripada kata kerja tak transitif atau kata kerja transitif. meniup saksofon. Emak Ahmad (3). Kata kerja tersebut tidak memerlukan atau tidak tidak diikuti oleh frasa nama sebagai objek atau penyambut.2. Dia selalu bergaduh. (6). ayat (91) . Faisal tidur lena. 5. (7). Kata kerja tak transitif juga dikatakan sebagai kata kerja yang tidak memerlukan frasa nama sebagai objek (penyambut) untuk melengkapkannya. 30 . (9). Berdasarkan contoh ayat di atas.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh : Ayat Subjek (1). (92) dan (93) menunjukkan kata kerja tidur. 5. Emak (2).

3 Frasa Kerja Dengan Objek Frasa kerja dengan objek dikenali juga sebagai frasa kerja transitif.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Dalam ayat (94). Ibu menganyam tikar setiap hari. Frasa kerja juga boleh menerima unsur keterangan. 5. frasa kerja. 31 . (12). (13). Contoh: Frasa Kerja Kata Kerja Transitif Menaikkan menganyam membaiki Penyambut bendera tikar radio Contoh ayat lengkap: (11). Pelajar itu menaikkan bendera semasa perhimpunan. Biarpun begitu. Hal yang demikian berlaku dalam proses membina sesuatu ayat. (12) dan (13). Kata kerja jenis ini mesti diikuti oleh frasa nama sebagai objek atau penyambut untuk melengkapkan kata kerja tersebut. Unsur keterangan juga boleh terdiri daripada frasa nama. (95). frasa adjektif dan frasa sendi nama. Dalam ayat (11). dan (96). Kata kerja transitif pula ialah kata kerja yang memerlukan objek. kadang-kala terdapat kekeliruan dalam kalangan pengguna bahasa menggunakan frasa kerja sebagai predikat. Frasa kerja transitif mempunyai dasar kata kerja transitif. kata kerja telah diberi unsur pelengkap dan penerang. Mahmud membaiki radio yang telah rosak. frasa yang bergaris ialah unsur keterangan yang mengikuti objek. Dalam konteks ini . ayat ini masih mengekalkan konsep kata kerja tak transitif (tanpa objek) Pelengkap ialah perkataan yang hadir selepas kata kerja transitif dan berfungsi untuk melengkapkan kata kerja tersebut.

Catatan: kejadian’. (16). Datuk Aman menghasilkan produk berasaskan herba. (15). (22). Lee Chong Wei menghantar dengan tenang bulu tangkis ke jaring. Tuan Pengarah sedang membincangkan tentang isu pendidikan. ‘tangan’. Tuan Pengarah sedang membincangkan isu pendidikan. Zamani akan melaporkan kejadian itu kepada warden asrama (21). 32 . ‘bulu tangkis’ dan ‘isu pendidikan’ ialah objek yang mesti hadir selepas kata kerja transitif. Semua ayat di atas tidak menepati sistem penggunaan kata/frasa kerja transitif. (19). (24). ‘produk ’. (18). (17). Halijah menggenggam tangan suaminya dengan erat.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh kesilapan dapat dilihat dalam ayat (15) hingga ayat (19). (23). Lee Chong Wei menghantar bulu tangkis ke jaring dengan tenang.Datuk Amran menghasilkan banyak produk berasaskan herba. Ayat-ayat yang tersebut di atas harus ditulis begini: (rujuk ayat 20 – 24) (20).Halijah menggenggam erat tangan suaminya. Zamani akan melaporkan kepada warden asrama tentang kejadian itu.

al (2006) Sintaksis. Buat analisis binaan frasa kerja berdasarkan sebuah cerpen atau rencana yang terdapat dalam majalah terbitan Dewan Bahasa dan Pustaka.Bhd.Bhd. BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am.Bhd. Tulis 10 contoh frasa kerja tanpa objek LATIHAN 1. Petaling Jaya: Oxford Fajar 33 . Kuala Lumpur. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Bahasa Melayu II. (2008).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. PTS Professional Publishing Sdn. Abdullah Hassan et. atau akhbar tempatan. Siti Hajar Abdul Aziz Sdn.

HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. kita akan melihat pola-pola frasa kerja yang menggunakan kata bantu dalam predikat. Kata bantu boleh hadir di hadapan predikat kata kerja.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 6 Frasa Kerja Bahasa Melayu  Frasa Kerja dengan Kata Bantu  Frasa Kerja dengan Ayat Komplemen  Unsur Keterangan dalam Frasa Kerja SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:  frasa kerja dengan kata bantu. frasa kerja dengan ayat komplemen dan unsur keterangan dalam frasa kerja(1. aspek penggunaan ayat komplemen dan unsur keterangan akan dibincangkan juga dalam tajuk frasa kerja bahasa Melayu. Dalam perbincangan ini. Hal yang demikian membuktikan bahawa kepelbagaian elemen kata dalam sesuatu frasa bahasa Melayu menghasilkan satu sistem yang komprehensif. Frasa kerja dalam bahasa Melayu mempunyai elemen kata bantu dalam predikat. Terdapat dua jenis kata bantu iaitu kata bantu aspek dan kata bantu ragam. Selain itu. frasa kerja dengan ayat komplemen dan unsur keterangan dalam frasa kerja.1) 34 . anda seharusnya dapat:  Menghurai frasa kerja dengan kata bantu.

Amirul sudah mencapai kejayaan dalam peperiksaan yang lepas. ini atau masa hadapan. (2). Frasa kerja bertugas sebagai predikat dalam susunan ayat biasa. Dalam hal ini. diberikan contoh ayat berkaitan. Dia telah menulis puisi sejak di bangku sekolah. Frasa kerja dalam bahasa Melayu terdiri daripada kata kerja sebagai dasarnya. frasa kerja yang melibatkan kata bantu aspek merupakan keperihalan tentang aspek masa lampau. Dalam susunan ayat biasa.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa. Bagi menjelaskan fungsi kata bantu dalam frasa.pernah) (1). kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa kerja berdasarkan pendapat-pendapat ahli bahasa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Kerja (Predikat) Frasa kerja (didahului kata bantu aspek. (2008) Frasa kerja terdiri daripada kata kerja sebagai unsur intinya. frasa kerja berfungsi sebagai predikat. dan kata bantu ragam) Frasa kerja (dengan ayat komplemen) 6. 35 . 6. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu aspek. telah .1 Frasa Kerja Dengan Kata Bantu Aspek Menurut Siti Hajar Abdul Aziz. Contoh (fungsi menunjukkan masa yang telah berlaku: sudah .

mesti. (10). Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu aspek yang memerihalkan perasaan ketika melakukan perbuatan. Dia hendak bekerja di Kuala Lumpur. 6. boleh menerima ayat komplemen. boleh. Contoh (fungsi menunjukkan perbuatan yang belum dilakukan: akan dan belum) (4). akan. Anda mesti belajar untuk menguasai kemahiran mengajar.2 Kata Bantu Ragam Memerihalkan perasaan ketika melakukan perbuatan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (3). harus.al (2008). 36 . Adi Kencana belum lagi berminat untuk merantau ke kota. mahu. Dia harus pulang ke kampung segera. Michael pernah mendapat pengiktirafan sebagai guru cemerlang. dan dapat Frasa Kerja Dengan Kata Bantu Ragam Frasa kerja yang melibatkan kata bantu ragam merupakan keperihalan tentang aspek perasaan. Maslina mahu membuktikan bahawa dia juga mampu menjadi juara. atau masa hadapan. (9). sudah. masih. Yatim boleh berjaya jika dia berusaha bersungguh-sungguh. kini. (7). Contoh: hendak. Contoh ayat: (6). (5). belum 6. Daud dapat menyertai program sukan berkuda di Johor Bahru.3 Frasa Kerja Dengan Ayat Komplemen Frasa kerja dengan ayat komplemen merupakan jenis frasa yang boleh menerima pelengkap atau sebaliknya yang dipancangkan ke dalam klausa utama bagi binaan sesuatu ayat. Contoh : telah. (8). Menurut Nik Safiah Karim et. (11). Kata Bantu Kata Bantu Aspek Memerihalkan masa lampau. sedang. frasa kerja sama ada jenis transitif atau tak transitif. Wan Malini akan memetik bunga di taman.

Bagi kata kerja transitif. unsur keterangan ini dapat memberikan gambaran yang lebih jelas 37 . semoga dan untuk. Haji Amin percaya bahawa mangsa kebakaran itu boleh diselamatkan. ayat (12) . Berdasarkan contoh ayat di atas. (17). dan (17). Kata kerja tersebut menerima ayat komplemen yang akhirnya membentuk ayat majmuk. (13) dan (14) menunjukkan kata kerja tidur. (16). Pak Mat mengakui bahawa dia pernah berkhidmat dalam pasukan komando. ayat ini masih mengekalkan konsep kata kerja tak transitif dan akhirnya membentuk ayat majmuk. Dalam ayat (15). frasa kerja jenis ini ditandai dengan penggunaan kata kata hubung bahawa. Pemandu bas itu memaklumkan bahawa semua penumpang selamat sampai ke destinasi. Cikgu Normah menegaskan bahawa tidur yang berkualiti adalah perlu untuk kesihatan minda. Kim Seng faham bahawa jirannya terpaksa berpindah ke kampung. frasa kerja tak transitif telah menerima ayat komplemen. Yang pasti. Apabila keadaan sedemikian berlaku. Unsur –unsur biasanya hadir selepas kata kerja.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Dalam binaan predikat. (16). supaya. (14). 6. Unsur-unsur keterangan boleh terdiri daripada binaan frasa sendi nama. (13). Biarpun begitu.4 Unsur Keterangan dalam Frasa Kerja Unsur keterangan dalam frasa kerja diwakili oleh unsur-unsur penerang yang memerihalkan atau menerangkan kata kerja tersebut dengan lebih lanjut. unsur keterangan hadir selepas objek (penyambut). dan frasa nama. frasa adjektif. Jasmin berpendapat bahawa kerjaya guru sangat mencabar. (ii) Frasa kerja tak transitif dengan ayat komplemen (15). maka ayat yang terbentuk ialah ayat majmuk Contoh : (i) Frasa kerja transitif dengan ayat komplemen (12). terjatuh dan bergaduh. demi.

unsur keterangan dapat dibahagikan kepada lapan jenis: (i) Keterangan tempat atau arah (ii) Keterangan waktu (iii) Keterangan cara (iv) Keterangan tujuan atau harapan (v) Keterangan alat (vi) Keterangan penyertaan (vii) Keterangan hal (viii) Keterangan bagai Huraian: (i) Keterangan tempat atau arah Unsur keterangan tempat atau arah membincangkan tempat berlakunya peristiwa. (24) Aiman menunggu kepulangan ayahnya hingga pukul 12 malam. Contoh: (18) Dia belajar di universiti. Berdasarkan aspek makna yang hadir dalam frasa kerja. . 38 bentuk frasa sendi nama yang mengandungi kata sendi nama iaitu pada.dari. (19) Abang Malik memanjat ke atas bumbung rumah. (20) Swee Ling berasal dari Negeri Sembilan.kepada .ke. Penggunaan kata sendi nama di. tahun lepas.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU tentang maksud dan sasaran makna dalam sesuatu frasa yang menjadi struktur binaan dalam satu-satu frasa. (23) Pameran kesenian itu bermula sejak semalam.pada jelas terdapat dalam unsur keterangan ini.daripada. sejak dan hingga bentuk frasa nama seperti semalam. dalam . (ii) Keterangan waktu Dua bentuk keterangan waktu wujud dalam frasa kerja iaitu   Contoh : (22) Pensyarah itu menamatkan kuliah pada jam 9 malam. (21) Emak Shafik menerima hadiah cenderamata daripada guru besar.

(26) Azman berlari pantas. untuk dan bagi. (25) (a) Air sungai mengalir dengan derasnya. (26) (a) Azman berlari dengan pantasnya. Keterangan cara boleh terbina daripada frasa sendi nama yang mengandungi kata sendi nama dengan diikuti kata adjektif yang menerima kata pembenda –nya. Kata sendi nama yang digunakan ialah dengan. (v) Keterangan alat  Unsur yang menerangkan peralatan. Mereka berkahwin untuk mencapai kebahagiaan hidup. 39 . Penghulu berucap di perhimpunan itu bagi menjelaskan isu sebenar. perkakas atau benda yang digunakan dalam sesuatu proses atau peristiwa. Contoh : (28) (29) (30) Muhamad belajar bersungguh-sungguh demi masa depan. (27) (a) Menteri berjalan dengan megahnya. Keterangan tujuan menggunakan kata sendi nama : demi. (33) Harjit Singh memukul bola dengan kayu hoki. Contoh: (31) Guru pelatih itu datang dengan menaiki kereta api (32) Encik Ahmad memotong kek dengan pisau.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (iii) Keterangan cara   Keterangan cara boleh bersumberkan daripada kata adjektif. (27) Menteri berjalan megah. Contoh : (25) Air sungai mengalir deras. (iv) Keterangan tujuan atau harapan   Keterangan tujuan atau harapan ialah unsur yang menerangkan sesuatu perbuatan atau kejadian.

kesamaan atau hampir sama. Hal yang demikian bergantung kepada situasi dan rumus yang menjadi dasar dalam pembentukan frasa yang akhirnya menghasilkan satu ayat yang lengkap. (35) Pegawai kebajikan melawat kampung contoh dengan ahli jawatankuasa surau. ikut bersama-sama atau melibatkan diri.5 Kesimpulan Frasa kerja merupakan satu bentuk frasa yang kompleks dan mampu menerima unsur-unsur perkataan yang menjadi struktur asas dalam binaan predikatnya. Contoh: (37) Tuan pengurus sedang memikirkan tentang masalah itu. (vii) Keterangan hal   keterangan hal berfungsi menerangkan keadaan kata sendi nama yang digunakan ialah tentang. (42) Diana berlakon sebagai Puteri Gunung Ledang. (viii) Keterangan bagai   Unsur yang menerangkan keserupaan. (41) Kepantasan lelaki itu bertindak bagai lipas kudung . (38) Panel disiplin membuat teguran terhadap kes itu. Contoh : (40) Amran berlagak seperti pegawai tinggi . 6.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (vi) Keterangan penyertaan   Unsur yang menerangkan maksud ikut serta. (43) Hidungnya mancung bak seludang. bak. bagai. terhadap. Kata sendi nama yang digunakan ialah seperti. 40 . (36) Muniandy masuk ke pejabat dengan pembantunya. Kata sendi nama yang digunakan ialah dengan. (39) Jurutera perunding membuat penilaian semula tentang projek tersebut. Contoh: (34) Aminah datang ke masjid dengan suaminya. sebagai. mengenai.

Hashim Hj. Bincangkan fungsi kata bantu ragam dan kata bantu aspek dalam frasa kerja. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. melagukan v.Bhd. memutuskan viii. Binaan Dan Fungsi Perkataan Dalam Bahasa Melayu. LATIHAN 1.al (2006) Sintaksis. bersedia vii. Abdullah Hassan et. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. i. Nik Safiah Karim et. bina ayat yang menggunakan predikat frasa kerja dengan kata bantu ragam atau kata bantu aspek. berupaya vi.al (2008) Tatabahasa Dewan. Berdasarkan perkataan di bawah. memancing iv. Kuala Lumpur. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). mengalami ix.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. memikirkan ii. PTS Professional Publishing Sdn.Bhd. 41 . berjumpa x. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Bahasa Melayu II.Bhd. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. mendirikan BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am.Musa (1993). bertolak iii.

Harus dijelaskan bahawa kata adjektif yang hadir selepas kata kerja disebut sebagai keterangan. Dalam perbincangan ini. Sementara. unsur pengisi yang wujud dalam frasa adjektif akan dibincangkan juga dalam tajuk frasa adjektif bahasa Melayu ini.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 7 Frasa Adjektif Bahasa Melayu . 42 .Penguat . kata adjektif yang hadir selepas kata nama disebut sebagai penerang. Hal yang demikian membuktikan bahawa kepelbagaian elemen kata sifat atau kata adjektif memberikan impak dalam pembentukan frasa adjektif yang berfungsi sebagai predikat dan juga unsur keterangan dan unsur penerang dalam predikat.Binaan Frasa Adjektif: Unsur Pengisi Frasa Adjektif .Kata Bantu dalam Frasa Adjektif SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:    Binaan frasa adjektif : unsur pengisi frasa adjektif Penguat Kata bantu dalam frasa adjektif Frasa adjektif dalam bahasa Melayu mempunyai elemen kata yang terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mewakili kata sifat atau kata adjektif sebagai kata intinya. kita akan melihat pola-pola frasa adjektif yang berkaitan dengan binaan frasa. Selain itu. kata penguat dan kata bantu dalam frasa.

penguat dan kata bantu.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa. 43 . Frasa adjektif dalam bahasa Melayu terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mewakili kata sifat atau kata adjektif sebagai kata intinya. (1.2) KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Adjektif Binaan Frasa Adjektif : Unsur Pengisi Frasa Adjektif Penguat Kata Bantu dalam Frasa Adjektif 7. anda seharusnya dapat:   Menjelaskan definisi frasa adjektif. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa adjektif berdasarkan pendapat ahli-ahli bahasa. Dalam susunan ayat biasa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. frasa adjektif berfungsi sebagai predikat. (1.1) Menghuraikan binaan frasa adjektif dengan unsur pengisi.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. kata bantu boleh hadir bersama-sama penguat hadapan mendahului kata adjektif. Dalam hal ini. penguat juga boleh hadir sama ada di belakang atau di belakang kata adjektif. 44 . Wak Samad sudah terlalu tua Dalam ayat (1) [Wak Samad] merupakan subjek frasa nama yang diikuti oleh predikat frasa adjektif. Frasa adjektif bertugas sebagai predikat dalam susunan ayat biasa. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu dan penguat sebagai binaan dan unsur pengisian dalam frasa adjektif. frasa adjektif boleh terdiri daripada satu kata adjektif atau beberapa kata yang mengandungi kata adjektif dengan kata bantu dan penguat sama ada dihadapan atau di belakangnya.1 Binaan Frasa Adjektif : Unsur Pengisi Frasa Adjektif ialah frasa yang terdiri daripada kata adjektif sebagai unsur Frasa adjektif intinya. Bentuk sedemikian boleh berubahubah berdasarkan rumus tatabahasa dan pola dalam ayat berkaitan. Dalam binaan predikat. [sudah + terlalu + tua] merupakan predikat yang terbina daripada unsur-unsur berikut : [kata bantu + penguat + kata adjektif] Unsur pengisi dalam frasa adjektif juga dapat dilihat dalam contoh-contoh di bawah: Kata Bantu sudah belum masih Penguat terlalu sangat terlalu amat Kata Adjektif tua prihatin masak awal baik Penguat benar - Dalam contoh-contoh di atas. Namun. Contoh : (1) .

1. Guru pelatih itu cergas (4) . (3) . (6) .2 Binaan Kata Adjektif Dua Perkataan Binaan dua perkataan adjektif merupakan asas kepada pembentukan frasa adjektif yang menggunakan dua kata adjektif dalam ayat Pola binaannya boleh terdiri daripada yang berikut: (i) kata adjektif + kata adjektif (unsur keserasian makna) contoh : letih lesu cantik molek lemak manis penat lelah (i) kata adjektif + kata adjektif (makna berlawanan) contoh: jatuh bangun hidup mati baik buruk susah senang pahit maung 45 .1 Binaan Kata Adjektif Satu Perkataan Binaan jenis ini merupakan asas kepada pembentukan frasa adjektif yang menggunakan satu kata adjektif dalam ayat.1.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. Penglihatannya kabur. 7. Dia kelihatan ceria. (5) . Tanamannya subur. Contoh: (2) . Salim sangat rajin.

2 Penguat  Kata penguat boleh hadir dalam frasa adjektif berdasarkan jenis-jenisnya. Pakaian puteri itu cantik sekali. Kereta lembu itu lambat benar.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. (12) . Unsur penguat yang hadir berderetan sebelum kata adjektif juga wujud dalam binaan frasa adjektif. (10) . (15). Contoh: (7) . (13) . Kubah masjid itu amat besar. terlalu amat. Contoh: amat dan sungguh. (11) . 46 . iaitu boleh hadir di hadapan atau di belakang kata adjektif. Percakapan orang tua itu sungguh amat kasar . (8) . Lukisan itu paling cantik. Terdapat tiga jenis penguat: (i) Penguat hadapan (ii) Penguat belakang (iii) Penguat bebas  Penguat hadapan merupakan kata yang terletak di hadapan kata adjektif. Perangai anaknya terlalu amat sopan. Contoh : sungguh amat. seperti dalam ayatayat berikut: (14). Taman Bunga di istana itu indah nian. benar. Penguat hadapan terdiri daripada kata terlalu dan paling.  Penguat bebas ialah perkataan yang kedudukannya bebas. nian (9) . Rumahnya terlalu besar. Gerakan dan gaya pesilat Malaysia tangkas sungguh.  Penguat belakang pula merupakan kata yang terletak di belakang kata adjektif seperti sekali.

Frasa adjektif jelasnya boleh disertai oleh kata bantu sudah. Pelajar kelas peralihan itu sungguh telah pandai. Anaknya sudah besar. 47 . masih. (21). belum terlalu lewat. Kehadiran pelajar itu belum terlalu lewat. Terdapat juga kata bantu yang boleh hadir sebelum atau selepas penguat. belum sangat cekap. Pekerja yang berkualiti harus cekap. (18). (20). (22). Ada kata bantu tertentu yang boleh hadir sebelum atau sesudah penguat. Sayur-sayuran dikebun itu masih belum subur. sungguh telah pandai Contoh: (19). sungguh masih muda. belum.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. AKTIVITI 1. Contoh: (16). Kedudukan khemah itu masih amat jauh. Anak sulungnya itu sungguh masih muda. misalnya: masih amat jauh. Bincangkan fungsi kata bantu dalam frasa adjektif. Pekerja baru itu belum sangat cekap. (23).3 Kata Bantu Dalam Frasa Adjektif Kata bantu merupakan unsur yang boleh hadir dalam frasa adjektif. (17). harus berdasarkan kesesuaian konteks ayat.

sepak. Senaraikan frasa adjektif dalam petikan sajak di bawah. penat lelahnya dihiasi air matanya berderai tangisnya mohon belas kasihan sedu-sedannya tanda kesedihan wajahnya pucat. hatinya cemas langkahnya kian tidak cergas.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU LATIHAN 1. injak. di bumi Gaza ini. 48 . bahawa kau juga pernah jadi anak kecil hidupmu sangat sederhana kautidur berselimutkan langit gelap impianmu sangat suram. menampar muka mendabik dada langkahmu pantas sungguh. SAJAK : SEBUAH PERSOALAN Mengapa harus kau pijak kaki anak kecil itu? yang hanya semalam belajar bertatih dan jatuh kembali. Oleh: ESA ALHAJ Johor Bahru. Mungkin rasa ihsan sudah terhakis dari dalam dirimu hingga kau mudah keliru antara langkah. jatuh bangunnya. Barangkali kau sudah lupa wahai rejim zionis. letih lesunya. hingga akhirnya kau terpijak kakimu sendiri dan jatuh tersungkur menyembah bumi. dan pijak lantaran amarah yang membakar hati lantas kau tegar menyusun langkah pantas. untuk memijak sesiapa jua dengan mata yang merah menyinga.

Abdullah Hassan et.al (2008) Tatabahasa Dewan. Nik Safiah Karim et. Kuala Lumpur. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn.Bhd. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Hashim Hj. Binaan Dan Fungsi Perkataan Dalam Bahasa Melayu. Siti Hajar Abdul Aziz (2008).al (2006) Sintaksis. 49 .Musa (1993). Bahasa Melayu II.Bhd. PTS Professional Publishing Sdn.Bhd. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am.

Hal yang kepelbagaian elemen kata sifat atau kata adjektif memberikan impak dalam pembentukan frasa adjektif yang berfungsi sebagai predikat dan juga unsur keterangan dan unsur penerang dalam predikat. Dalam perbincangan ini. boleh hadir selepas kata kerja sebagai keterangan dan. boleh hadir selepas frasa nama sebagai penerang.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 8 Frasa Adjektif Bahasa Melayu   Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut: Frasa Adjektif Bahasa Melayu   Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen Frasa adjektif dalam bahasa Melayu seterusnya mempunyai peranan yang besar dalam mengungkapkan kata sifat secara luaran dan dalaman berdasarkan konteks kata-kata adjektif tertentu demikian membuktikan bahawa dalam binaan frasa dan ayat. unsur predikat yang terdapat dalam frasa objektif dapat diikuti oleh ayat komplemen yang mewujudkan ayat majmuk. Harus dijelaskan bahawa frasa adjektif mempunyai ketentuan sama ada boleh hadir selepas subjek sebagai predikat. Selain itu. 50 . kita akan melihat pola-pola frasa adjektif yang berkaitan dengan susunan frasa dalam ayat serta frasa adjektif dan ayat komplemen.

51 . kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa adjektif dan elemen berkaitan dengan susunan frasa serta ayat komplemen. penguat dan kata bantu. anda seharusnya dapat:   Menghuraikan binaan frasa adjektif dengan unsur pengisi.2) Menghuraikan ayat komplemen.(1. frasa adjektif berfungsi sebagai predikat.2) KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Adjektif Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen 8.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa. Frasa adjektif dalam bahasa Melayu terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mewakili kata sifat atau kata adjektif sebagai kata intinya.(1. Dalam susunan ayat biasa.

(susunan biasa) (2) (a) Putih bersih kulitnya (susunan songsang) [predikat + subjek] (3).1 Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat ialah frasa yang terdiri daripada kata adjektif sebagai unsur adjektif merupakan komponen penting dalam proses Frasa adjektif intinya. Dalam hal ini. frasa adjektif juga boleh hadir selepas subjek sebagai predikat. Dalam binaan predikat. Dalam hal ini. Frasa melengkapkan sesuatu ayat. [predikat + subjek] Frasa predikat yang mendepani subjek sudah berpindah tempat melalui proses penyongsangan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 8. (susunan songsang) [predikat + subjek] 52 . frasa adjektif boleh terdiri daripada satu kata adjektif atau beberapa kata yang mengandungi kata adjektif dengan kata bantu dan penguat sama ada di hadapan atau di belakangnya. [sudah + usang] merupakan predikat yang terbina daripada unsur-unsur berikut : [kata bantu + kata adjektif] Ayat (1) boleh disongsangkan menjadi seperti berikut: (1) (a) Sudah usang stadium itu. Contoh: (1) .1.1 Frasa Adjektif Sebagai Predikat Predikat dalam sesuatu ayat boleh terbina daripada frasa adjektif. Contoh-contoh lain: (2). Dalam ayat (1) [stadium itu ] merupakan subjek frasa nama yang diikuti oleh predikat frasa adjektif. Stadium itu sudah usang. Warna bola itu merah tua. (susunan biasa ) (3) (a) Merah tua warna bola itu. Kulitnya putih bersih. Contoh : 8. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu dan penguat sebagai binaan dan unsur pengisian dalam frasa adjektif.

Hal yang demikian merupakan fungsi asas kata adjektif yang memerihalkan sifat dan adjektif bagi keterangan kata kerja. hebat sekali. Air sungai itu (7). Pemuzik (8). Pelajar itu (6).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 8. deras sekali.3 Frasa Adjektif Sebagai Penerang Kata Nama Frasa adjektif boleh hadir selepas kata nama dan frasa nama. Frasa Nama Kata Nama kereta warna baju madu pangkat kain benang kelapa pinang besar merah kelabu asli tinggi licin kasar muda masak 53 Kata Adjektif . laju. Contoh: Subjek Predikat Frasa Kerja Keterangan (Frasa Adjektif) (4). lancar sekali.1. 8. Kucing itu berenang berpidato mengalir beraksi berlari sangat pantas. Amira (5). Fungsinya ialah sebagai penerang kepada kata nama.2 Frasa Adjektif Sebagai Keterangan Frasa adjektif yang hadir selepas frasa kerja akan berfungsi sebagai keterangan.1.

(10). Peserta kursus sedar bahawa mereka harus tidur di khemah sementara. (11). LATIHAN 1. Zulmazran Zulkifli yakin bahawa pasukan Malaysia akan meraih pingat emas dalam acara boling. Kesannya. Bincangkan fungsi susunan frasa adjektif dalam sesuatu ayat. Dia insaf bahawa dia perlu meningkatkan kualiti ibadahnya. Ketua kampung itu percaya bahawa anak buahnya memberikan sokongan padu. ayat komplemen.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU kitab tebal 8. (12). Predikat Subjek Frasa Kerja Keterangan (Frasa Adjektif) 54 .2 Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen Frasa adjektif yang berperanan sebagai predikat dalam ayat boleh diikuti oleh ayat komplemen. Bina 10 ayat berdasarkan pola binaan ayat di bawah ini. Contoh: tersebut akan menjadi ayat (9). AKTIVITI 1.

Nik Safiah Karim et. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. Abdullah Hassan et. Kuala Lumpur.Bhd. Siti Hajar Abdul Aziz (2008).al (2008) Tatabahasa Dewan.Bhd. Bahasa Melayu II. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn.al (2006) Sintaksis. 55 .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. PTS Professional Publishing Sdn.Bhd.

unsur predikat frasa sendi nama juga akan dibincangkan dalam bab ini. kita akan melihat pola-pola frasa sendi nama yang berkaitan dengan susunan frasa dalam ayat . Frasa sendi nama mempunyai mempunyai potensi untuk hadir sebelum frasa nama atau sebelum kata nama arah diikuti oleh frasa nama.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 9 Frasa Sendi Nama Bahasa Melayu  Binaan Frasa Sendi Nama  Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat  Penggunaan Kata Sendi Nama Secara Umum SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut: Frasa Sendi Nama    Binaan Frasa Sendi Nama Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat Penggunaan Kata Sendi Nama Secara Umum Frasa sendi nama dalam bahasa Melayu seterusnya mempunyai peranan yang utama dalam melengkapkan satu binaan dalam ayat yang terdiri daripada satu kata sendi nama dan satu frasa nama dalam ayat. 56 . Dalam perbincangan ini. Ini membuktikan bahawa kepentingan elemen kata sendi nama menjadikan fungsi frasa sendi nama sebagai asas pembentukan predikat yang mempunyai pola FN+ FSN ( Frasa Nama + Frasa Sendi Nama). Selain itu.

57 .1) Menganalisis binaan dan kedudukan frasa sendi nama dalam ayat.(1.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa sendi nama dan elemen berkaitan dengan binaan frasa sendi nama dalam ayat. Frasa sendi nama dalam bahasa Melayu daripada terdiri beberapa perkataan yang mewakili kata sendi atau kata adjektif sebagai unsur binaan frasanya.6) KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Sendi Nama Binaan Frasa Sendi Nama Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat Penggunaan Kata Sendi Nama 9. anda seharusnya dapat: Menjelaskan definisi dan binaan frasa sendi nama(1.

Contoh: Frasa Sendi Nama Kata Sendi Nama di ke dari daripada kepada untuk dengan sejak tentang Frasa Nama gimnasium sekolah pusat tuisyen aluminium Tuan Jana Khatib ibu kemewahan semalam klorofil 58 .1.1 Kata Sendi Nama + Frasa Nama Frasa dalam sesuatu ayat boleh terbina daripada frasa sendi nama dengan pola kata sendi nama + frasa nama ( KN+ FN). dan sebagainya. dari.2008) Frasa sendi nama pada asasnya terbina apabila sesuatu kata sendi diikuti oleh kata nama.oleh. untuk.al 2006). akan bagi.al. Dalam hal ini. Antara kata sendi nama yang sering digunakan ayat ialah di.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 9. Frasa sendi nama terbina daripada ayat yang mempunyai satu kata sendi nama dan satu frasa nama yag menjadi pelengkap dalam binaan frasa sendi nama itu.kepada . Frasa sendi nama juga boleh didahului oleh kata bantu sama ada kata bantu ragam atau kata bantu aspek. (Nik Safiah Karim et. dengan. pada. tentang. (Abdullah Hassan et. daripada . sampai. Contoh : 9. hingga. ke.1 Binaan Frasa Sendi Nama ialah frasa yang terdiri daripada kata sendi nama yang Frasa sendi nama boleh bergabung dengan kata nama dalam membentuk kesatuan frasa. kata sendi nama hadir sebagai satu perkataan di hadapan suatu frasa nama.

Selain itu.1. dengan bergaya dengan kayu - . Frasa Sendi Nama Frasa Nama Kata Sendi Nama Kata Nama Arah Frasa Nama (i) di (i) di (ii) ke (ii) ke (iii) dari (iii) dari dalam dalam belakang - takungan takungan kolam kolam pentas pentas 9.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU sampai bagi siang ayah 9.1. frasa sendi nama juga berpotensi untuk hadir tanpa kata nama arah. Frasa Sendi Nama Kata Sendi Nama Frasa Nama Kata Nama Arah (i) di di (ii) ke ke (iii) dari dari atas luar bawah 59 Frasa Nama pentas pentas garisan garisan rumah rumah Keterangan pada saat itu. Kata nama arah dan keterangan boleh hadir dan boleh digugurkan mengikut kesesuaian ayat.2 Kata Sendi Nama + (Kata Nama Arah) + Frasa Nama Frasa sendi nama boleh wujud di hadapan frasa nama (didahului satu unsur kata nama arah).3 Kata Sendi Nama + (Kata Nama Arah) + Frasa Nama + (Keterangan) Binaan frasa nama boleh juga terdiri daripada kata sendi nama diikuti oleh frasa nama dan keterangan.

Dalam sesetengah ayat lain.Sultan Mansur Syah hadir dengan permaisurinya. Kolam ikan di tepi taman. Unsur keterangan ini pada asasnya bertindak menerangkan keperihalan maksud predikat frasa kerja. 9.2 Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat Frasa sendi nama mempunyai fungsi dalam predikat sesuatu ayat.(keterangan penyertaan) (12) Anda wajar mengawal emosi demi kesejahteraan diri. (keterangan bandingan) (8) Dahlan memasak pada waktu petang.2. (2). (6).Ayah berbincang tentang hal pertunangan.(keterangan hal) (11). Contoh: (i) Keterangan bagi frasa kerja Contoh: (7) Budin meniup saksofon seperti pemuzik profesional.Hang Tuah menikam lanun dengan keris. (4). unsur keterangan ini boleh hadir secara pilihan mengikut kesesuaian konteks ayat berdasarkan rumus tatabahasa.(keterangan tujuan) (13).2.1 Predikat Frasa sendi Nama Dalam susunan ayat biasa. frasa sendi nama berfungsi sebagai unsur keterangan.(keterangan cara) 60 . Kerusi itu daripada kayu jati. Ahmad ke sekolah setiap hari. 9.2 Frasa Sendi Nama sebagai Keterangan Unsur keterangan dalam sesuatu ayat boleh diwakili oleh frasa sendi nama. (5). Hadiah ini untuk ibu Zarina. Yushiro dari bandar raya Tokyo.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 9. frasa sendi nama hadir selepas subjek. Bahaman daripada keluarga seni. frasa adjektif dan frasa nama.(keterangan tempat) (10). (keterangan masa) (9) Marini berehat di tepi pantai. Contoh: (1). Namun. (3).

atau. (keterangan pembuat) 9. (keterangan tempat) (19) Batu permata itu adalah dari zaman Dinasti Ming (keterangan asal) (20) Ridwan sudah membeli songkok untuk majlis tersebut. (keterangan hal) (16) Dia rabun pada waktu malam. (keterangan bandingan) (15) Profesor itu cekap dalam bidang bioteknologi. tetapi. frasa sendi nama dengan kata hubung dari boleh digugurkan secara pilihan unsur kedua.3 Penggunaan Kata Sendi Nama Dalam penggunaan kata sendi nama dalam ayat. (keterangan tujuan) (iii) Keterangan bagi frasa nama Contoh: (18) Bangunan di Kuala Lumpur sungguh tinggi.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (ii) Keterangan bagi frasa adjektif Contoh : (14) John segak seperti model. (keterangan masa) (17) Kita harus pantas supaya tidak ketinggalan. Ayat baharu setelah pengguguran kata sendi nama pada unsur kedua ialah: (27) Dia mundar. terdapat dua unsur kata sendi nama yang serupa boleh digabungkan dalam bentuk setara dengan menggunakan kata hubung dan.mandir di dalam dan luar bangunan. (28) Zulfadli makan dengan adiknya atau abangnya? 61 . (26) Nadia Chin Abdullah bukan ke Australia tetapi ke Austria. (keterangan sumber) (22) Lagu oleh Dato’ Mokhzani telah menarik perhatiannya. (24) Zulfadli makan dengan adiknya atau dengan abangnya? (25) Pak Cik Ali bekerja bukan di kebun tetapi bekerja di pejabat peguam. Dalam ayat (23). Contoh: (23) Dia mundar-mandir di dalam dan di luar bangunan itu.(keterangan tujuan) (21) Keris itu diperbuat daripada besi.

perkara tersebut ditunjukkan sebagai contoh penggunaan kata sendi yang boleh hadir dalam keadan lebih daripada satu situasi. AKTIVITI (Aktiviti kumpulan) 1. Pada asasnya. Bincangkan unsur-unsur yang terdapat dalam frasa sendi nama.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (29) Tuan Haji Ali bekerja bukan di kebun tetapi di pejabat peguam. 62 . dalam perbincangan ini. Ini berlaku pada perkataan ’akan’. terdapat kata sendi yang boleh berfungsi sebagai kata bantu aspek. (30) Nadia Chin Abdullah bukan ke Australia tetapi Austria. Keadaan ini dapat dipermudahkan dengan melihat kedudukan dan fungsinya dalam ayat. Namun dalam beberapa keadaan. frasa sendi boleh berfungsi sebagai predikat dan keterangan dalam ayat. (akan sebagai kata bantu aspek) (32) Diana sayang akan kucingnya. (akan sebagai kata sendi) Namun. Contoh : (31) Diana akan ke Kuala Lumpur.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU LATIHAN (Aktiviti individu) 1. Bina 10 frasa dengan pola binaan frasa sendi nama berdasarkan jadual di bawah. Frasa Sendi Nama Frasa Nama Kata Sendi Nama Kata Nama Arah Frasa Nama Keterangan 63 .

al (2006) Sintaksis. Bahasa Melayu II.al (2008) Tatabahasa Dewan. Kuala Lumpur.Bhd.Bhd. Nik Safiah Karim et. Siti Hajar Abdul Aziz (2008).Bhd. Abdullah Hassan et. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. 64 . PTS Professional Publishing Sdn.

frasa dan perkataan mempunyai fungsi yang utama dalam pembentukan ayat. perintah dan seruan dan sebagainya. Perkataan  Ayat Dasar  Ayat Tunggal TAJUK 10 SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:    Ayat. (Nik Safiah Karim et.al. dan perkataan dalam ayat . frasa .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Ayat Bahasa Melayu  Ayat. kita akan melihat pola-pola ayat dasar. Klausa. Dalam perbincangan ini. Kajian tentang ayat membuktikan bahawa kepentingan klausa. Klausa. ayat dasar atau ayat inti merupakan ayat yang terdiri daripada ayat penyata. Perkataan Ayat Dasar Ayat Tunggal Ayat Bahasa Melayu Ayat dalam bahasa Melayu boleh terbentuk daripada satu perkataan atau beberapa perkataan yang pengucapannya dimulakan dan diakhiri dengan kesenyapan. Ayat terdiri daripada binaan klausa.dan perkataan. frasa. ayat tunggal dan tidak ketinggalan unsur yang berkaitan dengan susunan klausa. serta mengandungi intonasi yang sempurna. 65 . Frasa. 2008). Selain itu. Frasa. Ini berbeza dengan ayat tunggal yang terdiri daripada ayat tanya.

66 . anda seharusnya dapat:   Menjelaskan definisi klausa. frasa. (Nik Safiah Karim et.6) KERANGKA TAJUK-TAJUK Ayat Bahasa Melayu Ayat. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep ayat. ayat dasar dan ayat tunggal (1.al.1 Ayat Ayat boleh terbentuk daripada satu perkataan atau susunan beberapa perkataan yang pengucapannya dimulakan dan diakhiri dengan kesenyapan. Perkataan Ayat Dasar Ayat Tunggal 10. Perbincangan juga akan berkisar pada aspek ayat dasar (ayat inti) dan juga ayat tunggal.1) Menganalisis binaan ayat dasar dan ayat tunggal. klausa.(1. frasa dan perkataan. 10. Frasa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa. serta mengandungi intonasi yang sempurna. 2008). Klausa.

seperti rumah. Predikat pula menerangkan tentang perkara yang telah disebutkan dalam predikat iaitu menerangkan tentang rumah. Dalam kumpulan perkataan kedua. yang menjadi konstituen dalam ayat.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Menurut Abdullah Hassan et. Dalam ayat (1) sekolah terdiri daripada kelompok perkataan yang menjadi pokok perbincangan. 67 . langsir biru yang tergolong dalam kelompok kedua ialah predikat bagi ayat tersebut yang menerangkan tentang keadaan rumah besar tersebut. Dalam ayat (2) rumah ialah kelompok perkataan yang menjadi subjek dalam ayat tersebut. di tepi laut. Sekolah di tepi laut.al. Setiap kelompok perkataan disusun dengan lengkap. kereta dan seumpamanya. Contoh : (1). sekolah ialah komponen subjek ayat.al 2006). (2) Rumah langsir biru. Setiap satu kelompok tersebut mengandungi sekurang-kurangnya dua bahagian iaitu subjek dan predikat. baju.al (2006). Subjek menyebut sesuatu perkara. ayat terdiri daripada perkataaanperkataan yang disusun dalam susunan dan kelompok-kelompok tertentu.menceritakan tentang subjek ayat. baju. Malah sebenarnya. Susunan yang lengkap mempunyai makna yang lengkap.Maksud ayat tersebut ialah hal sebuah sekolah yang terletak di tepi laut.2 Klausa Klausa ialah satu rangkaian perkataaan yang mengandungi subjek dan predikat . (Nik Safiah Karim et. 10. Sementara. kereta dan seumpamanya. Klausa boleh diumpamakan ayat dalam ayat (Abdullah Hassan et. 2008) Klausa tergolong kepada dua jenis iaitu: (i) Klausa bebas (ii) Klausa tak bebas Klausa bebas ialah klausa yang terdiri daripada sekumpulan perkataan yang maknanya boleh berdiri sendiri dan boleh bersifat sebagai ayat lengkap apabila diujarkan dengan intonasi yang sempurna.

Frasa digunakan bagi membina ayat.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh : klausa 1 : Majid kaya (klausa bebas) klausa 2 : kerana cekap menguruskan perniagaan (klausa tak bebas) Ayat sempurna: klausa 1 + klausa 2 = Majid kaya kerana cekap menguruskan perniagaan. (Nik Safiah karim. [ klausa tak bebas] 10. Ayat ini akan dipenggal sebahagiannya untuk melihat rumus struktur frasa.3 Frasa Frasa ialah unit yang boleh terdiri daripada satu susunan yang mengandungi sekurang-kurangnya dua perkataan. Contoh ayat : sehelai baju kurung di dalam almari.al. frasa didapati merupakan unsur yang terletak di bawah klausa. Klausa bebas juga disebut sebagai klausa utama. Dalam struktur binaan ayat. kerana cekap menguruskan perniagaan. Frasa baju sehelai baju baju kurung sehelai baju kurung 68 .al 2008) Frasa nama boleh terbentuk daripada satu perkataan atau lebih (Abdullah Hassan et. pembentukan klausa bebas adalah berdasarkan ciri klausa yang mampu mendokong makna lengkap serta mendokong ciri –ciri ayat yang sempurna. ataupun satu perkataan yang berpotensi untuk diperluas menjadi dua perkataan atau lebih. et. Frasa ialah unsur terkecil dalam bidang sintaksis. (2006). Berdasarkan contoh : Majid kaya [klausa bebas] [klausa utama] Oleh itu.

melukis.5 Ayat Dasar Ayat dasar ialah ayat yang menjadi sumber atau dasar bagi pembentukan ayatayat lain berdasarkan rumus-rumus tatabahasa. ke kedai. daripada besi kata adjektif. dan sebagainya. ayah. kata sendi nama. gempal. Contoh: kata nama: pelajar.4 Perkataan Perkataan ialah konstituen kepada frasa. baju kurung. Bentuk tersebut diperluas menjadi sehelai baju. Perkataan adalah bentuk bahasa yang mengandungi makna atau fungsi nahu (Abdullah Hassan et.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Frasa di atas berasaskan satu binaan ayat (FN+FS) : Sehelai baju kurung di dalam almari. 2008) Bentuk-bentuk perkataan seperti sekolah. orang. 10. tampan kata sendi nama : di rumah.al . Semua ayat yang terbina secara lengkap sebenarnya dapat dikesan dasar atau inti ayat yang menjadi landasan dalam sesuatu binaan ayat. taman kata kerja : makan. frasa yang asas iaitu baju kurung telah diperluaskan melalui pancangan ke dalam sebuah frasa yang lain hingga terbentuknya frasa sehelai baju kurung. hubung. menendang Kata adjektif : kurus. kata kerja. Ayat dasar mempunyai empat pola asas iaitu: Pola 1 : FN + FN Pola 2 : FN + FK Pola 3 : FN + FA Pola 4 : FN + FS 69 . tidur. sehelai baju kurung. Bentuk frasa satu perkataan ialah baju. dari Johor. baju. pucat. kereta adalah perkataan yang mendokong makna tertentu. kata 10. Seremban. Jadi. Perkataan mempunyai beberapa golongan tertentu seperti kata nama. kata tugas dan sebagainya.

Malah binaan ayat tunggal mempunyai persamaan dengan ayat dasar. binaanbinaan tersebut harus masih tergolong dalam bentuk frasa. Contoh: Subjek (1). Sementara. ayat perintah ayat seruan dan sebagainya. sedang berehat di bilik sungguh pandai di Pusat Islam Kuala Lumpur. Ayat tunggal juga sebenarnya mempunyai satu klausa yang hadir mewakili satu subjek dan satu predikat tersebut. ke kedai runcit. Ayat tunggal terbina daripada ayat dasar. sungguh pandai di Pusat Islam. Komponen frasa boleh mengandungi satu perkataan atau lebih.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Pola Pola 1 (FN + FN) Pola 2 (FN + FK) Pola 3 (FN + FA) Pola 4 ( FN + FS) Subjek Harun Jurulatih Marlina Muzium Predikat pesilat amatur. (2) (3) (4) Bapa saudara Ali Peninju itu Darwis Wahab pensyarah.6 Ayat Tunggal Ayat tunggal ialah ayat yang mempunyai satu subjek dan satu predikat. 10. 70 Predikat . Namun. Namun. Jelas bahawa ayat tunggal terbina secara mudah dengan hanya mempunyai konstituen satu subjek dan satu predikat. ayat dasar terdiri daripada ayat penyata. sedang berehat. Contoh: Pola Pola 1 (FN + FN) Pola 2 (FN + FK) Pola 3 (FN + FA) Pola 4 ( FN + FS) Subjek Harun Jurulatih Adik Marlina Muzium warisan Predikat pesilat amatur negara. sangat tangkas. membaca kitab jawi. yang membezakan ayat tunggal dengan ayat dasar ialah ayat tunggal terdiri daripada ayat tanya.

AKTIVITI 1. Nyatakan unsur-unsur klausa dalam ayat bahasa Melayu dengan memberikan contoh-contoh yang sesuai. (b) Dimakannya kuih itu. (b) Di dalam almari baju itu. terdapat juga proses penyongsangan seperti predikat mendahului subjek seperti dalam ayat songsang. (7) (a) Kuih itu dimakannya. jelas didapati bahawa subjek dan predikat dalam ayat dasar boleh bertukar ganti mengikut keperluan dan keutamaan penutur bahasa. proses sedemikian menggambarkan sifat bahasa Melayu yang dinamik dalam pelbagai aspek bahasa dan rumus tatabahasa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Dalam proses binaan ayat tunggal ini . (b) Ditebangnya pokok kayu itu. (8) (a) Pokok kayu itu ditebangnya. Jelas. 71 . Berdasarkan contoh-contoh ayat tersebut. (6) (a) Baju itu di dalam almari. Bina lima ayat aktif dan tukarkan ayat tersebut menjadi ayat pasif LATIHAN 1. (b) Ke pasar raya Mariam hari ini. 2. Contoh: (5) (a) Mariam ke pasar raya hari ini. Nyatakan perbezaan antara ayat dasar dan ayat tunggal.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Bahasa Melayu II. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. 72 . Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Nik Safiah Karim et. Siti Hajar Abdul Aziz (2008).Bhd. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. Abdullah Hassan et. Kuala Lumpur.Bhd.Bhd.al (2006) Sintaksis. PTS Professional Publishing Sdn.al (2008) Tatabahasa Dewan.