BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU

TAJUK 1

Sintaksis

SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara yang berikut:     Struktur binaan ayat Pembahagian subjek dan predikat; Ayat dasar dan ayat terbitan ; Susunan dalam ayat Ayat ialah unit pengucapan yang paling tinggi letaknya dalam susunan tatabahasa dan mengandungi makna yang lengkap. Binaan sintaksis pula merujuk kepada binaan yang dibentuk oleh perkataan yang berfungsi sebagai binaan ataupun konstituen dalam ayat, iaitu klausa dan frasa. Selain itu, perkataan daripada sudut binaan sintaksis ialah bentuk bebas yang minimum yang menjadi unsur setiap binaan sintaksis, iaitu ayat, klausa dan frasa. Ayat dan klausa mengandungi dua konstituen utama, iaitu frasa subjek dan frasa predikat. Sehubungan itu, frasa subjek dibentuk oleh frasa nama, manakala frasa predikat dibentuk oleh empat jenis frasa, iaitu frasa nama (FN), frasa kerja (FK), frasa adjektif (FA) dan frasa sendi nama (FS). Hasil dari binaan perkataan, frasa. klausa, ialah satu ayat.

1

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini, anda seharusnya dapat:

1.

Menjelaskan definisi ayat, ayat dasar, ayat terbitan, struktur binaan ayat, binaan subjek dan predikat

2.

Menganalisis binaan ayat, binaan ayat dasar, binaan ayat terbitan dan struktur subjek dan predikat dalam ayat.

KERANGKA TAJUK-TAJUK => => Ayat merupakan unit binaan yang terdiri daripada subjek dan predikat Ayat dasar : ayat yang mengandungi satu subjek dan satu predikat. Ayat dasar juga disebut sebagai ayat inti , iaitu ayat yang menjadi sumber bagi pembentukan ayat-ayat yang lain. => Ayat terbitan : ayat yang terhasil daripada proses penerbitan sesuatu ayat dengan mematuhi hukum tatabahasa atau rumus transformasi. => Proses penerbitan ayat berlaku sama ada secara pengguguran, penyusunan semula dan peluasan. Struktur binaan ayat : subjek dan predikat boleh berubah-ubah kedudukan mengikut kesesuaian dalam proses penerbitan ayat.

1.0

KANDUNGAN ISI

Kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep ayat dan binaannya. Seterusnya, perbincangan difokuskan kepada struktur binaan ayat serta struktur binaan subjek dan predikat dalam ayat.

1.1 Definisi Ayat (Sintaksis) Ayat ialah unit pengucapan yang paling tinggi letaknya dalam susunan tatabahasa dan mengandungi makna yang lengkap. Ayat boleh terbentuk daripada satu perkataan atau susunan beberapa perkataan yang

2

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU pengucapannya dimulakan dan diakhiri dengan kesenyapan, serta mengandungi intonasi yang sempurna (Nik Safiah Karim et.al, 2006). Sintaksis dapat ditakrifkan sebagai bidang ilmu bahasa yang mengkaji bentuk,struktur dan binaan atau konstruksi ayat (Siti Hajar Abdul Aziz . 2008). Contoh binaan ayat: Subjek (1). Ali (FN) (2). Pemburu itu (FN) (3). Bajunya (FN) (4). Rumah itu (FN) Predikat peniaga (FN) melontar lembing (FK) cantik sekali (FA) di tepi sawah (FS)

1.2 Struktur Binaan Subjek dan Predikat Subjek Konstituen yang terdiri daripada sama ada satu perkataan atau beberapa perkataan, yang menjadi judul atau unsur yang diterangkan. Predikat Kumpulan perkataan yang tergolong dalam satu frasa dan menjadi unsur yang menerangkan subjek.

Contoh: Subjek (5). Amin (6). Abang kandungku (7). Pegawai kastam itu Predikat guru besar di sekolah baru itu. sedang berehat di bilik sebelah. amat cekap.

Ayat di atas boleh juga disongsangkan dengan melakukan pendepanan predikat dan meletakkan subjek di belakang. Subjek (8). Guru besar di sekolah baru itu (9). Sedang berehat di bilik sebelah (10). Amat cekap Predikat Amin. abang kandungku. pegawai kastam itu.

3

Ayat terbitan : ayat yang terhasil daripada proses penerbitan sesuatu ayat dengan mematuhi hukum atau rumus transformasi. Ayat dasar juga disebut sebagai ayat inti . AKTIVITI (i). iaitu ayat yang menjadi sumber bagi pembentukan ayat-ayat lain (Raminah Hj. Nyatakan kepentingan membuat analisis sintaksis dalam kalangan guru bahasa. Rahim Syam . Bincangkan pola-pola ayat dasar dalam bahasa Melayu 4 . LATIHAN (i).3 Ayat Dasar dan Ayat Terbitan Ayat dasar : ayat yang mengandungi satu subjek dan satu predikat. (14) Kucing comel (FN+FA) => Kucing comel itu kesayangan Mama. Contoh : Ayat Dasar -------- Ayat terbitan (perluasan) (11) Faridah guru (FN+FN) (12) Ah Meng berlari (FN+FK) => Faridah guru yang sabar. (13) Pak Cik membaca(FN+FK) => Pak Cik membaca surat khabar. => Ah Meng berlari dengan pantas.Sabran. (ii).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 1. penyusunan semula atau peluasan. Bina 5 ayat tunggal dan 5 ayat terbitan. Proses penerbitan ayat berlaku sama ada secara pengguguran. (15) Mak Limah ke sawah (FN+FS) => Mak Limah ke sawah untuk menuai padi.1987).

Petaling Jaya: Oxford Fajar Nik Safiah Karim et.Sabran. Kuala Lumpur: Fajar Bakti. Raminah Hj. (2008).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Siti Hajar Abdul Aziz Sdn. Kaedah Pengajaran Bahasa Malaysia. Bahasa Melayu II.Bhd. Tatabahasa Dewan.Rahim Syam (1987). 5 .al (2006). Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.

Menjelaskan jenis-jenis ayat. konsep ragam ayat. 6 .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 2 Sintaksis:   Urutan Kata. jenis ayat serta aspek tatabahasa bahasa Melayu akan disentuh dalam bab ini. Perpindahan ayat merupakan satu proses pembentukan ayat berdasarkan binaan subjek dan predikat sama ada secara susunan biasa atau susunan songsang. yang terdiri daripada satu atau gabungan beberapa bentuk bunyi bahasa. (Marzukhi Nyak Abdullah. jenis ayat Sintaksis dan aspek tatabahasa bahasa Melayu Kata ialah satu unit ujaran yang bebas dan mengandungi makna.1997). Selain itu. Ragam ayat . Jenis Ayat SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:    Konsep kata dan perpindahan ayat dalam Bahasa Melayu. Menyatakan konsep ayat berdasarkan jenis dan ragam ayat. anda seharusnya dapat: 1. Perkataan dimulai dan diakhiri oleh sempadan perkataan. 2. Perpindahan Ayat Ragam Ayat. ragam ayat serta aspek tatabahasa dalam binaan ayat. HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini.

(2).1 Konsep kata dan Perpindahan Ayat Perkataan atau kata merupakan unsur yang terdapat dalam salah satu binaan ayat. 2. 7 . kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep sintaksis yang merangkumi konsep kata dan perpindahan ayat. Aspek-aspek tatabahasa yang menjurus kepada bidang sintaksis merupakan aspek penting dalam melengkapi kajian bahasa. jenis ayat serta aspek tatabahasa yang lain. Terdapat unsur lain seperti kata bantu atau kata penguat dalam sesuatu ayat.1975). terdapat ayat yang mempunyai kata adjektif seperti berikut: (1).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU KERANGKA TAJUK Sintaksis Konsep kata dan perpindahan ayat Ragam Ayat. Kek lapis itu enak sekali.0 KANDUNGAN ISI Untuk pengetahuan anda.adjektif atau kata sendi nama. Frasa pula boleh terbina daripada satu atau beberapa perkataan yang mengandungi kata sama ada kata nama. (3). Ramli sangat pandai bermain skuasy. ragam ayat. Sebagai contoh. Jenis Ayat Aspek Tatabahasa 2. kata kerja. Maniam itu baik sungguh. (Lutfi Abas .

al 2008). Kedudukan sesuatu perkataan atau kelompok perkataan dan kebolehan berubah tempat dalam sesuatu binaan ayat juga memperlihatkan ciri perbezaan (Nik Safiah Karim et. b) Min aina anta ? (bahasa Arab) Min = daripada / dari aina = mana anta = kamu (lelaki) Maksud terjemahan langsung [daripada mana kamu] kurang memberikan makna yang tepat dan gramatis dalam bahasa Melayu. 8 . akhiran –us dan –am menentukan kata nama subjek dan kata nama objek. Sebaliknya. dalam bahasa Melayu.perbezaan urutan dalam pelbagai bahasa serta sistem bahasa yang berbeza-beza menjadikan bahasa itu sesuatu yang unik untuk dikaji dan digunakan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Konsep perpindahan ayat pula adalah berasaskan pola ayat dasar yang jelas terdapat perbezaan urutan dalam pelbagai bahasa. perbandingan antara bahasa-bahasa di bawah: a) Paulus Mariam Vidit (bahasa Latin) Paulus = Paul Mariam =Mary vidit = melihat Dalam hubungan tersebut. kedudukan kata kerja tidak menjadi persoalan dan tidak menjejaskan makna ayat bahasa Latin tersebut. Sebagai contoh. Mary akan mengubah makna asal daripada bahasa Latin tersebut. ayat Melihat Paul. Ayat bahasa Melayu yang lebih sesuai bagi bahasa Arab tersebut ialah kamu datang dari mana? Oleh itu . Oleh itu.

(ayat pasif) (8) Saya tendang bola itu. Ragam ayat terdiri daripada ayat aktif dan ayat pasif. (ayat aktif) (5) Bola itu ditendang oleh Amar. Ayat aktif terdiri daripada ayat aktif transitif dan ayat aktif tak transitif.2 Ragam Ayat Konsep ayat telah pun diperkenalkan dalam penerangan sebelum ini. Terdapat dua jenis ragam dalam ayat. ayat boleh terdiri daripada pelbagai bentuk variasi mengikut polapola yang tertentu. (ayat aktif) (7) Bola itu saya tendang. kita akan bincangkan tentang ragam ayat yang menjadi salah satu unsur dalam ayat. Ayat aktif mengandungi kata kerja yang mengutamakan subjek asas sebagai judul. (ayat pasif) (6) Saya menendang bola itu. Ayat pasif pula mengutamakan Contoh: (4) Amar menendang bola itu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 2. 9 . Dengan perkataan lain.2.1 Ayat aktif Ayat aktif ialah ayat yang mengandungi kata kerja yang mengutamakan subjek asal sebagai unsur yang diterangkan. Hubungan antara ayat aktif dengan ayat pasif ialah perpindahan tempat frasa nama yang menjadi subjek dan objek ayat berkaitan. Ayat aktif transitif ialah ayat yang mengandungi kata kerja transitif yang diikuti oleh frasa nama atau klausa komplemen sebagai objek atau unsur penyambut. Ayat aktif tak transitif ialah ayat yang mengandungi kata kerja yang tak transitif iaitu yang tidak diikuti oleh objek sebagai penyambut. subjek terbitan sebagai judul. (ayat pasif yang mengalami pendepanan predikat) 2. Seterusnya.

Diana sedang mandi memutih menangis Objek di kolam itu. 2.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh : a) Ayat Aktif Transitif Subjek Kata Kerja Transitif (9). sepanjang malam.2 Ayat Pasif Ayat pasif ialah ayat yang asalnya daripada ayat aktif transitif iaitu yang mengandungi kata kerja tetapi mengutamakan objek asal sebagai unsur yang diterangkan. Ombak (14).Semak samun sudah dibeli dibersihkan Oleh + Frasa Nama oleh Amin oleh pekerja minggu lepas setiap bulan. di pantai Damai. Budin (11). Keterangan 10 . Air mata b) Ayat Aktif Tak Transitif Subjek Predikat Kata Kerja Tak Transitif (12).2. Kereta itu (16). Ayat pasif dalam bahasa Melayu digolongkan kepada tiga jenis iaitu: a) Ayat pasif dengan imbuhan kata kerja pasif b) Ayat pasif dengan kata ganti nama diri pertama dan kedua c) Ayat pasif dengan perkataan kena yang hadir sebelum kata kerja. buah durian. membaiki membeli membasahi Predikat Objek jalan itu. pipinya. i) Ayat pasif dengan imbuhan kata kerja pasif Subjek Kata Kerja Pasif (15). Pekerja (10). Kanak-kanak (13).

Kereta itu (18). oleh anjing. Jenis Ayat Ayat dapat dibahagikan kepada empat jenis. Ayat penyata mempunyai tujuan menyatakan atau memberi keterangan tentang sesuatu hal. Kuih itu pagi tadi. (23). Budak itu kena kena tembak kejar oleh pemburu. i) Ayat penyata ii) Ayat tanya iii) Ayat perintah iv) Ayat seruan a) Ayat Penyata Ayat yang diucapkan dengan maksud membuat satu pernyataan. Contoh: (21). (22). Dunia ini penuh dengan dugaan. Saya sudah memiliki kereta baru. Rusa itu (20). lagi. 11 . Dia pandai mengawal emosinya. iii) Ayat pasif dengan perkataan kena yang hadir sebelum kata kerja Subjek Kena Kata Kerja Dasar Oleh+Frasa Nama (19).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU ii) Ayat pasif dengan kata ganti nama diri pertama dan kedua Subjek Frasa Kerja Pasif dengan Ganti Nama Diri Pertama atau kedua sudah saya bersihkan belum awak makan Keterangan (17). 3. Ayat penyata juga dikenali sebagai ayat keterangan.

aduh dan sebagainya.sedih dan sebagainya. Nyatakan 4 jenis ayat dalam bahasa Melayu dengan memberikan contoh- contoh yang sesuai. LATIHAN 1. suka. gembira. marah. terkejut. 2. AKTIVITI 1. engkau dan sebagainya. c) Ayat Perintah Ayat perintah ialah ayat yang diucapkan bertujuan untuk menimbulkan sesuatu tindakan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU b) Ayat Tanya Ayat tanya ialah ayat yang digunakan untuk menanyakan sesuatu hal dengan berdasarkan nada suara dan penggunaan perkataan tertentu. wah. duka . Perintah ditujukan kepada orang kedua dengan menggunakan kata ganti nama orang kedua seperti awak. anda.takut. cis. Contoh kata seru ialah oh. Bincangkan pola-pola ayat pasif dalam bahasa Melayu 12 . Ayat tanya boleh wujud dengan kata tanya atau tanpa kata tanya. Menurut Abdullah Hassan (2005). amboi. hairan dan lain-lain. kamu. d) Ayat Seruan Ayat seruan ialah ayat yang diucapkan dengan membawa nada atau intonasi seruan dengan tujuan melahirkan sesuatu keadaan perasaan seperti marah.gembira. ayat seruan lazimnya tidak sempurna dan menyatakan perasaan sedih.

Rahim Syam (1987). Kuala Lumpur: Fajar Bakti. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Shah Alam:Penerbit Fajar Bakti Sdn.Bhd. Kaedah Pengajaran Bahasa Malaysia. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.Sabran. Marzukhi Nyak Abdullah. (1997)Kamus Tatabahasa Bahasa Melayu.al (2006). Raminah Hj. Bhd. Tatabahasa Dewan. 13 . Nik Safiah Karim et.

Binaan Frasa Nama bahasa Melayu. ayat dan klausa mengandungi dua konstituen utama. 14 . manakala frasa predikat dibentuk oleh empat jenis frasa. iaitu frasa nama (FN). frasa kerja (FK). Binaan sintaksis pula didasari oleh pola-pola ayat yang mengandungi pola-pola frasa yang menjadi tunjang dalam ayat sama ada sebagai subjek atau predikat.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 3 Frasa Nama Bahasa Melayu SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:   Konsep Frasa Nama. iaitu frasa subjek dan frasa predikat. Malah. Sehubungan itu. terdapat unsur frasa nama yang menjadi salah satu binaan dalam satu-satu ayat. Tanpa unsur frasa. Tahukah anda bahawa dalam bahasa Melayu. frasa adjektif (FA) dan frasa sendi nama (FS). Frasa nama juga menjadi tonggak dalam binaan sintaksis. maka sesuatu ayat itu tidak akan dapat wujud dengan sempurna. frasa subjek dibentuk oleh frasa nama.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. 2. menjelaskan definisi frasa nama dan.0 KANDUNGAN ISI + inti inti + penerang Anda perlu mengetahui bahawa. perbincangan ditumpukan kepada ciri-ciri dan jenis-jenis frasa nama bahasa Melayu. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa nama berdasarkan pendapat ahli-ahli bahasa. 15 . menjelaskan binaan frasa nama. KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Nama inti 3. anda seharusnya dapat: 1. Seterusnya.

Atlet (8). 1986) Contoh : Subjek Frasa Nama (1). Keluar Inti bapa masuk Predikat saling bantu-membantu. Bandar Putrajaya Predikat Frasa Nama peniaga.1 Konsep Frasa Nama Bahasa Melayu Frasa Nama menurut Nik Safiah Karim et. menduduki ujian. Frasa nama ialah frasa yang boleh berdiri pada subjek dan objek ayat dan predikat nama. . Emak Wan Seng (3).al. Struktur Frasa Nama (inti + penerang) Frasa Nama Inti (7).Omar. atau sebelum dan sesudah frasa nama. baik akhlaknya. menggigit makanan. Struktur Frasa Nama (inti + inti) Frasa Nama Inti (5). peniaga sayur.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 3. Putrajaya (4). Ibu (6). Anak (11). memberi ceramah. (2008) ialah konstituen atau unsur yang menjadi pengisi frasa nama yang terdiri daripada kata nama sebagai unsur intinya. Emak (2). bandar selamat. bandar selamat. Kucing Penerang paralimpik semester akhir Jabatan Haiwan yang soleh itu jinak itu 16 Predikat meraih pingat emas. Pegawai (10). untuk pekerja sahaja. Unsur inti boleh wujud secara sendiri atau dengan sederetan penerang yang hadir sebelum frasa nama atau sesudahnya. Pelajar (9). disamping boleh menggantikan kata nama (Asmah Hj.

2006). pantai Penerang penyambut nama pemutar penjaga Penerang kelamin Penerang tempat nama pelakon guru nama pinggiran 17 . Penerang kegunaan nama serbuk minyak kari pelincir skru pintu lelaki. Frasa ialah unsur terkecil dalam bidang sintaksis. Binaan frasa nama dapat digambarkan seperti berikut: Binaan Nama Penerang keturunan Suku bangsa Penerang Inti + Penerang Nama jenis bunga nama kucing nama askar Frasa Penerang Inti Penerang British. Binaan frasa dapat dibentuk daripada satu kata atau lebih.2 Binaan Frasa Nama Dalam Bahasa Melayu Binaan frasa nama boleh terbentuk daripada satu perkataan atau lebih (Abdullah Hassan et. namun perbincangan dalam topik 3 ini frasa nama.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 3. Dalam struktur binaan ayat. mawar. parsi. Walaupun terdapat beberapa pendapat tentang binaan frasa nama bahasa Melayu.al. (Abdullah menjurus kepada dua struktur frasa dan binaan Hassan. wanita. frasa didapati merupakan unsur yang terletak di bawah klausa. Jawa. Frasa digunakan bagi membina ayat.1983).

Penerang Penerang (Penentu belakang) Inti orang rumah Penerang kata kerja Penerang kata adjektif Penerang frasa sendi nama Penerang bilangan ordinal Inti + inti dengan maksud Inti + inti sama erti Inti + inti dengan maksud berlawanan tuan atas hidup mesin bilik pengemis kereta baju banglo tempat tingkat tubuh bukit itu ini kira menunggu muda antik di jemuran di desa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Penerang (Penentu Binaan Frasa Nama Hadapan) Inti Penerang (Bilangan+penjodoh (Inti) bilangan) tiga orang lima buah tujuh dulang guru kereta nasi minyak. kedua ketiga badan bukau puan bawah mati 18 .

al (2006) Sintaksis. 2. Nik Safiah Karim et. LATIHAN 1.Omar (1986) Nahu Melayu Mutakhir. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Senaraikan 20 binaan frasa nama berdasarkan sebuah cerpen atau rencana yang terdapat dalam majalah terbitan Dewan Bahasa dan Pustaka.al (2008).Bhd. Abdullah Hassan et. atau akhbar tempatan. Tatabahasa Dewan.Bhd. Asmah Hj. Apakah ciri-ciri yang dapat membezakan frasa daripada ayat? BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Tulis 10 contoh frasa nama bagi binaan inti + penerang nama. 19 . Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. PTS Professional Publishing Sdn. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. Kuala Lumpur.

Dalam peraturan ini.0 Konstituen Frasa Nama Konstituen Frasa Nama dalam tatabahasa Bahasa Melayu mengandungi aspekaspek yang telah disusun secara sistematik berdasarkan rumus-rumus tatabahasa bahasa Melayu :    Peraturan D-M (Hukum D-M) Kekecualian Hukum D-M Bilangan dan panggilan Peraturan D – M (Hukum D .M) 4. D-M membawa maksud diterangkan (D) dan menerangkan (M). unsur yang diterangkan merupakan unsur inti yang hadir pada kedudukan pertama dan unsur menerangkan merupakan unsur penerang yang hadir pada kedudukan yang kedua. Contoh : Frasa Nama Diterangkan (Inti) Askar Budak Pemain Penarik Penghantar Pensyarah Pakar Doktor Menerangkan (Penerang) Melayu lelaki boling beca surat wanita psikologi veterinar 20 .1 Dalam tatabahasa bahasa Melayu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 4 Susunan Konstituen Frasa Nama Bahasa Melayu  Peraturan D-M  Kekecualian Hukum D-M  Bilangan dan Panggilan 4.

cakera padat (bukan padat cakera/compact disc) . Hal yang demikian berlaku disebabkan oleh kecenderungan pengguna bahasa menggunakan sistem bahasa lain bagi bahasa sendiri .M. 21 . Kebiasaan ini mewujudkan kelaziman yang semakin diterima penggunaannya dalam masyarakat pengguna bahasa. Selain itu.Kedai Makanan Rahim ( bukan Rahim Kedai Makan / Kedai Makan Rahim) .Restoran Ali ( bukan Ali Restoran) . kekecualian hukum D .sos cili (bukan cili sos) .pisang goreng (bukan goreng pisang) .sup kambing ( bukan kambing sup) .nasi goreng (bukan goreng nasi) 4. terutama sekali yang melibatkan pada nama-nama jawatan.kentang goreng ( bukan goreng kentang) .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh-contoh lain: . seperti sesetengan penguna bahasa Melayu yang gemar menggunakan sistem bahasa Inggeris sebagai kayu ukur berbahasa. Lama-kelamaan.2 Kekecualian Hukum D . keadan itu menjadi perkara lazim dan terhasillah satu fenomena bahasa yang menyimpang dari rumus tatabahasa dalam konteks hukum D .M juga wujud akibat kebiasaan dalam penggunaan.M Konsep kekecualian wujud dalam kebanyakan bahasa di dunia bagai merasionalkan penggunaan sistem bahasa yang sudah lazim dipakai secara mantap dalam masyarakat pengguna bahasa.

Perdana Menteri Malaysia yang pertama ialah YTM Tunku Abdul Rahman. imam besar. (13). Contoh penggunaan dalam ayat: (12). 22 . Mohd.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh: Penerang (M) Perdana Ibu Naib Ketua Timbalan Naib Pembantu Menteri Pejabat Presiden Hakim Perdana Menteri Presiden Penyelaras Diterangkan (D) Namun. menteri pengangkutan. (15). hal ini tidak berlaku pada frasa menteri besar. Ketua Hakim Negara telah bercuti selama dua hari. (17). Ibu pejabat Kastam daerah Johor Bahru dipindahkan ke Jalan Aman.Ali. Naib presiden yang baharu telah berucap dalam majlis perasmian. Jawatan Naib Presiden disandang oleh Dato Hj. dan seumpamanya. Pembantu penyeldik sedang membuat penganalisisan data kajian. Timbalan Perdana Menteri membuat lawatan kerja ke Syria. (14). (18). menteri kanan. (16).

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 4.3 Bilangan dan Panggilan Kata bilangan yang berfungsi sebagai penerang dalam frasa nama boleh wujud di hadapan katan nama inti. (Abdullah Hassan, 2006) Dalam konteks ini, bilangan yang digunakan merujuk kepada unsur numerik yang menjadi penanda kepada jumlah yang difokuskan dalam frasa.

Contoh

:

lima ekor kuda segolongan kecil peneroka kelima-lima pendekar silat sekumpulan penyelidik segelintir pengundi sejumlah wang sebilangan besar pekerja Contoh ayat: (19) Lima ekor kuda telah dibeli oleh Haji Tahir. (20). Segolongan kecil peneroka sudah menanam pokok gaharu. (21). Kelima-lima pendekar silat itu menunjukkan gaya kepahlawanan. (22). Sekumpulan penyelidik sudah mendapat elaun khas. (23). Segelinitr pengundi pilihanraya dilihat berlegar-legar di situ. (24). Sejumlah wang yang besar diperlukan untuk kos perubatan. (25). Sebilangan besar pekerja sudah pulang ke kampung.

Secara lebih khusus, kata bilangan boleh dibahagikan kepada enam kumpulan berdasarkan makna (Hashim Hj.Musa, 1993); i. Kata bilangan tentu ii.Kata bilangan tak tentu iii.Kata bilangan himpunan iv.Kata bilangan pisahan v.Kata bilangan pecahan; dan vi.Kata bilangan tingkatan 23

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Kata Bilangan Tentu Kata bilangan yang mendukung makna tentu yang menjurus kepada bilangan khusus terdiri daripada angka yang boleh dilambangkan dengan simbol atau huruf abjad. Contoh: satu = 1 dua = 2 Contoh ayat: (26). Konvokesyen ke-2 telah dilaksanakan pada hari semalam. (27). Sukan Asia ke-XIV telah mencatat satu sejarah kegemilangan atlet Malaysia. (28). Dollah mendapat tempat ketiga dalam pertandingan nyanyian. (29). Shakira mempunyai empat ekor anak kucing. (30) Hang Tuah memiliki dua ekor kuda putih . empat = IV sepuluh = X

Kata Bilangan Tak Tentu

Kata bilangan yang merujuk kepada jumlah bilangan yang tidak khusus . Contoh: Segala, semua , banyak ,sedikit, beberapa, sekalian, sekelompok. Contoh ayat: (31). Beberapa orang guru telah ditukarkan ke sekolah pedalaman. (32). Kegiatan gotong-royong itu disertai oleh semua penduduk kampung. (33). Segala bantuan yang diberikan oleh pihak sekolah amat dihargai.

Kata Bilangan Himpunan Kata bilangan yang merujuk kepada jumlah bilangan yang terhimpun atau terkumpul. Contoh: berpuluh-puluh, berbelas-belas, beratus-ratus, beribu-ribu, kedua-dua, kelimalima, kesemua. 24

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh ayat: (34). Berpuluh-puluh kenderaan tentera telah bergerak ke sempadan negara. (35). Kedua- dua peninju itu telah diberi penghargaan oleh pihak persatuan. (36). Kesemua mangsa banjir telah dipindahkan ke tempat yang selamat. Kata Bilangan Pisahan Kata bilangan jenis pisahan merujuk kepada unsur pemisahan dalam proses memerihalkan bilangan yang menjadi dasar pokok pernyataan. Kata jenis ini juga adalah sejumlah perkataan yang menyokong makna bilangan yang terasing. Contoh: masing-masing, setiap, tiap-tiap Contoh ayat: (37). Masing-masing ada pendapat yang tersendiri dalam isu pembangunan sukan. (38). Setiap hari dilalui oleh Pak Malau dengan hati yang tabah. (39). Tiap-tiap pasukan mempunyai ketua yang dilantik oleh pihak pengurusan. Kata Bilangan Pecahan Kata bilangan jenis pisahan merujuk kepada unsur pecahan atau pembahagian daripada jumlah keseluruhannya. Contoh: setengah, separuh, sepertiga, segelintir, sebahagian Contoh ayat: (40). Setengah daripada kawasan ini adalah milik Tuan Haji Ali. (41). Sabar itu adalah separuh daripada iman. (42). Sebahagian daripada ahli-ahli persatuan tidak hadir. Kata Bilangan Tingkatan Kata bilangan tingkatan merujuk kepada sejumlah perkataan yang mendukung makna taraf tingkatan bilangan. contoh: pertama, kedua, ketiga , keseribu. 25

Profesor Ungku Aziz merupakan seorang pencetus idea penubuhan tabung pengurusan haji di Malaysia. 2008). (45). Datuk Sagor harus diingati sebagai seorang pahlawan. Dia mampu meraih tempat kedua sahaja dalam pertandingan tersebut. pengiktirafan ataupun penentuan identiti secara lebih khusus. Datuk Maharaja Lela ialah seorang pejuang yang menentang Inggeris di Perak. Puan . Profesor Ungku Aziz Tunku Kamalia Syed Zain Barakbah Sharifah Mona Alsagoff Tan Sri Malik Kamal 26 .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU contoh ayat: (43).4 Panggilan / Kata Panggilan Sementara itu. Haji. (47). Pengunjung keseribu akan diberi hadiah cepu emas. Contoh: Datuk Maharaja Lela Datuk Sagor Haji Abdul Rahman Limbong Tuan Adam Puan Mastura Chong Contoh ayat : (46). (48). Kata panggilan merupakan satu sistem yang digunakan dalam bahasa Melayu bagi tujuan penghormatan. Tunku. Gerai pertama menjadi perhatian pembeli. 4. konsep panggilan ( kata panggilan) merupakan unsur frasa nama yang hadir sebelum kata nama inti ( Abdullah Hassan. Tun. Jenis-jenis kata panggilan seperti Tuan. Datuk dan seumpamanya lazim digunakan sebelum kata nama inti. (44).

LATIHAN 1. PTS Professional Publishing Sdn. c) Kenderaan mini bas sudah semakin dilupakan. b) Cili sos jenama lada dijual di Aminah Mini Market. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Kuala Lumpur: Dewan Bahasa dan Pustaka.M. anda boleh bayar bil awal. Tatabahasa Dewan. Bina carta atau pengurusan grafik untuk menunjukkan peraturan D – M.Bhd. Nik Safiah Karim et. Hashim Hj.Musa ( 1993) Binaan dan Fungsi Perkataan dalam Bahasa Melayu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1.al (2008). 27 . g) Sport rim kereta itu milik Romli.Bhd. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). Abdullah Hassan et. a) Ahmad punya kedai terletak di sebelah bas terminal. Kuala Lumpur. d) Lain-lain hal boleh dibincangkan pada lain hari. BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. Tulis semula ayat.ayat di bawah dengan ayat-ayat yang sesuai berdasarkan Hukum D. e) Itu hari kita sudah bercadang melawat mini zoo.Bhd.al (2006) Sintaksis. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Apakah maksud hukum D-M? 2. f) Lain masa. Bahasa Melayu II.

iaitu frasa nama (FN). iaitu frasa subjek dan frasa predikat. binaan frasa kerja tanpa objek dan dengan objek Tahukah anda bahawa dalam bahasa Melayu. Frasa kerja binaan sintaksis pula didasari oleh pola-pola ayat yang mengandungi pola-pola frasa yang menjadi tunjang dalam ayat sama ada sebagai subjek atau predikat. ayat dan klausa mengandungi dua konstituen utama. HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 5 Frasa Kerja Bahasa Melayu    Binaan Frasa Kerja Binaan Frasa Kerja Tanpa Objek Binaan Frasa Kerja Dengan Objek SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:   Menjelaskan definisi frasa kerja dan binaan frasa kerja Menganalisis binaan frasa kerja. Frasa kerja juga menjadi salah satu tonggak dalam binaan sintaksis. Sehubungan itu.6) 28 . terdapat unsur frasa kerja yang menjadi salah satu binaan dalam satu-satu ayat. Malah. anda seharusnya dapat:   Menjelaskan definisi frasa kerja dan binaan frasa kerja (1. frasa subjek dibentuk oleh frasa nama.1) Menganalisis binaan frasa kerja. frasa kerja (FK). manakala frasa predikat dibentuk oleh empat jenis frasa. binaan frasa kerja tanpa objek dan dengan objek (1. frasa adjektif (FA) dan frasa sendi nama (FS).

Frasa kerja bertugas sebagai predikat dalam susunan ayat biasa. 5. Menurut Abdullah Hassan et.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Kerja(Predikat) Frasa kerja (tanpa objek) Frasa Kerja (dengan objek) 5.1 Konsep Frasa Kerja Bahasa Melayu menurut Siti Hajar Abdul Aziz. Frasa kerja dalam bahasa Melayu terdiri daripada kata kerja sebagai dasarnya. Frasa kerja wujud dalam sesuatu ayat dalam binaan predikat. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa kerja berdasarkan pendapat ahli-ahli bahasa.0 KANDUNGAN ISI Anda perlu mengetahui bahawa. frasa kerja berfungsi sebagai predikat. 29 .al (2006). frasa kerja terdiri daripada satu atau beberapa perkataan dengan kata kerja berfungsi sebagai fungsinya. (2008) ialah frasa yang terdiri Frasa Kerja daripada kata kerja sebagai unsur intinya. Dalam susunan ayat biasa.

Emak Ahmad (3).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh : Ayat Subjek (1). 5. Faisal tidur lena di bilik tidur.1 Frasa Kerja Tanpa Objek Frasa kerja tanpa objek merupakan jenis frasa yang tidak memerlukan penyambut (objek) dan boleh berdiri sendiri dalam sesuatu binaan predikat. 5.2 Binaan Frasa Kerja Binaan kata kerja terdiri daripada kata kerja tak transitif atau kata kerja transitif. 30 . Berdasarkan contoh ayat di atas. Budak nakal itu terjatuh lagi setelah terpijak kulit pisang. Contoh : (5). meniup saksofon. Dia selalu bergaduh sesama rakan sekolah. mencipta lagu itu. Kata kerja tersebut tidak memerlukan atau tidak tidak diikuti oleh frasa nama sebagai objek atau penyambut. P. Pemuzik itu (4). terjatuh dan bergaduh. (6).Ramlee Predikat Frasa Kerja menjemur kain. Namun kata kerja ini boleh diikuti oleh unsur pelengkap dan penerang. Budak nakal itu terjatuh lagi. Contoh: (8). Emak (2). Dia selalu bergaduh. Kata kerja tak transitif ialah kata kerja yang tidak memerlukan objek sebagai penyambut. Faisal tidur lena. ayat (91) . Kata kerja tak transitif juga dikatakan sebagai kata kerja yang tidak memerlukan frasa nama sebagai objek (penyambut) untuk melengkapkannya. (9).2. (10). (7). menjual sayur di pasar. (92) dan (93) menunjukkan kata kerja tidur.

Unsur keterangan juga boleh terdiri daripada frasa nama. (12) dan (13). ayat ini masih mengekalkan konsep kata kerja tak transitif (tanpa objek) Pelengkap ialah perkataan yang hadir selepas kata kerja transitif dan berfungsi untuk melengkapkan kata kerja tersebut. Mahmud membaiki radio yang telah rosak. dan (96). Hal yang demikian berlaku dalam proses membina sesuatu ayat. Dalam ayat (11). (95). frasa adjektif dan frasa sendi nama. kadang-kala terdapat kekeliruan dalam kalangan pengguna bahasa menggunakan frasa kerja sebagai predikat. Frasa kerja transitif mempunyai dasar kata kerja transitif.3 Frasa Kerja Dengan Objek Frasa kerja dengan objek dikenali juga sebagai frasa kerja transitif. Kata kerja jenis ini mesti diikuti oleh frasa nama sebagai objek atau penyambut untuk melengkapkan kata kerja tersebut. Kata kerja transitif pula ialah kata kerja yang memerlukan objek. frasa yang bergaris ialah unsur keterangan yang mengikuti objek. Ibu menganyam tikar setiap hari. (12). 5. Biarpun begitu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Dalam ayat (94). Dalam konteks ini . Pelajar itu menaikkan bendera semasa perhimpunan. 31 . (13). kata kerja telah diberi unsur pelengkap dan penerang. Contoh: Frasa Kerja Kata Kerja Transitif Menaikkan menganyam membaiki Penyambut bendera tikar radio Contoh ayat lengkap: (11). Frasa kerja juga boleh menerima unsur keterangan. frasa kerja.

Datuk Aman menghasilkan produk berasaskan herba. Zamani akan melaporkan kepada warden asrama tentang kejadian itu. ‘produk ’. Lee Chong Wei menghantar dengan tenang bulu tangkis ke jaring.Datuk Amran menghasilkan banyak produk berasaskan herba. Semua ayat di atas tidak menepati sistem penggunaan kata/frasa kerja transitif. Halijah menggenggam tangan suaminya dengan erat. (19). (24). (23). (17). Catatan: kejadian’. ‘tangan’. 32 . Zamani akan melaporkan kejadian itu kepada warden asrama (21). Tuan Pengarah sedang membincangkan isu pendidikan.Halijah menggenggam erat tangan suaminya. Lee Chong Wei menghantar bulu tangkis ke jaring dengan tenang. (15). (16). ‘bulu tangkis’ dan ‘isu pendidikan’ ialah objek yang mesti hadir selepas kata kerja transitif. Tuan Pengarah sedang membincangkan tentang isu pendidikan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh kesilapan dapat dilihat dalam ayat (15) hingga ayat (19). (18). Ayat-ayat yang tersebut di atas harus ditulis begini: (rujuk ayat 20 – 24) (20). (22).

Siti Hajar Abdul Aziz Sdn. Bahasa Melayu II.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. PTS Professional Publishing Sdn. Buat analisis binaan frasa kerja berdasarkan sebuah cerpen atau rencana yang terdapat dalam majalah terbitan Dewan Bahasa dan Pustaka.Bhd. BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. (2008).al (2006) Sintaksis. Tulis 10 contoh frasa kerja tanpa objek LATIHAN 1. atau akhbar tempatan. Petaling Jaya: Oxford Fajar 33 .Bhd. Kuala Lumpur. Abdullah Hassan et. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn.Bhd.

Hal yang demikian membuktikan bahawa kepelbagaian elemen kata dalam sesuatu frasa bahasa Melayu menghasilkan satu sistem yang komprehensif. aspek penggunaan ayat komplemen dan unsur keterangan akan dibincangkan juga dalam tajuk frasa kerja bahasa Melayu. Selain itu. kita akan melihat pola-pola frasa kerja yang menggunakan kata bantu dalam predikat. Kata bantu boleh hadir di hadapan predikat kata kerja. Terdapat dua jenis kata bantu iaitu kata bantu aspek dan kata bantu ragam.1) 34 . anda seharusnya dapat:  Menghurai frasa kerja dengan kata bantu. Dalam perbincangan ini. frasa kerja dengan ayat komplemen dan unsur keterangan dalam frasa kerja(1.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 6 Frasa Kerja Bahasa Melayu  Frasa Kerja dengan Kata Bantu  Frasa Kerja dengan Ayat Komplemen  Unsur Keterangan dalam Frasa Kerja SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:  frasa kerja dengan kata bantu. frasa kerja dengan ayat komplemen dan unsur keterangan dalam frasa kerja. Frasa kerja dalam bahasa Melayu mempunyai elemen kata bantu dalam predikat. HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini.

Frasa kerja bertugas sebagai predikat dalam susunan ayat biasa. Frasa kerja dalam bahasa Melayu terdiri daripada kata kerja sebagai dasarnya.1 Frasa Kerja Dengan Kata Bantu Aspek Menurut Siti Hajar Abdul Aziz. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa kerja berdasarkan pendapat-pendapat ahli bahasa. Dalam susunan ayat biasa. Bagi menjelaskan fungsi kata bantu dalam frasa. frasa kerja yang melibatkan kata bantu aspek merupakan keperihalan tentang aspek masa lampau. dan kata bantu ragam) Frasa kerja (dengan ayat komplemen) 6. 6.pernah) (1). Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu aspek. (2008) Frasa kerja terdiri daripada kata kerja sebagai unsur intinya. (2). diberikan contoh ayat berkaitan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Kerja (Predikat) Frasa kerja (didahului kata bantu aspek. telah . frasa kerja berfungsi sebagai predikat. ini atau masa hadapan.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa. Dia telah menulis puisi sejak di bangku sekolah. Dalam hal ini. 35 . Contoh (fungsi menunjukkan masa yang telah berlaku: sudah . Amirul sudah mencapai kejayaan dalam peperiksaan yang lepas.

masih. Menurut Nik Safiah Karim et. Contoh (fungsi menunjukkan perbuatan yang belum dilakukan: akan dan belum) (4). dan dapat Frasa Kerja Dengan Kata Bantu Ragam Frasa kerja yang melibatkan kata bantu ragam merupakan keperihalan tentang aspek perasaan. (7). Anda mesti belajar untuk menguasai kemahiran mengajar. Adi Kencana belum lagi berminat untuk merantau ke kota. Yatim boleh berjaya jika dia berusaha bersungguh-sungguh. (8). Dia hendak bekerja di Kuala Lumpur. (11). sudah.2 Kata Bantu Ragam Memerihalkan perasaan ketika melakukan perbuatan. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu aspek yang memerihalkan perasaan ketika melakukan perbuatan. mesti. Daud dapat menyertai program sukan berkuda di Johor Bahru. Contoh ayat: (6). kini. (9). Contoh: hendak. boleh. akan. Kata Bantu Kata Bantu Aspek Memerihalkan masa lampau. Contoh : telah. 36 . sedang. Michael pernah mendapat pengiktirafan sebagai guru cemerlang. mahu. harus. Maslina mahu membuktikan bahawa dia juga mampu menjadi juara.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (3). Wan Malini akan memetik bunga di taman. frasa kerja sama ada jenis transitif atau tak transitif. (10).al (2008). belum 6. Dia harus pulang ke kampung segera. 6.3 Frasa Kerja Dengan Ayat Komplemen Frasa kerja dengan ayat komplemen merupakan jenis frasa yang boleh menerima pelengkap atau sebaliknya yang dipancangkan ke dalam klausa utama bagi binaan sesuatu ayat. boleh menerima ayat komplemen. (5). atau masa hadapan.

unsur keterangan hadir selepas objek (penyambut). Bagi kata kerja transitif. frasa kerja tak transitif telah menerima ayat komplemen. (17). unsur keterangan ini dapat memberikan gambaran yang lebih jelas 37 . supaya. maka ayat yang terbentuk ialah ayat majmuk Contoh : (i) Frasa kerja transitif dengan ayat komplemen (12). Cikgu Normah menegaskan bahawa tidur yang berkualiti adalah perlu untuk kesihatan minda. frasa kerja jenis ini ditandai dengan penggunaan kata kata hubung bahawa. (ii) Frasa kerja tak transitif dengan ayat komplemen (15). dan frasa nama. frasa adjektif. Kata kerja tersebut menerima ayat komplemen yang akhirnya membentuk ayat majmuk. (14).4 Unsur Keterangan dalam Frasa Kerja Unsur keterangan dalam frasa kerja diwakili oleh unsur-unsur penerang yang memerihalkan atau menerangkan kata kerja tersebut dengan lebih lanjut. Apabila keadaan sedemikian berlaku. terjatuh dan bergaduh.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Dalam binaan predikat. Unsur –unsur biasanya hadir selepas kata kerja. ayat (12) . Kim Seng faham bahawa jirannya terpaksa berpindah ke kampung. Yang pasti. ayat ini masih mengekalkan konsep kata kerja tak transitif dan akhirnya membentuk ayat majmuk. (13). semoga dan untuk. 6. demi. Berdasarkan contoh ayat di atas. Jasmin berpendapat bahawa kerjaya guru sangat mencabar. (13) dan (14) menunjukkan kata kerja tidur. (16). dan (17). Unsur-unsur keterangan boleh terdiri daripada binaan frasa sendi nama. Biarpun begitu. Pak Mat mengakui bahawa dia pernah berkhidmat dalam pasukan komando. Dalam ayat (15). Pemandu bas itu memaklumkan bahawa semua penumpang selamat sampai ke destinasi. (16). Haji Amin percaya bahawa mangsa kebakaran itu boleh diselamatkan.

Berdasarkan aspek makna yang hadir dalam frasa kerja. 38 bentuk frasa sendi nama yang mengandungi kata sendi nama iaitu pada.dari. . Contoh: (18) Dia belajar di universiti.ke. tahun lepas. (19) Abang Malik memanjat ke atas bumbung rumah. unsur keterangan dapat dibahagikan kepada lapan jenis: (i) Keterangan tempat atau arah (ii) Keterangan waktu (iii) Keterangan cara (iv) Keterangan tujuan atau harapan (v) Keterangan alat (vi) Keterangan penyertaan (vii) Keterangan hal (viii) Keterangan bagai Huraian: (i) Keterangan tempat atau arah Unsur keterangan tempat atau arah membincangkan tempat berlakunya peristiwa. (21) Emak Shafik menerima hadiah cenderamata daripada guru besar. Penggunaan kata sendi nama di.kepada .daripada. sejak dan hingga bentuk frasa nama seperti semalam. (20) Swee Ling berasal dari Negeri Sembilan. (24) Aiman menunggu kepulangan ayahnya hingga pukul 12 malam.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU tentang maksud dan sasaran makna dalam sesuatu frasa yang menjadi struktur binaan dalam satu-satu frasa. (ii) Keterangan waktu Dua bentuk keterangan waktu wujud dalam frasa kerja iaitu   Contoh : (22) Pensyarah itu menamatkan kuliah pada jam 9 malam.pada jelas terdapat dalam unsur keterangan ini. dalam . (23) Pameran kesenian itu bermula sejak semalam.

(v) Keterangan alat  Unsur yang menerangkan peralatan. Contoh : (28) (29) (30) Muhamad belajar bersungguh-sungguh demi masa depan. (27) (a) Menteri berjalan dengan megahnya. (26) (a) Azman berlari dengan pantasnya. (iv) Keterangan tujuan atau harapan   Keterangan tujuan atau harapan ialah unsur yang menerangkan sesuatu perbuatan atau kejadian. Keterangan tujuan menggunakan kata sendi nama : demi. (26) Azman berlari pantas. Mereka berkahwin untuk mencapai kebahagiaan hidup. untuk dan bagi. Contoh: (31) Guru pelatih itu datang dengan menaiki kereta api (32) Encik Ahmad memotong kek dengan pisau.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (iii) Keterangan cara   Keterangan cara boleh bersumberkan daripada kata adjektif. Keterangan cara boleh terbina daripada frasa sendi nama yang mengandungi kata sendi nama dengan diikuti kata adjektif yang menerima kata pembenda –nya. Contoh : (25) Air sungai mengalir deras. (33) Harjit Singh memukul bola dengan kayu hoki. perkakas atau benda yang digunakan dalam sesuatu proses atau peristiwa. Kata sendi nama yang digunakan ialah dengan. (27) Menteri berjalan megah. (25) (a) Air sungai mengalir dengan derasnya. 39 . Penghulu berucap di perhimpunan itu bagi menjelaskan isu sebenar.

(38) Panel disiplin membuat teguran terhadap kes itu. 6. Kata sendi nama yang digunakan ialah seperti. mengenai. (43) Hidungnya mancung bak seludang. Kata sendi nama yang digunakan ialah dengan. bagai. (39) Jurutera perunding membuat penilaian semula tentang projek tersebut. bak.kesamaan atau hampir sama.5 Kesimpulan Frasa kerja merupakan satu bentuk frasa yang kompleks dan mampu menerima unsur-unsur perkataan yang menjadi struktur asas dalam binaan predikatnya. Hal yang demikian bergantung kepada situasi dan rumus yang menjadi dasar dalam pembentukan frasa yang akhirnya menghasilkan satu ayat yang lengkap. Contoh : (40) Amran berlagak seperti pegawai tinggi . (36) Muniandy masuk ke pejabat dengan pembantunya. (viii) Keterangan bagai   Unsur yang menerangkan keserupaan. (vii) Keterangan hal   keterangan hal berfungsi menerangkan keadaan kata sendi nama yang digunakan ialah tentang. (42) Diana berlakon sebagai Puteri Gunung Ledang. ikut bersama-sama atau melibatkan diri. sebagai. (41) Kepantasan lelaki itu bertindak bagai lipas kudung .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (vi) Keterangan penyertaan   Unsur yang menerangkan maksud ikut serta. Contoh: (37) Tuan pengurus sedang memikirkan tentang masalah itu. (35) Pegawai kebajikan melawat kampung contoh dengan ahli jawatankuasa surau. Contoh: (34) Aminah datang ke masjid dengan suaminya. terhadap. 40 .

i. Hashim Hj. LATIHAN 1. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. PTS Professional Publishing Sdn. memutuskan viii. bertolak iii.al (2008) Tatabahasa Dewan.Bhd.Bhd. Abdullah Hassan et.al (2006) Sintaksis. mengalami ix. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Binaan Dan Fungsi Perkataan Dalam Bahasa Melayu.Bhd. Berdasarkan perkataan di bawah. memikirkan ii. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. memancing iv. berjumpa x. mendirikan BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. berupaya vi. Kuala Lumpur. 41 . Bincangkan fungsi kata bantu ragam dan kata bantu aspek dalam frasa kerja. melagukan v.Musa (1993). bina ayat yang menggunakan predikat frasa kerja dengan kata bantu ragam atau kata bantu aspek. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU AKTIVITI 1. Bahasa Melayu II. bersedia vii. Nik Safiah Karim et.

unsur pengisi yang wujud dalam frasa adjektif akan dibincangkan juga dalam tajuk frasa adjektif bahasa Melayu ini. Sementara. kata adjektif yang hadir selepas kata nama disebut sebagai penerang. kita akan melihat pola-pola frasa adjektif yang berkaitan dengan binaan frasa. Harus dijelaskan bahawa kata adjektif yang hadir selepas kata kerja disebut sebagai keterangan. Dalam perbincangan ini.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 7 Frasa Adjektif Bahasa Melayu . Hal yang demikian membuktikan bahawa kepelbagaian elemen kata sifat atau kata adjektif memberikan impak dalam pembentukan frasa adjektif yang berfungsi sebagai predikat dan juga unsur keterangan dan unsur penerang dalam predikat.Kata Bantu dalam Frasa Adjektif SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:    Binaan frasa adjektif : unsur pengisi frasa adjektif Penguat Kata bantu dalam frasa adjektif Frasa adjektif dalam bahasa Melayu mempunyai elemen kata yang terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mewakili kata sifat atau kata adjektif sebagai kata intinya. 42 . Selain itu.Penguat .Binaan Frasa Adjektif: Unsur Pengisi Frasa Adjektif . kata penguat dan kata bantu dalam frasa.

kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa adjektif berdasarkan pendapat ahli-ahli bahasa. (1. penguat dan kata bantu.1) Menghuraikan binaan frasa adjektif dengan unsur pengisi. Frasa adjektif dalam bahasa Melayu terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mewakili kata sifat atau kata adjektif sebagai kata intinya. frasa adjektif berfungsi sebagai predikat. 43 . Dalam susunan ayat biasa. (1.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini.2) KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Adjektif Binaan Frasa Adjektif : Unsur Pengisi Frasa Adjektif Penguat Kata Bantu dalam Frasa Adjektif 7. anda seharusnya dapat:   Menjelaskan definisi frasa adjektif.

kata bantu boleh hadir bersama-sama penguat hadapan mendahului kata adjektif. Dalam binaan predikat.1 Binaan Frasa Adjektif : Unsur Pengisi Frasa Adjektif ialah frasa yang terdiri daripada kata adjektif sebagai unsur Frasa adjektif intinya. Bentuk sedemikian boleh berubahubah berdasarkan rumus tatabahasa dan pola dalam ayat berkaitan. Wak Samad sudah terlalu tua Dalam ayat (1) [Wak Samad] merupakan subjek frasa nama yang diikuti oleh predikat frasa adjektif. Contoh : (1) . Namun. 44 . Frasa adjektif bertugas sebagai predikat dalam susunan ayat biasa. frasa adjektif boleh terdiri daripada satu kata adjektif atau beberapa kata yang mengandungi kata adjektif dengan kata bantu dan penguat sama ada dihadapan atau di belakangnya. penguat juga boleh hadir sama ada di belakang atau di belakang kata adjektif. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu dan penguat sebagai binaan dan unsur pengisian dalam frasa adjektif.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. Dalam hal ini. [sudah + terlalu + tua] merupakan predikat yang terbina daripada unsur-unsur berikut : [kata bantu + penguat + kata adjektif] Unsur pengisi dalam frasa adjektif juga dapat dilihat dalam contoh-contoh di bawah: Kata Bantu sudah belum masih Penguat terlalu sangat terlalu amat Kata Adjektif tua prihatin masak awal baik Penguat benar - Dalam contoh-contoh di atas.

Tanamannya subur. 7. Salim sangat rajin. Contoh: (2) .2 Binaan Kata Adjektif Dua Perkataan Binaan dua perkataan adjektif merupakan asas kepada pembentukan frasa adjektif yang menggunakan dua kata adjektif dalam ayat Pola binaannya boleh terdiri daripada yang berikut: (i) kata adjektif + kata adjektif (unsur keserasian makna) contoh : letih lesu cantik molek lemak manis penat lelah (i) kata adjektif + kata adjektif (makna berlawanan) contoh: jatuh bangun hidup mati baik buruk susah senang pahit maung 45 .1. (5) . (6) . Penglihatannya kabur.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. Dia kelihatan ceria. Guru pelatih itu cergas (4) . (3) .1.1 Binaan Kata Adjektif Satu Perkataan Binaan jenis ini merupakan asas kepada pembentukan frasa adjektif yang menggunakan satu kata adjektif dalam ayat.

(13) . (11) .  Penguat belakang pula merupakan kata yang terletak di belakang kata adjektif seperti sekali.2 Penguat  Kata penguat boleh hadir dalam frasa adjektif berdasarkan jenis-jenisnya. (8) .  Penguat bebas ialah perkataan yang kedudukannya bebas. (10) . (15). Kereta lembu itu lambat benar. Terdapat tiga jenis penguat: (i) Penguat hadapan (ii) Penguat belakang (iii) Penguat bebas  Penguat hadapan merupakan kata yang terletak di hadapan kata adjektif. nian (9) . benar. 46 . Percakapan orang tua itu sungguh amat kasar . Taman Bunga di istana itu indah nian. Penguat hadapan terdiri daripada kata terlalu dan paling. terlalu amat. iaitu boleh hadir di hadapan atau di belakang kata adjektif. Contoh: amat dan sungguh. (12) . Contoh: (7) . Gerakan dan gaya pesilat Malaysia tangkas sungguh. Contoh : sungguh amat. Perangai anaknya terlalu amat sopan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. Pakaian puteri itu cantik sekali. seperti dalam ayatayat berikut: (14). Rumahnya terlalu besar. Kubah masjid itu amat besar. Lukisan itu paling cantik. Unsur penguat yang hadir berderetan sebelum kata adjektif juga wujud dalam binaan frasa adjektif.

Pelajar kelas peralihan itu sungguh telah pandai. Anak sulungnya itu sungguh masih muda. 47 . (23). sungguh masih muda. Contoh: (16). Ada kata bantu tertentu yang boleh hadir sebelum atau sesudah penguat.3 Kata Bantu Dalam Frasa Adjektif Kata bantu merupakan unsur yang boleh hadir dalam frasa adjektif. (22). AKTIVITI 1. harus berdasarkan kesesuaian konteks ayat. Terdapat juga kata bantu yang boleh hadir sebelum atau selepas penguat. Kehadiran pelajar itu belum terlalu lewat. misalnya: masih amat jauh. (21). belum terlalu lewat. Pekerja baru itu belum sangat cekap.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 7. sungguh telah pandai Contoh: (19). Pekerja yang berkualiti harus cekap. (17). Sayur-sayuran dikebun itu masih belum subur. Frasa adjektif jelasnya boleh disertai oleh kata bantu sudah. Kedudukan khemah itu masih amat jauh. Anaknya sudah besar. belum sangat cekap. masih. belum. (18). (20). Bincangkan fungsi kata bantu dalam frasa adjektif.

bahawa kau juga pernah jadi anak kecil hidupmu sangat sederhana kautidur berselimutkan langit gelap impianmu sangat suram. sepak. Barangkali kau sudah lupa wahai rejim zionis.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU LATIHAN 1. di bumi Gaza ini. dan pijak lantaran amarah yang membakar hati lantas kau tegar menyusun langkah pantas. letih lesunya. jatuh bangunnya. hatinya cemas langkahnya kian tidak cergas. menampar muka mendabik dada langkahmu pantas sungguh. penat lelahnya dihiasi air matanya berderai tangisnya mohon belas kasihan sedu-sedannya tanda kesedihan wajahnya pucat. Senaraikan frasa adjektif dalam petikan sajak di bawah. Mungkin rasa ihsan sudah terhakis dari dalam dirimu hingga kau mudah keliru antara langkah. 48 . injak. SAJAK : SEBUAH PERSOALAN Mengapa harus kau pijak kaki anak kecil itu? yang hanya semalam belajar bertatih dan jatuh kembali. Oleh: ESA ALHAJ Johor Bahru. untuk memijak sesiapa jua dengan mata yang merah menyinga. hingga akhirnya kau terpijak kakimu sendiri dan jatuh tersungkur menyembah bumi.

PTS Professional Publishing Sdn.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. 49 .al (2006) Sintaksis.Bhd. Kuala Lumpur. Bahasa Melayu II. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka.al (2008) Tatabahasa Dewan. Binaan Dan Fungsi Perkataan Dalam Bahasa Melayu.Bhd. Hashim Hj. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn.Bhd.Musa (1993). Nik Safiah Karim et. Abdullah Hassan et. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn.

unsur predikat yang terdapat dalam frasa objektif dapat diikuti oleh ayat komplemen yang mewujudkan ayat majmuk. Harus dijelaskan bahawa frasa adjektif mempunyai ketentuan sama ada boleh hadir selepas subjek sebagai predikat. boleh hadir selepas frasa nama sebagai penerang. Dalam perbincangan ini. 50 . boleh hadir selepas kata kerja sebagai keterangan dan. Selain itu. kita akan melihat pola-pola frasa adjektif yang berkaitan dengan susunan frasa dalam ayat serta frasa adjektif dan ayat komplemen. Hal yang kepelbagaian elemen kata sifat atau kata adjektif memberikan impak dalam pembentukan frasa adjektif yang berfungsi sebagai predikat dan juga unsur keterangan dan unsur penerang dalam predikat.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 8 Frasa Adjektif Bahasa Melayu   Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut: Frasa Adjektif Bahasa Melayu   Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen Frasa adjektif dalam bahasa Melayu seterusnya mempunyai peranan yang besar dalam mengungkapkan kata sifat secara luaran dan dalaman berdasarkan konteks kata-kata adjektif tertentu demikian membuktikan bahawa dalam binaan frasa dan ayat.

anda seharusnya dapat:   Menghuraikan binaan frasa adjektif dengan unsur pengisi. penguat dan kata bantu. 51 . Dalam susunan ayat biasa.(1.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. Frasa adjektif dalam bahasa Melayu terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mewakili kata sifat atau kata adjektif sebagai kata intinya. frasa adjektif berfungsi sebagai predikat.2) Menghuraikan ayat komplemen. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa adjektif dan elemen berkaitan dengan susunan frasa serta ayat komplemen.(1.2) KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Adjektif Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen 8.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa.

[sudah + usang] merupakan predikat yang terbina daripada unsur-unsur berikut : [kata bantu + kata adjektif] Ayat (1) boleh disongsangkan menjadi seperti berikut: (1) (a) Sudah usang stadium itu. Contoh-contoh lain: (2). (susunan biasa ) (3) (a) Merah tua warna bola itu. Frasa melengkapkan sesuatu ayat.1. Dalam hal ini. (susunan songsang) [predikat + subjek] 52 . [predikat + subjek] Frasa predikat yang mendepani subjek sudah berpindah tempat melalui proses penyongsangan. (susunan biasa) (2) (a) Putih bersih kulitnya (susunan songsang) [predikat + subjek] (3). frasa adjektif boleh terdiri daripada satu kata adjektif atau beberapa kata yang mengandungi kata adjektif dengan kata bantu dan penguat sama ada di hadapan atau di belakangnya. Kulitnya putih bersih. Stadium itu sudah usang.1 Susunan Frasa Adjektif dalam Ayat ialah frasa yang terdiri daripada kata adjektif sebagai unsur adjektif merupakan komponen penting dalam proses Frasa adjektif intinya. Dalam binaan predikat. Contoh: (1) . Warna bola itu merah tua. Dalam ayat (1) [stadium itu ] merupakan subjek frasa nama yang diikuti oleh predikat frasa adjektif. Contoh : 8.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 8. Hal yang demikian bersesuaian dengan fungsi kata bantu dan penguat sebagai binaan dan unsur pengisian dalam frasa adjektif.1 Frasa Adjektif Sebagai Predikat Predikat dalam sesuatu ayat boleh terbina daripada frasa adjektif. Dalam hal ini. frasa adjektif juga boleh hadir selepas subjek sebagai predikat.

Kucing itu berenang berpidato mengalir beraksi berlari sangat pantas. laju. Air sungai itu (7). hebat sekali.1. Fungsinya ialah sebagai penerang kepada kata nama.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 8.3 Frasa Adjektif Sebagai Penerang Kata Nama Frasa adjektif boleh hadir selepas kata nama dan frasa nama. Hal yang demikian merupakan fungsi asas kata adjektif yang memerihalkan sifat dan adjektif bagi keterangan kata kerja. Amira (5). Pelajar itu (6). lancar sekali.2 Frasa Adjektif Sebagai Keterangan Frasa adjektif yang hadir selepas frasa kerja akan berfungsi sebagai keterangan. Pemuzik (8).1. 8. Frasa Nama Kata Nama kereta warna baju madu pangkat kain benang kelapa pinang besar merah kelabu asli tinggi licin kasar muda masak 53 Kata Adjektif . Contoh: Subjek Predikat Frasa Kerja Keterangan (Frasa Adjektif) (4). deras sekali.

Kesannya. ayat komplemen. Bincangkan fungsi susunan frasa adjektif dalam sesuatu ayat. Zulmazran Zulkifli yakin bahawa pasukan Malaysia akan meraih pingat emas dalam acara boling. (12). Peserta kursus sedar bahawa mereka harus tidur di khemah sementara. (10). Predikat Subjek Frasa Kerja Keterangan (Frasa Adjektif) 54 . Contoh: tersebut akan menjadi ayat (9). Ketua kampung itu percaya bahawa anak buahnya memberikan sokongan padu. Dia insaf bahawa dia perlu meningkatkan kualiti ibadahnya. Bina 10 ayat berdasarkan pola binaan ayat di bawah ini. AKTIVITI 1.2 Frasa Adjektif dan Ayat Komplemen Frasa adjektif yang berperanan sebagai predikat dalam ayat boleh diikuti oleh ayat komplemen.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU kitab tebal 8. (11). LATIHAN 1.

Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. 55 .Bhd.Bhd. Siti Hajar Abdul Aziz (2008).al (2008) Tatabahasa Dewan. Nik Safiah Karim et.Bhd. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. Abdullah Hassan et.al (2006) Sintaksis.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Bahasa Melayu II. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn. Kuala Lumpur. PTS Professional Publishing Sdn.

kita akan melihat pola-pola frasa sendi nama yang berkaitan dengan susunan frasa dalam ayat .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU TAJUK 9 Frasa Sendi Nama Bahasa Melayu  Binaan Frasa Sendi Nama  Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat  Penggunaan Kata Sendi Nama Secara Umum SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut: Frasa Sendi Nama    Binaan Frasa Sendi Nama Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat Penggunaan Kata Sendi Nama Secara Umum Frasa sendi nama dalam bahasa Melayu seterusnya mempunyai peranan yang utama dalam melengkapkan satu binaan dalam ayat yang terdiri daripada satu kata sendi nama dan satu frasa nama dalam ayat. Ini membuktikan bahawa kepentingan elemen kata sendi nama menjadikan fungsi frasa sendi nama sebagai asas pembentukan predikat yang mempunyai pola FN+ FSN ( Frasa Nama + Frasa Sendi Nama). 56 . Dalam perbincangan ini. Selain itu. Frasa sendi nama mempunyai mempunyai potensi untuk hadir sebelum frasa nama atau sebelum kata nama arah diikuti oleh frasa nama. unsur predikat frasa sendi nama juga akan dibincangkan dalam bab ini.

1) Menganalisis binaan dan kedudukan frasa sendi nama dalam ayat.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. anda seharusnya dapat: Menjelaskan definisi dan binaan frasa sendi nama(1.6) KERANGKA TAJUK-TAJUK Frasa Sendi Nama Binaan Frasa Sendi Nama Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat Penggunaan Kata Sendi Nama 9. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep frasa sendi nama dan elemen berkaitan dengan binaan frasa sendi nama dalam ayat. 57 .(1. Frasa sendi nama dalam bahasa Melayu daripada terdiri beberapa perkataan yang mewakili kata sendi atau kata adjektif sebagai unsur binaan frasanya.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa.

Contoh: Frasa Sendi Nama Kata Sendi Nama di ke dari daripada kepada untuk dengan sejak tentang Frasa Nama gimnasium sekolah pusat tuisyen aluminium Tuan Jana Khatib ibu kemewahan semalam klorofil 58 . Frasa sendi nama juga boleh didahului oleh kata bantu sama ada kata bantu ragam atau kata bantu aspek.1 Kata Sendi Nama + Frasa Nama Frasa dalam sesuatu ayat boleh terbina daripada frasa sendi nama dengan pola kata sendi nama + frasa nama ( KN+ FN). dengan. ke. Contoh : 9. (Abdullah Hassan et.1 Binaan Frasa Sendi Nama ialah frasa yang terdiri daripada kata sendi nama yang Frasa sendi nama boleh bergabung dengan kata nama dalam membentuk kesatuan frasa. pada. Antara kata sendi nama yang sering digunakan ayat ialah di. tentang.oleh. daripada . hingga. (Nik Safiah Karim et. akan bagi. dari.1. Frasa sendi nama terbina daripada ayat yang mempunyai satu kata sendi nama dan satu frasa nama yag menjadi pelengkap dalam binaan frasa sendi nama itu. kata sendi nama hadir sebagai satu perkataan di hadapan suatu frasa nama. untuk.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 9.2008) Frasa sendi nama pada asasnya terbina apabila sesuatu kata sendi diikuti oleh kata nama. sampai. dan sebagainya.al 2006).kepada .al. Dalam hal ini.

Frasa Sendi Nama Kata Sendi Nama Frasa Nama Kata Nama Arah (i) di di (ii) ke ke (iii) dari dari atas luar bawah 59 Frasa Nama pentas pentas garisan garisan rumah rumah Keterangan pada saat itu. dengan bergaya dengan kayu - .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU sampai bagi siang ayah 9.1.3 Kata Sendi Nama + (Kata Nama Arah) + Frasa Nama + (Keterangan) Binaan frasa nama boleh juga terdiri daripada kata sendi nama diikuti oleh frasa nama dan keterangan.2 Kata Sendi Nama + (Kata Nama Arah) + Frasa Nama Frasa sendi nama boleh wujud di hadapan frasa nama (didahului satu unsur kata nama arah).1. Kata nama arah dan keterangan boleh hadir dan boleh digugurkan mengikut kesesuaian ayat. Selain itu. Frasa Sendi Nama Frasa Nama Kata Sendi Nama Kata Nama Arah Frasa Nama (i) di (i) di (ii) ke (ii) ke (iii) dari (iii) dari dalam dalam belakang - takungan takungan kolam kolam pentas pentas 9. frasa sendi nama juga berpotensi untuk hadir tanpa kata nama arah.

frasa sendi nama berfungsi sebagai unsur keterangan. Yushiro dari bandar raya Tokyo.(keterangan tujuan) (13).Sultan Mansur Syah hadir dengan permaisurinya. (4). Unsur keterangan ini pada asasnya bertindak menerangkan keperihalan maksud predikat frasa kerja.(keterangan penyertaan) (12) Anda wajar mengawal emosi demi kesejahteraan diri. frasa sendi nama hadir selepas subjek. (6). 9.(keterangan hal) (11).2 Kedudukan Frasa Sendi Nama dalam Ayat Frasa sendi nama mempunyai fungsi dalam predikat sesuatu ayat. frasa adjektif dan frasa nama. (keterangan bandingan) (8) Dahlan memasak pada waktu petang. 9.1 Predikat Frasa sendi Nama Dalam susunan ayat biasa. Ahmad ke sekolah setiap hari.(keterangan tempat) (10). Bahaman daripada keluarga seni. Dalam sesetengah ayat lain.2. Kerusi itu daripada kayu jati.2 Frasa Sendi Nama sebagai Keterangan Unsur keterangan dalam sesuatu ayat boleh diwakili oleh frasa sendi nama. Contoh: (1). unsur keterangan ini boleh hadir secara pilihan mengikut kesesuaian konteks ayat berdasarkan rumus tatabahasa. (5).Hang Tuah menikam lanun dengan keris.Ayah berbincang tentang hal pertunangan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU 9.2.(keterangan cara) 60 . Kolam ikan di tepi taman. (3). (2). Contoh: (i) Keterangan bagi frasa kerja Contoh: (7) Budin meniup saksofon seperti pemuzik profesional. Namun. Hadiah ini untuk ibu Zarina. (keterangan masa) (9) Marini berehat di tepi pantai.

(keterangan bandingan) (15) Profesor itu cekap dalam bidang bioteknologi.(keterangan tujuan) (21) Keris itu diperbuat daripada besi. (keterangan pembuat) 9. frasa sendi nama dengan kata hubung dari boleh digugurkan secara pilihan unsur kedua. Contoh: (23) Dia mundar-mandir di dalam dan di luar bangunan itu.3 Penggunaan Kata Sendi Nama Dalam penggunaan kata sendi nama dalam ayat. (keterangan masa) (17) Kita harus pantas supaya tidak ketinggalan. (26) Nadia Chin Abdullah bukan ke Australia tetapi ke Austria. terdapat dua unsur kata sendi nama yang serupa boleh digabungkan dalam bentuk setara dengan menggunakan kata hubung dan. (24) Zulfadli makan dengan adiknya atau dengan abangnya? (25) Pak Cik Ali bekerja bukan di kebun tetapi bekerja di pejabat peguam. (keterangan tempat) (19) Batu permata itu adalah dari zaman Dinasti Ming (keterangan asal) (20) Ridwan sudah membeli songkok untuk majlis tersebut. Dalam ayat (23).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (ii) Keterangan bagi frasa adjektif Contoh : (14) John segak seperti model. atau. (keterangan tujuan) (iii) Keterangan bagi frasa nama Contoh: (18) Bangunan di Kuala Lumpur sungguh tinggi. (keterangan hal) (16) Dia rabun pada waktu malam. (keterangan sumber) (22) Lagu oleh Dato’ Mokhzani telah menarik perhatiannya.mandir di dalam dan luar bangunan. tetapi. (28) Zulfadli makan dengan adiknya atau abangnya? 61 . Ayat baharu setelah pengguguran kata sendi nama pada unsur kedua ialah: (27) Dia mundar.

frasa sendi boleh berfungsi sebagai predikat dan keterangan dalam ayat. terdapat kata sendi yang boleh berfungsi sebagai kata bantu aspek. Bincangkan unsur-unsur yang terdapat dalam frasa sendi nama. AKTIVITI (Aktiviti kumpulan) 1. (akan sebagai kata sendi) Namun.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU (29) Tuan Haji Ali bekerja bukan di kebun tetapi di pejabat peguam. Pada asasnya. perkara tersebut ditunjukkan sebagai contoh penggunaan kata sendi yang boleh hadir dalam keadan lebih daripada satu situasi. (akan sebagai kata bantu aspek) (32) Diana sayang akan kucingnya. Namun dalam beberapa keadaan. Keadaan ini dapat dipermudahkan dengan melihat kedudukan dan fungsinya dalam ayat. 62 . dalam perbincangan ini. Ini berlaku pada perkataan ’akan’. (30) Nadia Chin Abdullah bukan ke Australia tetapi Austria. Contoh : (31) Diana akan ke Kuala Lumpur.

BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU LATIHAN (Aktiviti individu) 1. Bina 10 frasa dengan pola binaan frasa sendi nama berdasarkan jadual di bawah. Frasa Sendi Nama Frasa Nama Kata Sendi Nama Kata Nama Arah Frasa Nama Keterangan 63 .

Nik Safiah Karim et.Bhd. Kuala Lumpur.al (2006) Sintaksis.al (2008) Tatabahasa Dewan.Bhd. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn. PTS Professional Publishing Sdn. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn.Bhd. 64 . Abdullah Hassan et.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). Bahasa Melayu II.

2008). frasa . Dalam perbincangan ini. Frasa. 65 . ayat dasar atau ayat inti merupakan ayat yang terdiri daripada ayat penyata.dan perkataan. perintah dan seruan dan sebagainya. Klausa. ayat tunggal dan tidak ketinggalan unsur yang berkaitan dengan susunan klausa. Klausa. Perkataan Ayat Dasar Ayat Tunggal Ayat Bahasa Melayu Ayat dalam bahasa Melayu boleh terbentuk daripada satu perkataan atau beberapa perkataan yang pengucapannya dimulakan dan diakhiri dengan kesenyapan. kita akan melihat pola-pola ayat dasar. frasa. frasa dan perkataan mempunyai fungsi yang utama dalam pembentukan ayat.al. serta mengandungi intonasi yang sempurna. dan perkataan dalam ayat .BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Ayat Bahasa Melayu  Ayat. Perkataan  Ayat Dasar  Ayat Tunggal TAJUK 10 SINOPSIS Tajuk ini akan membolehkan anda mengetahui perkara-perkara berikut:    Ayat. Selain itu. Kajian tentang ayat membuktikan bahawa kepentingan klausa. Ini berbeza dengan ayat tunggal yang terdiri daripada ayat tanya. (Nik Safiah Karim et. Frasa. Ayat terdiri daripada binaan klausa.

(Nik Safiah Karim et. serta mengandungi intonasi yang sempurna. 10. Klausa.0 Kandungan Isi Anda perlu mengetahui bahawa. Perkataan Ayat Dasar Ayat Tunggal 10. 66 .al. 2008).6) KERANGKA TAJUK-TAJUK Ayat Bahasa Melayu Ayat. Frasa.1 Ayat Ayat boleh terbentuk daripada satu perkataan atau susunan beberapa perkataan yang pengucapannya dimulakan dan diakhiri dengan kesenyapan.1) Menganalisis binaan ayat dasar dan ayat tunggal. Perbincangan juga akan berkisar pada aspek ayat dasar (ayat inti) dan juga ayat tunggal. frasa dan perkataan. kandungan isi untuk topik ini meliputi huraian tentang konsep ayat.(1.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir unit ini. ayat dasar dan ayat tunggal (1. anda seharusnya dapat:   Menjelaskan definisi klausa. frasa. klausa.

Subjek menyebut sesuatu perkara. Sekolah di tepi laut. sekolah ialah komponen subjek ayat. yang menjadi konstituen dalam ayat. Setiap satu kelompok tersebut mengandungi sekurang-kurangnya dua bahagian iaitu subjek dan predikat.menceritakan tentang subjek ayat. Dalam ayat (1) sekolah terdiri daripada kelompok perkataan yang menjadi pokok perbincangan. Predikat pula menerangkan tentang perkara yang telah disebutkan dalam predikat iaitu menerangkan tentang rumah. Sementara.al (2006). 2008) Klausa tergolong kepada dua jenis iaitu: (i) Klausa bebas (ii) Klausa tak bebas Klausa bebas ialah klausa yang terdiri daripada sekumpulan perkataan yang maknanya boleh berdiri sendiri dan boleh bersifat sebagai ayat lengkap apabila diujarkan dengan intonasi yang sempurna.Maksud ayat tersebut ialah hal sebuah sekolah yang terletak di tepi laut. Dalam ayat (2) rumah ialah kelompok perkataan yang menjadi subjek dalam ayat tersebut. (Nik Safiah Karim et. langsir biru yang tergolong dalam kelompok kedua ialah predikat bagi ayat tersebut yang menerangkan tentang keadaan rumah besar tersebut. 10. Klausa boleh diumpamakan ayat dalam ayat (Abdullah Hassan et. kereta dan seumpamanya. ayat terdiri daripada perkataaanperkataan yang disusun dalam susunan dan kelompok-kelompok tertentu. baju. Malah sebenarnya. (2) Rumah langsir biru. di tepi laut. baju.al. 67 .2 Klausa Klausa ialah satu rangkaian perkataaan yang mengandungi subjek dan predikat . Setiap kelompok perkataan disusun dengan lengkap. Dalam kumpulan perkataan kedua. kereta dan seumpamanya. seperti rumah. Susunan yang lengkap mempunyai makna yang lengkap.al 2006). Contoh : (1).BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Menurut Abdullah Hassan et.

kerana cekap menguruskan perniagaan. Klausa bebas juga disebut sebagai klausa utama. Frasa digunakan bagi membina ayat.al. et. Berdasarkan contoh : Majid kaya [klausa bebas] [klausa utama] Oleh itu.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Contoh : klausa 1 : Majid kaya (klausa bebas) klausa 2 : kerana cekap menguruskan perniagaan (klausa tak bebas) Ayat sempurna: klausa 1 + klausa 2 = Majid kaya kerana cekap menguruskan perniagaan. Ayat ini akan dipenggal sebahagiannya untuk melihat rumus struktur frasa. pembentukan klausa bebas adalah berdasarkan ciri klausa yang mampu mendokong makna lengkap serta mendokong ciri –ciri ayat yang sempurna. [ klausa tak bebas] 10. frasa didapati merupakan unsur yang terletak di bawah klausa. Contoh ayat : sehelai baju kurung di dalam almari.3 Frasa Frasa ialah unit yang boleh terdiri daripada satu susunan yang mengandungi sekurang-kurangnya dua perkataan. Dalam struktur binaan ayat. Frasa baju sehelai baju baju kurung sehelai baju kurung 68 . Frasa ialah unsur terkecil dalam bidang sintaksis. (2006). ataupun satu perkataan yang berpotensi untuk diperluas menjadi dua perkataan atau lebih. (Nik Safiah karim.al 2008) Frasa nama boleh terbentuk daripada satu perkataan atau lebih (Abdullah Hassan et.

kata 10. pucat. dan sebagainya.4 Perkataan Perkataan ialah konstituen kepada frasa. ayah. gempal. ke kedai. melukis. Perkataan mempunyai beberapa golongan tertentu seperti kata nama. kata kerja. kereta adalah perkataan yang mendokong makna tertentu. hubung. Bentuk frasa satu perkataan ialah baju. sehelai baju kurung. menendang Kata adjektif : kurus. daripada besi kata adjektif. kata sendi nama. Seremban. 2008) Bentuk-bentuk perkataan seperti sekolah. Ayat dasar mempunyai empat pola asas iaitu: Pola 1 : FN + FN Pola 2 : FN + FK Pola 3 : FN + FA Pola 4 : FN + FS 69 .5 Ayat Dasar Ayat dasar ialah ayat yang menjadi sumber atau dasar bagi pembentukan ayatayat lain berdasarkan rumus-rumus tatabahasa. tidur. orang. Perkataan adalah bentuk bahasa yang mengandungi makna atau fungsi nahu (Abdullah Hassan et. baju kurung. dari Johor. frasa yang asas iaitu baju kurung telah diperluaskan melalui pancangan ke dalam sebuah frasa yang lain hingga terbentuknya frasa sehelai baju kurung.al . baju. Bentuk tersebut diperluas menjadi sehelai baju. taman kata kerja : makan.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Frasa di atas berasaskan satu binaan ayat (FN+FS) : Sehelai baju kurung di dalam almari. Semua ayat yang terbina secara lengkap sebenarnya dapat dikesan dasar atau inti ayat yang menjadi landasan dalam sesuatu binaan ayat. Contoh: kata nama: pelajar. kata tugas dan sebagainya. tampan kata sendi nama : di rumah. Jadi. 10.

Jelas bahawa ayat tunggal terbina secara mudah dengan hanya mempunyai konstituen satu subjek dan satu predikat. Namun. ke kedai runcit. binaanbinaan tersebut harus masih tergolong dalam bentuk frasa. ayat perintah ayat seruan dan sebagainya. sedang berehat di bilik sungguh pandai di Pusat Islam Kuala Lumpur. (2) (3) (4) Bapa saudara Ali Peninju itu Darwis Wahab pensyarah. Ayat tunggal juga sebenarnya mempunyai satu klausa yang hadir mewakili satu subjek dan satu predikat tersebut. 10. membaca kitab jawi.6 Ayat Tunggal Ayat tunggal ialah ayat yang mempunyai satu subjek dan satu predikat. 70 Predikat . Malah binaan ayat tunggal mempunyai persamaan dengan ayat dasar. ayat dasar terdiri daripada ayat penyata. Contoh: Pola Pola 1 (FN + FN) Pola 2 (FN + FK) Pola 3 (FN + FA) Pola 4 ( FN + FS) Subjek Harun Jurulatih Adik Marlina Muzium warisan Predikat pesilat amatur negara.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Pola Pola 1 (FN + FN) Pola 2 (FN + FK) Pola 3 (FN + FA) Pola 4 ( FN + FS) Subjek Harun Jurulatih Marlina Muzium Predikat pesilat amatur. Komponen frasa boleh mengandungi satu perkataan atau lebih. Namun. yang membezakan ayat tunggal dengan ayat dasar ialah ayat tunggal terdiri daripada ayat tanya. sangat tangkas. sedang berehat. Contoh: Subjek (1). Sementara. sungguh pandai di Pusat Islam. Ayat tunggal terbina daripada ayat dasar.

Berdasarkan contoh-contoh ayat tersebut. Nyatakan perbezaan antara ayat dasar dan ayat tunggal. jelas didapati bahawa subjek dan predikat dalam ayat dasar boleh bertukar ganti mengikut keperluan dan keutamaan penutur bahasa. Contoh: (5) (a) Mariam ke pasar raya hari ini. (b) Ditebangnya pokok kayu itu. Bina lima ayat aktif dan tukarkan ayat tersebut menjadi ayat pasif LATIHAN 1. Jelas. 2. 71 . proses sedemikian menggambarkan sifat bahasa Melayu yang dinamik dalam pelbagai aspek bahasa dan rumus tatabahasa. (7) (a) Kuih itu dimakannya.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU Dalam proses binaan ayat tunggal ini . Nyatakan unsur-unsur klausa dalam ayat bahasa Melayu dengan memberikan contoh-contoh yang sesuai. (b) Di dalam almari baju itu. AKTIVITI 1. terdapat juga proses penyongsangan seperti predikat mendahului subjek seperti dalam ayat songsang. (b) Ke pasar raya Mariam hari ini. (b) Dimakannya kuih itu. (8) (a) Pokok kayu itu ditebangnya. (6) (a) Baju itu di dalam almari.

Bhd. Nik Safiah Karim et. Petaling Jaya: Oxford Fajar Sdn.Bhd. Kuala Lumpur : Dewan Bahasa dan Pustaka. 72 . Bahasa Melayu II.al (2006) Sintaksis.Bhd. Pahang:PTS Professional Publishing Sdn.al (2008) Tatabahasa Dewan. PTS Professional Publishing Sdn.BMM3110 SINTAKSIS BAHASA MELAYU BAHAN BACAAN Abdullah Hassan (2005) Linguistik Am. Siti Hajar Abdul Aziz (2008). Abdullah Hassan et. Kuala Lumpur.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful