Konsep Peluasan Kuasa Asing Pengenalan Istilah peluasan kuasa asing sebenarnya hanya akan muncul apabila sekurangkurangnya

terdapatdua kuasa pentadbiran atau kerajaan dengan salah satu kuasa itu memasuki hal-hal pentadbiranatau mencampuri, menguasai hak pemerintahan satu kuasa lagi. Selalunya juga, peluasan kuasaini merujuk kepada aspek politik pentadbiran dan bukan merujuk khusus kepada aspek-aspek perdagangan kerana ia melibatkan sial kedaulatan pemerintahan sesebuah negara atau kerajaan. Latar belakang peluasan kuasa asing 1. Tanah Melayu Selalunya, peluasan kuasa asing di Tanah Melayu sering kali merujuk kepada kehadirankuasa-kuasa barat seperti Portugis, Belanda, British dan Jepun. Peluasan kuasa ini boleh berlaku sama ada melalui penaklukan mahupun melalui perjanjianperjanjian yangditandatangani.Semenjak awal abad ke-16, Melaka telah ditawan oleh kuasa Portugis. Penawananini bermakna penguasaan kuasa asing Portugis terhadap hal-hal pentadbiran orang Melayu disamping pengenalan beberapa unsur asing yang sedikit sebanyak telah meresap ke dalam budaya orang Melayu.Kehadiran kuasa Belanda juga memberi kesan terhadap Tanah Melayu. Kuasa inimenggantikan kuasa Portugis di Melaka tetapi tidak seperti Portugis, mereka hanyamenumpukan perhatian dalam hal-hal ekonomi.British merupakan kuasa asing yang memberi pengaruh yang paling kuat dalam hal pentadbiran dan segala aspek yang lain. Pada awalnya, mereka hanya bertujuan untuk menjalankan kegiatan ekonomi, namun atas dasar keutamaan dengan China, maka mereka pun mula menukar dasar mereka daripada tidak campur tangan kepada campur tangan. 2. Sarawak Peluasan kuasa asing di Sarawak lebih merujuk kepada pihak British di mana seorang bekastentera Syarikat Hindia Timur Inggeris (SHTI), James Brooke telah dilantik oleh PangeranMuda Hashim sebagai “Raja Sarawak”. Kedudukannya ini kemudian diperturunkan kepadaanaknya. Apabila sampai ke tangan Vyner Brooke, baginda telah menyerahkan kuasanyakepada rakyat Sarawak melalui Majlis Tertinggi dan Majlis Negeri dengan pengisytiharaanPerlembagaan Sarawak pada tahun 1941. Kemudian, Sarawak manjadi tanah jajahan British pada tahun 1946. 3. Sabah Pada mulanya, Amerika berdagang dengan Sabah melalui perjanjian yang dibuat pada tahun1850. Melalui perjanjian, C. Lee Moses mendapat tanah pajakan daripada Sultan Brunei.Moses telah memberikan tanah tersebut kepada William Torrey. Beliau mengusahakantanaman kopi tetapi tidak berjaya dan kawasan itu dijual kepada Baron Von Overbeck danAlfred Dent. Kompeni Overbeck and Dent kemudian membentuk kompeni British untuk menarik palabur British. Overbeck tidak dapat menyertai kompeni ini kerana dia bukanrakyat British. Dent mendapat piagam daripada British dan sebuah kompeni yang bernamaKompeni Berpiagam Borneo

Kompeni memerintahSabah sehingga tahun 1946 kemudian diserahkan kepada Kerajaan British. memajukan industri perkapalan dan mengadakan akta perkapalan yang menafikan hak berdagang di koloni untuk kuasa-kuasa asing. mekantilisme merupakan dasar yang mementingkan 3K iaitu kekuasaan. Kebajikan rakyatdalam negara induk pula diperolehi dengan meluluskan akta-akta yang dapat meningkatkan produktiviti negara antaranya Apprentice Act 1563 dan Poor Law 1600 di England. Kita juga boleh mengatakan bahawadasar imperialis itu bermula atau berasaskan kepada konsep mekantilisme. Kekuasaan pula diperolehi denganmembesarkan angkatan tentera. menjadi semakin kaya setiap tahun disebabkan oleh negaralain. hak untuk mentadbir dan menguasai sesuatu kumpulan masyarakat telahdiambil alih oleh satu lagi kuasa baru iaitu kuasa imperialis. Seperti dasar mekantilisme. Mekantilisme All The Best Mekantilisme merupakan satu dasar di mana kekayaan diukur dengan wang emas dan perak danobjektif utamanya adalah untuk meningkatkan kuantiti wang dan galian berharga dalam sesebuahnegara.Secara ringkas. Kemunculan Kuasa Asing Pengenalan Kuasa asing di Tanah Melayu sering kali merujuk kepada kuasa-kuasa barat seperti Belanda. Kolonialisme Kolonialisme merupakan satu dasar menguatkuasakan atau mengekalkan kekuasaan atau pemerintahan atas negeri jajahannya.kekayaan dan kebajikan.Kemakmuran yang dimaksudkan oleh golongen mekantilisme ialah berdasar kepada penduduk yang ramai. Kekayaan diperolehi dengan mengusai koloni dan mengadakanimbangan perdagangan yang memihak kepada negara induk. Faktor yang mendorong mereka ke . Maknanya konsep kolonialisme itu merupakanlanjutan kepada usaha imperialisme dalam erti kata pengukuhan kepada usaha penjajahan. Kemunculan kuasa asing di Tanah Melayu merupakan hasil daripada penjelajahan dan penerokaan kawasan-kawasan baru di dunia oleh negara-negara itu sejak kurunke-15 dan ke-16.Portugis dan British. kolonialisme pula adalah tindakan yang mencampuri hal-hal dalamannegara atau kerajaan yang telah dijajah itu. Dalamerti kata yang lain. pekerjaan yang menguntungkan bagi seluruh penduduk semata-mata. Imperialisme Imperialisme ialah dasar atau tindakan sesebuah negara menjajah atau mengenakan kuasa pemerintahannya ke atas negara-negara lain.Utara ditubuhkan pada tahun 1881. imperialisme jugamerupakan satu bentuk penjajahan malah ia lebih jelas kerana ia melibatkan kuasa politik dan pemerintahan yang secara langsung meragut kedaulatan sesebuah negara atau kerajaan. Dengan kata lain. Kalau imperialis hanyalah meletakkan kekuasaannya terhadap sesebuahnegara atau kerajaan itu. mekantilisme ialah konsep di mana hendak menjadikansesebuah negara itu kaya dan kuat. Mengikut pengertian Thomas. kolonialisme bermaksud tindakanmenjajah negara lain.

Pada 20 Mac 1602.Pada tahun 1600. Sumatera dan Jawa. Pulau Ambon. semua syarikat di Belanda disatukan menjadi sebuah Syarikat HindiaTimur Bersatu atau Vereenidge Oostandische Compagnie (VOC). ekspedisi pertama yang diketuai oleh Cornelius de Houtman belayar keTimur melalui Lautan Hindi dan melalui Selat Sunda ke Bantam. Peristiwa ini menyebabkan SHTI menutup loji-lojimereka di Hindia Timur dna berundur ke India. kemjuan dalam pengangkutan dan perhubungan dan sebagainya.Pada tahun 1751. Malah VOC juga bertujuan melancarkan peperangan ke atas raja-raja tempatan atau kuasa-kuasa asing untuk memperoleh hakhak perdagangan. Kepulauan Banda. Borneo.Menjelang tahun 1660-an.Ternate. Antara tahun 1595 dan tahun1601. Johor dan Patani. Banda. Tujuan ini telah membawa kepada persaingan di antara pedagang-pedagangBelanda dan Portugis di Asia Tenggara. VOC ini menjalankan perdagangan di Timur dan juga mendirikan kubu-kubu di jalan perairan penting untuk menguasai perdagangan di pelabuhanpelabuhan tempatan.Maluku. Belanda Negara Belanda menjadi sebuah negara yang maju dan mekmur akibat kegiatan perdagangan diEropah. Sulawesi. Portugis menjadi musuh ketat orang Belanda di Eropah dan di Timur. PerananBelanda dalam penyebaran barang-barang Timur di Eropah membolehkannya muncul sebagaisebuah negara mekantile yang mekmur. British British muncul sebagai sebuah negara mekantile pada permulaan abad ke-17. Penubuhan-penubuhanloji ini menimbulkan persaingan antara British dengan Belanda. Orang Portugis yang telah berdagang dengan Timur membenarkan Belandamenyebarkan barang-barang Timur di Eropah. Persaingan ini bertambah buruk dan memuncak apabila berlakunya peristiwa “Pembunuhan Beramai-ramai di Pulau Ambon” pada 23 Februsri 1623 dimana orang Belanda menyerang pangkalan Ambon secara mengejut danmembunuh beberapa orang Inggeris di situ. Maka. menjelang pertengahan abad ke-18.Akibat tindakan ini.Hakikat ini terbukti apabila Belanda menawan Melaka daripada Portugis pada tahun 1641 danmemaksa orang Inggeris menutup semua loji mereka di Kepulauan Melayu kecuali Bangkahuluselepas peristiwa “Pembunuhan Beramai-ramai di Ambon” pada tahun 1623.sini adalah disebabkan oleh keperluan darisegi bahan mentah. Hakikat ini jelaskelihatan apabila kerajaan Inggeris menghantar ekspedisi-ekspedisi ke Timur pada akhir abad ke-16 dan pada awal abad ke-17. Grisek. Dengan cara ini.Disebabkan persengketaan politik dan agama yang tercetus di antara Sepanyol danBelanda. . kerajaan China membenarkan SHTI berdagang di pelabuhan Canton. Acheh. Belanda dapat memonopoli perdagangan di Hindia Timur. Syarikat ini telahmenghantar ekspedisiekspedisi ke Timur di bawah pimpinan James Lancaster (1602). SHTI ditubuhkan untuk berniaga di Timur. HenryMiddleton (1605) dan David Middleton (1610) dan mendirikan loji-loji perdagangan di Bantam. Namun. Belanda menjadi orang tengah bagi barang-barang Timur di Eropah dan mendapat keuntungan yang amat besar. Hanya Bangkahulu dikekalkan sebagai ibu pejabat SHTI. orangBelanda berniat mencari jalan laut yang baru ke Timur dan berazam merebut monopoli perdagangan di situ.Pada tahun 1595. Siam. banyak ekspedisi dibiayai oleh syarikat-syarikat Belanda ke Asia Tenggara. SHTI kembali semula ke Hindia Timur kerana ia memerlukan sebuah pelabuhan serta pusat perdagangan terutamanya di sepanjang SelatMelaka untuk menjalankan perdagangan dengan negara China. Banyak lojiBelanda didirikan di Asia Tenggara terutamanya di Bantam.

Hubungan antara Sultan Abdullah dan SHTI mula tegang apabila Francis Light tidakmenghiraukan syarat yang dikemukakan oleh baginda pada bulan Ogos 1785. Atas janji-janji ini. Francis Light telah menipu Sultan Abdullah dengan memberikan janji.Walau bagaimanapun. Pembukaan Pulau Pinang. Baginda telahmenawarkan Pulau Pinang kepada SHTI untuk dijadikan pangkalan perdagangandan pelabuhan persinggahan.Antara syarat-syarat utama baginda ialah:1. Penubuhan Pusat-pusat Perdagangan oleh Inggeris diTanah Melayu Pengenalan Hasil daripada kegiatan perdagangan teh di antara China dengan British yangsemakin maju. British ingin mencari sebuah pusat perdagangan dan pelabuhanpersinggahan yang sesuai di Alam Melayu untuk membolehkannya berlabuhsemasa angin monsun dan memperlengkapkan dan mengisi bekalan mereka sertamembaiki kapal sementara menunggu masa yang sesuai untuk berlayar ke Chinalagi. British telah menduduki Pulau Pinang dengan rasminya.janji kosong. SHTI dibenarkan menduduki Pulau Pinang dengan syarat ia mengawalkawasan perairan Kedah daripada musuh.2. Kehendak ini akhirnya menyebabkan SHTI membuka satu petempatan di Pulau Pinang pada tahun 1786. Sultan Abdullah Mukarram Syah (1778-1798)telah meminta bantuan SHTI untuk menentang serangan Siam. SHTI bersetuju menerima Pulau Pinang tetapi berasakeberatan untuk memberikan jaminan perlindungan tentara bagi menentang musuhKedah. Francis Light. Namun.Langkah British (1784) untuk mengurangkan cukai import ke atas teh dari kadar 100% ke 12½%telah meningkatkan lagi kepentingan perdagangan teh dengan Canton. untuk memperlengkapkan dan mengisi bekalan serta All The Best membaiki kapal dalam pelayaran mereka ke India atau China apabila tibanya angin monsun yangsesuai.perdagangan the di antara British dengan China semakin bertambah. Sultan Abdullah membenarkan Light mendudukiPulau Pinang tetapi dengan syarat Light akan berundur jika naungan tidak diberioleh SHTI.All The Best Pada 11 Ogos 1786. sultan Kedah. 1786 Pada tahun 1780-an. Bagi mencapaimatlamatnya. SHTI tidak mempunyai sebuah pusat perdagangan dan pelabuhan persinggahan yang sesuai si antara India dengan China yang boleh memberi kemudahan berlabuhsemasa penukaran angin-angin monsun. . seorang pegawai SHTI telah menyakinkan SultanAbdullah bahawa permintaan baginda sedang dipertimbangkan walaupun beliausedar bahawa SHTI tidak akan memberi naungan kepada Kedah.

3. Perjanjian ini tidak menjanjikan perlindungan kepada sultan Kedah tetapi berjanjiakan melindungi pantai Kedah daripada serangan musuh. Ini telah menyebabkan Kedah menghalang bekalan makanan ke Pulau Pinang. Kedah mengakui kedudukan SHTI di Pulau Pinang.Beliau telah bertindak dahulu dengan menyerang dan memusnahkan angkatantentara Kedah yang berhimpun di Seberang Perai pada bulan April 1791.Baginda tidak puas hati apabila SHTI enggan membayar ganti rugi dan bantuantentera untuk melindungi Kedah daripada musuhnya iaitu Bugis dan Siam. SHTI akan membantu Kedah sekiranya Kedah diserang dari darat olehmusuhnya dan segala perbelanjaan akan ditanggung oleh Kedah.Walau bagaimanapun. Kedah akan menerima elaun tahunan sebanyak Sp$6000 selagi SHTImenduduki Pulau Pinang. Sultan Kedah menyerahkan Seberang Perai kepada SHTI. Pihak syarikat telah berunding dengan sultan Kedah dan berjayamenandatangani satu perjanjian pada tahun 1800. permusuhanmasih berterusan di antara SHTI dengan Kedah walaupun selepas Perjanjian Damai1791. sebuahwilayah yang bertentangan dengan Pulau Pinang untuk dijadikan kawasanpertanian. Syarat-syarat perjanjian 1800ialah: 1.2. SHTI bersetuju menambahkan ganti rugi daripada Sp$6000 kepada Sp$10000setahun selagi syarikat menduduki Pulau Pinang.3. SultanAbdullah mengalami kekalahan yang teruk dan terpaksa menandatangani perjanjiandamai dengan SHTI pada bulan Mei 1791.Hubungan antara Francis Light dan Sultan Abdullah bertambah buruk apabila Lighttidak mengambil sebarang langkah untuk memastikan SHTI mematuhi syarat-syarattersebut. Pengambilan Seberang Perai.Segala perbelanjaan perang hendaklah ditanggung oleh SHTI. . Akan tetapi.Sultan Abdullah berasa kecewa atas sikap Light dan membuat rancanganuntuk mengambil semula Pulau Pinang. Rancangan itu dapat diketahui oleh Light. Syarat-syarat perjanjian 1791 ialah:1. British akan membeli bekalan makanan di Kedah tanpa sebarang sekatan atascukai. 2. perjanjian damai ini tidak menjanjikan sebarangbantuan kepada Kedah untuk menentang musuhnya. Pulau Pinang telahmengalami kemajuan yang pesat dan membawa kepada pertambahan penduduk.All The Best Pertambahan penduduk ini telah menyebabkan Pulau Pinang terpaksa bergantungkepada Kedah untuk mendapatkan bekalan makanan.Oleh itu. 1800 Di bawah pentadbiran Francis Light dan penggantinya. SHTI berasa perlu untuk mengambil Seberang Perai.

Sekrang dankawasan dari Rajang hingga Tanjung Kindurong. John Herbert.Pada tahun 1890. penguasaansesuatu kawasan adalah bercorak imperialis khasnya di Sarawak. James Brooke dilantik sebagai “Raja Sarawak” oleh PangeranMuda Hashim. iaitu wakil Sultan Brunei di Sarawak. manakala Kompeni Berpiagam Borneo Utara hanyamemainkan peranannya dalam sector ekonomi di Sabah. Apa yang tidak sama ialah di Borneo.terpaksa membuka petempatan baru di Pulau Labuan. kegiatan ekonomi Sabah dijalankan oleh seorang wakilAmerika Syarikat bernama Charles Lee Moses.L. James Brooke telah melancarkan beberapa serangan ke atas petempatan pribumi dengan mendapat bantuan angkatantentera laut British.James Brooke kemudian meluaskan kuasanya ke atas Mukah yang kaya dengan sagu. Krian. Perlantikan Brookeadalah untuk membalas jasa beliau menghapuskan pemberontakan yang dicetuskan olehPangeran Indera Mahkota. telah dilantik sebagai Gabenor Sarawak oleh Raja Muda Hashim.Sultan Muizuddin pada tahun 1761.Pada tahun 1763.Pada tahun 1842. James Brooke. Antara tahun 1843 hingga 1846.Antara tahun 1853-1861. Walau bagaimanapun.Pada 24 Januari 1841.Namun.Imperialisme Britishdi Sabah dan Sarawak Pengenalan Sementara melihat penubuhan pusat perdagangan di Tanah Melayu oleh British. Walaupun beliau memajukan PulauLabuan tetapi petempatan ini terpaksa dibatalkan kerana pembukaannya bercanggah denganarahan SHTI. seorang pegawai British yang mentadbir Pulau Balambangan.James Brooke telah mendirikan kota di Sarikei dengan alasan untuk menjaga keamanan di situ.Sebelum pentadbiran KBBU. Sultan Brunei terpaksa menyerahkan beberapa kawasan kepasaJames Brooke. Sabah dikuasai oleh 2 pihak iaitu bahagian barat Sabah yang terletak di bawah Kesultanan Brunei dan bahagian Timur Sabah yang dikuasai oleh Kesultanan Sulu. Sarawak Pada tahun 1841. pihak British diberi kebenaranuntuk mendirikan pusat perdagangan dan berniaga dalam kawasan taklukan Sulu. iaitu wilayah-wilayah di Timur Kimanis.Dalam usaha mengukuhkan kuasanya di Sarawak.Kemudian. Antaranya ialah Sungai Sadong. di Sabah danSarawak juga berlakunya keadaan yang sama. C. Saribas. Dalrymple dibenarkan mendirikan pusat perdagangan di PulauBalambangan tetapi telah dimusnahkan oleh Datu Tating. Pada tahun 1865. Moses telah . Dengan itu. Rajang.Selepas mendapatkan kebenaran Sultan Brunei untuk meletakkan Mukah di bawah kuasanya. James Brooke mendapat tentangandaripada pribumi Sarawak seperti orang Iban di kawasan Saribas dan Skrang serta Sharif Sahap. saudara Sultan Israel Sulu pada tahun1775.seorang ketua lanun di Sadung. Semarahan. Menurut perjanjian tersebut. Sultan Brunei telah menyerahkan kawasan Limbang kepada RajaCharles Brooke kerana beliau mewujudkan keamanan di wilayah tersebut. seorang bekas tentera SHTI.British mula berdagang dengan Sabah apabila seorang pegawai British yang bernamaAlexander Dalrymple berjaya menandatangani perjanjian perdagangan dengan Sultan Sulu. British tidak dapat menjajah Sabah sehingga penubuha Kompeni BerpiagamBorneo Utara (KBBU) pada tahun 1881. pada tahun 1846. British dengan arahan James Brooke telah berjaya mendapatkan Labuan daripada Sultan Brunei dan dijadikan Tanah Jajahan MahkotaBritish. Keluarga Brooke telahmenduduki Sarawak dan menjadi raja putih. James Brooke telah melawat Brunei untuk mendesak Sultan Bruneisupaya mengiktirafnya sebagai wakil baginda di Sarawak. James Brooke telah memulakan pemerintahan Raja Putih di Sarawak. Sabah Sebelum British bertapak.

Oleh itu.Kini. Persaingan perdagangan di Timur .William Torrey telah datang ke Sabah untuk memajukan kawasan yang dibelinya denganmenanam tebu dan kopi di Kimanis tetapi tidak menguntungkan. Sultan Brunei menyerahkan hak kedaulatannya ke atas Sabah kepada Syarikat Overbeck dan Dent.Kemudian. seorang pedagang Amerika Syarikat di Hong Kong. Termeterainya perjanjian tersebut merupakan peristiwa paling penting dalam sejarahTanah Melayu dan juga Indonesia. tempoh konsesi selama 10 tahun itu telah tamat. C. Overbeck dan Dent pergi ke Brunei memperbaharui perjanjian dengan SultanBrunei pada tahun 1877. Kerajaan British dapatmeluaskan pengaruhnya secara tidak langsung ke atas Sabah. WilliamTorrey telah menjual secara konsesinya kepada 2 orang ahli perniagaan iaitu Baron VonOverbeck (Konsul Jeneral Austria di Hong Kong) dan Alfred Dent (seorang peniaga British). Syarat-syarat perjanjian 1877 ialah:a. Moses tidak berniatmemajukan konsesi ini lalu dijual kepada The American Trading Company yang diketuai olehWilliam Torrey. Baginda bersetuju menyerahkan haknya ke atas Sabah kepada SyarikatOverbeck dan Dent. KBBU telah memerintah Sabahdari tahun 1881 hingga tahun 1946 Perjanjian Inggeris-Belanda 1824 Pengenalan Perjanjian Inggeris-Belanda 1824 juga dikenali sebagai Perjanjian London 1824.L.mendapatkonsesi ke atas beberapa kawasan di pantai barat Sabah selama 10 tahun dengan bayaran $9500daripada Sultan Brunei – Sultan Abdul Mumin (1852-1885). Syarikat Overbeck dan Dent membuat keputusan untuk membentuk sebuahsyarikat British supaya rakyat British boleh melabur dalam syarikat itu. Perjanjian iniditandatangani untuk mengatasi masalah antara Inggeris dan Belanda yang mana hubungankeduanya sentiasa dalam keadaan tegang di samping adanya kepentingankepentingan merekasendiri. Dengan menganugerahkan piagam kepada syarikat itu. Faktor-faktor membawa kepada perjanjian 1. Pada tahun 1875.Pada masa pembelian konsesi itu. Sultan Sulu di Jolo telah menandatangani perjanjian denganOverneck dan Dent. Sultan dibayar $15000 setahun sebagai ganjaran Seterusnya pada tahun 1878. Overbeck terpaksamenjual segala bahagian konsesinya kepada Alfred Dent kerana syarikat yang akan dibentuk ituialah syarikat British dan Overbeck bukan bangsa British. Alfred Dent menjadi pemilik tunggal konsesi di Sabah dan memohon piagamdaripada kerajaan British dan Kompeni Berpiagam Borneo Utara (KBBU) ditubuhkan untuk mentadbir Sabah. b.

Kemudian. kedua-dua ini sudah tidak mempunyai perhubungan baik. Kota Jakarta telah dibakar hangus.Prusia. Negeri Belanda ialah tempat yang paling sesuai untuk digunakan oleh pihak musuh sebagai tapak untuk menyerang British.Akibat dari kejadian ini. British terpencil dari rakan-rakansekutunya yang pada satu ketika dahulu sama-sama menentang Napoleon. beberapa orang Inggeris dan Portugis telah dihukumbunuh kerana ditubuh mengadakan komplot untuk menggulingkan pemerintahBelanda di Ambon. 2. Bagi pihak Inggeris pulayang bersifat anti-Belanda ialah John Jourdain. Hubungan yang buruk ini semakin meruncing kerana terdapat pegawai-pegawai Belanda yang bersifat anti-Inggeris. Ini disebabkan kedudukan antara Negeri Belanda dengan Britishadalah berdekatan. All The Best Perselisihan sentiasa timbul atas dasar perdagangan yang diamalkan iaitu sikapBelanda yang menjalankan dasat ingin memonopoli perdagangan di Asia Tenggara.Kegiatan perdagangan mereka kemudian bertumpu di India. Austria dan Rusia mulai mengasingkan diri dari England keranaperbezaan idea dan juga disebabkan perbezaan mazhab agama. British sedar bahawa Belanda dapat menentukan masa depan Btitish. Dalam peristiwa ini. Ini membuktikan bahawa British berharap agar Belanda menjadibarisan hadapan jika terjadi sebarang peperangan.British mengharapkan Belanda dapat menjadi penyokongnnya di Eropah.manakala orang Inggeris berpendapat semua bangsa mempunyai hak dan kebebasan untuk berdagang di rantau ini. VOC yang bertapak di Betawi (1619) telah menjalinkan hubungan baik dengan raja-raja tempatan.Oleh sebab sifatnya yang anti-Inggeris menyebabkan Jan Peterzoon Coenmenyerang orang Inggeris di Jakarta dengan tujuan menghalau mereka keluardari Pulau Jawa (1619).Malahan.pihak British benar-benar mengharapkan bantuan dan persahabatan dari Belanda untuk menentang musuh.Keinginan British untuk berbaik-baik dengan Belanda jelas kelihatandalam . lalu didirikan kotayang baru dan diberi nama “Betawi”. Inidisebabkan perhubungannya dengan negara-negara Barat yang lain telahpudar. Belanda berjaya meluaskan empayarnya ke Melak (1641). British juga sedar bahawa kedudukannya di Eropah mulai terancam. Oleh itu.Sejak kedatangan pihak Belanda dan British di Timur terutamanya di Asia Tenggara padaawal abad ke-17. dalam kejadian ini. SHTIsedang mencari pangkalan perdagangan dan pangkalan tentera di rantau Asia Tenggara. Peristiwa ini telah pun terjadi padatahun 1795. British terpaksa membantu Belanda menguatkan pasukan tenteranya supaya negeri itu dapatmempertahankan diri dari serangan musuh. Contoh yang baik bagi pegawaiBelanda yang bersifat anti-Inggeris ialah Jan Peterzoon Coen dan Van derCapellan. Keadaan menjadi semakin serius apabilaberlaku peristiwa “Pembunuhan Beramai-ramai di Pulau Ambon” pada tahun1623. apabila Napoleon Bonaparte menggunakan negeri Belanda sebagai pusatgerakan tenteranya untuk menyerang British. kedua-duanya ialah Gabenor Jeneral Betawi. Selepas Perang Napoleon (1795-1815). Dasar persahabatan Inggeris-Belanda di Eropah Bagi British persahabatannya dengan Belanda adalah penting dari segi“pertahanan/keselamatan”. hubungan di antara mereka menjadi tegang danpihak British hampir menutup hampir semua lojinya kecuali di Bangkahulu diselatan pantai barat Sumatera dan berundur dari Kepulauan Hindia Timur. Oleh itu. Pada ketika itu.

Dasar-dasar Raffles di Singapura dan pertelingkahan mengenai Singapura Stamford Raffles menentang keputusan pihak British yang hendak memulangkan PulauJawa kepada Belanda. VOC telah berhutang kepada pihak British. masalah ini telah menimbulkanperang dingin antara British dan Belanda. Selainitu. Bengkahulu juga kurang strategik memandangkan kedudukannya di pantai baratSumatera terpisah daripada laluan perdagangan di Selat Melaka.Inggeris telah bersetuju untuk menyerahkan Jawa pada tahun 1816 dan MelakaAll The Best pada tahun 1818 kepada Belanda yang diperolehi melalui Surat-surat Kew 1795. Masalah kewangan Belanda Negara Belanda menghadapi krisis kewangan yang amat teruk akibat daripada Perang Napoleon. Untukmengelakkan pertempuran yang terbuka. beliau telah berjayamembuka Singapura pada tahun 1819. Akhirnya.Kerajaan British berbuat demikian sungguhpun mendapat tentangan hebatdaripada SHTI memandangkan Pulau Jawa merupakan sebuah pelabuhanperdagangan yang berpotensi. Dalam jangka masa setahun sahaja. 5.S. Pada tahun1823. Ini telah mencetuskan sati “peperangan kertas” di antara mereka antaratahun 1819 hingga 1824. Untuk mengelakkannya daripada berlaku. Raffles berpendapat bahawa Pulau Jawa amat penting bagi strategiBritish sama ada dari segi perdagangan mahupun ketenteraan. nilai perdagangan Singapura bertambah kepada $13. Kini VOC hampir dengan garis kebankrapan. Furnival. Kemajuan pesat Singapura telah menjejaskan perdagangan Belanda di Hindia Timur. Dalam keadaan ini.Konvensyen 1815 yang berlangsung selepas tamatnya Perang Napoleon. Belanda telah kehilangan perusahaan perkapalan dan perdagangannya yangdiambil alih oleh Britain.Bantahan juga dibuat oleh Gabenor Jeneral Betawi iaitu Baron Van der Capellan kepada Gabenor Jeneral India. penduduk diSingapura juga meningkat kepada 10000 orang. Apabila VOC dibubarkan pada tahun 1799. Menurut J. Belanda mengatakan Raffles mencerobohi wilayah mereka dan mengugut akan menggunakankekerasan sekiranya British enggan berundur dari Singapura. Kemajuan Singapura Gabenor Jeneral Lord Hastings menolak dakwaan Belanda memandangkan Singapuramerupakan sebuah pelabuhan bertaraf bebas yang membawa keuntungan kepada pihak Inggeris. Pulau Pinangyang dibuka pada tahun 1786 tidak lagi dapat berfungsi sebagai pusat perdagangan SHTI dirantau ini kerana kedudukannya yang jauh di utara dan di luar laluan perdagangan. Tambahan pula. nilai perdagangan melebihi $4 juta. 3. Pihak Belanda mendakwa bahawa Singapura adalah wilayah di bawahnaungannya. pihak British mengambil langkah untuk berunding dengan Belanda.2 juta. Oleh itu. hutang Belanda pada tahun 1815ialah 600 juta Florin dimana hutang terhadap British adalah sebanyak £144 juta. iaitu Lord Hastings. saudagarsaudagar SHTI di Calcutta mendesak petempatan Singapura dikekalkan. Tindakan Raffles menduduki Singapura dan membuat perjanjian dengan ketua-ketua di Singapuratelah dibantah oleh Belanda. Bantuan dan pinjaman telah diberikan oleh British. Selain itu. Dengan itu. Untukmenyelesaikan masalah hutang . Perdaganganpelabuhan-pelabuhan Belanda di Hindia Timur seperti Betawi mulai mengalami kemerosotan. Kerajaan Belandabertanggungjawab memikul beban hutang yang ditinggalkannya. Raffles berhasrat membuka sebuah pelabuhan yang berkedudukan strategik untuk bersaingdengan pelabuhan Betawi dan menyekat pengaruh Belanda di Hindia Timur.

Perpindahan hak-hak kedua-dua pihak hendaklah mula dijalankan pada 1Mac 1825. Semua penduduk di wilayah jajahan yang telah ditukarkan diberi tempohselama 6 bulan untuk menguruskan harta mereka sekiranya mereka hendakberpindah ke negeri-negeri yang mereka pilih. Belanda menarik balik bantahannya terhadap pendudukan British di Singapura.piutang ini. Belanda bersetuju tidak akan membuat sebarang perjanjian ataupelabuhan di kawasan tersebut. Syarat-syarat Perjanjian Perjanjian Inggeris-Belanda telah ditandatangani pada 17 Mac 1824 di London. wilayah itu mestilah diserahkankepada kuasa yang satu lagi.c. Wilayah-wilayah tersebut tidak boleh diberikan kepada kuasa-kuasa lain. Jika salah satu kuasa itu meninggalkannya.f. British menarik semula bantahannya terhadap pendudukan Belanda diPulau Belitong dan lain-lain kawasan.Pihak British diwakili oleh George Canning dan pihak Belanda pula diwakili olehCharles W. Bintang. b. 2. Syarat-syarat kewilayahan a. British bersetuju tidak membuat sebarang pelabuhan di Pulau-pulai Karimon.Lingga atau di pulau-pulau yang terletak di selatan Selat Singapura. Bandar dan pelabuhan Melaka serta tanah jajahannya diserahkan kepadaBritish. Bantam.d. Belanda menyerahkan semua lojinya di India serta hak istimewanya yangada kepada British. Bangkahulu di Sumatera diserahkan kepada Belanda. British bersetujutidak akan membuat tempat persinggahan atau perjanjian dengan ketua-ketua di Sumatera.h.e. British juga bersetuju tidak akan membuat perjanjian dengan ketua-ketua di pulau-pulau tersebut. Belanda telah mengambil langkahuntuk berunding dengan British bagi mencapai suatu persefahaman melaluiperjanjian selain mengelakkan pertempuran daripada berlaku. Kandungan perjanjiannya ialah: 1. .g. Belanda juga akan membayar sebanyak £100000kepada Britsh sebagai penyelesaian hutang-piutangnya. Syarat-syarat perdagangan a. Wymn.

pihak yang berkuasa tentera dan awam supaya menghormati kebebasan perdagangan.e. India dan Ceylon dengan hak masing-masing.Kedua-dua pihak bersetuju membenarkan saudagar mereka menjalankan perniagaan diKepulauan Timur. Perjanjian ini juga menyelesaikan masalah perebutan takhta Johor kerana Sultan Hussein menjadi sultan yang sah di Tanah Besar Johor dan Sultan Abdul Rahman menjadi sultan di Kepulauan Riau-Lingga. Perhubungan Inggeris-Belanda di Timur . Kedua-dua pihak hendaklah mengikuti peraturan-peraturan perdagangan di tiap-tiap kawasan. Kedua-dua pihak mestilah mengarahkan rakyat. Perjanjianini merupakan satu titik peralihan dalam perkembangan politik di KepulauanMelayu. b. Bendahara Ali diPahang juga mengambil kesempatan untuk cuba membebaskan diri dari kekuasaan Johor.f. Kesan-kesan Perjanjian 1. secara tidak langsung telah membawa kepadaruntuhnya Empayar Johor. Pembahagian Kepulauan Melayu kepada 2 lingkungan pengaruh Kesan yang nyata hasil daripada perjanjian ini ialah terbentuknya 2 kawasanpengaruh. 2. Kini Singapura dan Tanah Besar Johor dikuasai oleh British danRiau-Lingga jatuh ke bawah pengaruh Belanda. British dan Belanda kini dapat meluaskan pengaruh perdagangan danpolitik mereka di kawasan masing-masing tanpa gangguan daripada pihak lain. d. Belanda ingin menguasai kawasan-kawasan meliputi Pulau Jawa. Rakyat dari satu negeri mestilah membayar cukai tidak lebih daripadabayaran yang dikenakan kepada rakyat dari negeri yang mempunyaipelabuhan.c. 3. British mengakui monopoli Belanda terhadap perdagangan rempah diKepulauan Maluku.Sulawesi atau dengan kata-kata lain semua gugusan Kepulauan Melayu keselatan Selat Singapura. Bendahara Ali telah mengisytiharkan kemerdekaan Pahang dan Empayar Johor dikatakan runtuh sejak saat ini. manakala British menguasai kawasan-kawasan yangmeliputi Singapura. Pelabuhan-pelabuhan yang baru tidak dibenarkan ditubuhkan diKepulauan Timur tanpa mendapat pengesahan terlebih dahulu dari kerajaanmereka di Eropah. Melaka dan daerah-daerah lain di Tanah Melayu. Kedua-dua pihak mestilah menghapuskan lanun-lanun di laut sebelahtimur dan jangan membenarkan lanun-lanun menjual barang-barangdagangan mereka di kawasan atau daerah kepunyaan mereka.Pada tahun 1853. Perpecahan Empayar Johor Dengan pembahagian 2 kawasan pengaruh itu.

British mempunyai 3 bentuk petempatan iaitu Pulau Pinangyang telah ditubuhkan pada 1786. British terpaksa menelan hakikat ini dan terusmemberi bantuan kepada Belanda dan memastikan bahawa Belanda benar-benar menjadisekutu yang dapat mengimbangkan kekuatan British terutama di Eropah. masalah ini dapatdiselesaikan apabila pihak British dapat membuktikan kedudukan geografi Labuan yangsebenarnya. PulauPinang yang telah ditubuhkan sejak tahun 1786. tetapi. Kerajaan Indiatelah mengangkat Pulau Pinang menjadi “Presidency” ke-4 selepas Madras. Belanda menganggap bahawa Labuan terletak di selatan Selat All The Best Singapura dan berada di lingkungan pengaruhnya. Ketiga-tiga kawasan ini kemudian disatukan dan dipanggilsebagai Negeri-negeri Selat pada tahun 1826. Rasa benci orang Inggeris terhadap Belanda disuarakandalam laporan-laporan pegawai-pegawai Negeri-negeri Selat dan dalam akhbarakhbar Singapura. Pulau Pinang mempunyai seorang gabenor sebagai ketuanegara. British mempunyai 3 bentuk petempatan. 1826-1890 Selepas tahun 1824. British menuduh Belandamelanggar syarat-syarat perjanjian. 5. Perbalahan mengenai syarat “sebarang pulau lainke selatan Singapura” tercetus apabila Sultan Brunei menyerahkan Labuan kepada pihak British pada tahun 1846. Akibatnya. 4. Singapura yang diperolehi daripada TemenggungAbdul Rahman pada tahun 1819 dan Melaka yang diterima selepas PerjanjianInggeris-Belanda 1824. Bombaydan Benggala di India. Pada tahun 1805. British terpaksamengambil langkah-langkah sendiri untuk menghapuskan pelanunan dan inimemakan masa serta menelan banyak perbelanjaan Negeri-negeri Selat Pengenalan Selepas tahun 1824. Pertama. Pihak Belanda hanyamengambil tindakan terhadap kegiatan pelanunan di kawasan perairan dibawah pengaruhnya iaitu Kepulauan Hindia Timur. Pelanunan Belanda tidak mematuhi sepenuhnya syarat yang berkenaan denganpenghapusan lanun di perairan Kepulauan Melayu. . Persaingan perdagangan terus menjadi sengit.Perhubungan mereka masih tegang. Walau bagaimanapun. Kedua. Pertelingkahan mengenai Borneo Perbalahan antara pihak British dan Belanda di Kepulauan Melayu tersetus akibat salahfaham terhadap syarat-syarat kewilayahan. Penubuhan Negeri-negeri Selat.

antaranya:a.Pada tahun 1830. semua arahannya datang secara langsung dari Raffles di Bengkahulu danbukan dari Pulau Pinang. Pada 10Ogos 1866. iaitu 1858.Singapura yang ditubuhkan pada 1819 dengan seorang Residenyang bertanggungjawab kepada Kerajaan India. rayuan dibuat kepada Kerajaan India pada masa itu terlibat dalamsatu pemberontakan sepoi (Dahagi India. Kemudian 2orang Timbalan Residen telah dilantik di Pulau Pinang dan Melaka.Pada tahun 1826. tetapi selepas Raffles pulang ke England (1824). Dengan ini. Akta tersebut dikuatkuasakan dan pentadbiran Negerinegeri Selat dipindahkan ke Pejabat Tanah Jajahan di London. Perpindahan pusat pentadbiran Negeri-negeri Selat Ketika Negeri-negeri Selat di bawah pentadbiran Kerajaan India ia telah diletakkandi bawah kawalan 3 bentuk pentadbiran.Pada 1 April 1867. jawatan gabenor digunakan semula di Negeri-negeri Selat. Parlimen meluluskan Akta Perpindahan Pentadbiran Negeri-negeri Selatdari India ke Pejabat Tanah Jajahan. Ketiga. 1858-1867 – diserahkan kepada Pejabat India Rayuan untuk perpindahan pentadbiran Negeri-negeri Selat dari Pejabat India ke PejabatTanah Jajahan telah bertambah kuat selepas pengenalan Akta Mata Wang dan cukai pelabuhan. Malah. 1857) di mana sepoi-sepoi India bangkitmenentang SHTI. Sebelumnya iaitu di antara 1819-1823. 1851-1858 – diletakkan secara langsung kepada Pejabat Gabenor Jeneralc. . Singapuraterus diletakkan di bawah pentadbiran India. Melaka yang diperolehi melaluipertukaran dengan Bengkahulu yang diserahkan kepada Belanda berdasarkanPerjanjian InggerisBelanda diletakkan secara langsung di bawah pentadbiranKerajaan India.Dalam rayuan itu. Tetapi selepastahun 1832. saudagar-saudagar Negeri-negeri Selat telah memintaPejabat Tanah Jajahan di London supaya mengambil alih kuasa pentadbiran Negeri-negeri Selat daripada Pejabat India. Pernyataan ini kemudiandipanggil Negeri-negeri Selat. Kerajaan India mengambil kesempatan untukmenyatupadukan ketiga-tiga negeri menjadi satu bentuk pemerintahan dengantujuan untuk mengurangkan bilangan pegawaipegawai. jawatan gabenor telah dijadikan Residen. Peristiwa Dahagi itu jelas memperlihatkan kelemahan PejabatIndia untuk memerintah India sendiri dan membuktikan ketidakmampuan untukmentadbir Negeri-negeri Selat yang jauh. taraf Presidency Negeri-negeri Selat telah diturunkan ketaraf Residency. pusatpentadbiran Negeri-negeri Selat dipindahkan ke Singapura. Negeri-negeri Selat ini terus menjadi Presidency ke-4dan Pulau Pinang dijadikan ibu negerinya. Dengan itu. SHTI telah dibubarkan dankuasa pentadbiran India diletakkan di bawah Kerajaan British di London.Selepas tamatnya peristiwa Dahagi. Seorang gabenor dilantik dan ianyaAll The Best tertakluk kepada arahan-arahan dari Kerajaan India. 1831-1851 – ditadbir oleh Kerajaan Benggalab. Sebab-sebab perpindahan 1. Pada tahun 1832. Negeri-negeri Selat mencapai taraf Tanah Jajahan Mahkota.

usaha-usaha yanglebih giat hendaklah dijalankan lebih-lebih lagi memandangkan hilangnyamonopoli perdagangan Inggeris di Negeri China pada tahun 1833. Dengankehilangan monopoli perdagangan itu sudah tentu tumpuan hendaklahdibuat ke Negeri-negeri Selat. Kegiatan lanun dilakukanoleh beberapa puak seperti Ilkanon. Dalam hubungan dengan kongsi gelap cina. bermakna cita-cita hendak menjadikan Negeri-negeriSelat sebagai pusat perdagangan Inggeris yang penting di bahagian timurtidak akan tercapai. Kerajaan India cuaimenjalankan tugasnya.Kadang-kala. Kejadian rompakan berlakuberleluasa di Selat Melaka dan perairan Singapura. Yang penting.Keadaan ini semua memberi kesan buruk kepada saudagar. Sikarna. Tetapi. Kesukaran-kesukaran yang dihadapi oleh Kerajaan India danmungkin tidak dapat dielakkan kerana kedudukan India yang begitu jauh daripada Negerinegeri Selat. segala keputusan yang dibuat oleh Kerajaan India sering-kali bertentangan dengankehendakkehendak atau tidak dapat memenuhi keperluan masyarakat Negeri-negeri Selat. 3. Kerjaan India juga dituduh tidak berjaya dalam usahanyamengawal kegiatan kongsi gelap cina. antara India dan Negeri-negeri Selatmempunyai perbezaan yang besar sama ada dari segi politik mahupun dari segi sosial. 2. menyebabkan sering terjadi pergaduhan antara mereka yang kemudiannya diikuti oleh peristiwa pembunuhan. Masalah lanun Sikap cuai Kerajaan India jelas dilihat dalam usaha mereka membasmi lanunyang dikatakan tidak bersungguh-sungguh. Melayu. Mengawal kegiatan kongsi gelap Seperti masalah lanun. Keadaan ini menyebabkan satu-satu arahan penting yang hendak disampaikanke Negeri-negeri Selat mengambil masa yang lama untuk diterima. Oleh sebab kongsi gelap cina di Negeri-negeri Selat ditubuhkan berdasarkan puak-puak. orang Cinaturut terlibat dalam peristiwa lanun.Kedudukan India yang jauh dari Negeri-negeri Selat Ketika Negeri-negeri Selat di bawah pentadbiran Kerajaan India. Bagi golongan saudagar Negeri-negeri Selat pula. Sikap kecuaian Kerajaan India terhadap pentadbiran Negeri-negeri Selat Dasar pengurangan pegawai-pegawai untuk menjimatkan perbelanjaan pentadbiran Negerinegeri Selat menyebabkan kecekapan pentadbirannya merosot. Mereka menuduh Kerajaan India tidak cuba menyelesaikan masalah dan memenuhi keperluan mereka. mereka tidak sahaja merompak malah membakar kapal-kapalperdagangan serta membunuh anak-anak kapal atau ditawan lalu dijadikanhamba abdi. jika kegiatan lanun dan kongsi gelaptidak dapat dikawal.b.Kerajaan India menggunakan sistem “indirect rule” iaitu memberi kebebasan kepadakongsi gelap itu menjalankan kegiatan mereka. Dalam tahun-tahun 1850. Dayak dan lain-lain. Keadaan ini menjadisemakin serius apabila tidak ada pegawai-pegawai India yang mengetahui benar-benar akankedudukan Negeri-negeri Selat. Olehitu. Ini adalah kerana Negeri- . Dengan lain perkataan. Peristiwa rompakan oleh lanun sudah pasti menjejaskanperdagangan Negeri-negeri Selat. telah timbul beberapamasalah dan rasa tidak puas hati di kalangan orang ramai terutama golongan saudagar yangmerupakan golongan terpenting. Sikap kecuaian Kerajaan India dalam masalah Negeri-negeri Selat a.

Negeri-negeri Selat juga terpaksa membiayai perbelanjaan untuk menanggung banduan-banduan itu dan seterusnya menambahkan beban kewangan dansosial mereka. undang-undang digubal dan diluluskan di majlis perundangan di Calcuttaatau Parlimen oleh ahli-ahli dan pegawai-pegawai yang jahil mengenai keadaan Negeri-negeri Selat.hanya terdapat 18 orang polis untuk menjaga penduduk seramai 16000 di Singapura. Oleh itu. Jadi. mereka mengamalkan rasuah. 4. Besar kemungkinan perdagangan Negeri-negeri Selatakan merosot kerana saudagar asing akan merasa bimbang untuk melakukan aktiviti perdagangan. 5. Undang-undang yang digubal tidak secocok dengan keadaan di NegerinegeriSelat kerana keadaan sosioekonomi di Negeri-negeri Selat jauh berbeza daripada India danBritain. Dasar tidak campur tangan Kerajaan India Faktor ini adalah berkaitan dengan kepentingan golongan saudagar. Bilangan anggota polis tidak mencukupi untuk menjaga ketenteraman. Hanya terdapatseorang hakim di Negeri-negeri Selat pada tahun 1856. Sistem keadilan diNegeri-negeri Selat juga tidak cekap kerana tidak ada hakim-hakim dan peguam-peguam yang terlatih dankekurangan mahkamah untuk membicarakan serta mengadili kes-kes jenayah dan awam. Ketiadaan perwakilan tempatan Kerajaan Negeri-negeri Selat tidak mempunyai majlis perundangan untuk memilih wakilwakil rakyat dalam menyuarakan pendapat rakyat tempatan berkenaan pentadbiran Negerinegeri Selat.H. Merekamengharapkan agar keamanan di Negeri-negeri Melayu dapat dipulihkan untuk kemajuan perdagangan dan pelaburan. Justeruitu. Selain itu. Malah. pedagang-pedagang tidak puas hati dengan tindakan KerajaanIndia dan menuntut supaya sebuah majlis perundangan ditubuhkan dan diwakili oleh wakiltempatan. Read. Kerajaan India enggan berbuat demikian. mereka tidak berminat dalam tugas mereka. 6. Pegawai-pegawai ini juga diberi gaji yang rendah dankenaikan pangkat tidak terjamin. seramai 4000 orang banduan telah dihantar ke Negerinegeri Selat. Penempatan banduan di Negeri-negeri Selat Kerajaan India mengambil keputusan untuk menghantar banduan dari India ke Negeri-negeri Selat. Namun. undang-undang ini digubal tanpa menghiraukan pandangan pegawaipegawai tempatan. misalnya pada tahun 1831. Tindakan ini dibantah keras oleh saudagar-saudagar yang diketuai olehW. . mereka menghadapi masalah untuk menjalankan tugas dengan cekap. Mereka menganggap kehadiran banduan akan menjejaskan imej Negeri-negeriSelat dan mengancam nyawa mereka. Kerajaan India juga tidak mengambil tindakan tegas untuk mengekalkan keamanan di NegerinegeriSelat. Selain itu. Jadi. pegawai yang dihantar ke Negeri-negeri Selat juga tidak terlatihdalam pentadbiran tempatan. Kebanyakan mereka adalah muda dan tidak faham tentang All The Best bahasa dan adat resam orang tempatan. misalnya menjelang tahun 1857. Mereka inginkan Kerajaan India untuk campur tangan danmenamatkan keadaan huru-hara di Negeri-negeri Melayu yang semakin berleluasa. Ini menyebabkan banyak kes tertangguh. polisi tidak campur tangan di Negeri-negeri Melayu akan merugikan perdagangan danmengurangkan pengaruh British.negeri Selat semakin maju tetapi bilangan pegawai tidak mencukupi untuk menguruskankerja tambahan. Bagi pendapat mereka. Oleh itu.

Gabenor yang pertama ialah Sir Harry Ord. Kapten Burney dihantar oleh Robert Fullerton bagi mengadakanrundingan dan menandatangani perjanjian dengan Siam. Akibatnya. Gabenor dibantu oleh Majlis Kerja Kerajaan dan Majlis Perundangan. Pengenaan cukai pelabuhan. Ketetapan ini dibantah keras oleh para saudagar kerana mereka merasakemakmuran yang dirasai dan keuntungan yang diperolehi adalah bergantung kepada taraf pelabuhan bebasnya. mereka mengamalkan dasar pro-Siam di mana dasar ini telah merugikankegiatan perdagangan saudagar British. Pentadbiran Negeri-negeri Selat. Kutipan cukai tersebut akan digunakanuntuk membiayai pembinaan rumah-rumah api. 8. pelampung-pelampung dan beberapa pangkalan.Gabenor Negeri-negeri Selat diberi kuasa penuh untuk memerintah Negeri-negeri Selat Perjanjian Burney 1826 Pengenalan Pengaruh Siam di negeri-negeri Melayu Utara membimbangkan British kerana perkembangan inimenjejaskan pendudukan British di Pulau Pinang serta kepentingan British di Tanah Melayu.Disebaliknya. Mereka bimbang jika cukai pelabuhandilaksanakan kemungkinan kapal-kapal asing akan berkurangan. Majlis KerjaKerajaan terdiri daripada ahli-ahli rasmi. Akhirnya. Henry Burney telah diarah berbincangmengenai hubungan perdagangan dan persahabatan antara . maka pada tahun 1833 telah dicadangkan untuk mengenakan cukai pelabuhan. Majlis Perundangan ini membuat undang-undang bagi Negeri-negeri Selat tetapi mesti mendapat persetujuan daripada Parlimen Brirish terlebih dahulu. 1855 Pada tahun 1855.Akibatnya pada Disember 1825. Majlis Perundangan terdiri daripada 9 orang ahli rasmidan 5 orang ahli tidak rasmi. Kerajaan India telah mengalami kemelesetan ekonomi. terutama pelabuhan Singapura. Akta Mata Wang. Akta Mata Wang telah diluluskan di mana akta ini menjadikan mata wangrupee dan paisa sebagai mata wang yang sah di Negeri-negeri Selat bagi menggantikan matawang ringgit perak dan sen. Kemudian dalam tahun 1856. 1856 Pada awal tahun 1830-an. 7. Kerajaan India terpaksa menarik balik pelaksanaan mata wang rupee. bantahan-bantahan telah timbul disebabkansaudagar-saudagar telah biasa dengan penggunaan wang ringgit dan juga disebabkan nilaiwang rupee adalah tidak stabil berbanding dengan nilai wang ringgit. Jika keadaan ini berlaku. Untuk mengatasinya. ketetapan telah diambil oleh Kerajaan Indiauntuk mengenakan cukai pelabuhan di Negeri-negeri Selat.sudah pasti kedudukan ekonomi saudagar di Negeri-negeri Selat akan terjejas. Masalah ini menjadi All The Best kemuncak kemarahan dan rasa tidak puas hati golongan saudagar terhadap pentadbiranIndia. 1867 Kerajaan Negeri-negeri Selat diketuai oleh seorang Gabenor.

2. b. British bertanggungjawab menghalang Selangor menyerang Perak.3. Syarat-syarat perjanjian 1.Siam dengan British. negeri Perak diberi kebebasan sama ada menghantar atau tidak. Kelantan dan Terengganu akan terus menghantar ufti yang berupa bunga emas kepadaSiam tiap-tiap 3 tahun sekali Kesan-kesan perjanjian . Perak. Pedagang-pedagang British dibenarkan berdagang di Bangkok dan dikenakan cukai yang berpatutan. maka British tidak berhak untuk menghalang. Siam mengiktiraf kemerdekaan Perak dan Selangor. Selepas berada di Siam selama 6 bulan.c.d. kepentinganBritish di Tanah Melayu mengenai perdagangan. b. British dibenarkan berdagang di Kedah tetapi tidak boleh campur tangan dalam hal pentadbiran Siam mengiktiraf pendudukan British di Pulau Pinang dan Seberang Perai. b. Sekiranya Perak bersetujumenghantar ke Siam. Mengenai Kelantan dan Terengganu:a. British bertanggungjawab untuk menghalang Sultan Kedah dan pengikutpengikutnyamenyerang Siam dan wilayah-wilayahnya. British dibenarkan berdagang di Terengganu tetapi tidak boleh campur tangan dalamhal pentadbiran.c. Sultan Kedah tidak dibenarkan tinggal di Pulau Pinang.Henry Burney berjaya menandatangani perjanjian pada 20 Jun 1826. Kedah kekal sebagai tanah jajahan Siam. Seberang Perai. British dibenarkan berdagang di Perak tetapi tidak boleh campur tangan dalam hal pentadbiran. masalah pembahagian takhta. Mengenai Kedah:a. Mengenai Perak:a. Mengenai penghantaran bunga emas dan lain-lain hantaran ke Siam. Siam dibenarkan menghantar perwakilan antara 40-50 orang ke Perak tetapi tidak dibenarkan menyerang.c. mengancam dan mencabul Perak.e. Siam berjanji tidak akan mengganggu perdagangan British di Kelantan atauTerengganu.Selangor atau Burma.4.d. Sultan AhmadTajuddin dan soal kemerdekaan Perak dan Selangor.

SultanAhmad Tajuddin diserahkan kembali takhtanya dan Kedah mestilah kekal sebagai jajahantakluk Siam dan menghantar bunga emas tiap-tiap 3 tahun sekali. Pertempuran-pertempuran yang berterusan hanya akan membebankannegeri Siam. Sultan Ahmad telah dipindahkan dari PulauPinang untuk menetap di Melaka. Oleh itu. Kedah juga diperkecilkankawasannya iaitu Setul dan Kubang Pasu diletakkan di bawah pemerintahan Siam dan Perlisdipisahkan dan diperintah oleh Syed Sapee dengan gelaran Raja Perlis. Dengan kerjasama British. Sultan Ahmad mengambil jalan yang lebih berkesaniaitu melalui rundingan. 2. Sultan Ahmad yang masih menetap di Pulau Pinangmengambil keputusan melancarkan serangan ke atas Siam. b. . iaitu Tengku Daik telah dihantar ke Bangkok pada tahun 1841 bagimembincangkan soal pembahagian takhta Sultan Ahmad Tajuddin. Pada 18 Oktober 1826. Askar-askar Siam juga berundur dari Perak. Syarat-syaratnya ialah:a. Kedah Perjanjian Burney yang telah ditandatangani mengecewakan Sultan Ahmad dan bagindatidak dapat menerimanya.Pihak Siam pula merasa penglibatannya dalam hal ehwal negeri Kedah tidak lagi pentingkepada mereka.1. satu perwakilan yang diketuai olehPutera Sultan Ahmad. Low berjaya menggulingkan golongan pro-Siam. Sultan Perak telah memohon bantuan British bagi menghapuskan All The Best naungan Siam ke atas Perak. Muslihat RajaLigor yang sebenarnya ialah untuk memaksa Raja Perak menghantar bunga emas ke Siam. iaitu Raja Ligor telah menghantar satu angkatan tentera kePerak dengan alasan untuk membantu Perak dalam hal ehwal pentadbiran. Malah.c.Pada September 1826. Gabenor Fullerton telah menghantar satu angkatanke Perak yang terdiri daripada 40 orang askar yang diketuai oelh Kapten James Low kePerak. Kelantan dan Terenngganu. Sultan ahmad menyerang Kedah pada tahun 1831. Akibatnya. Low telah melampaui arahan dan menandatangani persetiaan dengan Sultan Abdullah. Perak berjanji tidak akan mengadakan hubungan politik dengan Siam atau negeri-negeri lain. Pada bulan Ogos 1826. James Low telah diarahkan untuk menasihati Sultan Perak mengenai haknya untuk memilih sama ada hendak menghantar bunga emas ke Siam atau tidak. Low jugamemberi jaminan bantuan kepada Sultan Perak jika Perak diserang oleh Siam. Menjelang tahun 1840. Sultan Ahmad yang telah lanjut usianya merasai penentangan terhadap Siam tidak berfaedah kerana pihak British tetap menyebelahi mereka. Baginda terpaksa menetap di Melaka sehingga 1842 bagimematuhi syarat-syarat Perjanjian Burney. RajaSiam dan British mulai berubah. Dengan bantuan orang MelayuKedah. Setelah diPerak. Selain itu. Pada tahun 1842. 1836dan 1838 tetapi kesemua serangan ini gagal kerana British telah mengepung dan melindungiKedah daripada serangan Sultan Ahmad. Perak Siam tidak mematuhi Perjanjian Burney berkaitan dengan Perak. Perak bersetuju tidak akan menghantar bunga emas atau lain-lain persembahan kepadaSiam atau negeri-negeri Melayu lain. Melalui kesedaran itu. sikap Sultan Kedah. Baginda kecewa kerana dengan terang British telahmemperdayakannya. pihak berkuasa di Selatan Siam.

TindakanBritish ini berjaya menghalang pengaruh Siam dan merebak ke Pahang . Selain itu. Tindakan British ini telah berjaya menyelamatkan Perak daripada menerima nasib seperti Kedah dan menghentikankemaraan Siam. Oleh itu.James Low juga berjaya menghancurkan kegiatan lanun di Sungai Kurau selepastertangkapnya ketua lanun.Penghantaran bunga emas hanya menjadi tradisi dan mengekalkan persahabatan denganSiam.f.e. Kelantan/Terangganu Perjanjian Burney tidak menentukan dengan jelas hubungan Kelantan dan Terengganudengan Siam. Sultan Omar yang tidak menerima pertuanan Siam. Kekacauan yang berlaku bukan sahaja mengganggu perdagangan di Pahang tetapi juga di Kelantan dan Terengganu.British beratnggungjawab untuk melindungi Perak daripada sebarang serangan luar. kehadiran angkatan tersebut juga bertujuanmembantu Sultan Mahmud dari Lingga merampas takhta Terengganu daripada bapasaudaranya. 3. Siam berusaha untuk mengukuhkan pengaruhnya di Terengganu danmengekalkan pengaruhnya ke Pahang. iaitu Nakhoda Udin yang pro-Siam. iaitu Cavenagh telahmenghantar sebuah kapal perang ke Kuala Terengganu pada November 1862 dengan tujuanhendak mendesak Siam dan Sultan Mahmud dari Lingga berundur dari Terengganu dantidak melibatkan diri dalam perang saudara Pahang. Pada Oktober 1862. Dinding dan Pulau Pangkor diserahkan kepada British. gabenor Negeri-negeri Selat. Terengganu menganggap negerinya tidak pernah dijajah oleh Siam. satu angkatan Siam telah tiba di Kuala Terengganu dalam usaha membantu WanAhmad menyerang Pahang. Pedagang-pedagang dari mana-mana negeri dibenarkan berdagang di Perak asalkanmereka tidak campur tangan dalam hal ehwal Perak. Sultan Perak tidak akan membenarkan wakil-wakil yang lebih daripada 30 orang lelakidaripada negara-negara lain masuk ke Perak dengan tujuan untuk campur tangan dalamhal ehwal politik. Kelantan menerima pertuanan Siam tetapi Terengganumenolaknya. Akibatnya.Akibat dari desakan pedagang-pedagang.angkatan tentera Siam dan Sultan Mahmud dari Lingga mengundurkan diri. Keengganan Siam telah menyebabkankapal perang British membedil Kuala Terengganu pada 4 November 1862. Usaha ini dijalankan dengan melibatkan diri dalam perang saudara di Pahang (18571863) antara Wan Ahmad dan Wan Mutahir.d. Akibatnya.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful