P. 1
Kajian 7

Kajian 7

|Views: 528|Likes:
Published by ych123

More info:

Published by: ych123 on Dec 26, 2009
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

05/14/2013

pdf

text

original

JURNAL PENDIDIKAN TIGAENF 1999/2000

JILID 2: BIL. 3

GAYA PEMBELAJARAN: SATU TINJAUAN LITERATUR Oleh Joseph Gomez Jabatan Ilmu Pendidikan MPSK

1.0 Pengenalan Antara tanggungjawab utama para pendidik adalah usaha berterusan untuk memastikan semua anak murid dapat belajar dengan berapa baik yang boleh. Pakar pendidikan dan pengkaji psikologi telah mengemukakan pelbagai teori pembelajaran seperti teori behavioris, teori kognitif, teori sosial dan humanis dalam usaha memahami cara mana pembelajaran berlaku. Teori-teori ini telah menolong para pendidik mengutarakan prinsip-prinsip pengajaran dan pembelajaran yang telah dan sedang memandu amalan pengajaran dan pembelajaran di institusi-institusi pembelajaran di Malysia mahupun di seluruh dunia. Walau pun demikian, ternyata masih terdapat golongan pelajar signifiken yang `kurang beruntung’ dan yang tidak dapat mengoptimumkan peluang pembelajaran yang disediakan oleh institusi-institusi pendidikan ini. Kebelakangan ini lebih ramai pemimpin pendidikan mula mengakui betapa pentingnya kita mengambil kira proses pembelajaran dan cara atau gaya individuindividu belajar sebagai kunci usaha meningkatkan kualiti pendidikan. Ini bererti antara cabaran utama institusi sekolah masa ini adalah untuk mengenal pasti gaya pembelajaran pelajar mereka dan untuk menyampaikan pengajaran yang sepadan dengan gaya pembelajaran mereka. Setiap individu mengamalkan gaya pembelajaran yang berbeza dan tersendiri. Sebilangan pelajar lebih berminat dan cenderung kepada belajar sendiri sedangkan sekumpulan yang lain lebih cenderung kepada aktiviti dalam kumpulan. Selain itu, terdapat juga pelajar yang memerlukan panduan yang jelas sebelum memulakan sesuatu projek dan terdapat juga pelajar yang sedia menerima sesuatu secara terbuka semasa memperolehi pengetahuan daripada pelbagai sumber. Pembelajaran boleh berlaku melalui pelbagai cara kerana cara pengamatan dan pemerosesan maklumat yang berlaku dalam manusia adalah berbeza-beza. Sesetengah individu hanya boleh melihat sesuatu secara konkrit manakala sesetengah individu boleh melihat sesuatu secara abstrak. Ini bermakna setiap individu mempunyai gaya pembelajaran yang tersendiri.

40

JURNAL PENDIDIKAN TIGAENF 1999/2000

JILID 2: BIL. 3

2.0 Beberapa Definisi Gaya Pembelajaran Setiap individu mempunyai gaya pembelajaran yang tersendiri. Demikian juga, para pendidik mempunyai pandangan yang berbeza tentang gaya pembelajaran yang dibincangkan. Menurut Dunn (1980), gaya pembelajaran ialah cara seseorang pelajar memproses serta mengekalkan maklumat baru. Gaya pembelajaran bergantung kepada ciri-ciri biologi dan perkembangan sahsiah seseorang dan ia dipengaruhi oleh persekitaran, emosi, pengaruh sosial serta perasaan individu. Akibatnya, sesuatu pengajaran boleh jadi berkesan bagi seorang pelajar tetapi tidak berkesan bagi pelajar yang lain kerana gaya pembelajaran mereka berbeza. Renzulli and Smith (1978) mentakrifkan gaya pembelajaran sebagai satu bidang strategi pengajaran yang mana pelajar cuba menuntut pembelajaran. Mereka berpendapat bahawa pelajar dapat belajar dengan lebih berkesan sekiranya pengajaran guru selari dengan gaya pembelajaran pelajar. Dengan ini, penyesuaian dalam pengajaran perlu dilakukan untuk melayani gaya pembelajaran pelajar. Kolb (1985) dapat menggambarkan empat model pembelajaran yang asas hasil daripada gabungan pengalaman pelajar dan keperluan persekitaran. Beliau berpendapat bahawa dalam proses pembelajaran, semua pelajar yang berkesan perlu berkebolehan dalam aspek pengalaman konkrit (concrete experience), pemerhatian reflektif (reflective observation), konseptualisasi abstrak (abstract conceptualization) dan eksperimentasi aktif (active experimentation). Keefe (1987) berpendapat bahawa gaya pembelajaran merangkumi tigas aspek, iaitu kognitif, afektif dan psikologikal. Gaya kognitif melibatkan pememprosesan maklumat, gaya afektif melibatkan tindak balas yang berasaskan motivasi manakala gaya psikologikal bersifat tabiat yang berkaitan dengan unsurunsur seks, kesihatan dan alam sekitar. Beliau mentakrifkan pembelajaran sebagai satu proses dalaman dan berpendapat bahawa pembelajaran hanya berlaku apabila terdapatnya perubahan tabiat sama ada secara kekal atau sementara bagi seseorang individu. Satu pasukan bertugas yang dianjurkan oleh `National Association of Secondary School Principals’ dan terdiri daripada pakar-pakar teori dalam bidang gaya pembelajaran telah mentakrifkan gaya pembelajaran sebagai `satu komposit faktor-faktor bersifat kognitif, afektif dan psikologi yang berfungsi sebagai petanda-petanda stabil tentang cara mana se orang pelajar membuat persepsi, berinteraksi dan bertindakbalas dengan persekitaran pembelajarannya. Mengikut pasukan ini, gaya pembelajaran juga merangkumi gaya kognitif iaitu cara intrinsik pemprosesan maklumat yang mewakili mod membuat persepsi, pemikiran, penyelesaian masalah dan cara mengingat kembali seseorang individu itu’ (Griggs, S.A., 1991).

41

JURNAL PENDIDIKAN TIGAENF 1999/2000

JILID 2: BIL. 3

Definisi yang pelbagai ini mencerminkan bidang gaya pembelajaran yang semakin berkembang dan kompleks. Yang jelas ialah gaya pembelajaran adalah berasaskan ciri-ciri dalaman seorang individu itu. Kepelbagaian definisi gaya pembelajaran bukan sahaja menekankan aspek perbezaan individu tetapi menyokong pegangan bahawa perlakuan pembelajaran (learning behaviour) seorang individu itu adalah cukup stabil, tekal dan unik.

3.0 Model-Model Gaya Pembelajaran Beberapa perspektif dan dimensi gaya pembelajaran yang berlainan telah dikemukakan oleh pakar pendidik dan pengkaji dalam masa setengah abad yang lepas. Terdapat model-model gaya pembelajaran yang mengambil kira dimensi personaliti (Wilkin, 1954; Myers, 1978), ada yang memfokuskan pemprosesan maklumat (Schmeck, 1983; Kolb, 1984), ada yang membawa dimensi interaksi sosial pelajar (Reichmann & Grasha, 1974) dan ada juga model-model yang `multi-dimensi dan menekankan kecenderungan cara pengajaran dan kecenderungan persekitaran (Keefe,1989; Dunn & Dunn, 1978). Dengan ini, banyak instrumen telah digubal dan banyak kajian telah dijalankan untuk mengenal pasti gaya pembelajaran pelajar dengan harapan pembelajaran yang berkesan boleh diadakan. Dapatan-dapatan kajian juga membantu para pendidik memahami terdapatnya perbezaan gaya pembelajaran di kalangan pelajar dan memberi kesedaran bahawa sebenarnya tidak ada satu cara yang unggul untuk menjalankan pengajaran.

4.0 Instrumen-Instrumen Gaya Pembelajaran. Pelbagai instrumen telah dibina untuk mengenal pasti gaya pembelajaran. Antaranya ialah The Centre for Innovative Teaching Experience (CITE) Learning Style Instrument oleh Babich, Burdine, Allbright & Randol (1975), Learning Style Inventory oleh Dunn, Dunn & Price (1975), Learning Style Inventory oleh Renzulli & Smith (1978) dan Transaction Ability Inventory oleh Gregorc (1979). Kebanyakan instrumen ini merupakan instrumen laporan kendiri yang mana seseorang individu boleh mengenal pasti gaya pembelajaran sendiri berasaskan skor yang diperolehi. Instrumen-instrumen lain sebagaimana yang disenaraikan dalam kajian Shareena (1995) termasuk Cognitive Style Interest Inventory (Hill, 1976), dan Teacher Assessment of Student Learning Styles (Hunt, Butler, Noy, Rosser, 1978). CITE Learning Styles Instrument mengandungi 45 item. Item-item ini terbahagi kepada 3 bidang, iaitu cara seseorang individu mengumpul dan menerima maklumat, cara individu bekerja, dan cara individu berkomunikasi dengan pihak lain. Dalam bidang pengumpulan dan penerimaan maklumat, gaya pembelajaran yang terlibat ialah bahasa visual, nombor visual, bahasa auditori,

42

JURNAL PENDIDIKAN TIGAENF 1999/2000

JILID 2: BIL. 3

nombor auditori dan auditori-visual-kinestetik. Dalam bidang cara seseorang, gaya pembelajaran ialah pelajar individu dan pelajar berkumpulan manakala bidang berkomunikasi meliputi gaya pembelajaran pernyataan lisan dan pernyataan bertulis. Dunn, Dunn & Price (1975) mengemukakan Learning Style Inventory untuk membuat diagnosis terhadap gaya pembelajaran seseorang individu. Learning Style Inventory ini mengandungi 104 item dan merupakan satu instrumen laporan kendiri yang berasakan pemilihan susunan keutamaan empat perkataan dalam setiap item. Empat perkataan yang dimaksudkan ialah rasa (pengalaman konkrit), lihat (pemerhatian reflektif), fikir (konseptualisasi abstrak), dan buat (eksperimentasi aktif). Learning Style Inventory oleh Renzulli dan Smith (1978) mengandungi 65 pernyataan dan digubal untuk mengukur kecenderungan seseorang individu terhadap sembilan aktiviti dalam kelas. Aktiviti-aktiviti ini ialah projek, latih-tubi, pengajaran rakan sebaya, perbincangan, permainan, pembelajaran kendiri, pengajaran berprogam, syarahan dan simulasi. Dengan skala 1 - 5, seseorang individu dikehendaki membulatkan nombor yang sesuai untuk menunjukkan penglibatan mereka dalam aktiviti tersebut. Nombor 1 ialah sangat kurang kecenderungan dan nombor 5 ialah sangat berkecenderungan. Menurut Gregorc (1979), gaya pembelajaran melibatkan perlakuan yang berbeza. Perbezaan dalam perlakuan ini boleh diperhatikan dan memberi petunjuk bagaimana otak manusia berfungsi. Transaction Ability Inventory yang dihasilkan oleh beliau merupakan satu instrumen laporan kendiri yang berasaskan pemilihan susunan keutamaan empat perkataan, iaitu ‘Concrete-Sequential’, ‘ConcreteRandom’, ‘Abstract-Sequential’ dan ‘Abstract-Random’. Selain daripada instrumen tersebut, temuduga dan pemerhatian juga dicadangkan untuk membantu penyelidik mengenal pasti gaya pembelajaran individu. Soloman dan Felder (1992) telah membinakan satu inventori gaya pembelajaran untuk mengenal pasti gaya pembelajaran responden berasakan Model Gaya Pembelajaran Felder-Silverman (Felder and Silverman, 1988). Inventori ini juga dikenali sebagai Index of Learning Styles (ILS) dan bertujuan untuk memprofilkan responden mengikut empat dimensi gaya pembelajaran; iaitu cara membuat persepsi (sensori lawan intuitif), modaliti menerima input (`verbal’ lawan `visual’), cara pemerosesan maklumat (aktif lawan reflektif), dan cara memahami sesuatu maklumat (sekuen lawan global). ILS tersebut mengandungi 44 item berbentuk pernyataan tidak lengkap dan setiap item diberi dua pilihan pelengkap (a) dan (b). Setiap dimensi adalah berbentuk dikotomi (bercabang dua) dan ditentukan oleh 11 item. Gaya pembelajaran responden dapat diprofilkan mengikut empat dimensi yang dinyatakan berdasarkan pilihan pelengkap yang dibuat oleh mereka.

43

JURNAL PENDIDIKAN TIGAENF 1999/2000

JILID 2: BIL. 3

5.0 Kajian-Kajian Dalam Gaya Pembelajaran Banyak kajian telah dijalankan oleh para penyelidik pendidikan dalam bidang gaya pembelajaran pelajar. Kajian-kajian tersebut cuba mengenal pasti gaya pembelajaran pelajar mengikut pelbagai peringkat persekolahan dan latar belakang pelajar. Di peringkat sekolah rendah, beberapa kajian telah dijalankan oleh Carbo (1980), Krimsky (1982), Perrin (1984), Pizzo (1981; 1983) dan Virostko (1983). Di peringkat sekolah menengah rendah ialah kajian-kajian oleh Carruthers & Young (1980), Della (1984), Dunn (1981), Griggs & Price (1980b), Hodges (1982; 1983) dan Trautman (1979). Di peringkat menengah tinggi ialah kajian oleh Ballinger & Balingger 1983), Cavanaugh (1981), Lynch (1981) dan Tanenbaum (1982). Kajian berhubung dengan pelbagai latar belakang pelajar juga telah dijalankan. Antaranya ialah pelajar bandar oleh Dunn (1981), Weinberg (1983), Wheeler (1980; 1983), Della Valle (1984) dan pelajar luar bandar oleh Griggs & Price (1980a; 1980b). Kajian terhadap pelajar yang berisiko tinggi telah dibuat oleh Carruthers & Young (1980), Lynch (1981) dan Weinberg (1983). Bagi pelajar lembah pula, kajian-kajian telah dijalankan oleh Hart (1976) dan Wheeler (1980; 1983). Seterusnya kajian terhadap pelajar dwibahasa telah dijalankan oleh Spiridakis (1983) dan pelajar yang berbeza dari segi budaya oleh Burton (1977). Akhir sekali ialah kajian terhadap pelajar-pelajar cerdas oleh Barbe & Milone (1982), Cody (1983), Dunn & Price (1980) dan Griggs & Price (1980a).

6.0 Kesan Pembelajaran dan Pengajaran Mengikut Kecenderungan Gaya Pembelajaran Pelajar Ramai penyelidik berpendapat bahawa apabila pelajar diajar mengikut kecenderungan gaya pembelajaran masing-masing, pencapaian akademik mereka akan meningkat secara signifikan. Disebabkan itu, Dunn, et al. (1990), berpendapat adalah tidak patut sekiranya satu-satu gaya pembelajaran seperti belajar secara berkumpulan dipaksa ke atas semua pelajar. Ini kerana langkah sedemikian boleh menjejaskan pencapaian pelajar yang mempunyai kecenderungan yang tinggi terhadap gaya yang lain. Selain pembelajaran dari segi akademik, kajian lain menunjukkan peningkatan yang signifikan dalam sikap dan perlakuan pelajar apabila gaya pengajaran guru dipadankan dengan gaya pembelajaran pelajar. (Brown, 1978; Cafferty, 1980; Della Valle, 1984; Dunn, 1980; Krimsky, 1982; Murrain, 1983; Pizzo, 1981 dan Shea, 1983). Semasa ditemubual tentang gaya pembelajaran, Dunn (1990) berpendapat bahawa pelajar dengan tahap akademik yang berlainan boleh menunjukkan peningkatan

44

JURNAL PENDIDIKAN TIGAENF 1999/2000

JILID 2: BIL. 3

yang signifikan dalam pencapaian akademik apabila gaya pengajaran guru disesuaikan dengan gaya pembelajaran pelajar. Pelajar juga boleh menunjukkan sikap positif terhadap persekolahan selepas mereka ditunjuk cara belajar dengan mengambil kira kecenderungan gaya pembelajaran mereka. Misalnya, Model Gaya Pembelajaran Dunn telah digunakan sebagai satu program dalam pengajaran dan pembelajaran di Center for Educating Students with Handicaps in Regular Education Settings (CESHRES), North Carolina, USA. Program ini telah memberi kesan yang positif terhadap pelajar-pelajar pendidikan khas. Selain daripada itu, Dunn (1990) juga melaporkan bahawa pelajar-pelajar pencapaian rendah pembelajaran di Center for Slow Learners, Richardson, Texas juga menunjukkan kejayaan tinggi setelah diberi pengajaran berdasarkan gaya pembelajaran mereka. Brunner dan Majewski (1990) dari Frontier dan Hamburg School Districts, New York, juga melaporkan peningkatan pencapaian yang sangat tinggi bagi pelajar-pelajar pendidikan khas dan pelajar-pelajar pencapaian rendah apabila mereka melalui satu program yang menggabungkan gaya pembelajaran dan ‘Mastery Learning’. Perrin (1990) telah merancang satu program khas untuk melayan perbezaan dalam gaya pembelajaran pelajar di Amityville High School, New York. Setelah pelajar-pelajar menyertai program tersebut, mereka telah menyedari tentang gaya pembelajaran sendiri dan dilatih menggunakannya untuk belajar. Dapatan menunjukkan bahawa pencapaian akademik, ingatan dan perlakuan pelajar-pelajar yang termasuk dalam golongan berisiko tercicir telah meningkat secara dramatis. Di Corsicana High School, Texas, Orsak (1990) melaporkan bahawa pelajarpelajar yang tidak pernah lulus mata pelajaran bacaan, penulisan dan matematik dalam tiga tahun telah diajar mengikut kecenderungan gaya pembelajaran mereka. Pada akhirnya, tiga puluh dua daripada tiga puluh empat pelajar itu lulus dalam peperiksaan berpusat.

7.0 Perhubungan Pembolehubah

Gaya

Pembelajaran

Dengan

Pembolehubah-

Banyak kajian telah dijalankan untuk mengenal pasti perhubungan gaya pembelajaran dengan pembolehubah-pembolehubah seperti ras dan budaya, pengajian / mata pelajaran, tahap pengajian dan persekolahan, jantina, umur, serta latihan dan pengalaman pembelajaran. 7.1 Ras dan Budaya Sally Lam Phoon (1986) menjalankan satu kajian untuk membuat perbandingan gaya pembelajaran antara pelajar Asia dengan pelajar Caucasion. Kajian beliau menunjukkan bahawa pelajar-pelajar Caucasian lebih berkecenderung tinggi kepada keceriaan, kecergasan, penghayatan, dan belajar di waktu pagi. Walau

45

JURNAL PENDIDIKAN TIGAENF 1999/2000

JILID 2: BIL. 3

bagaimanapun, pelajar Caucasion didapati mempunyai kecenderungan yang rendah kepada pembelajaran berbentuk visual dan auditori jika dibandingkan dengan pelajar Asia. Kajian Sharifah (1985) berhubung dengan gaya pembelajaran pelajar Pendidikan Jarak Jauh di Universiti Sains Malaysia menunjukkan terdapatnya perbezaan yang signifikan dalam gaya pembelajaran antara pelajar bumiputra dan bukan bumiputra. Pelajar bukan bumiputra lebih suka bertanding antara satu sama lain dan lebih cenderung kepada gaya pembelajaran visual jika dibandingkan dengan pelajar Bumiputra. Pelajar Bumiputra didapati mempunyai sikap lebih berdikari jika dibandingkan dengan pelajar bukan Bumiputra. Lesser, Fifer dan Clark (1976) cuba mengenal pasti gaya pembelajaran kumpulan etnik yang berlainan di sekolah rendah. Dapatan kajian menunjukkan bahawa kebolehan mental dan gaya pembelajaran kanak-kanak Cina dari kumpulan kelas menengah dan kelas bawah adalah berbeza dengan kanak-kanak Yahudi dari kumpulan kelas menengah dan kelas bawah. Dalam kajian berhubung dengan gaya pembelajaran pelajar ESL (Bahasa Inggeris sebagai bahasa kedua), Reid (1987) mendapati bahawa gaya pembelajaran pelajar-pelajar ESL ini berbeza secara signifikan dengan pelajarpelajar yang bahasa ibunda mereka ialah Bahasa Inggeris. 7.2 Pengajian / Mata Pelajaran Mathews (1985) mengkaji gaya pembelajaran 2000 orang penuntut maktab dan universiti. Dapatan kajian menunjukkan bahawa penuntut opsyen Matematik lebih cenderung kepada gaya pembelajaran kategori aplikasi berbanding dengan penuntut opsyen Kemanusiaan, Sains Sosial, Pendidikan dan Urusniaga yang lebih cenderung kepada kategori konseptual. Satu kajian tempat yang telah menyentuh faktor pengajian/mata pelajaran adalah kajian Ab Rahim Selamat dan rakan-rakan (1995). Dalam kajian tersebut, para penyelidik telah mendapati bahawa pada keseluruhannya guru-guru pelatih Kursus Perguruan Lepasan Ijazah (KPLI) di Institut Perguruan Sultan Idris mempunyai kecenderungan yang paling tinggi untuk gaya pembelajaran nombor visual dan auditori-visual-kinestetik. Selain itu, guru pelatih tersebut juga didapati lebih cenderung terhadap gaya pembelajaran pelajar individu berbanding pelajar kumpulan. Sekiranya mengikut pengajian, kajian tersebut menunjukkan terdapatnya perbezaan yang ketara dalam gaya pembelajaran nombor visual antara guru pelatih KPLI Pengajian Melayu/Sastera dengan Pendidikan Seni dan Pengajian Melayu/Sejarah. Selain daripada itu, kajian juga menunjukkan bahawa terdapat perbezaan yang jelas dalam gaya belajar bersendirian di antara guru pelatih Pengajian Melayu/Sastera dengan guru pelatih Pendidikan Seni. Kumpulan Pengajian Melayu/Sastera mempunyai gaya belajar bersendirian lebih tinggi berbanding dengan kumpulan Pendidikan Seni. Dapatan kajian ini juga

46

JURNAL PENDIDIKAN TIGAENF 1999/2000

JILID 2: BIL. 3

menunjukkan bahawa guru pelatih pengkhususan Pendidikan Seni berkecenderungan tinggi dalam gaya pembelajaran lisan berbanding dengan kumpulan Pengajian Melayu/Sastera dan Pengajian Melayu/Sejarah. Witkin (1976) berpendapat bahawa pemilihan opsyen/mata pelajaran berkait rapat secara langsung dengan gaya pembelajaran pelajar. Pelajar-pelajar opsyen sains dan matematik mempunyai gaya pembelajaran yang berbeza daripada pelajar opsyen sains sosial. Dapatan kajian menunjukkan bahawa pelajar-pelajar boleh mencapai prestasi akademik yang lebih tinggi bila gaya pembelajaran mereka dapat diambil kira dalam proses pengajaran dan pembelajaran. Dapatan kajian Reid (1987) juga menunjukkan bahawa pelajar dari mata pelajaran berbeza mempunyai gaya pembelajaran yang berbeza. Pelajar sains didapati mempunyai gaya pembelajaran yang lebih cenderung kepada visual dan auditori manakala pelajar sains sosial lebih cenderung kepada gaya pembelajaran visual. Kajian Melton (1990) pula menunjukkan bahawa pelajar opsyen kesusasteraan Bahasa Inggeris adalah lebih kinestetk daripada pelajar opsyen sains dan perubatan. 7.3 Tahap Pengajian dan Persekolahan Beberapa kajian berkaitan dengan hubungan gaya pembelajaran dengan tahap/peringkat pengajian pelajar bagi satu-satu kursus pernah dijalankan. Antaranya, Ewing & Yong (1992) mendapati bahawa pelajar-pelajar berlainan tahun pengajian di sekolah menengah mempunyai gaya pembelajaran yang juga berlainan. Price, et al. (1977) dalam mengkaji pelajar gred 1-12 mendapati bahawa kecenderungan gaya pembelajaran berubah dari satu gred ke satu gred. Kajian juga telah dijalankan untuk mengkaji hubungan tahap persekolahan seseorang dengan gaya pembelajarannya. Misalnya, Yusoff Ismail (1982) mendapati terdapat korelasi antara gaya pembelajaran pelajar-pelajar dengan tahap persekolahan dalam kajiannya. 7.4 Jantina Dapatan kajian tentang hubungan antara gaya pembelajaran dan jantina tidak begitu konsisten. Kajian yang dijalankan oleh Shareena (1995) untuk meninjau gaya pembelajaran pelajar Melayu dalam ESP (English for Special Purpose) menunjukkan bahawa tidak terdapat perbezaan yang signifikan di antara gaya pembelajaran responden dengan jantina. Kajian oleh Cavanaungh (1981) juga menunjukkan dapatan yang sama yang mana aspek jantina tidak mempunyai hubungan dengan gaya pembelajaran responden. Sebaliknya, Sheldon dan Janness (1976) mendapati kumpulan lelaki lebih berkecenderungan kepada gaya pembelajaran visual berbanding dengan kumpulan perempuan. Menurut Restak (1979) pula, golongan perempuan adalah lebih cenderung kepada gaya pembelajaran kinestetik dan auditori.

47

JURNAL PENDIDIKAN TIGAENF 1999/2000

JILID 2: BIL. 3

7.5 Umur Kajian tentang gaya pembelajaran dan hubungannya dengan umur responden juga banyak dijalankan. Thompson dan O’Brien (1991) menggunakan Gregorc Style Delineator (GSD) untuk menentukan gaya pembelajaran 16 orang guru dan 207 orang pelajar. GSD mengkategorikan seseorang individu mengikut gaya pembelajaran “Concrete Sequential”, “Abstract Sequential”, “Abstract Random” dan “Concrete Random”. Dapatan kajian menunjukkan kesan yang signifikan antara gaya pembelajaran dan umur. Kajian Bowles (1992) juga telah menunjukkan bahawa faktor umur mempengaruhi gaya pembelajaran seseorang pelajar. Kajian beliau membuat perbandingan antara dua kumpulan sampel iaitu antara 121 orang pelajar berumur lebih 21 tahun dan di bawah 21 tahun. Dapatan kajian menunjukkan pelajar berumur lebih 21 tahun lebih cenderung kepada pengajaran berbentuk kuliah dan ceramah manakala pelajar berumur di bawah 21 tahun lebih berminat kepada perbincangan, pengajaran bersifat permainan dan simulasi. Barbe & Milone (1981) dalam kajian tentang hubungan umur dengan gaya pembelajaran mendapati bahawa terdapat satu anjakan modaliti gaya pembelajaran dengan umur. Mereka mendapati bahawa pelajar sekolah rendah lebih cenderung kepada modaliti auditori tetapi membuat anjakan modaliti kepada visual apabila umur mereka meningkat. 7.6 Latihan dan Pengalaman Pembelajaran Carbo (1980) melaporkan bahawa latihan tiada berkesan ke atas gaya pembelajaran pelajar. Akan tetapi, tiga penyelidik yang lain (Hyland, 1993; Melton, 1990; Reid, 1987) mendapati bahawa gaya pembelajaran boleh dicorakkan oleh pengalaman pembelajaran. Misalnya, Reid (1987) mendapati bahawa pelajar-pelajar ESL yang lebih pengalaman belajar Bahasa Inggeris adalah lebih auditori tetapi kurang visual, kinestetik dan taktil berbanding pelajar-pelajar yang kurang pengalaman. Hyland (1993) pula mendapat bahawa kecenderungan untuk gaya pembelajaran auditori dan kinestetik di kalangan pelajaran Jepun telah menambah semakin banyak pengalaman pembelajaran pelajar-pelajar tersebut.

8.0 Kesimpulan Pelbagai perspektif dan dimensi gaya pembelajaran boleh menimbulkan masalah pemilihan model yang sesuai sekali untuk digunakan sebagai dasar untuk merancang dan melaksanakan pengajaran dan pembelajaran. Walaupun renj perspektif gaya pembelajaran semakin meluas, beberapa persetujuan am dapat di buat tentang gaya pembelajaran. Antaranya ialah:

48

JURNAL PENDIDIKAN TIGAENF 1999/2000

JILID 2: BIL. 3

Setiap individu mempunyai satu atau lebih gaya pembelajaran, kekuatan pembelajaran dan juga kelemahan pembelajaran Gaya pembelajaran individu akhibat daripada `nature’ dan juga `nurture’ Gaya pembelajaran adalah hasil faktor-faktor budaya, personaliti, psikologi, sosial dan persekitaran Gaya pembelajaran wujud dalam kontinuum yang luas Para pendidikan tidak kira di tahap persekolahan rendah, menengah atau pun pengajian tinggi, di kelas pelbagai budaya atau homogen, boleh memantapkan serta memperkayakan amalan pengajaran dan pembelajaran dengan mempelbagaikan cara pengajaran mereka untuk melayan gaya pembelajaran yang sudah tentu berbeza-beza di kalangan pelajarnya. Literatur tentang gaya pembelajaran jelas menunjukkan bahawa sememangnya terdapat pelbagai gaya pembelajaran dan individu-individu mempamerkan gaya yang unik. Jadi seorang pendidik harus memahami kepelbagaian gaya pembelajaran pelajar supaya kaedah pengajaran yang sesuai boleh digunakan. Sedapat-dapatnya, kaedah padanan (matching) gaya pembelajaran dengan gaya pengajaran harus dilakukan. Ini memandangkan dapatan kajian-kajian yang lepas (Dunn, Dunn & Price, 1989; Orsak, 1990; Perrin, 1990) yang mendapati pencapaian yang signifikan dalam pembelajaran apabila padanan dilakukan. Seandainya keadaan tidak mengizinkan, usaha harus ke arah menggunakan pelbagai pendekatan (provisioning) dalam pengajaran agar tuntutan gaya pembelajaran yang berbagai-bagai dalam satu-satu kuliah dapat dipenuhi. Selain itu, guru harus membantu pelajar-pelajarnya membuat flexing agar guru pelatih dapat menggunakan kesemua gaya pembelajaran mereka sampai ke tahap optimum. Pokoknya, pensyarah harus memberi perhatian yang lebih teliti terhadap gaya pembelajaran pelajar dan menggunakan ketiga-tiga pendekatan, matching, flexing dan provisioning untuk meningkatkan keberkesanan pembelajaran di kalangan pelajar. Dalam konteks negara Malaysia, usaha menunaikan hasrat mengadakan pendemokrasian pendidikan serta pendidikan cemerlang dengan memastikan perkembangan optimum dan menyeluruh bagi setiap individu seperti disarankan oleh Falsafah Pendidikan Negara, tidak lagi tidak dapat mengambl kira dan melayan perbezaan gaya pembelajaran di kalangan pelajar-pelajar kita. Nota: Penulis ingin merakamkan terima kasih kepada semua ahli pasukan penyelidikan MPSK (1996 hingga 1998) yang telah menyumbang dalam usaha mengumpul dan memantapkan tinjauan literatur ini.

49

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->