P. 1
tingkatan 6 b.malaysia morfologi

tingkatan 6 b.malaysia morfologi

|Views: 420|Likes:
Published by Fifi Nadia

More info:

Published by: Fifi Nadia on Apr 27, 2010
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as ODT, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

11/16/2012

pdf

text

original

Definisi Morfologi

Morfologi ialah bidang yang mengkaji struktur kata, binaan kata, bentuk kata dan golongan kata. Apabila kita menggunakan istilah perkataan,yang kita maksudkan ialah bentuk perkataan yang diujarkan dalam sesuatu bahasa. Bentuk ujaran itu kemudiaannya dituliskan dengan menggunakan lambang – lambang yang lazim dalam bahasa tersebut. Secara umumnya, setiap struktur terbina dari unsur – unsur yang lebih kecil. Struktur bahasa juga mempunyai unsurnya yang dicantum agar menjadi satu perkataan. Ada 2 unsur yang terlibat dalam membina perkataan iaitu morfem dan kata. Struktur kata bermaksud susunan bentuk bunyi ujaran atau lambang (tulisan) yang menjadi unit bahasa yang bermakna. Binaan kata ialah unsur – unsur yang membina sesuatu kata. Unsur – unsur yang membina kata ini dikenal sebagai morfem. Bentuk kata merujuk kepada empat bentuk kata yang terdapat dalam bahasa Melayu iaitu bentuk kata tunggal, kata terbitan, kata majmuk dan kata ganda. Golongan kata ialah proses menjeniskan kata dengan berpandukan kemiripan bentuk/fungsinya, sama ada tergolong sebagai kata nama, kata kerja, kata adjektif atau kata tugas. Morfem ialah unsur yang membentuk kata. Istilah morfem dapat diertikan sebagai unit terkecil dalam bahasa yang mempunyai fungsi gramatis atau menjalankan tugas nahu. Morfem bebas ialah morfem yang dapat berdiri sendiri sebagai suatu kata atau ayat minimum. Contoh : kawan, sekolah, ambil, sentuh, cerlang, dan lapang. Morfem terikat ialah morfem yang memerlukan morfem lain untuk membentuk kata. Contoh : (i). awalan ber- pada kata berkawan (ii).akhiran -an pada kata sentuhan (iii).sisipan -em- pada kata cemerlang (iv).apitan ke-...-an pada kata kelapangan. Dalam bahasa Melayu, morfem bebas terdiri daripada kata akar yang belum menerima sebarang imbuhan manakala morfem terikat terdiri daripada imbuhan – imbuhan yang membentuk kata terbitan. Kata atau perkataan ialah unit bahasa terkecil yang mengandung makna lengkap dan dapat berdiri sendiri dalam ayat. Sesuatu kata dibentuk daripada kata akar atau kata dasar tertentu. Kata akar ialah kata dasar yang terdiri daripada satu morfem bebas, iaitu bentuk dasar belum diberi imbuhan. Oleh itu, kata akar dapat dianggap sebagai inti sebarang imbuhan. Contoh kata akar ialah morfem bebas jujur pada kata kejujuran.

Kata dasar ialah kata yang menjadi dasar untuk membentuk kata. Kata dasar ini boleh terdiri daripada akar kata, kata akar, kata terbitan, kata majmuk, kata ganda, dan frasa tertentu. Dalam perkataan berpeluh, berbunga dan bertelur, terdapat unsur yang digunakan berulang – ulang dan bahagian yang hanya digunakan sekali. Kita dapat mensegmen bentuk – bentuk berikut iaitu /ber-/, /peluh/, /telur/ dan /bunga/. Bentuk – bentuk inilah yang dipanggil morf. Bahagian yang digunakan berulang – ulang kali ialah /ber-/. Morf /ber-/ ini mempunyai fungsi tatabahasa, sebab apabila /ber-/ digunakan dengan perkataan peluh, telur dan bunga, maka semua kata nama ini menjadi kata kerja yang menunjukkan perbuatan menghasilkan. Apabila morf – morf tersebut dibanding – bandingkan, maka fungsi atau makna setiap morf dapat dikenal pasti. Dengan demikian, dapatlah kita membuktikan bahawa setiap satunya adalah morfem atau sebaliknya.

Bentuk Kata Berdasarkan proses pembentukan kata bahasa Melayu, kata terbahagi kepada empat bentuk. Bentuk – bentuk yang dimaksudkan ialah kata tunggal, kata terbitan, kata majmuk dan kata ganda. Kata Tunggal Kata tunggal ialah kata yang tidak mengalami proses pengimbuhan, pemajmukan dan penggandaan. Dalam bahasa Melayu, kata tunggal boleh mengandung hanya satu suku kata atau lebih daripada satu suku kata. Terdapat kata tunggal yang langsung tidak menerima imbuhan seperti itu, ini, sini, mereka, dan sana, tetapi kebanyakan kata tunggal berpotensi menerima imbuhan untuk menjadi kata terbitan. Kata tunggal ada yang terdiri daripada satu suku kata, dua suku kata, dan seterusnya hingga enam suku kata. Contoh :

satu suku kata – am, bom, cat, dam, fon, gas, hak, jam, kad, long, mi, nat, pam, ru, skru, spring, teks, ya dan zat.

• •

• • •

dua suku kata – aib, bintang, carik, dengki, elak, faham, ganjil, hirau, iblis, jauh, korek, lembah, mercu, tua, dan zalim. tiga suku kata – armada, budaya, cerakin, derhaka, empular, falsafah, gelombang, hikayat, isteri, jentera, kembara, laksana, menantu, organik, peluang, qasidah, rezeki, sempurna, tenggara, utara, wanita, dan yayasan. empat suku kata – anugerah, belantara, cendekia, definisi, ekonomi, fenomena, hulubalang, istiadat, kelemumur, masyarakat, organisma, pancaroba, revolusi, sederhana, dan televisyen. lima suku kata – artikulasi, bumiputera, cenderamata, cakerawala, imaginasi, kosmopolitan, malapetaka, universiti, dan vokasional. enam suku kata – maharajalela, paramasastera, dan personifikasi.

Selain itu terdapat satu lagi bentuk kata yang juga tergolong sebagai kata tunggal iaitu kata akronim. Kata akronim ialah kata yang terbentuk sebagai hasil pencantuman bahagian – bahagian daripada serangkai kata. Bahagian – bahagian yang dicantumkan itu boleh terdiri daripada huruf – huruf, suku – suku kata, atau bahagian – bahagian daripada sesuatu kata. Dalam bahasa Melayu, pencantuman itu berlaku melalui :

pencantuman huruf – huruf awal kata, misalnya : Institut Kefahaman Islam Malaysia = IKIM Ahli Dewan Undangan Negeri = ADUN Universiti Pendidikan Sultan Idris = UPSI

pencantuman huruf dan suku kata sesedap sebutan, misalnya : Jabatan Kemajuan Islam Malaysia = Jakim Majlis Kanser Nasional = Makna Sukan Malaysia = Sukma

pencantuman suku kata awal kata, seperti : cerita pendek = cerpen kumpulan gitar rancak = kugiran panggung wayang gambar = pawagam

pencantuman bahagian awal kata pertama dengan bahagian lain kata yang menyusulinya, misalnya : rumpai air = rumpair jantan betina = jantina jentera tolak = jentolak

Kata Terbitan Kata terbitan ialah kata yang terhasil daripada proses pengimbuhan, iaitu proses menggandingkan imbuhan pada kata dasar. Imbuhan itu pula terdiri daripada imbuhan kata nama, kata kerja dan lain – lain. Contoh kata terbitan ialah kajian, pemandangan, gemilang, bersatu, menangis, mempersoalkan,

kemenangan dan pemenang.

Kata Majmuk Kata majmuk ialah kata yang terbentuk dengan merangkaikan dua kata dasar atau lebih dan membawa makna tertentu. Dieja terpisah bentuk satu unit dan tidak boleh menerima sebarang penyisipan. Contoh : gambar rajah, kaki bangku, lemah lembut, pita suara, dan tunjuk ajar. Kata Ganda Kata ganda ialah kata yang terhasil melalui proses mengulang kata dasar. Pengulangan kata dasar itu boleh melibatkan seluruh kata dasar, sebahagian kata dasar atau digandakan secara berima. Pengulangan seluruh kata dasar disebut penggandaan penuh, pengulangan sebahagian kata dasar disebut penggandaan separa dan pengulangan kata dasar yang berima disebut penggandaan berentak. Contoh :
• • •

penggandaan penuh – elok – elok, orang – orang, sama – sama, dan tiba – tiba. penggandaan separa – jejari, sesungut, lelayang, bergilir – gilir, dan termangu – mangu. penggandaan berentak – dolak – dalik, hiruk – pikuk, kayu – kayan, dan tunggang – langgang.

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->