1.1 Definasi Sebutan Baku.

Menurut KAMUS Dewan Edisi Ketiga mentakrifkan perkataan baku sebagai ‘sesuatu yang pokok, yang dasar, yang benar’. Kata itu diertikan sebagai ‘ sesuatu yang sudah diterima sebagai betul dan sah ( bentuk, sifat dan lain-lain ) dan dapat dijadikan asas perbandingan bagi bentuk dan sebagainya’ (berkenaan bahasa, ejaan, dan sebagainya. Marzuki Nyak Abdullah dalam bukunya Kamus Tatabahasa Bahasa Melayu (1997), sebutan baku bermaksud ‘Bentuk bahasa yang diterima untuk digunakan dalam situasi rasmi seperti dalam perundangan, pentadbiran, persekolahan, pengajian tinggi, dan alat sebaran am’. Bahasa Melayu baku ialah variasi yang dianggap standard berbanding dengan variasi lain dalam pertuturan banasa Melayu. Garvin dan Mathiot (1998), bahasa baku membawa maksud pembakuan di dalam semua aspek bahasa; berusaha dan melakukan proses pengekodan, kutipan informasi pelbagai aspek tentang bahasa yang diterima daripada masyarakat dan telah menjadi norma kebahasaan bagi seluruh masyarakat itu. Dengan kata lain, pengkodan adalah satu persetujuan tidak rasmi yang diambil tentang satu variasi daripada beberapa variasi yang wujud dan variasi itu menjadi kelainan yang mewakili bahasa.

Kamus Dewan Bahasa Edisi ketiga mentakrifkan perkataan baku sebagai ”sesuatu yang pokok , yang dasar , yang benar ”.Kata itu turut diertikan sebagai ”sesuatu yang sudah diterima umum sebagai betul dan sah (bentuknya , sifatnya , dan lain-lain) dan dapat dijadikan asas perbandingan bagi bentuk dan sebagainya (berkenaan bahasa , sebutan , ejaan , dan sebagainya ) ”. Menurut Marzukhi Nyak Abdullah dalam bukunya Kamus Tatabahasa Bahasa Melayu (1997) , Bahasa baku bermaksud ”bentuk bahasa yang diterima untuk digunakan dalam urusan rasmi seperti perundangan , pentadbiran , persekolahan , pengajian tinggi dan alat sebaran am”.Bahasa baku adalah variasi yang dianggap paling utama berbanding variasi lain dalam pertuturan bahasa Melayu. Awang Sariyan pula berpendapat bahawa bahasa baku dapat dikatakan sebagai bahasa golongan terpelajar , iaitu golongan yang memegang peranan penting dalam pentadbiran , pendidikan , kehakiman , perdagangan, dan sebagainya (Awang Sariyan ,1994)

Dasar Umum Sebutan Baku Bahasa Melayu. Bidang fonetik ialanh kajian yang berkaitan dengan organ pertuturan. Intonasi : nada suara yang turun naik atau tinggi rendah sewaktu bercakap dan hendaklah berdasarkan jenis dan bentuk ayat atau kalimat dalam Bahasa Melayu serta keperihalan keadaan yang berkenaan. Garis panduan dasar umum tentang sebutan baku Bahasa Melayu adalah seperti berikut : .Sebutan Kata : hendaklah berdasarkan ejaan secara keseluruhan dan juga sebagaimana dieja . Fonologi merupakan satu bidang kajian yang mengkaji sistem bunyi yang bermakna yang diucapkan oleh manusia. iaitu bidang fonetik dan bidang fonemik. Bidang fonemik pula merupakan bidang yang menkaji bunyi-bunyi sesuatu bahasa. Bunyi-bunyi yang bermakna ini dihasilkan oleh alat artikulasi. menghuraikan dan menjelaskan segala bentuk bunyi di dalam sesuatu bahasa dengan teliti untuk menentukan pertuturan dan bentuk bunyi tertentu. mereka saling memahami bunyi yang dituturkan.Kesimpulannya. setiap huruf dalam ejaan rumi atau jawi perlulah dilafazkan dengan jelas mengikut nilai bunyi Bahasa Melayu yang dilambangkan. Perkara ini adalah bertepatan dengan keterangan K. sifat bunyi bahasa dan pendengaran.. Bunyi-bunyi yang bermakna ini berlaku apabila dua orang atau lebih bertutur. Bidang fonologi terbahagi kepada dua. bidang fonologi merupakan bidang yang merumuskan.Sebutan Huruf : umumnya . . Jelaskan perbezaan sebutan baku dengan sebutan Johor-Riau (biasa) dari segi fonologi. iaitu pengkajian tentang fungsinya atau struktur bunyi bahasa itu. dan tidak ada huruf yang berdasarkan bentuk kata (pola pada suku kata) sama ada kata dasar atau kata terbitan.L pike dalam bukunya Phonemics (1943:57) iaitu ”Kata-kata dieja sebagaimana diucapkan dan diucapkan senyap”. Menurut Awang Sariyan (1988:6) . Sebutan Huruf . ahli – ahli bahasa telah bersependapat tentang dasar sebutan baku Bahasa Melayu iaitu sebutan bagi kata Bahasa Melayu hendaklah berdasarkan sebutan fonemik atau sebutan berdasarkan ejaan.

Ini bermakna vokal ‘a’ disebut seperti mana dieja dan dieja seperti mana dilafazkan.kem ] .lih ] [ ha. ya ] [ be .Huruf dan fonem vokal ‘a’ Sebutan Baku Vokal ‘a’ dilafazkan dengan [ a ] pada bahagian manapun ia terletak sama ada terbuka . tertutup . pě] Fonem vokal yang dilambangkan dengan huruf ‘i’. Mengikut sebutan baku fonem vokal ‘i’ perlu dibunyikan dengan [ i ]. samada terletak pada suku kata akhir terbuka dan suku kata tertutup.sil ] [ mu. Contoh: Huruf vokal a Fonem/bunyi [a] ejaan saya berapa apa sebutan [ sa . Sebutan Johor-Riau bagi fonem vokal ‘i’ pada suku kata tertutup dibunyikan dengan [e].Riau Akhiran ‘a’ yang dibunyikan sebagai ‘ě’. Ini bermaksud vokal ‘i’ perlu dibunyikan seperti mana dieja.di tengah atau di akhir kata.kim ] Sebutan Johor-Riau [ a.ra . Contoh: Huruf vokal a Fonem/bunyi [a] ejaan saya berapa apa sebutan [ sa . .sel ] [ mu.pě] [a . yě ] [be . pa ] Sebutan Johor . ra. pa ] [ a . Contoh : Ejaan Alih Hasil Mukim Sebutan baku [ a.leh ] [ ha.

KVK . KVK + KVK.Fonem vokal yang dilambangkan dengan huruf ‘u’. kat ] Sebutan Johor . nge .top ] Sebutan Kata Penyebutan Kata Terbitan Kata terbitan mengikut garis panduan dasar umum tentang sebutan baku Bahasa Melayu hendaklah dilafazkan berdasarkan pola ejaan KV . la .tol ] [ la. Ejaan standard Sebutan baku Sebutan Johor . Ini bermaksud vokal ‘u’ perlu dibunyikan seperti mana dieja. nga . ra . da ] [ te .tup ] Sebutan Johor-Riau [ be. Contoh : Ejaan Betul Lanun Tutup Sebutan baku [ be.tul ] [ la. ri ] [ te .nun ] [ tu. nge . samada terletak pada suku kata akhir terbuka dan suku kata tertutup. sě] [ be .Riau [ pe . la . sa ] [ ber . ri ] [ te .ja ] [ pe .non ] [ tu. jar ] [ pe . KV + KV . Kata terbitan dengan imbuhan awalan. rang .Riau . rang . Sebutan Johor-Riau bagi fonem vokal ‘u’ pada suku kata tertutup dibunyikan dengan [o]. Mengikut sebutan baku fonem vokal ‘u’ perlu dibunyikan dengan [ u ]. Ejaan standard Pengajar Pengedar Terasa Berlari terangkat Sebutan baku [ pe . ra . kat ] Kata terbitan dengan imbuhan awalan. dar ] [ te . nga .

rang . de .Riau [ te. la .rang. Ejaan standard (i)Bahasa Indonesia Sama bunyi: Anda Merdeka Berbeza bunyi bangsa [ bang . kat ] [ pe . dar ] [ te .la.kat ] [ pe.da ] [ mer . la . nga . sa ] [ bang .nge. da ] [ te .rang. rang . ra . de .Pengajar Pengedar Terasa Berlari terangkat [ pe . nge . ri ] [ te .da ] [ mer .Riau .kat ] [ pe.nge. sa ] [ ber .ri ] Kata serapan Bahasa Arab . ri ] [ te . Indonesia dan Inggeris Kata serapan Bahasa Arab .da ] [ be. sě] [ be . nge . jar ] [ pe . ra . sě] [ an .dar ] [ ber. Ejaan Terangkat Pengedar Berlari Sebutan baku [ te. Indonesia dan Inggeris yang sudah sebati dengan bahasa Melayu dibunyikan seperti sebutan baku Bahasa Melayu. nga . ka ] [ an . kat ] Kata terbitan dengan imbuhan awalan.la.ja ] [ pe . ka ] Sebutan baku Sebutan Johor .ri ] Sebutan Johor .

Sebutan baku merupakan tunjang dalam bahasa Melayu. Di Malaysia terdapat pelbagai jenis dialek. wa ] [ tak . ně] [ fat . bahasa perhubungan umum serta bahasa pengantar dan ilmu di sekolah-sekolah dan instutusi-instutusi pengajian tinggi. na ] [ mak . wa ] [ tak . ma ] [ fra . Perlembagaan Persekutuan Perkara 152 ( bahasa kebangsaan ) menyatakan bahawa “Bahasa Melayu adalah bahasa kebangsaan bagi Negara yang merdeka”. wa ] Bincangkan kebaikan dan keburukan baku bahasa Melayu. Bahasa Melayu memikul pelbagai peranan seperti bahasa komunikasi. sa ] [ dra . Antara fungsi bahasa Melayu sebagai bahasa rasmi Negara. bahasa pentadbiran. bahasa perpaduan dan bahasa ilmu.(ii) Bahasa Arab Sama bunyi: Fatwa Takwa Beza bunyi Makna (iii)Bahasa Inggeris Frasa drama [ fra . wa ] [ fat . sa ] [ dra .dilafaz atau disebut menurut sebutan asal dalam bahasa sumber) [ mak .Setiap tempat mempunyai dialek yang tersendiri tetapi semuanya berbahasa Melayu. Terdapat pelbagai kebaikan atau peranan sebutan baku di dalam kehidupan rakyat Malaysia khususnya adalah : Sebutan baku sebagai bahasa ilmu . Kebaikan sebutan baku bahasa Melayu. ma] (Kata atau ungkapan pinjaman daripada bahasa Inggeris yang diterima bentuk ejaannya yang asal .

undang-undang dan ekonomi .. teknologi .Konsep bahasa Melayu sebagai ‘bahasa ilmu ‘diperkenalkan dalam tahun 90an. Sebutan Baku sebagai bahasa perpaduan. Negara Indonesia merupakan sebuah Negara yang mempunyai ribuan suku kaum dengan pelabagai bahasa. Membakukan bahasa Melayu juga diharapkan dapat memainkan peranannya yang . kedoktoran . bahasa Melayu perlu mempunyai perbendaharaan kata . sebutan . Sebutan Baku Sebagai Bahasa Komunikasi.Bahasa ilmu bermakna bahasa yang mampu menjadi perantaraan bagi penyampaian ilmu pengetahuan dari peringkat rendah sehingga ke peringkat tinggi. Sebagai bahasa ilmu . Bahasa boleh dijadikan satu alat perpaduan untuk sesebuah Negara. dan bahasa yang sesuai dari aspek ejaan ..Ini bermakna penggunaan bahasa dan sebutan baku bahasa Melayu sebagai pengantar ilmu pengetahuan moden berkaitan sains . Bagi mencapai keperingkat bahasa ilmu pemantapan sistem ejaan. Bahasa Melayu boleh menjadi dinamik dan bertaraf intelektual setanding dengan bahasa asing terutamanya bahasa Inggeris. Setiap kaum mempunyai bahasa ibunda mereka sendiri. Sebutan baku telah menjadi pilihan menggunakan pelbagai dialek ini sebagai variasi pilihan dalam pertuturan dan perbincangan agar apa yang ingin disampaikan mudah dan dapat difahami oleh semua pihak. Secara tidak lansung bahasa Melayu akan dapat dimartabatkan kedaulatannya. dan agama. Bahasa merupakan alat untuk memyampaikan perasaan dan fikiran secara lisan ataupun bertulis.sastera . tatabahasa dan laras bahasa yang cukup untuk menyampaikan konsep dan pemikiran ilmu moden. Namun begitu bahasa Indonesia dapat berfungsi dengan baik dalam menjalankan peranannya sebagai alat untuk menyatupadukan ribuan suku kaum tersebut. Malaysia merupakan sebuah Negara yang unik kerana mempunyai pelbagai kaum. Ini bermakna sebutan baku dapat berfungsi sebagai alat komunikasi yang berjaya menyampaikan maklumat kepada semua pihak yang berlainan bahasa ibundanya. Setiap bahasa ibunda mempunyai dialek yang pelbagai terutamanya bahasa Melayu. istilah .Kepelbagaian bangsa dan dialek menyebabkan kesukaran dalam tiap-tiap pihak yang menyampaikan maklumat. perbendaharaan kata dan struktur kata yang lengkap perlu biberi perhatian dan pemantapan ahli-ahli bahasa dari masa ke semasa. Pembakuan dalam bahasa Melayu yang merupakan bahasa kebangsaan Malaysia diharapkan dapat melahirkan pelbagai bangsa yang bersatu padu dalam satu Malaysia.

Lantaran itu . Sebutan Baku Sebagai Bahasa Ilmu. Masyarakat dalam sesebuah komuniti akan berhubung di antara mereka melalui ‘bahasa biasa’. undang-undang dan ekonomi . istilah .Ini menyebabkan timbul masalah sebutan baku secara fonologi yang lebih ketara di kalangan penutur berbanding secara tulisan dan ejaan.sama seperti di Indonesia. Penggunaan dan pengaruh bahasa ibunda dan dialek telah menyebabkan berlaku kesilapan dalam sebutan huruf atau fonem.sastera .Bahasa biasa merupakan bahasa yang digunakan dalam keadaan biasa dan pertuturan harian masyarakat biasa. perbendaharaan kata dan struktur kata yang lengkap perlu giat dijalankan oleh ahli-ahli bahasa.untuk mencapai ke tingkat bahasa ilmu . bahasa Melayu perlu mempunyai perbendaharaan kata . sebutan .Lantaran itu timbul konflik atau pertentangan di kalangan pengguna bahasa tentang penggunaan bahasa dan sebutan baku dalam urusan rasmi dan biasa.Ini bermakna penggunaan bahasa dan sebutan baku bahasa Melayu sebagai pengantar ilmu pengetahuan moden berkaitan sains . kedoktoran . Ini kerana salah satu matlamat pembakuan bahasa Melayu adalah untuk memupuk semangat kekitaan dan bersatu padu dikalangan rakyat Malaysia. tatabahasa dan laras bahasa yang cukup untuk menyampaikan konsep dan pemikiran ilmu moden..Penutur biasanya akan memilih untuk menggunakan bahasa biasa atau dialek ibunda mereka apabila berkomunikasi secara lisan.Bahasa ilmu bermakna bahasa yang mampu menjadi perantaraan bagi penyampaian ilmu pengetahuan sehingga ke peringkat tinggi.Contohnya bagi bangsa Cina yang sukar untuk menyebut huruf menjadi /manyak/. Kelemahan penggunaan sebutan baku di kalangan masyarakat di negara in boleh di kategorikan kepada dua sebab utama: Aspek Sebutan Huruf Dan Kata. dan agama. Sebagai bahasa ilmu .. teknologi . pemantapan sistem ejaan . Konsep bahasa Melayu sebagai ‘bahasa ilmu ‘diperkenalkan dalam tahun 90an.. Keburukan dan Kekangan Penggunaan Sebutan Baku. dan bahasa yang sesuai dari aspek ejaan .Secara tidak lansung bahasa Melayu dapat dimartabatkan kedaulatannya kerana sifat bahasa itu yang dinamik dan bertaraf intelektual setanding dengan bahasa asing terutamanya bahasa Inggeris. /b/ telah menyebabkab sebutan kata seperti /banyak/ telah bertukar .

Pengaruh bahasa Arab yang telah sebati dengan sebutan zaman berzaman menyebabkan kesukaran mengubah bunyi seperti kata (Ithnin) kepada (Isnin) . Bahasa Melayu bagaikan dianggap tiada martabat dalam agensi swasta. Agensi swasta lebih mementingkan bahasa Inggeris dan bahasa Cina. Bahasa baku Bahasa Melayu banyak menggunakan kata-kata pinjaman dari bahasa Arab.Contohnya (fikir) dibunyi kan (pike) Aspek Persekitaran. mis ) Pengaruh bahasa asing yang dijadikan sumber masukan atau pinjaman di kalangan penutur yang tidak memahami hukum D-M juga menyebabkan berlaku kesilapan berbahasa.penutup sukar untuk menyebut perkataan seperti /psikologi/ kerana perubahan yang berlaku dalam tatabahasa yang menyanggahi tatabahasa yang telah digunakan sejak zaman berzaman. Kelemahan dari aspek penggunaan ayat dan tatabahasa pula berlaku dalam sebutan baku apabila ayat-ayat yang diucapkan tidak lengkap subjek dan predikatnya. Kemuncaknya ialah apabila kerajaan sendiri mengeluarkan SURAT PEKELILING . Ramai pemimpin yang tidak bertutur dalam bahasa Melayu baku semasa majlis-majlis rasmi termasuklah semasa bermesyuarat dan di dalam sidang Parlimen menjadi contoh kepada pengguna yang lain.Contohnya frasa ‘Aminah’s Restaurant ‘ telah dituturkan dengan frasa ‘ Aminah Restoran ‘ dan bukannya ‘ Restoran Aminah ‘. Hanya ahli-ahli bahasa sahaja yang memperjuangkan kedaulatan bahasa Melayu.Selain daripada itu .mis ) disebut (ka . Perjuangan mereka bersama Dewan Bahasa dan Pustaka dipandang sepi oleh semua pihak termasulah oleh agensi kerajaan sendiri yang sepatutnya menjadi pendokong kepada perjuangan ini. Aspek persekitaran boleh dikategorikan sebagai aspek utama dalam pembakuan bahasa Melayu.Ada di kalangan penutur tidak pasti atau kenal fonem seperti bunyi (kha. Sikap orang Melayu yang mengagungkan bahasa lain terutamanya bahasa Inggeris menyebabkan pembakuan bahasa Melayu sukar untuk dicapai. Dasar kerajaan dalam memertabatkan bahasa Melayu baku tidak jelas.kewujudan gugusan konsonan dan vokal terutamanya yang melibatkan kata pinjaman menyebabkan berlakunya kesilapan dalam sebutan sukukata.Ini menyebabkan ayat-ayat yang dituturkan tergantung dan tidak lengkap. Orang-orang Melayu sendiri hanya menggunakannya semasa temuduga sebagai syarat untuk melayakkan mereka bekerja dalam agensi kerajaan. Setakat ini tiada lagi pemimpin yang betul-betuk memperjuangkan bahasa Melayu.Contohnya .Ramai penutur yang melakukan kesilapan apabila membunyikan konsonan geseran seperti (f) kepada letupan (p).

Pengaruh sebutan Johor – Riau masih kuat mencengkam dalam segala urusan komunikasi harian masyarakat sama ada di dalam majlis tidak formal maupun formal. Mereka akan terus menggunakan dialek mereka sendiri walaupun bertutur dengan orang yang asing dalam dialek tersebut. Rangkaian televisyen yang ada juga tidak menggunakan sepenuhnya bahasa Melayu baku samada rangkain milik kerajaan mahupun swasta. Ini menjadikan orang yang asing dengan dialek tersebut terpingapinga dan tidak memahami apa yang diucapkan oleh sipenutur. Ini menyebabkan bahasa Melayu baku tidak dapat berfungsi dengan baik untuk menjadi alat menyatupadukan rakyat berbilang kaum di Malaysia. Akibatnya mesej yang hendak disampaikan tidak sampai. kata dan ayat yang ingin disampaikan. Perbezaan yang ketara di antara sebutan baku dan sebutan Johor – Riau adalah dari aspek fonem huruf . ternyata proses pembakuan bahasa Melayu terutama daripada aspek sebutan baku masih lagi berada pada tahap yang minima .IKHTISAS BIL. Dasar kerajaan yang lemah tentang penggunaan bahasa Melayu baku menyebabkan agensi swasta terus menggunakan bahasa Inggeris dalam pertuturan dan surat-menyurat mereka.3/200 bertarikh 16 Febuari 2000 yang menyatakan sebutan baku hanya akan diteruskan didalam pengajaran dan pembelajaran sahaja. klausa . Ahli-ahli bahasa dan sasterawan yang memperjuangkan penggunaan sebutan baku sebenarnya kurang mendapat sokongan dari pemimpin dan masyarakat kerana kesempitan pandangan mereka tentang peranan yang dapat dimainkan oleh bahasa dalam pembentukan . Terdapat juga istilah yang tidak mahu diterima semua kaum lain dan suku kaum di Sabah dan Sarawak menjadikan bahasa Melayu bagaikan terpinggir di bumi sendiri. Kebanyakkan penutur tidak bertolak ansur dalam menggunakan dialek mereka sendiri. sukukata . Istilah-istilah yang diperkayakan dari semua dialek dan bahasa di Malaysia termasuklah kata pinjaman dan serapan tidak mendapat sambutan dikalangan penutur. Hanya agensi kerajaan yang menggunakan bahasa Melayu.Namun begitu dari aspek intonasi . Rumusan Berdasarkan isi yang telah dibincangkan dalam kertas kerja ini . tidak nampak perbezaan yang sangat ketara kerana kedua-duanya dapat memberi makna yang jelas kepada penutur dan pendengar.

Mereka masih tidak jelas tentang peranan penting bahasa baku sebagai bahasa perpaduan . Apa yang mereka nampak ialah bahasa baku terutama sebutan baku terlalu menyukarkan mereka kerana mereka telah didedahkan dengan hukum tatabahasa yang diwarisi sejak zaman berzaman.Ketidakbiasaan dalam penggunaan tatabahasa dan kurang pasti tentang dasar umum sebutan baku menyebabkan sebutan baku hanya diamalkan di institusi pendidikan dan majlis-majlis rasmi sahaja.Keadaan ini yang telah membantutkan perkembangan dan dinamik bahasa dan sebutan baku tersebut. bahasa ilmu dan bahasa komunikasi. .tamadun bangsa .

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful