PRINSIP ASAS MOTOR & PENJANA

PENJANA AU

• • • Tenaga mekanikal (putaran)diwujudkan oleh turbin stim.enjin gasolin/disel. tenaga angin dan reaktor atom.. Daripada beberapa penukar tenaga elektrik . penjana digunakan untuk menghasilkan keseluruhan daripada keperluan tenaga elektrik Penjana menukar tenaga mekanikal kepada tenaga elektrik • Penjana sam….motor elektrik.BINAAN SEBUAH PENJANA AU • • Tenaga elektrik dihasilkan dari bentuk tenaga yang lain.air yang mengalir. Penjana arus elektrik yang menghasilkan arus ulang alek dinamakan penjana arus ulang alek atau ailternator Penjana yang menghasilkan arus terus dinamakan penjana arus terus .

Perbezaan antara motor dan penjana HUKUM FARADAY • Daya Gerak elektrik yang diaruh berkadar terus dengan kelajuan perubahan urat daya magnet didalam gegelung pengalir • Dge. ℮ ∝ dΦ dt Hukum Lenz • Daya gerak elektrik yang diaruh adalah pada arah tertentu supaya arus aruhan yang akan mengalir akan menghasilkan urat daya magnet yang menentang perubahan urat daya magnet asal ℮=- dΦ dt .

PENJANA ARUS ULANG ALEK & VOLTAN GELOMBANG SINUS TERARUH DALAM ANGKER dΦ dt Penjana Jika satu pengalir sepanjang 1 meter bergerak pada kelajuan v m/s pada sudut tepat terhadap urat daya magnet yang ketumpatan uratdaya magnetnya B Tesla. maka daya gerak elektrik yang teraruh pada pengalir tersebut adalah: Dge. maka arus ulangalik akan terhasil: i (θ) = i mak sin θ dimana i mak = Dge mak R . e = Blv sin θ volt = Blv sin 90° volt = Blv volt Secara umumnya bagi pengalir yang berada pada sebarang kedudukan seperti yang dibincangkan. dge teraruh adalah: Dge teraruh = Dge mak sin θ Apabila sumber dge tersebut disambung kepada satu perintang R.

Tetapi perbezaan wujud dari segi fungsi bahagian-bahagian binaannya disebabkan oleh perbezaan tugas motor dengan penjana.T.g. Eppgd = E mak 2 PENJANA ARUS TERUS OBJEKTIF • Menyatakan fungsi setiap bahagian utama sebuah penjana A. Nilai purata.e. • Membezakan beberapa jenis penjana • Melakar gambarajah litar penjana A. E purata = Nilai berkesan. Motor sebagai pengeluar tenaga mekanik. • Membezakan belitan pirau dan belitan siri • Menerangkan penjanaan d. di belitan angker • Menerangkan istilah-istilah yang berkaitan dengan penjana • Menerangkan syarat-syarat kendalian penjana selari • Menerangkan takrif dan fungsipalang penyama • Menyelesaikan pengiraan berkaitan dengan penjana Pengenalan • • • • Pada amnya motor dan penjana adalah sama.T.Dge yang dijanakan oleh sebuah penjana mempunyai gelombang sinus dan boleh diwakilkan dengan persamaan-persamaan berikut: e(θ) = Emak sin θ e (ωt) = Emak sin ωt e(t) = Emak sin 2Πft Maka dengan itu dge terjana mempunyai. Penjana mengeluarkan tenaga elektrik .

Binaan Penjana A.T .

Binaan Penjana A.T .

Gegelung medan (gegelung kutub) • 3. Teras angker • 4.Binaan Penjana A. Belitan angker(pengalir) • 6. berus dan galas Fungsi Bahagian Binaan Penjana • • Boleh dibahagikan kepada tiga kumpulan Pelengkap litar magnet . Penukar tertib • 5.1 dan 2.2 menunjukkan binaan-binaan yang perlu ada pada sebuah penjana ringkas seperti berikut: • 1.T Rajah 2. kuk • 2.

Penjana kecil kuk diperbuat daripada besi tuang. manakala bagi penjana berukuran besar kuk diperbuat daripada keluli tuang atau keluli guling.• • • • • • • • • • • • • • • • Pelengkap litar elektrik Bahagian mekanikal Pelengkap litar magnet terdiri daripada : Kuk Teras kutub Teras angker Selar udara – diantara kutub dengan angker Pelengkap litar elektrik terdiri daripada : Gegelung kutub Belitan angker Penukar tertib Pemegang berus karbon Bahagian mekanikal terdiri daripada : Galas bebola Kipas di angker Lengan jumpelang A. Oleh kerana gegelang dan teras kutub telah menjadi elektromagnet. • Menjadi penghalang bagi gegelung kutub daripada tercabut keluardari teras kutubnya. KUK Bahagian luar rangka mesin. • Muka kutub dan kasut kutub berperanan sebagai perebak fluks dalam selar udara. B. TERAS ANGKIR • Berfungsi sebagai penempatan gegelung atau pengalir angker dan . fluks magnet yang diperolehi akan dipotong oleh pengalir di angkir yang diputarkan secara mekanik D. GEGELUNG KUTUB • Juga dikenali sebagai gegelung medan • Terdiri daripada belitan dawai atau jalur kuperam dibelit berbentuk segiempat bujur dan bila arus dialirkan medan magnet akan terhasil. TERAS KUTUB DAN KASUT KUTUB • Teras kutub berfungsi sebagai teras gegelung kutub bagi menghasilkan medan magnet yang kuat. Berperanan sebagai penyokong bagi teras kutub dan pelindung keselamatan mesin. • Terdiri daripada lapisan kepingan-kepingan keluli berpenebat. C. Berfungsi sebagai pembawa fluks magnet yang dihasilkan kutub.

6 mm (lapisan-lapisan adalah untuk mengurangkan kehilangan arus pusar. dengan lapisan-lapisan besi setebal 0.• • membolehkan pengalir atau gegelung berputar juga sebagai laluan litar magnet Memberikan engganan yang rendah kepada fluks yang melaluinya (fluks dari kutub utara ke kutub selatan) TERAS ANGKER DAN ACI E.4 mm – 0. ANGKER • Berbentuk silinder atau tong. Belitan gelombang mempunyai hanya dua bahagian pengalir angker selari manakala belitan tindih ada lebih dari dua . • Lapisan yang telah bertaut kemudian dilekatkan pada aci mesin bagi mesin kecil atau pada pengempar besi tuang bagi mesin yang besar BELITAN ANGKER ( Armature winding ) • Terdapt dua jenis belitan • jenis silinder belitan gelombang • jenis silinder belitan tindih • Perbezaan antara dua belitan ini ialah pada sambungan akhir ke penukar tertib.

lubang alur (20) dan jumlah pengalirnya ialah 80. PENUKAR TERTIB . G.pengalir.g. • Perkataan pengalir dalam belitan angker bermaksud bahagian belitan pengalir yang aktif dan berupaya menghasilkan d. • Ruas-ruas ditebalkan antara satu sama lainoleh lapisan mika nipis • Setiap ruas disambung kepengalir angker dengan menggunakan cuping atau jalur • Dipasang keatas aci dengan dilampirkan penebat. • CONTOH Jika angker mempunyai 20 lubang alur dan setiap alur mempunyai 4 pengalir maka. PENUKAR TERTIB • Berfungsi untuk memudahkan pengumpulan arus dari pengalir angker.e. • Berbentuk silinder – hasil gabungan ruas-ruas keperam –sama tebal berbentuk baji. • Juga berfungsi sebagai penerus (arus ulang-alek yang teraruh dalam belitan angker akan ditukarkan kepada arus terus.

Penjana teruja pisah 2.PERBEZAAN JENIS-JENIS PENJANA Perbezaan penjana ditentukan oleh sambungan belitan medan dan belitan angker • Faktor ini juga menentukan nama sesuatu penjana Terdapat dua kumpulan penjana 1. Penjana teruja diri • .

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful