Matlamat dan Pelaksanaan Sebutan Baku Bahasa Melayu di Malaysia 2.

1 Latar Belakang Bahasa Melayu bakumerupakan bahasa Melayu yang sempurna darisegi penggunaan aspek-aspek bahasanya iaitu betul tatabahasnya, betulejaannya, betul istilahnya, penggunaan katanya, sebutannya dan bahasanya. Maklumat yang termuat dalam Pedoman Umum Sebutan Baku

BahasaMelayu ini berdasarkan kepada dokumen-dokumen pedoman sebutan bakubahasa Melayu yang telah diterbitkan oleh Dewan Bahasa dan

Pustaka,khususnya daripada terbitan-terbitan yang berikut : i. Pedoman Umum Sebutan Baku Bahasa Melayu, Dewan Bahasa Dan Pustaka, 1998. ii. Pedoman Umum Sebutan Baku Bahasa Melayu, Dewan Bahasa Dan Pustaka, 1994. iii. Daftar Umum Sebutan Baku Bahasa Melayu, Dewan Bahasa Dan Pustaka, 1991. Perancangan mengenai pembakuan sebutan bahasa Melayu menjadisalah satu objektif Dewan Bahasa dan Pustaka, iaitu yang telah termaktubdalam Akta Dewan Bahasa dan Pustaka 1959 ( Disemak 1978; Pindaandan Peluasan 1995). Terdapat beberapa objektif yang dicatatkan sebagaitujuan-tujuan Lembaga Pengelola DBP mengenai perkara ini iaitu ³ untukmembakukan ejaan dan sebutan, dan membentuk istilah-istilah yangsesuai dalam bahasa kebagsaan;´

3 Masalah Sebutan Kekangan sebutan disifatkan sebagai kekangan di yang merumitkan. sistem ejaan dan kosa kata. dilaksanakan Olehitu. iaitu supayasistemsebutanmenjadi mantap dan baku sejajar dengan pemantapandan pembakuan tatabahasa. Untuk mewujudkan satu kepelbagaian sebutan baku dalam bahasa Melayu yang dapat digunakan dalam situasi rasmi. .2Matlamat Pembakuan Sebutan Bahasa Melayu. iv. ia bertujuan : i. laras bahasa. ii. Secara khususnya. Untuk meningkatkan kecekapan berbahasa Melayu baku di kalangan semua pengguna bahasa Melayu. Untuk memantapkan struktur dalaman dan sistem bahasa Melayu. Perumusan mengenai pedoman sebutan baku bahasaMelayu dibuat oleh Jawatankuasa Teknikal antara DBPdengan Pusat Perkembangan Kurikulum. iii. Kegiatan kajian mengenai sistem fonologi dialek danbahasa Melayu yang diadakan sejak tahun 1980-an lagi.2. ia adalah bertujuan untuk mengurangkan penggunaan pelbagai variasi dan gaya sebutan serta menghindarkan penggunaa dialek setempat dalam pembelajaran dan pengajaran di peringkat sekolah 2.perancangan dalam pembakuannya Malaysia selepasmemantapkan aspek-aspek bahasa yang lain. Beberapa kegiatan yangdiperturunkan adalah : i. Secara khususnya. ii.Beberapa bengkel diadakan sehingga akhir tahun 1987. Matlamat pembakuan sebutan dalam bahasa Melayu adalah untuk tujuan penyeragaman.

Mengadakan penyelidikan melalui beberapa seminar dan bengkel sejak awal Rancangan Malaysia Keempat 1981. II/ 1988: Pelaksanaan Sebutan Baku EjaanRumi Bahasa Malaysia di Sekolah-sekolah´ yang bertarikh pada 2 April 1988yang dikeluarkan oleh Pengarah Bahagian Sekolah-Sekolah. iii. Puncautama ialah kebiasaan sebutan lama yang sukar hendak diubah kepadasistem baharu. iv.PLM. Kementerian Pendidikan Malaysia sertapakar-pakar bahasa. Ia di Malaysia penggal dilaksanakan berdasarkanarahan ³ Pekeliling Ikhtisas Bil. KementerianPendidikan Malaysia dan pakar-pakar bahasa sekitar tahun 1987. pelaksanaan mengenai sebutan bakubahasa Melayu di seluruh negara memerlukan masa yang lama. . Selain itu. KementerianPendidikan Malaysia. Siri bengkel sebutan baku 1987 antara Persatuan LinguistikMalaysia dan DBP. Penggunaan telahdilaksanakan sebutan pada baku dua di sector tahun pendidikan 1988.

ii. dan pengacaraan sesuatu majlis.2. ceramah. Pengajaran dan pembelajaran formal di institusi pendidikan oleh [pegawai pensyarah. Ucapan pada khalayak ramai seperti pidato. Siaran melalui media elektronik seperti pembacaan berita. pelajar dan guru.4 Sebutan Baku Merujuk buku Pedoman Umum Sebutan Baku Bahasa Melayu 1996: 46telahmentakrifkan sebutan baku sebagai sebutan yang digunakan dalamsituasi rasmi. kuliah dan pengumuman. Komunikasi rasmi dan perbincangan di sector awam. . sepertimesyuarat rasmi. temu duga ucapan dalam upacara rasmi danwawancara. iv. perbahasan. Segala urusan yang ditakrifkan sebagai rasmi termasuklah: i. ulasan. iii.

Sebutan Kata : Sebutan kata hendaklah berdasarkan ejaan secara keseluruhan dan juga berdasarkan bentuk kata.2. Intonansi : Ialah nada suara yang turun naik atau tinggi rendahnya sewaktu berbicara. serta fungsinya dalam ayat.5Dasar Sebutan Baku Penetapan dasar umum sebutan baku bagi kata bahasa Melayu perlulah berdasarkan ejaan. ii. . Sebagai garis panduan umum tentang sebutan baku bahasa Melayu . Sebutan Huruf : Pada asasnya. setiap huruf dalam ejaan Rumi hendaklah dilafazkan dengan jelas menurt nilai bunyi bahasa Melayu yang dilambangkannya. dan hendaklah berdasarkan bentuk ayatatau kalimat dan jenis dalam bahasa Melayu serta keprihatinan keadaan yang berkenaan. iaitu penyukuan kata dan sebutan menurut pelambangan huruf. sama ada kata dasar atau kata terbitan. perhatian perlu diberikan kepada ciri-ciri sebutan yang berikut : i. iii.

bunyi-bunyi tersebut dianggapterpisah menjadi unit-unit kecil yang dikenali sebagai bunyi penggalanatau fon. contohnya bunyi [p]. antara aspek yang mendapat perhatian utamaialah konsep bunyi. Menggunakan alat-alatujaran. [a]. Contohnya. .3. bersin. Pembahagiandalam bidang fonologi terbahagi kepada duacabang iaitu fonemik dan fonetik.0Fonetik dan Fonologi Dalam Bahasa Melayu Baku Fonologi telah didefinisikan sebagai satu cabangilmu bahasa yangmengkaji bunyi bahasa sesuatu bahasa dan fungsinya dalam sistem bunyibahasa tersebut. Dalampertuturan. Pengkajianfonetik terbahagi kepada tiga cabang iaitu fonetik akustik. 3.Bidang fonetik ialah bidang yang mengkaji bunyi-bunyi yang dihasilkan olehmanusia serta memberi lambang kepada bunyi-bunyi tersebut. Tetapi. sistem tulisan dan suku kata. batuk dan berdehem hanya bunyisemata-mata dan tidak dikenali sebagai bunyi bahasa. manusia cuba untuk menghasilkan bunyi yang bermakna. fonetik pendengarandan fonetik artikulasi. Bunyi bahasa telah disusun mengikut sistem dan bidangfonologi bertujuan untuk menganalisis penggunaan sistem ini.Bunyi yang dikeluarkan dalam bentuk ujaran itu berlaku secara berterusaniaitu berentetan.1 Konsep Bunyi Melalui bidang fonologi. dan [w]. Bunyi-bunyi yangdihasilkan untuk tujuan pertuturan dikenali sebagai bunyi bahasa. Melalui keadaan udara yangterkeluar dari paruparu menerusi alat-alat ujaran telah menghasilkanbunyi-bunyi. bagi tujuan kajian. manusia menghasilkan bunyi.

. Kajian bunyi lazimnya terbahagi kepada dua bidang. iaitu fonetik dan fonologi.3.seseorang pengguna bahasa perlulah mempunyai pengetahuan yang mendalam tentangnya. Fonetik mengkajibunyi bahasa dari segi penyebutan dan pendengaran atau sifatnya.Fonologi pula mengkaji bunyi-bunyi yang berfungsidalam sesuatu bahasa.2Sistem Bunyi Bahasa Melayu Bahasa Melayu mempunyai sistem bunyi yang tersendiri dan untukmenguasai kemahiran bertutur dalam bahasa Melayu dengan baik dan berkesan.

3 Alat Pertuturan dan Bunyinya. .3.

Rongga tekak 7.Gigi bawah 14.Gusi 15. Pita suara 6. Akar lidah 4. Tenggorok .Lelangit lembut 17. Epiglotis 5.Lelangit keras 16. Rongga mulut 9.Anak tekak 18. Hadapan lidah 20. Belakang lidah 3.1. Rahang 10.Bibir atas 11.Bibir bawah 12. Rongga Hidung 8. Tengah lidah 2.Hujung lidah 19.Gigi atas 13.

4 FUNGSI ALAT PERTUTURAN Lidah Lidah ialah alat artikulasi yang terpenting dan paling aktif dalampengeluaran bunyi bahasa.Bibir juga menjadi sempadan paling luar daripada rongga mulut. Gusi Gusi merupakan bahagian yang embung dan menurun dari gigi kebahagian dalam rongga mulut. tengah dan belakang. Lelangit . hadapan lidah. danbelakang lidah.Pembahagian ini membolehkan lidah membuat deskripsi pelbagai jenispenghasilan bunyi. Kedudukannya yang statik dan sentiasa digunakan sebagaipenampan aliran udara dalam penghasilan bunyi. Organ ini digunakan sebagai daerahsebutan dengan bantuan hujung lidah yang berfungsi membuat penyekatan.3. iaitu bunyi vokalhadapan. Lidah terbahagi kepadaempat bahagian. Penampan aliran udarainilah yang menghasilkan bunyi. Hujung lidah merupakan bahagian palingaktif dan boleh digerakkan ke mana-mana bahagian mulut untuk membuatpenyekatan. Bibir jugaberfungsi membuat sekatan kepada udara yang keluar daripada rongga mulut. tengah lidah dan belakanglidah penting dalam pengeluaran bunyi-bunyi vokal. Bahagian hadapan lidah. Bibir Bibir adalah alat artikulasi yang terletak pada bahagian luar rongga mulut. iaituhujung lidah.Bibir terdiri daripada otot-otot kenyal yang boleh dihamparkan dandibundarkan dan berperananmengeluarkan bunyi yang berbagai-bagai. Gigi Gigi juga berperanan dalam penghasilan bunyi bahasa tetapi peranannyatidaklah aktif. tengah lidah.

iaitu lelangit keras danlelangit lembut. Pita Suara Pita suara terletak dalam ruang tenggorok (halkum) dan amat pentingdalam penghasilan bunyi. rongga mulut akan terbuka dan udara akan keluarmelalui rongga mulut dan apabila diturunkkan.Lelangit dapat dibahagikan kepada dua bahagian.Apabila dinaikkan. Ronggahidung boleh dibuka atau ditutup. Proses pengeluaran suara berlaku dengan caramemperluas dan mempersempit lubang yang terdapat di antara duakeping selaput nipis berkenaan. Lelangit keras bermula dari sempadan gusidi bahagian hadapan atas rongga mulut dapat diturunnaikkan untukmenutup atau membuka saluran rongga tekak terus ke rongga hidung. Rongga Hidung Terletak di atas rongga mulut yang dipisahkan oleh lelangit.Lelangit lembut menganjur dari sempadan lelangit kerashingga ke akhir rongga mulut. bergantung kepada keadaan sama adaanak tekak dan lelangit lembut dinaikkan atau tidak. rongga mulut akan tertutupdan udara terpaksa keluar melalui rongga hidung. .

3.Bunyi vokal juga dipengaruhi olehpengaruh lidah. keadaan rongga mulut dan bentuk bibir.Kedudukanvokal-vokal dapat dilihat seperti berikut: .5 JENIS-JENIS BUNYI Bunyi Vokal Bunyi vokal terhasil apabila udara keluar daripada rongga mulut tidakmengalami sekatan atau himpitan.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful