Prosiding Seminar Penyelidikan Siswazah UKM 193

KEBERKESANAN PENDEKATAN BERASASKAN KEPELBAGAIAN BUDAYA TERHADAP INTEGRASI NASIONAL DALAM MATA PELAJARAN SEJARAH (The Effectiveness of Multicultural Based Approach on National Integration in History Subject) AHMAD ALI SEMAN ZAHARA AZIZ ABDUL RAZAQ AHMAD ABSTRAK KEMAJUAN: Kajian kuasi eksperimen ini dijalankan untuk menentukan kesan pembelajaran berasaskan kepelbagaian budaya yang merangkumi perspektif sejarah budaya, sejarah etnik dan sejarah kebangsaan ke arah meningkatkan integrasi nasional. Kajian ini juga untuk mengenal pasti hubungan konstruk pendekatan kepelbagaian budaya dari aspek persefahaman budaya, toleransi kaum dan identiti Malaysia dengan integrasi nasional di kalangan pelajar dalam mata pelajaran sejarah. Bagi melaksanakan kajian ini, 81 pelajar terlibat dalam kumpulan rawatan dan 80 pelajar dalam kumpulan kawalan tingkatan dua dari dua buah sekolah iaitu Sekolah Menengah Kebangsaan Taman Seraya Ampang dan Sekolah Menengah Kebangsaan Syed Mashyor Batang Kali, Rawang di negeri Selangor. Hasil kajian rintis pendekatan kepelbagaian budaya bagi kontruk persefahaman budaya, toleransi kaum dan identiti Malaysia dan integrasi nasional berada di tahap kebolehpercayaan tinggi, iaitu diantara 0.80 hingga 0.96. Kaedah penggunan analisis data menggunakan analisis deskriptif (frekuensi, min dan sisihan piawai) dan inferensi (ujian t, Anova, MANOVA dan regersi berganda) berdasarkan Statistical Package Social Sains (SPSS-11.5). Hasil kajian menunjukkan tahap pendekatan bersasakan kepelbagaian budaya dari aspek persefahaman budaya, toleransi kaum dan identiti Malaysia dan integrasi nasional nasional kumpulan kawalan berada pada tahap sederhana dan kumpulan rawatan pula berada pada tahap yang tinggi. Terdapat perbezaan yang signifikan (p<0.05) antara kumpulan rawatan dan kumpulan kawalan dari semua aspek yang dikaji berdasarkan jantina dan kaum. Analisis data juga menunjukkan terdapat hubungan signifikan yang tinggi antara pendekatan berasaskan kepelbagaian budaya dari aspek persefahaman budaya, toleransi kaum dan identiti Malaysia dengan integrasi nasional dalam kumpulan rawatan. Analisis regresi pula menunjukkan pendekatan kepelbagaian budaya dari aspek persefahaman budaya menyumbang sebanyak 55 peratus, aspek identiti Malaysia menyumbang sebanyak 11 peratus dan toleransi antara kaum menyumbang sebanyak 2.5 peratus. Implikasi kajian menunjukkan pendekatan berasaskan kepelbagaian budaya dalam mata pelajaran sejarah diterima secara positif oleh pelajar dari pelbagai kaum dan ianya boleh dijadikan model pengajaran bagi mencapai matlamat perpaduan dikalangan kaum seterusnya mencapai visi satu Malaysia.

racial tolerance and Malaysian identity with national integration in the treatment group. The implication of the study reveals that multicultural based approach in the History subject are positively accepted by multiracial students and it can be adopted as a teaching model in order to achieve unity among the multiracial. Zahara & Abdul Razaq ABSTRACT PROGRESS: This quasi experiment research was done to determine the effect of learning based on multicultural which inclusive of cultural history perspective. Form two students of Sekolah Menengah Kebangsaan Taman Seraya Ampang and Sekolah Menengah Kebangsaan Syed Mashyor Batang Kali. There is a significant difference (p<0. ANOVA. whereas the treatment group was at the high level.194 Ahmad Ali.96. mean and standard deviation) and inferential (t-test. the aspects of cultural understanding contributes 55 %. with the score between 0. to achieve the vision of One Malaysia. oleh sebab itu bidang pendidikan dapat menjadi saluran penting bagi mendokong citacita perpaduan dan integrasi nasional (Chai Hon Chai 1977). MANOVA and mutltiple regression) techniques of the Statistical Package of Social Science (SPSS-16). . The regression analysis shows that in term of multicultural based approach.5 %. This study was also to identify the relationship among the constructs of multicultural based approach from the aspects of cultural understanding. Aliran falsafah realism mengakui inisiatif untuk menjayakan matlamat Negara dan agenda perubahan adalah terletak ditangan para guru (Ahmad Rafaai 2000. racial tolerance and Malaysian identity and national integration for the control group were at the medium level. racial tolerance and Malaysian identity with national integration among students in the History subject. dalam hal ini.80 to 0.05) between the control and treatment groups for all the aspects studied in terms of gender and races. 2009). The data was analyzed using descriptive analysis ( frequency. 81 students were selected to be in the treatment group and 80 students were put under the control group. The findings show that the level of multicultural based approach from the aspects of cultural understanding. The pilot study showed that the multicultural based approach for the constructs of cultural understanding. kurikulum Sejarah yang memberikan gambaran jelas tentang pembentukan Negara bangsa dapat dianggap wadah yang paling baik untuk menerapkan usaha-usaha memupuk kesedaran dan kefahaman tentang unsur penyatuan bangsa dan perpaduan etnik (Lee 2002). racial tolerance and Malaysian identity and national integration were at a high reliability level. Rawang of Selangor were selected to be the respondents of this study. ethnic history and national history to enhance national integration. the aspects of Malaysian identity contributes 11% and racial tolerance contributes 2. PENGENALAN Guru merupakan agen perpaduan dan transformasi budaya kepada pelajar. The data analysis shows that there is a high significant relationship between multicultural based approach from the aspects of cultural understanding. and in the long run.

persefahaman budaya. Menanggapi persoalan ini. Konsep bersepadu yang dikemukakan melalui KBSM juga mewakili hasrat dan matlamat yang sama bagi menzahirkan generasi baru Malaysia yang dapat bekerjasama dalam keberagaman budaya dan kepelbagaian identiti etnik. disebabkan sekolah adalah tapak sosialisasi dan wadah pembentukan jatidiri (Tajul Ariffin Noordin 1993). berupaya dilaksanakan dan menarik penglibatan pelajar tentu sekali akan memberi makna yang besar. Kesepaduan bagi kombinasi ketiga-tiga aspek di atas. dilaksana berlandaskan : (1) Falsafah Pendidikan Kebangsaan. kerana penyampaian mesej sebegini perlu bermula dari peringkat awal iaitu melalui sistem pendidikan dan persekolahan. pengajaran Sejarah juga turut berfungsi memindahkan nilai-nilai sejagat dan budaya hidup manusia dan masyarakat kepada pelajar. iaitu : . Di samping itu. agar pelajar mengenal asal usul. (2) Teori-teori Pembelajaran dan (3) Pendekatan Kepelbagaian Budaya. (2) Sejarah Etnik dan (3) Sejarah Kebangsaan dikukuhkan dengan pembentukan aktiviti belajar yang menarik minat. memahami proses pembentukannya dan sedia menerima realiti yang ada pada masa kini. Konsep Bersepadu Dalam Pendidikan Disiplin ilmu dan pengetahuan Sejarah yang meliputi tiga elemen utama iaitu (1) Sejarah Budaya. Konsep bersepadu ini. Menjadikan landasan kurikulum sebagai asas penyatuan bangsa dan perpaduan antara etnik merupakan langkah yang paling berkesan. menyeronokkan. Ahmad Ali Seman (2009). Rashid. budaya dan etnik. Rahim Abd. (1997) sendiri mengakui kepentingan Sejarah sebagai kurikulum yang dapat menyedarkan setiap kaum tentang peranan mereka dalam sebuah negara yang berbilang etnik seperti Malaysia. Rumusannya beberapa intipati tentang teras pendidikan negara dapat dikenal pasti. toleransi antara kaum dan identiti Negara dapat diperkukuhkan dalam kalangan pelajar yang berbeza latar belakang lokasi. Abd. menganggap keupayaan membina integrasi nasional bergantung kepada perkongsian nilai serta semangat toleransi antara kaum. dapatlah digambarkan sebagai berikut : Pengetahuan Konsep Bersepadu Budaya Pengalaman Pembelajaran Nilai RAJAH 1.Prosiding Seminar Penyelidikan Siswazah UKM 195 Oleh sebab itu jugalah Sejarah dijadikan mata pelajaran teras dalam Kurikulum Bersepadu Sekolah Menengah (KBSM) kerana melalui kefahaman tentang Sejarah bangsa dan Negara.

. tentu sekali mengambilkira kedudukan pelajar daripada pelbagai latar belakang etnik dan budaya. Zahara & Abdul Razaq 1. konsep majmuk budaya telah difahami dan diterima. malahan sejak Kesultanan Melayu Melaka lagi.196 Ahmad Ali. Dalam ertikata yang lain. Oleh sebab itu. khazanah warisan negara dan tinggalan sejarah yang telah berakar umbi sekian lama. kurikulum pendidikan kebangsaan mahu menyatukan segala unsur kepelbagaian menjadi satu kesatuan yang dapat membentuk : (1) Persefahaman budaya antara kaum (nilai-nilai kemasyarakatan). kesepaduan bermaksud menerapkan nilai-nilai murni yang wujud dalam semua kepercayaan (Kepercayaan kepada Tuhan) dan unsur-unsur norma-norma masyarakat pelbagai etnik (kepelbagaian budaya). keterampilan. Inilah visi dan misi yang hendak dikembangkan daripada pendidikan dan kegiatan pembelajaran (Tajul Ariffin Noordin dan Nor Aini Dan 1992). 3. Persepaduan Membentuk Integrasi Nasional Budaya Malaysia adalah budaya majmuk bukan lagi budaya tunggal oleh golongan majoriti. (2) Tolak ansur antara kaum (toleransi etnik) dan (3) Identiti kebangsaan yang bercirikan negara bangsa (Identiti Malaysia). kerana ciri-ciri setiap etnik (meskipun kecil bilangannya) menjadi aset negara. 4. Pendidikan merupakan suatu usaha yang berterusan Tujuan pendidikan adalah untuk memperkembangkan potensi individu secara menyeluruh dan bersepadu Kesepaduan merupakan kombinasi antara pengetahuan. tanggungjawab dan keupayaan mencapai kesejahteraan diri Matlamatnya ialah memberi sumbangan terhadap keharmonian dan kemakmuran masyarakat dan negara Untuk mencapai misi dan visi Falsafah Pendidikan Kebangsaan berdasarkan intipati di atas. Sejarah Etnik Sejarah Budaya Sejarah Kebang saan INTEGRASI NASIONAL RAJAH 2. 2. Setiap etnik telah memberi warna kepada pembentukan budaya kebangsaan di negara kita.

pengajaran Sejarah Budaya turut menekankan kefahaman pelajar tentang DKK yang berlandaskan tiga prinsip. Nilai-nilai Islam yang membentuk DKK Kepelbagaian yang dibenarkan tumbuh itu.Prosiding Seminar Penyelidikan Siswazah UKM 197 Perspektif Sejarah Budaya dan kebudayaan mempunyai hubungan yang erat dengan pemahaman terhadap Sejarah Etnik dan pengambilan unsur-unsur budaya bagi membentuk Sejarah Kebangsaan. (2) Dinamika hubungan budaya. Dalam membahaskan perspektif Sejarah Budaya. Berteraskan kebudayaan rakyat asal rantau ini. Maharom Mahmood (2001) mengakui dalam usaha membentuk nilainilai patriotik dalam kalangan belia semua kaum. kerana pengalaman budaya membentuk pola kehidupan dan pola pemikiran. Falsafah Kebudayaan Kebangsaan bolehlah dihuraikan secara panjang lebar dalam menerapkan kefahaman tentang budaya bangsa. pemahaman tentang latar belakang dan sejarah budaya setiap etnik memainkan peranan penting. oleh sebab itu. 2. Menengahkan ciri-ciri atau nilai-nilai terbaik daripada budaya setiap etnik 3. pergaulan dan hubungan sosial sehingga mewujudkan pertembungan dan percampuran unsur kebudayaan. organisasi sosial. namun kerajaan berusaha mencari . Tradisi nilai budaya. Memperkenalkan ciri-ciri identiti kebangsaan dan keperibadian nasional yang dapat diterima dan diamalkan. bukanlah pula mengizinkan wujudnya pemisahan dan ekslusiviti sehingga terus teras bernegara dan berbangsa. 4. (3) Pola interaksi budaya dan (4) Unsur simbolisme dalam kebudayaan. aspek-aspek berkaitan : (1) Pertumbuhan dan perkembangan budaya. pembicaraan akan memberi fokus dan perhatian terhadap pentafsiran ciri-ciri budaya setiap kaum (Sutan Takdir Alisyahbana 1966) yang menyangkut perihal cara hidup. iaitu : 1. Suatu hal yang nyata ialah apabila membincangkan kebudayaan setiap kaum dalam masyarakat. Walaupun kepelbagaian dibenarkan wujud. Unsur-unsur kebudayaan lain yang sesuai dan dapat diterima 3. Tujuan mewujudkan Falsafah ini. Menghilangkan kecurigaan dan prasangka budaya yang boleh menghakis rasa saling percaya dan hormat menghormati antara kaum Kerajaan Malaysia telah menerima dan menetapkan bahawa Dasar Kebudayaan Kebangsaan adalah tonggak bagi mewujudkan identiti nasional. Pemahaman tentang budaya perlulah merujuk kepada sumber yang autentik. Mengatasi kelemahan dan keburukan budaya massa sebaliknya menyebarkan unsur kebudayaan terbaik daripada setiap kaum. diberikan perhatian bagi membangkitkan kesedaran dan penghayatan sebenar pelajar terhadap Sejarah Budaya masyarakat. pengiktirafan dan penghormatan terhadap budaya antara etnik di Malaysia (Khoo Kay Kim 1975). ialah: 1. oleh sebab itu. kepercayaan dan peralatannya dapat menjadi intipati pengajaran untuk meningkatkan penerimaan. Memberi penekanan terhadap daya kreatif bebas dan pemupukan bakat dan pemikiran 2. Peraturan-peraturan dalam masyarakat yang dijelmakan melalui adat resam. 5.

(ii) Unsur kepercayaan dan adat resam (iii) Penglibatan dan sumbangan tokohtokoh masyarakat setiap kaum (iv) Kontrak sosial yang telah dipersetujui antara kaum Perspektif Sejarah Etnik Unsur Demografi Jantina : L/P Etnik : M/C/I Perspektif Sejarah Kebangsaan Identiti Malaysia (i) Mewujudkan kesatuan kebangsaan. (2) sistem persekolahan. (i) . (iii) Pelaksanaan Dasar Ekonomi Baru dan Undang-undang dan Perlembagaan. teras yang menyatukan . (ii) Persamaan kebudayaan antara kaum dan (iii) Menghargai keunikan budaya antara kaum Toleransi Kaum (i) Latar belakang demografi dan budaya. justeru itu elemen kesatuan dan pembentukan identiti Malaysia yang diterima pelbagai kaum adalah langkah penting dalam mewujudkan Sejarah Nasional dan budaya kebangsaan. Badriyah Salleh 1998). (4) peraturan-peraturan. Sekiranya tidak dibentuk. sejarah etnik dan sejarah kebangsaan. Perspektif sejarah budaya adalah berdasarkan kontruk persefahaman budaya yang mengandungi. (3) kurikulum pengajaran.198 Ahmad Ali. (ii) Pelaksanaan Kebudayaan Kebangsaan. KERANGKA KONSEPTUAL Pendekatan KEPELBAGAIAN BUDAYA Persefahaman Budaya Perspektif Sejarah Budaya (i) Menerima dan memahami perbezaan kebudayaan antara kaum. Zahara & Abdul Razaq unsur persamaan yang boleh mewujudkan titik persamaan. seperti: (1) bahasa. Kerangka Konseptual Kajian Berdasarkan Rajah 4 kerangka konseptual kajian ini adalah membincangkan secara terperinci pendekatan kepelbagaian berasaskan budaya yang merangkumi perspektif sejarah budaya. (5) adat istiadat negara dan (6) upacara-upacara rasmi seperti majlis kongsi raya dan lain-lain (Cheah Boon Kheng 2002. tidak akan wujud sebuah negara dan sebuah bangsa . Integrasi Nasional RAJAH 4.

kesedaran budaya dan perasaan kekitaan akan menjadi kriteria penting bagi mewujudkan identiti yang dapat dikongsi bersama dan dalam masa yang sama memudahkan usaha untuk membentuk integrasi nasional. sejarah budaya adalah berkait dengan sejarah etnik iaitu latar belakang kedatangan dan kewujudan pelbagai kaum di Malaysia serta unsur budaya yang berasimilasi dalam kehidupan masyarakat. penghayatan pelajar tentang hubungan antara kaum akan semakin baik.Prosiding Seminar Penyelidikan Siswazah UKM 199 Menerima dan memahami perbezaan kebudayaan antara kaum. Yusuf Harun (1991) menjelaskan dalam konteks Malaysia. Pendekatan ini lebih sesuai kerana kepelbagaian budaya dalam konteks Malaysia adalah merujuk unsur penerimaan dan merapatkan jurang hubungan antara kaum yang melibatkan kaum yang dominan dalam situasi sosial iaitu : (1) Melayu. Dalam masyarakat heterogen seperti di Malaysia yang mempunyai pelbagai kaum dan budaya. (i) Mewujudkan kesatuan kebangsaan. (2) Cina dan (3) India. Untuk tujuan itu. peranan guru bagi membangkitkan kesedaran tersebut dalam kalangan pelajar amatlah penting. pelajar perlu diberikan kefahaman yang jelas tentang sejarah budaya yang menerangkan tentang kewujudan budaya pelbagai kaum di Malaysia serta elemen-elemen penting dan keunikan setiap budaya yang terbentuk. pendidikan dan pengajaran di sekolah seharusnya berupaya menekankan nilai-nilai persefahaman budaya dan toleransi antara kaum serta mengelakkan wujudnya prasangka. Perspektif Sejarah etnik yang mengandungi. (ii) Persamaan kebudayaan antara kaum dan (iii) Menghargai keunikan budaya antara kaum. biarpun yang kelihatan nyata adalah tiga komuniti etnik yang utama iaitu : (1) Melayu. Melalui pemahaman tentang budaya pelbagai kaum ini. Pendekatan kepelbagaian budaya adalah berasaskan teori multikultural yang dikemukakan oleh Kymlicka (2002) dan Dworkin (2001) tetapi diubahsuai untuk konteks pengembangan budaya di Malaysia. Perspektif Sejarah kebangsaan pula mengandungi. PERSOALAN KAJIAN Kajian ini dilaksanakan bagi menjawab persoalan-persoalan berikut: 1. Perwujudan kebudayaan berasaskan persamaan. toleransi antara kaum. Dalam konteks pengajaran Sejarah. (ii) Pelaksanaan Kebudayaan Kebangsaan. (i) Latar belakang demografi dan budaya. (2) Cina dan (3) India. Setiap rakyat Malaysia berhadapan dengan realiti hubungan etnik. (ii) Unsur kepercayaan dan adat resam dan (iii) Penglibatan dan sumbangan tokoh-tokoh masyarakat setiap kaum dan (iv) Kontrak sosial yang telah dipersetujui antara kaum. (iii) Pelaksanaan Dasar Ekonomi Baru dan Undang-undang dan Perlembagaan. identiti Malaysia dan integrasi nasional antara kumpulan rawatan dan kumpulan kawalan? . rapat dan tidak mewujudkan prasangka. isu-isu yang melibatkan hubungan antara etnik perlu difahami dan dihayati. Oleh kerana itu. Apakah tahap pendekatan pengajaran berasaskan kepelbagaian budaya dari aspek persefahaman budaya. kerana di Malaysia terdapat lebih 200 suku kaum. kerana pelajar merupakan sebahagian daripada anggota masyarakat dan akan membentuk komuniti mereka sendiri pada masa akan datang.

Ujian pra digunakan untuk mengenalpasti kesamaan di antara dua kumpulan dan . Sampel yang dipilih dalam kajian ini adalah terdiri daripada pelajar-pelajar Tingkatan 2 dalam kelas Sejarah. Zahara & Abdul Razaq 2. toleransi antara kaum dan identiti Malaysia terhadap integrasi nasional METODOLOGI Reka Bentuk Kajian Pelaksanaan pengajaran berasaskan pendekatan kepelbagaian budaya (perspektif sejarah budaya. identiti Malaysia dan integrasi nasional berdasarkan jantina? Adakah terdapat perbezaan tahap pendekatan pengajaran berasaskan kepelbagaian budaya dari aspek persefahaman budaya. 5. toleransi antara kaum. toleransi antara kaum. toleransi antara kaum.200 Ahmad Ali. identiti Malaysia dan integrasi nasional berdasarkan kaum? Adakah terdapat hubungan antara pendekatan pengajaran berasaskan kepelbagaian budaya dari aspek persefahaman budaya. identiti Malaysia dan integrasi nasional antara kumpulan rawatan dengan kumpulan kawalan berdasarkan kaum Tidak terdapat hubungan yang signifikan antara pendekatan pengajaran berasaskan kepelbagaian budaya dari aspek persefahaman budaya. sejarah etnik dan sejarah kebangsaan) menggunakan reka bentuk kumpulan rawatan serupa (equivalent control group design). identiti Malaysia dan integrasi nasional antara kumpulan rawatan dengan kumpulan kawalan berdasarkan jantina. 4. toleransi antara kaum dan identiti Malaysia dengan integrasi nasional Tidak terdapat sumbangan yang signifikan antara pendekatan pengajaran berasaskan kepelbagaian budaya dari aspek persefahaman budaya. Tidak terdapat perbezaan yang signifikan tahap pendekatan pengajaran berasaskan kepelbagaian budaya dari aspek persefahaman budaya. toleransi antara kaum dan identiti Malaysia dengan integrasi nasional? Sejauh manakah sumbangan pendekatan pengajaran berasaskan kepelbagaian budaya dari aspek persefahaman budaya. Adakah terdapat perbezaan tahap pendekatan pengajaran berasaskan kepelbagaian budaya dari aspek persefahaman budaya. toleransi antara kaum. Reka bentuk kuasi rawatan dengan menggunakan kaedah ujian pra dan pos. 3. toleransi antara kaum dan identiti Malaysia terhadap integrasi nasional? HIPOTESIS KAJIAN Ho1 Ho2 Ho3 Ho4 Ho5 Tidak terdapat perbezaan yang signifikan tahap pendekatan pengajaran berasaskan kepelbagaian budaya dari aspek persefahaman budaya. toleransi antara kaum. identiti Malaysia dan integrasi nasional antara kumpulan rawatan dengan kumpulan kawalan Tidak terdapat perbezaan yang signifikan tahap pendekatan pengajaran berasaskan kepelbagaian budaya dari aspek persefahaman budaya.

Kedua-dua kumpulan ini akan mempelajari kandungan sejarah yang sama mengikut sukatan yang telah ditetapkan dalam mata pelajaran Sejarah di Tingkatan 2 Sampel Kajian Sampel bagi kumpulan rawatan dan kumpulan kawalan diperoleh di dua buah Sekolah Menengah Kebangsaan. manakala O2 mewakili ujian pos untuk kumpulan rawatan dan kumpulan kawalan. Ujian pra digunakan untuk melihat kesetaraan antara kumpulan. Sampel Kajian Sampel kajian terdiri daripada dua kelas Tingkatan 2 (kumpulan rawatan) dan dua kelas Tingkatan 2 (kumpulan kawalan). Selangor SMK Syed Mashor.Prosiding Seminar Penyelidikan Siswazah UKM 201 melihat sama ada adakah ianya terdapat perubahan selepas rawatan dilakukan. X1 dan X2 mewakili pendekatan pengajaran yang diberikan ke atas kumpulan-kumpulan rawatan dan kawalan iaitu X1 untuk kumpulan rawatan menggunakan pendekatan bersepadu kepelbagaian budaya (perspektif sejarah budaya. Ujian pos dianalisis untuk melihat perbezaan antara kumpulan. JADUAL 1. Pengajaran bagi kumpulan rawatan berpandukan Rancangan Pengajaran Harian yang telah dirancang untuk sesi pengajaran sebanyak 30 kali pertemuan dengan 2 sesi pengajaran seminggu ( 1 waktu = 1 period dan 1 waktu = double period). Ampang. Batang Kali. kedua-dua kumpulan diberi ujian pos. Kedua-dua kumpulan diberikan ujian pra yang sama sebelum kajian dijalankan. Selepas tamat pendedahan pengajaran.1. Reka bentuk kumpulan rawatan dan kawalan Kumpulan Kumpulan rawatan Kumpulan Kawalan Ujian pra O1 O1 Pendekatan Pengajaran X1 X2 Ujian Pos O2 O2 Dalam reka bentuk ini. O1 mewakili ujian pra kumpulan rawatan dan kumpulan kawalan. Hulu Selangor RAJAH 5. Lihat rajah berikut : SAMPEL KAJIAN SMK Taman Seraya. Perkara ini boleh dilihat dalam Rajah 3. . Kumpulan rawatan yang terdiri daripada dua kelas akan diajar selama 15 minggu (3 waktu dalam tempoh seminggu). Sejarah etnik dan sejarah kebangsaan) dan X2 untuk kumpulan kawalan dengan pendekatan pengajaran tradisional.

Nilai indeks kebolehpercayaan perspektif sejarah etnik (toleransi antar kaum) adalah tinggi iaitu 0. iaitu Inventori Penerapan Tiga Pendekatan Mengajar Dalam Pengajaran dan Pembelajaran Sejarah. Kesahan dan kebolehpercayaan soal selidik telah dilaksanakan melalui kajian rintis.8037. Guru pakar Sejarah dan pensyarah mata pelajaran Sejarah juga telah dipilih untuk meneliti soal selidik. Cina dan India turut dikenalpasti. Jumlah sebenar waktu eksperimen yang diambil ialah : 40 minit x 3 waktu x 15 minggu = 1800 minit ( 30 jam). sampel dan situasi yang ingin dikaji. Instrumen Kajian Kajian ini memfokuskan untuk melihat pengaruh pembelajaran Sejarah berasaskan pendekatan kepelbagaian budaya. Soal selidik yang digunakan dalam kajian ini bagi menilai perspektif pelajar tentang penerapan tiga pendekatan pengajaran. Berikut ialah Jadual Spesifikasi Item Soal Selidik yang memperincikan setiap elemen dan item soal selidik. sillabusnya juga adalah bab-bab akhir buku teks. Cadangan dan ulasan pakar diambil kira disamping menganalisis jawaan pelajar sewaktu kajian rintis bagi menentukan bahasanya mudah dan difahami. Nilai indeks kebolehpercayaan perspektif sejarah budaya (persefahaman budaya) adalah tinggi iaitu 0.202 Ahmad Ali. Soal selidik telah diedarkan kepada pakar dalam bidang yang berkaitan untuk mendapatkan ulasan tentang kandungan.9634.9226. Bahagian A adalah berkaitan dengan latar belakang pelajar manakala Bahagian B pula item-item soal selidik tiga pendekatan yang berkaitan : (1) Persefahaman Budaya. dua cara digunakan iaitu soal selidik dan temu bual. skop dan format.8037. . (2) dan Bahagian C tentang Integrasi Nasional. Oleh itu untuk mencapai objektif kajian. Oleh kerana kelas diambil pada bulan-bulan akhir. perspektif pelajarpelajar Melayu. nilai indeks kebolehpercayaan perspektif integrasi nasionanl adalah tinggi iaitu 0. Pengkaji menggunakan dua pendekatan kaedah untuk mendapatkan data bagi memperkukuhkan lagi kesahan dalaman. Temu bual adalah suatu keadaan di mana pengkaji bersemuka dengan sampel bagi mengajukan pertanyaanpertanyaan yang berkaitan untuk memperoleh jawapan-jawapan yang relevan dengan masalah kajian. perspektif sejarah etnik dan perspektif sejarah kebangsaan terhadap integrasi nasional. Setiap item soalan mengukur apa yang sepatutnya diukur (Guliford & Fruchter 1981). Soal selidik ini mengandungi lima bahagian. Selain daripada itu. Mohd Majid Konting (1990) menyatakan teknik yang ditentukan oleh pengkaji harus bersesuaian dengan isu. Zahara & Abdul Razaq Pengajaran akan bermula pada akhir Julai sehingga bulan Oktober. Hasil Kajian Rintis Cronbach alpha digunakan untuk menentukan indeks kebolehpercayaan soal selidik. Nilai indeks kebolehpercayaan perspektif sejarah kebangsaan (identiti Malaysia) adalah tinggi iaitu 0.

296 berada pada tahap tinggi. Identiti Malaysia dan Integrasi Nasional antara Kumpulan Rawatan dengan Kumpulan Kawalan Kumpulan Kawalan Min ujian pos pembolehubah aspek persefahaman budaya bagi kumpulan kawalan mempunyai min 3.05. Toleransi antara Kaum. Secara keseluruhan dapat disimpulkan bahawa perspektif persefahaman budaya.28 dan sisihan piawai 0. identiti Malaysia dan integrasi nasional dalam kumpulan rawatan berada pada tahap tinggi. Ini menunjukkan hipotesis nol (Ho) ditolak. Toleransi antara Kaum.27 dan sisihan piawai 0. Perbezaan Aspek Persefahaman Budaya. Kumpulan Rawatan Min ujian pos aspek persefahaman budaya bagi kumpulan rawatan mempunyai min 4. aspek toleransi antara kaum dengan nilai F = 795. aspek identiti Malaysia dengan nilai F = 436.05.298 berada pada tahap tinggi dan integrasi nasional pula bagi kumpulan rawatan mempunyai min 4. Bagi aspek persefahaman budaya dengan nilai F = 541.32 dan sisihan piawai 0. Identiti Malaysia dan Integrasi Nasional antara Kumpulan Rawatan dan Kumpulan Kawalan Terdapat perbezaan min yang signifikan untuk setiap domain iaitu aspek persefahaman budaya.270 berada pada tahap yang tingggi.05.000<0. toleransi antara kaum. Seterusnya aspek Identiti Malaysia bagi kumpulan kawalan mempunyai min 3. Perbezaan yang Signifikan Aspek Persefahaman Budaya. identiti Malaysia dan integrasi nasional dalam kumpulan kawalan berada pada tahap yang sederhana.000<0. Aspek toleransi antara kaum bagi kumpulan rawatan mempunyai min 4. identiti Malaysia dan integrasi nasional antara kumpulan kawalan dan kumpulan rawatan.09 dan sisihan piawai 0.351 berada pada tahap sederhana.23 dan sisihan piawai 0.26 dan sisihan piawai 0. nilai F = 53.29 dan sisihan piawai 0. toleransi antara kaum.05.000 <0.280 pada tahap tinggi.292 pada tahap sederhana dan integrasi nasional pula bagi kumpulan kawalan mempunyai min 3.272 berada pada tahap sederhana.138 dan Sig= 0.985 dan Sig = 0. Secara keseluruhan dapat disimpulkan bahawa aspek persefahaman budaya. perbandingan skor min toleransi antar .623 dan Sig= 0. Selanjutnya. Toleransi antara Kaum.209 dan Sig = 0.05 dan bagi Integrasi Nasional dengan nilai F = 447. bermakna terdapat perbezaan yang signifikan persefahaman budaya antara pelajar lelaki dengan pelajar perempuan.000<0.Prosiding Seminar Penyelidikan Siswazah UKM 203 DAPATAN KAJIAN Tahap Aspek Persefahaman Budaya. Identiti Malaysia dan Integrasi Nasional dalam Kumpulan Kawalan dan Rawatan Berdasarkan Jantina Perbandingan skor min aspek persefahaman budaya berdasarkan jantina. Konstruk toleransi antara kaum bagi kumpulan kawalan mempunyai min 3.000<0. Seterusnya aspek Identiti Malaysia bagi kumpulan rawatan mempunyai min 4.13 dan sisihan piawai 0. toleransi kaum.323 berada pada tahap sederhana.618 dan Sig = 0.

671 dan Sig = 0.000<0. Toleransi antar kaum dengan nilai F = 13. Kumpulan Kawalan Terdapat perbezaan aspek persefahaman budaya.000<0. Ini menunjukkan hipotesis nol (Ho) ditolak. .000<0. Selanjutnya.05.05.000<0.365 dan sig = 0. Ini menunjukkan hipotesis nol (Ho) ditolak.000<0. China dan India. Perbezaan yang Signifikan Aspek Persefahaman Budaya. Bagi persefahaman budaya dengan nilai F = 42. Zahara & Abdul Razaq kaum berdasarkan jantina. nilai F = 45. nilai F = 8.000<0. Bagi persefahaman budaya dengan nilai F = 13. Kumpulan Rawatan terdapat perbezaan yang signifikan aspek persefahaman budaya.05.204 Ahmad Ali. nilai F = 11.05.483 dan sig = 0.05.998 dan Sig = 0. China dan India.000<0.05. Ini menunjukkan hipotesis nol (Ho) ditolak. nilai F = 23. Identiti Malaysia dengan nilai F = 26.000<0. bermakna terdapat perbezaan yang signifikan toleransi antar kaum antara pelajar lelaki dengan pelajar perempuan. identiti Malaysia dan integrasi nasional berdasarkan jantina dalam kumpulan kawalan. China dan India dan perbandingan integrasi nasional pula berdasarkan kaum.079 dan sig = 0. bermakna terdapat perbezaan yang signifikan Integrasi Nasional antara pelajar lelaki dengan pelajar perempuan. Ini menunjukkan hipotesis nol (Ho) ditolak. bermakna terdapat perbezaan yang signifikan Identiti Malaysia antara pelajar lelaki dengan pelajar perempuan dan perbandingan integrasi nasional pula berdasarkan jantina.05. perbandingan skor min aspek toleransi antar kaum berdasarkan kaum. toleransi antara kaum.000<0.024<0.424 dan sig = 0. Seterusnya perbandingan identiti Malaysia berdasarkan jantina.000< 0.05. bermakna terdapat perbezaan yang signifikan persefahaman budaya antara pelajar Melayu. Ini menunjukkan hipotesis nol (Ho) ditolak.05.521 dan Sig = 0.05 dan integrasi nasioanal dengan nilai F = 5.711 dan Sig = 0.000<0. Identiti Malaysia dan Integrasi Nasional dalam Kumpulan Kawalan dan Rawatan Berdasarkan Kaum Perbandingan skor min aspek persefahaman budaya berdasarkan kaum. bermakna terdapat perbezaan yang signifikan Integrasi Nasional antara pelajar Melayu.000< 0.05. Identiti Malaysia dengan nilai F = 29.000 <0.05 dan integrasi nasional dengan nilai F = 23. bermakna terdapat perbezaan yang signifikan aspek toleransi antar kaum antara pelajar Melayu. Seterusnya perbandingan identiti Malaysia berdasarkan kaum. Toleransi antara Kaum.844 dan Sig = 0. Ini menunjukkan hipotesis nol (Ho) ditolak. nilai F 17. toleransi antar kaum pula terdapat perbezaan yang signifikan dengan nilai F = 36. Ini menunjukkan hipotesis nol (Ho) ditolak.000<0. identiti Malaysia dan integrasi nasional berdasarkan jantina dalam kumpulan rawatan.05.224 dan Sig = 0.05. nilai F = 10.05.316 dan sig = 0.988 dan sig = 0.009 dan Sig = 0. nilai F = 55.607 dan Sig = 0. bermakna terdapat perbezaan yang signifikan Identiti Malaysia antara pelajar Melayu. China dan India.900 dan Sig = 0.

Kumpulan Kawalan Perbandingan skor min persefahaman budaya berdasarkan kaum. Sedangkan tidak wujud perbezaan antara kumpulan yang lain ke atas pembolehubah bersandar integrasi nasional (p>.1591. China dan India dan perbandingan integrasi nasional pula berdasarkan kaum. Demikian juga terdapat perbezaan antara pelajar Melayu dengan India dari segi perbezaan Identiti Malaysia dengan mencatat perbezaan min = 0.Prosiding Seminar Penyelidikan Siswazah UKM 205 Berdasarkan analisis Ujian Pos Hoc Turkey pula. Nilai min kaum Melayu lebih tinggi berbanding kaum China dari segi perbezaan integrasi nasional. sig 0.05).05. Nilai min kaum Melayu lebih tinggi berbanding kaum China dari segi perbezaan Identiti Malaysia.824 dan Sig . China dan India dalam kumpulan kawalan. perbandingan skor min toleransi antar kaum berdasarkan kaum.005<0.05. Sedangkan tidak wujud perbezaan antara kumpulan yang lain ke atas pembolehubah bersandar Identiti Malaysia (p>.1535. Nilai min kaum Melayu lebih tinggi berbanding kaum India dari segi toleransi antara kaum. Sedangkan tidak wujud perbezaan antara kumpulan yang lain ke atas pembolehubah bersandar toleransi antara kaum (p>. bermakna terdapat perbezaan yang signifikan toleransi antar kaum antara pelajar Melayu.003 <0.000<0.05).1966 .05. Nilai min kaum Melayu lebih tinggi berbanding kaum China dari segi perbezaan aspek persefahaman budaya.05.05. Bagi aspek integrasi nasional pula menunjukkan terdapat perbezaan yang signifikan antara pelajar kaum Melayu dengan China iaitu dengan catatan perbezaan Min = 0. dengan menggunakan analisis ANOVA mengikut kaum menunjukkan terdapat perbezaan yang signifikan antara pelajar kaum Melayu dengan China iaitu dengan catatan perbezaan Min = 0.262 dan Sig = 0. Seterusnya perbandingan identiti Malaysia berdasarkan kaum. nilai F = 4. Nilai min kaum India lebih tinggi berbanding kaum China. Nilai min kaum Melayu lebih tinggi berbanding kaum India. China dan India. sig 0. Sedangkan tidak wujud perbezaan antara kumpulan yang lain ke atas pembolehubah bersandar persefahaman budaya (p>.017<0.684 dan Sig = 0.2689. Demikian juga terdapat perbezaan antara pelajar Melayu dengan India dari segi perbezaan integrasi nasional dengan mencatat perbezaan min = 0. Bagi aspek toleransi antara kaum menunjukkan terdapat perbezaan yang signifikan antara pelajar kaum Melayu dengan India iaitu dengan catatan perbezaan Min = 0.002<0. nilai F = 4. nilai F = 6.00<0. bermakna terdapat perbezaan yang signifikan persefahaman budaya antara pelajar Melayu.1804. Ini menunjukkan hipotesis nol (Ho) ditolak.000<0.05. Selanjutnya. sig 0. sig 0. Nilai min kaum Melayu lebih tinggi berbanding kaum India. nilai F = 4.05).05. sig 0.05. Seterusnya bagi aspek Identiti Malaysia menunjukkan terdapat perbezaan yang signifikan antara pelajar kaum Melayu dengan China iaitu dengan catatan perbezaan Min = 0.001<0. Ini menunjukkan hipotesis nol (Ho) ditolak.045<0.05).288 dan Sig = 0. bermakna terdapat perbezaan yang signifikan Identiti Malaysia antara pelajar Melayu. Ini menunjukkan hipotesis nol (Ho) ditolak. sig 0. sig 0. Demikian juga terdapat perbezaan antara pelajar China dengan India dari segi perbezaan persefahaman budaya dengan mencatat perbezaan min = -0.2433.012< 0.05.2411.05.

05).2173. Bagi aspek toleransi antara kaum menunjukkan terdapat perbezaan yang signifikan antara pelajar kaum Melayu dengan India iaitu dengan catatan perbezaan Min = 0. nilai F = 17.05).2389.020<0.05.05.022 dan Sig = 0. nilai F = 6. Seterusnya terdapat perbezaan yang signifikan antara pelajar kaum China dengan India iaitu dengan catatan perbezaan Min = 0.000<0. Berdasarkan analisis Ujian Pos Hoc Turkey pula terdapat perbezaan yang signifikan antara pelajar kaum Melayu dengan China iaitu dengan catatan perbezaan Min = 0. Selanjutnya.2172. Seterusnya perbandingan aspek identiti Malaysia berdasarkan kaum. . China dan India. bermakna terdapat perbezaan yang signifikan Integrasi Nasional antara pelajar Melayu.457 dan Sig = 0. Nilai min kaum China lebih tinggi berbanding kaum India dari segi perbezaan toleransi antar kaum.053 dan Sig = 0.006 <0.05.05.004< 0. nilai F = 5. sig 0. Ini menunjukkan hipotesis nol (Ho) ditolak. Sedangkan tidak wujud perbezaan antara kumpulan yang lain ke atas pembolehubah bersandar Identiti Malaysia(p>.05.05. sig 0.014<0. bermakna terdapat perbezaan yang signifikan persefahaman budaya antara pelajar Melayu.05).05. Ini menunjukkan hipotesis nol (Ho) ditolak. Nilai min kaum Melayu lebih tinggi berbanding kaum China dari segi perbezaan Identiti Malaysia.011<0. bermakna terdapat perbezaan yang signifikan toleransi antar kaum antara pelajar Melayu. nilai F = 10.023<0.491 dan Sig = 0. sig 0. sig 0. Sedangkan tidak wujud perbezaan antara kumpulan yang lain ke atas pembolehubah bersandar integrasi nasional (p>. bermakna terdapat perbezaan yang signifikan aspek identiti Malaysia antara pelajar Melayu. Ini menunjukkan hipotesis nol (Ho) ditolak. Nilai min kaum Melayu lebih tinggi berbanding kaum India dari segi perbezaan toleransi antar kaum.05. Kumpulan Rawatan Perbandingan skor min aspek persefahaman budaya berdasarkan kaum. Sedangkan tidak wujud perbezaan antara kumpulan yang lain ke atas pembolehubah bersandar persefahaman budaya (p>. China dan India. China dan India.05.003<0. Nilai min kaum Melayu lebih tinggi berbanding kaum China dari segi perbezaan Integrasi Nasional.05. Ini menunjukkan hipotesis nol (Ho) ditolak. Ini menunjukkan hipotesis nol (Ho) ditolak.000<0.206 Ahmad Ali. Seterusnya bagi aspek Identiti Malaysia menunjukkan terdapat perbezaan yang signifikan antara pelajar kaum Melayu dengan China iaitu dengan catatan perbezaan Min = 0. Bagi aspek integrasi nasional pula menunjukkan terdapat perbezaan yang signifikan antara pelajar kaum Melayu dengan China iaitu dengan catatan perbezaan Min = 0.014<0.1974.3051.05). Sedangkan tidak wujud perbezaan antara kumpulan yang lain ke atas pembolehubah bersandar toleransi antar kaum (p>. sig 0. bermakna terdapat perbezaan yang signifikan Integrasi Nasional antara pelajar Melayu. China dan India dan perbandingan integrasi nasional pula berdasarkan kaum. China dan India dalam kumpulan kawalan. Zahara & Abdul Razaq = 0. perbandingan skor min aspek toleransi antar kaum berdasarkan kaum. Nilai min kaum Melayu lebih tinggi berbanding kaum China dari segi perbezaan persefahaman budaya.

05). sig = 0000 dan hubunga antara identiti Malaysia dengan integrasi nasional iaitu dengan r = 0. sig = 0.000 (p<0. Aspek Identiti Malaysia merupakan varian yang signifikan yang memberikan peramal terhadap integrasi nasional. sig 0.05).3179. Hubungan antara Aspek Persefahaman Budaya. sig 0.740 dan sig = 0000. Nilai min kaum Melayu lebih tinggi berbanding kaum China dari segi perbezaan Integrasi Nasional.Prosiding Seminar Penyelidikan Siswazah UKM 207 Berdasarkan analisis Ujian Pos Hoc Turkey pula dalam Jadual 4.000<0.000 (p<0. Hubungan persefahaman budaya dengan integrasi nasional iaitu dengan r = 0. sig 0.2196.05.005<0. toleransi antara kaum dan identiti Malaysia terhadap integrasi nasional. Nilai min kaum Melayu lebih tinggi berbanding kaum India dari segi perbezaan toleransi antar kaum. Sedangkan tidak wujud perbezaan antara kumpulan yang lain ke atas pembolehubah bersandar integrasi nasional (p>. Sedangkan tidak wujud perbezaan antara kumpulan yang lain ke atas pembolehubah bersandar Identiti Malaysia(p>. Selain itu. Bagi aspek toleransi antara kaum menunjukkan terdapat perbezaan yang signifikan antara pelajar kaum Melayu dengan India iaitu dengan catatan perbezaan min = 0.744. toleransi antara kaum juga .05).05. sig 0.05.05.05). Bagi aspek integrasi nasional pula menunjukkan terdapat perbezaan yang signifikan antara pelajar kaum Melayu dengan China iaitu dengan catatan perbezaan Min = 0.2262.05. Seterusnya bagi aspek Identiti Malaysia menunjukkan terdapat perbezaan yang signifikan antara pelajar kaum Melayu dengan India iaitu dengan catatan perbezaan Min = 0. Sedangkan tidak wujud perbezaan antara kumpulan yang lain ke atas pembolehubah bersandar persefahaman budaya (p>.05). Sig = 0.50. hubungan toleransi antara kaum dengan integrasi nasional iaitu dengan r = 0.007<0. Sumbangan Aspek Persefahaman Budaya. sig = 0. Sedangkan tidak wujud perbezaan antara kumpulan yang lain ke atas pembolehubah bersandar toleransi antar kaum (p>.725.2369. iaitu F =73. toleransi antara kaum dan identiti Malaysia terhadap integrasi nasional.3797.183. menunjukkan terdapat perbezaan yang signifikan antara pelajar kaum Melayu dengan China iaitu dengan catatan perbezaan Min = 0.000<0. Toleransi antara Kaum dan Identiti Malaysia terhadap Integrasi Nasional Terdapat hubungan yang signifikan antara persefahaman budaya.05). Toleransi antara Kaum dan Identiti Malaysia terhadap Integrasi Nasional Analisis regresi stepwise yang dijalankan didapati aspek persefahaman budaya merupakan varian yang signifikan memberikan peramal terhadap aspek integrasi nasional dengan nilai F = 98. Nilai min kaum Melayu lebih tinggi berbanding kaum India dari segi perbezaan Identiti Malaysia. Nilai min kaum Melayu lebih tinggi berbanding kaum China dari segi perbezaan aspek persefahaman budaya.326. sig = 0.000. Secara keseuluruhan dapat disimpulkan bahawa teradapat hubungan yang tinggi antara persefahaman budaya.002<0. Selanjutnya terdapat perbezaan yang signifikan antara pelajar kaum Melayu dengan India iaitu dengan catatan perbezaan min = 0.

Transformasi Pengajaran dan Pembelajaran Sejarah.920. Pusat Perkembangan Kurikulum.5 peratus lagi disumbangkan oleh lain-lain faktor yang tidak diambil kira dalam kajian ini (Pallant 2005.007 Ralat Terpiawai (Standard Error) 0. didapati aspek persefahaman budaya menyumbang sebanyak 55 peratus (Beta = 0. (2000). t = 2. Canberra: The Australian National University.744). Penerapan Patriotisme dan Wawasan Dalam Kurikulum Pendidikan Sejarah.000(p<0.05) Berdasarkan kepada nilai Beta. Etika Terapan: Sebuah Pendekatan Multikultura. Melaka. Dlm. Dari Komuniti Etnik Kepada Satu Bangsa. Pekan Baru : Cendekia Insani & FKIP. . (1977).000 dan R = 0. hlm 37 – 56.639. Singapore: Institute of Southeast Asian Studies. Education and Nation Building in Plural Societies: The West Malaysian Experience. Malaysia : The Making of a Nation. Ahmad Rafaai Ayudin. UNRI.326 Dimana. Kementerian Pendidikan Malaysia. t = 2.282. Kursus Penataran Sejarah KBSM Untuk Guru Sumber Sejarah. sig = 0. Badriyah Salleh. Y Integrasi Nasional X1 Persefahaman Budaya X2 Identiti Malaysia X3 Toleransi Antar Kaum Pemalar (Constant) 0. Pekan Baru : Cendekia Insani & FKIP.399X1+ 0. Pedagogi : Pengetahuan Didaktik Untuk Guru. bagi aspek identiti Malaysia menyumbang sebanyak 11 peratus (Beta = 0. UNRI Abdul Rahim Abdul Rashid. Isjoni & Abdul Razaq Ahmad (pnyt.817) dan toleransi antara kaum menyumbang sebanyak 2.258.). (1998). 10 – 14 Mac. Hair et al. (2009). Daripada dapatan regresi tersebut dapat dibuat persamaan regresi seperti berikut: Y = 0. Zahara & Abdul Razaq merupakan varians yang signifikan memberikan peramal terhadap integrasi nasional dengan nilai F = 57. Jurnal Ilmu Kemanusiaan. Sig = 0. terdapat kemungkinan baki peratusan yang lain iaitu lebih kurang 31. Ronald. (1997). (2002).5 peratus (Beta = 0.521 dan R = 0. Air Keroh.258X3+0. Ampang : Penerbitan Salafi Ahmad Rafaai Ayudin.007+0. 5:1-21 Chai Hon Chai.326 RUJUKAN Ahmad Ali Seman. Pendekatan Kepelbagaian Budaya dan Sejarah Etnik Ke Arah Pemupukan Integrasi Nasional. Cheah Boon Kheng.832).282X2+0.399. Kompetensi Profesional Guru-guru Sejarah : Transisi Pembudayaan Ilmu dan Pengajaran Efektif. Dlm Larry May dan Shari Colins-Chobanian. 2006).208 Ahmad Ali. Dworkin.). Dlm. Isjoni & Abdul Razaq Ahmad (pnyt.112. Transformasi Pengajaran dan Pembelajaran Sejarah.689 dan R = 0. (2001). (2009). t = 4. hlm 97 . Konteks ini. Menganggap Serius Masalah Hak.

Pendidikan Sejarah ke arah pembentukan warganegara patriotic. W. In Teacher Education (ed) London. (1992). Membentuk Identiti Kebangsaan. Kuala Lumpur: Universiti Malaya. Guilford J. (1975). Dlm. Halstead dan T. Yogyakarta: Tiara Wacana. McLaughlin. Kuala Lumpur: Pusat Perkembangan Kurikulum dan Persatuan Sejarah Malaysia. Education for citizenship. Persejarahan Malaysia.) Education and Morality. (1999). Teacher Education in Malaysia: Current Issues & Future Prospects. New York : McGraw Hill Khoo Kay Kim. Indonesia : Social and Cultural Revolution. hlm. Tajul Ariffin Noordin & Nor Aini Dan. Sutan Takdir Alisyahbana.N. Bangi : Penerbit UKM. Kuala Lumpur : Kementerian Kebudayaan Belia dan Sukan. Dlm. .H. Adnan Kamis (pnyt. (1993). Kurikulum Bersepadu Sekolah Menengah : Pandangan dan Maklumbalas. (1966).). USA: Kogan Page Ltd Maharom Mahmood. Lee. M. Kymlicka . (1989). London:Routledge. 19-34. (2002). Kertas Kerja 2 : Kurikulum Sejarah ke arah memperkukuh usaha pemupukan semangat patriotik dalam kalangan murid. Kertas kerja Seminar Kebangsaan Pembentukan Integrasi Bangsa. Tajul Ariffin Noordin.N.Prosiding Seminar Penyelidikan Siswazah UKM 209 Terjemahan: Sinta Carolina dan Dadang Rusbiantoro. The Nature of Human Intelligence. Pendidikan Bersepadu : Konsep dan Falsafahnya dalam KBSM. Syarahan Tun Seri Lanang. (2001). (pnyt.P. Kuala Lumpur : OUP.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful