MENINGKATKAN PENGUASAAN PENGGUNAAN IMBUHAN AWALAN, AKHIRAN DAN APITAN DALAM MATA PELAJARAN BAHASA MELAYU MENGGUNAKAN KAEDAH

IMLAK Oleh : Hameelah Adnan SK Taman Permas Jaya 2, Johor Bahru, Johor.

ABSTRAK Kajian ini dijalankan untuk mengatasi masalah penggunaan imbuhan dalam ayat yang dihadapi oleh murid-murid tahun 3 Cerdik 2. Kemahiran pengimbuhan merupakan komponen kemahiran yang tidak boleh diabaikan. Pengimbuhan perkataan merupakan proses yang kompleks kerana apabila seseorang itu mendengar, otaknya juga berfungsi untuk mentafsir makna perkataan berimbuhan tersebut. Seramai 30 orang murid dan 2 orang guru terlibat dalam kajian ini. Tinjauan awal telah dilaksanakan melalui ujian bulanan dan ujian pra. Hasil tinjauan menunjukkan murid kurang faham dengan perkataan dasar yang jika digunakan imbuhan yang berlainan akan membawa maksud yang berlainan. Perancangan tindakan difokuskan kepada mengenal pasti murid kepada perkataan-perkataan berimbuhan yang terdapat dalam petikan atau ayat. Murid telah didedahkan dengan kaedah imlak selama satu jam tiga puluh minit dan kajian ini telah selesai dalam tempoh dua bulan. Maksud imlak ialah mendengar dan menulis semula petikan yang diperdengarkan. Keputusan ujian pos telah menunjukkan peningkatan prestasi murid. Dapatan pemerhatian pula menunjukkan murid lebih seronok belajar mata pelajaran Bahasa Melayu jika dirangsang dengan bahan dan aktiviti yang pelbagai.

1.0 REFLEKSI PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN YANG LALU Sebagai pengerusi panitia, saya ingin meninjau pencapaian dan penguasaan Bahasa Melayu murid-murid tahap 1 sebelum melangkah ke tahap 2. Berdasarkan pengalaman saya jika murid-murid tahap 1 dapat menguasai kemahiran-kemahiran bahasa maka ini akan membantu kecemerlangan pencapaian Bahasa Melayu mereka pada tahap 2 dan seterusnya menyumbang kepada kecemerlangan UPSR. Terdapat dua kertas Bahasa Melayu iaitu Bahasa Melayu Pemahaman dan Bahasa Melayu Penulisan. Hasil daripada penandaan latihan karangan, tidak dinafikan ada ketika murid-murid tiada idea untuk disampaikan dan dikembangkan dalam karangan. Kesalahan yang dapat saya kenal pasti ialah masalah struktrur ayat akibat kesalahan penggunaan imbuhan. Hal ini akan memberi kesan kepada markah penulisan dan mempengaruhi maksud ayat. Bagi saya membina ayat yang mudah dan lengkap bergantung kepada pengimbuhan perkataan dan struktur ayatnya. Ini bermakna pengimbuhan perkataan yang salah akan menyebabkan fungsi ayat berubah daripada maksud sebenar yang hendak disampaikan. Ini tentu menyulitkan pemahaman pembaca malah menimbulkan makna yang berbagai-bagai. Melalui pengalaman saya, lemahnya penggunaan imbuhan dalam kalangan murid disebabkan kurangnya penjelasan serta tumpuan murid terhadap pentingnya aspek penggunaan imbuhan yang saya berikan sama ada dalam proses pengajaran dan pembelajaran atau aktiviti sampingan di luar bilik darjah. Kelemahan ini juga berpunca Jurnal Kajian Tindakan Negeri Johor 2006 --------------------------------------------------------- 1
Sekolah Rendah

2. terutama setelah murid memasuki tahap 2 (Tahun 4-6) kerana terdapat penulisan karangan dalam mata pelajaran Bahasa Melayu.2.2. 4. tepat dan jelas maksudnya serta membolehkan mereka menulis karangan dengan lebih baik.1 Objektif am Kajian ini bertujuan untuk meningkatkan penguasaan penggunaan imbuhan awalan. . 3. Kesilapan-kesilapan yang yang sering dilakukan oleh murid ialah: .murid-murid tidak dapat membezakan perkataan berimbuhan yang terdapat dalam petikan atau ayat. Di sekolah rendah Ujian Pencapaian Sekolah Rendah (UPSR) adalah salah satu pengukur kepada kecemerlangan sesebuah sekolah. saya pasti murid tidak dapat menjawab dengan baik soalan karangan dan soalan membina ayat bagi Bahasa Melayu kertas 2 yang akhirnya akan menyebabkan kemerosotan markah murid. saya yakin murid boleh membina ayat dengan betul. Hasil refleksi didapati murid-murid banyak melakukan kesilapan apabila membina ayat.3 Murid dapat menggunakan pengimbuhan yang betul dalam struktur ayat 3. Saya akan cuba membantu murid memahami dan menguasai penggunaan imbuhan. Jurnal Kajian Tindakan Negeri Johor 2006 --------------------------------------------------------Sekolah Rendah 2 .4 Pelajar berminat dan seronok untuk belajar mata pelajaran Bahasa Melayu. 3.5 Guru dapat mewujudkan suasana pengajaran dan pembelajaran yang lebih menyeronokkan murid.0 OBJEKTIF KAJIAN. 3.2 Objektif khusus Kajian ini adalah bertujuan untuk: 3.2. akhiran dan apitan.Kesilapan penggunaan perkataan berimbuhan dalam ayat. Keadaan ini juga akan membantu murid-murid lebih mudah menulis karangan apabila mereka berada di tahap 2 kelak. 2.daripada kurangnya penumpuan saya terhadap kepentingan penguasaan imbuhan.2. Aspek imbuhan amat penting dikuasai pada peringkat awal.1 Murid dapat mengenal pasti perkataan berimbuhan yang terdapat dalam petikan yang diberi.0 FOKUS KAJIAN Walaupun saya mengesan banyak masalah yang dihadapi oleh murid saya dalam penulisan karangan saya hanya akan fokuskan kajian ini terhadap masalah penguasaan imbuhan awalan. . 3. akhiran dan apitan. 3.murid-murid tidak dapat memberikan imbuhan yang tepat dan betul kepada sesuatu perkataan. akhiran dan apitan dalam mata pelajaran Bahasa Melayu.0 KUMPULAN SASARAN Murid-murid yang terlibat dalam kajian ini terdiri daripada 15 orang murid lelaki (13 Melayu dan 2 India) dan 15 orang murid perempuan (11 Melayu dan 4 India) dalam Tahun 3 Cerdik 2.2 Murid dapat mengklasifikasikan perkataan-perkataan berimbuhan awalan. Sekiranya tidak membetulkan keadaan ini. Hal ini seterusnya diharapkan akan dapat membantu mereka lulus dengan cemerlang dalam kertas Bahasa Melayu Penulisan. 3.

berbual. Jadual 2 : Mengenal pasti tingkah laku belajar Tingkah laku Peratus ( % ) Kesungguhan 50 Kurang mengambil bahagian 30 Kurang tumpuan ( bermain.5.79) 12 C (40 – 59) 8 D (20 – 39) 5 E (0 – 19) 2 JUMLAH 30 Peratus (%) 10 40 26.1. Sebagaimana biasanya. saya dapati murid-murid lemah dengan penggunaan perkataan berimbuhan yang diberi.7 %). soalan 13 (80%) dan soalan 15 (70 %).1. Sebelum kajian dijalankan murid kurang memberi respons kepada pengajaran dan pembelajaran.0 PELAKSANAAN KAJIAN 5. akhiran dan apitan.1 Ujian Pra Ujian Pra diberikan kepada kumpulan sasaran untuk mengesan sejauh mana kefahaman mereka tentang penggunaan imbuhan awalan. Murid juga diuji tentang kefahaman mereka mengenai makna perkataan yang telah menggunakan imbuhan yang berlainan dengan membina ayat daripada perkataan yang diberi.2 Analisis pemerhatian Pemerhatian dalam kajian adalah untuk mengenal pasti sikap belajar murid-murid semasa pengajaran dan pembelajaran. 20 mengganggu kawan ) Jurnal Kajian Tindakan Negeri Johor 2006 --------------------------------------------------------Sekolah Rendah 3 . 5.1 Tinjauan masalah Saya telah menggunakan beberapa kaedah untuk mengumpul maklumat awal bagi kajian ini.2.7% (23 orang) murid telah lulus dan 23. soalan 10 (90%). Daripada analisis yang dibuat atas kesalahan-kesalahan murid terdapat empat soalan yang mendapat peratusan kesalahan paling banyak iaitu soalan 7 (66.2. Selepas saya menyemak kertas ujian pra.1 Analisis Ujian Pra Jadual 1 : Pencapaian Ujian Pra Pencapaian (Gred) Bilangan sampel A (80 – 100) 3 B (60 . 5.7 100 Berdasarkan Jadual 1.3% (7 orang) murid telah gagal.7 6. 5.2 Analisis tinjauan masalah 5.6 16. 5.2 Pemerhatian Saya telah membuat pemerhatian ke atas tingkahlaku murid semasa proses pengajaran dan pembelajaran berlangsung sebelum dan selepas kajian. Faktor minat dan memberi tumpuan sepenuhnya membantu murid-murid mengikuti keseluruhan pengajaran dan pembelajaran. 76. Soalan–soalan tersebut berkaitan dengan imbuhan akhiran dan apitan. murid perempuan yang lebih bersedia untuk belajar dan menunjukkan kesungguhan sebaliknya pelajar lelaki kurang bersungguh-sungguh dan kurang mengambil bahagian dalam pengajaran dan pembelajaran yang dijalankan.

“Ibu. saya ingin menunjukkan sesuatu kepada ibu. Saya menggunakan sebuah petikan cerita yang dirakamkan sebagai bahan rangsangan yang panjangnya kira-kira 100 patah perkataan. “Mengapa kamu tidak makan coklat itu. Akhirnya.5.4. Mujib berlari ke bilik untuk mengambil seluar sekolahnya. Mujib?” Tanya Cikgu Nurul. Saya menerangkan dan memberi contoh mengenai perkataan berimbuhan Pengimbuhan ialah proses yang memberikan imbuhan atau penambahan kepada sesuatu perkataan . Hari ini sekolah Mujib mengadakan Sambutan Hari Kanak-kanak.1 Aktiviti 1 : Mengenal pasti perkataan berimbuhan i. Mujib memegang coklat itu erat-erat. Hasil daripada proses pengimbuhan ini akan terbentuklah kata terbitan. v vi Petikan ini diperdengarkan sebanyak dua kali dan murid diminta mengenal pasti dan mencatat perkataan berimbuhan yang terdapat dalam petikan. Coklat pemberian Cikgu Nurul itu ingin ditunjukkan kepada ibunya di rumah.Bercerita .Membina ayat . ii.4 Perlaksanaan tindakan dan pemerhatian / penilaian 5.3 Tindakan yang dijalankan Dalam melaksanakan tindakan. Dia tersedar apabila ibu mengejutkannya.3 Jurnal Kajian Tindakan Negeri Johor 2006 --------------------------------------------------------Sekolah Rendah 4 . Malangnya seluar sekolah yang dipakainya siang tadi tiada di dalam bilik itu.Ujian Pos 5. Mujib hanya tersenyum mendengar pertanyaan Cikgu Nurul. Pemerhatian : Murid-murid telah menunjukkan respon yang tinggi untuk mendengar. Cikgu Nurul telah menghadiahinya sebungkus coklat. iii.79 43. Mujib terlena di dalam biliknya. Mujib terus teringat akan coklatnya itu. membersihkan) Saya memperdengarkan semula petikan cerita Murid mencatatkan semula perkataan berimbuhan.100 10 ( B ) 60 . (contoh : terbersih. iv. bersihkan. Mujib tidak sabar menunggu ibunya pulang dari kerja. saya menjalankan 5 aktiviti seperti di bawah: . akhiran dan apitan) . Jadual 3 : Peratus Mengenal pasti Perkataan Berimbuhan Markah Peratus (%) ( A ) 80 . Dia ke dapur untuk memberitahu ibunya.Mengenalpasti perkataan berimbuhan – Mengelaskan jenis perkataan berimbuhan (awalan. Sebaik sahaja loceng berbunyi. Murid membacakan perkataan berimbuhan yang dicatat.” kata Mujib. Seluar itu telah direndam oleh ibunya di dalam baldi. Mujib terus pulang. Mujib menerima coklat itu kerana dia murid yang baik. Antara kanak-kanak yang paling gembira termasuklah Mujib. Mereka juga lebih bersedia untuk mengecam dan menyenaraikan perkataan berimbuhan yang diperdengarkan.

Hanim memasukkan wang ke dalam tabung buluh itu. akhiran dan apitan yang terdapat dalam sukatan) i. Ayah dan ibu Hanim sangat bangga akan sikap Hanim itu. Saya membacakan petikan cerita TABUNG BULUH HANIM Hanim baru saja balik dari sekolah.imbuhan yang hadir selepas kata dasar 3. Dalam masa yang singkat. Dia memberitahu ayah dan ibunya tentang cadangannya itu. Apitan . Jurnal Kajian Tindakan Negeri Johor 2006 --------------------------------------------------------Sekolah Rendah 5 .39 6.2 Aktiviti 2 : Mengkelaskan jenis imbuhan Saya mempamerkan carta imbuhan dan menerangkan jenis imbuhan.79 55 ( C ) 40 . ii. Akhiran .19 0 Jadual 4 menunjukkan 25% murid mendapat markah 80 – 100 dan tidak ada seorang pun yang mendapat markah 39 ke bawah. Awalan – imbuhan yang hadir sebelum kata dasar 2. iaitu. Terdapat empat jenis imbuhan dalam Bahasa Melayu. Hanim tersenyum gembira.imbuhan yang hadir serentak sebelum dan selepas kata dasar 4. iii.59 40 ( D ) 20 . Pemerhatian : Aktiviti 2 menghasilkan keputusan seperti berikut: Jadual 4 : Peratus Mengkelaskan Perkataan Berimbuhan Markah Peratus (%) ( A ) 80 . Sisipan .imbuhan yang hadir di tengah-tengah kata dasar.100 25 ( B ) 60 .4.59 20 ( D ) 20 . Murid mengkelaskan perkataan imbuhan yang didengar mengikut jenisnya dalam lembaran yang diberikan. Dia terus masuk ke dalam biliknya. wang di dalam tabungnya sudah banyak. Mereka berharap agar sikap Hanim yang suka menabung itu menjadi contoh kepada adik-adiknya yang lain. Bunyi duit syiling di dalam tabung itu berdeting-deting. Digoncang-goncangnya tabung buluh itu. Hanim bercadang untuk membuka akaun simpanan di bank.19 Jadual 3 menunjukkan hanya 6.6% sahaja murid yang tidak dapat mencatat perkataan.6 ( E ) 0 . 1.39 0 ( E ) 0 . (Bagi murid tahun 3 hanya imbuhan awalan.( C ) 40 . Hanim menyeluk kocek baju sekolahnya lalu mencapai tabung di bawah katil. Refleksi : Murid tidak dapat kenal pasti perkataan berimbuhan yang terdapat dalam petikan cerita. 5.

Murid menyatakan apa yang dilihat. Bahagian A .Saya dapati dengan kaedah imlak ini murid amat teruja untuk mengecam jenis perkataan berimbuhan yang didengar untuk dicatatkan di ruangan yang betul. Kertas Ujian Pos disediakan.imbuhan akhiran Bahagian C .4 Aktiviti : Ujian Pos Ujian ini dijalankan bertujuan untuk melihat pencapaian murid. Masa yang diberikan kepada murid untuk menjawab soalan pra ini selama 30 minit.6 Membaca 26 56. iv. 5.4.4.4 i.membina ayat Bahagian E . Jurnal Kajian Tindakan Negeri Johor 2006 --------------------------------------------------------Sekolah Rendah 6 . Murid juga menumpukan perhatian terhadap P & P . (Contoh :Monyet nampak buah pisang masak) iii.imbuhan apitan Bahagian D .3 Aktiviti 3 : Membina ayat Gambar bersiri dipamerkan dan murid fahami gambar yang dilihat. Refleksi : Saya mula sedar bahawa selama ini masalah ini timbul adalah disebabkan muridmurid tidak dibimbing untuk menggunakan perkataan berimbuhan dalam perbualan harian. Kertas ujian ini mengandungi 5 bahagian yang membawa pemberian markah sebanyak 50 markah. murid menjawab soalan-soalan serupa dengan soalan Ujian Pra tetapi diubahkan kata dasar. Murid dikehendaki menjawab semua soalan.Tandakan _/ atau X menggunaan imbuhan dalam ayat. Saya mengedarkan kertas soalan terlebih dahulu. Guru mencatatkan ayat-ayat yang murid-murid bina. v. Perbincangan – mengenal pasti kesalahan struktur ayat dan membina ayat dengan menggunakan perkataan berimbuhan yang betul. Refleksi : Saya berpuas hati dengan peningkatan pemahaman murid apabila berjaya mengelaskan perkataan berimbuhan mengikut jenis imbuhan. 5. Pemerhatian : Saya dapati murid lebih seronok belajar Bahasa Melayu jika menggunakan sesuatu bahan sebagai rangsangan. (Contoh : Seekor monyet ternampak setandan pisang yang masak di atas sebatang pokok pisang) v.Imbuhan awalan Bahagian B . Latih tubi membaca ayat yang telah dibetulkan struktur ayatnya. Guru pembantu membuat pemerhatian terhadap respon murid dalam aktiviti perbincangan Jadual 5: Aktiviti-aktiviti yang digemari murid Aktiviti Bilangan murid % pencapaian Perbincangan 22 43. ii.

19 ) Refleksi Dapatan Ujian Pos menunjukkan terdapat peningkatan pencapaian murid.4% murid dalam ujian Pra. 5.79 ) 15 50 C ( 40 . Saya bercadang meneruskan kaedah imlak dalam pengajaran dan pembelajaran akan datang kerana murid sudah menguasai penggunan imbuhan namun masih lemah dalam membina struktur ayat.5 Refleksi keseluruhan Pencapaian murid dalam Ujian Pra dan Ujian Pos menunjukkan peningkatan yang agak ketara. 76.7 D ( 20 . Saya berasa puas hati dengan perkembangan yang ditunjukkan oleh murid-murid. hasil dapatan menunjukkan 100% murid lulus ujian tersebut. Bukanlah mudah untuk menggalakkan murid mengikuti P&P dengan minat serta memberi tumpuan terhadap isi pelajaran yang ingin diajarkan oleh guru untuk difahami oleh murid.4 % ) Jumlah 30 ( 100 % ) 30 ( 100 %) Berdasarkan Jadual 7 di atas.Jadual 6 : Jadual Perbandingan Pencapaian Ujian Pos Berdasarkan Bilangan dan Peratus Pencapaian Bilangan Peratus (Gred) murid A ( 80 – 100) 10 33. Hasil kajian ini menunjukkan bahawa tindakan yang diambil berkesan meningkatkan pencapaian murid dalam penguasaan penggunaan imbuhan . Manakala dalam Ujian Pos. 6.6% murid lulus dan 33. Saya telah menggunakan kaedah imlak dalam membantu murid-murid untuk menguasai penggunaan imbuhan awalan.0 Cadangan kajian seterusnya.6 % ) 30 ( 100 % ) Gagal 7 ( 33.39 ) E ( 0 . Kebolehan murid menguasai penggunaan imbuhan yang betul merupakan salah satu peningkatan yang menyumbang kepada markah karangan.3 B ( 60 . Pada keseluruhannya boleh disimpulkan bahawa pencapaian murid telah meningkat selepas tindakan diambil. akhiran dan apitan yang betul dalam struktur ayat. Hasil kajian ini menunjukkan bahawa murid boleh dibantu untuk menikmati pengalaman berjaya dalam penulisan karangan jika menguasai salah satu kemahiran berbahasa iaitu penggunaan imbuhan. Jika dalam Ujian Pra ada murid yang gagal tetapi dalam Ujian Pos semua murid lulus malah peratus pencapaian setiap gred juga meningkat. Rumusan pemerhatian aktiviti-aktiviti yang dijalankan dalam pengajaran dan pembelajaran Semasa sesi P & P dijalankan dapat dilihat murid-murid lebih berminat dan seronok dengan aktiviti yang dijalankan.59 ) 5 16. Seterusnya saya akan menjalankan satu lagi kajian yang berkaitan dengan Jurnal Kajian Tindakan Negeri Johor 2006 --------------------------------------------------------Sekolah Rendah 7 . Saya dapati murid mempamerkan satu peningkatan prestasi yang amat baik. Jadual 7 : Prestasi murid mengikut peratus lulus Pencapaian Ujian Pra Ujian Pos Lulus 23 ( 76.

Zuriah Yusuf (1992 ). Sabran ( 1992 ) . Kecekapan berkomunikasi dalam Bahasa Melayu . Saya juga mencadangkan kaedah ini dapat digunakan dalam pengajaran dan pembelajaran oleh guru-guru yang mengajar Bahasa Melayu dibantu dengan aktiviti –aktiviti yang menarik dan menggunakan pelbagai media seperti audio–visual yang menarik dan berkesan. BIBLIOGRAFI Abdul Aziz Abdul Talib (1993 ). Penerbitan Fajar Bakti Kuala Lumpur. Asas kemahiran berbahasa dalam KBSR Jilid 3. Dewan Bahasa dan Pustaka Kuala Lumpur.struktur ayat menggunakan kaedah imlak. Menguji kemahiran bahasa. Jurnal Kajian Tindakan Negeri Johor 2006 --------------------------------------------------------Sekolah Rendah 8 . Raminah Hj. Dewan Bahasa dan Pustaka Kuala Lumpur. Perspektif-perspektif dalam pengajaran Bahasa Malaysia. prinsip . Koh Bon Boon ( 1989 ) . Dewan Bahasa dan Pustaka Kuala Lumpur. teknik dan Contoh.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful