P. 1
01.CERITO CEKAK

01.CERITO CEKAK

|Views: 152|Likes:
Published by Maulana Mochammed

More info:

Published by: Maulana Mochammed on Mar 10, 2011
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

03/10/2011

pdf

text

original

Sections

  • Tumbal
  • Tamu Kang Pungkasan
  • Dúrjånå
  • Gêlå
  • Góróh
  • Guru
  • Skètsa Klawu
  • Angin Têlågå
  • Jodho
  • Pinaringan
  • Sri Partinah, prawan såkå Bantúl
  • Kadhúng Klêbús
  • Kajirêt Alang Alang
  • Wadi
  • Jangan Tumpang
  • Diwayuh
  • Lemah

Tumbal Sêjatiné abót anggónku nindakaké pakaryan iki. Nangíng piyé manèh.

Aku múng sakwijiníng bawahan síng kudu loyal marang atasan. Kamångkå atasanku Drs Sêngkuni SH MBA wís nginstruksèkaké yèn proyèk iki kudu di-mark up. Mbúh piyé carané síng pênting kabèh bisa olèh pangan. Pancèn iki konsêkuènsiné nduwèni jabatan síng stratêgis kåyå awakku iki. Tak akóni sakwisé dadi Kasubag Pêngêlolaan Proyèk iki rêjêkiku mbanyu mili. Paribasan nganti kåyå diwènèh-wènèhi. Nangíng yèn ånå pêrkårå síng kåyå mêngkéné aku ugå kudu wani ndhadhagi. Awít yèn ora, biså dipêsthèkké yèn tahún ngarêp aku mêsthi bakal dimutasi. "Wís tå Dík Har, ora sah dipikirké abót-abót. Soal wóng såkå KPK, mêngko aku síng mback-up wís," mangkono pangandikané atasanku kasêbút íng sak wijiníng wêktu nalikå aku ditimbali íng ruangé. "Síng pêntíng kowé biså ngolah ångkå-ångkå iku kanthi layak. Masalah liyané mêngko aku síng ngatúr," sêsambungé Pak Sêngkuni karo ngêpúk-êpúk pundhakku. "Lha piyé kirå-kirå? Åpå Dhík Har kabótan? Soalé Dík Wísnu wingi ugå nawakaké arêp nggarap proyèk iki," ujaré Pak Sêngkuni kåyå ngêrti kêmrusuhing atiku. "Oh, mbotên Pak. Kulå taksíh sagah ngayahi piyambak," ujarku gurawalan. "Wèll! yå ngono iku síng tak karêpké. Yèn pancèn kowé sêvisi karo aku, mêsthi aku ora bakal ninggal kowé Dhík. Wís sak iki rampúngna aku péngín Minggu ngarêp wís rampúng. Sanggúp tå?" "Sêndikå Pak," ujarku karo manthúk-manthúk. Aku énggal-énggal ninggalaké ruang kêrjané bós têrús nyêlúk Dhík Wakino wakílku sartó Éndah sékrêtarísku. Tak jak rêmbugan barêng pêrkårå iki. Awít pancèn wóng loro iku síng dadi nyawaku. Ibaraté Dhík Wakino karo Éndah kuwi think-tank-ku. Sangénggå aku bangêt mbutúhaké bantuané dhèwèké. "Nèk masalah ångkå gampang diowahi, Mas. Múng síng dadi masalah iki tanggúng jawabé abót awít nyangkút dana síng ora sêthitík," ujaré Dhík Wakino. "Nangíng têrús piyé Dhík? Bós wís nêtêpké kudu biså. Yèn ora awakké dhéwé kudu siap ninggalké kantór iki," sêmaúrku. Dhík Wakino manthúkmanthúk karo ngulati layar kómputêr íng ngarêpé. "Yå wís, arêp piyé manèh. Mbók mênåwå iki pancèn résiko pêkêrjaan. Awakké dhéwé kudu siap," sambungé wóng síng bangêt tak pêrcåyå iku. Pancèn iki dudu masalah síng ènthèng, awít proyèk iki gungungé mèh nêm bêlas mílyar rupiah. Síng kudu di-mark up mèh sêpulúh míliar dhéwé. Åpå ora édan-édanan. Nangíng piyé manèh. Aku iki múng bawahan kudu loyal mênyang atasan. Awít yèn ora biså-biså aku dilórót jabatanku. Kamångkå ngêrti dhéwé kanggo ningkataké karir íng kantór iki ora barang síng gampang. Awít mèh wólulas tahún anggónku bêrjuang ngrintís karir, wiwít gólóngan têlu A nganti sak iki biså dadi Kasubag sak wijiníng kantór. Mêsthi waé dudu bab síng gampang. Kåyå aku dhéwé síng wêktu iki kêlêbu ånå bagian síng êmpúk.

Ora sithík síng pådhå kêpéngín biså nglungguhi kúrsiku iki. Awít pancèn ya nyênêngké tênan. Golèk dhuwít paribasan kêcap waé dadi atusan éwón. Nangíng ugå mujúdaké bagian síng ånå pucuking êri, yèn ora ngati-ati bisa ndang ngglúndhúng tênan. "Durúng saré, Pah?" panyénggólé Nani, sisihanku. Ora tak råså yèn wêktu iki aku nêdhêng ngalamún nèng têras kamar lantai loro. "Durúng ngantúk, Mah?" sêmaurku karo nyumêt rókók êmbúh síng kêpira mau? "Sajaké ånå masalah nèng kantór?" pitakóné bojoku síng wís apal lagónku. Sabên ånå masalah mêsthi tangkêpku dadi séjé karo padatan. Aku múng manthúk. Têrús sisihanku lunggúh íng sandhíngku. Awít yèn wís ngono biasané aku têrús critå masalahku marang dhèwèké. Pancèn sak suwéné iki sisihanku síng dadi sparing partnêr-ku. Dhèwèké kuwi wóng wadón síng istiméwa, sênadyan múng ibu rumah tangga, nangíng otakké ora kalah karo wanita karir. Ora nggumúnanké sêjatiné sisihanku lulusan sarjana lan mbiyèn tahu dadi dosèn íng univêrsitas swasta. Múng amargå aku ora kêpéngín bojoku bêrkarir, mula dhèwèké tak kón dadi ibu rumah tangga thók. Supåyå anakanakku biså kopèn, nyatané anakku cacah têlu sakiki wís ngancík dhéwåså kabèh, síng mbarêp malah wís mèh lulús såkå univêrsitasé. "Pancèn abót posisi panjênêngan, Pah. Awít iki diléma. Yèn njênêngan wêgah, mêsthi bakal dilórót. Nangíng yèn pênjênêngan tindakké, abót résikoné," komêntaré sisihanku sak wisé tak critani pêrmasalahanku. "Ya kuwi síng gawé bingúngku. Lha trús aku kudu piyé?" "Yúk awakké dhéwé tahajúd, nyoba nyuwún tuntunan Gusti Allah, såpå ngêrti mêngko njênêngan olèh pêpadhang," ujaré sisihanku. Aku manthúk-manthúk têrus wóng loro pådhå tumuju kamar mandhi njupúk banyu wudu kanggo ngrêsiki badan. Ånå sak jroning tahajúd tak rasakaké kåyå ngåpå jumbal-jumbulé wêwayangan ing alam pikirku. Sênadyan wola-wali tak cobå nyilêmaké wêwayangan iku nanging kråså angèl bangêt. Sabên-sabên wêwayangané Pak Sêngkuni atasanku kanthi polatan nêsu ngulataké aku. Gonta-ganti karo lapuran proyèk síng kudu tak gawé. Têrús nglambrang manèh wêwayanganku dipêcat déníng atasan. Têrús ånå gambaran pårå polisi síng têkå ing kantórku têrús mbórgól tanganku. "Dúh, Gústi Allah...... Kulå pasrah wóntên ngarså padukå!" pambêngókku íng sak jroníng tahajúd. Bubar kuwi aku ngrasakaké pêndêlênganku pêtêng. Aku ambrúk ngambúng karpèt síng dadi lambaran anggónku ngadhêp íng Pangéran. Ésúk iki Dhík Wísnu têkå íng kantórku karo mènèhaké layang kanggo aku. Tak bukak layang iku tibaké surat pêrintah såkå Pak Sêngkuni supåyå aku mènèhaké proyèk iku marang dhèwèké. "Sorry lho Mas, aku múng nindakaké dhawúh," ujaré Wísnu katón pêkéwúh karo aku. "Ora åpå-åpå, Dhík. Mbók mênåwå kowé luwíh pintêr timbang aku," ujarku karo mènèhaké bêrkas-bêrkas administrasi proyèk. Sênadyan ånå kang kóbóng íng dhådhå iki, nangíng tak cobå mêkak hardaníng kanêpsónku.

Mugå-mugå waé Gusti Allah tansah mènèhi kêsabaran marang aku. Awít såpå wóngé síng ora lårå ati, yèn nèng têngah dalan gawéyané dipasrahké wóng liyå. Pak Sêngkuni pancèn kêbangêtên. Katóné dhèwèké wís malík imané sak ênggå tégå karo aku síng ora liya anak buahé. Awan iku aku milíh mulíh gasik, awít yèn tak têrús-têrúské nèng kantór bisa-bisa malah aku dhéwé síng ora kuwat. Aku wís ngrumangsani yèn karirku mbók mênåwå bakal mêntók. Awít wêktu iki Pak Sêngkuni, atasanku ora gêlêm nyåpå arúh marang aku. Sabên-sabên dhèwèké butúh, mêsthi Dik Wísnu síng diundang ånå kantór. Lan tingkah kang kåyå mangkono mau disêngåjå ovêr acting nèng ngarêpé pårå bawahan. Aku rumångså korban pangråså. Awít såpå wóngé síng kuwat dipêrlakukan kåyå mangkono. Nangíng aku nyoba sabar. Karo íng batin tansah ndêdongå, mugåmugå Pak Sêngkuni diapurå dosané déníng Gusti Allah, sartå dibukakaké atiné supåyå ora bangêt-bangêt anggóné nêsóni aku. Lan sak wijiníng wêktu såpå síng bakal ngirå, yèn kantórku ditêkani polisi pirang-pirang. Wiwitané ruangku síng diprikså, barêng ora ånå têrús ruangé Kêpala Kantór bubar kuwi têrús tak tóntón ånå polisi nganggo sêragam nyêrahaké surat marang atasanku kasêbút. Tanpa suwålå manèh Pak Sêngkuni diglandhang déníng pêtugas kêpolisian iku. Awít disinyalír dhèwèké wís mark up dhuwít proyèk nganti sêpulúh miliar. Ora múng Pak Sêngkuni dhéwé, kêlêbu Dhík Wisnu síng kumawani nglancangi gawéyanku. Lan wís biså diwåcå, íng ngêndi papan Kêpala iku ora tahu salah. Síng salah mêsthi bawahan. Awít ora gantalan suwé Pak Sêngkuni bósku wís mêtu såkå kantór polisi. Déné Dhík Wísnu ditêtêpké dadi têrsangka. Wisnu wís dadi tumbal ing kantórku, awít dhèwèké kudu mikúl dosané bósku síng wêktu iki múng cukúp dimutasi íng luar jawa. "Bêgjå sampéyan Pah. Untungé nolak åpå dhawuhé bós mbiyèn," ujaré sisihanku karo ngrangkúl aku lan nangís mingsêg-mingsêg. "Gústi isíh njampangi awakku, Mah. Lan kabèh mau uga ora uwal såkå dukungané Mamah," ujarku. Ah, pancèn kabèh iki kåyå wís diatúr déníng Gusti Allah. Kåyå aku dhéwé rumångså dislamêtaké déníng Panjênêngané. Coba mbiyèn aku síng nindakaké bab mau, biså-biså aku síng mlêbu kunjaran.

Tamu Kang Pungkasan

Lakuné dinå rumangsaku cêpêt bangêt, wêktu sêwulan síng diidinaké såkå pêmêrintah rumangsaku lagi dhèk wingi, nangíng ngêrti-ngêrti kari sêdinå iki. Dinå sésúk aku lan kåncå-kåncå sak profèsiku gêlêm ora gêlêm kudu ninggalaké panggónan iki, yå panggónan ålå síng dadi mungsuhé masyarakat síng kêpéngin uripé slamêt donyå lan akhirat. Pancèn wiwitané aku ora sêngåjå mlêbu papan èlèk síng diarani lokalisasi, nangíng kabèh amargå kêpèpèt kahanan, biyåså... masalah klasik síng diadhêpi pawóngan síng uríp íng padésan, kurang pangan lan sandhang lan ora kuwat ngadhêpi sanggan uríp, gèk kamóngkó síng jênêngé golèk pênggawéyan iki angèlé jan ngêpól tênan. Åjå manèh aku sakkåncå síng múng duwé ijazah SMP tanpå nduwèni kêtrampilan, sanajan síng wís duwé èmbèl-èmbèl gêlar sarjana waé akèh síng kêcêmplúng ing profèsi iki sanajan bédå kêlasé. Ora kråså lúh têmètès ing pipiku, uríp kók múng kåyå ngéné, gèk súk kapan aku biså mêntas såkå panggónan iki? Dhúh,... Gústi Allah paringånå pitudúh mêrgi íngkang lêrês lan pinanggihnå jodho íngkang saé. Aku unjal ambêgan landhúng, gèk kåyå aku iki åpå ånå wóng lanang síng sudi mêngku? Níng aku pêrcåyå yèn Gústi Allah iku ora saré, sakwijiníng dinå mêngko aku bakal kêtêmu jodhoku. Dak élíng-élíng nasibé kåncå-kåncå sak profèsiku nyatané ugå ånå wóng lanang síng gêlêm ngêpèk bojo. Mbak Éndah dipèk bojo sopír trêk lêngganané malah nyatané saiki biså uríp bagyå múlyå íng ndéså. Dhík Hèsti ugå dipèk bojo wóng lanang sanajan múng dadi mbók ênóm anangíng kabèh kêbutuhané biså dicukupi, Éndang kancaku sak kampúng ugå diwêngku wóng lanang sanajan wís rådå sêpúh yuswané nangíng nyatané gêmati bangêt malah saiki diparingi putrå. Bubar macak kåyå biyasané aku lungguhan íng têras omah, biyåså,... mancíng iwak alias nggodhå wóng lanang síng kêpéngin awaké dikêpénakaké sanajan múng sêdhélå, syúkúr yèn gêlêm nginêp sêwêngi, wah... mêsti bayaran síng dak tåmpå lumayan kanggo sangu mulíh mênyang ndéså. "Mampír Mas,"... godhaku nalikå ånå sakwènèhíng pawóngan mlaku ijèn karo miling-miling nyawang têras póndhókanku, dhèwèké mèsêm lan gêlêm mampír. "Ngunjúk mênåpå Mas?" ujarku karo nggandhèng tangané dak jak lunggúh íng sandhíngku. Wóng lanang mau manút waé. "Biyasané wóng lanang iku sênêngané ngunjúk susu yå, kópi susu åpå coklat susu?" aku sansaya wani nggodhå, lha wóng síng digodhå yå sansåyå sênêng atiné. Yå kåyå mêngkéné pênggawéyanku sabên ndinå nglayani tamu síng gêlêm mampír íng kamarku. Wêktu limang tahún uríp íng lokalisasi pancèn akèh bungah lan susahé, nangíng kêpénaké múng watês bab kadonyan, bisa cukúp sandhang lan pangan ora nyambút gawé abót, nangíng rêkasané biså-biså kêtularan pênyakit sifilis utawa AIDS lan dadi mungsuhé masarakat, amargå

dianggêp dadi sampah masyarakat síng kudu disírnakaké. Aku isíh kèlingan nalikå lokalisasi iki didhémo warga masyarakat, awakku nganti ndrêdhêg kawêdèn. "Lho kók malah ngalamún?" ujaré wóng lanang síng dadi tamuku iku ngagètaké atiku. "Ah, iyå yå bênêr ngêndikamu Mas, lha kêpriyé ora ngalamún, mbók mênåwå panjênêngan iku tamuku íng papan kéné kang pungkasan amargå sésúk aku sak kåncå kudu lungå såkå papan iki." "Ditêpungaké jênêngku Bagús sanajan rupaku ora bagús," mêngkono tamuku mau nêpúngaké. "Sunthi jênêngku Mas," aku ganti sêmaúr. Priyayiné pancèn grapyak lan akèh gunêmé, lagi têtêpungan kurang såkå limang mênít waé rasané wís biså akrab. "Aku mréné pancèn golèk kênangan kang púngkasan såkå papan lokalisasi iki, aku ngajab papan iki pancèn biså rêsík såkå tumindak maksiyat," mêngkono ujaré Mas Bagús. Sak jam luwíh aku lan Mas Bagús ngóbról ngalór ngidúl, lan pungkasané Mas Bagús pamitan arêp mulíh mênyang omahé. Dhèwèké ninggali dhuwít aku sing lumayan akèh lan njalúk jênêng lan alamat omahku síng sakbênêré. Anèng ngomah rasané kåyå dikunjåra waé, la kêpriyé ora susah, la anèng ngomah yå múng thêngúk thêngúk waé tanpå duwé gawéyan síng ngasilaké. Dhuwít cèlènganku wís wiwít nipís, rasané ati wís kêtar-kêtir, dumadakan pak pós mandhêg anèng ngarêp omah, ngêtêraké layang såkå Mas Bagús, dhúh,... bungahé ati iki, såpå ngêrti mbésúké Mas Bagús biså ngêntasaké aku såkå uríp kang nisthå iki. Layang dak bukak kanthi alón, ånå råså bungah lan ati iki tambah dêg-dêgan waé. "Dhík Sutinêm síng dak trêsnani," mak dhêg rasané atiku kaya diumbúllaké karo Mas Bagús. Pancèn jênêngku síng asli iku Sutinêm, nangíng ing lokalisasi aku nganggo jênêng "Sunthi", layang dak waca kanthi ati kang dêg-dêgan Surabaya, 12 Désèmbêr 2007 "Dhík Sutinêm síng dak trisnani" Wiwít kêtêmu karo sliramu ing papan kånå kaé, aku dadi kêpingín omah-omah karo sliramu. Bab såpå tå sliramu aku kabèh wís mangêrtèni, nangíng åpå sliramu ngêrtèni aku lan såpå tå sêjatiné aku iki? Barès waé ya dhík, aku iki wóng lanang síng ora bédå karo sliramu. Tumindak nistå lan ålå kabèh waé wís naté dak tindakaké. Nangíng aku péngín marèni kabèh mau sakdurungé kasèp. Mula yèn sliramu gêlêm dak jak uríp bêbarêngan nyabrang íng samodrå bêbrayan agúng, ayo dhík wangsulana layang iki, gêlêmå Dhík Sutinêm dak jak uríp anyar íng sakjêroníng balé somah kang rêsmi lan ayo pådhå uríp kang anyar, uríp kang kêbak laku utåmå sanajan múng uríp sarwå prasåjå, wís bèn lêlakónmu lan lêlakónku dikubúr barêng-barêng lan dilarúng íng samodra pangapurå. Aku ora njanjèkaké uríp kang moncèr kêbak kêméwahan donyå, nangíng aku pêrcåyå yèn aku karo sliramu biså uríp bagyå múlyå. Sêpisan manèh, aku ora mêkså nangíng aku têtêp nunggu walêsan layang iki bèn atiku bisa têntrêm. Såkå kåncå anyarmu síng nêmbé kasmaran.

Cêpêt-cêpêt aku dandan sak pêrlu arêp ngêtêraké Panji anakku mbarêp såkå titisané Mas Bagús kang saiki makaryå dadi móntír sêpéda mótór. laillahaillallah. . Sunaré srêngéngé wayah ésúk íng Suråbåyå nambahi éndahíng swasånå balé somahku. alhamdulilllah pujiku marang Pangéran Kang Maha Kuwasa..Bagús. Ora kråså. bisaku múng pasrah jiwå lan rågå marang Mas Bagús. Allahuakbar.. Kêmbang kênångå íng ngarêp omahku nyêbaraké gåndå kang arúm.. kacu cilík wís têlês kêbês êlúhku.

nangíng Pak Sarmín rumångså isín. njalúk pisan waé dhèwèké ora biså nuruti. dinggo nyukupi butúh sabên dinané waé kangèlan. mulå dhèwèké wís mupús. mêngké kula tak ngojèk.. Parjo pancèn arang nêmbúng njalúk marang wóng tuwané.Dúrjånå Pak Sarmín katón gêtêm-gêtêm. Nanging Pak Sarmín sêmpat was-was. kanggo sêsiríh. síng sêmuné kåyå nudhúh marang dhèwèké. Anak lanang síng didåmå-dåmå. Sak liyané omahomah biasa. Sanadyan bapak kêpala íng kantóré ora paríng dukå marang dhèwèké. Anak lanang siji-sijiné ora tau njalúk.. Mulå ora maido yèn duwé pêpinginan dadi pulisi. Róng ndinå kêpungkúr Parjo sêmpat ngómóng marang bapaké. yèn íng wêktu iki akèh wóng kang kélangan. kêpingín klambi waé ora bakal nêmbúng marang wóng tuwané. Åpå manèh dhèwèké kudu ngadhêpi pitakóné bapak-bapak såkå kêpulisian.. krédit mawón. Róng ndinå iki Pak Sarmín ora doyan mangan. timbangané kulå nganggúr wóntên ndalêm. la kók dinggo tuku móntór!. Yèn ditakoni jaré kabèh ujiané yå biså nggarap. lan praupané ya ora pati nguciwani. hasilé rak sagêd kanggé ngangsúr. sawisé lulús SMA. didongakké sabên dinå yaiku anak lanang siji-sijiné. Mbók mênåwå umuré wís kêtuwan mênåwå ngajókaké dadi pêgawai nêgêri. Parjo salah sawijiníng pêmudha kang gagah. nangíng ngiras pantês kanggo tirakat.". Jo.. akèh malíng kang pådhå bêropérasi. Jågå malêm kanggoné dhèwèké ora nggolèki lêmbaran rupiah... digadhang-gadhang lan digayúh mugå-mugå bisa mikúl dhuwúr mêndhêm jêro marang dhèwèké. "Pak. Ora ånå liyå síng diprihatinaké. ujian fisik yå biså.. Pak Sarmín katón anyêl amargå sêtêngah tahún kêpungkúr kantóré yå pêrnah disatróni malíng. papan kang kanggo jujugan malíng yå iku kantór-kantór pêmêrintahan. ngrungókaké pawartå. amargå mikír pênjaluké anaké lanang.... . mbók mênåwå nasibé waé sing durúng apík. kowé kuwi nglindúr pó piyé?" . Pak Sarmín anggóné jågå malêm íng salah sawijiné kantór pêmêrintahan wís sawêtårå suwé. wís kulinå såkå cilík. kurang luwíh wís róng pulúh tahun. "Jo. nèk ora yå múng mênêng waé. nangíng gagal têrús. mêlèk wêngi. Nèk ditukókné yå diênggo. "Nggíh sampún. dêdêg piadêgé éntúk. Parjo wís nyobå ndhaftar dadi pulisi kapíng pindho. pripún nèk kulå pênjênêngan pundhútké mótór.. Parjo. lan ora mangêrtèni åpå síng nyêbabaké gagalé. sak mênika padós pêdamêlan nggíh angèl?!". åpå kowé ki ra ngêrti.

Parjo katón nyêdhaki bapaké karo nggawa bungkusan. Mo... nèk ora salah jênêngé cé. pé. adiné lanang Pak Sarmín nyêdhaki lungguhé Pak Sarmín têrús ngómóng kanthi sora lan sêmangat makantar-kantar.. "Lho. ngimpiné ånå pérangan wêngi kang diarani puspåtajêm. Mo. pasti mêréka sudah tahu." "Mo. Mas?" "Ora kêrjå åpå-åpå. rikålå wêktu ngasar Karmo. síng di jikúk åpå ya. têrús sêlatan. Sampéyan niku pripún tho Mas. Ngrungókké sindhirané kakangé. "Mas.." Sarmo njawab karo nyêngèngès." "Mbók nèk ra mudhêng ki takón sík. síng jênêngé Jêmani karo Gêlómbang Cinta åpå piyé? Aku ra pati mudhêng.... iki malah tambah nêmên. kónmutêr ki bèn mumêt på?! Síng bênêr ki kómputêr.. TO kuwi åpå tó?" "Wah Mas Sarmín ki kurang gaúl tênan.. Lík? Niki kula tumbaské gorèngan... biasané njikúk kónmutér.. Mo! Ómóng kók pathing pêcóthót. sakiki wis wiwít akèh pêncurian.. malíng-malíng wís mêrajaléla manèh.. utara.. wóng aku gúr mèlu-mèlu koran kaé kók! Níng tênan lho Mas. lha wóng kêmarin kan kantóré Mas Sarmín baru dapat kiriman lima sèt kómputêr lêngkap.Têlúng sasi wís mlaku... soalé síng diarah sakiki kantór-kantór manèh. wah uédan tênan... rêmêné bapak!" Parjo ngulúngaké rókók marang bapaké.. sungguh têrlalu!" Karmo nirókaké gayané salah sawijiné pêran ing sinêtrón Êntóng.. Apa polisi tidak bêrtindak yå Mas?! Wah. dua hari kêmudian timúr... wóng yakin kók limangatús pêrsèn. "O. "Pún dangu. "Hé.. cah nèk ra tau mangan sêkolahan yå kåyå kowé kuwi. TO itu singkatan dari Targèt Opêrasi!! you know?!. Åpå manèh nukókké rókók.. malah têrús nêrangaké nganggo bahasa Indonésia. Miturút piwulang Jåwå. kuwi lho.. Mas Sarmín.. Niki Pak kula tumbaské sês. u.... "Iyå. tansah was-was ora ånå jalarané. mumpúng taksíh angêt. kåyå têlúng sasi kêpungkúr.. dadi nèk ómóng ora ngisin-isini. gèk ngêrti marang wóngtuwå. isané ya nyêlêri rókóké bapaké! Parjo ki sakiki kêrja nènggêndi ta.. "Wah kowé kalêbu wóng síng untúng... Mas! Anak múng siji. Karmo njawab pitakóné ponakané térús nyaút témpé gorèng lan lómbók rawít. anu. nèk tak takóni jaré yå múng bísnís kêmbang karo kancané... mêrajaléla ki åpå cobå?".. jan blas ora ånå síng ngêrti siji-sijia. alah Mo. . Hari ini sêbêlah barat.. têrús aku kón ngåpå?" sêmauré Pak Sarmín. Lha wóng kowé kuwi gúr lulusan kathók cêndhak waé kók kêmaki!" Durúng suwé anggóné pådå rêmbugan." Wiwít soré råså atiné Pak Sarmín ora kêpénak. lé mu sinau bahasa Indonésia ki nèngêndi to Mo..." . ati-ati lho Mas. mbók nyêbút. "Kowé kuwi ómóngan nyêlót ra nggênah.. "Coba bayangkan dalam satu bulan saja di sêkitar kita ini sudah têrjadi lima kali pêncurian dan anèhnya sêpêrti di jadwal.. Lha aku iki anak papat. Karmo gúr njêgègès. Saya yakin lima ratús pêrsèn kalau sêbêntar lagi pasti mênjadi TO-nya para pêncuri itu!"... Ngimpi síng kanggoné wóng-wóng jaman ndhisik ånå sasmita síng ora bêcík. êmbúh Mas. hé. éh. Biså ugå yå amarga pêngarúh ngimpiné dhèk wingi bêngi. yå opêrasinya pårå pêncuri itu.. aku ngêrti.

Pak Sarmín tambah gêmêtêr." ngono sêmauré bojoné rikålå dicêritani ngimpiné. Pak Sarmín nggêtak sak rosané. Nyumurupi ruang kómputêr kasíl dibukak. Luwih kagèt pawóngan síng isíh ånå njêro. Pak Sarmín gumún. dadi kagèté wóng sakklórón mau. . Krungu suarané Pak Sarmín. sajaké nyubriyani. Diwanèk-wanèkké. nyêdhaki wóng loro kang mbukak ruang kómputêr.. lha wóng ngimpi kuwi kêmbangé wóng turu. Pak Sarmín nyaút kayu póthólan sikíl kursi. Parjo!". lan njêbabah ånå têras... "blukk!!!" tanpa sambat sak nalikå klêngêr. Kirå-kirå jam sêtêngah siji bêngi Pak Sarmín wêrúh klébaté wóng loro kang nuju marang ruang kómputêr. émané praupané wóng loro mau ora katon.. amargo ditutupi nganggo topèng. Nyumurupi síng digêbúg ambrúk. têrús ndhéprók ånå cêdhakké pawóngan mau. "Arêp dhå ngåpå kuwi???". topèngé pawongan mau dibukak. lha wóng ruangan ånå kunciné kók biså dibukak kanthi gampang. rikåla mlayu mêtu dhadhané diantêm nganggo kayu sikíl kursi. "Pak. malíng saiki pancèn pintêr-pintêr tênan. pawóngan síng isíh ånå njåbå kagèt têrús mlayu sipat kupíng. "Lho. mbók rasah digagas. têrús dhèwèké ndhêdhêpi... Pak Sarmín ngimpi yèn untu nduwúr pathal siji..miturút pårå pinisêpúh biyasané bakal numusi. sikilé kåyå dipaku nèng njogan. Udåkårå jam wolu bêngi. Sawisé cêdhak. katón ngós-ngósan. Pak Sarmín katón gêmêtêr. kók kowé. Pak Sarmín mangkat mênyang kantór nindakaké pakaryané jågå malêm. Pak Sarmín sémapút. Sakwisé gêmêtêré rådå mêndha..

Kèlingan panjaluké anaké kuwi. Sabún buthêk tilas kumbahan disuntak. njúr iwut nggódhóg banyu. ngringkêsi jarít-jarít rêgêt. Kåyå nyang anaké waé. ontang-antingé Sutar kuwi nggléthak ånå ambèn kanthi dlèwèran kringêt lan êlúh. "Arêp nyang êndi. nalika ngrêsiki gêtíh babaran iku Asíh kèlingan lêlakón síng wís mungkúr. Lagi waé têkan sabrang dalan. Asíh nyabrang. Tulúng sampéyan ingúk. Ranti. diganti banyu rêsík kanggo mbilasi." Tanpå takón-takón manèh. Mak. "Yu Síh ki lho olèhé dhókóh. Nêngahnêngahi mbilasi. síng ånå ngomah iwut nandhangi pêgawéan omah. Kamångkå sêjatiné sênajan múng saklêpasan. Mbah Tiah. "Andúm gawé nggíh. Tansåyå rikat barêng krungu tangisé bayi. Asíh kèlingan wêlingé ragilé mau ésok.. Mbah?" takóné Asíh. Tujuné kók isíh gêlêm módót. Mêrgå síng sêkolah lan kêrjå wís pådhå mangkat." sambaté Asíh mêruhi kahanan iku. Dhík?" Warsi. "Nuning kayané arêp babaran. Awaké Nuníng disékå banyu angêt nganti rêsík." mêngkono panjaluké. Wayah ngéné iki lagi sêpisêpiné swasånå." wangsulané Asíh cêkak. arúh-arúh. ragilé kuwi. Ora suwé såkå têkané Mbah Tiah.. Asíh ngopèni síng bubar babaran. Íng salah sijiné kamar. Dhé War. dadi ora kalah dhuwúr karo sabarakané." "Èntên nåpå. Asíh bangêt trênyúh ndulu kahanan síng ånå ngarêpé. Awaké cilík. Dhèwèké kulinå nyidat dalan liwat kêbóné Mbah Tiah sabên arêp blånjå nèng pracangané Supi. wiwít cilík angèl mangan. Asíh mlaku rikat mlêbu omah. "Bèn ndang rêsík. Bayi síng isíh jangkêp karo ari-ariné énggal diupåkårå sabisabisané." múng kuwi síng mêtu såkå lambéné Asíh sinambi masang stagèn ing wêtêngé Nuníng. tangga pas kidulé. "Gústi. "Iyå. Mulå Asíh kêrêp nuruti yèn Ranti njalúk digawèkaké panganan. dudå tanggané síng taún-taún pungkasan iki wís katón ora sigrak. Mumpúng isíh ésok gagé ngadêg saprêlu blånjå kanggo gawé kolak. Asíh ora nêrúsaké anggóné mbilasi. Asíh nolèh nalikå ånå wóng liya mlêbu kamar iku. Asíh diawé Sutar. "Mandhêgå dhisík Yu Síh. Nuníng. Pådhå-pådhå wóng wadón síng wís ngrasakaké babaran." sauré Asíh tanpå mandhêg. Lastri kåndhå yèn wís kóngkónan ipéné supåyå ngaturi bidhan ugå njujuli Kandar. Wêktu Nuníng isíh duwé anak siji lan . sadurungé mangkat sêkolah. blånjå." kandhané Lastri síng ngréwangi Asíh. "Têng nggéné Supi. bojoné Nuníng. "Aku gawèkna kolak yå. Munah lan Lastri têrús mårå. Íng sêlané sikíl ånå bayi abang gupak gêtíh síng nangís kêjêr. Wóng wadón tuwa iku tumandhang tanpå kakèhan ómóng. Jaréné kêna gêjala strok.Gêlå Asih unjal ambêgan barêng kumbahan síng pungkasan rampúng diucêk." ujaré Asíh. Mbah.

Umpåmå mlaku waé kuduné wís têkan. Sing ditakóni bali dlèwèran luhé." nêsuné Asíh durúng sudå wêktu têkan omah. Nganti saiki untuné malah wís ora kumat manèh.panguripané durúng rêkåså kåyå saiki. Katón luwíh tuwå tinimbang umuré. Duwé anak loro. Jèngkèl síng dirasakaké Asíh nyang Nuníng wis sudå. Anggêr ditagíh pijêr sêmåyå. "Orané tå. Bojoné síng nalikå mantèn anyar bral-bról akèh dhuwít. durúng kêsandhúng rêkasané!" Asíh ngundhåmånå. Bojoné Asíh múng trimå kêmu godhógan banyu surúh síng ditambahi uyah sithík. "Têlas. Kandar pungkasané múng biså dadi mantri pasar. Asíh têrús kóngkónan anaké tanggané supåyå nukókaké puyêr.. Wêrúh kahanan síng kåyå ngånå. Patmi têkå bêbarêngan karo Bu Wulan. Dhé Síh puyêré. Pak. "Wís. Asíh isíh élíng nalikå dhèwèké mlaku rikat mênyang pracangané Nuníng saprêlu utang puyêr sakbungkús síng diajab bisa nyudå lårå untu síng disandhang bojoné. Nuníng njúr bribík-bribík gawé pracangan. Anggón-anggóné nganti bêkakas njêro omah kadól diijólaké butúh. Mugå-mugå tanpå ngombé puyêr iki untumu biså mari. bayiné Nuníng lair kanthi ora kurang sawiji åpå. Asíh ora biså ngampêt nêsuné. Asíh babar pisan ora ngira yèn bobotané Nuníng wis tuwå.. bapaké bayi mêksa durúng têkå. bayi anaké Nuníng kêpêkså langsúng digêdhóng. Dadi tumbal gêni pawón síng mramóng. Isíh ånå síng mårå nèng omahé Sutar. Dhé Síh. bidhan déså. Síng diundhåmåné ora mangsuli. ora usah diombé. Barêng wís ora isi bayi. Bocah síng dikóngkón kêlakón nggåwå puyêr lan ómóng yèn tukuné nèng nggóné Nuníng. Yónó lan Titin. Mbak. Awaké síng bangêt kuru nyêbabaké wêtêngé ora katón gêdhi. wêtêng iku kaya kêlèt gêgêr. Mångkå pasar iku ora adóh. "Kandhané Bapaké Yono. Mbak Nuníng. uripé Nuníng tansåyå mulúr malah rêkåså. ujug-ujug lèrèn såkå pêgawéané ånå kuthå. Kandar dhéwé ora mbudidya golèk tambahan pamêtu liyané malah sók kèli ombyaké togêl. Ånå síng budal nyusúl manèh. Déníng bidhan têrús didusi sisan. ora ngêrti mêrgå åpå. diutangi puyêr siji aé muni êntèk barêng tuku kók têrus ånå. Kajåbå omah síng wís tumåtå. Suwé sawisé ibu lan bayiné diupåkårå. Asíh malih ora ngarêp-arêp dhuwité. Mula Nuníng wani nêmbúng utang dhuwit. nalikå mbóbót síng kèri iki sampéyan åpå ora disênêngi Kandar?" takóné Asíh ati-ati. "Kók apík kowé. Tujuné Gústi Kang Maha Kuwasa isíh paring wêlas. Prancangané Nuníng kukút. Puyêr siji kuwi ora sidå diombé bojoné. Apamanéh mèh sabên uwóng ngêrti yèn utangé Nuníng nganti têkan ngêndi-êndi. Urípmu kuwi durúng suwé. Awaké Nuníng tansåyå kuru. wóng . Sênajan lair såkå ibu kang ora kêrumat awaké. Pêgawéan síng dilakóni múng sêtêngah dinå kuwi ora bisa nyukupi butúh sabên dinå. Nuníng isíh duwé tinggalan dhuwít lan anggón-anggón cukúp såkå swargi ibuné." Nuníng kêråntå-råntå." kandhané Nuníng. Bidan iku njúr ngêthók pusêré bayi. Mêrgå ora ånå pasêdiyan wêdak bayi åpådéné lêngå têlón. "Mas Kandar mbotên purún ngakèni nèk niki yogané kók.

Kandar mêkså durúng ngatónaké irungé.. Síng ngêpèk sêduluré Sari síng wís suwé omah-omah níng durúng duwé mómóngan lan manggón ånå kuthå." wangsulané bidhan ayu iku." . kulå ngantós sumpah-sumpah yèn pancèn iki yogané Bapak kêrså né mbótên sisah lair. Kêbênêran wóngé nolèh barêng ngêrti klébaté. Asíh lan Mbah Tiah tumandang nggêntèni tanggúng jawabé bapaké bayi. Nyatané RT kuwagang nggåwå mulíh Kandar. "Putu sampéyan síng nêmbé lair niki èstri. måråtuwané Nuníng. Dhúk." pakóné Asíh kanthi sarèh." Asíh njúr bablas mulíh. "Nggíh. kulå wau sampéyan takèni mungêl badhé blanja. gèk anakmu iki nggåwå rupané såpå? Wóng jênah jèblês Kandar ngånå lho!" Mbah Tiah mbukani ómóng. Asíh mulih bêbarêngan karo tånggå liyané. Lagi mathúk lawang wís dipapag Asíh. nglêgakaké. "Nggih. Ora ngêntèni tanggêpané Warsi. Asíh uga éthók-éthók ora ngêrti bab ora cócóké Nuníng lan Warsi. "Têrosé yogané Bapak. Durúng nganti sêpasar. "Dhé War. kulå badhé matúr." kandhané Nuning. "Nyuwún pangapuntên sadèrèngipún nggíh. Mêsakakên mênawi gadhah mómóngan malíh. "Sampéyan sêbút Mbah. Mokal mênåwå Warsi nganti ora ngêrti yèn Nuníng babaran. Mbak Nuníng. "Sawangên tå. Dhé Sih. Mbak Nuníng babaran." "Lha nèk ora ngakoni kuwi rumangsané Kandar iki anaké såpå?" gênti Mbah Tiah síng ndhêdês karo srêngên. ngrêsiki ari-ari. tindhak griya kulå. Bu. Ora sidå blånjå mêrgå wis kawanên. Pisan iki wóng-wóng síng ånå kånå njalúk tulúng RT supåyå marani Kandar. "Aku ora krungu é Dhik.." Sawisé ngêrti yèn mangkono kêlakuané Kandar." kandhané Asíh nèng Bu bidhan. njênêngan suntik mawón nggih. Yu Síh. Asíh ora ngêrti sêbab síng sabênêré. Bu. Rampúng kabèh síng kudu ditandangi ånå omahé Nuníng." Síng krungu nganti sawêtårå ora biså ngucap. Pancèn wís sawêtårå suwé måråtuwå lan mantu iku anggoné ora cócók. Múng mbatín yèn simbók karo anak kók pådhå waé. "Karomanèh åpå Bapakmu wís mingêr yèn tumindak ngono nèng kowé. Gèk tånggå síng mårå ugå akèh. . Nêrúsaké nggawé jênang abang jênang sêngkålå. Ayu blóngór. wóntén nåpå?" "Mbók bilih mangké Mbak Nuníng badhé suntík KB lan mbótên gadhah dhuwít. Ora ngatónaké rasané. Síng pådhå réwang isíh durúng bali. mêngké yèn èntên napa-napané kêrsané bapaké bayi niki síng nanggúng. "Matur nuwún.mêsthi ditókakên wontên njawi kók sagêd ngandhút." têmbungé Asíh nglancangi. kulå mbótên kawratan. Omahé Nuníng isíh biså disawang cêthå såkå omahé Warsi. ora ånå síng kêna dipilíh. Tibané mbótên sidå. Bu. mêcah sêpiné kamar. Asíh sêngaja muni. Asíh wêrúh síng duwé omah lagi dóndóm cêdhak lawang. Jan jêblès bapaké. "Kandar dhéwé kók. Asíh krungu yèn bayi wadón anaké Nuníng iku arêp diwènèhaké uwóng." ora nganggo ditakoni. "Mênawi ngêrsakakên suntík mangga mawón. Nganti síng nusúl wís ngayahi pêgawéané manèh. tulúng sampéyan tumbasakên wêdhak bayi lan minyak têlón. "Mas Kandar. Dhé." ujaré Asíh gêtêm-gêtêm." wangsulané Warsi. Kabèh wís biså nglênggånå yèn bayi kang nêmbé lair iku ora dibrókóhi kåyå adat ing déså kånå. Wóng kawóntênané nggíh kadós ngatên. Têkan ngarêp omahé Warsi.

Åpåmanèh sawisé ngêrti ing sasi-sasi sabanjuré Nuning ora mårå suntik KB nèng Bidan Wulan. Ora nganti sêwulan. Aku krungu têrus crita nyang sêduluré bojoku síng tau rasan-rasan arêp golèk anak pupón. Mulå yå têrús digêlêmi déníng sêduluré bojoku. Wóng loro katón rukún sajak wís nglalèkaké kêdadéyankêdadéyan sadurungé. Bubar sêpasar anaké Nuníng digåwå wóng síng ngadopsi. ." kandhané Sari dåwå nèng Asíh sing nlêsíh kabar mau. Asíh wêrúh Nuníng lan Kandar gojèg nèng iringan omah. Golèké síng cêthå wóng tuwané sakêlórón. nalika anggóné mélu lårå ati mêrga wêrúh pokalé Kandar isíh dirasakaké. Asíh malah gêlå. Sadurungé babaran kaé.biyèn síng tåwå-tåwå mbókmênåwå ånå wóng síng gêlêm ngêpèk anaké.

Édan! Aku tégå nggóróhi bojoku manèh. Íng tahún sêpisanan sakwisé mantènan kråså adhêm-ayêm.. duwít kanggo tuku susu lan bubúr. ora salah aku kêtêmu lan uríp bêbrayan karo sliramu. wís kaping 62 aku ngapusi wóng síng palíng dak trêsnani wiwít aku ngikrarké janji uríp bêbrayan karo dhèwèké róng tahún kêpungkúr. Lan aku klêbu téntór síng kudu mêtu. iki laku góróhku síng kaping sêwidak loro. Masalah têkå sakwisé pitúng sasi kêlairané anakku. Miturút pétúngku. mêngko jam sêpulúh dhuwité dak kirimké. Dak akóni. "Dhík. Déné Núr mapan ing Bandúng. Aku bingúng lan atiku kråså kêlårå-lårå nalikå kêlingan Núr lan anakku síng saiki adóh saka papan panggónanku iki. Núrsita. síng sêmpat mandhêg karånå dhèwèké babaran. sanajan múng dadi guru téntór ing sakwijiníng lêmbaga bimbingan bêlajar. yèn bar waé aku nggóróhi wóng síng wís róng taún uríp barêng. Oh. Biaya kóntrakan omah íng Bandúng. kuwi alêsanku nalikå Núr télpon ésúk mau.Góróh Ésúk iki aku sêdhih manèh. Awan iki aku nampa manèh SMS såkå Núr síng numpang mlêbu íng hp-né kancaku jaga .. nêrúsaké coass-é kanggo nggayúh gêlar dhóktêr. cah ayu. Ora ånå masalah abót síng dak adhêpi. dhèwèké mêsthi nglipúr aku. aku rumångså móngkók bangêt marang bojoku kinasih. sakwisé dhèwèké diwisudhå. Iyo. Núrsista. lan biaya liya liyané nyêbabké sirahku krasa mumêt. Dhèwèké takón åpå aku wís biså kirim dhuwit kanggo biaya uríp dhèwèké ing Bandúng... bangêt olèhé mbutúhaké duit kanggo biaya uríp. Kanthi ènthèng aku ngómóng "Síng sèkêt èwu kanggo sliramu!" Kamångkå duwit kuwi babar blas ora ånå! Lha mbók sêkêthíp tå yèn aku duwé. Anakku síng nêdhêng lucu-lucuné mêsthi butúh pangan lan susu kang cukúp kanggo pêrtumbuhan badané. Saolé. Mas ånå duwít sêwidak èwu. Tanpa kêndhat. biaya mangan. Aku wís éntúk gawéyan ing kutha Bêngawan iki. Lêmbaga bimbingan bêlajar panggónanku ngupåyå panguripan ngrampingaké staf pêngajaré. nalikå kuwi atiku rêmúk tênan. Aku élíng. kanthi ènthèng aku ngétókké janji lan ngómóng góróh. yèn ora gêlêm dipindhah mênyang kantór cabang íng luar Jawa. Ya êmbúh.. dhèwèké rúng tau-tauné góróh marang awakku. "Sabar Mas. kêjåbå aku pancèn ora kêpéngín yèn dhèwèké kuciwå. Kamångkå mau bêngi aku ugå wis ngapusi dhèwèké "Dík. Saktêmêné ora ånå maksúd góróh. Aku lan Núr dadi mantèn róng tahún kêpungkúr. Sopo manèh yèn dudu bojoku. síng pêntíng Mas usaha. Éwå sêmånå. nggaji pêmbantu síng njågå anakku nalikå Núr coass íng rumah sakít. Insya Allah bakal ånå dalan kanggo luwar saka kahanan iki". sésúk bakal dak kirimké kanggo sliramu síng sèkêt èwu".. Biaya síng dibutuhké samsåyå gêdhé. Saiki Mas durúng bisa mêtu såkå gêdhúng paméran buku". kênèng åpå anggêr dhèwèké takón. aku kudu góróh manèh.

apuranên aku yå.. Sésúk. wís tégå góróh marang sliramu. Alhamdulillah. yèn bêrasé wís êntèk. bojomu síng wís kapíng sêwidak loro kawít awaké dhéwé nikah. Pak Amír wis rawúh barêng karo Hasan síng bakal nggantèni shif jågå stand bêngi iki. Siji-sijiné dalan. cah ayu. kanthi ati abót aku mbalêsi SMS-é bojoku... Sakíng sêdhihku lan karånå kêntèkan akal.. Núr. Aku janji. ora nganti sêpulúh mênít dhuwít iki bakal êntèk diblanjakaké." Pêrih bangêt ati iki mbayangaké piyé anak lan bojoku síng saiki mêsthi lagi kêsusahan. sésúk bakal dak têbús. Nangíng. "Sakwisé ruwêt rêntêng. susu kanggo anakku ugå wís êntèk wít wingi ésúk. Mishbah. . Aku ngêrti yèn dinå iki dhèwèké babar blas wís ora nyêkêl duwit. mênapa artané sampún dikirím?" Maca SMS kuwi. Sanajan aku yakin. Têlúngatús pitúngpulúh limå èwu. bakal dak blakakké kabèh laku góróhku marang sliramu lan anakké dhéwé. minggu ngarêp.Mas janji. Mas Wawan wóntên? Badhé nyuwún pírså. sliramu nggadhèknå dhisík cincin kawiné awakké dhéwé. Sak ora-orané sêwêngi iki..stand.. kabèh dak pasrah-sumarahké marang Gusti Allah. ora krasa lúhku tumètès. Mau bêngi Nur ugå ngómóng. aku têtêp ora nggubris. Aku pêrcaya marang firman Allah ing Al-Qur'an. dhuwít iki bakal dak transfêr. cukúp kanggo ngêyêm-yêmi lan nyênêngké anakku sésúk-ésúk. bakal ånå pêpadhang lan dalan kang gampang. aku biså ora góróh manèh marang bojo lan anakku. "Pak Joko. sing gêdhé pangapuramu yå. Bakal dak suwún jatahku jågå stand buku iki kawít róng dinå kêpungkúr." Jam lima soré."Dhík. têkan wêktu iki Mas durúng biså kirim duwít karånå durúng nåmpå bayaran jågå stand.

ijazahmu luwi rak såkå IKIP. sanajan guru bantu. kita iki sênasíb lan sêpêrjuangan. Iki kanggo kêpêntingan bêrsama "mêngkono pêmbukané kåncå guru síng nduwé karêp gawé paguyuban. Lha yèn ora gêlêm mulang trús arêp nyambút gawé åpå? Olèhku ngragati kowé ora sithík. "Pak kêrså nulungi aku tå? Aku ki arêp njagóng. anggotané cacahé satús sèkêt guru såkå sadhêngah tataran. Sidané aku kêpêkså nglamar guru. "Múl. lan mêsthi waé siswå síng akèh. Mêsthi waé wis kumpúl kåncå akèh. Yèn wís rampúng êmbúh bakalé piyé durúng ngêrti. Sênajan abót nyang ati. pas ånå lówóngan dadi guru kóntrak utåwå guru bantu. Sawijiníng dina dhèwèké ngêndikå yèn arêp njagóng. Jalaran aku iki guru. "Bu. Kåncå guru mêsthi yå akèh. Yèn ngèlmumu ora kók gunakaké têrús piyé?" ngêndikané Bapak. Lho pancèn yå anyar níng wís dadi guru yå kåyå nèk praktèk biyèn nalikå kuliyah kaé lho Pak. nangíng ora ånå . Olèhé arêp golèk pacar waé carané piyé? Saiki yèn ora numpak pit móntór sing apík. síng rumångså biså. guru SMA lan guru SMK. "Sêdulúr sêdulúr. nangíng síng gêlêm cêdhak utåwå gêlêm tak ajak ómóng-ómóng bab pêngalaman dadi guru ora akèh. Yèn wís ngono kuwi lan kêbênêran kabèh sêdulúr nglumpúk. lan guru têladan." mêngkono wangsulané. suwéné têlúng tahún. Pancèn aku durúng duwé sisihan. "Ah panjênêngan ki kåyå cah anyar waé. kakangmasku síng sijiné guru SMK. jêbúl dadi guru kuwi nyênêngké. Wóngtuwaku guru. Sêtahún anggónku dadi guru. Aku dadi wêdi. wóng jênêngé pacar waé durúng duwé. Jaréné dadi guru favorit. guru SMP. Ya guru SD. Sabanjuré katón rumakêt. Ånå crita síng nggarês nyang ati. Isíh kênyå sanajan umuré wís kêpala têlu. kåyå olèh dalan anggóné ngrumpyúng aku. masku dhosèn. månggå dadi kêtua lan pêngurús liyané.. Asmané Bu Tutik. Pilíh wóng síng nduwé sêpédha mótór síng apík. nangíng ora ånå síng ngêtêrké. banjúr aku síng ragíl ya kudu dadi guru. mbakyuku bojoné kêpala sêkolah SMP. Mulå yèn kita rukún. kåncå akèh. Yèn ånå åpå-åpå aku takón lan nyuwún pitudúh. Tansah kèlingan nangíng kudu biså dilalèkaké. Yèn istilahé sing ngêtrèn jaréné mindhêr. cah wadón nolèh waé êmóh. karo mèsêm. sampun dangu ngastó wóntên mriki? Lajêng dóspundi nggíh dadi guru síng apík. nangíng barêng tak lakóni kanthi sênêng. Nangíng piyé manèh. Kabèh guru kóntrak. Malah adané kåncå-kåncå pårå guru bantu nggawé paguyuban. Lan kanthi prasaja dhèwèké njalúk marang aku supaya gêlêm ngêtêraké. Yèn biså yå mobil. bênêr lan pas niku?" pitakónku. kompak mênåwå ånå åpå-åpå. Kabèh pådhå sarujúk. bisa ngurús kanthi cêthå lan tumåtå. nangíng isíh katón kaya umur kur-kuran.Guru Sêjatinê aku ora pati srêg dadi guru. Sabên dina anané múng kumpúl wóng akèh. Aku ya múng mênêng. Mula kabèh kudu mlêbu anggota.

nangíng ugå ora ngiyani. "Lho njênêngan ki piyé tå." wangsulanku karo ngguyu. Ya kuwi usulan. "Iya ya aku mudhêng. "Pak Múl. yå kudu têrús. têrús piyé?" aku malah gênti takón. Sébab nyatané kan isíh mbutúhaké tå síng jênêngé guru. rungókna yå. sêbab biyèn yå wis tèsting." ngono wangsulané karo mêncêrêng. lan têrús nyang balaikota. Hahaha. Ngurús nasíb. malah têrús móyóki aku. Kabèh lumaku têrús tanpå ånå bab síng mênjilå. dibubarké lan dikón nggawé pêrnyataan piyé?" "Ngéné ya cah bagús bénto. Sanajan múng njagóng. súk Sêlåså aku karo kåncå-kåncå arêp nggrudúg têlúng panggónan. Sirikané guru yèn tumindaké kåyå mêngkono. kêkarêpan lan tuntutan. banjúr bubar. kapan. kabèh kudu têkå. Loro sowan pårå wakíl rakyat. jaréné aku pacaran karo Bu Tutik." Kandané Karnó makantar kantar. Sidané aku nggolèki kåncå síng pådhå nasibé. jaré kåncå-kåncå guru bantu pådhå arêp dhémonstrasi nyang kantór? Bênêr?" mêngkono pitakoné Bu Tutik. Aku múng krungu såkå kåncå. "Ra guyón Mul. Cah bagús Bénto Radèn Múl. Síng durúng mudhêng arêp usúl piyé têrús nuntút piyé?" pitakónku manèh. Lan uga Bu Tutik yå ora naté nolak ómóngané kåncå-kåncå. Sésúk Minggu kuwi rapat umúm. Aku kók ya bodho bangêt. tulúng Pak yå?" mêngkono kandhané Bu Tutik. Sêbab awaké dhéwé iki wís mèh êntèk kontraké åpå têrús kón nganggúr manèh. Sanajan batinku ora nangíng nyatané mêngkono. mulå ora ngêrti kahanan. lan tênané kêpriyé programé åpå yå kuduné Njênêngan síng nlusúr". Mósók sarjana kók ra mudhêngan ki piyé. Mulang yo ora. Awaké dhéwé ki kóntrak. lan aku malah rådå kagèt. Nganggo sêragamé guru. nangíng aku ki yå múng mulang tók. nggawé syarat. "Lha têrús mêngko yèn ditolak. Yèn ånå sétan liwat. gawéyanmu múng pacaran. ora ngêrti pêrkêmbangan. "Piyé jaré arêp dhémo."Åpå yå tå Bu. kapan. Ngêrti ta kowé. . Aku tak nggolèki kåncå liyané" wangsulanku cêkak karo klincutan. Kêjåbå siswå liya sêkolah sak karêpmu. Jalaran iki mau ndulu pêngalamané pårå tênaga kóntrak síng biyèn. Têkan dinå sing wís disarujúké kabèh guru bantu nglumpúk ing lapangan. ngómóngmu dadi tênanan. Kuwi pókók sing kudu dipêrjuangké sampai kapanpun. nyang ngêndi Kar?" pitakónku nalikó kêtêmu Karnó kåncå kuliyah biyèn. Kanthi pêrcåyå diri lan kapitayan síng wís kêplêng. Ora pacaran kaya ómóngané wóng. Sêbab jronéng rapat pêngurús kabèh wís pådhå sêtuju. Síng dadi anggota ki rak Panjênêngan dudu aku. Wís kêbacút dadi guru kók ora jêlas nasibé. akèh síng strès ånå síng édan. nangíng kabèh pådhå ngêrti. "Ah ya sory. "Wah ngapuntên Bu." kandhané Karnó kåyå pêmimpín síng durúng naté dadi. Mbók unèkké åpå waé aku gêlêm. Dhasar bénto Múl. Sêpisan nyang kantór P dan K. Banjúr nggawé cårå. Malah aku ngêsír murid waé lupút. "Wèh kåyå nêrangké cah èsdé waé kók. bakal nêmahi cilåkå. "Wah kowé kuwi jan bénto tênan.síng ngêtêraké. Pókóké ra ngrêmbúg bab ngono kuwi." Karnó såyå mêncêrêng kåyå biasané. Pókóké ngéné. Sabanjuré pêmêrintah supåyå gêlêm ngangkat awakké dhéwé yå kabèh guru bantu dadi pêgawé négri. såpå síng ngêndikå. Ora susah tèsting manèh. Nuwún ya Bu diparingi ngêrti. Tau tå ånå kamra kóntrak.

Wéktu iki ånå sapérangan nêgårå Indonésia síng lagi nandhang sungkåwå. Nangíng kabèh kudu pådhå ngêrti lan kuduné wís ngêrti. aku wís ngêrti åpå síng kók karêpké. Ééé kók yå kêbangêtén. Kabèh múng pådhå mênêng lan ndómblóng. Sawêtara sêpulúh mênít ora ånå síng mangsuli. iki nasibku. njúr karêpé dhéwé ora ngêrti kahanané bångså. nangíng yèn diunékaké aku jané yå sêrík. Mulå gandhèng kabèh wís pådhå ngêrti." mêngkono pidhatoné Képala Dinas P dan K. "Ooh guru." Múng kuwi batinku.kabèh budhal nyang kantór P dan K. lan kåncå kåncå bubaran tanpå swårå tanpå pamít. "Sêdulúr-sêdulúr. Dupèh sarjana. Ora ånå síng bisa ómóng. . Kêpala Dinas mlêbu kantóré manèh. yaiku kêpada gêmpa lan banjír sarta tanah lóngsór. Aku iki pancèn sarjana. liyå dinå waé bakal tak sêngkuyúng åpå síng dadi karêpmu. Liyané pådhå sêngsårå malah nyaru wuwús njalúk wêrnå wêrnå.

Awít aku kråså mênåwå sukmaku wís ora kuwagang manggón íng raga ringkih iki. "Siji waé kowé ora tau bisa ngêntékaké. Kirå-kirå biså åpå ora?" Pitakóné Rêmbulan iki angèl bangêt dakwangsuli. "Kêpiyé kahananmu. tanpå duwé dåyå åpå-åpå.. Íng batin aku múng biså prihatin. Tangané kang alús wís ngranggèh ladíng síng ånå méjå lan kanthi trampíl ngóncèki wóh apêl. Nangíng katóné dhèwèké ora kêpéngín natóni pangrasaku. Pucêt lan lêncu kåyå ora duwé gêtih. jênêngé Miskan. Déné anaké nandhang tumór ganas íng sirah." Rêmbulan wís ånå sandhingku. malah kêpårå luwíh sêngsårå yèn katandhíng karo mitra-mitraku. aku ora ngêrti. ginjêlé ora bisa lumaku kanthi bêcík. Mbókmênawa sawijiníng wêktu mêngko aku ora bisa nyandhêt anggóné arêp oncat ninggal ragaku.. Pasuryané katón résík. généyå aku ciniptå sarwå ringkíh? "Hayo. jaré Miskan wis ora nyambút gawé.". Pisan iki kowé kudu biså ngêntékaké apêl iki". Aku kåyå-kåyå ora bósên yèn nyawang dhèwèké.. Ngêrti ora... awít pérusahaan papané nyambút gawé bangkrút. "Mbókmênåwå biså. aku kêpéngín bêbarêngan lungå mênyang pantai. Miskan wís omah-omah lan wís duwé anak siji. "Ah." Rêmbulan katón kuciwa. "Mêsthi kåyå mangkono wangsulanmu. awít kahananku síng ringkíh tanpå dåyå..." Rêmbulan nyénggól tanganku karo nuduhaké wóh apêl. "Ora ånå síng prêlu kótindakaké. Anaké síng pisanan mati awit lair prématúr.. "Múng siji?". Sawisé nglairaké anaké." têmbúngku alón. ibå éndahé. Åpå kirå-kirå síng pådhå ditindakaké wêktu iki. liyané prihatín aku ora biså åpååpå." wangsulanku bingúng." wangsulanku. Anaké sing nomêr loro durúng suwé iki ugå mati. Kadhangkålå aku ora trimå karo kêrsané Gusti Allah. ngalamún manèh! Iki dakgawakaké sênênganmu. Kåyå-kåyå isíh krungu . ayu lan manís bangêt. Aku múng biså turu salawasé uríp. Kèlingan lêlakóné salah sijiné mitraku. Kabar síng daktåmpå kèri-kèri iki.... "Åpå síng biså dåktindåkåké kånggo kowé dinå iki. "Tênan?" Mripaté sing éndah katón tansåyå blalak-blalak... dêmam bêrdarah.. Kadhangkålå aku duwé panyakråbåwa mênåwå satêmêné dhèwèké wís bósên karo aku lan kahananku.Skètsa Klawu Gawang-gawang katón pasuryané mitra-mitraku. Ngêrêsing lêlakón lan sêsanggan uríp ndadèkaké mitra-mitraku katrêm ing panandhang.. Súkmå síng sasuwéné iki katrêm ing ragaku kåyå-kåyå kêpéngín oncat. aku ngajab mugå sansåyå apík. miturút dhóktêr. "Mbókmênåwå. aku kêpéngín gawé patúng såkå wêdhi!" panyawangé nrawang adóh.. bojoné Miskan dadi lara-laranên. jênêngé Rudi. Katón manèh wêwayangané mitrå cêdhakku. "Kêpiyé? Biså åpå ora?" "Êmbúh. Rudi wís pitúng taún omah-omah. Ora bédå karo aku. Dhèwèké sisihanku. Gawang-gawang pasuryané mitra-mitraku ngéglå manèh.

Rêmbulan pamít... lan síng njêro trêbêla kuwi pranyata ragaku. Aku kråså têmbungé minångkå sasmitå mênåwå Rêmbulan bakal ninggalaké aku." têmbúngé Rêmbulan alón. jaré arêp mêthúk anak-anaké.tangís sêdhih bojoné Rudi. Panyawangé marang aku béda karo padatan." wangsulanku mantêp.." "Yèn ngéné iki ora adíl. "Upåmå. Aku biså nåmpå kabèh karêpé Rêmbulan. wóng tuwané Rêmbulan kêpéngin anaké omah-omah karo wóng bêrhasíl.. Nangíng kabèh panyåkråbåwå banjúr dakbusak såkå pikiranku.. Saliyané kuwi.! . Pranyåtå ilatku isih biså mbédakaké råså." Rêmbulan ora nêrusaké têmbungé. åpå kowé isíh nrêsnani aku?" Rêmbulan ndhingklúk. Sanadyan ånå råså lårå sing norèh batinku. Aku ngrumangsani yèn sasuwéné iki aku malah ngrépótaké Rêmbulan. wóh apêl wís dióncèki lan wís dipårå dadi wólu. "Tênan?". Dhèwèké mèsêm. lan daksawang ånå trêbêla dipêndhêm ing kuburan. sêsambunganku karo Rêmbulan ora dipangèstóni déning wóng tuwané Rêmbulan. nangíng kudu êntèk. "Wah. Luwih bêcík aku mangan siji kowé ugå mangan siji.. Nalikå pikiran lan angênku isíh ngulandårå. Êmbúh Rêmbulan lungå mênyang ngêndi. Aku manthúk. Lan aku ngrumangsani ora bakal bisa ndadèkaké uripé bagyå mulyå. Satêmêné aku wêdi kélangan Rêmbulan." têmbúngku kêntèkan pangarêp-arêp. Pasuryané katón sênêng. Wêktu iki. Lêgi bangêt.. "Ånå åpå?" Pitakónku alón.. gèk énggal dimaêm. "Upåmå åpå?" "Kowé ora nêsu yèn aku kåndhå bab iki?".. Aku kêpéngin uripé Rêmbulan kêbak kabagyan. Rêmbulan isíh mênêng. Sirahé tumungkúl. Tindak-tanduké sansåyå anèh. "Iki wís dióncèki... nangíng aku ora kêpéngin Rêmbulan sêngsårå uripé yèn uríp barêng karo aku. "Upåmå sawijiníng wêktu mêngko awaké dhéwé ora biså barêng.." wangsulanku sakénané.... Aku njalúk pangapurå awít kêkuranganku iki.".. Sanadyan ånå råså sing tumabêt. Mbókmênåwå Rêmbulan wis bósên tênan karo kahananku. arêp udan.. lan upåmå Rêmbulan ninggal aku... kudu êntèk. Aku kèlingan nalikå sawijiníng soré Rudi mênyang kuburan... "Iyå. Mangkono satêrusé. "Mêsthi waé.. Daksawang Rêmbulan ugå mèlu mangan wóh apêl. Aku bakal nrêsnani kowé salawasé. Mbókmênawa ånå síng arêp dikandhakaké. Aku dadi mêsakaké nyawang dhèwèké kåyå mangkono. "Ora.. lho!" Irisan wóh apêl daktåmpå lan dakpangan. Sasuwéné kowé dadi sisihanku... Pisan waé aku durúng tau nyênêngaké kowé. Êmbúh apa maknané bêrhasil kuwi.. "Kowé ora prêlu rumångså lupút. Prêkårå klasik. aku bangêt ngrépótaké kowé. aku síng lupút.. Sakêplasan katón ana sawijiníng bab síng ndadèkaké Rêmbulan sênêng. Sawijiníng wêktu dakcoba nggólèki ragaku.. Rudi owah pikirané.. aku lilå lêgåwå. Wóh apêl isíh têlúng iris.

Níngrúm. Lan soré íng sawêtårå taún kêpungkúr iku saiki amúng dadi wêwayangan síng nêdhas íng dhådhå. Såpå gêlêm klawan Súrjan priyå síng dilaíraké såkå wóngtuwå mískín lan nganti saiki uripé ya durúng nêmókaké owah-owahan. Jalaran ora gantalan suwé amúng têlúng sasi såkå kêdadéyan kuwi Níngrúm wis dadi darbèké Dibyå. dhèwèké agé jumangkah nuju íng èmpèran omah síng sêlót kêlêm íng umúr. Ing têlågå síng ora adóh saka omahé Níngrúm. Tan kinirå wêwayangan iku bali ngaléla manèh nalikå Súrjan jumangkah íng plataran. Wóng loro iku nuli kêkanthèn tangan sinambi ngurút dalan cilík síng ngêpúng têlågå. atiné Súrjan pêrih. Wít randhu síng tumiyúng pinggír kali. kênyå gêgantilaning atiné milíh Dibyå anaké lurah kéné. Manúk dårå. Kèlingan iku kabèh Súrjan nêlångså. Sêpi." Níngrúm nanduki måwå têmbúng síng ngumbúlké atiné Súrjan. Tan kanyånå wóng wadón iku datan nolak apa kang dikarêpaké Súrjan. "Kowé ora bakal blénjani trêsna iki. Kalawan ngimpún katêguhan ati. sawusé ngumbårå mêcaki ambané kuthå Jakarta. Aku bakal sêtyå kåyå sêtyané têlågå iki síng nyranti têkané banyu íng kapan waé. kalamún dudu manúk-manúk iku waé síng biså kêkanthèn klawan pasangané sinambi ngibêri akåså. Atiné Súrjan kumitír. Ora ånå sabawané wóng. ora ånå pilihan liyå Súrjan kudu minggat. Pancèné yå ngono. Kênångåpå katrêsnan síng wís karoncé kanthi kêsabaran lan katêguhan kudu rantas déníng kanyatan síng paít nyêthêg. Lamat-lamat wêwayangan lêlakón dukíng uni mrêntúl manèh. Panyawangé landhêp ngêmataké omah síng kêbak nyimpên lêlakón uripé duking uni. Prasasat Súrjan kêpéngín pamèr marang dårå-dårå iku. Ing kéné Súrjan dilaírké lan ing kéné Súrjan ngroncé uríp nganti nyandhak dhéwåså. Nadyan pilihan iku dudu ditóhi klawan nêgakaké wóngtuwané wadón síng wís uríp ijèn awit katinggal bapaké kanggo salawasé. sinêksèn sêpasang manúk dårå kang kêkibêran íng têlågå iku. Tan kuwat ngampah kanyatan síng gawé tatuné ati. Wís róng taún dhèwèké ninggalaké papan iki.Angin Têlågå Angín dolanan pang randhu sangarêpé omah cilík iku nalikå Súrjan mudhún såkå bécak. Rikålå nyawang kumlébaté manúk dårå síng nuli méncók íng pang randhu ngarêp omah iku. kêmbang kênångå síng wiwít mranggas lan plataran síng kathukulan sukêtsukêt têki. lan nganti sapréné durúng akèh owah-owahan. Súrjan nêlakaké råså trêsnané klawan Níngrúm. . Súrjan antúk kabar yèn mbóké lara nêmên. Nganti saiki sawisé róng taún lumaku. Kèlingan iku prasasat kabêlèr landhêpíng wêlat. Lan iku síng dadi alêsan Súrjan bali ing papan kêlairané iki. Isíh mlarat. Sawusé ngipataké síh trêsnané Súrjan. Níng?" Súrjan katindhês råså wang-wang. Isíh dadi sêsawangan kåyå mångså síng wís-wís. ya manúk iku síng dadi wêwayangan kang bangêt nabêt ati. Lan saiki mêsthiné biså uríp múlyå klawan juragan kayu síng cukúp suksès iku. "Kang Súrjan ora susah sumêlang.

mangkono katêtêpané atiné. Lincak síng pêngkúh iku kåyå nggambaraké pêngkuhé atiné síng nggawé. "Mbók kowé ånå ngêndi. Wêkasané priyå iku gugúr ing kalané dhèwèké ngêmbari rosaning sêsanggan uríp kanggo ngopèni anak lan bojoné.Mangu-mangu Surjan anggoné nêrúsaké jangkah. Sêpi. Nangíng dinå iku tibå apês. Kèlingan iku dumadakan mripaté Súrjan kêmbêng-kêmbêng. Gumléthak ånå ngambèn kanthi ngampah lårå. nyambút gawé minångkå burúh panggúl pasar kudu dilakóni. kênångåpå aku dadi liwúng jroníng ngadhêpi kahanan róng taún kêpungkúr?" Wís sawêtara Súrjan lêlungguhan ånå lincak síng têtêp pêngkúh sumèlèh íng èmpèré. Saibå wóngtuwa lanang iku ngêtóhi pati lan uripé kanggo ngêbóti kulåwargå. Nangíng råså kagèt mau amúng sakêdhép nétrå. nuli malík råså bungah awít nyatané mbókné katón sêgêr waras ora åpå-åpå. Råså bingúng. kêdadak tinggal glanggang cólóng playu kagåwå såkå solahé wanitå síng blénjani atiné. Nganti kasêtyané mríng kulåwargå kudu ditêmbús klawan tètèsíng gêtíh pungkasan. Alón kêbak pangati-ati lawang dibukak. ngêlak klawan luwé. Bênêr! Aku kudu mlêbu omah. Sawusé róng taún ninggal tanpå pêpoyan lan saiki kêtêmu kanthi wóng tuwå wadón jroníng kahanan ringkíh. "Oh. ijèn tanpå rowang. Ngélingi iku kabèh dadi gawang-gawang ing tlapukané Súrjan nalikå bapaké digåwå mulíh déning kåncå-kancané kanthi tatu dhådhå kang abót. Nangíng généyå. Súrjan jumangkah kanggo marani papan pêturoné mbókné. . sapandurat Súrjan ora pêrcåyå. Rainé cobå diungak mênjêro. Tumuli kanthi nglumpúkaké kêkuwatan jêrón dhådhå mårå dicobå Súrjan nyakêti lawang omah cilík iku. Wóng lanang iku agé mênyat såkå lincak. lan sêdhih gilír gumanti. Dumadakan bak iku mrucút såkå gujêngan lan sarosané ngantêm dhadhané bapaké Súrjan. wís dadi jêjibahané bapaké Súrjan sakåncå kudu ngudhúnaké. agé-agé dhèwèké jumangkah mênyang pawón. Ånå ngêndi råså bêktiné anak mríng wóngtuwó. Nalika têkan pawón. Råså doså síng sakgumúk gêdhéné prasasat ngantêb dhadhané. Mbók?" lirih lambéné Súrjan nyuwårå kanthi gêtêr. Nadyan mangkat ésúk mulíh wêngi. Mangkono tuwúh kêkuwatané Súrjan. ånå ngêndi dunúng ngrêgani labúh labêté wóngtuwå síng wís wani ngêtóhi pati lan sóróh nyåwå? Åpå kudu lungå manèh awít kêtêmu mbókné kêpårå malah nambah atiné kasikså? Ora! Saibå sêlót mblêdhak tumpukan doså iku yèn aku kudu ninggal kanyatan iki. Ora kåyå kabar síng têkå íng kupingé sawêtårå dinå kêpungkúr. mirís. "Såpå kuwi?" dumadakan kêprungu swårå ringkíh såkå pawón. Kudu piyé nalikå dhèwèké kudu adu arêp klawan mbokné. Gênah kuwi swarana mbókné. rikålå bapaké wís ora ånå lan Súrjan kudu wani kêsampiran tanggúng jawab ngopèni mbókné. Dinå kuwi nalikå íng pasar têka trêk kanthi mómót bêras. Åpå Níngrúm iku jêjêré mustikané wanita? Åpå Níngrúm iku ngungkuli kamulyané wanitå síng naté nggémból Súrjan sangang sasi sêpulúh dinå? Síng mêrês susuné sabên mångså kanggo ngandêlaké dagingé. Atiné Súrjan lêgå. lagi waé tutúp bak trêk dibukak. kahanan njêro têtêp sêpi. Nangíng síng digolèki ora ånå kono. yaiku bapaké. udan klawan panas.

généyå kowé. wís. ." wangsulané mbókné cêkak. "Yå Lé. kabèh kanggo nêbús sagunúng dosaku klawan Simbók. Wanitå kanthi pawakan kuru cilík lan praupané ciyut kuwi dudu wanitå síng asíng mungguhé Súrjan." Sawusé katón aríng. krungu tangisé Ningrúm surúp iku. gén. Barêng ngêrti såpå kang têkå. Níng?" sagumuk pitakón lan sèwu råså bingung matumpå íng dhadhané Súrjan.. Tangisé kasuntak. Wanitå síng diantu-antu Súrjan lan mbókné wís katón klédhang-klédhang têkå. Mbókné síng ngêrti munggúh nasíb kang tumêmpúh ing panguripané Níngrúm múng biså kêmbêng-kêmbêng waspå nyipati kêdadéyan surúp iku. "Simbók darbé tåmbå kanggo larané atimu róng taún kêpungkúr.." agé-agé wanita kuwi ambrúk ing pangkóné Surjan." kandhané Mbókné Súrjan klawan nudúhaké síng lagi têkå." pungkasan alêsan kuwi síng mrêntúl såkå wóng wadón tuwå kuwi. Tumuli wóng wadón kuwi nyritakaké mulå-bukané gawé kabar yèn dhèwèké lårå bangêt lan ngajab Súrjan biså bali. murih kowé gêlêm bali. lan saiki kowé wís kèlingan manèh. Simbók wis ngapurå kabèh salahmu. "Bênêr Mas." wóngtuwå wadón kuwi sansåyå ora biså ngampah luhé kang têrús ngurút kali cilík síng ngrênggani pipiné." swarané Súrjan mêlas karo têtêp ngrangkúl lan ngambúngi pipiné mbókné sing wís kisút. "Généyå.. "Kuwi bocahé." Súrjan njêrít karo ngrangkúl mbókné. lan síng biså amúng ngrangkúl kêncêng sikilé Súrjan. Kåyå kêprungu manèh angín tlågå síng dadi sêksi kåndhå-kandhané Ningrúm róngtaún képungkúr. Dinå kêpungkúr mbókmanåwå lagi lali. "Såpå ta Mbók wanitå kuwi?" pitakoné Súrjan sasêlané ngrantu síng bakal têkå. aku wís ninggal Simbók sasuwéné iki. åpå kuwi bênêr?" "Aku síng mêling-mêlingké kanthi kabar kuwi. manåwå mangkono mêngko soré bocahé dakjaluké bisa mréné. Sasat dhèwèké kêpéngín nglêbúr råså salah síng matumpå íng kêkêpané mbókné." Súrjan saiki anané amúng pasrah. Súrjan lan mbókné wís lungguhan ånå èmpèran omah nyranti wanitå síng wís dijanjèkaké têkå soré kuwi. Éwåsémånå wanitå sing róngtaún kêpungkúr ngrojah-rajèh atiné kuwi wís ora biså wangsulan. aku Níngrúm. Dudu salah pandêlêngmu. Wís ora ånå salah tumrap awakmu. Nggèr. "Aku manút waé Mbók. Lé." Gódhóng-gódhóng randhu ngarêp omah cilík iku kumitír katiyúp angín soré. Lé. "Mêngko kowé harak ngêrti dhéwé. "Mbók aku bali mêrga krungu Simbók lårå nêmên... Súrjan dadi kagèt."Mbóók. "Yå. Íng langit sansåyå pêtêng. Kêncêng. Angên-angêné Súrjan tumlawúng. "Sêpuranên aku Mbók. aku. Nggèr.

Jammila ora kurang-kurang anggóné sêtiyar. "Rasah miling-miling. nanging jêjêré wanitå yå múng kanthi . nangíng wusånå kabèh mau gagar wigar ora sidå kalêksanan. déné ingkang agêng nêmbé sékolah. Prawan sak umurané Jammila mau ing déså kéné wís dianggêp prawan kasèp. Isín lan kuciwa bangêt såkå pokalé Martónó. Udan tangís ora biså dikêndhakaké. mêngko éntúk wóng guwing lho!" Kabèh pasêmón mau yèn dirasakaké ati bangét anggóné nyêríkaké. Jammila bisané múng nangís ungkêp-ungkêp ånå sênthóng. kapan anggónmu arêp ningkahan?" Ånå síng nyêmóni liyå manèh "Apa arêp golèk jaran síng nganggo sungu piyé?" Ugå ånå síng nyêmóni. Ulêm wís sumêbar. sêmono uga gêdhúng síng kanggo pahargyan ugå wís nåmpå panjêr. "Nyuwún pangapuntên Pak. nangíng ugå ora sêthithik kang múng manút miturút síng dikêrsakaké wóng tuwané. rêjêki lan pati iku ånå astané síng Ngrêkså Jagad. têmbéné kêpingín biså nyambút gawé kanggo mbantu nyukupi kêbutuhané balé somah bésuké lan malês kabêcikané wóng tuwå. "Sêlak kiamat lho. Prasasat kåyå dipópók léthóng sak kandhang rainé kêluwargané Pak Hartówiyónó. nangíng kasunyatan nganti têkan sêpréné síng jênêngé jodho mau durúng têkå. malah miturút rêncanané arêp nanggap campúrsari." Prasasat ånå lindhu gêdhé síng nêmahi ånå kêluwargané Pak Hartówiyónó. Wis dadi lumrahé prawan ing désané. Kapêkså pahargyan åpådéné ijab qóbúl dibatalké. Pancèn síng jênêngé jodho. asli níng palsu. pahargyan bakal digêlar sarånå gêdhèn-gêdhèn. Pranyåtå kabèh layang såkå Martónó iku aspal. Jammila ngrumangsani yèn ora manút karo wóng tuwané.Jodho Mbókmênåwå iki wís garisíng pêpêsthèn mênåwå antarané Jammila lan Martónó dudu jodhoné. bojoné Martónó. Dhèwèkné ngaku mênåwå bojoné Mas Martónó kanthi nudúhaké layang kawín rêsmi såkå KUA. Lamat-lamat Jammila krungu pasémóné tånggå têparo lan kåncåkancané. Ånå wóng wadón nggåwå bocah cilík mårå mênyang omahé Pak Hartówiyónó yå wóng tuwané Jammila. katêríng ugå wís nåmpå panjêr. Dhèwèké rumångså diapusi mêlèk-mêlèkan. "Punikå putêranipun Mas Martónó ingkang alít. Ånå síng lêlandhêsan síh trêsnå kang suci såkå bocahé síng bakal nglakóni. lulús SMP biasané bocah wédók diomahomahké wóng tuwané. kåncå lan tånggå sak désa wís pådhå nåmpå ulêm. kamångkå umuré durúng gênêp patlikúr tahún. kamångkå kabèh kåncå lan tanggané wís nggraitå mênåwå pawóngan jókó lan prawan iki bakal sêsandhingan saklawasé urip. kula mbótên ngidini mênawi Mas Hartónó badhé émah-émah malíh!" Mêngkono pangucapé wóng mau kang asmå Tarni. Ya kabèh mau salahé dhéwé gampang pêrcåyå ómóngan lan pangarihé priyå. kulå suwún ijab qóbúl antawisipún Jammila kaliyan garwå kulå Mas Martónó dipún batalakên. Nangíng wusanané malah nêmahi lêlakón kang nggåwå lingsêmé kabèh kêluwargané. Dhèwèké kêpingin nêrusaké sêkolah.

Nangíng lêlakón yèn durúng tutúg iku yå ånå waé sêbab musababé.golèk pênggawéyan karêbèn olèh têtêpungan wóng lanang. Hardi salah sijiné kórban mau. Jammila nåmpå kanthi sênêng têtêpungan wóng lanang mau kang ngaku asmané Martónó. Priyayiné solèh rådå antêng sithik.. Mas Hardi. cêkêl gawé pisan lan umur-umurané yå sak pantaran. sakliyané kêtêmu jodhoné ugå biså nglumpúkaké balúng pisah. sakliyané iku yå pancèn Jammila iku ayu praupané. Yå wís dadi bêgjané Jammila. sanajan digawé wirang nangíng dhèwèké isíh biså njågå barang síng palíng aji tumrapé wóng wédók. Praståwå síng nggawé wirang kabèh kêluwarga wis dilalèkaké. síng dhèk êmbèn kêlårålårå kêwirangan. nduwé titêl túr yå cêkêl gawé pisan kók isíh jókó. malah nganggo èmbèl-èmbèl Drs. Wulan Dulhijah kang arêp têkå bakal dirêsmèkaké. Priyå mau tunggal kabupatèn níng bédå kêcamatan. wóng luru-luru kêtêmu wóng golèk-golèk. Bús síng ditumpangi Mas Hardi kêcêmplúng jurang ånå tlatah Sêmarang. Nangíng yèn gêlêm nastitèkaké. mula kariêr yå têrús munggah. lulusan D3. Anggóné nlêsih-nlêsihaké calón bojoné iki nganti têkan asal-usulé. Yå amúng têkan sêmono sêsambungan antarané Hardi lan Jammila. Ora pisan ora pindho. Yèn disawang saktlêraman pancèn nêngsêmaké. Dhúh.. Sêwulan sakdurungé rêncana ijab kabúl lan pahargyan. yèn mênganggo sarwå nècis. Bubaran mulíh såkå pabrík ånå wóng lanang kang ngêtútaké ånå sak mburiné Jammila. Anggóné ngadhêpi pacoban mau kanthi ditåmpå ati kang iklas lan sabar. Umumé sakumuré dhèwèké mêsti wís nggéndhóng anak loro utawa têlu. Ora nganti gantaran sasi. Gústi Allah paringånå iman ingkang kiyat lan manah ingkang sabar. Prasasat kåyå tumbu olèh tutúp. wís dadi nasibé yèn isíh kudu uríp . Bapak ciliké Jammila kang ånå Jakarta nyarujuki mênåwå Jammila arêp mèlu dhèwèké. Saiki Jammila wis nduwé têtêpungan priyå síng kênå dipêrcåyå bêbudéné. Jammila wis olèh pênggawéyan ånå sakwènèhing pabrik. malah yèn ditlusur-tlusur sårå silahé isíh tunggal mbah canggah såkå Bu Hartówiyónó. mêngkono pênyuwunané Jammila rinå lan wêngi. Dhèwèké ora kontal godhané sétan. ora bakal ånå wóng bagusé kåyå mêngkono. ora liyå yå calón bojoné Jammila kondúr mênyang ndésa sak pêrlu nganakaké pêrsiapan ubå rampéné ningkahan. Jammila nêdyå lungå mênyang Jakarta. anggêr wanciné Jammila mulíh såkå pabrík pawóngan mau nyêgat sakpêrlu ngajak têtêpungan. kêncêng lan singsêt anggóné tapihan lan kêmbênan. Ora kuwat nandhang wirang isín ing désané. sakliyané golèk pênggawéyan anyar ugå golèk lêlipúr ati kang nandhang wirang mau. åjå nganti kêdadéyan kang wis kêpungkúr nêmahi manèh.. Dhasar pênggawéyané srêgêp túr sékolahé yå lumayan dhuwúr. Yå wís dadi bêgjané Jammila. mêsti akèh prawan síng kêpincút. Jammila lan kêluwargané múng biså nêksèni têrbêlå kang diusúng mênyang pêkuburan désa. kabar síng ditåmpå déning Jammila bangêt ngagètaké. Wêktu têlúng tahún anggóné nyambút gawé rasané kåyå dhèk wingi waé. Cêkêl gawé ånå pêrusahaan swasta. Priyayiné bagús gêdhé dhuwúr. saiki wís nêmu êmas sak gênthóng.

Kabèh wís mêntas uríp ånå liyå kampungé. saiki wis winêngku déníng kakúng sanajan yuswané wís rådå sêpúh. Malah saiki anèng omahé ngopéni salah sijiné ponakan kang diangkat minångkå anak pupón. pêndhak tahún Jammila lan kakúngé nåmpå punjungan lan disungkêmi såkå pårå putêra-putêrané kang cacah ênêm. Yaiku mau dadi margané wóng saklórón pådhå kêpingin ngadêgaké balé somah. kakúng putri pådhå nyambut gawé. makapíng-kapíng. blanjané kang gêdhé kanggo mbantu ponakan-ponakan síng ånå ndéså. nanging Gústi Allah nduwèni rêncana liyå. Mula bukané ya múng micara ngalór-ngidúl ora ånå tujuwan. é. Jammila wís ora kélingan. blanjané nglumpúk dadi siji. Jammila gêlêm diajak têtêpungan. Sabên ndinå pådhå SMSan lan halo-halo lumantar HP.. nangíng bédå brêgadané. panguripané diênggo nyambút gawé pinångkå ngibadah marang Gústi Allah. nalikå ånå sakwènèhé kanca nyambút gawéné têkå ngomahé Jammila nêpúngaké pawóngan sêtêngah tuwå síng wís dhúdhå. pungkasané dadi kèlingan mênåwå pawóngan mau kåncå barêng nalikå tindak haji têlúng tahún kêpungkúr. Mbúh kêpriyé larah-larahé. mbókmênawa ing têmbé mburiné bésúk bocah mau bisa dikóngkón njupúkaké banyu yèn dhèwèké wís tuwå ora biså gêmragèh. . Uripé Jammila lan kakungé katón bagyå mulyå. mulå ora sawêtara suwé Jammila wís biså nglalèkaké kêdadéyan mau. jalaran yuswané saiki wís ngancik sêtêngah abad punjúl sêthithik. Yå wís dadi bêgjané Jammila.ijèn.. Sêsrawungan mau dadi rakêt. Íng sakjêroné ati kåyå-kåyå wís ora kêpingin omah-omah. Iku mau karêpé Jammila. Rinå lan wêngi Jammila ora kêndhat-kêndhat anggoné ngatúrké panuwún marang Gústi Allah. tanpå watês nganti lambéné klómóh. sakliyané biså mbantu bocah mau. Karêpé Jammila. Wóng têluné pådhå ngguyu gayêng. Alhamdulillahi rabbil ‘alamin. nangíng bêgjané manèh ora susah opèn-opèn bocah.

antarané aku lan Murni durúng tau ånå prajanjèn åpå-åpå. jaréné trêsnå kuwi ora kudu anduwèni. njúr aku duwé trêkah . Danang kancané kuliah. "Wís Mas. durúng tau ånå rêmbúg trêsnå. nangíng anggónku sabên dinå runtang-runtung. limang tahún kêpungkúr. Kånå bagús. amargå aku wís janji yèn arêp nggolèki sak kêtêmuné nangíng nyatané ora nêmu asil åpå-åpå. polatané sumringah katón yèn lagi bungah atiné. Kók yåtalah têmên tå Múr. utawa sêdulúr tuwå. Mokal aku banjúr nêsu-nêsu. Tanpå tak kandhani dhèwèké wís ngêrti wangsulané. Pupúng bojoné adóh. jêbúl biså ngrêbút Murni såkå aku. Múrni omah-omah éntúk Mas Danang. nalikå aku isíh cêdhak karo Múrni. Njúr åpå sak suwéné iki batinmu wutå? Lha nangíng piyé manèh. Ya wís. aku kalah samubarangé karo Mas Danang. Mripaté kåcå-kåcå. lha wóng sak suwéné iki ora tau ånå têmbúng åpå-åpå antarané aku lan dhèwèké. Lan sêtahún sakwisé. Múrni wis ngêntèni. njúr manungså åpå aku iki yèn têrús émóh mélu cawé-cawé. Ora kråså. Lha piyé manèh. Nalikå aku bali nyang omahé. "Mas. mripatku mèlu kåcå-kåcå." múng kuwi síng biså tak kandhakaké. Pancèn. Mas Danang trêsnå karo aku. Wís limang tahún anggóné omah-omah nangíng durúng diparingi mómóngan. Bingúng nggónku arêp wangsulan. ngêtêraké kuliah lan mêthuk. Sêjatiné aku ora kêpéngín kêtêmu manèh karo Múrni. pancèn arang arang mulíh wiwít sêpisanan ngêpèk bojo Múrni. mangan ånå rèstóran barêng. nyatané sambaté Múrni yå múng mênyang aku." kandhané karo nggujêngi tanganku kêncêng. "Aku mèlu sênêng. dadi wóng kók ora ngêrti ditrêsnani. brêgas. Åpå síng kudu tak tindakaké manèh kanggo mitulungi Múrni såkå anggóné susah pikiré? Aku isíh kèlingan. wóng nyatané pangganggêpé nyang aku yå kåyå karo kangmasé dhéwé sênadyan kanggoku ora ngono. aku ikhlas kók. Mas Danang síng jaréné nyambút gawé dagang ånå njaban kuthå. Malah saiki ora kråså yèn dhèwèké wís natóni atiku." kandhané Múrni karo mapan lunggúh ånå têras ngomah.Pinaringan Ésúk kuwi aku nyoba manèh nggolèki Mas Danang.. nangíng yèn ånå åpå-åpå. nangíng aku yå yakín yèn kuwi dudu tangisíng kabagyan amargå batinku pancèn nangís tênan. Aku mèlu-mèlu lunggúh ånå ngarêpé. Wiwít dinå kuwi aku banjur adóh såkå dhèwèké. nangíng aku yakin yèn kuwi tangisíng kabagyan. Kanca-kancané ora ånå síng ngêrti. kålå-kålå nóntón barêng. Aku kagèt nalikå sak wijiníng dinå Múrni nyêdhaki aku. åpå ora anèh yèn diarani ora ånå apa-apané? Nyatané jêbulé Murni múng nganggêp aku kåncå. kêbandhan. Atiku trênyúh nyawang praupané síng aclum tanpå sunar. lan yå pancèn pintêr ngruntúhaké atiníng wanitå. nangíng ora kêtêmu. utåwå rumångså dikianati. aku wís ngêrti yèn Mas Danang pancèn wís êmóh mulíh. Nangíng aku mono dudu wóng síng jênêng ngaji pupúng. kanthi tanpå tak kira sak durungé.

síng nékå-nékå. saéngga ora biså mulíh sêminggu sêpisan kåyå adaté. "Yèn ngonoå. Praupané pêtêng. pisan ji iki aku kêpêksa kumlawé ngêlús-êlús rambuté. kajåbå múng praupané síng aclum tanpå sunar. Isíh ésúk bangêt wóng aku durúng mlêbu nyang gawéyan." Wís mèh sêsasi sak wisé kuwi aku ora kêtêmu manèh karo Múrni. kuduné kabar-kabar Mas." Åpå ånå wanitå liyå síng luwíh biså lêladi katimbang aku? Åpå wanita mau síng biså nglahíraké kêturunan kanggo dhèwèké?. élíng. Wingi kuwi malah têmbungé rådå nglarakaké atiku lho Mas. Aku kêtungkúl anggónku nyambút gawé. HP-né ora tau aktif. "Lha nyang ndi?". Apa múng amargå aku dúrung biså ngandhút banjur aku dikiwakaké Mas? Åpå aku iki wanitå síng ora ånå gunané? Åpå kuwi ukuran bêcík lan alané wanita síng kudu diwêngku priya?" saiki êluhé wís wiwít dlèwèran ånå pipiné. Lha åpå Mas Danang apúsapús? Atiku wiwít ora kêpénak." kandhané karo ngampêt tangis. pucêt kaya wóng kurang turu. síng tak trêsnani wiwít tahúnan kêpungkúr. "Kowé kudu sabar Múrni. Nangíng ésúk kuwi Múrni mårå nyang ngomah. Nangíng suwé-suwé Múrni kandha yèn Mas Danang sajaké cuwå amargå Múrni ora bisa énggal duwé mómóngan. Dúh Gústi. aku yakin. Ora ånå tangís síng dikatónaké nalikå aku bali lan ngandhakaké yèn ora biså nêmókaké kabar ngênani Mas Danang. åjå nganti. kåyå-kåyå aku kêpéngin ngrêngkúh dhèwèké lan tak rangkúl kêncêng ånå ing dhadaku. Atiku trênyúh. suwé-suwé Múrni banjúr biså nåmpå. wanitå iki. "Múrni. Aku banjúr nggolèki sak kêtêmuné. Nangíng sipat élingku isíh luwíh mênang. Alamat síng ugå tau dikandhakaké jêbúl dudu omahé dhèwèké. "Yå sabar tå Múr. sak wijiníng wêktu mêngko Mas Danang bakal ngêrti yèn kowé kuwi wanitå síng bêcík." mripaté Múrni wiwit kåcå-kåcå. aku iki rak sisihané?" Múrni ora trimå." aku nyoba nglipúr atiné. "Aku ngono yå bisa waé sabar Mas. Katóné Múrni wis pasrah. Ora. níng wóng pancèn wís gawéyané." aku nyoba nglipúr atiné. nangíng nganti pirang-pirang dinå ora nêmókaké asíl. kuwi bojoníng liyan. sênadyan ånå tatu síng pathíng cómplóng íng sak kiwa têngêné. jaréné ora ngirå yèn jêbulé aku iki gabúg. Tangisé sangsåyå ndadi. åjå ndakwa síng ora-ora sak durungé ngêrti búktiné. nyèlèhaké atiné síng kêlårå-lårå. sirahé disèndhèkaké ånå dhadhaku. kênångåpå ora. saiki sêméndhé ånå dhadhaku. "Wís sêsasi Mas Danang ora mulíh Mas. Yèn nuruti karêpíng ati. síng sajaké ora sabar. wóng aku mono yå múng burúh cilík ånå pabrík sêpatu. wóng lagi limang tahún kurang. Kuthå panggónané nyambút gawé síng tau dikandhakaké nyatané orå. lan aku yakin yèn kowé ugå bakal énggal pinaringan mómóngan. Biså ugå Mas Danang lagi akèh urusané. Nganti tak réwangi lêmbúrlêmbúr. síng sêpulúh tahún lagi diparingi mómóngan yå akèh. Wusanané aku múng nggêgêm tangané kêncêng. Malah tanggaku kånå ånå síng pitulas tahún lagi duwé mómóngan. Mauné sambaté Múrni múng amargå anggóné Mas Danang arang-arang mulíh. . Wís bèn ati síng rêsík iki têtêp rêsík sak lawasé. Élíng. ora múng amargå supåyå bisa luwíh akèh pamêtuku nangíng ugå supåyå biså nglalèkaké Múrni. nangíng Mas Danang kuwi lho. "Ora ngêrti.

"Ora ngirå. biyèn tilas kancané kuliah Mas Danang. nangíng dhèwèké wís ora kêpéngín nangís manèh. punikå. Sak kala praupané Múrni pucêt. "Nangíng ånå rasa sukúr. Aku ngêrti åpå síng dikarêpaké. "Ngandêg?" Múrni múng manthúk... wís duwé anak têlu." têmbungé alón." kandhané manèh tanpå ngêntèni pitakónku. Mas Danang sampún kapundhút. Kabar mau såkå Guntúr." Múrni unjal ambêgan." wóng wadón mau nangís sêsênggukan. punikå kamaripun Mas Danang?" pitakónku ngati-ati. lan ngêrti yèn jêbulé Danang wís duwé bojo. amargå nyatané aku pinaringan. Ora ngêntèni sésúk-sésúk aku dina kuwi ugå budhal nyang Sêmarang. kulå Sigít. "Nyuwún sèwu. Wóng wadón mau katón abang mripaté. "Inggíh." kandhané wanitå mau.. Sumiliríng angín soré ngobah obahaké wít kêkêmbangan síng manékå warnå kang tuwúh ånå ngarêp omah. . Mbókmênåwå êluhé wís êntèk nalikå ngêrti yèn Danang wis ora ånå." kandhané. móndhók ånå sak wijiníng rumah sakít nèng Sêmarang.. inggíh.Múrni. tênan-tênan wanita sing ora nguciwani. kók tégå ninggalaké aku lan anaké síng wís têlu. aku nggujêngi lêngêné kêncêng. lan mlêbu kamar síng dikandhakaké Guntúr. aku lagi waé såkå rumah sakit. "Éman pênjênêngan rawúh radi kasèp. nangíng ora katón kåyå wóng lagi lårå. Soré kuwi aku ngancani Múrni thêngúk-thêngúk ånå ngarêp omah. Gagé-gagé aku mårå nyang omahé Múrni. Jaréné Mas Danang nêmu kacilakan.. katón bungah atiné nalikå wêrúh aku têkå. "Oh. ya ampún Mas. mêntas nangis. Múrni jêbul lagi waé têka såkå lunga. ya kuwi piyé bisané ngabaraké kabar kuwi mênyang Danang.Róng sasi sak uwisé. wís têlung sasi kók ora kråså. Aku kagèt. panjênêngan kancanipun?" pitakóné wóng wadón mau. Tangané síng siji ngêlús wêtêngé síng wiwít katón mucu-mucu. tatunipun awrat. Sak têkané rumah sakít. "Kula bojonipun Mas Danang. "Sêdåså tahún dadós sisihanipun. ånå pangarêp-arêp síng sumirat såkå mripaté. Múrni lan wóng wadón mau banjúr salaman. aku kêtêmu wóng wadón ayu mêtu såkå kamar mau. aku kapusan priyå. njågå supåyå åjå ambrúk." aku. "Aku ngandhêg. "Mas. dumadakan aku krungu kabar." wóng wadón mau nangís sangsåyå bantêr. Nalikå aku têkå. jêbulé aku iki wanitå.

dêdêg piyadêgé sêdhêng. Pacaran sasuwéné mèh nêm tahun. saumpamané zaman biyèn aku wis duwé sêpédha mótór utawa HP mbók mênåwå critané bédå. råså síh katrêsnan mau kók ora dadi tuwúh subúr. katóné yo ora béda karo aku. rikmané irêng kêtêl tur dåwå nganti sak ngisoré bókóng. Kêdadéyan mau wís kêlakón udåkårå têlúng pulúh tahún kêpungkúr.. nangíng råså trêsnå mau lagi tuwúh nalikå aku karo dhèwèké wís pêpisahan. kanggo ukuran zaman sêmånå åpå manèh zaman saiki jênêng mau katóné ndésani lan ora madólké. ya múng amargå jarak antarané Sålå lan Bantúl mbutúhaké wêktu sêtugêl dinå mênawa arêp kêtêmu.Sri Partinah. Dhèwèké mandhêg ånå ngarêp omahku sak pêrlu ngêtêraké layang såkå Dhík Sri ing Bantúl. nétrané bundêr irêng katón kåyå ngétókaké sunar. ora ngêrti sak tênané. Antarané aku lan Dhík Sri íng Bantúl wís suwé anggóné sêsambungan kêkancan. sênajan nalikå isíh sêkolah awór dadi siji. Mbúh amargå arang anggónku kêpêthúk. Pókóké ora kalah ayu yèn ditandhíngké karo Inul Daratista pênyanyi ndhangdhut síng wís kawêntar yèn nyanyi gawéné ngobahaké pérangané awak. ya amargå sakliyané adóh panggónané ning síng gênah kanggo ragad mrånå aku ora duwé. Ah. aku nyambút gawé dadi pêgawai Pêmêrintah. mêngkono aku nyêbut jênêngé. dhèwèké yo têrús nglalèkaké aku.. jan ayu tênan. Sêpédha onthèl tahún 70 dadi pawitanku. Lulús såkå pamulangan SMA aku lan Dhík Sri pisah. . mèh sêtêngah sasi sêpisan layang såkå Bantúl têkan omahku. asmané kang komplét Sri Partinah. mulå ya múng liwat layang aku lan dhèwèké pådhå ndhudhah råså síh katrêsnan. Pakulitané kuning rêsik. sêmono ugå dhèwèké tak kirå wís pêputrå akèh. Sêthithík mbåkå sêthithík ilang kêsilêp wanitå liyå. awít anggoné omah-omah luwíh dhisík tinimbang aku. Mbók mênåwå lagi sêjajar mênåwå ditandhingaké bintang sinêtrón Marisa Haque utawa Soraya Haque. prawan såkå Bantúl Swarané sêpédha mótór pak pós såyå suwé såyå cêtha. mangkat lan mulíh sêkolah bêbarêngan goncèngan pit èlèk iki.. nangíng såpå ngira yèn síng duwé jênêng mau pawóngané ayu. Aku saiki wís duwé kêluwargå dhéwé.. Dhík Sri sakdhuwuré pênyanyi mau. nêmbé kapíng loro aku dolan mênyang omahé íng Bantúl.. ugå sêjajar mênawa ditandhíngaké Ayu Azahrí utawa Sarah Azhari. wís kênå dijagakaké.. Nalikå ing Sålå dhèwèké ndèrèk Pakdhéné sak prêlu sékolah. ya adóh. sêmono ugå sêtêngah sasi sêpisan layangku têkå ing omahé Dhík Sri. sanajan isíh dadi tênaga hónórèr lan Dhík Sri bali mênyang Bantúl sak prêlu mulíh lan golèk panggawéan. sêmånå uga Dhík Sri. Dhík Sri. Yå mêrga såkå iku anggónku ngêrtèni watak lan bêbudèné yå múng saktléraman. malah íng wêktu saiki sêsambungan mau dadi sêsambungané antarané wóng wadón lan wóng lanang síng nêmbé pacaran. Ugå sêjajar mênåwå ditandhíngaké karo Kharisma Kapór utawa Karina Kapór bintang film saka India. Wah.

mbók omahé dhéwé iki digawé tingkat. iki wis cukúp kanggo sêsasi Mas." sémaurané Dhík Sri karo nyawisaké sêgå lan jangan kanggo mangan awan. pêndhak sasi ora tau nggåwå mulíh blånjå. Kabèh mau yå amargå Dhík Sri wanodyå kang solèkhah lan gêlêm mbantu èkèr-èkèr golèk pangan.. Wêwayang kang éndah mau sêthithík mbåkå sêthithík ilang. mulå blanjané yå múng sakimit. Bubar gajian tanggal siji kåyå biayasané kabèh blanjaku bruk pêthuthuk tak pasrahné Dhík Sri. Aku ora sêmaúr babar pisan. Yå kåyå mêngkéné iki sing diarani aku wóng síng kêbênêran anggónku têtak. "Alhamdulillah. Pancèn tak akóni. amargå aku múng sawijiníng PNS andhahan kang gawéyané múng dipréntah thók. Sanajan múng uríp manggón ånå Pêrumnas jêmbaré múng sak cuplêk. aku lan Dhík Sri kêlakón sêsandhingan dadi laki rabi. mula rêzêki têkå lumintu tanpå kêndhat-kêndhat. Karêpé pêndhak mêtu rêsèpsi jagóng utåwå acara arisan kampúng waé kudu nganggo sayak anyar. "Nyoh Dhík. Sanajan múng dadi bojoné pégawai cêndhèk. nangíng rasané kaya uríp nèng swarga. mênåwå ånå kurangané aku bisa duwé asíl såkå opah jaitan síng tak tåmpå. aku lan Dhík Sri pådhå karêmé. ganti wêwayangan síng kahanané kósók baliné. tansah nêrima ing pandum. kêndharaan sêpéda mótór iki lagi ngancík cicilan kapíng wólu. Bubar mangan awan. Wola-wali ora jêlèh-jêlèh. "Mas. Balé somahku tansah ayêm têntrêm kêbak råså bagyå múlyå. dikirå síng kakúng bayarané gêdhé túr ajêg åpåmanèh têmbéné mburi éntúk pènsiún. Atiku wís jèngkèl. sak karêpé anggónmu ngatúr lan nyukúpké!" Åjå mênèh jênêngé múng siså blånjå.. Kamångkå aku kudu nyicíl kapíng patang pulúh wólu. Kåyå-kåyå aku lan dhèwèké wís rêsmi bêbrayan.. Nangíng nalikå dhèwèké . aku ora nulak nalika dhèwèkné kêpingín nindakaké sarêsmi.Kêdadéyan lindhu gêdhé síng nêmahi tlatah provinsi Jawa Têngah lan Daérah Istiméwa Yógyakarta kang lagi kêpungkúr ndadèkaké aku kèlingan marang dhèwèké. ugå wêwayangan sakumpamané. nangíng Dhík Sri tansah ngaturaké pênuwún marang Gústi Kang Måhå Wikan. Wêwayangan nalikå pacaran kumlébat wélå-wélå kåyå waé lagi kêlakón dhèk wingi. Bêbudèné èlèk lan wataké angèl bangêt. kósók baliné Dhík Sri wanodyå kang kédanan båndhå. Dikirå dadi bójón PNS iku énak lan kêpénak. iki turahané blanjaku sasi iki. ngêdêgaké balé somah kang ayêm têntrêm. mênåwå masalah siji iki. Jêbúl Dhík Sri iku múng ayu lahiré thók. Dhasar wóngé ayu rupané. sanajan blanjaku isíh utúh tanpa pótóngan. Yå amargå uripé sing srakah iki aku dadi katut kêcêmplung utang bank. Bisaku múng ngêlús dhådhå. ora sawêtara suwé Dhík Sri nusúl. tak kirå ora bakal cukúp kanggo nyukupi kêbutuhan sêsasi. kåyå padatan aku lèyèh-lèyèh ånå sênthóng. Mulå pêndak byar njalúk barang-barang síng rêgané larang. bêbudèné ugå ora nguciwani. karêbèn mênåwå ånå tamu nginêp biså longgar!" mêngkono pênjaluké Dhík Sri. Yå amarga aku lan dhèwèké isíh klêbu têmantèn anyar mula najan isíh awan. jan kaya uríp nèng swargå kaé. wah. Kamångkå satêmêné aku iki kêpingín uríp mulyå sanajan múng kanthi uríp kang prasójó.

malah njalúk supåyå sêpéda mótórku diijólké mobíl. arêp lungå yå ora tak gondhèli. Aku bisa lulús såkå PNS kanthi slamêt lan dhuwèni hak pènsiún. sanajan ayuné ora kåyå Dhík Sri. nangíng layang såkå Badan Kêpêgawaian Nêgara Kantór Wilayah II Jógja. Yå wiwit dinå iku aku ora caturan karo Dhík Sri. níng mênåwå wís ora iså diatúr yå sakarêpmu. Wóng wadón síng ånå jèjèrku ora liyå yå bojoku tak rangkúl.. malah jaré wís naté ånå wêrúh dhèwèké goncèngan karo wóng lanang liyå mlêbú sakwènèhíng hotèl. mênåwå yèn aku lagi lungå nyambút gawé mênyang kantór. mulå tinimbang kêbacútbacút luwíh bêcík tak jak ngadhêp ning kantór pêngadilan agama sak pêrlu tak wènèhi layang pêgat. . mugå-mugå Dhík Sri lan kêluwargané di diparingi slamêt såkå lindhu gêdhé iki. Lamat-lamat aku krungu lapórané tånggå têparo. Dhèwèké tak sêkarép. amargå bojoku njiwít tanganku. kang ngabaraké mênåwå aku saiki wis púrnå dadi pènsiún. "Dhasar wóng wédók ora duwé utêk. Mak gragap aku élíng såkå anggónku ngalamún. ora susah dadi gêgayuan síng mulúk-mulúk síng tundhóné múng nyêngsarakaké dhéwé. yèn isíh kêpingín dadi bojoku ya kudu ngêrtèni kahané síng lanang síng kêrjané dadi PNS. nêsuku ora bisa tak ampêt mênèh.. jêbúl layang síng nêmbé tak tåmpå mau dudu layang såkå Dhík Sri ing Bantúl. mbók yó ngrumangsani awaké dhéwé iki såpå!" untúng tanganku ora sida nêmpilíng rainé. Ah. Bisaku múng nyênyuwún marang Gusti Allah.. nangíng bêbudèné ora nguciwani. dhasar wóng wadón síng ora ngêrti agåmå. dhèwèké ugå lungå.

Wiwít ésúk nganti soré praéné kaya kalurúp pêtêng bêngi. Kók ndadak mupu bocah nganti papat barang. Najan uga múng mêgógmêgóg ånå mbranjang. Åpå yå ora marakaké ati dadi ngêkês. ndêk isíh roså tau élíkélík." Êmbóké ora mangsuli. Síng mênyang wadhúk yå mênyang wadhúk. Móngsók mångså kêtiga ésúkésúk udan. Nangíng piyé manèh. ora lidók síng loro dróp out. ora dhuwé hp síng anyar dhéwé. Gêdhèn-gêdhèn kalanjånå. tambah pupóné sambat lårå. ora iki ora iku. síng êntèk kós-kósané. Srêngéngé waé múng nginjên saklèlètan. Atiku iki lagi ora karu-karuwan. Êmbók? Lumrahé wóng jêjodhoan yå omah déwé. Mênåwå tå udan blêbah. Usúp dhéwé mèlu-mèlu wêgah-wêgahan arêp ngåpå-ngåpå. Adaté såkå warúng digawakaké rambanan kalanjånå. wóng karo wóng lanang. Malah sók ånå unèn-unèn mêndhúng ésúk kêtigå dåwå. Ditinggal bali ngomah. olèhé posah-pasihan paribasan main kêtoprak. "Ora nggagas. Sêmono ugå síng mênyang sêkolahan. Udad-udúd linthingan gawéyan. gódhóng mlandíng sakcoklèkan íng pinggír dhalan waé babar pisan ora. Banjúr lunggúh dhêlêgdhêlêg. Lha kók isíh nggamblók karo êmbók. Síng durúng bayar SPP. Túr manèh athík kåyå têmantèn anyar. Wóng Mbók Sutik iku jané ora kêpingín mudhêg åpå-åpå pêrkarané Usúp.Kadhúng Klêbús Pirang-pirang dinå iki langité suntrút. Åpå olèhé dódólan dibóróng uwóng apa piyé?" pitakóné êmbóké. Ngåpå répót-répót diréwangi rêkåså yèn síng diarêp-arêp wís . Wêrnå-wêrnå waé. Gèk karêpé kabèh karêbèn pådhå kuliyah. Nangíng iki blas ora digawakaké åpå-åpå. "Wóng ora dhuwé mbók ora usah dhuwúr-dhuwúr angên-angêné. Wragat nyaút kånå nyaút kono. Guru-guru sêkolah iku múng pådhå nyêkukruk. Mbók. Upåmå ånå ngomah ésúkésúk åpå yå arêp jagóngan ngglênúk. Pungkasané mèlu-mèlu dróp out. "Ora lho. Kabèh wóng pådhå têmandang ngåpå tå ngåpå. wóng êmbóké wís tuwå. Bédå manèh si Usúp. Iki mau kók olèhé risik. Wís ora kuwat nyambut gawé. Amargå olèhé dódólan mênyang warúng ugå ramé wóng nggódhóg wédang. Ora kétang ngubêngi galêngan thók. Síng wédók wís suwé ora ånå síng wêrúh parané. síng cumpèn sanguné." Barêng wís mêncit ruwêt rêntêngé. Dhèk êmbèn mono. síng ora kåyå kanca-kancané. warúng banjúr ditutúp krêkêp. Sêpirå pêmêtuné wóng êbêr-êbêr. Gèk hawané njêkút sisan. Rak yå ora pantês. Kåyå ora tau kêpêthúk waé. Jalaran kêgåwå håwå síng angêt banyu gênthóng. Åpå munggúhnå êmbók siji waé arêp dikono-kono. Síng mênyang sawah yå mênyang sawah. banjúr thêngór-thêngór nyawang ingón-ingóné síng thêngór-thêngór nyawang Usúp. kamångkå Mbók Sutík isíh sênêng uríp. Súp. Pijêr mógók waé. Gèk iki síng kêmbar kèri mogak-magik. numpak sêpédha anyar. Judhêg dhêg yèn wís ngéné iki. Êndi jêjêré dianak-anakaké uwóng yèn banjúr nyiyå-nyiyå wóng tuwå.

Kèrikèri omah-omah iku múng kajat patang dhina. Bêngi ngopèni êmbókmu. wóng jêjodhowan iku ora múng nggathúkaké aku ora sliramu. Ngabar-ngabaraké waé yå ora tau. Simpênan mas-masan tambah mokal. Géné ora ånå síng diurús awaké dhéwé yå pêrlu diurús. Wóng loro atèn-atènané pancèn padha atósé. Bênêré wís kirå-kirå sêpulúh taún Usúp karo Rati pisah ambèn." wangsulané Usúp. Gandhèng ora tau kêplók síng wédók pilíh ora awór karo Usúp. Súp? Åpå tiru-tiru nggón . Disênggúh arêp malíng. Dudu jaman dhèk sêmånå. Gèk ånå ngêndi piwalêsé ånå diopèni wóng tuwå biyèn." Sangsåyå angêt ómóngómóngané Usúp karo Rati dhèk sêmånå. Mbók wís gèk ménakké awak. "Wóng ånå panti jompo lho. Mas? Awan sliramu mênyang warúng. Nangíng síng wédók ora cócóg. Karêpmu iku piyé hé. Saiki dhèwèké kèlingan karo Rati . Wóng sisihan wís sêprono-sêpréné kok ora tau gêpók sénggól. Mas. Usúp iku kók olèhé ora ngawaki. Saiki Usúp lagi ngrasakaké tênan barêng kabèh síng digånthå gånthå buyar. Rati trimå urip ijèn karo awaké. ora kèlingan sisihanmu åpå? Mbók sók-sók iku diéndhangi. Karomanèh awakmu ya ora isa nyujupi butúhé êmbókmu. Dhík! Móngsók dhuwé wóng tuwå siji waé arêp dipantèkaké. Rina wêngi anggêr ånå wêktu lodhang mêsti dibolan-balèni. Kåyå panêmuné êmbóké Usúp. "Lha têrús aku piyé. Mbók wís didókók kånå waé. Yèn múng pêrlu aku karo sliramu nyat ora ånå bédané. Sêdhêng êmbóké ditêngênaké waé Rati ora tau sarujúk. Mênêng-mênêng warúng ugå wís kadól. Pupón-pupóné ugå mèlu-mèlu bubar-buyar golèk uríp dhéwé-dhéwé. Najan ora tau dadi udan tênan. Dhík. Najan arêp mapan ånå paturón yå kobêr èyèl-èyèlan. wóng durúng duwé mómóngan dhéwé. Jaman sakiki iku wóng wédók jaré wênang ngatúr awaké dhéwé. Ora kèlingan åpå piyé jaman arêp éntuké Rati biyèn. Dhík!". Kanggo mbayari utangé olèhé ngragati pupón-pupóné. Åpå aku kók dadèkaké batúrmu ngono waé?" "Dhík. Gêdhèngêdhèn opèn-opèn pupón nganti papat. Yèn ora cócóg yå uwís!". andan-andan gawé ngamal bêcík. Kahanané Usúp tambah susah. "Bédå síng kêpiyé hé. Yèn balèn ya ora balèn-balèn. Najan ora tau ongkang-ongkang kåyå wóng síng wís pikún. Pêgatan yå ora. Mas Usúp. anggêr nyawang langité isíh bruwêt. Kari êmbóké síng isíh sênêng nginang susuran mbako énak. Kabèh síng tau ditakóni kåyå kétók ngéglå. Sêdhêng Usúp têtêp ngugêmi karêpé dhéwé. "Yå uwís! Mumpúng durúng kasèp aku yå wêgah yèn múng kókdadèkaké kåyå babumu waé. Íng kånå kéné lamuké tambah kandêl. Mas? Síng ora ånå bédané iku panêmumu åpå panêmuku? Yèn sliramu ajêg ngono iku síng ora ånå bédané yå panjênêngan dhéwé tå. "Súp. Bèn simbók dhéwé iså kawór karo kancakancané. "Ora. Durúng síng pupón-pupónmu. Najan simbók åpå sêdulúr yå kudu digathukaké." kandhané Rati zaman têmantèn anyar-anyarané. Tånggå-tanggané nganti pådhå ngråså. Usúp múng kari diwènèhi wêktu sêsasi manggón ånå kånå.séjé gagasané. Usúp yå múng ngguróni karêpé dhéwé. Yèn pisahan ora pisahan. Mas?" "Ora. Diréwangi bêngi-bêngi grumutan mènèki cêndhélå diurak wóng akèh. síng wédók. Jaman sakiki lho. Nangíng wóng jêjodhoan kok ora klóp iku yå gèk piyé. Lé. Sêsasi åpå róng sasi pisan tilík mrånå rak yå biså. Bubar buyar.

Apa manèh kók ndêlah åpå ngênglêng. Kåyå pêtêngé langít patang ndina iki. Súp. Wís. Mbók! Wís ora tau mènèhi åpå-åpå. Niyat ingsún olèhé mlaku rådå ndhêlík-ndhêlík bèn ora kêsawang wóng." Diunèni kaya mêngkono karo êmbóké Usúp dadi njênggèlèk. Mbók. Ora sithík. Gagasané mrånå-mrånå parané. pókóké nanggóri jaman kåyå ngéné iki åpå-åpå sarwa angèl. Wóng aku ora lårå. "Súp! Ngåpå sliramu iku?" panyêluké êmbóké manèh. Súp! Andikna ngaku dadi wóng lanang. Urípku saiki kók kåyå ora ånå gunané ta. Rékaké yå karo nggåwå ênthil-ênthil warúng." "Ora krasa ya bèn ora kråså. Mêngko rak ndaraki aku síng diarani ngono. Mbók!" "Lha yèn ora iku yå gèk élíng. Wêdi iku rak yå mapan nggåwå êmpan ta. Pêrnak! Ngêpèk sanak. Aku kók tinggal ora åpå-åpå anggêré aku ora kók pantèkaké. Biyèn omah-omah sliramu takragadi. Yèn ora ya gèk kêpiyé ngono jaréné. Ora sudi ngênglêng aku lho. Aku lagi putêg. "Ngåpå tå. Ora suwé klithih-klithik njupúk sandal jêpít. najan ora ånå síng diwakili. Usúp tambah olèhé pêtêng ndhêdêt. Yèn isíh yå gèk piyé mêsthiné. Dadi mokal duwé pangarêp-arêp gêdhé karo wakíl-wakíl iku. Nang! Yèn karo sisihan kók banjúr wêdi iku gèk lanangmu kók dókók ngêndi? Karo macan waé paribasan kók wanèni barêng karo wóng wadón kók kåyå. Wóng yå múng nyangklêg. Kók yå kêbangêtên wís sêpuluhan taún ora éndhang-éndhang sisihan. Mbók. Bêgjané síng kêlakón dadi panggêdhé åpå wakilé rakyat. Kêpêrluan sêdinå-dinané ora dadi soal. . Mêngko gèk mênêngmênêng wís suwé oléhé bukak dhasar. Kêsandhúng-sandhúng íng waråtå kêbêntús bêntús íng tawang." Haaah! Aras-arasên. ora diluru. najan wís ditåtå mêning mêning jêbúl sók ora mêsti lêmpêng dadiné. Mulå awan iku ugå Usúp wís têkan nggóné síng wédók. Mbók.." grênêngané êmbóké. Wóng dhèwèké waé ora tau ngrasakaké åpå-åpå. Mênåwå tå ora jumbúh karo kêrsané Pangéran. Mbók. api-api ora butúh wóng wadón. Aku kuwatír yèn dhèwèké muni-muni kåyå ndisik manèh.tilipisi kaé? Jêr rabi jêr pêgatan? Gèk síng diburu iku åpå jan-jané? Gontagantiyå kaping sèkêt jaran kaé yå yå pådhå waé. Ududé diguwang banjúr ngadêg. Nangíng wóng lanang iku wajibé ngluru. Bèn kênå kanggo mbêsêli si Rati. karo sisihanmu. Lha kók pungkasané diêntèn-êntèni rêmbugé kók ora tau cablúng. Såpå ngêrti têkå-têkå ditundhúng lungå tênan. Ngongkak-angkèkaké bangkèkan. Mêngko yèn têkå-têkå ditundhúng lungå åpå ora wirang?" "Alah jabang bayik. Síng tak ngonokaké waé apané. Wóng tumindak." "Ora ngêndikå kangên lho. Kuwatír ugå yèn diarani arêp sêtór. Ora kók nggaya. Aku iki kangên tênan lho. Pancèn aku iki yèn karo wóng wédók wêdi lho. Mbók.. Arêp ngåpå-ngåpå kók anané múng wêgah kåyå ngéné. Åpå síh dibacútaké åpå ora. Pancèné dadi pårå-pårå iku glèthèk pêthèlé múng pagawéyan kanggo ngurang-ngurangi pêngangguran. Åpå aku iki lårå ta jané hé. Lé. Dirasani kiwa têngên. Nyobå nggléthak ånå lincakan ya múng kêlap-kêlóp ora bisa mêrêm. Dadi wóng wadón iku yèn nanggúng suwé-suwé ora bêcík.

Si Rati yå wis tåtå-tåtå arêp mênyang panggónané Usúp. "Síng takón iku sakjané dudu sliramu. Rat!" "Uwah. gayamu!". Níng aku!" "Yèn bêngi aku isíh limpang-limpung kèlingan sliramu dhèk êmbèn lho. Awan iku mandhúngé sumilak padhang. . Mas. Thêlèk kêcêmplúng kalèn. Ora bédå Usúp. Athukå rak yå kêcélík. Wóng loro pådhå mèsêmé. Dhèwèké nggagas. Jêbúl sliramu duwé prasaan tå?". Banjúr rangkúl-rangkúlan kêkêt! Wóng wís kadhúng klêbús gèk arêp piyé manèh. tinimbang golèk yå aluwúng balèn. Rat." "Aku lagi ngandêl sakiki. Srêngéngéné bali mêncêngèh kaya adón-adón lêbar dikópóhi. "Tujuné iki mau durúng budhal. Rati ugå nggåwå ênthil-ênthil apêl soklat sêkilo. Wóng wís suwé bangêt ora gêpók sênggól. åjå-åjå Usúp ora karênan ditêkani. Mas.Têkan Panggónané síng wadón kók yå kaya dirancang.

nadyan éndah ora ånå sijiå kang hak darbèni sawutuhé. kanthi mripat bêníng... "Lho-lho. Dakujå råså iki têtêgaran ngoyak marang rêrangkèn kêdadéyan síng wís mungkúr. sampéyan kêpéngín nglalèkaké aku. Sasat kåyå layangan pêdhót. nglalèkaké! Jalaran tangèh tå aku bakal darbèki awakmu. "Ha. Wanitå siji kuwi pancèn síng ajêg ngisi lêmbar uripku. Gawé bêníng rikålå bukêt. Ya Rêtno. nuli bungkús kuwi dakrêmêt lan dakuncalaké íng kali cilík sangarêpku lungguhan." Rêtno ngguyu ngakak. Jalaran íng têngah wêngi mau aku têtêp kaosík déníng wêwayangané wanitå siji kuwi. Wóng wadón síng mapan íng póncót jêjêl riyêlé kuthå iki. Såpå manèh yèn dudu uríp síng ajêg sêsandhingan klawan Rêtno... Tuan?" bêngi kuwi swarané nggodhå. Wiwít iki aku kêpéngín mardikå. prasasat nguncalaké wêwayangan síng gumandhul íng .." wangsulanku cêkak. èsêm paít madu lan andhêng-andhêng cilík-ing sisíh kiwå irúng kang bangír.. "Aku iki dagangan. Ing tlapukanku datan biså ngipataké anané wêwayangané. Sulak abang wís kawistårå ing brang wétan. wayahé bún isíh nêlêsi pasukêtan. Dakjar sakabèhé kabukak manèh íng alam wêwayangan. Aku wóng ngangguran síng íng dina-dinané amúng isi abúríng angên-angên.. aku dudu bós síng dhuwít dadi pêrkara gampang. gawé padhang rikålå pêtêng. Bubar dakêmpak lan daksêdhót landhúng.ha. íng dinå-dinaku amúng kléyangan êmbúh têkå ngêndi parané. Umpåmå kêmbang dhèwèké kang thukúl íng pinggír dalan. Såkå kuwi aku nganti kêtêmu Rêtno. Pancèn. "Tênan. Nangíng.Kajirêt Alang Alang Daksêkarêp angên-angên iki nlasak bêbóndhótan lêlakón síng kawuri. Awít aku ora kêpéngín lêlakón urípku ing salawasé kacêncang klawan dhèwèké. rambút dåwå." kandhané wóng wadón iku karo ngrubúhaké awaké íng pundhakku.. Sêlót suwé aku ngadóh sêlót ngêlak råså iki kêpéngín bali kåyå síng wís naté karoncé dukíng uni. têtélå ora gampang. Tuan. Nangíng nadyan mangkono wiwít saiki aku kêpéngín nglalèkaké íng siså-siså urípku. Kêdadéyan síng pêpak klawan mêndhak mêndhukulé kahanan. Rikålå gagat rinå. kowé kuwat mbayar?" pitakón iku síng pijêr gawé aku klimpungan. "Nangíng généyå kowé nolak yèn daktuku lan dakgåwå bali. "Yå. Siapa saja bolèh bawa pulang. Uríp síng roså ngadhêpi êmbúh kåyå ngåpå wujudíng panguripan. Wiwít iki aku kudu nglênggånå yèn Rêtno mokal bisa dakdarbèki sawutuhé. Såpå waé biså mêthík. Nalikå manúk-manúk sriti kêkitêran ing sêla-sêlané gódhóng príng síng isíh antêng íng pójók déså iki... Nalikå aku isíh têtêp lunggúh têkan ésúk iki ing pójók kampúng. Ati iki kêpagút wêwayangan wanitå sing patang taúnan iki tansah nyiram tlatah cêngkar ati iki. Wanitå síng tansah biså gawé ramé rikålå samún. Pêgå daksêbúl bantêr." aku mbujúng omongané. såkå pakulitané kuníng. Daklólós rókók síng kari saklêr. Såpå waé bisa nikmati ganda arúm wanginé.

Kawít jam papat soré mau nganti saiki durúng mêtu. ora ånå cårå liyå aku dudu ngilangi Rêtnó. Éwasêmånå pambudi kuwi datan kuwåwå buncang råså kapang. bêtah-bêtahé têmên. Kanggo nglipúr ati nuli dakwåcå crítå síng ana suwèkan dluwang tilas buntêl pangan kayané. Ilangé Rêtnó. "Sêmprúl. aku kudu ngilangi wanitå kuwi såkå sêla-sêlané urípku. jalaran trêsnané ditolak wanitå síng luwih trêsnå klawan kadangé sêpúh Pangéran Jayèng Kusumó. Tamuné." aku gêdumêl. Bênêr. supír truk pêlabuhan. Kêpêksané aku kudu nunggu nganti Santosa mêtu. Supír kuwi pancèn sugíh dhuwít. níng íng kono kênå daksêmak kåyå critané kêthoprak síng naté dakrungu såkå radhio. Sangu sawènèh sêdya anèh aku mlaku gagah tumuju papan pinggír gang síng rupak kuwi. Gambar síng kåyådéné ilustrasi sawijiné critå dadi narík kawigatènku. "Iyå." tangané bocah wadón iku agé nggramang íng sakku lan nyaút bungkús rókók. Édan. Iyå. pokalé Jayèng Rasa. Sulasíh sing mêthukaké têkaku. Srêngéngé angslúp íng brangkulón. sisan lakuné anggóné nunút dhèwèké. Nalikå aku têkan íng papané Rêtnó. Dhuwít kuwi wís cukúp kanggo nyêdhaki Rêtnó. "Lagi ånå tamu. Sawijiné råså síng ora naté dakråså salawasé iki. Aku jumangkah nyêdhaki klarahan dluwang síng gumléthak íng sukêtan. dluwang sasuwèk mau dakbantíng lan dakilês sora. "Kowé yå wayah ngéné wís têkå kéné. Bêngi iki aku kêpéngín énggal mêthuki Rêtnó. mulå tutúg yèn barêngan karo Rêtnó. Yèn aku ora bisa ngukúp. katón rêgêt lan pucêt nglipúr ati kanthi dolanan íng sêla-sêlané gang. "Nggólèki Rêtnó. Santoså. ditunggu waé. Nalikå wóng mau liwat aku api-api turu. wóng liyå ugå kudu ora kêna ngukúp. têgêsé tékadku kêpéngín mardikå såkå wêwayangané biså dadi kanyatan. Lakuné wêktu dinå iki kåyå-kåyå palíng suwé dakråså. Kadêrêng lakuku énggal têkå papané Rêtnó. Mancík bubar wayah Isak aku jumangkah. Pancèn sêdinå wutúh aku ngarêp-arêp srêngéngé énggal cêpêt angslúp íng jêrón bumi. kåyå-kåyå pawèh gêgambaran tumrap aku. Nyêmak critå kuwi dumadakan atiku dadi kêtarík. Têkan prapatan ngarêp omahku kêbênêran Paiman tukang parkír liwat." Sulasíh nêrusaké klawan nyêdhót rókók. "Mångså wayah ngéné wís nåmpå tamu?". biyasané sêprapaté kuwi waé wís cukúp. Minångkå laku muríh kabèh mau katêkan. "Rókóké sík. Bós?" kandhané nanggapi têkaku. Ndulu basané nganggo båså Jåwå mêsthiné iki såkå buku pêlajaran båså Jåwå. Lampu limang watan ora kuwawa madhangi papan síng riyêl íng gang pinggir kuthå iki. Pisan manèh dhompètku takungak. dhuwit atusan siji asil dódólan pit ónthèl awan mau isíh wutúh sumlêmpit. "Bêtah têmên wóng . ånå tå?" aku balík takón." kandhané Sulasíh karo sèndhèn témbók. Dakungak såkå jam témbók síng cumanthèl ora adóh papanku lungguh nuduhaké sêtêngah sêpulúh bêngi. Bocah-bocah síng ora kêtiban bêgjå. Pangéran Jayèng Rasa síng matèni Dèwi Rêtnóníngsíh.råså. supír truk kuwi lagi mêtu såkå kamaré Rêtnó. Kumêluné pêgå rókók síng dakakêp kêsaut angín wêngi nguntabaké lungaku. Aku mênyat såkå lungguhan. Wís ora ånå judhulé.

síng disêlani swårå sêsênggóran dadi wiråmå primitip bêngi iku. Jam íng kamar wis nudúhaké jam sêwêlas bêngi. Kåyå sêlak ora sråntå wédang dakombé lan sêga dakpangan klawan råså kêsusu. Têrús nganggo åpå aku arêp mbayar." aku ngrubúhaké awak íng sisihé. Íng njåbå wis katón sêpi. kanggo jaminan. pasar iki wis ramé aku bakal gampang dicêkêl yèn nganti mlayu ngéndhani bayaran." Rêtna kåyå kêthèk kêtulúp anané amúng manút." wangsulané Rêtnó. Aku kudu ngisi wêtêng dhisík." wóng mau nglólós dhuwít atusan èwu salêmbar kanggo mbayar. Aku ora kêpêngín polisi ngonangi tumindakku.. Niyat sakawít sansåyå nóthól nalikå supir truk mau sauwèn-uwèn ånå kamar iki. Dhèwèké mêrêm nalikå aku tumindak sansåyå nakal. Têgêsé aku wís mlêbu ing bundhêtaning pêrkårå.." Rêtnó têrús nyaút dhompètku. Aku kudu mlayu." aku nuduhaké dhompètku. Éwasêmånå aku durúng kêmbå. wêngi iki wanitå iku ora nggrahitå. "Saiki aku yå wani mbayar suwé. Sêwêngi mupút aku ora turu. "Karêpmu. Nolèh rånå nolèh réné.. Mancík íng gagat rinå aku wís mancík íng sawènèh pasar sing adóh såkå kutha. nangíng aku luwih rosa. Åpå aku kudu mlayu? Mêsthi waé aku sêngsara yèn nganti mlayu. Aku ngawiti ucul klambi. Tibå wêktuné mbayar. Sawusé lunggúh aku aba tèh panas klawan mangan. . Nglênggånå kuwi kabèh atiku dadi kuwúr. Suwéníng suwé karosané Rêtnó sêlót ringkíh lan sabanjuré mênêng. Amúng kålå-kålå kêprungu swårå cêkikikan ing sadawané gang. "Kowé mangan åpå Mas. aku síng mbayar. Aku têrus mlaku lan mlaku têrus. Nangíng sabubaré kuwi råså bingúng wêrúh-wêrúh mrambat ing dhådhå. aku bingúng. Sêga sêpiríng waé rasané kaya pahít. "Saiki piyé?" aku wani kêmaki. gåwå mréné.. Tujuné ånå wóng apikan íng sandhingku síng kåyå-kåyå ngêrti klawan njêrón pikiranku. "Níng iki dhompèt kudu dakgåwå dhisík. aku ora ngêrti. Nganti sawêtårå aku lan Rêtnó jêjagóngan. Rêtnó ora suwålå nalikå dakaras." kandhané karo ngglédhag ånå dhipan. Nangíng jêbúl apikan. Lan. édan! Jêbúl dhompètku kèri ånå kamaré Rêtnó. Swarané bocah-bocah wís ilang kalindhih déníng wêngi. Wêruh Rêtnó wís tanpå nyåwå aku marêm... Bantal íng sandhingku rikat daksaút kanthi sarosané dakkêkêpaké íng rainé Rêtnó. Êmbúh ånå pasar ngêndi iki. "Isiné pirå wani nudúh-nudúhaké dhompèt. "Oké. Ånå råså panglênggånå yèn bêngi iki aku wís tumindak salah mungguhé ukúm.mau ånå kéné?" pitakónku nalikå mlêbu kamaré Rêtnó. "Suwé. panganggóné lan pawakané wóng kuwi gênah préman. dhèwèké mèsêm nalikå wêrúh ing kono katón lêmbaran atusan éwón. Wanitå kuwi mau bånggå. Kabênêran ing pójók pasar ånå warúng wédang. sadurungé aku nutúgaké playuku. Klambi daksaút lan aku agahan njranthal mêtu såkå kamaré Rêtnó. råså gêtêr tumanjêm íng dhådhå. Rancangan síng wís dakracík ånå ngomah ndilalahé biså mlaku rancag. bayaré ugå lumayan. aku ora kuwåwå ngêntèkaké. Pawóngan iki pancèn nyólóng pêthèk. rainé isíh dakkêkêp bantal. nóntón rupané. lakuku tumuju kono. "Mati kowé!" kandhaku nalikå nyawang wanita sing sasuwéné iki nggodhå atiku. Dumadakan aku ngrasakaké luwé. Iring-iringan klawan têkaku.

aku wís dibayari. Harak iki ta dhompètmu?" wóng mau nudúhaké dhompèt lan bênêr iku dhompètku."Matúr nuwún yå Mas. "Kowé såpå? Salahku åpå?" aku njolå. Wóng mau nyandhak pundhakku klawan kåndhå. nangíng wóng mau luwíh roså. Sarosané aku suwålå. "Kowé tå síng matèni Rêtnó?" kandhané karo bórgól tanganku. Généyå? Durúng ilang råså kagètku wóng kuwi kanthi cêpêt ngrungkêt awakku. "Dudu aku síng mbayar. dhuwit iki dhuwítmu dhéwé." kandhaku. .

yèn aku gêlêm digoncèngké sêpéda mótóré waé. Mangêrtiå Mas Pramónó. Wiwít aku sêkolah ånå SMA akèh bocah lanang síng golèk kawigatènku. Jêjodhoan panganggêpku ora watón rupå ayu lan bagus pawitané. Mas Pramónó. yå mêrga iki aku tambah nêlångså. Aku njalúk pangapurå mênåwå têkaku ing rumah sakít iki bakal nggugah critå lawas síng ndadèkaké ati panjênêngan gorèh. Layang-layang katrêsnan såkå pårå priyå síng dak tampa mèh kabèh ngatónaké råså pangalêmbana marang aku. Malah nalikå ana kåncå cêdhak mangêrtèni mênåwå katrêsnané Mas Pramónó dak tampík. Nangíng. nganti sêpréné aku isíh lêgan. nalikå katrêsnané ditampik. Ora ånå priyå síng dak êntèni Mas. nangíng sêjatiné aku dhéwé nêlångså mênåwå sabên-sabên aku kudu nampík katrêsnané priyå. kamångkå yèn dak råså panjênêngan saiki kåyå déné kêbak dåyå sêmangat síng makantar-kantar. ugå kudu pådhå bisa njågå martabat kêluwargané. Mas Pramónó mêsthi wís pírsa dhéwé mênåwå ora múng panjênêngan síng dak tampik katrêsnané. grapyak sêmanak. nangíng luwíh wigati såkå iku. pårå priyå síng kêpéngín ngajak uríp bêbrayan karo aku. såpå sêjatiné priyå síng dak êntèni. Nangíng sêpisan manèh. Múng bédané. saiki luwih kopèn malah manút panyawangku yèn nganggo sêragam kêrjané tambah mêrbawani. aku dadi kuwatír mênåwå íng batín . humorís lan isíh prasåjå kåyå mbiyèn. mêsthiné panjênêngan pírså dhéwé. nangíng akèh prakårå síng bakal diadhêpi minångkå ujiané uríp bêbrayan. têkaku íng rumah sakít iki. mbók mênåwå panjênêngan kêbak pitakónan. sêbab wóng kåyå Mas Pramónó iku idham-idhamané kêmbang déså. ngåpå panjênêngan kåyå duwé råså mindhêr yèn ånå ngarêpku? Coba dêlêngên Mas Pramónó. panjênêngan isíh katón gagah. pakulitanku. kåncå mau nganggêp aku wís ora waras. Uríp bêbrayan iku abót sanggané. åpå síng dak råså sasuwéné iki. nangíng kahanan síng mêkså aku kudu kêtêmu panjênêngan íng papan iki. mênåwå iki dudu karêpku. rambútku uga mripatku. ora múng babagan kêbutuhan sandhang pangan íng sabên dinané síng kudu olèh kawigatén. múng krånå kêpincút karo rupaku.Wadi Mas Pramónó. sêjatiné såpå aku iki. sinthíng. mêrgå aku nduwèni praupan síng séjé karo sêdulúr-sêdulúrku iki. Aku biså ngrasakaké kåyå ngåpå abóté panandhang. Kênå åpå panjênêngan kåyå nduwèni råså isín nalikå sapêngarêp karo aku. sabên wóng tuwå síng duwé anak prawan rêbutan olèhé arêp ngêpèk mantu. Wís ånå priyå pirå waé síng dadi korbanku. dhèwèké rumångså móngkóg atiné. anané råså ajèn-ingajènan. yèn dak sawang kanthi pêrmati ora ana miribé babar pisan karo praupanku. panjênêngan lupút pangirå mênåwå aku pilíhpilíh marang priyå. trêngginas sajroníng makaryå lêladi paríng usådå íng rumah sakít iki. såpå síng biså mènèhi wangsulan marang pitakónku iki? Kålå-kålå aku nyawang potoné kang masku lan mbakyuku.

kók malah nangís?" swarané wanitå tuwå iku mèh-mèh ora kêprungu. Aku wawang ngadhêpi uríp bêbrayan klawan priyå. Driji-drijiné síng alús lan mringin síng sêkawít uthak-uthik tanpå iråmå. nangíng kênapa kasunyatané. nangíng kudu kanthi cårå iki síng dak tindakné. kanthi aras-arasên kanggo ngêlap luhé.ånå åpå tå Ndhúk. Pitakónan sing disimpên mataúntaún nganti sêpréné durúng ånå síng biså awèh jawaban. mulå digêdhèk-gêdhèkaké pênggalihé Ibu. mårå coba tépasånå. Ibu wís éklas mênåwå aku dipundhút sawayah-wayah. wís kêdhisikan lúh dlèwèran ing pipiné. karêbèn Ibu énggal mari.mênåwå iki wís garisé pêpêsthi. Pancèn aku palíng ayu... Dêlêngên mbakyumu lan masmu... ugh. nanging kahanan iki malah ndadèkaké ora têntrêm urípku.pênjênêngan mêngko bakal kêbak pitakónan.. åpå malah lupút kabèh? "Ibu. åpå malah Ibu síng tau tumindak nalisír såkå anggêr-anggêríng kautaman. "Ora ånå åpå-åpå kók Bu. kênå ngåpå kowé ora gèk énggal gêlêm omah-omah. sêjatiné åpå síng mbók tangisi kuwi. mulå aku kudu nampík katrêsnanmu... tangané kiwå ngêlús-ngêlús sikilé ibuné. Ibu. sêlingkúh. Ibu åjå ngungkít-ngungkít Mas Pramónó.. Bingúng anggóné ngrakit têtêmbungan síng pantês ånå têngahíng kahanan kåyå mangkéné. Ndhúk Narti. Ibu ditêmpilké wóng.... "Ndhúk.. sanajan ora mubra-mubru nangíng têntrêm.... yèn priyå mau trêsnå marang aku múng mêrgå ayu rupaku. Sêdhéla manèh Mas Tónó lan Mbak Tutik têkå. síng ora diråså mili íng pipiné." Narti nyobå nyarèhné pênggalihé Ibuné.kêlakón pêtêng wêwadi iki sêlawasé. kênå ngåpå kók nangís? Åjå nangís cah ayu. Narti. Yèn ndulu ragané ibuné síng wís lêmah tanpå dåyå Narti ora mêntålå arêp blåkå åpå síng dadi pikirané.. múng síng dadi ganjêlaning atiku sasuwéné iki. mênåwå aku sawéné iki ora bisa nggawé marêmé pênggalihé Ibu. ugh.. kênåpå aku bédå karo mbakyu lan masku? Ånå wêwadi . malah jaré arêp pådhå sêkaliyan.. luhúr têmên bêbudènmu Ibu. Aku kuwatír mênåwå pênjênêngan gêlå.. Sirah rasané abót síng wiwít mau tansah disèlèhaké ånå pójóking dhipan. Ånå wêwadi åpå síng mbók simpên rapêt sasuwéné iki ibu. banjúr atimu gorèh?"..... "Ndhúk. síng sêkawít saré anglêr dumadakan ngolèt. ugh. Wanitå tuwå síng nglêmprak tanpå dåyå ånå dhipan. kåyå déné bumi karo langit. "Ora Bu.. Éwuh åyå Narti anggóné arêp mbukak åpå síng dadi pikirané marang Ibuné. åpå tå síng mbók pikirké... såkå mripaté sing cówóng alón-alón diêlèkaké. Mas Tónó lan Mbak Tutik iku tunggal båpå ibu. nalikå mungkasi pangréntahé marang lêlakóné. Ibu åpå aku anak olèhé nêmu ånå ndalan. ah. åpå Ibu síng dadi korban wêngisé suwargi Bapak. Narti unjal ambêgan landhúng. amríh aku lan pênjênêngan pådhå slamété. åpå pangiraku iki ånå síng bênêr. Yèn dak råså abót Mas..". Durúng kêconggah anggóné ómóng. yèn mangkono.. åjå mênggalíh wêrna-wêrna tå. Saupåmå Ibu dipundhút. aku njalúk pangapurå Ibu.putu-putuku katóné nyênêngké. Åpå mêrgå kêtêmu nak Pramónó.. Astané síng buyutén nyobå ngranggèh tangané Narti.. mêrgå diguwang wóng tuwané. jaré aku. awakku rasané panas.

Têrsêrah anggónmu ngrakit ukårå. Ayo Ibu. "Ibu! Dadi bênêr pangiråku sasuwéné iki? Aku dudu anaké suwargi Bapak? Oh. Ibuné arêp nyoba mbukak pêpêtêng iki. Narti wis dhéwåså. balúng-balúng kaya dilólósi. manungså ora ånå síng sêmpurnå. bédå karo Narti sêpulúh taún kêpungkúr. Kasunyatan síng diadhêpi ibuné." tambah sêru Narti anggóné sêsênggukan. ngêndikå." Narti múng biså ndómblóng mangêrténi åpå síng lagi waé dirungu. Kêpriyéa waé Ibu ora arêp mbukak wadi iki.wís kuwat ngadhêpi kasunyataning uríp iki. mênthèl lan trêngginas. Sakålå ibuné tumlawúng pênggalihé.banjúr såpå síng ngukir jiwå ragaku iki? Såpå? "Narti kowé ora susah wawang nåmpå priya sing bakal dadi sisihanmu.... mênåwå sisihanmu mêntålå nglarah nglarah såpå sêjatiné awakmu. Panjalukku Ndhúk. Gênêp-gênêping isi donyå. awak rasané sêmplah. ora apík munggúh aku lan kowé. ngarang critå." Wanitå tuwå iku têtêp pugúh ora kénggúh marang åpå síng dadi gêganjêlaning atiné anaké wadón.. . Wís bèn aku dhéwé síng ngêrti sêjatiné såpå kowé. Wêwadi iki bakal sinimpên rapêt. "Ndhúk Ti. pitakónmu siji iku simpênên rapêt íng têlêngíng atimu. pêtêng ndhêdhêt samångså Ibu kapundhút déning Gústi ingkang Måhå Kawåså.åpå Ibu? Aku wís dhéwåså. nanging bola-bali dicoba têtêp ora têkan pênggalihé. paít yèn dak bukak lêlakón urípku. åjå dadi atimu.

Cêkak aós Yu Sumi prigêl babagan mangsak. Ènèng méja wís sumadiyå unjukan lan dhêdhaharan kang dicawisaké déníng Sumiyêm abdiné. mulå Bu Sardi sabên dinå múng mangsak lawúh åpå anané. Sanajan bocah wadón níng mujúdaké sarna wanitå tèknik nuklír kang sêpisan. Jókó si mbarép wís lulús såkå UGM kanthi nggóndhól titêl insinyur Tèknik Sipil. Prasêtyå kang nómêr têlu mèh rampúng såkå STTT. nangíng abót-abót Bu Sardi nyukupké blanjané Pak Sardi pinangka PNS rêndhahan bèn biså cukúp sêwulan. dhèwèké taruna Akmíl sing wis gênah masa dêpané. Pancèn Yu Sumi abdiné kang wis mèlu sapungkuré ibuné bocah-bocah kondúr nèng pangayunaning Pangéran iki wóng wadón kang pintêr olah-olah. nangíng cukúp mênyang dhasarané Mbók Narsíh bakúl idêran síng mangkal ånå sak pójóké prapatan. hawané panas ora mêkakat kåyå-kåyå yèn dituruti arêp ngombé ngêntékaké banyu sak kêndhi. malah sak wènèhíng dinå anaké Pak Sardi kang aran Parwati wis naté pitakón "Åpå Yu Sumi dhisik wis naté kúrsús masak?" Yu Sumi ora awèh wangsulan síng gumathók malah múng ngguyu. Yå wiwít såkå pintêré Bu Sardi anggóné ngatúr blanjané Pak Sardi. saiki wis nyambút gawé anèng PT Waskita Karya. malah wís nampa ikatan dinas såkå PT Télékomunikasi. saiki nyambút gawé anèng BATAN.Jangan Tumpang Srêngéngéné pas ånå ndhuwúr sirah. pawakané sêmók túr pakulitané kuning rêsík. nangíng rupané ayu. Yå múng émané . Yå. Sanajan múng jêjêré réwang. Sanajan múng wujudé jangan asêm níng rasané níkmat lan sêgêré ora karuwan kåyå-kåyå arêp ngêntèké sêgå sak cêthíng. Bu Sardi ora naté tindak pasar sapêrlu blånjå kêbutuhan pawón. "Åjå nganti aku blånjå kêbutuhan pawón nyang pasar. putrané cacah ênêm kabèh bisa sêkolah dhuwúr. Sakabèhíng mangsakan kråså énak lan sêdhêp. níng rådå asín sithík. Yå kabèh mau såkå hasilé pêrjuwangané Bu Sardi anggóné ngatúr pamêtuné bojoné. åpå manèh yèn mangsak jangan tumpang wah. mêngkono kabèh kéluargané Pak Sardi nyêlúk. déné kakang ragíl lan ragíl isíh sinau ånå SMA. Wís dadi wataké wóng wadón yèn wêrúh åpå-åpå nèng pasar mêsti kêpingin têtukón lan njalari bórós. nêmbé wêktu-wêktu saiki anggóné mangan ngrasakaké énak.. Catúr Púrnama putrå kang nómêr papat lagi sinau ning Magêlang. kurang luwih jam 12. Mak brabat Pak Sardi mlaku tumuju pawón arêp ngombé lan mangan awan. Anggóné Pak Sardi mangan wayah awan iki katón níkmat lan sêgêr bangêt. biså-biså bayarané Pak Sardi êntèk múng kanggo nyukupi pawón. Yu Sumi. Sabên dinå múng mangsak osèng-osèng utåwå jangan sóp lan nggorèng tahu lan témpé.00. Parwati kang nómêr loro ora kalah karo kangmasé.. Bab iki Pak Sardi lan pårå putrané kabèh ngakóni.. Ora pati pêdhês. Ora atêgês ngrèmèhaké jênaté Bu Sardi wanitå kang ora pintêr utåwå ora biså mangsak." mêngkono sêmauré Bu Sardi nalikå ånå tånggå têparo kang takón. sêdhêp mantêp.rasané pas bangét.

Prasêtyå putrå nómór têlu urún rémbúg. månggå sumarah Bapak. åpå haké awaké dhéwé para putra iki?" Têmbungé mung sakêcapan. wís ånå Yu Sumi síng prigêl mangsak lan sakabèhing gawéyan rumah tangga. aku isín nduwèni ibu batur. pådhå nganakaké pasamuan kêluargå. Pasamuan . Pak Sardi såyå tambah kêråntå-råntå atiné. karêpé åpå pênêmuné njalúk dituruti kabèh adhi-adhiné. "Mênåwå Bapak arêp kråmå manèh aku sêtuju Yu Sumi síng kudu dadi sulihé Ibuku. níng åpå yå patút sak umur-umuranku rabi manèh. Suwasånå dadi sêpi.sakdurúngé Bu Sardi bisa nyawang pårå putrå pådhå mêntas wís dipundhút karo Kang Måhå Kuwåså. bakal promosi dadi brigadir jèndêral. saiki aku duwèni pênêmu mangkéné. Banjúr yèn awakku pinuju masúk angín? Ora kråså luh têmètès såkå mripaté Pak Sardi. nangíng kabèh dadi sadhar mênåwå babagan omah-omah iki ora biså dipêkså. aku sanggúp nggolèkaké wanitå síng luwíh têrhórmat!" Saiki tibå giliran putra nómór papat. kabèh pådhå mikír dalan kang bêcík. kulå namúng nyarujuki mawón!" Giliran putrå kakang ragíl kang aran paraban kyainé Påncå mènèhi panêmu: Mênåwå aku sêtuju Bapak ora kråmå manèh. sanajan mijíl lanang. "Aku sêtuju mênåwå Bapak arêp kråmå manèh." sabubaré ngucap kåyå mêngkono. déné síng loro wís diragati mbakyu lan kangmasé. aku sanggup ngopèni Bapak mênåwå gêrah!" mêngkono pêngucapé Jókó sipêmbarêp karo lungå klépat såkå ngomah. Pikirané Pak Sardi såyå nglangut ngåmbrå-åmbrå kèlingan dhèk jaman isíh dadi mantèn anyar. ing pangråså kåyå arêp kêpingín omah-omah manèh. wóng wís sêpuh waé arêp golèk åpå? Salah-salah diarani gaplèk pringkilan. mênåwå arêp kråmå manèh yå gumantúng Bapak såpå síng dadi pilihané. "Pókóké aku ora sêtuju mênåwå Bapak arêp kråmå manèh. Nyawang putrané síng ragíl iki. "Ayo apa pênêmumu ragil?" préntahé Catúr Púrnåmå barêng wís nunggu sawêtårå suwé si ragíl têtêp mênêng durúng awèh pênêmu. asal sulihé Ibuku dudu Yu Sumi. Dhasar putra mbarêp. Karo mbênêrké anggóné lunggúh. bèn ånå síng ngopèni. Ganti anak nómór loro. ora liya si ragíl awèh pênêmu: "Babagan Bapak arêp kråmå utåwå ora arêp kråmå yå gumantúng Bapak. mak nyat kyainé Påncå nglungani pasamuan. Wêwayangan nalikå masúk angín lan dikêróki bojoné gawanggawang. Kuwi pênêmuné kangmas lan mbakyu. Catúr Púrnåmå. Putrå cacah ênêm wís mêntas papat. Pak Sardi rumångså ènthèng bangêt sanggané saiki. Sanajan sanggané wís ènthèng.". Prasasat kåyå wóng nggéndhóng kapúk sak gêgêm. tuwèk-tuwèk pêthakilan. "Bab såpå síng dadi bakal pilihan Bapak iku yå gumantúng síng bakal nglakóni. nangíng watak lan praupané pêrsis cèplês kåyå Bu Sardi síng wís swargi. banjúr åpå yå kabèh anak-anaku nyarujuki? Rumangsané Pak Sardi pårå putrané pådhå ngumpúl íng pêndhåpå. mulå sabên dinå Pak Sardi bisa dhahar lan ngunjúk síng énak ngématké ilat mangsakané Yu Sumi. Parwati nduwèni usul. priyayiné bagús lan gagah sêdhélå manèh pundhaké nyandang bintang. Babagan mangan lan umbah-umbah ora ånå masalah. dr Nugróhó. pêrsis kåyå kangmasé mbarêp. nangíng uríp dadi dhudhå kuwi yå dikapakna waé mêkså ora kêpénak. amargå sakêluarga wís ngêrti ati lan bêbudiné.

Sakwènèhíng kéwan cilík mlêbu mripaté Pak Sardi. . "Durúng ånå walêsan rêmbúg síng gumathók!" Bubar bakdå. Ånå síng njalúk dimangsaké jangan tumpang. "Punåpå Yu sumi sampún sagúh Pak?" pitakóné si pêmbarêp marang Bapaké.kêluargå bubar. kabèh mau ora liyå anak lan putuné Pak Sardi. mbúh åpå síng ånå pikirané. Bubar Salat Id diadani sungkêman. Ånå bab wigati síng arêp dirémbúg dinå riyåyå iki. lan sakrampungé sungkêman diadani kêmbúl bujånå.. Dinå riyåyå iki kiprahé Yu Sumi anggóné mangsak-mangsak ora baèn-baèn. jêroné sêgårå bisa dipétung. wis sawêtårå wêktu ditunggu nangíng ora ånå kabaré. Pak Sardi sadhar såkå anggóné ngalamún. ånå síng isíh bocah cilík. omah sing sabên dinané katón sêpi iku kêbak pawóngan. kabèh putrané kang ånå njaban kutha kota pådhå ngumpúl. Mangsak kanggo batíh cacah sêlawé lan manéka rupa pênjaluké. gadho-gadho lan sakpanunggalé. sambêl gorèng.. Kabèh pårå putrané wís sarujúk mênåwå Pak Sardi arêp pålåkråmå manèh lan Yu Sumi dadi sulihé Bu Sardi. Kåyå padatan yèn dinå riyåyå. swarané kåyå pasar. ånå síng njalúk dimangsaké bróngkós. Ånå pawóngan síng isíh ênóm jêmagar. Pårå putrå kabèh banjúr pådhå nyuwún pamít arêp bali mênyang omahé dhéwé-dhéwé. Gunggúng kêprúk lanang lan wadón kabèh cacah wóng sêlawé. jêroné ati angél anggóné ngêrténi. Yu Sumi pamít mulíh mênyang ndésané. ora ånå kêputusan síng gumathók. mak gragap.jêbúl aku lagi ngalamún tå?" karo ngucêk-ucêk mripaté síng kråså pêrih. "Wé. kabèh sandhangan lan duwèké digåwå mulíh.

Adus kanthi sabun wangi. kordhen jendela werna jambon ditambah kembang melati sing disebar sakdhuwure sprei nyebar ganda kang arum ngresepake ati. Sanajan rupaku iki ora kalah ayu yen ditandhingke karo Dhik Murti. Prasasat kaya ana gludhug nyamber sirahe Weningati nalika krungu yen rahime kudu diangkat kang wusanane ndadekake Weningati ora bakal bisa kagungan putra saklawase. Anggone nunggu rawuhe Mas Broto kanthi tenanan. lagi ngancik pitulikur tahun. lampu bolam limang watt nambahi swasana romantis. ya amarga wis limang tahun kliwat anggone omah-omah kok durung ana tandha-tandha arep diparingi momongan. Pungkasane menyang dhokter spesialis ahli kandhungan kang mratelakake menawa ana penyakit tumor sing manggon ana kandhungane Weningati kang kudu diangkat amarga ndrawasi uripe Weningati. uga sabun sing ngandhung suruh kanggo ngosoki perangan awak sing wadi.Diwayuh Senthong papan anggone turu katon resik. Sakliyane kuwi Dhik Murti pancen isih luwih enom. Anggone selak kepingin momong putra. Ah. Mas Broto mesti blenjani janji. sanajan tiba gilirane kudu kondur ning omahe Weningati. menyang dhokter wis tepung gelang kabeh wis diparani. srana pijet urut wong kang ahli uga ora kurang-kurang. ya kaya mengkene nasibe dadi mbok tuwa kaya wis ora dikanggokake maneh. Nanging nyatane? Ana wae alesane. Ah. prasetyane Mas Broto ora arep nglalekake . Wis udakara telung Minggu iki Mas Broto ora nate kondur. "Suk yen diparingi momongan Dhik Wening kepingin lanang apa wadon ya?" pangucape Mas Broto nalika isih temanten anyar. apa ya wengi iki mung liwat kanthi muspra? Mengkana panggresahe Weningati. Ing pojokan senthong diwenehi vas kembang arum ndalu sing gandane ngambar-ambar. ora lali jamu sari rapet. Kagungan putra kang soleh apa solekah wis dadi kepinginanku lan Mas Broto wiwit isih pacaran. Ora kurang-kurang Mas Broto apadene Weningati anggone mbudi daya. Nalika arep omah-omah maneh. utawa wengi iku kentekan kendaraan kepeksa mulih menyang omahe Dhik Murti garwane anyar. Yuswane Mas Broto wis ngliwati 35 tahun. mula siji-sijine dalan Weningati kudu ngiklasake Mas Broto nikah maneh. kamangka kepinginane kagungan putra ora bisa dikendhakake maneh. kabeh tinata kanthi permati aja nganti nguciwani. sing putrane lagi lara. kaya-kaya wis ora bisa diempet maneh. kudune telung dina ana omahe Dhik Murti lan telung dina ana kene. bab sisa wektu sedina sumarah Mas Broto sing arep kondur. nanging kepriye maneh aku ngrumangsani yen dadi wong wadon ora bisa menehi keturunan. uga anggone ngudi sarira tansah permati.

Mak jranthal kaya asu digitik. . Putra kang bakal lair digadhang-gadhang tembene mbesuk dadi putra putri kang soleh utawa solekah.. dheweke nonton siaran teleisi sinambi teturon. kemul bayi. Apa ya kaya mangkene iki rasane wong arep babaran? "Mas. ora arep mbedak mbedakake bab rejeki lan sakebehing bakal digawe adil.. mula nafsu birahine kaya kepancing dadi makantar-kantar. apa ya kudu mengkene wong-wong wadon sing diwayuh kae ya? Tinimbang nangisi nasibe sing nrenyuhake ati.. Yen sing bakal lahir mijil wedok uga wis dicawisake jeneng Tyas Sulistyaningsih. banget. Weningati keturon angler. Lamat-lamat gambar lan swara televisi mau saya suwe saya ilang. utawa Endang Larasati. kabeh mau sing duwe hak maringi asma Weningati. Wong sakloron wis gawe rencana menawa mbesuk arep babaran neng rumah sakit bersalin sing wis kondhang. Rumah Sakit Bersalin Sayang Putra. utawa Putri Ken Utami. Anggone nyetir mobil kanthi rikat. utawa Tapa Broto.. Mula ora elet suwe wong sakloron padha nindakake saresmi. "Iki lho Dhik tak tukokake kalung berliyan modhel anyar!" kandhane Mas Broto sinambi nganggokake kalung ana gulune Weningati. aduoh. Kaya neng alam swargan rasane. jabang bayi rasane kaya wis nendhangnendhang lan atine krasa dheg-dhegan. Popok bayi. Ana sakjeroning pangimpen Mas Broto kondur nyangking oleh-oleh samubarang apa wae sing disenengi Weningati. malah saiki bale somahe bali ayem tentrem maneh kaya wingi uni. terna nyang rumah sakit!" mengkono penjaluke Weningati marang sing kakung.. Mas Broto gage-gage ngetokake mobile saka garasi. ora lali karo ngesun pipine Weningati sing alus.. Nanging apa wekasane? Preeet. Dhasar wis pirang-pirang ndina Weningati ora disenggol kang garwa. Weningati bisane mung nangis sesenggukan. Sore iku Mas Broto ngajak Weningati mlaku-mlaku menyang toko sakprelu blanja keperluan kanggo ngadhepi babaran. Siaran Empat Mata kang digiyarake sakwenehing TV lan dipandhu Thukul Arwana bisa nglelipur ati sawetara wektu. Atine krasa keranta-ranta. Yen sing bakal lair mbesuke lanang. Atine wong sakloron katon mongkog jalaran kepinginane kagungan putra bakal kaleksanan. Awake krasa lara kabeh. malah impene saya lumaku adoh. pegel-pegel. mak les.. wedhak bayi kabeh diborong Mas Broto. kabeh mau sing duwe hak maringi asma Mas Broto. rasane kok aku kaya arep babaran.Weningati.. ora lali nggawa gethuk lindri lan klepon. Mawarna-warna jeneng kanggo bakal putrane wis rinakit. ngancik wulan kaping sanga!" ujare Weningati sajak rada aleman. wong lanang angger wis keturutan karepa mesthi lali kabeh janjine. Telung Minggu lawase Weningati ora disenggol kakunge. "Mas saiki aku wis mbobot lho. nyalib mengiwa nyalib menengen amrih tekan rumah sakit amarga selak ora kuwat krungu sambate Weningati. jeneng Broto Putranto. utawa Broto Sena. Ing pangrasa Weningati mbobot wis sangang sasi punjul sepuluh dina.

rasane wong kang arep nglairake kaya wong lagi sakaratul maut. "Wis Ndhuk.. "Ayo Bu. Para dhokter. aku wis ngapurani kabeh luputmu. Ya nembe sepisan iki awake ngrasakake larane dadi wong wedok. Saya suwe Weningati ora kuwat nandhang lara. tangga teparone Weningati padha cingak. sepisan maneh sing ngeden!" swarana bidhan mrentahake. wis ayo dikuwat-kuwatke kareben jabang bayi enggal metu. iki priye rasane aku kok ora kuwat tenan. jebul kaya ngene rasane wong nglairke. Dheweke rumangsa gela banget kelingan nalika wani marang emboke sing wis nglairke dheweke. ambegane sethithik mbaka sethithik sansaya arang lan banjur mandheg. Ing praupane kang resik sajak mesem kaya wong turu kae. Lamat-lamat kaya emboke sing wis swargi marani Weningati. Weningati kaya entuk kekuawatan anyar. Ora biyasane Weningati durung tangi. Weningati katon gumlethak ana klasa ora obah sanajan diceluki kanthi swara banter.. dheweke unjal ambegan landhung. Ing pangrasa ana kereta kencana mudhun saka wiyati marani dheweke. "Aduh. Weningati ditemokake wis kaku ora ana nyawane. swara televisi uga isih muni nanging Weningati ora katon.Tekan ing rumah sakit Weningati ditumpake kereta dhorong lumebu kamar bersalin." Mak plong rasane ati.. Gusti nyuwun kekiyatan. nanging jabang bayi kaya mbandhel isih kepingin ana wetenge ibune. Para widodari padha ndherekake Weningati numpak kereta kencana nuju swargaloka. omahe isih kencar-kencar lampune. Wanci jam wolu esuk." sambate Weningati ngaruwara. . mula ana sakwenehing tangga kang ndhodhogi lawang. Ana ing pandulu. Lawang omahe didhobrak. "Adhuh.. lan nginjen apa sing lagi kedadeyan ana ing sakjeroning omahe wong wadon kang urip ijen iku. Mas Broto tulungana aku Mas. bidhan apadene perawat padha ribut anggone nulungi. Alon-alon mripate Weningati merem.".

Sawijining dina Mbok Atmo rada sekel penggalihe. Mula dheweke uga banjur mupus sakabehe. Ora mung cukup kuwi wae. Nalika Mbok Atmo nggenahake kepriye karepa kok kayu jati mau ditegor. Udakara limang sasi sabanjure. lan wit jati sing ditegor kuwi dadi duweke. dheweke banjur gawe surat katrangan kelangan. Mbok Atmo isih duwe kaprecayan marang paribasan sapa salah seleh. "Kurang ajar wong-wong iki. banjur mlaku mulih alon-alon. ngger. Mbok Atmo kuwi uga duwe lemah pategalan. Wis duwe canggah loro. . lan kuwi dudu sing dikarepake. apamaneh karo ngrungokake giyaran klenengan saka radio. Mbok Atmo kuwi yuswane udakara sangang puluh tahun. Tekan ngomah Mbok Atmo ngudarasa. jare lemah kuwi mlorot mudhun. nalika kabeh wis rampung. Mbok Atmo ora dikabari. Anak-anak liyane ana kutha kabeh. Pak Roto banjur ngudarasa yen kabeh iki diterusake mesthi bakal ana dredah. Yani iki sing ngopeni Mbok Atmo. dheweke mung ngelus dhadha karo unjal ambegan landhung. suwe-suwe kok malah arep ngidak-idak cengel!" "Sareh dhisik. jare arep kanggo gawe omah anake lanang. dadi olehe liyer-liyer katon kepenak banget. Jalarane wit jati sing ana pereng pekarangane ditegor tanggane. Kabeh anake wis mapan uripe. Mbok. Mbok Atmo ora nerusake pitakone. kayu jati sing ana tapel wates pategalan uga ditegor dening tanggane mau. Pekarangan sing saiki dienggoni dadi siji karo anake ragil wadon. Mbok Atmo mung trima ngalah. Iki ora kena ditokake ngono wae. anake enem sing wis mati loro. Nalika Mbok Atmo krungu kabeh kuwi banjur kandha karo mantune yen kayu jati sing ana tapel wates tegal ditegor Pak Sukat. mbokmenawa bener prekara lemah kuwi bisa dadi mala lan yen ora ngati-ati bakal dadi dredah sing ora kena dianggep entheng. wangsulane Pak Karso ora genah. lan ngerti-ngerti lemahe wis diiris karo tengah meter sing dawane udakara satus meter. katone rada ngantuk. awake dhewe iki wis terus-terusan ngalah. Tanggane mau jenenge Karso. aja nganti mung amarga lemah lan kayu sacuwil njalari paseduluran dadi bubrah. Jenenge Yani. putune patlikur. Nalika lemah pategalan duweke tanggane sing penere ing sisih kiwa tegale Mbok Atmo diukur dening BPN jare kanggo ngurus sertipikat. Mbok Atmo sing pancen ora ngerti tulis kuwi iya mung meneng wae. Mulane Mbok Atmo mung tansah ngalah lan pasrah marang Gusti Allah Sing Gawe Urip. Critane. Mantune Mbok Atmo sing jenenge Pak Roto waringuten.Lemah Mbok Atmo nembe lungguhan ana kursi emperan omahe. Nanging wonge isih waras. " Mbok Atmo isih katon sareh. Coba dipikir dhisik. ana kedadeyan maneh sing gawe sekel penggalihe Mbok Atmo. lan pikire isih lantip. awit pancen wis ora bisa dirembug maneh. sanadyan atine sekel. Tanggane mau sing jenenge Pak Sukat pancen wonge ngeyel lan nggugu karepe dhewe.

Mbok Atmo duwe karep kepengin ngedum lemah pekarangan lan lemah tegal marang anakanake. sedhih. Mbok Atmo lungguhan ana emperan omahe. Anak-anak lan putu-putune tansah bisa nglipur. Nanging kuwi mung sedhela. Ngono kuwi dongaku. Waspa sing tumiba banget nrenyuhake. Lemah pategalan sing sewu meter persagi diwenehake Mbok Tuki sing biyen nate diopeni Mbok Atmo lan wis dianggep kaya anake dhewe. Upama lakon wayang ngono mbok menawa kaya Babat Alas Wana Marta ngono kae. Mbok Atmo sarujuk lan banjur ndonga ndremimil. Esem sumringah ngrenggani pasuryan tuwa kuwi. Lan nganti saiki isih katon seger sanadyan yuswane wis lungse. Kahanane Mbok Atmo dadi sangsaya ringkih. "Ajeng latihan karawitan dhateng Wonogiri. Sawise kabeh dijlentrehake marang anak-anake lan kabeh wis sarujuk. Thole. pasuryane katon tentrem. "Arep menyang endi. yakuwi bageyane Jatmo karo Timuk. Sore katon endah. Mugi panjenengan tansah pikantuk kanugrahan ing gesang punika lan kanugrahan ingkang langgeng. lan nganti diopname barang. Turahane diedum loro. Nalika krungu kabeh kuwi Mbok Atmo mung bisa mbrebes mili. Lemah pategalan diedum telu. Mbok Atmo katon tentrem pangrasane. prasasat kabeh kayu ing tegal sing diwenehake marang Mbok Tuki dibabat entek." wangsulanku cekak.Mulane Pak Roto uga banjur kandha karo Mbok Atmo menawa kabeh dililakake wae. Kok wis katon mlithit?" pitakone marang aku. . atine katon sansaya tentrem. Pungkasane dheweke lara. Katone wis siyaga ngadhepi urip sing kepriye wae. nalika aku liwat ngarep omahe. dene sisih kidul bageyane Yani anake wadon sing ragil. Mbah. lha piye? Nalika Mbok Tuki dikandhani yen diwenehi lemah tegal dening Mbok Atmo. sisih lor bageyane Sugeng anake mbarep Mbok Atmo. Mbah. Mbok Atmo banjur unjal napas landhung. Mbok Tuki sanalika banjur kongkon wong babat alas. Kamangka durung genah lemah sisih ngendi sing bakal diwenehake marang dheweke. sing dirasa wis ora bisa diampet. Nanging sepuluh dina sabanjure dheweke bali waras maneh. Sawise ndonga.embuh apa dongane. Lemah pekarangan diedum loro. Mbok Atmo ngudarasa geneya aku lan anak-anakku kok mung tansah diidak-idak dening liyan.

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->