MOHAMMAD RAFSANJANI BIN HASHIM 901217-06-5509

KONTRAK SOSIAL SEBAGAI PEMANGKIN PERPADUAN MASYARAKAT
Perbincangan berkaitan dengan kontrak sosial pernah diulas oleh penulis sebelum ini dalam artikel bertajuk [Memahami Kontrak Sosial dan Kedudukannya Menurut Perlembagaan Malaysia]. Apa yang jelas, ternyata selepas hampir 50 tahun kemerdekaan Malaysia, formula kontrak sosial yang telah dipakai telah berjaya menyatupadukan semua kaum di Malaysia tanpa berlaku sebarang konflik perkauman. Kontrak sosial ternyata berjaya membawa semua kaum di Malaysia supaya menghormati setiap hak yang telah ditetapkan oleh perlembagaan. Sesungguhnya elemen-elemen kontrak sosial yang terdapat dalam perlembagaan persekutuan tanpa syak lagi adalah asas bagi melicinkan urusan pentadbiran negara dan menolak sebarang percubaan mempersoalkan mana-mana daripada elemen-elemen ini yang berkemungkinan akan mencetuskan perpecahan dalam keharmonian kaum. Meskipun kaum bumiputera telah diberi keistimewaan dan hak-hak tertentu berbanding kaum lain, namun kaum lain turut sama dapat hidup dengan aman damai di Malaysia tanpa berasa tertindas. Ini berlainan dengan masyarakat di negara lain yang mempunyai konflik antara kaum disebabkan kegagalan masyarakat untuk menghormati dan patuh pada kontrak sosial yang telah ditetapkan. Menurut Perdana Menteri Malaysia, Datuk Seri Abdullah Hj Ahmad Badawi semasa menyampaikan ucaptama bertajuk `Cabaran Masyarakat Berbilang Agama, Bangsa dan Budaya‘ pada Sidang Kemuncak Media Asia 2004. Beliau berkata bahawa: “Setiap masyarakat yang terdiri daripada berbilang kaum dan agama perlu diikat dengan satu kontrak sosial yang menyediakan rangka untuk perhubungan politik, sosial dan ekonomi berdasarkan persetujuan bersama. Ia mengurangkan salah faham dan konflik kepentingan serta membolehkan setiap orang menumpukan kepada usaha meningkatkan hidup mereka dalam suasana aman dan harmoni” [1]

politik dan hubungan antarabangsa sekiranya persaingan etnik yang tidak terkawal membawa kepada tercetusnya keganasan dan rusuhan perkauman. Generasi bukan Melayu sekarang pula menganggap kontrak sosial ini sebagai sesuatu yang sudah berlalu. bayangkan berapa banyak peruntukan yang terpaksa kerajaan gunakan bagi membetulkan semula hubungan kaum yang bermasalah. .[2] Jika hubungan etnik mengalami kemerosotan. Bayangkan pula kerugian yang terpaksa ditanggung dari segi ekonomi. Jika golongan bukan Melayu diberi kewarganegaraan atas syarat-syarat tertentu.MOHAMMAD RAFSANJANI BIN HASHIM 901217-06-5509 Walaupun isu-isu kontroversi kaum di Malaysia ditangani secara komprehensif oleh pelbagai jabatan dan kementerian.[3] Kontrak sosial dicapai melalui proses muafakat dan musyawarah. Permuafakatan yang dicapai telah mendapat sokongan rakyat sebagaimana yang terbukti melalui kemenangan Parti Perikatan dalam pilihan raya 1955. Sebahagian masyarakat bukan Melayu ketika itu mungkin menganggap kontrak sosial sebagai sesuatu yang dikaitkan dengan kewarganegaraan yang diberikan kepada mereka yang pada masa itu terdiri daripada imigran atau keturunan imigran. Mereka tidak nampak kenapa ia masih dibangkitkan kerana bagi mereka ia adalah sesuatu yang automatik. Dalam keadaan normal. Masyarakat bukan Melayu perlu memahami kedudukan politik Melayu atau sistem kenegaraan Melayu dan pengaruhnya kepada negara manakala kaum bumiputera pula harus memahami hakikat masyarakat berbilang kaum yang terdapat di negara ini. masyarakat bumiputera pula diberi perlindungan melalui fasal-fasal dalam Perlembagaan tentang hak istimewa orang Melayu. dalam kerajaan pihak yang secara langsung menguruskan isu perpaduan rakyat dan hubungan kaum ialah Jabatan Perpaduan dan Integrasi Nasional. Hak orang bukan Melayu tidak boleh disangkal kerana mereka telah lama bermastautin. budaya dan agama. setiap tahun kerajaan memperuntukkan RM151 juta kepada jabatan itu untuk menganjurkan program-program bagi merapatkan hubungan 26 juta rakyat negara ini yang berbilang etnik. Mereka juga tahu bahawa hak istimewa masyarakat bumiputera merupakan sebahagian daripada kontrak sosial.

[5] Menurut beliau.[7] Ini adalah rentetan daripada polemik kes Lina Joy dan juga kes perebutan mayat Moorthy. Ini kerana mengapa perlu kontrak sosial dirombak sedangkan formula tersebut ternyata berkesan hingga kini dalam memelihara perpaduan antara kaum. Lim Keng Yaik yang menggesa parti-parti politik melupakan formula kontrak sosial antara kaum yang dipersetujui semasa negara mencapai kemerdekaan. Ini kerana ia telah pun termaktub di dalam perlembagaan.[4] Begitu juga kenyataan yang dibuat oleh bekas Presiden Gerakan.[6] Malah negara kita juga pernah gempar dengan kontroversi berkaitan isu agama iaitu tentang cadangan penubuhan Suruhanjaya Antara Agama (IFC) dan usaha Kumpulan Artikel 11 yang giat berkempen ke seluruh negara atas nama kebebasan individu untuk bebas beragama sehingga menimbulkan suasana tegang dan kemarahan umat Islam setiap kali mengadakan kempen-kempen penerangan mereka. Ini kerana jika ini berlaku sudah tentu orang Melayu akan memprotes dan ini sekaligus boleh menimbulkan ketidaksefahaman dan sangsi dengan kaum lain. Apa yang penting ialah kedua-dua pihak harus saling memahami. Oleh yang demikian seharusnya polemik berkaitan hak-hak kaum lain tidak dipertikaikan.MOHAMMAD RAFSANJANI BIN HASHIM 901217-06-5509 lahir dan membesar di Malaysia. Mungkin jika kontrak sosial ini dibincangkan secara terbuka akan memberi lebih banyak kesan kepada setiap kaum di Malaysia. Nyonya Tahir dan juga terbaru Rayappan antara keluarga si mati dan juga Jabatan Agama Islam. Datuk Seri Dr.[8] Contoh-contoh polemik di atas seharusnya perlu dielakkan bagi menjamin keharmonian kaum di Malaysia. Oleh itu bagi mengelakkan rasa prejudus ini dan mengelak perkara yang tidak dijangka adalah lebih wajar jika kita mengambil jalan mudah dengan tidak membicarakan tentang kontrak sosial. formula kontrak sosial itu membuatkan masyarakat Cina dan India merasa kecil hati. Penulis teringat polemik berkaitan isu kontrak sosial ini yang pernah ditimbulkan oleh Jawatankuasa Rayuan Pilihan Raya Persatuan-Persatuan Cina Malaysia (Suqiu) satu ketika dahulu iaitu tentang 83 tuntutan yang antaranya menuntut agar semua orang Cina mendapat semua perkara yang dianggap sebagai hak mereka dan menghapuskan hak istimewa orang Melayu. .

Salah satu yang utama adalah kontrak sosial. Sekarang. Ia adalah unik kerana walaupun penduduknya terdiri daripada berbilang etnik namun konflik antara kaum jarang berlaku. akhirnya mewujudkan jurang perbezaan dan menjejaskan perpaduan. Setiap kaum mahukan bahasa ibundanya dijadikan bahasa kebangsaan. kontrak sosial yang dipersetujui perlu dijadikan rujukan asas segala usaha untuk menegakkan keadilan sosial di negara ini. bahasa dan agama. kaum-kaum lain berasa bimbang apabila orang Melayu mahukan agama Islam dijadikan agama rasmi. Sebaliknya orang Melayu mempersoalkannya. Ini menyebabkan mereka kurang berinteraksi. Kita dapat lihat bahawa kontrak sosial ini telah membawa kepada penyatuan semua kaum agar menghormati segala perkara yang telah ditetapkan di dalam perlembagaan. .MOHAMMAD RAFSANJANI BIN HASHIM 901217-06-5509 Ulasan laporan artikel Negara kita merupakan negara yang terdapat pelbagai kaum atau etnik yang hidup harmoni. Oleh itu. negara kita sudah mencapai 53 tahun mencapai kemerdekaan dan negara berada dalam keadaan aman makmur. Ia berkait rapat dengan kepelbagaian keturunan. Masalah ini bukan disebabkan oleh sikap kaum-kaum yang ada di Tanah Melayu tetap hasil daripada dasar pecah dan perintah Inggeris yang mengasingkan mereka dari segi tempat tinggal dan bidang ekonomi. Di samping itu. Sementara itu orang bukan Melayu menuntut supaya mereka diberikan kerakyatan. Di antara masalah utama ke arah kemerdekaan ialah masalah perpaduan. Kontrak sosial sebenarnya merupakan watikah asas keadilan sosial untuk negara. budaya. Jika dilihat terdapat banyak aspek yang mempengaruhi aspek kemakmuran ini. Jika berlaku tidaklah sehingga menghancurkan negara. Keadilan sosial yang terkandung dalam perjanjian ini merangkumi bukan sahaja soal keadilan ekonomi tetapi juga keadilan politik dan keadilan kebudayaan.

orang Melayu telah memberikan pengorbanan yang begitu banyak kepada bangsa-bangsa bukan Melayu. Kita boleh melihat dalam elemen-elemen kontrak sosial melalui Perlembagaan Persekutuan iaitu penggunaan bahasa Melayu di negara kita. Sesungguhnya ada jaminan hak-hak istimewa Melayu dalam perjanjian persekutuan tetapi ia tidak sekali-kali mencegah dan menyekat bangsa-bangsa yang bukan Melayu daripada mencapai kesenangan dan kejayaan. Belum ada satu bangsa anak negeri yang berbudi sebegitu tinggi seperti yang diperbuat oleh orang Melayu. atau daripada mengajarkan atau belajar. Seperti yang termaktub dalam Perkara 152 Perlembagaaan Persekutuan yang menyebut bahasa kebangsaan ialah bahasa Melayu dan hendaklah dalam tulisan yang diperuntukkan melalui undangundang oleh Parlimen. Orang Melayu telah banyak mendapat banyak keistimewaan tetapi kontrak sosial tidak sesekali melarang dan menyekat bangsabangsa orang bukan Melayu daripada mendapat kejayaan dan kesenangan di negara ini. Jika elemen-elemen ini diragui serta dipersoalkan oleh mana-mana pihak. Sebagai sebuah negara yang aman dan makmur. kita patut bersyukur kerana jika dibandingkan dengan negara lain.MOHAMMAD RAFSANJANI BIN HASHIM 901217-06-5509 Elemen-elemen yang terkandung di dalam kontrak sosial tersebut merupakan perkara pokok bagi membantu serta pentadbiran negara kita dapat berjalan dengan lancar. bahasa Melayu diiktiraf sebagai bahasa kebangsaan dengan tidak mengenepikan bahasa lain . apa-apa bahasa lain. Seperti yang telah ditegaskan oleh Perdana Menteri Malaysia yang pertama iaitu Tunku Abdul Rahman.Jadi. konflik di antara kaum di negara mereka lebih rumit dan sukar diselesaikan dan faktornya adalah kegagalan rakyat serta masyarakat untuk mematuhi serta menghormati pada kontrak sosial yang telah ditetapkan. ianya berkemungkinan akan mewujudkan perbalahan kaum. Ianya disertai dengan syarat iaitu tiada seorang pun boleh dilarang atau dihalang daripada menggunakan (selain bagi maksud rasmi).Dari sini kita dapat lihat bahawa Tunku Abdul Rahman sangat prihatin terhadap masyarakat negara kita. Kontrak sosial dicapai melalui proses muafakat dan musyawarah yang dilakukan secara baik ..

Aktiviti ini adalah merupakan aktiviti santai dan melibatkan semua akli keluarga tanpa mengira kaum serta seluruh keluarga dapat meluangkan masa bersama-sama. program promosi perpaduan. Hujung minggu dapat digunakan sebaik mungkin untuk mengukuhkan ukhuwah yang terjalin sesame insan. meningkat dan mengukuhkan perpaduan rakyat dan integrasi nasional selaras dengan dasar-dasar kerajaan berlandaskan Perlembagaan Persekutuan dan Rukun Negara. setiap orang memberi pengorbanan dalam sebahagian hak mereka dan menghormati hak sebahagian komuniti yang lain demi untuk keseimbangan dalam masyarakat bernegara. program integrasi wilayah kaum dan program perhubungan komuniti. Rukun tetangga juga mempunyai pelbagai tujuan lain seperti wujudnya kawasan rukun tetangga iaitu mekanisma terbaik untuk memastikan keselamatan penduduk. Antara program yang dilaksanakan adalah program menyambut semangat patriotisme.MOHAMMAD RAFSANJANI BIN HASHIM 901217-06-5509 Ini menampakkan bahawa kontrak sosial ini tidak menindas semua kaum yang terdapat di negara kita kerana semasa perjanjian sosial ini dilakukan. budaya dan agama. Ianya berfungsi dengan penduduk mengambil inisiatif melakukan rondaan pada waktu malam secara bergilirgilir. Melalui program ini. Sekarang juga kita dapat lihat bahawa terdapat banyaknya aktiviti rukun tetangga iaitu bertujuan untuk memelihara. Bagi merapatkan hubungan kaum dan mengeratkan perpaduan 26 juta rakyat negara ini yang berbilang etnik. . Kerjasama sesama penduduk dapat menjalinkan hubungan yang baik serta masalah yang timbul dapat diselesaikan bersama. aktiviti seperti Hari Keluarga dapat dilaksanakan di setiap kawasan perumahan dan kampung-kampung.. pihak kerajaan telah menganjurkan banyak program yang dikendalikan oleh Jabatan Perpaduan dan Integrasi Nasional.

Sebagai contoh berlakunya isu kontrak sosial ini yang pernah ditimbulkan oleh Jawatankuasa Rayuan Pilihan Raya Persatuan-Persatuan Cina Malaysia (Suqiu). Masyarakat juga perlulah tahu tentang kontrak sosial ini kerana ianya melibatkan tentang masyarakat dan negara dan bukannya ambil mudah tentangnya.MOHAMMAD RAFSANJANI BIN HASHIM 901217-06-5509 Kerajaan telah memperuntukkan sumber kewangan yang banyak bagi menganjurkan program-program perpaduan dan masyarakat seharusnya menghargainya. Jika hubungan etnik mengalami kemerosotan. Isu kontrak sosial sepatutnya tidak lagi dipersoalkan kerana ianya dapat menggugat keamanan negara. Kontrak sosial ini tidak boleh dibincangkan secara terbuka kerana akan memberi kesan sampingan kepada setiap kaum di Malaysia. kenyataan yang dibuat oleh bekas Presiden Gerakan. Kontrak sosial ini perlulah dipelihara dan dijaga rapi kerana fungisnya amat jelas iaitu perpaduan di negara kita berjaya dipelihara. Ini kerana jika ini berlaku sudah tentu orang Melayu akan membantah dan ini sekaligus boleh menimbulkan ketidaksefahaman dan sangsi dengan kaum lain. Lim Keng Yaik yang menggesa parti-parti politik melupakan formula kontrak sosial antara kaum serta kontroversi berkaitan isu agama iaitu tentang cadangan penubuhan Suruhanjaya Antara Agama (IFC) dan usaha Kumpulan Artikel 11 yang giat berkempen ke seluruh negara atas nama kebebasan individu untuk bebas beragama sehingga menimbulkan suasana tegang dan kemarahan umat Islam setiap kali mengadakan kempen-kempen penerangan mereka. rakyat di negara ini perlu menghayati dan bersama-sama berganding bahu untuk memakmurkan negara dan bukannya saling bermusuhan. . negara terpaksa berdepan dengan pelbagai masalah seperti masalah ekonomi politik dan hubungan antarabangsa sekiranya persaingan etnik yang tidak terkawal membawa kepada tercetusnya keganasan dan rusuhan perkauman. Justeru. Datuk Seri Dr.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful