SISTEM BEKALAN AIR (AIR SEJUK

)

Apa itu air?
‡Air ialah sumber semulajadi bumi yang paling berharga. ‡Sumber-sumber semula jadi mendapatkan air adalah daripada sungai, bukit-bukau dan bawah tanah. ‡Kebanyakan air yang dibekalkan sebagai air minum ialah hasil dari sungai.

Keperluan air :
1. Domestik 2. Industri 3. Pertanian 4. Janakuasa 5. Rekreasi

membersihkan badan.  Memadamkan api apabila berlaku kebakaran. Domestik  Menyediakan makanan. minuman. .1. kediaman. kenderaan. menyiram tanaman dan lain-lain. mencuci pakaian.

produk tekstil.  Bahan pendingin untuk sistem penyaman udara dan menyejukkan bahagianbahagian mesin atau jentera. .  Pembersih komponen-komponen industri seperti mesin dan peralatan. kertas dan sebagainya.  Bahantara pelupusan sisa industri. Industri  Bahan pemprosesan makanan. minuman.2.  Sumber untuk menjanakan wap.

.3.  Menyejukkan tanah dan persekitaran supaya tumbuhan boleh membesar dan mengeluarkan hasil yang baik. Pertanian  Membekalkan lembapan dalam tanah untuk keperluan tumbuhan.  Melembutkan tanah supaya kerja pembajakan menjadi lebih mudah.

.  Penternakan haiwan seperti lembu. Pertanian  Pengairan sesuatu projek pertanian supaya tumbuhan tidak terjejas oleh musim kemarau pendek.3. kambing dan ayam untuk tujuan perdagangan. susu dan telur. iaitu pengeluaran produk daging.

4.  Penjanaan kuasa elektrik melalui empangan hidro . Janakuasa  Sumber untuk menjanakan wap sebagai bekalan tenaga.

berenang dan memancing. .  Taman tema air yang menggunakan air sebagai bahan utama dalam aktiviti-aktiviti permainan seperti gelungsur air dan berenang. sungai atau laut untuk memandu bot laju.5. Rekreasi  Tasik buatan untuk aktiviti berkayak.  Tasik. permainan ski air dan memancing.

tasik dan sungai ke atmosfera dan kembali semula ke bumi.Kitaran hidrologi ‡ proses kitaran air yang berlaku dari permukaan bumi iaitu tanah. laut. .

.

Penyejatan ‡ Pertukaran bentuk air daripada cecair kepada wap Pemeluwapan ‡ Pertukaran bentuk air daripada wap kepada cecair .

‡ . salji atau hujan batu Pintasan Air curahan (hujan) yang jatuh ke atas tumbuhan dan terus menyejat dan kembali ke atmosfera tanpa bersentuh dengan bumi.Curahan ‡ Proses pemindahan air dari atmosfera ke permukaan bumi dalam bentuk hujan.

Sejat peluhan ‡ Kuantiti air yang dipindahkan dari tanah melalui proses perpeluhan tumbuhan Penyusupan ‡ Proses pengaliran air dari permukaan tanah ke dalam tanah .

sungai dan saliran ialah perantara yang memindahkan air dari permukaan bumi ke laut. . Tasik. ‡ ‡ Terlalu banyak air larian permukaan akan menyebabkan banjir.Air larian permukaan Air yang mengalir di atas permukaan bumi.

Sumber bekalan air  Air permukaan Sungai Tasik Waduk  Air bumi Mata air Kolam penyusupan .

Sungai  Sungai ialah saluran semula jadi yang mengalirkan air permukaan yang berpunca daripada hujan atau aliran air bumi.  Sungai mempunyai aliran tinggi semasa musim hujan dan aliran rendah semasa musim kemarau.  Jika air sungai melimpahi tebing berlakulah banjir. .

 Biasanya tasik berair tawar. namun begitu terdapat juga tasik yang berair masin.Tasik  Tasik terbentuk apabila air bertakung secara semula jadi akibat aliran dari tanah tinggi yang tersekat oleh topografi bumi. .

.  Waduk berfungsi sebagai penahan air sewaktu musim hujan bagi mengelakkan kawasan di sebelah hilir sungai mengalami banjir. Air dihantar ke loji untuk diolah sebagai air bekalan.Waduk  Waduk ialah takungan air yang terhasil daripada pembinaan empangan.  Waduk juga dikenali sebagai tasik buatan manusia dan digunakan untuk membekalkan air ke kawasan pertanian.

 Mata air berpunca daripada pertemuan antara lapisan telap dengan lapisan tidak telap apabila aras air bumi berada lebih tinggi daripada titik pertemuan tersebut. .Mata Air  Mata air ialah punca iar yang mengalir secara semula jadi di lereng-lereng bukit.

Kejadian mata air .

 Air akan menyusup melalui dinding batu berliang dan mengalir ke dalam kolam penyusupan melalui alur aliran air yang disediakan di dalamnya .Kolam penyusupan  Kolam penyusupan ialah kolam yang dibina untuk menakung air yang mengalir dari terowong penyusupan.  Terowong ini dibina di dalam tanah atau bukit yang mempunyai dinding batu berliang.

Terowong penyusupan

Pengambilan air 
Pengambilan air permukaan 
Muka sauk Pam 

Pengambilan air bumi 
Telaga cetek Telaga tiub

Pengambilan Air Permukaan 
Muka sauk 
struktur pengambilan air yang dibina di tebing sungai atau waduk Struktur mestilah kukuh dan stabil Muka sauk dipasang dengan penyaring kasar dan penyaring halus untuk memerangkap bendasing

Struktur muka sauk .

Air sterusnya dihantar ke loji rawatan . beberapa pam serta paip pengambilan yang saiznya bergantung kepada kadar pengambilan dibina dan dipasangkan kepada struktur pengambilan.Pengambilan air permukaan  Pam Pengambilan terus melalui pam boleh dilakukan di waduk Untuk pengambilan terus dengan pam.

Pengambilan air dari waduk secara graviti .

Pengambilan air secara pam .

Pengambilan air bumi  Telaga cetek Dilakukan di temat yang tidak terdapat sumber air permukaan yang berkualiti Lubang akan dikorek sehingga sampai ke akuifer.  Jumlah air yang diperlukan akan menentukan jumlah telaga yang perlu dikorek di kawasan tersebut. . Selongsong kemudiannya dimasukkan ke dalam lubang.

‡ Bahagian luar selongsong yang terletak di dalam akuifer pula diletakkan batu-batu dan pasir bagi memudahkan pengaliran air. ‡Bahagian atas luar selongsong (atas aras air bumi) dikonkritkan untuk menghindarkan air tercemar mengalir masuk ke dalam telaga dan papak konkrit pula akan didirikan di atas permukaan bagi mengelakkan air yang tercemar bertakung berhampiran telaga.bawah selongsong yang terendam di dalam akuifer dilubangkan untuk memudahkan air masuk ke dalam telaga. ‡ Bahagian .

Telaga cetek .

Jenis akuifer dan telaga .

 Air yang dikeluarkan dari telaga tiub selalunya mempunyai kualiti yang baik dan boleh terus digunakan Peralatan yang sesuai digunakan untuk mengorek sehingga sampai ke akuifer terkurung yang mungkin terletak beratus meter ke dalam tanah .Pengambilan air bumi  Telaga tiub  Pembinaan telaga tiub memerlukan kos yang lebih tinggi.

‡ Batang paip yang akan dimasukkan ke dalam akuifer mestilah berliang untuk memudahkan air masuk ke dalam telaga.‡ Lubang yang dikorek mestilah tegak untuk memudahkan kemasukan batang paip tersebut. ‡Batang paip lain yang tidak berliang di atas aras akuifer akan menahan kemasukan air dan bahan cemar lain ke dalam telaga. . ‡Papak konkrit di bina di permukaan tanah di bahagian atas telaga untuk mengelakkan air cemar bertakung dan meresap masuk ke dalam telaga.

 Sifat-sifat yang dimiliki oleh air adalah disebabkan bendasing yang terdapat di dalamnya. sifat kimia dan sifat biologi. .Olahan air  Air hendaklah diolah sebelum digunakan.  Sifat air boleh dibahagikan kepada tiga kategori sifat fizikal. Proses olahan bergantung kepada sifat air mentah tersebut.

pepejal terampai dan pepejal terlarut.Sifat air  Sifat fizikal Kandunagn bendasing dalam bentuk fizikal yang boleh mengubah rasa. warna. bau dan menyebabkan kekeruhan pada air. bau. kekeruhan. rasa. Kualiti air boleh diukur dari segi warna. .

protozoa dll . alga. fungus.Sifat air  Sifat kimia Kandungan bendasing berbentuk kimia organik atau tidak organik yang terdapat di dalam air  Sifat biologi kandungan bendasing dalam bentuk organisma mikro seperti bakteria. virus.

Tujuan olahan  Menyingkirkan pencemaran yang disebabkan oelh bnedasing mikro dan makro  Menghapuskan bau. rasa dan warna yang tidak menyenangkan  Menghapuskan organisma seperti bakteria dan virus yang boleh menyebabkan penyakit .

Proses olahan .

Pengambilan muka sauk Penyaringan Pengudaraan Pembauran Kimia Pengentalan dan Penggumpalan .

Pengenapan Penapisan Pemfluoridaan Pembasmian Kuman Penyesuaian PH .

Contoh penyaring kasar Contoh Penyaring Halus .

Jenis Pengudaraan ‡ Pengudaraan Percik .

Jenis pengudaraan Pengudaraan Terjun .

Jenis pengudaraan  Pengudaraan Dulang Bertingkat .

Jenis pengudaraan  Pengudaraan Resapan .

Tangki pengentalan dan pengumpalan hidrodinamik aliran atas-bawah .

Tangki pengentalan dan pengumpalan mekanikal .

Tangki pengenapan segi empat aliran mendatar satu tingkat .

Tangki pengenapan segi empat aliran mendatar dua tingkat .

Penapis pasir cepat .

Penapis tekanan pugak .

Penapis tekanan ufuk .

 Penyimpanan Air .Tujuannya adalah untuk mengimbangi kadar alir yang tidak seragam antara kadar permintaan dan bekalan .Pengagihan Air  Penting kerana air diagihkan kepada pengguna dalam keadaan bersih. selamat dan mencukupi melalui proses ini.

Jenis Tangki Simpanan i) Tangki Simpanan Loji ii)Tangki Pengimbang iii)Tangki Perkhidmatan .

Menyimpan air yang telah diolah di loji rawatan sebelum disalurkan untuk diagihkan kepada pengguna melalui tangki pengimbang dan tangki perkhidmatan.i) Tangki Simpanan Loji  Fungsi . .

Menerima bekalan air bersih dan mengagihkan kepada satu atau beberapa tangki perkhidmatan. . Tangki pengimbang juga perlu menyimpan bekalan air dalam kuantiti yang banyak. Muatan minimum ialah 450 m3 dan maksimum 9000 m3.ii) Tangki Pengimbang  Fungsi .

silinder dan segi empat.iii) Tangki Perkhidmatan  Fungsi . .Tangki perkhidmatan ialah tangki yang membekalkan air yang diterima dari tangki pengimbang untuk diagihkan kepada kawasan agihan seperti kawasan perumahan atau perindustrian. Terdapat pelbagai bentuk tangki perkhidmatan seperti bentuk cendawan.

Bahan yang digunakan untuk paip agihan hendaklah tahan lasak dan tidak mendatangkan kesan buruk jangka panjang kepada pengguna. Sistem agihan hendaklah ekonomik dari segi reka bentuk. susun atur dan pembinaan. Sistem perpaipan mampu membekalkan air secara berterusan dengan penyenggaraan yang minimum.KAEDAH AGIHAN  Ciri umum sistem agihan air ialah : Dapat membekalkan air bersih yang mencukupi. . Sistem agihan hendaklah berkesan.

.i) Kaedah Graviti  Sistem ini digunakan apabila loji rawatan air terletak pada aras yang lebih tinggi dari kawasan bekalan.

ii) Kaedah Pam  Sistem ini digunakan apabila didapati kawasan bekalan berada sama aras atau lebih tinggi dari aras tangki simpanan. Air dipam terus ke kawasan agihan. .

iii) Kaedah Pam dan Takungan .

.  Pada masa permintaan rendah (waktu malam). air disimpan di dalam tangki perkhidmatan untuk diagihkan pada waktu puncak keesokan harinya. Sebahagian air dipam ke kawasan agihan dan sebahagiannya ke tangki perkhidmatan yang diletakkan di kawasan yang lebih tinggi dari kawasan bekalan.  Air yang disimpan di tangki perkhidmatan akan diagihkan semasa permintaan tinggi pada waktu puncak.

Kerosakan pada paip dan sistem agihan juga dapat dikurangkan. Justeru itu menjimatkan kos operasi dari segi penggunaan elektrik dan penyenggaraan pam. Boleh membekalkan air ke kawasan yang lebih tinggi. Tiada kekurangan yang ketara. ySistem ini memerlukan kawalan dan khidmat senggaraan yang kerap bagi memastikan bekalan air sentiasa berada pada tahap optimum.KAEDAH Pam KELEBIHAN Tidak menggunakan pam. Takungan Pam & Takungan Sangat ekonomik kerana proses pengepaman beroperasi pada kadar yang tetap yang akan menghasilkan kecekapan yang tinggi serta kos penyenggaraan. yTekanan di dalam paip akan menjadi tinggi pada masa permintaan rendah (waktu malam) dan akan menyebabkan kerosakan paip. KEKURANGAN Jika kawasan bekalan terletak terlalu rendah berbanding loji rawatan air. yKos operasi tinggi untuk penyenggaraan pam dan sistem agihan. tekanan di dalam paip menjadi terlalu tinggi dan mudah merosakkan paip dan sistem agihan yBekalan air akan terputus apabila bekalan elektrik terputus. .

BEKALAN AIR SEJUK  Sebelum sistem air sejuk untuk sesebuah bangunan direkabentuk. keperluan Lembaga Air tempatan perlu diketahui.  Terdapat dua sistem yang berbeza iaitu : i) Sistem Langsung ii) Sistem Tidak Langsung .

. Peraturan Air memerlukan tangki muatan 114 liter (minimum) dan oleh itu cukup kecil untuk diletakkan di bahagian atas almari pengudaraan.  Semua pemasangan kebersihan dibekalkan dengan air sejuk terus daripada saluran utama  Tangki suapan air sejuk diperlukan hanya untuk µmenyuap¶ silinder simpanan air panas  Muatan tangki suapan dalam sebutan liter diperlukan sekurang-kurangnya sama dengan muatan silinder air panas dalam sebutan liter.SISTEM LANGSUNG  Sistem digunakan dengan meluas di daerah utara  Takungan besar aras tinggi memberi bekalan kepada saluran utama dan tekanan yang baik.

Sistem langsung bekalan air sejuk .

kecuali keluaran air minuman pada sink dan pancitan air dibekalkan secara tak langsung dari tangki simpanan air sejuk.  Peraturan air memerlukan sebuah tangki bermuatan minimum 227 liter  Tangki mestilah diletakkan di ruang bumbung dan memerlukan bebanan.  Muatan tangki adalah dua kali ganda yang diperlukan bagi sistem langsung.SISTEM TAK LANGSUNG  Semua pemasangan kebersihan. .

Sistem tak langsung bekalan air sejuk .

ini meminimumkan bunyi dan kehausan pili. yang menyediakan simpanan semasa gangguan bekalan air. Tangki air sejuk yang lebih kecil diletakkan di bawah siling. 2. TAK LANGSUNG 1. Tekanan air pada pili yang dibekalkan dari tangki dikurangkan. 2. Air minuman terdapat pada besen basuh. Muatan tangki simpanan yang besar. . 3. Pemasangan yang dibekal air dihalang daripada mencemarkan air minuman oleh sifonan balik. Kurang kerja pemasangan paip dan tangki yang lebih kecil menjadikan ia murah dipasang. 3.KELEBIHAN SISTEM LANGSUNG DAN TAK LANGSUNG LANGSUNG 1.

SEKIAN TERIMA KASIH .