SEJARAH PERAKAUNAN

. Permulaan menyimpan rekod sejak tamadun purba. . Catatan tertua ¨C catatan pembayaran upah di Babylonia pada tahun 3500 S.M. . Pada peringkat awal, catatan dibuat pada kepingan tanah liat. Kemudian menjadi lebih maju setelah terciptanya papyrus (kertas) dan calamus (pen) di Mesir pada tahun 400 S .M. . Wang digunakan sebagai alat perantaraan bagi penilaian dan pertukaran apabila sistem kewangan bermula pada abad ke-5 dan ke 6 S.M. Rekod perakaunan menggunakan nilai wang sebagai ukuran. . Pada tahun 850 M, sistem angka Hindu-Arab digunakan yang dicipta oleh orang In dia. . Sistem catatan bergu bermula apabila perdagangan semakin pesat di Itali pada 1 200-1500 S.M. Sistem ini dicipta oleh Luca Pacioli bertujuan dapat menyimpan rekod yang l engkap dan sistematik. . Luca Pacioli dianggap sebagai bapa perakaunan kerana bukunya merupakan terbita n perakaunan yang pertama dicetak dan beliau telah membentuk asas perakaunan yang diamalkan sehingga kini. . Revolusi Perindustrian di England pada abad ke 17 dan ke 18 telah memperkemban gkan lagi sistem perakaunan. Pengenalan kepada perakaunan kos. . Pada akhir abad ke 19 dan ke 20, bidang perakaunan mencapai taraf profesional. . Pada tahun 1973, Jawatankuasa Piawaian Perakaunan Antarabangsa (International Accounting Standards Committee)-IASC ditubuhkan oleh badan perakaunan dunia di S ydney untuk menerbitkan Piawaian Perakaunan Antarabangsa (International Accounting Standards)-IAS supaya akaun-akaun dan penyata kewangan disediakan mengikut piawa ian asas serta mengawal profesion perakaunan.

BADAN PERAKAUNAN PROFESIONAL DI MALAYSIA

a. Lembaga Piawaian Perakaunan Malaysia (Malaysian Accounting Standard Board) ¨C MASB . Ditubuhkan di bawah Akta Laporan Kewangan 1977

. Lembaga ini mempunyai kuasa tersendiri untuk memaju dan menerbitkan piawaian perakaunan dan laporan kewangan di Malaysia. . Fungsi dan kuasa MASB; o Menerbit piawaian perakaunan baru o Menyemak dan membaiki piawaian perakaunan sedia ada o Menentukan skop dan penggunaan piawaian perakaunan o Melaksanakan tugas sebagai penasihat awam

b. Institut Akauntan Awam Bertauliah Malaysia (Malaysian Institute of Certified Publics Accountants) ¨C MICPA . Ditubuhkan pada tahun 1965 di bawah Akta Syarikat 1965. . Bertujuan untuk memajukan profesion perakaunan di Malaysia dengan memberi latihan dan peperiksaan. . Untuk menjadi ahli MICPA; 1. Lulus semua bahagian peperiksaan yang dikendalikan. 2. mempunyai pengalaman bekerja sekurang-kurangnya 3 tahun.

c. Institut Akauntan Malaysia (Malaysia Institute of Accountants) ¨C MIA . Ditubuhkan pada tahun 1969 di bawah Akta Akauntan 1967. . Bertujuan untuk memperkembangkan profesion di Malaysia dan bertindak sebagai pendaftar akauntan. . Ahli-ahli MIA digelar akauntan awam (PA), akauntan berdaftar (RA) dan akauntan berlesen (LA).

SIMPAN KIRA VS PERAKAUNAN

CIRI-CIRI

SIMPAN KIRA

PERAKAUNAN

Takrif

Proses mengenal pasti dan merekod urus niaga perniagaan secara teratur dan tepat mengikut sistem catatan bergu.

Proses mengenal pasti, merekod, mentafsir, menganalisis, melaporkan maklumat kewangan dan merancang serta mengawal kegiatan perniagaan.

Tujuan

a. Bukti urus niaga berlaku b. Mengumpul maklumat c. Membuat keputusan dan perancangan d. Mencatat urus niaga e. Mencatat nama penghutang, pemiutang dan nilai hutang

a. Mengumpulkan maklumat berdasarkan etika yang ditetapkan. b. Menganalisis dan mentafsir maklumat. c. Menyediakan laporan kewangan bagi membantu membuat keputusan.

Modal Pemilik sendiri Sumbangan pekongsi 3.BENTUK-BENTUK ORGANISASI PERNIAGAAN Terbahagi kepada tiga jenis iaitu Milikan Tunggal. Pembentukan Didaftar dengan Pendaftar Perniagaan dan Majlis Kerajaan Tempatan Didaftar dengan Pendaftar Perniagaan dan Majlis Kerajaan Tempatan 4. Kawalan dan Pengurusan Pemilik sendiri Pekongsi aktif menyumbangkan modal dan ambil bahagian pengurusan . Perkongsian dan Syarikat Berh ad CIRI-CIRI MILIKAN TUNGGAL PERKONGSIAN 1. Pemilikan Seorang pemilik 2 ¨C 20 orang 2 ¨C 50 orang (perkongsian profesional) 2.

Pemegang saham akan menerima untung dalam bentuk dividen. Keuntungan Diperoleh oleh pemilik Dibahagikan kepada pekongsi mengikut perjajnian perkongsian 7. . .Dibahagikan kepada dua jenis iaitu Syarikat Sendirian Berhad dan Syarikat Awam Berhad. Liabiliti Tidak terhad Tidak terhad 6.Cukai pendapatan syarikat.5.Didaftarkan dengan Suruhanjaya Syarikat Malaysia (SSM) mengikut Akta Syarikat 1965.Liabiliti syarikat berhad adalah terhad kepada jumlah modal. SYARIKAT BERHAD . Cukai Cukai pendapatan perseorangan Cukai pendapatan perseorangan *Pekongsi lelap . .Modal syarikat berhad dikumpulkan melalui terbitan saham. . . .hanya menyumbangkan modal sahaja dan tidak mengambil bahagian dalam pengurusan.

Terbuka kepada orang ramai. 5. Pindah milik saham Saham tidak boleh dipindah milik tanpa persetujuan daripada pemegang saham yang lain. Status saham Saham tidak boleh disenaraikan atau diurus niaga di bursa saham. 4. 3. Bebas dipindah milik dan mudah dijual beli melalui broker saham di Bursa Saham. Laporan kewangan Penyata kewangan tidak perlu didedahkan kepada orang ramai. Bilangan ahli Minimum 2 orang dan maksimum 50 orang. Saham boleh disenaraikan dan diniagakan secara bebas di bursa saham. Minimum 2 orang dan maksimum tiada had. . 2. Pemilikan saham Terhad kepada individu tertentu.Ciri-ciri Syarikat Sendirian Berhad Syarikat Awam Berhad 1.

Pembahagian hayat perniagaan kepada suatu jangka masa yang tetap bagi tujuan laporan perakaunan. Prinsip Catatan Bergu . . 3.Sesebuah perniagaan dianggap sebagai satu unit yang tersendiri dan terpisah de ngan pemiliknya dari segi perakaunan. 4. KONSEP DAN PRINSIP PERAKAUNAN YANG ASAS 1. Tempoh Perakaunan . 2. Laporan kewangan dibentang dan diluluskan dalam Mesyuarat Agung Tahunan Syarikat.Setiap urus niaga harus direkod di sebelah debit dan kredit dengan jumlah dan tarikh yang sama di dalam sekurang-kurangnya dua akaun.Semua urus niaga perniagaan direkod dan dilaporkan dalam nilai wang. Entiti Berasingan . Wang sebagai Ukuran .Penyata kewangan perlu didedahkan kepada orang awam dalam akhbar. Laporan kewangan tahunan perlu diserahkan kepada Suruhanjaya Syarikat Malaysia (SSM). . Ringgit M alaysia (RM). .

5. Kos Sejarah . .Kos belian yang direkod kekal dalam buku perakaunan tanpa mengambil kira perub ahan nilai dalam pasaran.

Pemadanan . Dokumen Sumber Buku Catatan Pertama Pengeposan ke Lejar Penyediaan Imbangan Duga Pelarasan Imbangan Duga selepas Pelarasan Penyediaan Penyata Kewangan Catatan Penutup . 6.Perniagaan diandaikan wujud untuk jangka masa yang panjang. 3.6.Kos sebenar yang terlibat dibandingkan dengan hasil yang diperoleh untuk suatu tempoh tertentu. 4. Berterusan . 7. 1.Suatu catatan perakaunan dianggap material sekiranya keciciran butiran tersebu t memberikan kesan terhadap penyata kewangan.Kaedah perakaunan yang sama digunakan secara berterusan untuk setiap tempoh perakaunan. Materialiti . 8. 2. 9. 5. Ketekalan . KITARAN PERAKAUNAN Proses perakaunan yang dilaksanakan mengikut urutan yang bersistem dalam satu te mpoh perakaunan. 7.

ASET. Harta bernilai yang dimiliki oleh sesebuah syarikat yang digunakan untuk menjalankan aktiviti perniagaan. kenderaan. HASIL DAN BELANJA ASET . . . . Aset yang boleh bertukar menjadi wang tunai dalam tempoh yang cepat atau digunakan dalam satu tempoh perakaunan. alatan pejabat. ASET SEMASA . hasil belum diterima. perabot. Contoh ¨C tunai. Aset yang tahan lama dan kekal untuk beberapa tempoh perakaunan. penghutang. ASET BUKAN SEMASA . EKUITI PEMILIK. LIABILITI. Contoh ¨C mesin. Digunakan untuk menjalankan perniagaan dan bukan untuk tujuan jualan semula. . Harta yang senang berubah bentuk dan nilai dalam satu tempoh perakaunan. . premis. belanja terdahulu. lekapan dan lengkapan. stok akhir.

Tanggungan hutang yang perlu dibayar balik dalam tempoh masa yang lebih panjang iaitu lebih daripada satu tahun. Tanggungan hutang yang boleh dijelaskan dalam jangka masa pendek iaitu dalam satu tempoh perakaunan atau setahun. Contoh ¨C pinjaman bank. overdraf bank. Contoh ¨C pemiutang. belanja terakru. . . . gadai janji LIABILITI SEMASA . barang atau perkhidmatan.. hasil terdahulu. Tanggungan hutang perniagaan kepada pihak luar yang perlu dijelaskan dengan wang tunai. LIABILITI LIABILITI BUKAN SEMASA .

Ambilan akan mengurangkan ekuiti pemilik. Keuntungan akan menambahkan ekuiti pemilik. . Contoh. MODAL AWAL + UNTUNG BERSIH / (RUGI BERSIH) ¨C AMBILAN = MODAL AKHIR HASIL Pendapatan yang diterima atau yang akan diterima oleh perniagaan pada suatu tarikh daripada aktiviti jualan barang niaga atau perkhidmatan yang diberikan. jumlah modal yang dilaburkan oleh pemilik dalam perniagaan dan untung yang diperolehi daripada aktiviti perniagaan. . sewa diterima.EKUITI PEMILIK . . Pelaburan pemilik dalam perniagaan. faedah atas . . Pendapatan yang diterima secara tidak langsung / tiada berkaitan daripada aktiviti utama sesuatu perniagaan. Tanggungan perniagaan kepada pemilik. HASIL BUKAN KENDALIAN . . Kerugian akan mengurangkan ekuti pemilik. .

kedai jam ¨C hasil diperolehi daripada hasil jualan jam. Pendapatan yang diterima secara langsung daripada aktiviti utama sesuatu perniagaan.simpanan bank. firma audit ¨C hasil daripada perkhidmatan yang diberi. . klinik. . untung pelupusan aset bukan semasa HASIL KENDALIAN . dividen pelaburan. Contoh.

alat tulis dan sebagainya. belanja faedah pinjaman bank. Belanja yang tidak terlibat secara langsung dalam operasi urus niaga harian.BELANJA 1. . BELANJA BUKAN KENDALIAN . Contoh. Wang yang dibayar atau akan dibayar oleh sesebuah perniagaan. promosi. insurans.gaji pekerja. kecurian dan sebagainya. rugi daripada risiko banjir. sewa kedai. Belanja yang terlibat secara langsung dalam operasi urus niaga harian. 2. rugi jualan aset bukan semasa. kerosakan. BELANJA KENDALIAN . . Contoh. Kos perkhidmatan atau barangan yang digunakan untuk mendapatkan hasil. .

.

PERSAMAAN PERAKAUNAN 1. Tanpa hasil dan belanja ASET = LIABILITI + EKUITI PEMILIK 2. Mengambil kira hasil dan belanja ASET = LIABILITI + (MODAL + HASIL ¨C BELANJA) Sistem Catatan Bergu .

1. Setiap urus niaga mesti melibatkan sekurang-kurangnya dua akaun yang berasing an. 3. 2. Ia adalah satu sistem merekod urus niaga yang tepat dan bersistem. Nama Akaun Debit Kredit Jenis Akaun Debit Kredit Aset Berrtambah Berkurang Liabiliti Berkurang Bertambah Ekuiti Pemilik Berkurang Bertambah Hasil Berkurang Bertambah Belanja . Satu akaun didebitkan dan satu akaun dikreditkan dengan jumlah yang sama.

LIABILITI. EKUITI PEMILIK dan HASIL berbaki Kred it.Bertambah Berkurang TIPS BISTARI!!! ASET dan BELANJA berbaki debit. (BAD LEH) .

5. 1 Dokumen untuk rujukan (tidak perlu dicatat dalam buku perakaunan) 1. 6. 4. 2.* sebagai sumber maklumat perakaunan * memberi maklumat tentang sesuatu urus niaga * dijadikan bukti bagi sesuatu urus niaga * mengingatkan peniaga tentang hutang dalam urus niaga * sebagai rujukan pada masa hadapan DOKUMEN PERNIAGAAN Terbahagi kepada dua jenis iaitu. 3. Surat tanya Sebut harga Katalog Nota pesanan / Pesanan belian Nota serahan Penyata akaun .

1. Baucar 7. Invois 2. Nota debit 4. Bil tunai 8. Resit 5. Borang wang masuk 2 Dokumen sebagai sumber maklumat (perlu dicatat dalam buku perakaunan) . Makluman kredit 10. Makluman debit 9. Cek atau keratan cek 6. Nota kredit 3. Memo 11.

cara pembekalan. Tiada Nota pesanan atau Pesanan belian . syarat penghantaran dan pembayaran. harga barang.DOKUMEN PERNIAGAAN DAN FUNGSINYA Jenis Dokumen Urus niaga Buku Catatan Pertama Surat tanya * Dihantar oleh pembeli kepada penjual untuk mendapatkan maklumat barangbarang yang hendak dibeli. Tiada Katalog * Penjual hantar bersama dengan sebut harga. * Maklumat yang diperlukan. diskaun dan cara pembayaran. * Maklumat yang diberi. Tiada Sebut Harga * Dihantar oleh penjual kepada pembeli sebagai jawapan kepada surat tanya. * Senarai harga bagi semua barang yang dibekalkan oleh penjual. harga barang yang hendak dibeli.

* Jenis barang dan kuantiti sahaja disenaraikan. Tiada Penyata Akaun . Tiada Nota serahan * Dihantar oleh penjual kepada pembeli bersama-sama dengan barang. * Membolehkan pembeli menyemak barangbarang yang dihantar dan sebagai perakuan bahawa barang-barang telah dihantar dengan selamat. * Maklumat yang perlu ada. kuantiti. jenama. Harga barang tidak dinyatakan. harga.* Dihantar oleh pembeli kepada penjual yang mengandungi maklumat tentang barang yang hendak dibeli. syarat serahan. syarat pembayaran dan kadar diskaun. jenis barang.

pulangan.* Dihantar oleh penjual kepada pembeli. * Maklumat terdiri daripada baki hutang pada awal bulan. * Nota makluman dan peringatan kepada penghutang yang dihantar setiap akhir bulan. bayaran dan baki hutang akhir bulan yang perlu dijelaskan. Tiada . jumlah jualan.

bayaran yang dikenakan terlebih daripada harga sepatutnya. * Disediakan dalam tiga salinan. terdapat pulangan barang yang rosak. 2. 4. nama dan alamat pembeli dan penjual. Invois Asal ¨C Jurnal Belian Invois Salinan ¨C Jurnal Jualan Belian aset kredit ¨C Jurnal Am Nota Kredit * Dihantar oleh penjual kepada pembeli untuk memberitahu pembeli bahawa hutangnya akan dikurangkan (akaun dikreditkan) * dihantar disebabkan oleh. Nota Kredit Asal ¨C Jurnal Pulangan Belian Nota Kredit Salinan ¨C Jurnal Pulangan Jualan . 5. salah jenama atau tidak berkualiti. 1. 3. Salinan asal dihantar kepada pembeli dan salinan pendua disimpan oleh penjual Belian barang niaga kredit. jumlah hutang terlebih kerana salah pengiraan. pembeli diberi elaun atau komisen. terdapat pulangan bekas kosong yang telah dikenakan bayaran dalam invois. nombor invois. & K. kuantiti dan harga. jumlah belian. * Maklumat yang ada. tarikh urus niaga. syarat serahan dan bayaran dan K.Invois * Dihantar oleh penjual kepada pembeli apabila penjual membenarkan pembeli membeli barang niaga atau aset secara kredit. di K.

Nota Debit (Invois tambahan) * Dihantar oleh penjual kepada pembeli apabila bayaran yang dikenakan dalam invois terkurang. Bayaran yang dikenakan terkurang 3. Jumlah hutang terkurang (kesilapan pengiraan) 5. Faedah dikenakan ke atas bayaran lewat oleh pembeli 4. 1. Ada ketinggalan catatan dalam invois (kos angkutan) 2. Bayaran tambahan (pertukaran barang) Nota Debit Asal ¨C Jurnal Belian Nota Debit Salinan ¨C Jurnal Jualan . * Akaun pembeli akan didebitkan untuk menambahkan harga pada invois (hutang bertambah). * Digunakan apabila.

.

* Bukti pembayran telah dibuat. * Bukti penerimaan dan pembayaran yang telah dibuat. * Keratan cek digunakan sebagai rujukan dan sumber rekod. Buku Tunai (Kt) ¨C lajur bank Buku Tunai ¨C catatan kontra Baucar * Dokumen dalaman yang disediakan oleh peniaga untuk merekodkan segala jenis pembayaran. Buku Tunai (Kt) / Jurnal Pembayaran Tunai .Resit * Dikeluarkan oleh penjual apabila menerima bayaran daripada pembeli. Resit Asal ¨C Buku Tunai (Kt) / Jurnal Pembayaran Tunai Resit Salinan ¨C Buku Tunai (Dt) / Jurnal Penerimaan Tunai Cek atau keratan cek * Cek digunakan untuk membuat pembayaran.

Buku Tunai (Kt) Makluman Kredit * Satu penyata yang dikeluarkan oleh pihak bank.Bil Tunai / Slip Daftar Tunai * Dikeluarkan oleh penjual kepada pembeli bagi pembayaran untuk belian barang niaga dengan wang tunai atau cek. * Bukti bagi aset yang dibeli secara tunai atau perkhidmatan yang dibuat secara tunai. Bil Tunai Asal ¨C Buku Tunai (Kt) / Jurnal Pembayaran Tunai (Belian Tunai) Bil Tunai Salinan ¨C Buku Tunai (Dt) / Jurnal Penerimaan Tunai (Jualan tunai) Makluman Debit * Satu penyata yang dikeluarkan oleh pihak bank. * Memaklumkan akaun pemilik telah dikreditkan (ditambahkan) dengan satu jumlah tertentu berserta dengan sebab. * Memaklumkan akaun pemilik telah didebitkan (dikurangkan) dengan satu jumlah tertentu berserta dengan sebab. Buku Tunai (Dt) .

Memo * Digunakan untuk merekod pengeluaran barang niaga atau wang untuk kegunaan peribadi atau kegunaan perniagaan atau memasukkan modal tambahan dalam perniagaan. Jurnal Am .

Borang Wang Masuk / Slip Bank * Borang yang dikeluarkan oleh bank untuk merekod urus niaga menyimpan atau mengeluarkan wang oleh pelanggan. * Diberi oleh penjual kepada pembeli dalam bentuk peratus. Buku Tunai ¨C catatan kontra DISKAUN NIAGA Potongan harga ke atas harga senarai atau harga katalog. (belian secara pukal) * Diskaun Niaga = Harga Senarai X Kadar Diskaun * . * Untuk menggalakkan pembeli membeli dengan banyak.

.

Bukan Barang Niaga Contoh Aset Bukan Semasa BUKU TUNAI (BT) . Kt Pemiutang Jualan ABS Invois SALINAN Dt Penghutang. Cek atau Bank . Kt Tunai Ambilan Tunai/Bank Memo Kt Ambilan Belanja Baucer Pembayaran Kt Belanja Bayar tambang hantar barang Baucer Pembayaran Kt Angkutan Keluar Kepada 'KITA' Bil Tunai / Mesin Daftar Tunai Kt Belian Kepada 'SY A' Bil Tunai / Mesin Daftar Tunai Dt Jualan Caj Bank. Dt Diskaun Kegunaan Perniagaan (Kontra) Keratan Cek Dt Tunai.Tunai.a) KENALPASTI DOKUMEN BCP Kata Kunci Dokumen Catatan 1 Menjelaskan Invois (Diskaun RMxxx) Resit Rasmi ASAL Kt Pemiutang.Ambilan untuk Kegunaan Perniagaan JURNAL AM (JA) . Kt Belian c) Derma Memo Dt Derma. Kt Belian b) Sumbangan Memo Dt Sumbangan.Ambilan untuk Kegunaan Sendiri . Kt Diskaun Menjelaskan Invois (Diskaun RMxxx) Resit Rasmi SALINAN Dt Penghutang. Kt Jualan Caj angkutan Nota Debit ASAL Dt Angkutan/Angkutan Masuk. Kt Bank Nama Pemiutang Keratan CekKt Pemiutang Bayar untuk Belanja/ABS Keratan CekKt Belanja/ABS Catatan Kontra Borang Wang Masuk SALINAN Dt Bank. Kt Belian . Kt Pemiutang a) Barang Niaga Memo Dt Ambilan Kt Belian b) ABS Memo Dt Ambilan. Kt ABS a) Promosi Memo Dt Promosi. Buku Cek Makluman Debit Kt Caj Bank/Buku Cek Faedah Makluman Kredit Dt Faedah 2 Catatan Pembukaan Permulaan soalan Dt Aset Kt Liabiliti/EPemilik Belian ABS Invois ASAL Dt Belian.

.

Kt Penghutang c) PINDAH DARI LEJER KE IMBANGAN DUGA# Semua baki akhir setiap lejer dipindahkan ke Imbangan Duga# Imbangan Duga mestilah dijumlahkan bg kedua2 Dt dan Kt LEJER IMBANGAN DUGA Dt Dt Kt Kt !! Tajuk : Imbangan Duga pada ¡¡¡¡¡¡¡. Kt Jualan 7 Dt Pemiutang. * Penulisan tarikh yang lengkap .Dt Belian.cth 01/10/2007* TARIKH. BUTIR & AMAUN betul baru markah diberi Baki akhir / Baki b/b Baki akhir / Baki b/b JURNAL KHAS . Kt Pemiutang 6 .3 JURNAL BELIAN Invois ASAL Butiran : Nama Pemiutang Nota Debit ASAL Butiran : Nama Pemiutang JURNAL JUALAN Invois SALINAN Butiran : Nama Penghutang Nota Debit SALINAN Butiran : Nama Penghutang JURNAL PULANGAN BELIAN Nota Kredit ASAL Butiran : Nama Pemiutang JURNAL PULANGAN JUALAN Nota Kredit SALINAN Butiran : Nama Penghutang b) PINDAH KE LEJER DARI BCPSetiap lejer mesti diimbang dan ditutup.Dt Penghutang. BCP LEJER 1 Dt Kt 2 Kt Dt 3 Dt Dt 4 Kt Kt 5 .Barang Niaga shj BUKU TUNAI BUKU TUNAI JURNAL AM JURNAL AM JURNAL BELIAN JURNAL JUALAN JURNAL PULANGAN BELIAN JURNAL PULANGAN JUALAN . Kt Pulangan Belian 8 Dt Pulangan Jualan.

Jurnal Am dan . JURNAL URUS NIAGA DOKUMEN 1. . o Dapat mengesan kesilapan dengan cepat dan mengelakkan penipuan. JURNAL AM a. Catatan penutupan dan pemindahan bakibaki akaun .BUKU CATATAN PERTAMA ( Buku Subsidiari / Buku Catatan Asal / Buku Harian ) . Jurnal Jualan. Terdiri daripada Jurnal. . Jurnal Khas (Jurnal Belian. Buku Tunai dan Buku Tunai Runcit. Jurnal Pula ngan Belian) o Menunjukkan catatan yang lengkap tentang satu urus niaga mengikut urutan tarik h beserta butir dan keterangan. o Memudahkan membuat rujukan dan memberi panduan catatan pindahan ke lejar. Catatan permulaan perniagaan b. Jurnal Pulangan Jualan. Semua urus niaga dicatatkan terlebih dahulu ke dalam Buku Catatan Pertama sebe lum dipindahkan ke dalam lejar dengan mengikut urutan tarikh urus niaga JURNAL o Terbahagi dua iaitu.

c. Membeli dan menjual aset bukan semasa secara kredit d. Ambilan barang niaga untuk kegunaan peribadi atau perniagaan e. Membawa masuk modal tambahan f. Catatan pelarasan g. Membetulkan kesilapan h. Merekodlan pembubaran perniagaan

Memo

Invois (belian/jualan aset bukan semasa)

Format Jurnal Am JURNAL AM Tarikh Butir Folio Debit Kredit

01/10/2007

Perabot Modal ( Membawa masuk perabot pemilik untuk kegunaan perniagaan )

RM 10,000 RM

10,000

2. JURNAL KHAS ¨C Merekod urus niaga yang kerap berlaku dalam perniagaan JURNAL

URUS NIAGA DOKUMEN a. Jurnal Belian Belian barang niaga secara kredit daripada pembekal Invois Asal Nota Debit Asal b. Jurnal Jualan Jualan barang niaga secara kredit kepada pelanggan Invois Salinan Nota Debit Salinan c. Jurnal Pulangan Belian Merekodkan pulangan barang niaga kepada pembekal Nota Kredit Asal d. Jurnal Pulangan Jualan Merekodkan pulangan barang niaga daripada pelanggan Nota Kredit Salinan

Format Jurnal Khas JURNAL BELIAN Tarikh Butir Folio No. Dokumen

Jumlah

02/05/2007 22/05/2007 31/05/2007

Syarikat Selamba Yassin Pembekal Yusri Erra Akaun Belian

Dt

SY001 E0025 RM 5,000 4,000 9,000

JURNAL JUALAN Tarikh Butir Folio No.000 JURNAL PULANGAN JUALAN Tarikh .000 4. Dokumen Jumlah 02/10/2007 25/10/2007 30/10/2007 Perniagaan Adam Kedai Nur Farah Akaun Jualan Kt 0011 0012 RM 6.000 10.

Butir Folio No. Dokumen Jumlah 12/05/2007 26/05/2007 31/05/2007 Syarikat Selamba Yassin Pembekal Yusri Erra Akaun Pulangan Jualan Dt N5001 Y0202 RM 1.500 JURNAL PULANGAN BELIAN Tarikh Butir Folio .500 1.000 2.

. Mudah membuat rujukan bagi Akaun Tunai dan Akaun Bank. .500 1.200 2. . . Peniaga lebih mudah dalam mengawal tunai perniagaannya.No. Kebaikan Buku Tunai. Catatan dalam lejar dapat dikurangkan. Dokumen Jumlah 06/10/2007 28/10/2007 30/10/2007 Perniagaan Adam Kedai Nur Farah Akaun Pulangan Belian Kt NK1100 NK1101 RM 1.700 BUKU TUNAI . Dikenali juga sebagai Buku Lejar Gabungan Akaun Tunai dan Akaun Bank Merekod semua urus niaga tunai termasuk penerimaan dan pembayaran secara cek.

.

lajur bank dan lajur diskaun d i sebelah kredit dan debit. Debit lajur tunai Semua penerimaan wang tunai Debit lajur bank Semua penerimaan yang dibankkan Debit lajur diskaun Semua diskaun diberi Kredit lajur tunai Semua pembayaran dengan wang tunai Kredit lajur bank Semua pembayaran dengan cek Kredit lejur diskaun Semua diskaun diterima . . Lajur diskaun tidak perlu diimbangkan tetapi dijumlahkan sahaja dan jumlah dis kaun ini akan diposkan ke lejar dalam Akaun Diskaun berkenaan. Lajur tunai dan bank perlu diimbangkan pada akhir suatu tempoh. BUKU TUNAI Tarikh Butir Fol Diskaun Tunai Bank . Mengandungi tiga lajur utama iaitu lajur tunai.Buku Tunai Tiga Lajur . Format Buku Tunai Tiga Lajur. .

1. . Catatan pemindahan wang tunai dari pejabat ke bank atau dari bank ke pejabat. Melibatkan catatan dalam lajur tunai dan lajur bank Buku Tunai yang sama iaitu satu akaun didebitkan dan satu lagi akaun dikreditkan. Dua keadaan.Tarikh Butir Fol Diskaun Tunai Bank Catatan Kontra . Pindahan wang tunai dari bank ke pejabat . Dt lajur bank. Kt lajur tunai 2. . Pindahan wang tunai dari pejabat ke bank . Dokumen perniagaan ¨C Borang Wang Masuk .

Kt lajur bank . . Dt lajur tunai. Dokumen perniagaan ¨C Keratan Cek .. Tanda ( ¡Ì ) atau ( K ) perlu ditunjukkan di lajur folio Buku Tunai.

Buku Tunai sebagai Jurnal 1. Sama seperti bahagian debit Buku Tunai . JURNAL PENERIMAAN TUNAI Tarikh Butir No. Jurnal Penerimaan Tunai . Resit Akaun Dikredit Folio Bank (Dt) Diskaun Diberi (Dt) Penghutang (Kt) Jualan (Kt) Lainlain Akaun (Kt) . Format. Merekod semua penerimaan tunai dan cek oleh perniagaan .

Format. Cek Akaun Didebit Folio Bank (Kt) Diskaun Diterima (Kt) Pemiutang (Dt) Belian (Dt) Lainlain Akaun (Dt) . Sama seperti bahagian kredit Buku Tunai .2. JURNAL PEMBAYARAN TUNAI Tarikh Butir No. Jurnal Pembayaran Tunai . Merekod segala pembayaran oleh perniagaan .

.

Kegunaan BTR . Baucer Pembayaran Kt BUKU TUNAI RUNCIT BUKU TUNAI RUNCIT . ketua juruwang akan membayar semula jumlah yang dibelanjakan oleh juruwang runcit. Membolehkan pembahagian tugas3. Membayar belanja yang kecil2. Analisis Bayaran Penerimaan Dt Tarikh Butir Fol No. * Potong nilai amaun yang melebihi RM50. M engelakkan daripada banyak catatan Alat tulis Tambang Pos Pelbagai RMRMRMRMRMRMSISTEM PANJARKetua juruwang akan memberikan sejumlah wang tertentu u ntuk membiayai semua perbelanjaan runcitbagi satu tempoh tertentu dan pada akhir tempoh.1.

Akaun berbentuk T .Mencatat tarikh urus niaga Lajur butir ¨C mencatat nama akaun Lajur folio ¨C mencatat nombor rujukan Buku Catatan Pertama (mengesan catatan dala m akaun) Lajur jumlah ¨C mencatat nilai wang sesuatu urus niaga . Debit Nama Akaun Kredit Tarikh Butir Folio Jumlah Tarikh Butir Folio Jumlah RM RM Lajur tarikh . .LEJAR . Buku akaun yang digunakan untuk merekodkan urus niaga perniagaan.

pemiutang. Folio .Cara merekod urus niaga adalah berasaskan prinsip catatan bergu. Akaun Perorangan ¨C penghutang. Mengimbang akaun ¨C mencari perbezaan di antara jumlah debit dan jumlah kredit d alam akaun. Akaun Bukan Perorangan ¨C akaun nyata (akaun aset) dan akaun nominal (akaun has il dan belanja). . . 1. . Diisi jika pengeposan telah dilakukan iaitu memindahkan catatan dam Buku Catat . Akaun terbahagi dua iaitu. b. Untuk mengetahui baki setiap akaun di akhir suatu tempoh. memulakan akaun hasil dan belanja dengan baki sifar pada suatu tempoh perakau nan. mengemaskini Akaun Modal. . Rujukan untuk mengesan sumber catatan pertama atau pasangan catatan bergu ¨C ruj ukan muka surat akaun dalam Buku Catatan Pertama dan lejar. . Mengimbang dan Menutup Akaun . a. hasil menambahkan ekuiti pemilik dan belanja mengurangkan ekuiti pemilik. ambilan dan modal 2. Tujuan menutup akaun untuk . Mengurangkan kesilapan merekod atau terlupa melengkapkan catatan bergu. Menutup akaun hasil dan belanja dengan memindahkannya ke Akaun Perdagangan ata u Akaun Untung Rugi.

.an Pertama ke lejar.

. Lejar Am meliputi : (a) Akaun Nominal (akaun hasil dan belanja) (b) Akaun Nyata (akaun aset semasa dan aset bukan semasa) (c) Akaun penghutang dan pemiutang aset bukan semasa (akaun kawalan penghutang dan akaun kawalan pemiutang) (d) Akaun Modal (e) Akaun Ambilan . mengurangkan bilangan akaun dalam lejar yang terlalu banyak dalam lejar . meningkatkan kecekapan dan mengurangkan kesilapan merekod.Pembahagian Lejar . c. Tujuan a. Dapat jar sahaja. Dapat e. Mudah d. Dua bahagian iaitu Lejar am dan Lejar subsidiari. Dapat b. Lejar Subsidiari (lejar kecil) meliputi : (a) Lejar Belian / Lejar Pemiutang (b) Lejar Jualan / Lejar Penghutang . Dapat am. menjalankan pengkhususan dan pembahagian kerja menugaskan seorang eksekutif akaun untuk mengendalikan satu bahagian le untuk menguruskan pengurusan dan pengawalan. pembahagian lejar.

.

lejar s ubsidiari dan Buku Tunai pada suatu tempoh tertentu. Menyemak ketepatan kemasukan catatan bergu Menguji ketepatan pengiraan Memudahkan penyediaan Akaun Perdagangan. o o o Fungsi Imbangan Duga untuk. Merupakan satu senarai baki-baki akaun yang diambil daripada lejar am. Akaun Untung Rugi dan Kunci Kira-kira . . .IMBANGAN DUGA . (Imbangan Duga yang seimbang tidak bererti semua catatan dalam lejar betul keran a mungkin terdapat beberapa kesilapan yang ketara atau tidak ketara dalam Imbangan Duga tersebut) PENYEDIAAN IMBANGAN DUGA Penyediaan Imbangan Duga dalam Bentuk Lajur Nama Perniagaan . Mempunyai batasan atau had. Jumlah di sebelah debit mesti sama dengan jumlah di sebelah kredit.

... Butir Debit Kredit Akaun Aset Akaun Belanja Akaun Modal Akaun Liabiliti Akaun Hasil RM XX XX XXX RM XX XX XX XXX ................Imbangan Duga pada .........

.

PENUTUPAN AKAUN & PENYEDIAAN PENYATA KEWANGAN PERAKAUNAN ASAS TUNAI VS PERAKAUNAN ASAS AKRUAN Perakaunan Asas Tunai Perakaunan Asas Akruan Untung dikira dengan mencari perbezaan antara tunai yang diterima sebagai hasil dan tunai yang dibayar sebagai belanja bagi suatu tempoh perakaunan. Untung dikira dengan membuat pemadanan hasil bagi tempoh perakaunan tertentu kepada belanja yang terlibat. Perniagaan kecil-kecilan dan perniagaan perkhidmatan Firma besar (urus niaga secara kredit) Hasil Diterima ¨C Belanja Dibayar = Untung Hasil sepatutnya ¨C Belanja terlibat = Untung PELARASAN PADA TARIKH IMBANGAN .

1. 6. 3. 2. Belanja Terakru dan Belanja Terdahulu Hasil Terakru dan Hasil Terdahulu Hutang Lapuk Hutang Lapuk Terpulih Peruntukan Hutang Ragu Susut Nilai dan Peruntukan Susut Nilai Menilai Stok Akhir Stok Bekalan . 7. 5. 8. 4.

1 BELANJA TERAKRU & BELANJA TERDAHULU Butiran Catatan Jurnal Penyata Pendapatan Kunci Kira-Kira Belanja Terakru (Belanja yang dilakukan dalam tempoh perakaunan semasa tetapi belum dijelaskan dalam tempoh tersebut) Dt Belanja Kt Belanja Terakru Tambah Liabiliti Semasa Belanja Terdahulu (Perbelanjaan bagi tempoh perakaunan yang akan datang tetapi dijelaskan pembayarannya dalam tempoh perakaunan semasa) Dt Belanja Terdahulu Dt Belanja Tolak Aset Semasa 2 HASIL TERAKRU & HASIL TERDAHULU .

Butiran Catatan Jurnal Penyata Pendapatan Kunci Kira-Kira Hasil Terakru (Hasil yang diperolehi bagi sesuatu tempoh tetapi hasil tersebut belum diterima) Dt Hasil Terakru Kt Hasil Tambah Aset Semasa Hasil Terdahulu ( Hasil yang diperolehi bagi tempoh perakaunan yang akan datang tetapi telah diterima dalam tempoh perakaunan semasa) Dt Hasil Kt Hasil Terdahulu Tolak Liabiliti Semasa TIPS BISTARI!!! Butiran HASIL TERAKRU HASIL TERDAHULU BELANJA TERAKRU TAMBAH ( PP ) .

LIABILITI SEMASA ( KKK ) BELANJA TERDAHULU ASET SEMASA ( KKK) TOLAK ( PP ) .

Hutang lapuk ditolak daripada jumlah penghutang dan dihapuskan sebagai kerugian. Dianggap sebagai BELANJA. Hutang yang pasti tidak dapat dikutip daripada penghutang. . Penghutang tidak mampu membayar hutangnya b. Dt Hutang Lapuk Kt Penghutang Belanja Penghutang Bersih = Penghutang tolak Hutang Lapuk .3 HUTANG LAPUK Butiran Catatan Jurnal Penyata Pendapatan Kunci KiraKira . Penghutang meninggal dunia c. Penghutang diisytiharkan muflis . Disebabkan oleh: a. Penghutang tidak dapat dikesan / menghilangkan diri d. .

. Dt Akaun Tunai/Bank . Kt Akaun Hutang Lapuk Terpulih o Hutang lapuk dibayar balik / penerimaan tunai. Dt Akaun Penghutang . . Kt Akaun Penghutang o Pindahkan Akaun Hutang Lapuk Terpulih ke Akaun Untung Rugi. o Membuka semula Akaun Penghutang dan Akaun Hutang Lapuk Terpulih . Dt Akaun Hutang Lapuk Terpulih . Dianggap sebagai HASIL. . Seorang penghutang yang hutangnya telah dihapuskan sebagai hutang lapuk tibatiba membayar balik hutangnya.HUTANG LAPUK TERPULIH 4 Butiran Catatan Jurnal Penyata Pendapatan Kunci KiraKira . Kt Akaun Untung Rugi Hasil .

Kesan ke atas nilai Penghutang (Bergantung kpd situasi yang diwujudkan) .

5 PERUNTUKAN HUTANG RAGU Butiran Catatan Jurnal Penyata Pendapatan Kunci Kira-Kira . (belanja) . . Kadar peruntukan / peratus peruntukan hutang ragu berbeza-beza mengikut tempoh hutang. Semakin panjang tempoh hutang. Tujuan untuk. o Peruntukan Hutang Ragu diwujudkan buat kali pertama . Peruntukan Hutang Ragu = Kadar peruntukan x Penghutang Bersih . Satu anggaran jumlah hutang yang tidak dapat dikutip. o Memadankan hasil dengan belanja perniagaan o Menampung satu kerugian perniagaan dalam bentuk hutang lapuk . . Penentuan sama ada pertambahan atau pengurangan dalam Peruntukan Hutang Ragu dalam tempoh semasa perlu dibuat perbandingan di antara tahun semasa dengan tahun sebelumnya. Dt Akaun Untung Rugi . semakin tinggi peratus peruntukan hutang ragu.

Dt Akaun Untung Rugi .Kt Akaun Peruntukan Hutang Ragu o Menambahkan Peruntukan Hutang Ragu yang sudah diwujudkan (Pertambahan Peruntukan Hutang Ragu ¨C belanja) . Kt Akaun Untung Rugi Belanja . Kt Akaun Peruntukan Hutang Ragu o Mengurangkan Peruntukan Hutang Ragu yang sudah diwujudkan (Pengurangan Peruntukan Hutang Ragu ¨C Hasil) . Dt Akaun Peruntukan Hutang Ragu .

Belanja Hasil Mengurangkan Penghutang ASET SEMASA Penghutang Tolak Penghutang Hutang Ragu .

Kaedah Baki Berkurangan Butiran Catatan Jurnal Penyata Pendapatan Kunci Kira-Kira KAEDAH 1 a. . Usia guna yang pendek akibat faktor masa ¨C hak cipta . lusuh atau buruk b. a. Sesuai untuk mengira aset bukan semasa yang bernilai rendah seperti alat-alat kecil. Peruntukan Susut Nilai (Susut Nilai Terkumpul) ¨C jumlah susut nilai terkumpul p ada akhir setiap tahun perakaunan. Kaedah Penilaian Semula 2. Kaedah Garis Lurus / Ansuran Tetap 3. (mengurangkan aset) . Susut nilai ¨C pengurangan nilai aset bukan semasa. Aset bukan semasa dinilai semula pada setiap akhir tempoh perakaunan. Sebab aset bukan semasa mengalami susut nilai. Dt Belanja . Keusangan ¨C tidak dapat digunakan akibat daripada perubahan teknologi d. Kaedah Penilaian Semula . 1. (belanja) . Jumlah susut nilai dihitung dengan membandingkan nilai aset bukan semasa pada awal tempoh dengan pada akhir tempoh perakaunan. . Kesusutan ¨C penggunaan yang berterusan c. Belanja susut nilai yang tid ak dibayar dengan wang tetapi ditolak daripada kos aset bukan semasa berkenaan. Kemerosotan fizikal ¨C pudar. Susut Nilai = Nilai Aset Bukan Semasa awal ¨C Nilai Aset Bukan Semasa Akhir .SUSUT NILAI & PERUNTUKAN SUSUT NILAI 6 . 3 kaedah pengiraaan susut nilai.

Susut Nilai ABS Kt Peruntukan Susut Nilai ABS BELANJA Belanja Susut Nilai ABS ASET BUKAN SEMASA ABS Tolak PERUNTUKAN SUSUT NILAI ABS .

Dt Belanja Susut Nilai ABS Kt Peruntukan . (nilai bakian) KAEDAH 3 c. Susut nilai aset dikira pada kadar yang sama atau tetap sehingga akhir tempoh penggunaan aset berkenaan.Butiran Catatan Jurnal Penyata Pendapatan Kunci Kira-Kira KAEDAH 2 b. Dikira berdasarkan satu kadar yang tetap ke atas nilai buku aset pada awal tempoh perakaunan . Susut Nilai = Kos Asal x Kadar Susut Nilai Tahunan . Kaedah Baki Berkurangan . Nilai skrap ¨C nilai yang dijangka akan diperolehi setelah tamat usia guna aset tersebut. Susut Nilai = Kadar Susut Nilai x (Kos Asal ¨C Susut Nilai Terkumpul) . Susut Nilai = Kos Asal ¨C Nilai Skrap Usia Guna . Kaedah Garis Lurus/Ansuran Tetap . Jumlah susut nilai setiap tahun akan berkurang kerana susut nilai terkumpul semakin bertambah dan menyebabkan nilai buku aset semakin berkurangan. .

Harga jualan melebihi nilai buku = untung atas pelupusan ¨C dikreditkan dalam A kaun Untung Rugi (hasil). Nilai buku melebihi harga jualan = rugi atas pelupusan ¨C didebitkan dalam Akau . a. Cara merekod. Dt Akaun Susut Nilai Aset . d. .Susut Nilai ABS Dt Belanja Susut Nilai ABS Kt Peruntukan Susut Nilai ABS BELANJA Belanja Susut Nilai ABS BELANJA Belanja Susut Nilai ABS ASET BUKAN SEMASA ABS Tolak PERUNTUKAN SUSUT NILAI ABS ASET BUKAN SEMASA ABS Tolak PERUNTUKAN SUSUT NILAI ABS . b. Pelupusan Aset Bukan Semasa (penjualan aset bukan semasa) a. Kt Akaun Susut Nilai Aset c. Dt Akaun Untung Rugi . Dalam Kunci Kira-kira Peruntukan Susut Nilai akan ditolak daripada kos asal a set tetap. Kt Akaun Peruntukan Susut Nilai Aset b. Akaun Susut Nilai dan Akaun Peruntukan Susut Nilai disediakan secara berasing an bagi setiap aset.

.n Untung Rugi (belanja).

Bekalan alat tulis. . benang. Bayaran yang sudah dibuat untuk barang yang belum habis digunakan pada tarikh imbangan dianggap sebagai belanja terdahulu (aset semasa) . Contoh.MENILAI STOK AKHIR 7 . STOK BEKALAN 8 . . Stok yang tidak habis digunakan pada tarikh imbangan. jarum dan butang Alat solek dan syampu . pen. kertas. . . dakwat Kain. Pilih nilai yang Terendah Antara harga Kos Atau harga Pasaran (TAKAP).

.

RMRMRMJualanXXtolak Pulangan JualanXXJualan BersihXXXTOLAK KOS JUALANStok AwalXX BelianXXtolak Pulangan BelianXXBelian BersihXXAngkutan MasukXXDuti ImportXXInsur ans BelianXXUpah atas BelianXXKos BelianXXKos Barang Untuk DijualXXtolak Stok Ak hirXXKOS BARANG DIJUAL / KOS JUALANXXXUNTUNG KASARXXXXTAMBAH HASILDiskaun Diteri maXXKomisen DiterimaXXSewa DiterimaXXFaedah Diterima / Faedah atas SimpananXXHut ang Lapok TerpulihXXUntung atas Pelupusan AsetXXPengurangan Peruntukan Hutang Ra guXXXXXXXXXTOLAK BELANJAGajiXXSewa DibayarXXDiskaun DiberiXXInsuransXXIklanXXKom isen DiberiXXNAMA PERNIAGAANPENYATA PENDAPATAN BAGI TAHUN BERAKHIR ¡¡¡¡¡¡ BENTUK PENYATA .

Faedah Dibayar / Faedah atas pinjamanXXBelanja UtilitiXXAngkutan KeluarXXHutang LapokXXLesenXXCukai PintuXXRugi atas Pelupusan AsetXXBelanja PembaikanXXBelanja PencucianXXBelanja Susut NilaiXXPertambahan Peruntukan Hutang RaguXXXXXUNTUNG BE RSIH @ RUGI BERSIHXXXXX .

Tunai & lain2) . Bank. Penghutang.RMRMRMASET BUKAN SEMASAPerabotXXKenderaanXXtolak Peruntukan Susut Nilai Kenderaa nXXPremisXXLekapan dan Lengkapan/KelengkapanXXXXXXASET SEMASAStokXXPenghutangXXt olak Peruntukan Hutang RaguXXXXBankTunaiXXHasil TerakruXXBelanja TerdahuluXXXXXT OLAK LIABILITI SEMASAPemiutangXXOverdraf BankXXBelanja TerakruXXHasil TerdahuluX XXXXMODAL KERJAXXXXXXXXXEKUITI PEMILIKModal awalXXtambah Modal TambahanXXtambah Untung Bersih @ tolak Rugi BersihXXXXXTolak AmbilanXXModal akhirXXXLIABILITI BUK AN SEMASAPinjaman BankXXPinjaman BercagarXXGadai Janji/Pajak GadaiXXXXXXXXXXNAMA PERNIAGAANKUNCI KIRA-KIRA PADA ¡¡¡¡¡¡¡¡¡ Aset Semasa Liabiliti SemasaSusunan AS :SPBT (Stok.

Dt KtDt KtDt KtDt KtDt KtRMRMRMRMRMRMRMRMRMRMModal pada 1hbXXXXXXPerabotXXXXXXKe nderaanXXXXXXPeruntukan Susut Nilai KenderaanXXXXXXXXPremisXXXXXXLekapan dan Len gkapan/KelengkapanXXXXXXTunaiXXXXXXBankXXXXXXPenghutangXXXXXXPeruntukan Hutang R aguXXXXXXStok pada 1hbXXXXXXJualanXXXXXXPulangan JualanXXXXXXBelianXXXXXXPulanga n BelianXXXXXXPemiutangXXXXXXOverdraf BankXXXXXXPinjaman BankXXXXXXPinjaman Berc agarXXXXXXGadai Janji/Pajak GadaiXXXXAngkutan MasukXXXXXXDuti ImportXXXXXXInsura ns BelianXXXXXXUpah atas BelianXXXXXXDiskaun DiterimaXXXXXXKomisen DiterimaXXXXX XXXSewa DiterimaXXXXXXXXFaedah DiterimaXXXXXXHutang Lapok TerpulihXXXXXXPeruntuk an Hutang RaguXXXXXXXXPeruntukan Hutang RaguXXXXXXXXGajiXXXXXXXXSewa DibayarXXXX XXDiskaun DiberiXXXXXXInsuransXXXXXXIklanXXXXXXXXKomisen DiberiXXXXXXFaedah Diba yarXXXXXXBelanja UtilitiXXXXXXAngkutan KeluarXXXXXXHutang LapokXXXXXXXXXXXXHasil Terakru (Sewa Terakru)XXXXXXBelanja Terdahulu (Gaji Terdahulu)XXXXXXBelanja Ter akru (Iklan Terakru)XXXXXXHasil Terdahulu (Komisen Terdahulu)XXXXXXBelanja Susut Nilai KenderaanXXXXXXPertambahan Peruntukan Hutang RaguXXXXXXPengurangan Perunt ukan Hutang RaguXXXXXXXXXXXXXXXXXXStok pada 30hbXXXXXXXXXXXXXXXXUNTUNG BERSIH XX XXXX@ RUGI BERSIHXXXXXXXXXXXXXXXXXXXXNAMA PERNIAGAANLEMBARAN KERJA BAGI TAHUN BE RAKHIR ¡¡¡¡¡¡¡¡¡¡ BENTUK LEMBARAN KERJA IMBANGAN DUGA PELARASAN IMBANGAN DUGA TERSELARAS PENYATA PENDAPATAN KUNCI KIRA-KIRA BUTIR .

RMRMRMJualanXXtolak Pulangan JualanXXJualan BersihXXXTOLAK KOS JUALANStok AwalXX BelianXXtolak Pulangan BelianXXBelian BersihXXAngkutan MasukXXDuti ImportXXInsur ans BelianXXUpah atas BelianXXKos BelianXXKos Barang Untuk DijualXXtolak Stok Ak hirXXKOS BARANG DIJUAL / KOS JUALANXXXUNTUNG KASARXXXXTAMBAH HASILDiskaun Diteri maXXKomisen DiterimaXXSewa DiterimaXXFaedah DiterimaXXHutang Lapok TerpulihXXPen gurangan Peruntukan Hutang RaguXXXXXXXXXTOLAK BELANJAGajiXXSewa DibayarXXDiskaun DiberiXXInsuransXXIklanXXKomisen DiberiXXFaedah Dibayar / Faedah atas pinjamanX XBelanja UtilitiXXPENYATA PENDAPATAN PERKONGSIAN A & B BAGI TAHUN BERAKHIR ¡¡¡¡¡¡¡¡ PENYATA PENDAPATAN PERKONGSIAN .

Angkutan KeluarXXHutang LapokXXBelanja Susut NilaiXXPertambahan Peruntukan Hutan g RaguXXXXXUNTUNG BERSIH @ RUGI BERSIHXXXXXTAMBAHFaedah atas AmbilanPekongsi AXX Pekongsi BXXXXXXXTOLAKFaedah atas ModalPekongsi AXXPekongsi BXXXXGaji PekongsiPe kongsi AXXPekongsi BXXXXXXXXXXXKONGSI UNTUNG @ KONGSI RUGIPekongsi AXXXPekongsi BXXXXXXX .

RMRMRMASET BUKAN SEMASAPerabotXXKenderaanXXtolak Peruntukan Susut Nilai Kenderaa nXXPremisXXLekapan dan Lengkapan/KelengkapanXXXXXXASET SEMASATunaiXXBankXXPenghu tangXXtolak Peruntukan Hutang RaguXXXXStokXXHasil TerakruXXBelanja TerdahuluXXXX XTOLAK LIABILITI SEMASAPemiutangXXOverdraf BankXXBelanja TerakruXXHasil Terdahul uXXXXXMODAL KERJAXXXXXXXXXEKUITI PEMILIKAkaun ModalPekongsi AXXPekongsi BXXXXAka un SemasaPekongsi AXXPekongsi BXXXXXXXLIABILITI BUKAN SEMASAPinjaman BankXXPinja man BercagarXXGadai Janji/Pajak GadaiXXXXXXXXXXKUNCI KIRA-KIRA PADA ¡¡¡¡¡¡¡¡¡ .