P. 1
Nota Ringkas Lengkap Bm Stpm

Nota Ringkas Lengkap Bm Stpm

5.0

|Views: 19,532|Likes:
Published by naiemzh

More info:

Published by: naiemzh on Oct 07, 2011
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOCX, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

10/22/2015

pdf

text

original

SEJARAH DAN PERKEMBANGAN BAHASA MELAYU

Asal Usul Bahasa Melayu
Asal usul perkataan Melayu masih belum dapat disahkan oleh sejarawan. Bagaimanapun terdapat beberapa bukti sejarah yang cuba mengaitkan asal-usul bahasa Melayu, seperti mana berikut: 1. Catatan orang China yang menyatakan bahawa sebuah kerajaan Mo-lo-yeu mempersembahkan hasil bumi kepada raja China sekitar 644-645 Masihi. Dikatakan orang Mo-lo-yeu mengirimkan Utusan ke negara China untuk mempersembahkan hasil-hasil bumi kepada raja China. 2. Ada yang mempercayai kerajaan Mo-lo-yeu berpusat di daerah Jambi, Sumatera , daripada sebatang sungai yang deras alirannya, iitu Sungai Melayu. 3. Satu lagi catatan orang China ialah catatan rahib Buddha bernama I-Tsing yang menggunakan kata malo-yu tentang dua buah kerajaan yang dilawatinya sekitar 675 Masihi. 4. Dalam bahasa Jawa Kuno, perkataan ``Mlayu'' bermaksud berlari atau mengembara. Hal ini boleh dipadankan dengan orang Indo-Melayu (Austonesia) yang bergerak dari Yunan. Asal Usul Bangsa Melayu Dipercayai berasal daripada golongan Austronesia di Yunan. Kumpulan pertama dikenali sebagai Melayu Proto. Berpindah ke Asia Tenggara pada Zaman Batu Baru (2500 Sebelum Masihi) Keturunannya Orang Asli di Semenanjung Malaysia, Dayak di Sarawak dan Batak di Sumatera. Kumpulan kedua dikenali sebagai Melayu Deutro Berpindah ke Asia Tenggara pada Zaman Logam kira-kira 1500 Sebelum Massihi. Keturunannya orang Melayu di Malaysia Dikatakan lebih bijak dan dan mahir daripada Melayu Proto. Bijak dalam bidang astronomi, pelayaran dan bercucuk tanam. Bilangan lebih banyak daripada Melayu Proto. Menduduki kawasan pantai dan lembah di Asia Tenggara.

Orang ini, kumpulan pertama dan kedua, dikenali sebagai Austronesia. Bahasa-bahasa yang terdapat di Nusantara sekarang berpunca daripada bahasa Austronesia ini.

Nik Safiah Karim menerangkan bahawa bahasa Austronesia ialah satu rumpun bahasa dalam filum bahasa Austris bersama-sama dengan rumpun bahasa Austroasia dan Tibet-China (rujuk carta alir di atas). Bahasa Melayu termasuk dalam bahasa-bahasa Golongan Sumatera bersama-sama dengan bahasa-bahasa Acheh, Batak, Minangkabau, Nias, Lampung dan Orang Laut.

Perkembangan Bahasa Melayu Ahli bahasa membahagikan perkembangan bahasa Melayu kepada tiga tahap utama iaitu:

  

Bahasa Melayu Kuno, Bahasa Melayu Klasik dan Bahasa Melayu Moden. Bahasa Melayu Kuno Merupakan keluarga bahasa Nusantara Kegemilangannya dari abad ke-7 hingga abad ke-13 pada zaman kerajaan Sriwijaya, sebagai lingua franca dan bahasa pentadbiran. Penuturnya di Semenanjung, Kepulauan Riau dan Sumatera. Ia menjadi lingua franca dan sebagai bahasa pentadbiran kerana:

  

Bersifat sederhana dan mudah menerima pengaruh luar. Tidak terikat kepada perbezaan susun lapis masyarakat Mempunyai sistem yang lebih mudah berbanding dengan bahasa Jawa. Banyak dipengaruhi oleh sistem bahasa Sanskrit. Bahasa Sanskrit kemudian dikenal pasti menyumbang kepada pengkayaan kosa kata dan ciri-ciri keilmuaan (kesarjanaan) Bahasa Melayu. Bahasa Melayu mudah dipengaruhi Sanskrit kerana:

  

Pengaruh agama Hindu Bahasa Sanskrit terletak dalam kelas bangsawan, dan dikatakan mempunyai hierarki yang tinggi. Sifat bahasa Melayu yang mudah dilentur mengikut keadaan dan keperluan. Bahasa Melayu kuno pada batu-batu bersurat abad ke-7 yang ditulis dengan huruf Pallawa:

   

Batu bersurat di Kedukan Bukit, Palembang (683 M) Batu bersurat di Talang Ruwo, dekat Palembang (684 M) Batu bersurat di Kota Kampur, Pulau Bangka (686 M) Batu bersurat di Karang Brahi, Meringin, daerah Hulu Jambi (686 M) Bahasa Melayu kuno pada batu bersurat di Gandasuli, Jawa Tengah (832 M) ditulis dalam huruf Nagiri. Ciri-ciri bahasa Melayu kuno:

   

Penuh dengan kata-kata pinjaman Sanskrit Susunan ayat bersifat Melayu Bunyi b ialah w dalam Melayu kuno (Contoh: bulan - wulan) bunyi e pepet tidak wujud (Contoh dengan - dngan atau dangan)

Bahasa Melayu Klasik Kegemilangannya boleh dibahagikan kepada tiga zaman penting:    Zaman kerajaan Melaka Zaman kerajaab Acheh Zaman kerajaan Johor-Riau Antara tokoh-tokoh penulis yang penting ialah Hamzah Fansuri. Terengganu (1303-1387)   ditulis dalam tulisan Jawi membuktikan tulisan Arab telah telah digunakan dalam bahasa Melayu pada abad itu. Selepas itu. ph. Terdapat tiga batu bersurat yang penting: a.    Awalan ber.ialah mar. batu bersurat di Kuala Berang.ialah ni.dalam bahasa Melayu kuno (Contoh: diperbuat -niparwuat) Ada bunyi konsonan yang diaspirasikan seperti bh. Syamsuddin al-Sumaterani. struktur ayat dan tulisan. th. Batu bersurat di Minye Tujuh. Ketiga-tiga batu bersurat ini merupakan bukti catatan terakhir perkembangan bahasa Melayu kerana selepas abad ke-14. h(Contoh: sukhatshitta) Huruf h hilang dalam bahasa moden (Contoh: semua-samuha. Acheh (1380)   masih memakai abjad India buat pertama kalinya terdapat penggunaan kata-kata Arab seperti kalimat nabi.dalam Melayu kuno (contoh: berlepas-marlapas) Awalan di. b. dh. Minangkabau (1356)    ditulis dalam huruf India mengandungi prosa melayu kuno dan beberapa baris sajakm Sanskrit. Allah dan rahmat c. . saya:sahaya) Peralihan Bahasa Melayu Kuno Ke Bahasa Melayu Klasik Peralihan ini dikaitkan dengan pengaruh agama Islam yang semakin mantap di Asia Tenggara pada abad ke13. batu bersurat di Pagar Ruyung. muncul kesusasteraan Melayu dalam bentuk tulisan. kh. bahasanya berbeza sedikit daripada bahasa batu bersurat abad ke-7. Syeikh Nuruddin al-Raniri dan Abdul Rauf al-Singkel. bahasa Melayu mengalami banyak perubahan dari segi kosa kata.

Ciri-ciri bahasa klasik:        ayat: panjang. . Sebelum penjajahan Beritish. dan bahasa pengantar di pusat pendidikan Islam. sahaya. Perkataan asing sesuai dan kelihatan lebih bergaya berbanding bahasa Melayu sedia ada yang mungkin sudah lapuk. Akta Bahasa Kebangsaan 1963/1967 menetapkan bahasa Melayu sebagai bahasa rasmi negara. adapun. atau kerana sikap mengaggungkan bahasa asing . masyghul (bersedih) banyak menggunakan perdu perkataan (kata pangkal ayat): sebermula. Terdapat unsur-unsur asing dalam bahasa Melayu. alkisah. Laporan Razak 1956 mencadangkan bahasa Melayu sebagai pengantar dalam sistem pendidikan negara. d. hatta. British merubah dasar menjadikan bahasa Inggeris sebagai pengantar dalam sistem pendidikan. berfungsi sebagai bahasa perantaraan. perkara (fenomena) b. Semasa Malaysia mencapai kemerdekaan. pentadbiran. Tiada perkataan dalam bahasa Melayu dan keperluan memebrikan nama am atau khsusu kepada benda. Selepas Perang Dunia Kedua. c. ayat songsang banyak menggunakan partikel ``pun'' dan `'lah'' Bahasa Melayu Moden Bermula pada abad ke-19. Kegemaran menggunakan bahasa asing. berbelit-belit. a. bahasa Melayu mencapai kedudukan yang tinggi. Perlembagaan Persekutuan Perkara 152 menetapkan bahasa Melayu sebagai bahasa kebangsaan.Misalnya matematik menggantikan ilmu hisab. Perkataan bahasa melayu belum ada yang dapat menepati maksud semantik bahasa asing. berulang. banyak ayat pasif menggunakan bahasa istana kosa kata klasik: ratna mutu manikam. Hasil karangan Munsyi Abdullah dianggap sebagai permulaan zaman bahasa Melayu moden. Unsur-unsur Asing Dalam Bahasa Melayu Peminjaman usur-unsur bahasa (terutamanya perkataan) bahasa asing merupakan kelaziman. kesusasteraan. edan kesmaran (mabuk asmara).

peminjaman kuno (purnama) f. fitrah. Bunyi /sy/ /kh/ /gh/ /f/ /dh/ Contoh Perkataan syarikat. swasta. imbuhan d. khas. swalayan dan swasenyawa. ghazal. tafahus. struktur ayat. memang terdapat pinjaman daripada bahasa-bahasa Arab. tarikh ghairah. e. haid (bunyi ini dilambangkan dengna huruf d) . peminjaman berpindah (vokal/vowel) Susur galur peminjaman kata-kata adalah seperti berikut: Sanskrit . bakhil. ghalib. peminjaman pemerian (kapal selam. Daripada bahasa Sanskrit. peminjaman tulen (matematik. tafsir. dan peribahasa asing. Inggeris dan sanskrit. bonus) b.Arab .Indonesia . Bunyi /sy/ yang dipinjam daripada bahasa Sanskrit diperteguh dengan meminjamnya daripada bahasa Arab dan Parsi pula. peluru meriam) d. huruf atau sistem tulisan b. dan e. darurat. peminjaman kacukan (kasut but) c. kita dapati bunyi seperti /sy/ dan /sw/ seperti dala perkataan syurga. kapal terbang. syamsiah. isyak khabar. terdapat bunyi-bunyi seperti dalam jadual di bawah. mualaf darab. istilah. Daripada bahasa Arab dan Parsi terpahat pula. peminjaman dialek Igmpar (dialek Pulau Pinang). kadi.Inggeris Bunyi-bunyi Asing Daripada bunyi-bunyi yang ada dalam bahasa Melayu. swadaya. khadam.Peminjaman unsur asing oleh bahasa Melayu dapat dilihat dari segi peminjaman: a. maghrib fakir. isyarat. syarak. kosa kata seperti perkataan. fardu. Jenis-jenis peminjaman a. bunyi-bunyi c.

Imbuhan yang dipinjam terdiri daripada awalan dan akhiran. tatarakyat. zon. mahaguru. kusyen zip. hadis (disebut sebagai `s') qari. misal. kafe. novel. mahasiswa prakata. insani. furqan Daripada bahasa Inggeris (atau bahasa-bahasa Eropah lain) bahasa Melayu telah meminjam bunyi-bunyi seperti berikut (lihat jadual): Bunyi /f/ /v/ /sy/ /z/ Imbuhan Asing Bahasa Melayu juga telah meminjam imbuhan asing daripada tiga sumber bahasa. iaitu bahasa Sanskrit./z/ /th/ /q/ zalim. zaman. dan Inggeris-Eropah. Arab-Parsi. swadaya. gazet Contoh Perkataan . akhiri duniawi ilmiah hadirin ustazah hadirat antibiotik. isnin. pancalogam. swalayan ekabahasa. autograf fasa. Lihat jadual di bawah. vakum. syif. staf vaksin. tatasusila swasta. biadab. sofa lif.. wazir sabit. ekafungsi. bimormal abadai. selasa. anti-Yahudi prokerajaan. televisyen syampu. angkasawati binomial. qadim. seniman. Sumber Jenis Imbuhan mahapratataawalan Sanskrit swaekadwipanca-man akhiran -wan -nita -wati Awalan bi-i Arab-Parsi Akhiran -wi -iah -in -ah -at antiInggeris-Eropah Awalan propoliautoImbuhan Contoh Perkataan maharaja. ekanada dwibahasa pancaindera. prasangka. fokus. prauniversiti tatacara. budiman karyawan. televisyen. hartawan biduanita seniwati. pro-Amerika poliklinik autonomi. dozen.

lori. Acheh. Merupakan variasi bahasa apabila variasi bahasa itu masih difahami oleh oleh pengguna dalams esuatau masyarakat bahasa walaupun ada pembahagian geografi . Variasi bahasa ii dikenali sebagai dialek. Cabang Nusantara mempunyai 200 hingga 300 bahasa dalam 16 golongan seperti Filipina. nasionalisme Kosa kata: lokap. Minangkabau. bas. tenis. Variasi bahasa yang khusus berkaitan dengan individu. Pinjaman Nahu Kopula/kata pemeri: Ialah dan adalah (is) Pinjaman Peribahasa: Beban kerja (work load). sarjan. Keadaan ini berlaku kerana perbezaan alat sebutan seperti kecacatan atau tabiat penyebutan kerana pengaruh rakan atau seisi keluarga. Dialek kawasan Bahasa Melayu termasuk dalam golongan Sumatera bersama-sama dengan bahsa Batak. ia . cabang Nusantara. komputer. Bahasa Indonesia di Indonesia. praktikal idealisme. saman. merupakan kelainan penggunaan bahasa pada peringkat individu. kelas. suprakelas klinikal. lesen. notis. teknologi. DINAMIKA BAHASA MELAYU Variasi Bahasa Berikut adalah beberapa istilah yang mewujudkan variasi atau kepelbagaian bahasa Melayu. Kalimantan dan sebagainya. demokrasi. Walaupun namanya berbeza. Idiolek Perbezaan paling ketara ialah dari segi sebutan dan lagu sebutan. jawa. Dikaitkan dengan rumpun banasa Austronesia. sains. elaun. Sumatera. bulan madu (honey moon). reformasi. polis. subbidang supranasional. motokar. Nias. kosa kata dan tatabahasa. Bahasa Melayu di Brunei dan Singapura. di mana ada kemahuan di situ ada jalan (where there's a will there's a way). Variasi bahasa yang berkaitan dengan pengguna dalam sesuatu kawasan. aiskrim.subsupraAkhiran Pengaruh Bahasa Inggeris Aspek Pinjaman -al -isme subgolongan. komen. opera. hitam putih (black and white). radio. Variasi bahasa Dialek Kepelbahagaian bahasa yang ditentukan oleh faktor teknikal bahasa iaitu sebutan. Umumnya bahasa Melayu merangkumi Bahasa Malaysia di Malaysia. doktor. kritikal. ulat buku (book worm). Lampung dan Orang Laut. nepotisme. warden.

Perhubungan antara ketiga-tiganya dapat digambaran melalui skema rajah yang berikut: .merupakan dialek bagi bahasa Melayu. dalam majlis rasmi. orang akanmenggunakan bahasa-bahasa yang formal. iaitu idiolek. dialek sosial. Misalnya. dikatakan sebagai dialek sosial. Dikaitkan dari segi penggunaan. dialek kawasan atau loghat. Varisi-variasi ini yangbrkiatand enan dialek sosial. iaitu bahasa mungkinberbeza mengikut kumpulan sosial dan situasi yang digunakan. bahasa Melayu secara umumnya dapat dibahagikan kepada tiga jenis variasi. Dialek sosial Oleh itu.

. bahasa basahan. bahasa halus. bahasa pasar.Berdasarkan konteks yang umum. bahasa dialek dan sebagainya.Bahasa Baku dan Bahasa Diraja atau Bahasa Istana. Contoh bahasa formal . bahasa kasar. Contoh bahasa tak formal .Bahasa mesra. bahasa slanga. pengunaan bahasa dapat dibahagikan kepada bahasa formal dan tak formal.

struktur ayat. intonasi. boring. nahu dan sebagainya. tapi you masih hendak ke tempat tu. intonasi. sekeh. Ragam Bahasa Bebas dan Bahasa Terkawal Ragam Bahasa Bebas Ayat yang tidak gramatis. Contoh: Awak sangat degil. pakwe. Bahasa Basahan Juga disebut sebagai bahasa kolokial. dan tatabahasa. tetapi awak masih hendak ke sana. iaitu: (a) perkataan berbeza untuk makna yang serupa Bahasa Baku mengapa bagaimana sedang kenapa macam mana tengah Bahasa Basahan Ragam Bahasa Formal . Merupakan bahasa pertuturan harian dalam konteks tidak rasmi. Menggunakan kata-kata remaja seperti brader. Terdapat tiga jenis perbezaan antara bahasa baku dengan bahasa basahan. Ciri-ciri lain: a. pilihan perkataan. tidak baku. danragam bahasa mesra dan bahasa formal. struktur ayat dan tatabahasa. iaitu tidak memeningkan sebutan. I dah warning you banyak kali. mengancam. pilihan kata. pilihan perkataan. Tidak mementingkan aspek sebutan. Dianggap lebih rendah tarafnya daripada bahasa standard. Contoh: You ni betullah degil sangat. Za'aba menggelar bahasa ini sebagai bahasa cakap mulut. Penggunaan gelaran yang tidak lengkap Bahasa Slanga Bahasa tidak rasmi. Bahasa Terkawal Ayat yang gramatis Mementingkan aspek-aspek sebutanm intonasi. Saya telah berkali-kali memberi amaran supaya jangan pergi ke tempat itu.Bahasa formal dan bahasa tak formal dapat dibezakan dengan membandingkan ragam bahasa bebas dan bahasa terkawal. Ragam Bahasa Mesra dan Bahasa Formal Ragam Bahasa Mesra Menggunakan ragam bahasa bebas.

Kata ganti nama diri merupakan ciri-ciri yang penting. Bahasa Halus Bahasa halus wujud kerana pertimbanag terhadap orang yang dilawan bertutur. contoh: dia punya barang. seperti penggunaan anakanda. berbulan madu. ayahanda. bonda dan nenda. Bahasa kiasan dan peribahasa digunakan dengan meluas untuk menyatakan sesuatu secara halus atau tidak berterus terang. berbadan dua. Berikut diturunkan beberapa contoh: Bahasa Basahan kencing berak mengandung/bunting Bahasa Halus Buang air kecil Buang air besar Berbadan dua ambik kecik pulak Bahasa Basahan nak tak dah Bahasa Basahan . Menggunakan banyaks ebagai kata penguat.(b) bentuk kependekan Bahasa Baku hendak tidak sudah (c) perubahan bunyi Bahasa Baku ambil kecil pula Bahasa Pasar Bahasa kacukan antara bahasa Melayu dengan bahasa-bahasa bukan Melayu Pelat penyebutan dipengaruhi oleh pelat bahasa ibunda penutur. Kerap menggunakan perkataan `punya' . Contoh: Pengunaan Gua menggantikan saya (ganti diri orang pertama) dan `lu' (ganti diri nama kedua). Bahasa halus juga ada kalanya digunakan dalam surat menyurat apabila kata-kata yang bersopan digunakan. Tidak gramatis dengan mengabaikan hukum DM dan penggunaan penjodoh bilangan. umur dan keakraban orang yang dilawan bertutur mempengaruhi pemilihan perkataan dan kataganti nama. Contoh: Buang air besar. adinda. pangkat. Kedudukan. contoh: banyak cantik. apa punya budak. kekanda.

bodoh. Ada pihak yang mengatakan perkataan jantan dan betina. c.kubur Bahasa Kasar makam Bahasa yang dhamburkan dengan mengikut perasaan. jika ditujukan kepada manusia juga tergolong dalam bahasa kasar. kerana adakalanya bahasa yang dianggap kasar di kawasan tertentu dianggap gurauan atau bahasa cakap mulut di kawasan yang lain. (d) Kosa kata Contoh: bewoh (dialek Kelantan bermaksud kenduri) (e) kata ganti diri Contoh ambo (dialek Kelantan bermaksud saya) Hang (dialek utara bermaksud kamu) Laras Bahasa . Bagaimanapun. Dialek berbeza dari segi: a. kesannya kepada orang lain adalah subjektif. Sebutan Contoh: Perkataan ``air'' disebut dalam pelbagai dialek seperti ayaq. Kata-kata esat ialah contoh bahasa kasar seperti bangang. Tatabahasa Contoh: penggunaaan imbuhan per. Dialek ditentukan oleh fakor geografi dan sosial. b Gaya lagu bahasa Contoh: Dialek Perak biasanya mempunyai sebutan yang lebih laju daripada Negeri Sembilan. Misalnya perkataan celaka diaggap kesat di Selangor. Dialek variasi daripada sesuatu bahasa tertentu dan dituturkan oleh sekumpulan masyarakat bahasa tersebut. perbesar (dialek Kedah) dan besarkan (dialek Johor). tak berotak dan sebagainya. tetapi dianggap biasa di Melaka. ayo.dan -kan.

Contohnya. laras bahasa doa. enidikan. Tiga Dimensi Laras (Halliday) merujuk kepada bidang yang diperkatakan seperti biologi.Dikaitkan dengan kesesuaian dengan bidang dan situasi bahasa atau konteks pengucapan. Bidang-bidang ini menentukan kosa kata dan istilah serta jenis ayat dan ragam ayat yang digunakan. JIka wacana merupaan wacana ilmiah. laporan. dan gaya penyampaian. iitu tajuk wacana. Sama ada wacana berkenaan disampaiakns ecara lisan atau tulisan. dan panjang pendek ayat akanmenghasilkan laras yangberbeza. khutbah dan upacara. Laras juga dipengaruhi oleh tatabahasa. jika wacana merupakan ulasan selariperlawanan bola sepak . Terdapat tokoh bahasa yang membahagikan laras kepada beberapa bahagian lagi. sama ada ia merupakan wacana syarahan Cara penyampaian atau ucapan. Laras bahasa boleh ditakrifkan sebagai ciri-ciri khusus penggunaan bahasa mengikut bidangs esuatu wacana digunakan. ayat bias dan ayat songsang. suka. Misalnya Halliday melihat laras daripada tiga dimensi. matematik dan sebagainya. perubatan. cara penyampaian. peserta dan tujuan. rragam ayat aktif dengan ayat tunggal yang pendek-pendek banyak digunakan supaya sesuai dengan tempo perlawanan bola sepak berkenaan. memorandum atau iklan? Gaya penyampaian mengimbangi sama ada suatu ucapan berkenaan disampaikan dalam situasi formal atau tak formal. Conoth: Ayat aktif dan ayat pasif. . penutur. Laras dipengaruhi oleh latar. maka ragam ayat pasif banyak digunakan untuk memberikn fokus Tajuk wacana kepada perkara yang dibincangkan. surat rasmi atau surat peribadi. Jika lisan. perbahasan dan khutbah atau doa? JIka tulisan sama ada ia esei. Sebaliknya.

adakah ucapan itu disampaiakn dalam majlis yang formal yang dihadiri oleh orangorang kenamaan atau dif-dif? Jenis dan Ciri Laras Bahasa Laas bahasa dapat digolongkan kepada dua golongan besar. iklam). Pembeza utama yang membezakan antara laras biasa dengan laras khsus ialah: kosa kata tatabahasa gaya Laras Bahasa Biasa Tidak melibatkan bidang tertentu. . tiada istilah teknikal. ringkas dan padat. Laras khusus pula merujuk kepada kegunaan untuk khalayak khusus seperti ahli-ahli atau peminat dalam bidang tertentu dan pelajar-pelajar (rencana. rencana). surat kiriman dan sebagainya. pengetahuand an penerangan (syarahan. buku). objek.Misalnya. berita sukan). pengetahuan dan peneranagn (syarahan. berita sukan). predikat. Laras bahasa biasa terbahagi kepada formal dan tak formal. iaitu laras biasa dan laras khusus. Laras Bahasa Biasa Formal/Rasmi Digunakan dalam majlis rasmi. maklumat dan pemujukan (rencana. contohny: Di larang memijak rumput. Laras biasa ialah laras khusu yang digunakan untuk masyarakat umum seeprti bidang hiburan (laporan suskan.) Laras biasa ialah laras bahasa yang yang digunakan unuk khalayak umum tentang pelbagai bidang seperti bidang hiburan (laporan sukan. mudah difahami. kurang kata pinjaman. Struktur ayat mudah. laporan. iklan). . ucapan. Gayat ayat sederahana. encana) dan maklumat dan pemujukan (rencana. Laras Bahasa Perniagaan Tak Formal Berlaku proses pengguguran dalam ayat-ayat yang diucapkan sama ada pengguguran subjek.

Dalam penulisan ilmiah.Mempengaruhi penguna untuk membentuk tanggapan tertentu . (g) Bandingan: Bateri X Lebih Berkuasa dan Tahan Lama (h) Gesaan: Cepat! Cepat! Datanglah Beramai-ramai (i) Pertanyaan: Sakit Pinggang? Sapulah Dengan Minyak Angin Z. pendebungaan dan sebagainya. Bersifat teknikal. komunikasi. dan biasanya perlu dihafal. misalnya penulisan thesis. peribahasa. pecutan. penulis perlu mengikut fornmati tertentu seperti perlu ada cattan bibiliografi (rujukan). lukisan. laporan dan sebagainya . mengawan. matematik dan sebagainya yang terletak dalam ruang lingkup pendidikan. Percuma Satu (f) Mesra: Keutamaan Kami Adalah Pelanggan. tender. Laras Bahasa Akademik Meliputi pelbagai bidang seperti sains. ilustrasi dansebagainya. Laras Bahasa Undang-Undang Tiada gambar. atau mengubah sikap dan melakukan tindkan. Contohnya ialah fotosintesis. nota kaki di bawah muka surat atau nota hujungan di penghujung setiap bab. Laras bahasa media . habeas corpusdan sebagainya. Menggunaka istilah-istilah yang khusus kepada bidang. disokong pula oleh gambar. graf. Digunakan dalam iklan. metafora. mempunyai istilah sendiri seperti Argumantum ad baculum. grafik. simili. teknologi. Iklan dapat dihasilkan dengan beberapa cara seperti berikut: (a) slogan: Kami Ada Cara (b) Kaedah Pernyataan: Rumah Untuk Dijual/Disewa (c) Perkaitan Konsep: Artis X dengan Tilam Jenama Y (D) Perisytihran: Waja dengan Aksesori Lengkap (e) Kaedah Umpan: Beli Satu. kiasan dan sebagainya.

Bahasanya boleh dalam bentuk naratif. surat peribadi Ucapan syarahan . pemilihan kata c. isi tulisan mestilah tepat. ambiguiti dan sebagainya. peribahasa. istilah teknik. laporan. Kesimpulan: Golongan laras Hiburan Biasa Pengetahuan Maklumat Khalayak Umum Bidang Situasi Contoh Bahan Berita. dramatik dan puitis. baasa yang digunakan mudah. kedua. kiasan. menggunakan bahas tersirat: perlambangan. metafora. Ayat yang panjang. Wartawan atau pengarang akhbar menggunakan bahasa untuk menjelaskan sesuatu menurut cara yang paling mudah diterima sesuai dengan selera sebilanganbesar pemvbaca akhbar. d. preskriptif. personifikasi. kisan.Berita sebagai satu wacana mempunyais truktur teks yang tersnediri. puitis dan hidup. dan lain pula daripada struktur teks esei dan karya ilmiah. gaya tulisan yang jelas danketuiga. menggunakan petikan. pertama. perbandingan.: monolog. ilusi. Laras Bahasa Sastera Memperlihatkan gaya bahasa yang menarik dan kreatif. metafora. Beberapa ciri bahasa sastera: a kreatif dan imaginatif: kabur mesej b. mengandungi beberapa klaausa. Oleh sebab akhbar diterbitkan untuk orang ramai. iklan. e. deskriptif. laind aripada struktur teks cereka. Tiga ciri penting yang harus ada dalam berita akhbar yang baikialah. mementingkan penyusunan. bunga-bunga bahasadan sebagainya. Laras Bahasa Agama Mengandungi istilah agama daripada bahasa Arab Struktur ayatnya banyak dipengaruhi struktur bahasa Arab Diselitkan dengan petikan daripada al-Quran dan hadis. terdapat penyimpangan tatabahasa atau manipulasi bahasa. dialog. maka bahasa akhbar haruslah sesuai dengan bahasa kegunaan orangr amai. dan sebagainya haruslah dielakkan. simile. pengulangan.

munasabah. dan ayat merupakan peringkat bentuk. kesatuan fikiran yang utuh. Wacana 1. 4 Semua perkara yang melibatkan bahasa ialah wacana. 2. aartikel. ekonomi. keseluruhan tutur yang merupakan suatu kesatuan. klausa. jadual. kata. morfem. 5. dan lain-lain. manakala wacana merupakan peringkat fungsi. pertuturan. frasa. khutbah Acara majlis rasmi Rencana. ucapan. Tingkat-tingkat fonem. fizik. tubuh . Kimiz. logik. Lukisan Kejuruteraan dan sebagainya. biologi. tebal. penutup d. menarik. novel. 3. graf.Majlis Acara majlis umum Doa. percakapan' ii. cetakan 6. Sintaksis pula mengkaji ayat sebagai unit bahasa. khutbah) atau tulisan (seperti surat. rencana matematik.isi. berkesan. Retorik menjadi komponen yang penting bagi wacana. Bagaimanapun kebolehan menguasai bidang-bidang ini hanya menjamin kebolehan menggunakan sistem dan peraturan-peraturan tatabahasa sahaja. binaan serta konstruksinya. Ia dapat digambarkan seperti berikut: . Kamus Dewan mentakrifkan wacana sebagai: i. Wacana ialah satu unit bahasa yag lengkap . kimia. cerpen). usur-unsur paralinguistik (tanda bacaan. 7. miring. Fizik.Upacara/. Tesis. Fonologi merupakan kajian mengenai fonem sebagai unit bahasa. garis tebal) c. pendahuluan b. sama ada dalam bentuk lisan (seperti pidato. Oleh kerana sifatnya yang lengkap wacana mempunyai tubuh teks seperti berikut: a. Ia melebihi tingkat ayat. Doa-khutbah Khusus Teknikal Ilmiah Khalayak Umum undang-unang. peta dan statistik.

dengan itu. bertentangan dengan. akhir kata. macam. sesuai dengan. lagi. namun begitu. Contoh 5. pertama. selepas itu. seterusnya. kemudian daripada itu. juga dikenali sebagai penanda wacana. sebenarnya. justeru itu. lantaran. Pertentangan 11. sebagai. Wacana mempunyai penanda. selanjutnya. sebaliknya. 9. Fungsi 1. ketika. Penyataan semula 4. ibarat. fasal. umpama. pada mulanya. kesimpulannya. apabila. iaitu. tentulah. Pengesahan Contoh dan. sama juga dengan. sebagai penyimpul kata berhampiran dengan. lambat-laun. kemudian. Urutan 3. Retorik Seni pemakaian bahasa dalam tulisan atau ucapan dikenali sebagai retorik. seperti yang diterangkan. iaitu sama ada naratif (pemerian). akhirnya. selepas. rumusannya. bertujuan untuk menyampaikan sesuatu maksud atau tujuan dengan lebih berkesan. semasa. . seperti. sewajarnya. pastilah. eksposisi (pendedahan) atau penghujahan. walau bagaimanapun. akhirnya. Rumusan 6. bagai. bersebelahan dengan. yakni. serupa dengan. lama-kelamaan. Bandingan 10. kedua. Tempat 7. bak kata. sesungguhnya. Wcana boleh ditulis dalam pelbagai bentukpenulisan. seperti juga. jadi. laksana. contohnya. sememangnya. serta. bertentangan dengan. dengan kata lain. kemudian. tetapi. sebagai kesimpulan. tambahan lagi. oleh itu. deskriptif (pengambaran). di samping. seterusnya. tambahan pula. Sebab dan kesan 9. sungguhpun.8. sebab itu. Tambahan 2. Waktu 8.

Eksposisi . proses. menggunakan pancainderanya.Dalam penulisan pemujukan. penguasaan tatabahsa 2. Secara umumnya. Naratif Deskriptif . atau ditunjukkan mestilh Di tahap yang lebih halus. maka wacana yang terhasil merupakan manifestasi ynag dipengaruhi oleh khalayak wacana berkenaan. Sama ada untuk memujuk atau mempengaruhi orang. sejarah sesuatu. . penguasaan corak dan bentuk penulisan.Gaya naratif boleh ditemui pada laporan akhbar.Menerangkan atau memerikan sesuatu. Penghujahan . -Kebenaran yang hendak menerangkan sesuatu hal. minit mesyuarat atau ceramah syarahan yang menerangkan sesuatu. Menggunakan kiasan atau perbandingan untuk menunjukkan persamaan atau perbezaan anttara dua perkara atau senario. Induktif Deduktif Analogi Mengemukakan fakta dan maklumat yangberbentuk khsusu dan kemudian membuat kesimpulan atau rumusan. Mengemukakan satu pernyataan yang umum dan dituruti oleh fakta dan maklumat yang khusus. . atau berbentuk propaganda. menyookong atau menunjukjkan sikap pemerhatian dan untuk menjelaskan berkecuali. deskriptif (pemerian). sikap. . Retorik dikembangkan dengan empat cara. contoh kiasan dan sebagainya. Disamping itu struktur wacana pula dipengaruhi oleh niat dan hasrat wacana. di samping perasaan hati dan pandangannya.Mendedahkan sesuatu isu. mana teknik sama ada deduktif. penyampaian pemikiran secara teratur dan sistematik 4. dengan berasakan fakta atau penulis ada kalanya menggunakan manabukti yang konkrit. pandangan. penyampaian ideologi. -Kebenaran tidak berasaskan emosi sahaja. dan pendirian orang ramai. cadangan. ataupenghujahan. pengamatannya untuk konsep. kemahiran retorik melibatkan: 1. induktif atau analogi. Di samping itu. eksposisi (pendedahan). laporan aktiviti.Menggunakan -Cara ini sesuai digunakan menentang. perkara. iaitu naratif(penceritaan). retorik adalah alat-alat dalam penulisan untuk mempengaruhi. penggunaan pelbagai ragam bahasa 3. penulisan boleh dibuat dengan teknik induktif atau deduktif atau analogi.Cara penulis menunjukkan kebenaran pendapat sama ada .Penulis menggambarkan peristiwa.

Kesantunan berbahasa mempunyai ciri-ciri yang tertentu. bahasa Melayu mempunyai sistem sapaan dan panggilan yang tersendiri. umur. pangkat. Cara sapaan lisan/bertulis menurut bahasa Melayu dengan sopan santun supaya tidak dianggap sebagai biadab atau tidak berbudi bahasa. Lihat contoh berikut: Pak Mak Tok Digunakan untuk orang lelaki yangs ama sebaya dengan ayah kendiri. Kesantunan Berbahasa 1. tuanku. Abang Kakak .Dengan cara deksriptif ini. bersiram. Dalam kesantunan berbahasa. drama dan sebagainya.Pengalaman seseorang. Kehalusan budi bahasa dalam memakai atau menggunakan bahasa atau kesopanan ketika menggunakan bahasa. bersemayam. Kata dan ungkapan bertatasusila banyak digunakan dalam keadaan biasa. watak-watak dalam novel. 5. 6. Sistem sapaan dan panggilan ini melibatkan penggabungan gelaran. dan keakraban hubungan. Bahasa halus mengikut Asmah Haji Omar ``disamakan dengan pendidikan yang penuh dengan adab tata tertib. . 7. Digunakan untuk orang perempuan yang tidak setua emak kendiri dan juga tidak semuda kendiri. 8..'' Kesantunan berbahasa juga dikaitkan dengan penggunaan bahasa halus. 4. rujukan hormat dan ganti nama. termasuk di dalamnya ialah laras bahasa istana. 9. Pemilihan kata dan ungkapan cuma bergantung kepada kedudukan. Digunaka utnuk orang perempuan yang kira-kira sebaya dengan emak kendiri Digunakan untuk orang lelaki atau prempuan yang kira-kira sebaya dengan datuk atau nenek kendiri. penulis boleh menggunakan teknikteknik induktif. bercemar duli dan sebagainya. junjung kasih. berangkat. Antara ungkapan berkenaan ialah patik. pangkat. 2. 3. Digunakan untuk orang lelaki yang tidak setua ayah kendiri dan juga tidak semua kendiri. umur dan keakraban hubungan. Penggunaan kosa kata dan ganti nama diberi perhatian khusus agar sesuai dengan kedudukan. deduktif atau analogi.

Jenama kekeluargaan pertalian darah (Pak Long.Adik Digunakan untuk orang lelaki atau permepuan yang lebih muda daripada kendiri. adik ipar mak long ipar. Doktor. Kak Long. Mak Lang. Tetuan . manakala Encik untuk lelaki sahaja. mak ngah ipar dan sebagainya.untuk perempuan sahaj ayang pangkatnya lebih tinggi daripada kendiri. Gelaran Pak atau Mak ketika berkomunikasi ditambah dengan Cik. Jenama kekeluargaan ikatan perkahwinan Diwakili oleh kata menantu.perbahasan dan sebagainya.digunakan untuk lelaki yang lebih tinggi pangkatnya daripada kendiri.boleh digunakan untuk orang lelaki yag lebih tinggi pangkatnya. Puan . Ipar digunakan untuk merujuk kepada ahli-ahli dalam keluarga suami atau isteri selain menantu danmentua. daripada kendiri seperti Encik Ahmad atau Cik Ahmad. Gabungan nama kekeluargaan asas (Abang (bang) dan Kak dengan jenama kekeluargaan pertalian darah hanya terbatas kepada Long. Contoh: abang ipar. Mak Cik. Pak Su. Jenama kekeluargaan terbahagi kepada: 12. Mak Su. Pak Njang. ii. dan orang lelaki bergelar Haji. 10. Saudara . kak ipar. Pak Ngah. dan hubungannya belum rapat dewngan kendiri atau digunakan dalam rujukan kepada ahli-ahli dalam mesyuarat. Pak Cik. Gelaran Pergaulan Bebas Biasanya Cik digunakan untuk perempuan yang belum berkahwin. Encik.digunakan untuk orang lelaki atau perempuan yang seumur dengankendiri atau lebih muda.digunakan untuk perempuan sahaja dalam konteks yang sama dengan penggunaan gelaran saudara. Gelaran Pergaulan Tak Bersahaja (Formal) Tuan . (Pak Mentua. Cik . Bang Ngah. Ngah dan Cik seperti Bang Long. Mak Long. Pak Lang. Kak Ngah. Saudari . Mak Njang. Bang Cik dan Kak Cik. dan perempuan yang mempunyai gelaran Doktor. 13. Profesor dan sebagainya.hanya digunakan dalam surat rasmi yang ditujukan kepada para pemilik atau pentadbir syarikat perniagaan (termausk syarikat guaman) seperti: Tetuan . Profesor dan Syed. Mak Ngah. 11. menjadi Mak Cik atau Pak Cik i. mentua dan ipar. Mak Mentua dan Tok Mentua).

16. Pangeran dan Dayangku (Brunei Darussalam). Mak Wan. Tan (di Kedah) dan Tun (Terengganu) Gelaran warisan kepada keturunan Nabi Muhammad s. Datuk (Satuk Patingi. Toh Puan.Tuan Haji (c) Kekeluargaan + warisan (hanya Ungku. Terengganu).Tan Sri Prof. . . Datuk Amar). Datuk Setia). Datu (Sabah). 15. Sesetengah pihak mengatakan bahawa gelaran Syarif. Datuk (Datuk Seri. Kedah. Pak Nik. Gelaran warisan daripada keturunan yang berasal dari luar Malaysia seperti Raden (Jawa). Wan. Teuku dan Teungku (Aceh). Abang (Sarawak). Datuk Paduka. (d) Pergaulan Tak Bersahaja + Keagamaan + Warisan (hanya Nik). Sutan (Minangkabau). Pangeran.Awangku. Gelaran keturunan orang-orang besar. Bhd. Daeng (Bugis). Gelaran Warisan Contoh Raja (Perak. Syekh dan Siti juga tergolong ke dalam gelaran jenis ini.w.Syarikat Sinaran Sdn.Raja Haji (f) Kurniaan Kerajaan + Akademik/Ikhtisas + Warisan + Keagamaan. Puan Sri. . . Gelaran Bapa Kemerdekaan kepada Tunku Abdul Rahman Putra Al-Haj. Selangor).) 14. Wan (Kelantan. Gelaran Kurniaan. Toh Puan (isteri kepada datuk di Terengganu) Pendeta Za'aba (gelaran kurniaan yahng diberikan oleh pertubuhan seperti Kongres Bahasa Melayu Ketiga (1956). Megat danPuteri (Perak).Pak Haji (b) Pergaulan Tak Bersahaja (kecuali saudara) + Keagamaan. Tun. Sidi. seperti syed atau sayid bagi lelaki dan Syarifahbagi perempuan. Mak Ungku. Terengganu). Raja Haji Osman . Nik) . Engku. Pangeran Anak.Pak Ungku. Contoh: Tuan Haji Nik (e) Warisan (Kecuali Nik) + Keagamaan. Datin Paduka (gelaran yang dikurniakan oleh kerajaan negeri Selangor). Pahang. Nik (Kelantan). Gabungan Gelaran (a) kekeluargaan + keagamaan.a. Pangeran Muda (Brunei Darussalam) Tengku(Kelantan.

Ketua Menteri Menteri. Ahli Parlimen. Raja. Toh Puan Yang mempunyai gelaran kurniaan kerajaan (selain Tun dan Toh Puan) atau/dan gelaran ikhtisas yang formal Ketua Hakim Negara Ketua Polis Negara Hakim. Tengku Ampuan. Timbalan Perdana Menteri. Kadi Mufti dan pemimpin Islam Ketua jabatan tanpa gelaran Yang Maha Mulia Duli Yang Teramat Mulia atau Yang Teramat Mulia Yang Amat Mulia Yang Mulia Yang Amat Berhormat Yang Berhormat Yang Berhormat Mulia Yang Amat Berbahagia Yang Berbahagia Yang Amat Arif Yang Amat Setia Yang Arif Sahibul Samahah Yang Berusaha . Duli Yang Maha Mulia Raja Permaisuri Balu Raja Raja Muda atau Tengku Mahkota Kerabat Diraja Karib Bergelar warisan Perdana Menteri. Rujukan Hormat Orang Yang Disapa Yang di-Pertuan Agong dan Raja Permaisuri Agong Rujukan Hormat Kebawah Duli Yang Maha Mulia Seri Paduka Baginda Sultan. Ahli Dewan Undangan Negeri (wakil rakyat) Wakil Rakyat yang mempunyai gelaran Tengku atau Raja Tun.17. Sultanah. Menteri Besar.

Bidang kajian kata dari segi pembentukan. sintaksis dan semantik.Dalam Bahasa Melayu. frasa dan bunyi bahasa.Bunyi sebutan dalam sistem Bahasa Melayu. Huruf dan Suku Kata • Konsep Bunyi . Kedatangan Barat menyebabkan tulisan Rumi terhasil. Sistem Tulisan Bahasa Melayu Dipercayai Bahasa Melayu ditulis dengan tulisan Kawi dan Rencong. Titik Artikulasi .Kajian tentang ayat yang merangkumi pembentukan. morfologi. • Fonem .Bidang kajian bunyi-bunyi bahasa dan lambang-lambang.3. Artikulator b. • Sintaksis . • Semantik .0 SISTEM BAHASA MELAYU 3. Huruf merupakan lambang dalam sistem bunyi bahasa yang membentuk parkataan dalam tulisan.Dalam abjad Romawi terdapat 26 lambang iaitu 21 konsonan dan lima fonem vokal. jenis dan aspek-aspek berkaitan kata. Penggolongan Bunyi Bahasa Alat-alat Pertuturan Manusia . .Unit bunyi bahasa terkecil dan dapat membezakan makna kata. Konsep Bunyi. • Suku Kata Dalam Bahasa Melayu . terdapat 11 pola suku kata. • Morfologi .Fonem-fonem bahasa diberi lambang tulisan berupa huruf. Sistem Bahasa Melayu terdiri daripada binaan ayat. setiap suku kata ditandai vokal yang mendahului atau mengikuti konsonan. Fonologi Satu bidang kajian atau ilmu cabang bahasa yang mengkaji bunyi-bunyi bahasa serta lambang-lambang yang ada pada setiap bunyi bagi sesuatu bahasa.Dalam ejaan. . • Fonologi . • Huruf .Kajian yang merangkumi penggunaan kata berpandukan makna.1 FONOLOGI Sistem Bahasa Melayu Pengenalan 1. Fonem. jenis dan golongan serta kajian tentang ayat. Sistem Bahasa Melayu merangkumi empat bidang iaitu fonologi. Kedatangan Arab melahirkan tulisan Jawi. Dua jenis alat pertuturan iaitu: a. 2.Setiap alat mempunyai fungsi tertentu sebagai alat pertuturan. Fonem diwujudkan bagi kemudahan huraian sistem bunyi.

b. pita suara akan bergetar. Vokal membentuk suku kata dan kata. c.contoh. Vokal a. ε. e. Vokal didahului oleh bunyi "hentian glotis". Alat-alat pertuturan manusia menghasilkan dua jenis bunyi. b. c. Awal Tengah Akhir Terbuka Akhir Tertutup e e/kor Belas Sate Telek . berderham. Vokal umumnya bersuara. Vokal depan ( i. sekatan ataupun sisihan pada arus ugara yang dikeluarkan oleh paru-paru. iaitu bahasa dan bukan bahasa iaitu gerak tubuh. . pergerakan tangan. Bibir berkeadaan neuteral semasa menghasilkan bunyi vokal ini. Tiada sebarang sekatan. Terdapat 3 jenis bunyi bahasa iaitu vokal. b. Sifat-sifat Vokal a. b. Bunyi bukan bahasa dihasilkan oleh alat-alat pertuturan tetapi mesej yang ingin disampaikan tidak difahami sepenuhnya. c. halangan atau geseran semasa vokal dihasilkan. Terdapat 8 bunyi vokal iaitu 6 vokal asli dan 2 vokal pinjaman. konsonan dan bunyi diftong. Bunyi batuk.Bunyi-bunyi Bahasa a. Bunyi vokal dihasilkan tanpa halangan . Kedudukan Vokal Dalam Bahasa Melayu a. Bunyi bahasa terhasil daripada alat-alat pertuturan manusia. a ) adalah pada suku kata.

bunyi bahasa adalah unsur-unsur pembentukan kata. d. Konsonan adalah bunyi-bunyi selain bunyi-bunyi vokal.\. klausa dan ayat. . halangan ataupun geseran. Tanda Koma Bertindih [. . . .Getaran (Tril) .::Latar Belakang Tatabahasa::.ia merangkumi pembentukan kata serta proses pembinaan ayat. .Hadir di akhir ayat bagi menunjukkan rasa hairan. . b. . sakit. Bunyi konsonan dihasilkan oleh alat pertuturan manusia dengan membuat sekatan.tatabahasa melibatkan pembentukan kata.Wujud unsur selitan dalam ayat. Tanda Sempang [-] .Sisihan (Lateral) .] . f. i.bentuk kata ada kaitan dengan Morfologi. . Ketika dihasilkan. Tanda Kurung [( )] .Digunakan selepas ayat penyata diikuti ayat lain yang berkaitan. Tanda Seru [!] . Tanda Koma [.Geseran (Frikatif) . d.penggolongan kata .binaan kata ialah kata-kata dalam fungsi dan peranan dalam ayat. a.Fungsi sebagai unsur kaitan dua ayat. Merupakan lambang-lambang dalam penulisan bahasa untuk memperjelaskan maksud.wacana hasil himpunan ayat-ayat.] .Menunjukan bahagian yang dilafazkan atau cakap ajuk. c. Konsonan a. b. e.Berahir sesuatu ayat / ayat penyata. Tanda Soal [?] . Ada 18 konsonan asli dan 9 konsonan pinjaman.Hadir di akhir ayat. Tatabahasa .Bunyi letusan (Afrikat) . tekak dan hidung.tatabahasa sebahagian daripada kajian bahasa. g. menyindir. udara dari paru-paru akan menghasilkan sekatan di rongga mulut. . Konsonan asli terdiri daripada. Tanda Titik [. Tanda Titik Bertindih [:] .Terdapat pengguguran sesuatu unsur ayat. . frasa. c.Bunyi letupan (Plosif) . .Bunyi separuh vokal (Geluncuran) Tanda Baca Tanda baca digunakan dalam sistem ejaan Rumi Bahasa Melayu.] . marah.proses menjeniskan perkataan berdasarkan bentuk dan fungsi perkataan dalam golongan yang sama. h.Bagi kata ganda.::Pengenalan::.i i/bu Bilah Kali Saling a a/yam Malu Saya Botak Cara Menghasilkan Bunyi Bahasa A. Tanda Petik [" "] .Sengauan (Nasal) . e.

bidang tatabahasa berkaitan dengan aspek kata.tatabahasa Bahasa Melayu meliputi bidang kajian Morfologi dan sintaksis.::Perbandingan Bahasa dan Tatabahasa::. Bahasa  Fonem  Morfem  Kata  Frasa  Klausa  Ayat Tatabahasa  Morfem  Kata  Frasa  Klausa  Ayat . struktur dan binaan ayat.::Bahagian Tatabahasa::.ayat boleh terbentuk daripada beberapa perkataan yang mempunyai makna lengkap. a. . .frasa ialah susunan yang mengandungi sekurang-kurangnya satu atau dua perkataan yang berpotensi uuntuk dikembangkan menjadi lebih perkataan. . Klausa tidak mempunyai tanda baca yang lengkap mahupun intonasi yang .::Konsep Asas Sintaksis::.Morfem ada dua jenis. `Predikat' adalah bahagian yang terdiri daripada frasa yang berfungsi sebagai penerang subjek. . .walaupun unit terkecil tetapi tidak dapat dikategorikan dalam unit nahu. . .bidang ilmu bahsa yang melibatkan kajian proses pembinaan ayat. Ini termasuk kaedah penyusunan perkataan dalam membentuk sesuatu ayat. . b.merupakan pengetahuan tentang pembentukan kata dan proses penyusunan kata dalam ayat. .ayat mempunyai subjek dan prediket.. `Subjek' dalam ayat ialah konstituen yang menjadi judul dan unsur yang diterangkan. dari segi struktur dan pembentukan kata serta penggolongan kata. .::Definisi Tatabahasa::. . Sintaksis .unit asas terkecil yang menjalankan tugas nahu.sintaksis ialah bidang ilmu bahasa yang mengkaji proses pembinaan ayat.binaan ayat-ayat yang dihasilkan oleh alat-alat pertuturan manusia dan menjadi unti bahasa yang bermakna.sintaksis mengkaji bentuk.struktur kata . Morfologi . . Sesuatu perkataan terbentuk daripada satu morfem atau lebih. . .Klausa merupakan satu unit gabungan perkataan yang mengandungi subjek dan prediket serta konstituen kepada ayat. c. iaitu morfem bebas (iaitu kata tanpa imbuhan) dan moefem terikat (iaitu terdiri daripada bentuk-bentuk imbuhan). . perkataan berkawan mempunyai dua morfem iaitu kata dasar "kawan" dan awalan "ber-". Konsep Morfem .unit terkecil yang mempunyai maksud atau tugas ialah morfem.contoh.

::Bentuk Kata::. .::Definisi Morfologi::.sempurna. unit terkecil dipanggil Morfem. . morfologi melibatkan tiga perkara iaitu proses pembentukan kata.kata yang terbentuk daripada proses pengimbuhan.2.dalam Bahasa Melayu. . . .1 MORFOLOGI . penggandaan atau pemajukan sesuatu kata.binaan kata merupakan kata-kata yang digolongkan berdasarkan peranan masing-masing dalam sesuatu ayat. penggandaan atau pemajukan. .terdapat 2 morfem iaitu 'morfem bebas' dan 'morfem terikat'.::Pengenalan::.::Kata Dasar::. b. 3.::Morfologi::. . .morfem ialah unit tatabahasa terkecil dan fungsi nahu. .::Konsp Perkataan::. . penggolongan kata.kata akar atau akar kata ialah bentuk morfem terikat yang perlu bergabung dengan morfem lain untuk membentuk kata. . Kata Tunggal .terdapat 4 bentuk kata dalam Bahasa Melayu. .bentuk kata ialah unit tatabahasa yang berbentuk tunggal dan terbentuk daripada pengimbuhan. . . Kata Terbitan .kata daripada sebarang golongan yang tiada imbuhan.contoh: arus (akar kata) + sungai (morfem bebas) = Arus sungai . . dan struktur kata. .Morfologi merupakan bidang tatabahasa yang berkaitan aspek bahasa dan kata termasuk struktur dan pembentukan kata. Kebanyakan daripada kata dasar menerima imbuhan daripada morfem bebas.::Konsep Morfem::.dikenali juga sebagai 'kata pokok' yang merupakan kata yang menjadi asas bagi kata terbitan. a.

hidup . larutan. pemajmukan.terdapat 4 kategori iaitu. tumbuh-tumbuhan) .kata ganti nama diri . . . a.penggabungan dua kata dasaratau lebih untuk menghasilkan satu bentuk kata.::Golongan Kata::. . .diri tanya .kata ganti nama tunjuk . Kata Ganda .manusia . organisasi. akhiran. rumah.kata nama am abstrak (Bukan kebendaan) .contoh : Pelajar. sama ada seluruh kata dasar atau sebahagian kata dasar (Penggandaan penuh dan penggandaan separa). .kata nama terdiri daripada 'kata nama khas'. terdiri daripada nama orang.Melibatkan awalan.terdapat 29 kata majmuk yang telah mantap dan dieja. sebahagian kata dasar atau gandaan berentak.perkataan digolongkan dalam golongan-golongan tertentu berdasarkan struktur. . Kata Kerja .satu proses penghasilan kata dalam Bahasa Melayu melelui proses pengimbuhan.ini akan menimbulkan kata-kata baru dan menambahkan perbendaharaan kata.) **kata nama am . sintaksis dan semantik.bukan manusia (haiwan.::Pengimbuhan::.unsur penting dalam binaan nama. bangsa. Kata Nama . .::Proses Pembentukan Kata::. apitan dan sisipan. .dieja secara terpisah. **kata nama khas . dan pengakroniman.proses menggandakan kata dasar sama ada secara penuh atau seluruh kata dasar.bentuk kata yang dihasilkan dengan mengulangi kata dasar. 'kata nama am' dan 'kata ganti nama'. .terhasil apabila dua kata dasar atau lebih membawa makna tertentu. mimpi. namun berfungsi sebagai satu unit. . . morfem.fonologi.diri orang b. institusi. **Kata ganti nama .c.contoh : cinta. . nama tempat dan nama benda. d.tak hidup (benda mati dan tidak hidup sifatnya seperti nama negeri.kata nama am kongkrit (Kebendaan) . . . . penggandaan.::Penggandaan::. Kata Majmuk .::Pemajmukan::. .

jarak . hubung.Rasa. pemeri.sifat .::Pola-pola Ayat Dasar::.aspek penting seperti konsep frasa dan klausa. tanya.Suka.dalam Bahasa Melayu terdapat 4 jenis pola iaitu.ayat dasar merupakan ayat inti yang dapat mengalami peluasan.Tak Berpelengkap . .waktu .perasaan . .ukuran .Sekarang. klausa atau ayat. Kata Kerja .Berpelengkap .Transitif .Mudah. Gembira 9. Kata Tugas .cara .merangkumi kata-kata dasar yang menjadi unsur utama dalam binaan frasa kerja.sintaksis ialah bidang ilmu bahasa berkaitan dengan proses pembinaan ayat.Binaan ayat mempunyai subjekdan predikat. Bau. penggolongan kata serta pembentukan dan pembinaan ayat.::Pengenalan::. Sukar 2. bilangan.pancaindera .Baik. Bujur 7. .Dekat.ayat adalah unit pengucapan yang terletak di peringkat susunan yang paling tinggi. . bantu. nafi.. . sendi nama dan pangkal ayat. . frasa dan klausa adalah penting.Bulat.Aktif _ Pasif c. Kata Adjektif . Dengar.2.Biru.kata tugas untuk kata seru. perintah.hadir dalam frasa. pembenar. Jahat 3.::Ayat::.2 SINTAKSIS .bentuk .juga dikenali sebagai kata sifat yang merupakan perkataan unsur inti dalam sesuatu binaan frasa adjektif. Inci 8.warna . penguat. . Jauh 4. Merah 6. 3. Dsb d.sintaksis ialah bidang yang mengkaji hukum atau rumus tatabahasa. Penggolongan kata Adjektif 1. arah. . .Tak Transitif .dalam dinaan ayat. . penegas. . . Nanti 5.::Definisi Sintaksis::. .CM.

.Ayat silaan . . klausa bebas (utama) b.tardapat 4 jenis frasa iaitu : a.ayat aktif boleh dipasifkan.::Jenis-jenis Frasa::. a. . Frasa Nama (FN) .aktif transitif . klausa terikat (tak bebas) .::Jenis-jenis Ayat::.ayat pasif dengan kata kerja.fungsi klausa sebagai konstituen kepada ayat. terdiri daripada ayat aktif transitif dan ayat aktif tak transitif. . Frasa Adjektif (FA) .terdiri daripada kata kerja tak transitif.aktif tak transitif Ayat Pasif .Ayat suruhan . Frasa Nama + Frasa Sendi Nama (FN+FS) . Frasa Sendi Nama (FS) .merangkumi ayat aktif dan ayat pasif.::Ragam Ayat::.ayat permintaan . Frasa Nama + Frasa Adjektif (FN+FS) d. Frasa Kerja (FK) .klausa merupakan unit gabungan perkataan yang mengandungi subjek dan predikat. .terdiri daripada satu perkataan atau beberapa binaan dalam satu ayat.terdiri daripada satu sendi nama dan satu frasa sebagai pelengkap.susunan perkataan terdiri daripada satu atau beberapa perkataan yang mengandungi kata sifar (Ajdektif). .::Frasa::.ayat pasif dengan perkataan "Kena" .jenis-jenis klausa terdiri daripada. . Ayat perintah . . . Ayat Aktif . Frasa Nama + Frasa Nama (FN+FN) b.Ayat larangan .a.::Klausa::.sebagai panduan.Frasa ialah satu unit tatbahasa berdasrkan kata susunan yang mengandungi satu atau dua perkataan yang berpotensi untuk diluaskan menjadi dua perkataan atau lebih.contoh : "Budak --> Budak sekolah --> Seorang budak sekolah". Ayat penyata 2. . a. Jenis-jenis Ayat 1. b.ayat aktif ialah yang menggunakan kata kerja aktif.ayat pasif dengan kata nama ganti . d. c. . . . Frasa Nama + Frasa Kerja (KN+FK) c.

. dan polisim. a.beberapa konsep dipelajari seperti sinonim.semantik ialah makna kata. .Homofon .Pancangan Keterangan .Komplemen . Ayat Tunggal . Ayat seruan 4.::Bentuk Ayat::.Pancangan Relatif .3. Ayat Majmuk .homonim .Antonim .::Makna Perkataan::. . .ia boleh dibahagikan kepada beberapa ayat seperti.Hiponim . . . dikaitkan dengan masyarakat.Majmuk Campuran 3. . .Polisim . . hiponim. mengkaji makna kata dalam bahasa tertentu.::Pengenalan::.::Semantik::.terdapat pelbagai ragam dan bentuk ayat-ayat dasar / ayat mudah / ayat inti.terdapat beberapa pola ayat seperti ayat pasif.::Peribahasa::. satu cabang linguistik.ayat majmuk atau ayat kompleks merupakan gabungan dua atau lebih ayat tunggal dalam satu ayat. antonim.Homograf .ayat tunggal merupakan ayat dasar.::Perkaitan Makna Perkataan::. homonim. .3 SEMANTIK . .::Definisi Semantik::.Pancangan . . dan faktor-faktor yang mempengaruhi. . . Ayat tanya .ayat tunggal mengandungi satu klausa bebas.bidang kajian bahasa yang mengkaji maksud dan makna kata. Makna Perkataan .Gabungan . ayat tunggal.terdapat hubungan semantik antara satu perkataan dengan perkataan bahasa lain atau perkaitan beberapa jenis perkataan. . b.ayat tunggal terdiri daripada satu subjek (inti) dan satu predikat (cerita) sahaja. ayat majmuk dan sebagainya.

rumusan ialah peribahasa di dalam warisan budaya Melayu. Ibarat .di dalam perbandingan. rumusan .kiasan ialah bahasa yang diungkapkan dimana ia dibandingkan dengan yang lain.masyarakatMElayu kaya dengan pelbagai bentuk kata berbunga yang diwarisi dari tutun-temurun. .gabungan bahasa ibarat dengan bahasa kiasan.perumpamaan ialah kata-kata kiasan yang membawa perbandingan makna.pepatah juga dikenali sebagai perbilangan. . a. b. c. d. . . kiasan asal . simpulan bahasa ..bagasa yang memerangkan sesuatu perkara dengan menggunakan benda lain sebagai perbandingan. b. . Peribahasa mempunyai falsafah hidup dan nilai moral yang tinggi.maksud juga berbeza secara tersurat dan tersirat.kiasan berpindah ini boleh dibahagikan kepada beberapa jenis iaitu.kiasan terbahagi kepada 2 bentuk iaitu.peribahasa sudah sebati dalam masyarakat Melyu dan merupakan warisan yang amat tinggi nilainya.ungkapan atau rangkai kata yang tersimpul dan digunakan dalam keadaan tertentu. .tamsil ibarat merupakan gabungan bahasa tamsil dan bahasa ibarat dalam bentuk kesatuan kata. e.ia mengandungi unsur-unsur pengajaran. Cerita Ibarat dan Cerita Kiasan .memberi misalan berkias. bidalan . b.kiasan ialah bahasa yang diucapkan tantang sesuatu perkara dibandingkan dengan perkara lain.::Kiasan::.selalu digunakan didalam penulisan prosa dan puisi. a. f.ia berperanan untuk memberi pengajaran dan teladan kepada manusia. laksana dan bagai. perumpamaan / simile . . . Kiasan Ibarat .peribahasa terdiri daripada simpulan bahasa. d. c. ibarat.Bidalan ialah peribahasa yang mempunyai makna selapis sahaja. .::Perbandingan::. Tamsil . perumpamaan pepatah dan bidalan. terdapat 5 jenis perbandingan iaitu. Perumpamaan mempunyai erti dua lapis. kiasan berpindah . kiasan . a. .menggunakan kata perbandingan seperti bak. pepatah . e. .mengandungi pengajaran dan teladan. umpama.terdapat dalam perumpamaan. Pepatah ialah ungkapan yang merupakan pusaka adat resam masyarakat Melayu. . Tamsil Ibarat . .bahasa yang menggunakan kata-kata berkias dalam perkataan sesuatu maksud. . .Perbandingan terbahagi kepada dua jenis iaitu perbandingan terus terang dan perbandingan tidak terus terang.

kiasan terus ..kiasan bersandar .kiasan pemanis .kiasan melompat .kiasan berbunga .kiasan melarat .kiasan berangkap .

permintaan 1. mesti. yang. usah. jua. Kami juga ingin ke pekan. silaan. masih  Hendak. kerana Kata seru Aduh. 2.Nota Ringkas Kata Tugas Subtajuk Kata Tugas mesti ditanya dalam BM 1 STPM setiap tahun. sebermula Kata Bantu  Telah. Tindakbalas – perintah. hanya. 1. 2. makin. Kata partikel 1. 2. tolong Kata pembenar Ya. Sila ambil makanan di sana. 1. Pakaian seragam pasukan itu amat kemas. mahu. amboi Kata Tanya ASIBIDIBAM Kata perintah Jangan. malahan. nian. 2. Ragam . . Depan Belakang bebas 1.  Sekali. Siapakah majikan kamu ? Itulah rumah idamanku. dapat. benar  Amat. 1. 2. klausa @ frasa Mendukung sesuatu tugas sintaksis tertentu DEFINISI Hubung 2 binaan ayat AMC AMP Lahirkan perasaan Tanya / soal 1. minta. arahan. Kanak-kanak itu hendakmakan.. Aspek – masa 1. paling. 3. agak. Lambat benar bas itu tiba. Ya. JENIS KT Kata hubung Dan. 2. 2. betuk. bahawa. Dia patut datang bulan lalu. Aminah mengemas rumah dan ibunya membasuh kain. harap. larangan. Indah nian istana bunian.. adapun. betul Kata pangkal ayat Maka. 2. Hatta istana itu pun siaplah. Budak yang sedangmembaca itu adik saya Aduh. lalu. 2. patut. mungkin Kata penguat  Terlalu. lagi. Betul. 1. sangat Kata penegas  Juga. sedang. Adalah rugi sekiranya anda tidak menguasainya. memang 2. comelnya bayi itu ! Apakah yang ada dalam kotak itu ? Jangan buang sampah di sini. mengesahkan 2. 2. sungguh. kamilah yang menjaga budak itu. itulah orangnya. 1. KATA TUGAS  Kata yang bersifat pelbagai jenis (heterogen) – tidak boleh jadi unsur inti bagi frasa-frasa endosentrik (FN/FK/FA)   Hadir dalam ayat. Maka panglima itu pun diberi persalinan. CONTOH 1. Hanya dia sahabat baik saya. Tolong temankan adik saya. Masakan ibunya palingsedap Sungai itu agak dalam. cukup. Ahmad akan ke sana esok. pun. Pakaian seragam pasukan itu kemas amat. benar.perasaan 1. Depan ayat 1. cis. sakitnya kakiku ! Amboi. Pekerja itu sudah pulang. kurang.

1. Ibunya bekerja di sekolah itu. tetapi hendak bermain sahaja Pak Ali bukan kaya sangat. Segala persiapan telah dibuat.tidak Tidak (FK / FA) Bukan (FK/FA) pertentangan maklumat Kata pemeri  Ialah  adalah Ialah + FN Adalah + FA Adalah + FSN 1. tiaptiap 1. selatan. Makanan itu bukan untuk Ratna. 2. berguni-guni. tunjukkan tempat 1. Kata bilangan Hala 1. saya akan berangkat ke Itali. Beri penegasan Bukan KN jadi KN 1. seratus 1. pisahan masing-masing. belakang atas. KSN Di ke KATA SENDI NAMA . timur dll. Ali menunggu emaknya di perhentian . pecahan setengah. tunjukkan selatan. Setengah hartanya akan diserahkan kepada rumah anak yatim. 2. Bahasa Melayu ialahsalah satu bahasa yang tergolong dalam keluarga Austronesia. 3. 2. Setiap orang dikehendaki mengisi borang penyertaan. Tak tentu segala. Dia bukan hendak belajar. tetapi pemurah orangnya.Letaknya dihadapan FN Definisi Contoh tunjukkan tempat 1. Kata penekan nya Kata pembenda nya 1. Bapanya tidak turun ke sawah hari ini Kenyataan itu tidak benar. Kata nafi  Bukan   Tidak Bukan. ketigatiga 1. Buku itu ada di atas meja. masa/waktu 3. Lajunya ialah 100 km sejam. himpunan beratus-ratus. Lapisan ozon sesungguhnya semakin menipis. Dua hari lagi. Bukan (FN / FSN ) 1. -tah. @ arah yang dituju 2. Kata arah tepi. Makanan seimbangadalah baik untuk kesihatan badan Sumbangan besar beliauadalah dari segi peningkatan ekonomi rakyat luar bandar. Projek itu bukan usaha saya. Tentu (kardinal) dua. 1. dua per tiga 1. sisi. lah -kah.. semua. Mereka akan ke Kuantan esok. Burung-burung itu terbang ke arah 2. 2. 2. beberapa 1.. Ketiga-tiga orang pesalah itu akan dipenjara. Mereka menuju ke tengahpadang. 1. bawah.

dari

daripada

1.

bas dari pagi ke petang. tunjukkan arah, tempat @ 1. Angin kencang bertiup dari arah waktu/masa selatan. 2. Bola itu ditendang dari penjuru padang. 3. Temoh pembayaran bermula dari pukul sembilan pagi. menyatakan punca bagi 1. Pemain sarkas itu menerima bola manusia/haiwan/benda/unsur daripada beruangnya. mujarad. 2. Dia menjauhkan diri daripada bahaya dadah. 2. sumber / asal kejadian 1. Ukiran itu diperbuat daripada logam. 3. perbandingan / perbezaan 1. Edisi kedua buku itu lebih lengkap daripada edisi pertama. 1. menyatakan sasaran 1. Sila kembalikan borang itu kepada manusia/institusi, haiwan dan kerani pejabat ini. unsur mujarad 2. Sisa makanan itu diberikan kepada kucing. 3. Pastikanlah anak-anak anda tidak terdedah kepada bahaya dadah. 2. menyatakan pecahan 1. Peserta bengkel itu dibahagiakan kepada dua kumpulan. 3. menyatakan perubahan keadaan 1. Suhu badannya meningkat kepada 39ºC 1. Bas kami bertolah pada pukul tujuh pagi. 1. Wang itu ada pada ibu. 1. Layang-layang itu tersangkut pada tiang telefon. 1. Pada pandangan saya, kisah itu hanyalah khayalan. 1. Asrama untuk/bagi penuntutpenuntut Sabah sedang dibina. Hadiah itu untukmu. Tanah seluas dua ekar itu untuk kamu. Rakyat Malaysia mesti bersatu padu demi kestabilan negara. Demi Allah, aku tidak akan mengulangi perbuatan terkutuk itu.

kepada

pada

1. menunjukkan keterangan waktu/tempat 2. ada pada 3. menunjukkan tempat bagi perbuatan sesuatu kata kerja 4. digunakan pada ungkapan

untuk/bagi untuk

1. tunjukkan kegunaan sesuatu menyatakan bahagian yang 1. ditentukan 2. tujuan 1.

demi

unsur penegas

1.

tentang (mengenai)

membawa maksud rujukan1. sesuatu yang tidak tentu/umum @ mujarad 2.

terhadap

seperti/bagai/ umpama/ laksana dengan

sejak/semenjak akan

oleh

hingga/sampai

dalam/antara

Mereka berbincangtentang masalah negara. Kami berbual tentangkejadianrompakan itu. rujukan penyambut tentu 1. Seseorang ketua harus bersikap adil terhadapanak buahnya. (haiwan/manusia/benda) 2. Tawas akan bertindakbalas terhadapkotoran dalam air. perbandingan 1. Pemuda itu berlagak ...orang kaya. 2. Pasangan mempelai itu ...pinang dibelah dua. 1. maksud bersama2/beserta 1. Ayah pergi ke pekan dengan ibu. 2. cara sesuatu dilakukan 1. Dia menyambut tetamu itu dengan hati terbuka. 3. mamakai/menggunakan 1. Ani melukis potret itu dengan cat air. 4. perbandingan yang 1. Warna bajunya sama biru dengan serupa/sama warna bajuku. penanda waktu/masa 1. Hasnah sugul sejak kematian ibunya. merujuk manusia 1. Wanita itu amat rindu akan anaknya. (penggunaannya mesti 2. Anak raja itu berahi akan Tuan Puteri didahului KA emotif Bongsu. ayat pasif (di-.../ter-.../kena1. Kuih itu dibeli olehnya 2. Buku Pelita Bahasa terkarang oleh Za’ba. 3. Pencuri itu kena tangkap oleh polis. membawa maksud sebab 1. Ia mati oleh senjatanya sendiri. (asalnya oleh sebab) boleh guna ”lantaran” membawa maksud perihal 1. Pegawai itu berjaga sampai pagi. peringkat dan had masa, 2. Anak-anaknya belajar hingga waktu @ tempat peringkat universiti berfungsi sebagai kata arah 1. Dalam hal ini, kita semua setuju (tiada ruang/tiada jarak) 2. Tiada perbezaan yang besar antara pendapatnya dengan pendapat saya

Nota Ringkas Kata Kerja
Kata kerja sering menjadi soalan Calon dimestikan mahir tentang subtajuk ini. wajib BM 1 STPM.

Jenis Kata Kerja :

Jenis KK TT Tanpa Pelengkap

Definisi Boleh berdiri sendiri 1. tanpa objek 2.

Contoh Semua orang pulang pada waktu petang. Padi sedang menguning di sawah.

TT Berpelengkap

MESTI ada pelengkap 1. : 2. KN (ber-...3. kan/menjadi/ada FA 4. 5. (1) Objek (FN) (2) Bo pasif (3) KKT aktif : meN-…-kan

Pokok padi Wan Empukberbatangkan emas Ali menjadi guru sandaran. Pak Samad ada sawah di kampung Mereka menetap di Kampung Dusun Lukanya beransur baik

KKT

meN-…-i meN (4) KKT pasif :

1. Murid-murid sedang mendengarceramah. 2. Ceramah sedang didengaroleh murid-murid. 3. Saya telah menjawab surat itu. 4. Surat itu telah saya jawab.

Transformasi drp. Ayat aktif

Imbuhan Kata Kerja :

menuruni lurah. 2. ..membesarkan rumah. Dia meyakinkan saya tentang kebenaran cerita itu. 2. kan (benefektif) 2. .Jenis Makna Membuat sesuatu 1. Aminah menjahitkan adiknya seluar pendek. 1.membaiki motosikal. . Ali membesarkan rumahnya. Perbuatan pemuda itu memalukankeluarganya.i : PERSAMAAN Kedua-duanya membawa maksud kausatif. . PERBEZAAN Kedua-duanya mempunyai maksud yang berbeza... Contoh Para peneroka mendirikan rumah secara bergotong-royong. meN .. ..kan dan akhiran .menaiki bas. Perbandingan akhiran ... 3.. benefektif 1... meN .. En...kan kausatif 1.. .i lokatif 1..mendekati anak muridnya. .. i (lokatif) Kata Kerja Transitif 1 Objek dan 2 Objek : I OBJEK ... Ayah membelikan adik buku. 2. 2.

2. Kami mewarnakan mural itu. Saya menyampaikan salam kepada beliau. Hasnah membelikan Asri (OT) sebuah buku (OS).1. 3. Ibu sedang menidurkan adik. 2 OBJEK 1. 3. 2. Guru membacakan murid-muridnya (OT) karangan yang terbaik (OS). Kakak menjahitkan ibu (OT) sehelai baju (OS). .

II dan IV D III. 30 JUN 2011 Kaedah Logik Menjawab BM 1 Tahukah anda bahawa terdapat sesetengah soalan BM 1 STPM yang hanya memerlukan pemikiran logik akal untuk menjawabnya ? Saya tunjukkan beberapa soalan sebagai contoh. Pilihan jawapan IV mestilah merupakan susunan terakhir kerana penilaian merupakan peringka terakhir. Memandangkan terdapat perkataan perancangan dalam pilihan jawapan II : perancangan taraf yang merupakan proses yang lebih awal daripada I : pengekodan .Menunjukkan catatan terbaru dengan label BM 1 : Teknik Menjawab Soalan. maka pilihan yang betul ialah pilihan jawapan D. I dan IV Kata kunci soalan di atas ialah perkataan susunan. III dan IV B II. Calon hanya perlu menilai susunan kedua pilihan jawapan C ( I : pengekodan) dan D ( II : perancangan taraf). STPM 2004 16 Susunan yang betul untuk perancangan bahasa Melayu ialah I pengekodan II perancangan taraf III perancangan dasar IV penilaian hasil dan pemantapan strategi. II. I. II.. Oleh itu pilihan jawapan yang mungkin ialah C atau D. A I. Tunjukkan catatan yang lebih lama KHAMIS. III. IV dan I C III. .

yang manakah pernyataan yang menunjukkanperancangan bahasa Melayu pada peringkat pertama? I Melaksanakan rancangan yang disusun II Mempertimbangkan kedudukan bahasa-bahasa lain III Memilih bahasa Melayu sebagai bahasa kebangsaan. pilihan jawapan I dan IV semestinya salah kerana mengandungi pekataan "melaksanakan". . Perancangan mestilah perkara yang belum dilaksanakan.STPM 2002 14 Antara yang berikut. Perkataan "mempertimbangkan" dalam pilihan II dan perkataan "memilih"dalam pilihan jawapan III menepati makna perancangan iaitu tindakan yang belum dilaksanakan. Cuba teliti soalan-soalan STPM yang lain untuk melihat soalan-soalan sebegini. IV Melaksanakan kajian semula terhadap kedudukan bahasa kebangsaan A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV Kata kunci soalan di atas ialah perkataan perancangan. Oleh itu. Soalan STPM di atas hanyalah contoh untuk menunjukkan terdapat beberapa soalan yang kelihatan sukar sebenarnya mudah untuk dijawab. Yang penting jangan gelabah dan jangan mengalah. Oleh itu jawapan yang betul ialah C. Fikiran mesti tenang ketika menjawab soalan.

Markah tidak ditolak sekiranya jawapan calon salah. [5] Jumlah markah penuh bagi kertas ini ialah 60 markah dengan pemberatan 37. [4] Soalan-soalan dalam kertas ini merangkumi soalan : BAHAGIAN Pemahaman • laras akademik/karya sastera/carta dan bentuk-bentuk lain.B. A Sejarah dan Perkembangan Bahasa Melayu • latar belakang/asal usul/tahap perkembangan B Dinamika Bahasa Melayu.(fonologi/morfologi/sintaksis) • makna kata/peribahasa (Semantik) [4] Calon dikehendaki menjawab kesemua soalan tersebut (60 soalan) dalam masa 2 jam.0 TIADA STIMULUS.D. iaitu : Kertas 1 (910/1) dan Kertas 2 (910/2). D) BENTUK SOALAN D1. 2 atau 3 gabungan jawapan.RABU. [3] Kertas 1 mengandungi 60 soalan objektif aneka pilihan. • kepelbagaian dan kesegaran bahasa Melayu sebagai alat perhubungan. [1] Kertas Bahasa Melayu di peringkat Sijil Tinggi Persekolahan Malaysia (STPM) terdiri daripada dua kertas.Calon dikehendaki memilih jawapan yang betul. STPM 2002 12 Bahasa Melayu mengalami perkembangan awal pada zaman kerajaan . kemudian menandakan jawapan tersebut pada kertas jawapan objektif yang berasingan yang disediakan semasa peperiksaan.5 . 23 MAC 2011 SMK. BANDAR MAS TEKNIK MENJAWAB BAHASA MELAYU KERTAS 1 (910/1) (A) PENDAHULUAN. [2] Sukatan pelajaran Bahasa Melayu yang diperkenalkan pada tahun 2000 dan peperiksaannya pada tahun 2001 ialah sukatan pelajaran baru yang menggantikan sukatan pelajaran Bahasa Melayu yang digunakan sejak STPM 1992. [6] Setiap soalan diikuti oleh 4 pilihan jawapan A. • ciri-ciri kesantunan bahasa Melayu C Sistem Bahasa Melayu • pelbagai peraturan bahasa. Markah calon dikira berdasarkan jumlah jawapan yang betul.C.

Austronesia Tibet-China 11 Padanan yang betul bagi bahasa dalam petak P dan Q ialah A Austroasia Polinesia B Austris Melanesia C Austris Austroasia D Austroasia Mikronesia D2.1 Carta STPM 2004 Soalan 11 berdasarkan carta di bawah ini.2 JADUAL DIIKUTI OLEH SOALAN. D Latihan merumus karangan itu adalah bukan untuk semua pelajar dalam kelas ini.A Sailendra B Sriwijaya C Majapahit D Bangkahulu STPM 2003 37 Pilih ayat yang menggunakan kata pemeri dengan betul? A Kereta api yang baru tiba itu adalah dari Johor Bahru.pola dan stimulus-stimulus lain.petikan. STPM 2004 Bahasa Contoh I Arab I Wajah II Cina II Gincu . C Adalah dimaklumkan bahawa tugasan ini perlu disiapkan dengan segera.rumus.gambar rajah. B Encik Hashim adalah ketua kumpulan kami yang baru.0 MEMPUNYAI STIMULUS Stimulus soalan : Carta. 2.pernyataan.jadual. STPM 2004 13 Pernyataan yang berikut adalah benar tentang bahasa Melayu klasik kecuali A menyerap unsur bahasa Jawa kuno B meminjam beberapa unsur bahasa Arab C mengekalkan pengaruh bahasa Sanskrit D menjadi media penghasilan karya sastera dan penyebaran ilmu D2.ayat.

yang manakah terdiri daripada kata kerja pasif? .III Jawa III Bahaya IV Sanskrit IV Tulen 15 Berdasarkan jadual di atas. Tujuan paparan idea Melanjutkan gagasan Menyatakan pertentangan maklumat A Oleh itu. Seterusnya C Dengan itu.pilih padanan yang betul antara perkataan pinjaman dengan bahasa sumbernya. Namun D Walau bagaimanapun Meskipun demikian STPM 2003 35 Antara perkataan yang berhuruf condong berikut. pilih padanan penanda wacana yang sesuai dengan tujuan paparan idea.0 SOALAN YANG JAWAPANNYA DALAM BENTUK JADUAL/KENYATAAN STPM 2001 20 Daripada jadual di bawah. Justeru B Di samping itu. pilih padanan yang betul antara laras rencana dengan laras akademik A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV D3. I II III IV APQSR BPSQR CPSRQ DRQSP STPM 2002 19 Laras rencana Laras akademik I Fakta bersifat khusus Fakta bersifat ilmiah II Bahasanya bersahaja Bahasanya ringkas III Kurang penggunaan istilah Penggunaan istilah teknikal IV Terdapat kepelbagaian idea Idea yang terbatas Berdasarkan jadual di atas.

Ramlah cepat-cepat bangun dan dia tersenyum (D) memandang pemuda itu. STPM 2003 23 Daripada jadual yang berikut.bertahi lalat di bawah bibir.berambut pendek.memakai kemeja berlengan panjang.0 PETIKAN DIIKUTI OLEH SOALAN Wanita yang ditemui itu berseluar biru. bahunya terlanggar (B) oleh pemuda menyebabkan dia terjatuh (C).memakai kaca mata hitam.0 GAMBAR RAJAH/CARTA DIIKUTI OLEH SOALAN STPM 2003 24. pilih padanan gelaran yang betul Gelaran Warisan Gelaran Kurniaan Gelaran Ikhtisas A Ungku Datuk Tuan Doktor B Tok Imam Profesor Tan Sri C Megat Puan Sri Tunku D Pangeran Syed Cikgu STPM 2004 12 Pilih padanan yang betul antara batu bersurat dengan tempat dan tulisan. Bahagian yang bertanda X dalam gambar rajah di atas ialah A vokal depan luas B vokal belakang luas C vokal belakang sempit D vokal depan separuh sempit D5.memakai kasut hitam bertumit tinggi. STPM 2002 21 Petikan di atas menepati retorik A laporan B pemerian C penceritaan D penghujahan .Ramlah terpesona (A) melihat pertunjukan silap mata itu. Ketika keluar dari tempat itu. Batu Bersurat Tempat Tulisan A Kedukan Bukit Palembang Palava B Talang Tuwo Palembang Nagiri C Gandasuli Jawa Palava D Pagar Ruyong Acheh Nagiri D4.dan beg tangan berjenama Christine de Or.berkulit cerah.

sedang STPM 2004 39 Belum pun ada apa-apa keputusan dibuat. Pak Dollah dan isterinya masih di ladang. boleh C sedang.STPM 2003 Walaupun hari beransur senja. sebahagian daripada buah-buahan itu boleh disedekahkan kepada jiran mereka. mahu D masih. Mereka mahu menjual buah-buahan yang dipetik itu di pasar malam. Bagi pasangan itu.Pak Mail telah bertindak dengan sendiri Berdasarkan petikan di atas. masih B mahu. kata ganda yang berhuruf condong membawa maksud A jamak B himpunan C tidak tentu D kepelbagaian D6. Pasangan itu sedang rancak memetik hasil tanamannya. iaitu pasangan antara huruf vokal pada suku kata praakhir dengan suku kata akhir tertutup” STPM 2002 Pernyataan di atas merujuk kepada A susunan vokal B keselarasan vokal C penyesuaian dua huruf vokal D penggabungan dua huruf vokal STPM 2003 • Belakang lidah diangkat setinggi mungkin ke arah lelangit lembut tanpa menyentuhnya • Lelangit lembut diangkat • Bibir dibundarkan 27 Pernyataan di atas adalah tentang cara penghasilan bunyi . Kata bantu ragam yang terdapat dalam petikan di atas ialah A telah. PERNYATAAN/HURAIAN DIIKUTI OLEH SOALAN 31 “Kesesuaian dua huruf vokal membentuk dua suku kata pada kata dasar.0.

0 AYAT DIIKUTI OLEH SOALAN STPM 2002 Berjaya juga akhirnya pendaki gunung Everest itu 43 Ayat di atas A tidak boleh dipasifkan B mengalami proses pengguguran C mengalami proses penyongsangan D boleh menggugurkan unsur keterangan STPM 2003 49. Hormatilah Rukunegara kita kalau mahu menjadi rakyat yang setia Dalam ayat di atas.A vokal tengah B vokal depan luas C vokal depan sempit D vokal belakang sempit STPM 2004 • Depan lidah dirapatkan ke lelangit keras. . • Udara dikeluarkan dari paru-paru terus melalui rongga hidung • Pita suara digetarkan 25 Pernyataan di atas menunjukkan cara-cara mengeluarkan bunyi konsonan A sengauan gusi bersuara B sengauan dua bibir bersuara C sengauan lelangit keras bersuara D sengauan lelangit lembut bersuara D7. • Lelangit lembut dalam keadaan biasa. bahagian yang berhuruf condong dikenali sebagai A frasa keterangan B klausa tak bebas C klausa utama D klausa bebas STPM 2004 Motosikal Jaguh kepunyaan anak Tuan Pengetua Sekolah Menengah Kebangsaan Dato‟ Sriwijaya telah melanggar seekor anak kambing jantan di hadapan Masjid al-Rahman pada hari Ahad yang lalu.

yang manakah yang menepati rumus di atas? A Dia mengendalikan program itu untuk ketua jabatannya. B Kain yang dipakainya halus bagai sutera. D Budak itu bangun lalu meninggalkan adiknya yang sedang menangis. STPM 2003 Objek + kata ganti nama tunjuk + X + kata kerja pasif 42 X dalam rumus di atas boleh diisi dengan kata ganti diri A orang ketiga sahaja B orang kedua sahaja C orang pertama sahaja D orang pertama dan kedua STPM 2003 Kata Bantu aspek + kata penguat + kata adjektif 5 Antara yang berikut. C Peluang kenaikan pangkat Encik Haris sudah amat cerah D Bilangan penonton yang menyaksikan perlawanan itu agak kecil sekali . B Budak kecil itu menjerit-jerit ketika saya tiba di rumahnya. C Pengetua menjelaskan bahawa murid itu sakit tenat di rumahnya. yang manakah ayat yang mengandungi binaan frasa seperti di atas? A Kesihatan Puan Tan sudah baik sungguh.0 RUMUS DIIKUTI OLEH SOALAN Ayat 1 Subjek Predikat Kata kerja kata komplemen subjek predikat STPM 2002 42 Antara ayat yang berikut.49 Predikat bagi ayat di atas ialah A melanggar seekor anak kambing jantan B telah melanggar seekor anak kambing jantan C melanggar seekor anak kambing jantan di hadapan Masjid al-Rahman D melanggar seekor anak kambing jantan di hadapan Masjid al-Rahman pada hari Ahad yang lalu D8.

Calon juga seharusnya dapat memahami petikan/karya sastera/carta dengan baik. 3. Jangan tinggalkan mana-mana soalan tanpa dijawab kerana tindakan ini amat merugikan calon. Bahagikan masa untuk menjawabnya dan jangan berlengah-lengah apabila menjawab mana-mana bahagian yang tertentu yang dianggap sukar. Baca dan fahami semua pilihan jawapan dan lakukan perkara yang sama seperti no. Kepantasan membaca serta kemahiran membahagikan masa sangat penting SEMASA menjawab soalan-soalan yang dikemukakan. Ingat. Pastikan kertas soalan tersebut lengkap dan mengandungi 60 soalan. 6.(E) STRATEGI MENJAWAB 1. Gariskan kata kunci atau isi-isi penting semasa membaca petikan agar dapat memudahkan proses menjawab soalan-soalan susulan yang dikemukakan. (fahami setiap patah kata) 2. Pastikan ruangan yang ditandakan itu betul. Baca arahan soalan dengan teliti sebelum mula menjawab. 4. B Semasa bunyi vokal dihasilkan. Pilih jawapan yang paling tepat dan tandakan jawapan itu dengan betul pada kertas jawapan objektif yang berasingan. 2 (gariskan kunci jawapan (kata/frasa/klausa) Contoh : A Semasa bunyi dihasilkan. udara yang keluar dari paru-paru keluar berterusan melalui rongga tekak dan rongga mulut. 8. 10. gariskan kunci soalan (kata/frasa/klausa) dan tentukan skopnya. Calon hendaklah menjawab kesemua 60 soalan mengikut had masa yang ditetapkan iaitu 2 jam. (F) CARA MENJAWAB (LANGKAH DEMI LANGKAH) 1. Untuk memahami kehendak soalan. Contoh : Antara yang berikut. Jumlah markah calon secara keseluruhannya dikira berdasarkan jumlah jawapan yang telah ditandakan/dijawab dengan betul pada kertas jawapan objektif.udara yang keluar dari paru-paru mengalami sempitan di rongga mulut. Baca setiap petikan dengan teliti.tiada getaran pada pita suara. . 9. tiada pemotongan markah bagi soalan yang salah. 3. C Semasa bunyi dihasilkan. kemudian baca 4 pilihan jawapan yang diberikan. Baca dan fahami dengan teliti carta/kenyataan/petikan atau stimulusstimulus lain dan soalan. 2. D Semasa bunyi dihasilkan. Calon dinasihatkan agar berhati-hati semasa memilih jawapan aneka pilihan atau pilihan pecahan yang diberikan. udara yang keluar dari paru-paru mengalami sekatan di rongga mulut. yang manakah benar tentang bunyi vokal? Skop/pengetahuan : Definisi/ciri-ciri bunyi vokal. 7. 5.

[G] KAEDAH MENJAWAB SOALAN 2 ATAU TIGA GABUNGAN JAWAPAN. yang manakah kata tunggal? I Jejari II Rujukan III Kelmarin IV Kosmopolitan A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV STPM 2002 50 Antara yang berikut. III dan IV B II. II. Untuk tidak membuang masa. STPM 2004 32 Antara yang berikut. tetapkan pilihan jawapan. ayat manakah yang mengandungi subjek kata kerja yang berfungsi sebagai kata nama? I Masakan ibu enak sekali II Bederma satu amalan mulia III Membuang masa adalah tabiat buruk IV Penggunaan dadah mengancam keselamatan negara A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV G2.4. G1. 5. STPM 2004 16 Susunan yang betul untuk perancangan bahasa Melayu ialah I pengekodan II perancangan taraf III perancangan dasar IV penilaian hasil dan pemantapan strategi A I. IV dan I C III. pindah kepada soalan yang lain 6. contohnya. II dan IV .0 : Kaedah penyingkiran. Peruntukkan masa lebih kurang 5 minit untuk menyemak semula pilihan jawapan yang ditanda pada kertas jawapan objektif untuk memastikan bahawa semua 60 soalan telah calon jawab. I. Ulang langkah 1 hingga 4 untuk soalan-soalan yang ditinggalkan. Setelah melalui semua proses di atas.0 : Kaedah Logik. contohnya. 7. III. sekiranya masih keliru.

3. Bersedia lebih awal dengan latih tubi dari semasa ke semasa. 6. I dan IV STPM 2002 14 Antara yang berikut. Calon gagal untuk menjawab semua soalan. . Buat catatan atau nota kecil yang mudah dibawa ke mana-mana untuk dihafal. II. Alasan yang biasa dikemukakan oleh calon ialah tidak mempunyai masa yang mencukupi. Baca arahan soalan dengan teliti sebelum menandakannya pada kertas jawapan objektif supaya tiada sebarang kesilapan dilakukan. 1. Calon mungkin lemah dalam bahagian tatabahasa atau fonologi bahasa Melayu. Calon terlalu gopoh apabila menjawab soalan sehingga tidak peka terhadap kehendak soalan sama ada yang positif atau negatif. Tindakan ini menyebabkan calon memilih jawapan yang salah. 2. 3. 7. Calon cuai ketika menandakan jawapan terutamanya jika jawapan ditandakan dahulu pada kertas soalan sebelum menandakan pada kertas jawapan objektif. yang manakah pernyataan yang menunjukkan perancangan bahasa Melayu pada peringkat pertama? I Melaksanakan rancangan yang disusun II Mempertimbangkan kedudukan bahasa-bahasa lain III Memilih bahasa Melayu sebagai bahasa kebangsaan IV Melaksanakan kajian semula terhadap kedudukan bahasa kebangsaan A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV (H) KELEMAHAN CALON 1. (I) LANGKAH –LANGKAH MENGATASI KELEMAHAN. calon dinasihatkan agar dapat mengagihkan masa dengan bijak agar semua soalan dapat dijawab mengikut masa yang ditetapkan. Lazimnya calon kurang yakin atau terkeliru apabila memilih jawapan aneka pilihan yang berbentuk pilihan pecahan mungkin kerana kurang pengetahuan tentang tajuk yang disoal. 4. Tindakan ini amat merugikan kerana walaupun markah tidak dipotong bagi jawapan yang salah. Sesetengah calon mungkin meneka jawapan. Calon kurang cekap menginterpretasi rangsangan daripada pelbagai bahan yang dikemukakan. Calon yang kurang cekap membaca mungkin mengambil masa yang agak lama untuk memahami maklumat yang terkandung dalam ketiga-tiga petikan/karya sastera/carta bagi soalan pemahaman. Baca soalan dengan cermat/teliti dan cuba fahamkan kehendak soalan. 5. Jadi. 9.D III. Calon mungkin agak lemah dalam penguasaan bahasa sehingga tidak boleh memahami isi-isi tersirat dalam petikan yang diberikan. 8. 2. calon sepatutnya cuba untuk menjawab. 4.

Pola Keselarasan Vokal 06. BESARKAN PELUANG” “MANUSIA YANG BERJAYA IALAH MANUSIA YANG LUAR BIASA…" MANUSIA BIASA BOLEH MENCAPAI KEJAYAAN SEPERTI YANG DICAPAI OLEH MANUSIA YANG LUAR BIASA . Konsonan : Konsonan asli/pinjaman/bersuara/tak bersuara 04. Fonologi. Cuba fahami perbezaaan maksud bagi setiap pernyataan yang dikemukakan dalam pilihan jawapan yang diberikan. Jenis ayat : penyata/perintah/seru/Tanya 17. (J) PENUTUP “KECILKAN MASALAH. Tanda baca : sempang [-] 08. Bentuk kata : tunggal [termasuk akronim. Penerbitan ayat : pengguguran/penyusunan semula/perluasan 19.terbitan/ majmuk/ganda 10. 8. fon.5. Pengejaan : kata pinjaman/imbuhan pinjaman/kata majmuk [mantap/belum mantap] 07. Ragam ayat : Aktif/pasif [penanda pasif ] 16. Calon dinasihatkan agar tidak menandakan jawapan di kertas soalan. Bentuk ayat : tunggal/majmuk [gabungan/pancangan/keterangan]/campuran 18. BERUSAHALAH SECARA LUAR BIASA BIASAKAN YANG BETUL… BETULKAN YANG BIASA. Agihkan masa dengan baik agar semua soalan dapat dijawab dalam tempoh 2 jam. Susunan ayat : biasa/songsang [seluruh/sebahagian predikat] hati-hati ayat pasif 15. Klausa : bebas/tak bebas 14. Vokal : Konsep vokal depan/tengah/belakang/sempit/separuh sempit/ luas/separuh luas 03.. pembentukan akronim]. kemudian menandakannya semula pada kertas jawapan objektif kerana tindakan ini bukan sahaja membuang masa bahkan boleh mengelirukan calon. Digunakan dalam soalan [stimulus/stem/jawapan/distraktor] . [K] PEMAHAMAN 01. Frasa :jenis/binaan 13. Ayat : subjek/predikat/Pola Ayat Dasar 12. 7. Tandakan dengan pensel atau hitamkan dengan jelas pada ruangan jawapan di kertas jawapan objektif seperti yang diarahkan. Diftong : Rentetan vokal 05. huruf dan suku kata [terbuka/tertutup] 02..dengan syarat.. 6. fonem.. Morfem : bebas/terikat [imbuhan] 09. Golongan kata : KN/KK/9KA/16KT 11.

yang manakah pernyataan yang menunjukkan perancangaan bahasa Melayu pada peringkat pertama? I Melaksanakan rancangan yang disusun II Mempertimbangkan kedudukan bahasa-bahasa lain III Memilih bahasa Melayu sebagai bahasa kebangsaan IV Melaksanakan kajian semula terhadap kedudukan bahasa kebangsaan .unsur/konstituen/pengaruh/pengekodan/taraf/dasar/variasi/personafikasi/ diksi/laras/wacana/retorik/glottis/vokal/konsonan/diftong/fonologi/ morfologi/sintaksis/semantik/jamak/hukumD-M/tatabahasa/morfem/morfem/ penerang/pelengkap/keterangan/subjek/predikat/relatif/komplemen/frasa /klausa aktif/pasif/songsang/tunggal/dasar/terbitan/artikulasi/ artikulator/objek/inti/ … [L] UJIAN 11/2003 Perkataan yang ada kaitan dengan konsep “Melayu” ditemui pada catatan yang terdapat pada I Batu Bersurat Talang Tuwo II Batu Bersurat Kedukan Bukit III patung di Padang Rocore. kamus. panduan ejaan. yang manakah tidak benar tentang bahasa Melayu klasik? A Tidak wujud pendepanan predikat dalam binaan ayat. dan sebagainya Pernyataan di atas merujuk kepada konsep A penilaian B pemupukan C pengekodan D pemasyarakatan bahasa 15/2002 Antara yang berikut. 07/2003 “Penyerapan variasi bahasa dari segi daerah dan sosial melalui penyediaan tatabahasa. B Banyak menggunakan partikel dalam ayat C Bentuk ayat pasif lebih banyak digunakan D Penggunaan kata pangkal ayat meluas. Batanghari IV rekod ahli pelayaran China bertarikh 644-645 Masihi A I dan II B I dan III C II dan IV D III dan IV 13/2003 Antara yang berikut.

IV Beta berasa amat sedih dengan penderitaan yang menimpa rakyat beta. III Ana akan menghadiri seminar itu bersama-sama dengan abang anta. separuh luas dan luas dikaitkan dengan A kedudukan lidah B pergerakan lidah C turun naik rahang D bukaan rongga mulut 17/2001 Antara berikut yang manakah yang mengandungi unsur-unsur percampuran kod ? I Ah Kau. III dan IV 37/2002 Perkataan yang tergolong dalam kata terbitan ialah I seteru II ekawarna III setinggan IV sasterawan A I dan III B I dan IV C II dan III D II dan IV 26/2002 Antara yang berikut. II dan IV C I. konsep sempit. yang manakah perkataan yang mengandungi bunyi yang . separuh sempit. 37/2001 Pilih keterangan yang benar tentang morfem bebas? I Kata tunggal II Kata berimbuhan III Kata yang dapat berdiri sendiri IV Dapat berfungsi sebagai ayat minimal A I. II dan III B I. III dan IV D II.A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV 24/2001 Dalam pengeluaran bunyi vokal bahasa Melayu. ini barang berapa harga? II I doakan you lulus dengan cemerlang dalam peperiksaan itu.

B Boleh mengikuti kata penguat. C Malaysia akan menjadi negara pengeksport kenderaan yang terkenal. yang manakah ayat pasif yang betul binaannya? I Pakaian ini belum kupakai. . yang manakah bukan ciri kata adjektif? A Boleh menjadi predikat ayat. B Bendera negara-negara peserta berkibaran di sekeliling stadium. D Dia tercengang apabila namanya diumumkan sebagai pemenang peraduan itu. 33/2003 Antara yang berikut. I Terdapat unsur geluncuran II Kombinasi dua bunyi vokal III Membentuk lebih daripada satu suku kata IV Mempunyai dua puncak kelantangan A I dan II B I dan III C II dan IV D III dan IV 35/2001 Ayat yang manakah menggunakan kata adjektif sebagai pelengkap? A Keadaan politik di negara jiran semakin genting. D Boleh hadir di hadapan kata kerja 39/2002 Rakyat negara itu telah memberontak demi menuntut hak pemerintahan sendiri Kata kerja yang berhuruf condong dalam ayat di atas ialah A transitif B transitif aktif C tak transitif berpelengkap D tak transitif tanpa pelengkap 48/2003 Antara yang berikut. kemudian digeluncurkan ke arah vokal belakang sempit ? A Taut B Kain C Halau D Hairan 26/2001 Pilih pernyataan yang benar tentang bunyi diftong. C Boleh diikuti unsur keterangan.dihasilkan dengan menyebut vokal depan luas dahulu.

B Kain yang dipakainya haalus bagai sutera. A I dan II B I dan IV C II dan III D III dan IV 54/2003 Kata Bantu aspek + kata penguat + kata adjektif Antara yang berikut. yang manakah ayat yang mengandungi binaan frasa seperti di atas? A Kesihatan Puan Tan sudah baik sungguh. Jenis kiasan yang berhuruf condong dalam ayat I dan II ialah I II A Kiasan melarat Kiasan asal B Kiasan berpindah Kiasan terus C Kiasan sandar Kiasan pemanis D Kiasan terus Kiasan berpindah 22/2004 • Penulis mengemukakan bukti yang kukuh dan logik. D Bilangan penonton yang menyaksikan perlawanan itu agak kecil sekali. C Peluang kenaikan pangkat Encik Haris sudah amat cerah. III Maklumat yang disampaikan oleh kami adalah benar. • Penulis perlu meyakinkan pembaca tentang pendapatnya. II : Orang rumah saya sedang berbual-bual dengan Encik Kamarul.II Keputusaan ini harus anda umumkan dengan segera. Kalau mandi pagi pun mandi kerbau. IV Kenderaan yang mereka tumpangi baru sahaja berlepas. • Penulis mempengaruhi pembaca supaya mengubah pendirian Pernyataan di atas menepati ciri retorik A pemerian . yang manakah yang mempunyai makna konotatif dan makna denotatif? A Ibu kota B Ibu ayam C Ibu pejabat D Ibu pertiwi 58/2003 I : Dahlah kau ni jarang mandi pagi. 59/2002 Antara ungkapan yang berikut.

JUMAAT. II Mereka terperangkap dalam kesesakan lalu lintas III Nelayan di Pantai Remis tertangkap anak dugong IV Pendatang asing yang lemas kebanyakannya terjerlus ke dalam Lumpur A I dan III B I dan IV C II dan III D II dan IV 44/2004 Klausa ialah A unit tatabahasa yang terkecil yang boleh berdiri sendiri B unit pengucapan yang paling tinggi letaknya dalam susunan tatabahasa C binaan yang terdiri daripada sekurang-kurangnya satu perkataan yang berpotensi untuk diperluas... kemudian baca 4 pilihan jawapan yang diberikan. SEKIAN. Baca setiap petikan dengan teliti. Baca arahan soalan dengan teliti sebelum mula menjawab. 4 FEBRUARI 2011 Strategi dan Cara Menjawab BM Kertas 1 STRATEGI MENJAWAB 1. Pastikan kertas soalan tersebut lengkap dan mengandungi 60 soalan.B pemujukan C penceritaan D penghujahan 29/2004 Pilih pernyataan yang benar tentang bunyi vokal. lelangit lembut dalam keadaan neutral 37/2004 Ayat yang manakah mengandungi kata kerja aktif transitif? I Kanak-kanak itu tertelan biji durian. A Udara mengalami sekatan B Bentuk bibir boleh bundar atau terhampar C Pita suara bergetar ataupun tidak bergetar D Semasa menghasilkannya. di 10:24 AM Pautan pada catatan ini 0 ulasan Dicatat oleh mohd fadil talib E-melkan IniBlogThis!Kongsi ke TwitterKongsi ke FacebookKongsi ke Google Buzz Label: BM 1 : Teknik Menjawab Soalan. 2. . D rangkaian perkataan yang mengandungi satu subjek dan satu predikat dan mempunyai potensi untuk menjadi ayat.

tiada getaran pada pita suara. 7. 3. udara yang keluar dari paru-paru mengalami sekatan di rongga mulut. 7. 5. D Semasa bunyi dihasilkan. 9. 10. Baca dan fahami dengan teliti carta/kenyataan/petikan atau stimulus-stimulus lain dan soalan. CARA MENJAWAB 1. tiada pemotongan markah bagi soalan yang salah.udara yang keluar dari paru-paru mengalami sempitan di rongga mulut. Contoh : Antara yang berikut. tetapkan pilihan jawapan. 2 (gariskan kunci jawapan (kata/frasa/klausa) Contoh : A Semasa bunyi dihasilkan. C Semasa bunyi dihasilkan. pindah kepada soalan yang lain 6. Kepantasan membaca serta kemahiran membahagikan masa sangat penting dalam menjawab soalan-soalan yang dikemukakan. 3. Calon juga seharusnya dapat memahami petikan/karya sastera/carta dengan baik. Bahagikan masa untuk menjawabnya dan jangan berlengah-lengah apabila menjawab mana-mana bahagian yang tertentu yang dianggap sukar. 4. B Semasa bunyi vokal dihasilkan.Calon dinasihatkan agar berhati-hati semasa memilih jawapan aneka pilihan atau pilihan pecahan yang diberikan. Untuk memahami kehendak soalan. . Gariskan kata kunci atau isi-isi penting semasa membaca petikan agar dapat memudahkan proses menjawab soalan-soalan susulan yang dikemukakan. Untuk tidak membuang masa. 4. Setelah melalui semua proses di atas. Jangan tinggalkan mana-mana soalan tanpa dijawab kerana tindakan ini amat merugikan calon. gariskan kunci soalan(kata/frasa/klausa) dan tentukan skopnya. udara yang keluar dari paru-paru keluar berterusan melalui rongga tekak dan rongga mulut. Jumlah markah calon secara keseluruhannya dikira berdasarkan jumlah jawapan yang telah ditandakan/dijawab dengan betul pada kertas jawapan objektif. 8. Pastikan ruangan yang ditandakan itu betul. Ingat. (fahami setiap patah kata) 2. Ulang langkah 1 hingga 4 untuk soalan-soalan yang ditinggalkan. 6. Baca dan fahami semua pilihan jawapan dan lakukan perkara yang sama seperti no. sekiranya masih keliru. yang manakah benar tentang bunyi vokal? Skop/pengetahuan : Definisi/ciri-ciri bunyi vokal. Calon hendaklah menjawab kesemua 60 soalan mengikut had masa yang ditetapkan iaitu 2 jam. Peruntukkan masa lebih kurang 5 minit untuk menyemak semula pilihan jawapan yang ditanda pada kertas jawapan objektif untuk memastikan bahawa semua 60 soalan telah dijawab. Pilih jawapan yang paling tepat dan tandakan jawapan itu dengan betul pada kertas jawapan objektif yang berasingan. 5.

KHAMIS. C Tiga orang warga asing sedang berehat di kediaman itu. PROSES 2. kalau mahu seribu cara. B Sekumpulan haiwan berkeliaran di tepi padang ragut. D Mereka berkebun sayur di belakang rumah masing-masing. Proses untuk menjawab soalan di atas adalah seperti berikut : PROSES 1. contoh : A Beberapa orang pengembara berada di pulau itu. maka calon perlu mencari/menggariskan kata kerja untuk setiap pilihan jawapan. D Mereka berkebun sayur di belakang rumah masing-masing. contoh : 46 Ayat yang manakah yang mengandungi kata kerja tak transitif yang memerlukan pelengkap? Kehendak soalan = kata kerja tak transitif yang memerlukan pelengkap atau dikenali juga sebagai kata kerja tak transitif berpelengkap. B Sekumplan haiwan berkeliaran di tepi padang ragut.dengan izinNya."kalau hendak seribu daya. ULASAN : Memandangkan kehendak soalannya ialah kata kerja (KK)." di 9:45 AM Pautan pada catatan ini 0 ulasan Dicatat oleh mohd fadil talib E-melkan IniBlogThis!Kongsi ke TwitterKongsi ke FacebookKongsi ke Google Buzz Label: BM 1 : Teknik Menjawab Soalan. 22 APRIL 2010 Menjawab item/soalan BM 1 menggunakan "Pendekatan Proses" Contoh : Soalan STPM 2008 : nombor 46 46 Ayat yang manakah yang mengandungi kata kerja tak transitif yang memerlukan pelengkap? A Beberapa orang pengembara berada di pulau itu. Kesan kehendak soalan (KS). Gariskan atau buat tanda-tanda lain pada setiap pilihan jawapan yang berkaitan dengan kehendak soalan yang telah anda kenal pasti dalam proses 1. KK pilihan jawapan A = berada . C Tiga orang warga asing sedang berehat di kediaman itu.

calon juga boleh menggunakan "pendekatan penyingkiran" pilihan jawapan yang boleh memandu calon memilih jawapan yang betul. penekatan proses ini amat penting untuk membantu calon memberi tumpuan kepada kehendak soalan dan membolehlah calon mengetahui tindakan yang perlu dilakukan pada setiap pilihan jawapan untuk memilih jawapan yang paling tepat. Memandangkan KK tak transitif berpelengkap memerlukan pelengkap untuk melengkap maksud ayat. C Tiga orang warga asing sedang berehat . Selain "pendekatan proses". Namun begitu.. .B. D Mereka berkebun. Sekiranya dia gagal masuk menerusi pintu belakang atau pintu hadapan.. untuk menjawab soalan Bahasa Melayu Kertas 1 ini.. pendekatan-pendekatan ini hanya akan berkesan sekiranya calon telah menguasai tajuk/subtajuk yang telah diajar oleh guru-guru. dan D sehingga setakat kata kerja yang telah digariskan itu sahaja.KK pilihan jawapan B = berkeliaran KK pilihan jawapan C = berehat KK pilihan jawapan D = berkebun PROSES 3. dia mungkin masuk menerusi bumbung rumah atau "lubang angin".C.... Pada pandangan saya.sila fahamkan dan cuba untuk soalan-soalan lain RENUNGAN. PROSES 4. dan memerlukan pelengkap untuk melengkapkan makna keseluruhan ayat tersebut... maka calon perlu membaca setiap ayat pilihan jawapan A.. SEKIAN. Jawapan A kerana ayat A (Beberapa orang pengembara berada ..) tidak lengkap maksudnya. dia akan "berusaha" masuk ke dalam rumah tersebut menerusi tingkap. Sekiranya masih gagal juga. ayat tersebut tidak lengkap maksudnya.. Pilih pilihan jawapan yang sekiranya anda baca setakat kata kerja yang digariskan. B Sekumplan haiwan berkeliaran ... contoh : A Beberapa orang pengembara berada . Kesimpulannya. ada banyak cara.. Cuba fikirkan maksud yang tersurat disebalik maksud tersurat catatan di bawah ini : Seorang pencuri akan berusaha sedaya upaya untuk masuk ke sesebuah rumah yang disasarkannya..

tetapi masih boleh menjawab dengan betul. Sekiranya ada kemahuan..Begitulah juga dengan calon peperiksaan.. . peluang anda untuk menjawab dengan betul amat besar kerana ada sesetengah item/soalan yang tidak memerlukan calon tahu kesemuannya.

Secara umumnya. Adalah sukar untuk memahami isu dengan jelas sekiranya anda melihat ayat tersebut secara keseluruhan. Proses 1 : Mengesan isu dan KS ISU = Penularan penyakit berjangkit telah mengancam kehidupan masyarakat di negara ini dan menimbulkan kebimbangan kepada semua pihak (bahagian pertama item/soalan) KS = Jelaskan punca berlakunya penularan wabak ini dan kesannya kepada masyarakat. terdapat ramai pelajar yang belum berjaya membina pendahuluan karangan yang tepat. Latarbelakang isu 2. Saya akan cuba membantu anda membina perenggan pendahuluan dengan berpandukan kepada beberapa proses dan kriteria tertentu.Anda boleh mengesan isu dengan melihat pada bahagian pertama item/soalan sementara pendirian calon bergantung kepada kehendak soalan (KS) yang biasanya terdapat pada bahagian kedua sesuatu item/soalan karangan tersebut. cuba lihat item/soalan berikut. . Penularan penyakit berjangkit telah mengancam kehidupan masyarakat di negara ini dan menimbulkan kebimbangan kepada semua pihak. Untuk lebih jelas. Jelaskan punca berlakunya penularan wabak ini dan kesannya kepada masyarakat. Sila rujuk ISU di atas. Oleh itu. untuk memahami isu dengan lebih jelas. Pendirian calon Prosesnya bermula dengan pemilihan item/soalan.BM 2 Proses membina perenggan pendahuluan karangan Hasil pengamatan saya sebagai guru. Perkataan/rangkaikata yang anda perlu beri tumpuan ialah : (1) Penularan (2) penyakit berjangkit telah (3) mengancam kehidupan masyarakat (4)di negara ini dan (5) menimbulkan kebimbangan kepada semua pihak. (bahagian kedua item/soalan) Proses 2 : Memahami perkataan / rangkaikata dalam isu dan mengeluarkan KS. pendahuluan yang anda bina pelu mempunyai 2 struktur iaitu : 1. anda perlu memberi tumpuan dan mengetahui makna/konsep perkataan/rangkaikata (frasa) tertentu yang terdapat pada bahagian isu.

(1) Penularan Apakah maksud menular ? 1.yang secara .1 ahli keluarga.1 ancam nyawa 3.1 Takut dijangkiti 5. Apaapapun cara yang anda gunakan.1 merebak 1. Punca penularan penyakit berjangkit 2. (3) mengancam kehidupan masyarakat Apakah ancaman penyakit berjangkit tersebut kepada masyarakat ? 3. jiran.1 Malaysia sahaja (5) menimbulkan kebimbangan kepada semua pihak. yang penting anda faham dengan betul. Apakah kebimbangannya dan siapakah pihak-pihak itu 5.2 contoh : demam denggi. Kesan kepada masyarakat Setelah selsesai proses ini barulah anda membina perenggan pendahuluan. anda perlu memahami setiap perkataan/rangkaikata tersebut dengan mencari maknanya. masyarakat sekeliling dan masyarakat negara lain (pelancong asing) KS untuk item/soalan ini ialah : 1. cacar air dan penyakit-penyakit lain yang boleh berjangkit. mencari perkataan lain yang sama maksud. mencari contoh dan pelbagai cara yang lain.1 penyakit yang boleh menjangkiti orang lain 2.2 ancam kesihatan (sakit) (4) di negara ini 4.2 menjangkit (2) penyakit berjangkit Apakah maksud berjangkit dan contohnya ? 2.Setelah anda memilih/menggariskan perkataan/rangkaikata seperti di atas.

Hal ini terjadi berikutan masalah emosi terhadap pelaku dengan menjadikan wanita sebagai mangsa untuk ditindas bagi kepentingan diri mereka. 2. Punca (faktor.rakan) dapat mengesan isu dan kehendak soalan (fokus penulisan) daripada pendahuluantersebut tanpa melihat item/soalannya.khususnya mengandungi : 1. anda sendiri boleh menyemak dan menilai sesebuah pendahuluan yang telah anda buat baik atau sebaliknya dengan menilai satu persatu ayat/idea yang terdapat dalam perenggan pendahuluan tersebut. Hal ini kerana. Kesimpulannya. Saya tunjukkan 4 contoh perenggan pendahuluan yang dibuat oleh pelajar saya dan cuba anda kesan isu dan KS (fokus penulisannya) tanpa ditunjukkan item/soalannya. . tindakan. Akibat daripada ini. Contoh 2 Penindasan merupakan satu perbuatan menganiya. penindasan terhadap wanita sering menjadi topik utama di dada-dada akhbar. Isu ini sering kali dipaparkan di akhbar-akhbar dan televisyen sama ada di Malaysia atau di luar negara. Contoh-contoh berkaitan 3. sebab) Langkah ( inisiatif. pendahuluan tersebut dikira baik dan begitulah sebaliknya. Cuba anda teka apakah isu dan kehendak soalan berdasarkan contoh-contoh pendahuluan di bawah ? Perenggan pendahuluan yang manakah yang dapat membantu anda mengesan isu dan KSnya ? Contoh 1 Kini. Definisi/konsep/ apa-apa sahaja idea yang berkaitan dengan isu. pelaku meminta wang daripada mangsanya untuk membeli dadah. Tanpa melhat soalan. menguasai dengan kekerasan dan kekejaman. usaha).sekiranya kedua-dua unsur (isu dan KS) tersebut dapat dikesan. arak ataupun untuk berjudi. Pendahuluan yang baik boleh dinilai sekiranya seorang individu lain (guru. masyarakat sering digemparkan akan isu-isu yang melibatkan kaum wanita. Contohnya. KS (mesti ada perkataan punca dan perkataan langkah atau perkataan-perkataan lain yang membawa maksud yang sama. Contoh-contoh tersebut mengandungi kesalahan bahasa yang tidak saya ambilkira dalam penulisan ini. mangsa sering berdiam diri dengan menahan perasaan takut itu kerana diugut untuk dicederakan jika memberitah. Penindasan terhadap wanita semakin hari semakin menjadi-jadi. Hal ini berikutan berlakunya penindasan terhadap wanita.

rogol dan mencabul kehormatan. Terdapat pelbagai sebab wanita ditindas. Terdapat juga langkah bagi mengatasi masalah ini Cobtoh 3 Penindasan terhadap wanita telah lama terjadi. Statistik telah menunjukkan bahawa kes penindasan terhadap wanita kian meningkat seiap tahun. baru-baru ini terdapat satu kes seorang suri rumah telah dipukul oleh suaminya dengan menggunakan batang paip PVC. Contoh 4 Penindasan wanita merupakan satu bentuk kezaliman. Awal bulan ini. Terdapat pelbagai punca penindasan wanita yang semakin hari semakin menjadi pada masa ini. Penindasan terhadap wanita boleh ditakrifkan sebagai perbuatan menindas. usahakan bukan setakat strukturnya ada malah strukturnya tepat. Sebagai contoh. Isu ini juga telah menjadi perbualan hangat oleh orang ramai. masih lagi keluasan pembacaan. cuma persoalannya di sini. Banyak kejadian penindasan terhadap wanita berlaku antaranya kejadian. Seiap hari. Yang manakah yang mengandungi struktur pendahuluan yang saya sebutkan di atas ? Fahami denga betul dan usahakan agar pendahuluan yang anda buat menepati strukturstruktur. banyak rencana dan laporan tentang penindasan terhadap wanita yang disiarkan dalam media tempatan. memeras dan menganiya individu bergelar wanita. Lebih baik lagi. Wanita juga sering menjadi hamba seks kepada lelaki yang tidak berperikemanusiaan. menerajang dan membaling objek terjhadap wanita merupakan contoh penindasan psikologi terhadap wanita. Langkah-langkah untuk mengatasi kes-kes sebegini perlu diambil dengan segera sebelum keadaan ini menjadi semakin serius . Justeru. Ini bukan contoh pendahuluan yang terbaik.Penindasan terhadap wanita terbahagi kepada dua iaitu menindas dari segi psikologi dan emosi. pelbagai langkah perlu diambil bagi mengatasi masalah ini. dua kejadiah keganasan terhadap wanita terjadi iaitu kejadian surirumah diikat dan dibunuh oleh suami d Teluk Intan. Perak dan kejadian menyimbah asid di Terengganu. yang manakah lebih baik ?. Isterinya juga telah mengalami kesan luka dan pendarahan di kepala. memukul. . Masalah penindasan terhadap wanita ini berlaku akibat daripada pelbagai punca yang mendorong pelaku untuk melakukannya. Kuncinya. bunuh.

Contoh soalan : Kewujudan laman sosial seperti myspace. khususnya pada bahagian A (karangan). Saya lanjutkan tulisan saya dengan memberi salah satu contoh soalan. saya dapat mengesan beberapa kelemahan pelajar. 16 JUN 2011 Karangan : Kepentingan memahami isu dalam soalan. Saya dapati. saya dapati pelajar telah mendefinisikan konsep laman sosial sebagai laman web dan blog atau aplikasi-aplikasi lain. Di sini. agama mahupun sosiobudaya. Kegagalan pelajar memahami isu dalam soalan karangan telah menyebabkan isi-isi yang dikemukakan tidak tepat. KHAMIS. di 11:16 AM Pautan pada catatan ini 2 ulasan Dicatat oleh mohd fadil talib E-melkan IniBlogThis!Kongsi ke TwitterKongsi ke FacebookKongsi ke Google Buzz Label: BM 2 : Karangan.. bangsa. . Bincangkan kesan penggunaan aplikasi jaringan sosial pada abad baharu ini. facebook. pelajar yang menjawab soalan ini telah tersilap memahami isunya iaitu kewujudan laman sosial (kata kuncinya ialah laman sosial). malah lebih buruk lagi terpesong. dan twitter kian mendapat perhatian dalam kalangan masyarakat Malaysia tanpa mengira batas baik usia. Sebaik sahaja selesai menanda skrip jawapan pelajar untuk Peperiksaan Pertengahan Tahun 6 Atas. Proses penandaan terhadap hasil kerja pelajar (latihan. saya ingin fokuskan tentang kelemahan pelajar memahami isu dalam soalan karangan. skrip jawapan ujian dan peperiksaan) banyak memberi maklumat yang berguna kepada seorang guru tentang kefahaman pelajar terhadap pengajarannya. Berdasarkan isi-isi yang dikemukakan oleh pelajar.

Untuk memahami isu dengan lebih jelas, saya nasihatkan pelajar mencari perkataanperkataan lain yang sinonim dengan perkataan dalam isu. Isu dalam soalan di atas ialah 'laman sosial'. Perkataan 'sosial' sudah membawa cukup pengertian tentang kegunaannya. Maka pelajar perlu mencari pekataan lain yang sama maksud (sinonim) dengan perkataan "sosial' seperti perhubungan/komunikasi secara interaktif.

Selain itu, pelajar juga dinasihatkan mencari seberapa banyak contoh yang berkaitan dengan isu. Kebetulan soalan di atas telah memberikan beberapa contoh seperti myspace, facebook dan twitter. Selepas berasa anda telah memahami isu, barulah memulakan proses mencari isi-isi karangan. Proses ini penting untuk mengelak anda silap memahami isu, seterusnya tersilap mengemukakan isi-isi karangan.

Di sini, saya muatkan sebahagian skema tentang soalan di atas.

Kesan baik 1. Melalui laman sosial ini, pelbagai pandangan tentang peningkatan sesebuah organisasi atau negara dapat disuarakan dalam sebuah ruang yang terbuka. - Perdana Menteri Malaysia telah mewujudkan rangkaian 1Malaysia untuk semua rakyat - Melalui rangkaian ini, pelbagai pandangan daripada akar umbi dapat disuarakan dalam situasi yang santai dan kurang formal - Fungsi mesra pengguna yang terdapat dalam aplikasi membolehkan aktiviti penyebaran maklumat dilakukan dengan lebih pantas dan efektif.

2. Kemudahan ini juga digunakan oleh usahawan untuk memasarkan atau mempromosikan produk dan perkhidmatan mereka -tahap akses yang tinggi terhadap aplikasi laman sosial merupakan peluang terbaik

untuk memasarkan produk dan perkhidmatan yang ditawarkan atau disediakan - secara tidak langsung laman ini telah menyediakan satu saluran yang sangat menguntungkan para usahawan dalam mencari pelanggan baharu di samping mengembangkan pasaran dalam lingkungan yang lebih luas

3. Hasil daripada rangkaian sosial ini wujudlah rangkaian sosial yang telah dapat menghubungkan banyak individu pada satu-satu masa - komunikasi tanpa had ini juga telah berjaya menarik perhatian individu daripada pelbagai peringkat atau lapisan masyarakat dalam menggunakan aplikasinya untuk berhubung antara satu sama lain - kewujudan laman ini membuka ruang dan peluang kepada semua orang untuk berinteraksi dengan lebih mudah dan cepat -tanpa disedari laman ini telah dapat mengukuhkan hubungan dan silaturahim dalam kalangan rakyat Malaysia, terutama apabila laman ini menjadi tali penyambung dan tempat bertemu mereka yang terputus hubungan sekian lama

Kesan buruk 4. Pelbagai kegiatan jenayah siber boleh dilakukan oleh pihak yang tidak bertanggungjawab -penyebaran maklumat yang bersifat hasutan dan provokasi boleh dilakukan dengan menggunakan aplikasi ini - pengguna bebas untuk menyuarakan pendapat mereka tanpa sebarang sekatan oleh pihakpihak berwajib / pihak berkuasa

-perkara sebegini boleh mengundang penyebaran maklumat yang salah kepada golongan masyarakat yang mempunyai tahap pemahaman yang rendah tentang sesuatu isu -maklumat palsu berbentuk fitnah hanya akan mengeruhkan keadaan dan kemungkinan boleh mencetuskan keadaan yang lebih buruk

5. Isu plagiat atau mencuri hak cipta seseorang individu juga boleh terjadi apabila ada pihak yang tidak bertanggungjawab mencuri hasil kerja orang lain melalui aplikasi rangkaian sosial - mereka ini dengan mudah menyalin bahan yang telah dihasilkan untuk menjadi hak milik mereka -tiada sebarang sekatan boleh dikenakan terhadap individu yang tidak bertanggungjawab dalam mencuri dan menyalin hasil kerja pihak pertama

6. Isu keagamaan juga sering kali menjadi sasaran pihak yang tidak bertanggungjawab -baru-baru ini ada pihak yang telah menyebarkan pertandingan melukis gambar Nabi Muhammad SAW melalui rangkaian facebook -hal ini telah menimbulkan kemarahan dalam kalangan umat Islam seluruh dunia -provokasi sebegini dilihat sebagai ancaman terhadap umat Islam di seluruh dunia apabila ada pihak yang cuba untuk mempermainkan keharmonian dan keindahan agama Islam -keadaan akan semakin buruk apabila penentangan dibuat membabitkan keganasan dan akhirnya mencetuskan peperangan antara penganut agama Islam dengan pihak lain

Sekian.
di 1:30 PM Pautan pada catatan ini 0 ulasan Dicatat oleh mohd fadil talib

Semua kemungkinan tentang punca-punca penindasan terhadap wanita hendaklah difikirkan secara umum. Dalam mata pelajaran sejarah. Calon perlu berfikir dengan tenang. Memandangkan mangsanya ialah wanita. betul kemungkinan masyarakat juga terlibat (aspek 3 : MASYARAKAT/ ORANG SEKELILING MANGSA). Semoga para pelajar dapat meluaskan pemahaman konsepnya. Jadi berdasarkan aspek-aspek tersebut. maka tentunya kemungkinan penindasan terhadap wanita berpunca daripada kelemahan wanita itu sendiri (aspek 1 : kelemahan WANITA/mangsa). Isu : penindasan terhadap kaum wanita.E-melkan IniBlogThis!Kongsi ke TwitterKongsi ke FacebookKongsi ke Google Buzz Label: BM 2 : Karangan. Siapa lagi yang anda rasa turut menyumbang kepada fenomena ini. lebih-lebih lagi pelajar yang agak kurang inisiatif untuk meluaskan pembacaan. KS : Punca dan langkah. apakah punca yang menyebabkan berlakunya penindasan tersebut? Cadangkan juga langkah untuk mengatasi fenomena ini. saya cuba mengambil aspek 2 sahaja sebagai contoh. Ya. barulah anda mencari isi-isi yang lebih khusus. Sebagai guru. 27 MEI 2011 Karangan : Cara mencari isi yang relevan dengan isu dan kehendak soalan. Contoh item : Fenomena penindasan terhadap kaum wanita masih berleluasa terutamanya di negara-negara Dunia Ketiga. JUMAAT. Saya pasti para guru tentunya mempunyai pelbagai cara untuk mengajar pelajarnya mencari isi-isi karangan. Berdasarkan pengalaman. Fokus : negara Dunia Ketiga. faktor atau kesan selalunya dibahagikan kepada tiga aspek utama iaitu aspek politik.Di sini saya cuba berkongsi salah satu cara untuk mencari isi-isi karangan berdasarkan pengubahsuaian terhadap pendekatan mata pelajaran tersebut. ekonomi dan sosial. saya dapati ramai pelajar menghadapi masalah untuk mencari isi-isi karangan yang relevan dengan isu dan kehendak soalan. Aspek 2 : PELAKU/PENINDAS . Untuk memudahkan pemahaman anda. Pada pendapat anda. Penindasan pula mesti melibatkan dua pihak iaitu mangsa dan pelakunya (aspek 2 : PELAKU/PENINDAS). saya turut mengakuinya.daripada pelbagai aspek. Saya cuba tunjukkan konsepnya.

calon boleh mengemukakan isi-isi yang lebih banyak apabila calon melakukan proses yang sama untuk aspek-aspek lain. Ambil masa untuk berfikir dengan teliti !.Memandangkan "penindasan" merupakan sesuatu yang berbentuk negatif/buruk. Saya cukup yakin bahawa para guru tentunya telah menerangkan cara-cara menjawab pelbagai jenis kata tugas / kata kunci yang terdapat dlam soalan karangan. contohnya (1) trauma dengan sejarah silam (pelaku pernah didera semasa kecil) (2) tekanan hidup (nyatakan sebab-sebab tekanan sehingga mengakbatkan pelaku hilang kewarasan) (3) perangai/tabiat/sikap negatif pelaku seperti pemabuk. Untuk pengetahuan calon. maka permulaan perkataan (perkataan pertama) isi mestilah bermula dengan perkataan yang membawa maksud negatif. JUMAAT. calon boleh memilih mana-mana 3 isi untuk kehendak soalan pertama iaitu faktor/punca penindasan terhadap wanita. jangan ambil mudah tentang perkara ini !. Lakukan tindakan yang sama untuk aspek-aspek lain yang telah dinyatakan di atas. Akhirnya. Ingat.Sekiranya daripada aspek 2 sahaja calon sudah boleh mendapat 3 isi. Kesilapan memahami kehenak sebenar soalan karangan STPM sangat besar risikonya kerana separuh daripada markah mata pelajaran Bahasa Malaysia kertas 2 datangnya daripada bahagian tersebut. Soalan nombor tiga bahagian A Peperiksaan . Maklumat yang saya beri hanyalah sebagai satu bentuk penyelesaian hasil daripada pengamatan terhadap isiisi yang dikemukakan oleh pelajar saya semasa membuat latihan atau menjawab soalan ujian/peperiksaan. Ingat. Salah satu jenis kata tugas / kata kunci yang terdapat dalam soalan STPM ialah "sejauh manakah anda bersetuju". ini bukanlah satu-satunya cara untuk mencari isi. kuncinya ialah keluasan pembacaan di 8:48 AM Pautan pada catatan ini 0 ulasan Dicatat oleh mohd fadil talib E-melkan IniBlogThis!Kongsi ke TwitterKongsi ke FacebookKongsi ke Google Buzz Label: BM 2 : Karangan. ada pelbagai jenis kata kunci dalam soalan karangan. maka saya percaya. Pada pandangan saya. Kesilapan memahami kata tugas / kata kunci soalan sangat besar kesannya kepada markah karangan anda. kaki judi dan sikap-sikap negatif lain. 20 MEI 2011 Karangan : Kehendak soalan yang mempunyai perkataan " sejauh manakah anda bersetuju"".

Lebih buruk lagi apabila ada calon yang memasukkan langkah-langkah dalam perenggan isi karangan mereka. calon perlu menghuraikan penculikan kanak-kanak (isu) berpunca daripada sikap cuai ibu bapa(isi). di 9:44 AM Pautan pada catatan ini 0 ulasan Dicatat oleh mohd fadil talib E-melkan IniBlogThis!Kongsi ke TwitterKongsi ke FacebookKongsi ke Google Buzz Label: BM 2 : Karangan. Sekiranya kurang jelas dengan maklumat ini. calon perlu mengemukakan isi-isi lain. calon perlu akur / setuju dengan penyataan yang diberi dalam soalan. Begitu juga halnya jika kehendak soalannya tentang langkah. Yang tidak boleh ialah calon mengemukakan kesemua isi karangan hanya tentang kecuaian ibu bapa sebagai punca penculikan kanak-kanak. dalam perenggan pertama. Bersedialah menghadapi segala kemungkinan tentang kata tugas / kata kunci dalam soalan supaya anda tahu dengan betul cara untuk menjawabnya. KHAMIS. Selain itu. Sejak belakangan ini masalah penculikan kanak-kanak didapati semakin meningkat dan menjadi topik perbualan hangat dalam kalangan seluruh lapisan masyarakat. di samping perlu memasukkan punca-punca lain yang turut menjadi punca kepada kejadian penculikan kanak-kanak. saya dapati ramai calon yang memilih soalan ini tersilap menjawab. Calon perlu menghuraikan tentang langkah yang telah dinyatakan dalam soalan. Hal ini sering dikaitkan dengan sikap cuai ibu bapa.Setara Pertengahan Tahun 2011 daerah Kota Tinggi mengandungi kata tugas tersebut. Soalannya adalah seperti berikut : 3. Ini bermaksud. bertanyalah dengan guru anda. dan nyatakan juga langkah-langkah lain yang turut berkaitan dengan isu dalam soalan. calon perlu akur dengan penyataan yang terdapat dalam soalan dan perlu mengemukakan punca-punca lain yang berkaitan dengan isu. Calon juga perlu tahu bahawa calon boleh mengemukakan lebih daripada satu perenggan isi tentang kecuaian ibu bapa sebagai punca penculikan kanak-kanak. Hasil penandaan. . Sejauh manakah anda bersetuju dengan penyataan di atas. Untuk menjawab soalan ini. selain daripada kecuaian ibu bapa yang turut menjadi punca kanak-kanak diculik seperti kewujudan sindiket penculikan kanak-kanak. 5 MEI 2011 Kepentingan senarai semak. Kesimpulannya.

di 10:00 AM Pautan pada catatan ini 0 ulasan Dicatat oleh mohd fadil talib E-melkan IniBlogThis!Kongsi ke TwitterKongsi ke FacebookKongsi ke Google Buzz Label: BM 2 : Karangan. Contoh 3. salah satu puncanya ialah ketiadaan senarai semak semasa pelajar membuat tugasan tersebut. hanya segelintir pelajar sahaja yang menunjukkan prestasi yang konsisten dalam setiap tugasan mereka. Oleh itu. B dan C untuk menyemak dan membetulkan kesalahan-kesalahan . Pada pandangan saya. sama ada karangan. rutinnya ialah menanda tugasan pelajar. lebih kurang 5 minit setiap bahagian A. rumusan atau alih bahasa yang melibatkan aspek binaan ayat. suka saya menasihatkan calon STPM agar memperuntukkan sebahagian masa menjawab. semasa dan sesudah latihan sebelum dihantar kepada guru untuk disemak. lama kelamaan anda boleh memahami cara menghasilkan idea yang menepati setiap struktur tersebut. Oleh itu. Anda seharusnya membuat senarai semak untuk setiap bahagian tugasan. Saya berpendapat bahawa kesalahan binaan ayat tersebut boleh diperbaik sekiranya mereka menyemak terlebih dahulu tugasan tersebut. Sebagai contoh.bahagian pendahuluan karangan perlu mengandungi sekurang-kurangnya 3 struktur iaitu: 1. tugasan yang anda buat seharusnya mengandungi struktur-struktur tertentu dan seharusnya kualitinya semakin meningkat dari semasa ke semasa.Mengapakah hal ini berlaku?. Untuk bahagian perenggan isi karangan juga mempunyai struktur. rumusan dan alih bahasa merupakan latihan yang berulangkali dibuat oleh pelajar. KHAMIS. Sekiranya anda mempunyai senarai semak. Sebagai guru. Definisi/konsep tentang isu 2. . Tugasan Bahasa Melayu kertas 2 yang meliputi latihan karangan. saya melihat kesalahan ayat yang dibina oleh pelajar. saya yakin bahawa prestasi anda akan meningkat dari hari ke hari. Yang penting pada peringkat permulaan. Cubalah. Penyataan tentang kehendak soalan Senarai semak di atas hanyalah satu contoh. Senarai semak ini perlu dirujuk sebelum. strukturstruktur tersebut ada. walaupun mungkin tidak tepat. Masih tidak percaya kepentingan senarai semak ?. Bahagian rumusan dan alih bahasa juga begitu. 28 APRIL 2011 Karangan : Aspek binaan ayat.Berdasarkan pengalaman saya. Kerap kali. Anda boleh berbincang dengan guru anda untuk membuat senarai semak tersebut. sebelum dihantar kepada guru. Dengan latihan dan bimbingan guru.

Untuk pengetahuan calon. 8. Individu ialah keluarga dalam masyarakat. Golongan remaja yang melakukan masalah melebihi 40 peratus yang menjadi harapan bagi meneruskan kesinambungan bangsa dalam negara. 11. Golongan remaja membentuk 40 peratus daripada penduduk negara berumur 15 hingga 40 tahun. Elakkan daripada membina ayat yang panjang dan meleret-leret. Di samping ajaran agama tidak diketepikan. Anda harus tahu dan mengaplikasi pengetahuan tentang kepelbagaian aspek binaan ayat semasa menjawab BM 2. 12. 4. Merangsang anak-anak untuk bertindak dan berkebolehan sebagai insan yang berakhlak mulia. Indivdu dan keluarga merupakan asas pembinaan sesebuah masyarakat dan untuk membentuk masyarakat yang cemerlang. jumlah ini merupakan satu nilai yang besar. . 10. 2. Ayat Majmuk : ayat majmuk gabungan. 9. Tentunya telah anda pelajari subtajuk berikut : Susunan Ayat : susunan biasa atau susunan songsang. 6. Di samping tidak mengetepikan ajaran agama yang dianuti. yang boleh mempengaruhi markah keseluruhan BM 2. Pastikan ayat-ayat yang anda bina mengandungi unsur subjek (unsur menerangkan) dan predikat (unsur diterangkan). kerana ayat yang sedemikian biasanya mengandungi kesalahan bahasa. markah bahasa untuk bahagian A : karangan ialah 15 markah. 5. AMP komplemen an AMP keterangan) dan ayat majmuk campuran. Dengan adanya program yang menitik beratkan pembinaan fizikal dan kebendaan. 3. Ragam ayat : ayat aktif atau pasif Saya tunjukkan beberapa ayat yang dibina oleh pelajar saya untuk anda nilai : 1.khususnya bahagian A : karangan. Pengetahuan tentang binaan ayat diajar secara langsung dalam BM 1. Pendidikan ialah teras kepada semua ini seperti pendidikan formal atau tidak formal. Ia memerlukan pendekatan yang bijak. Bukan semata-mata bergantung pada fungsi guru di sekolah. Masyarakat akan sedar bahawa masalah remaja bukan lagi merupakan masalah pingiran dan memerlukan suatu pendekatan menyeluruh. Pelbagai program yang dijalankan selama ini dalam membentuk semula anak-anak yang sudah terjebak agar mereka menjadi manusia yang berkualiti. Tentunya. ayat majmuk pancangan (AMP relatif.binaan ayat. 7.

Kepincangan yang melibatkan mereka perlu diberi perhatian dan harus difikirkan langkah terbaik untuk memulihkannya. permasalahan keluarga perlu diselesaikan terlebih dahulu. ayat bukan sahaja perlu mematuhi hukum-hukum tatabahasa. Kesalahan-kesalahan binaan ayat di atas boleh dibetulkan. sekiranya anda menyemak jawapan terlebih dahulu. Kesimpulannya. Banyak anak muda kita yang terlibat berumur 15 hingga 30 tahun. pendidikan merupakan teras kepada semua ini. Maka. Mohd Nor. Biasakan diri anda membaca bahan-bahan ilmiah terbitan Dewan Bahasa dan Pustaka supaya tabiat ini boleh mempengaruhi cara anda membina ayat. Pelbagai program yang telah dijalankan selama ini dalam membentuk semula anakanak yang sudah terjebak agar menjadi manusia yang berkualiti perlu diteliti keberkesanannya. Ibu bapa perlu menunjukkan teladan yang baik.13.Semasa menyemak jawapan STPM anda. pendidikan moral dan akhlak yang murni perlu diberikan di rumah dan diperkukuh lagi di sekolah. Selain itu. akliah dan sahsiah anak-anak. Oleh itu. di 1:35 PM Pautan pada catatan ini 3 ulasan Dicatat oleh mohd fadil talib E-melkan IniBlogThis!Kongsi ke TwitterKongsi ke FacebookKongsi ke Google Buzz Label: BM 2 : Karangan. yang aspek binaan ayatnya dan aspek pengolahannya dikategorikan sebagai baik. Untuk membentuk masyarakat yang berkualiti memerlukan pengorbanan dan pengemblengan tenaga semua pihak. saya cadangkan anda membaca setiap ayat secara berasingan. tanpa melihat ayat sebelum atau sesudahnya. kerajaan memperkenalkan Pelan Induk Tindakan Sosial yang membabitkan semua pihak. . 14. individu yang menjadi ahli kepada sesebuah keluarga merupakan teras kepada pembentukan masyarakat. Untuk pelajar 6AF dan 6AG : Berikut saya tunjukkan rumusan oleh Nurul Jana bt. program ini menekankan pembentukan rohaniah. Bagi membina masyarakat yang cemerlang. Walau bagaimanapun. Program yang menyeluruh perlu dilaksanakan kerana tidak mahu keadaan menjadi parah. Keinginan untuk memebentuk masyarakat yang berkualiti semestinya memerlukan pengorbanan dan pengemblengan tenaga semua pihak. Masalah sosial dalam kalangan remaja di negara kita kini semakin meningkat dan kian membimbangkan. tetapi perlu mengandungi makna yang lengkap. Remaja dilatih berfikir secara analitis dan kritis agar bertindak secara rasional serta tidak mengetepikan agama. Ingat.

KS 2 : Cadangan untuk mengatasi penggunaan racun makhluk perosak tanpa mengikut peraturan. tetapi anda harus menambah idea untuk memperbaik langkah/cara/tindakan tersebut. Soalan no. 20 APRIL 2011 Karangan : Kehendak soalan yang mempunyai perkataan "cadangkan". maka itu bermakna bukan cadangan kerana perkataan "cadangan" bermaksud langkah/cara/tindakan baru dan bukan yang telah atau pernak dilaksanakan. anda harus mengemukakan langkah/cara/tindakan yang difikirkan boleh mengatasi penggunaan racun makhluk perosak tanpa mengikut peraturan. anda harus memikirkan langkah/cara/tindakan yang difikirkan boleh mengatasi penggunaan racun makhluk perosak tanpa mengikut peraturan yang belum pernah dilaksanakan/dibuat oleh mana-mana pihak. Untuk KS 2. Apakah pandangan anda ?. anda juga boleh memilih langkah/cara/tindakan yang difikirkan boleh mengatasi penggunaan racun makhluk perosak tanpa mengikut peraturan yang telah dan pernah dibuat oleh mana-mana pihak. Bagaimanakah anda berfikir untuk mencari idea untuk menulis perenggan isi bagi KS 2. seperti soalan berikut. Sekiranya anda hanya memilih langkah/cara/tindakan yang difikirkan boleh mengatasi penggunaan racun makhluk perosak tanpa mengikut peraturan yang telah dan pernah dibuat oleh mana-mana pihak. Penggunaan racun makhluk perosak yang tidak mengikut peraturan boleh membawa kesan buruk. Terdapat sesetengah soalan BM Kertas 2 STPM yang mempunyai perkataan "cadangkan" dalam kehendak soalannya. . Pada pendapat saya.RABU. Soalan di atas mempunyai 2 kehendak soalan iaitu : KS 1 : Kesan buruk penggunaan racun makhluk perosak yang tidak mengikut peraturan. Bincangkan kesan buruk itu dan berikan cadangan untuk mengatasi penggunaan racun makhluk perosak tanpa mengikut peraturan. Selain itu. 2 STPM 2004 : 2.

Selamat berfikir. sesuatu yg dicadangkan. merangka: ~ strategi serangan. rancangan. saranan: setelah ~ menteri itu disokong. di 12:13 PM Pautan pada catatan ini 4 ulasan Dicatat oleh mohd fadil talib E-melkan IniBlogThis!Kongsi ke TwitterKongsi ke FacebookKongsi ke Google Buzz Label: BM 2 : Karangan. 5. menyarankan. anda perlu behati-hati memahami kata kunci (kata tugas) yang terkandung dalam item/soalan. anjuran. dsb). wang. menganjurkan: Menteri Buruh akan ~ supaya rang undang-undang itu dibaca bagi kali yg ketiga. menguntukkan (harta. saya berikan makna kata "cadangan" menurut Kamus Dewan : cadang. mengusulkan. bertujuan: mereka ~ utk pergi melancong ke Bali. merancang. rang undang-undang itu pun diluluskan oleh Dewan. rencana: ~ lima tahun. 2. benda. ~ wang tunai = ~ modal (Eko) persediaan harta (saham. Oleh itu. 3 STPM 2004 : . menyediakan (menyimpan) sesuatu (utk digunakan apabila perlu): seramai tiga puluh ribu orang dicadangkan utk memperkuat pertahanan negara. dll) utk digunakan apabila perlu. harta. merencanakan. ~ penimbal (Eko) himpunan bahan mentah utk mengawasi harga supaya tidak merosot atau tidak melambung tinggi. Ali ~ Jamal sbg setiausaha kehormat persatuan itu.Fikirkanlah sedalam-dalamnya. dsb) utk penggunaan sesuatu atau seseorang: kawasan tanah itu dicadangkan utk bekas-bekas perajurit. Contoh Item no. 3. usul. mencadangkan 1.Fikir. 4. berhajat. setelititelitinya. 19 APRIL 2011 Karangan : Pebezaan Kata Kunci Soalan antara "Sejauh manakah" dengan "Bersetujukah anda" Kesilapan memahami kehendak soalan bahagian A : Karangan dalam kertas Bahasa Malaysia 2 boleh membawa implikasi yang buruk kepada markah keseluruhan BM 2 anda. wang. bercadang mempunyai niat utk melakukan sesuatu (spt pergi melancong dll). berniat. 2. persediaan (wang. ~ balas cadangan yg diberikan sbg tindak balas kpd cadangan yg terdahulu. mempersiapkan. mengemukakan sesuatu pendapat utk dipersetujui (dipertimbangkan dsb). mencalonkan: dgn tiada pilih-memilih lagi. jangan tidak berfikir.Berikut. ~ Serang Sakar itu telah dipersetujui pula oleh Nakhoda Jaya. 3. SELASA. Serang Sakar telah ~ Si Tenggang bagi memenuhi jawatan tandil itu. cadangan 1. dana. khususnya kata kunci "sejauhmanakah anda bersetuju" dan "bersetujukah anda".

Sejauh manakah anda bersetuju dengan pendapat ini? Untuk menjawab soalan ini. sama ada "bersetuju" atau "tidak bersetuju" di 1:35 PM Pautan pada catatan ini 0 ulasan Dicatat oleh mohd fadil talib E-melkan IniBlogThis!Kongsi ke TwitterKongsi ke FacebookKongsi ke Google Buzz Label: BM 2 : Karangan. Kestabilan politik dan kecekapan pengurusan dan pentadbiran negara membawa kepada kepesatan kemajuan yang dicapai oleh Malaysia dalam pelbagai bidang. (bergantung kepada isu/kehendak soalan item/soalan tersebut. Anda hendaklah membuat pilihan sama ada bersetuju atau tidak bersetuju dengan sesuatu perkara yang dibangkitkan dalam soalan. SELASA. laman web berkaitan dan sumbersumber yang lain KS 1 : Punca lumba haram. 8 MAC 2011 Karangan : ISU = Lumba haram KS = Punca dan langkah mengatasi Rangka isi karangan oleh Norzalika bt. usaha pelajar ini boleh dibanggakan. calon juga perlu menyatakan faktor-faktor lain yang turut boleh membawa kepada kepesatan kemajuan yang dicapai oleh Malaysia dalam pelbagai bidang Jika kata kunci soalannya "Sejauh manakah" : Anda perlu akur dengan pernyataan yang dinyatakan dalam item/soalan dan ana perlu menyatakan juga faktor/masalah/kesan/langkah mengatasi yang lain. Selain itu. 1. Penganjur menawarkan ganjaran lumayan . Walaupun ini bukan rangka isi terbaik tetapi pada peringkat awal ini sebelum menduduki peperiksaan STPM. Mohd Musa (6AG 2011). calon perlu akur/setuju bahawa faktor kestabilan politik dan kecekapan pengurusan dan pentadbiran negara membawa kepada kepesatan kemajuan yang dicapai oleh Malaysia dalam pelbagai bidang. INGAT : Anda perlu memilih satu plihan sahaja.) Sekiranya kata kunci soalannya "Bersetujukah anda" : Seingat saya.3. Rangka isi ini boleh diperbaik oleh pelajar-pelajar lain dengan merujuk pelbagai sumber seperti majalah. akhbar. setakat ini belum ada soalan STPM yang mempunyai kata kunci "Bersetujukah anda".

menjadi tarikan utama pelumba haram 2.Membina litar termasuk di kawasan pedalaman seperti di kawasan Felda. KS2 : Langkah mengatasi lumba haram. . 1.. cerpen picisan.kempen pemanduan berhemah di sekolah dan kawasan tumpuan remaja menerusi persatuan-persatuan belia.majalah kenderaan / pengubahsuaian kenderaan bermotor mengghairahkan remaja .pelumbaan yang sah seperti pelumbaan Cup Prix di Litar Sepang mahal .hadiah pertaruhan oleh pihak penganjur : wang ringgit dan perempuan .memberi kesedaran tentang bahaya pelumbaan haram .kerana tiada/kurang peralatan keselamatan.filem/drama bertemakan lumba haram seperti 'KL Drift' dan 'The Fast and The Furios' mempengaruhi remaja untuk meniru aksi-aksi yang dipaparkan . Mengadakan kempen kesedaran . atau lokasi yang ramai remaja berlumba haram .edarkan risalah / adakan pameran untuk beri kesedaran tentang bahaya/ akibat buruk berlumba haram. Kos untuk menyertai pelumbaan yang sah mahal .remaja yang belum berkerjaya / remaja yang berkerjaya biasa tidak mampu / tiada penaja.(nyatakan contoh peralatan) . . Melakukan rondaan / pemantauan oleh pihak berkuasa.timbulkan rasa takut dan serik/ngeri dalam kalangan remaja 3.Kerap menganjukan perlumbaan dengan kos yang lebih rendah . .sediakan kelengkapan keselamatan percuma atau kos sewa yang rendah. . 2.novel. . Membina lebih banyak kemudahan berlumba di setiap DUN. komik seperti siri 'Mangga Initial D' dan 'Wangan Midnight' .kos pelumbaan haram lebih murah . Pengaruh media massa .hanya sedikit wang pertaruhan dan kos petrol .melepaskan 'gian' menyertai lumba haram 3.ada amaran oleh penerbit filem tetapi tidak diendahkan kerana keseronokan yang ditonjolkan dalam aksi tersebut.penganjur membuat keuntungan daripada penganjuran lumba haram .pamerkan gambar-gambar kemalangan ngeri yang melibatkan pelumba haram . .permainan video seperti 'Need for Speed' menambahkah keghairahan tersebut.

tangkap remaja/ sita kenderaan yang diubahsuai. 6 MAC 2011 Formula X dan Y untuk membina ayat pertama perenggan isi sokongan. Isu = kemalangan yang melibakan PA (X) KS = punca (isi) (Y) Formula 1 : X + Y Kemalangan yang melibatkan pengangkutan awam (X-isu) berpunca daripada keadaan pengangkutan awam yang tidak selamat. Cuba pelajar-pelajar lain daripada 6AF dan 6AG menilai dan menambah maklumat pada rangka isi di atas.ibu bapa boleh mengawal anak.maklumkan ibu bapa penglibatan anak mereka. deduktif atau eklaktik. di 10:05 AM Pautan pada catatan ini 0 ulasan Dicatat oleh mohd fadil talib E-melkan IniBlogThis!Kongsi ke TwitterKongsi ke FacebookKongsi ke Google Buzz Label: BM 2 : Karangan. AHAD. Saya tidak berminat menghuraikan setiap satu teknik tersebut.. yang semestinya mengandungi isi yang telah anda pilih. diikuti oleh penjelasan (huraian) dan diakhiri dengan penegasan...pelumba haram bimbang takut ditangkap dan dikenakan tindakan. Terdapat pelbagai cara membina/menulis perenggan isi sokongan sama ada menggunakan pendekatan/teknik induktif. . Ingat rangka isi yang lengkap memenuhi semua pertanyaan ASiBiDiBaM. Saya cadangkan anda memilih cara menulis perenggan isi.adakan sekatan jalan raya di lokasi yang kerap dijadikan litar lumba haram . (Y-isi) Formula 2 : Y + X Keadaan pengangkutan awam yang tidak selamat (Y-isi) boleh menyebabkan kemalangan berlaku. . yang bermula dengan penyataan isi.pihak polis perlu lebih kerap mengadakan rondaan di kawasan tumpuan lumba haram yang telah dikenal pasti. Di sini. (X-isu) . saya ingin menunjukkan cara membina ayat pertama setiap perenggan isi sokongan. Lihat contoh formula berikut : Katakanlah. .

Antara 4 bahagian tersebut.0 PANDUAN MENGGUNAKAN MASA Masa yang dicadangkan untuk bahagian ini ialah 90 minit. A (karangan – 50 M). Sebenarnya. Oleh itu.memilih tajuk yang lebih diketahui bukannya tajuk yang disukai atau difikirkan senang . Malangnya. bahagian A (karangan) merupakan bahagian yang paling penting dan boleh dianggap „nadi‟ atau „jantung‟ kepada prestasi keseluruhan kertas Bahasa Melayu 2. 90 minit yang diperuntukkan untuk bahagian ini boleh dipecahkan kepada 3 bahagian seperti berikut :2. saya sangat yakin yang calon boleh mendapat markah yang baik dalam bahagian ini sekiranya tiada had masa yang ditetapkan. di 9:26 AM Pautan pada catatan ini 0 ulasan Dicatat oleh mohd fadil talib E-melkan IniBlogThis!Kongsi ke TwitterKongsi ke FacebookKongsi ke Google Buzz Label: BM 2 : Karangan. Kebiasaannya.1 Membaca dan memahami kehendak soalan (5-10 minit) . kebolehan calon menggunakan masa dengan sebaik mungkin amat penting dalam bahagian karangan ini. panjang karangan antara 650 hingga 700 patah kata. Bahagian ini mengandungi 4 soalan. 1. B (rumusan – 20 M). C (alih bahasa –15 M) dan D(analisis kesalahan bahasa – 15 M). Oleh itu. Pembahagian masa ini perlu dibiasakan melalui latihan kawalan masa yang boleh dilakukan di rumah. meliputi soalan karangan tidak berformat dan soalan karangan berformat (tidak semestinya).memahami isu dan kehendak sebenar soalan . saya menasihatkan calon memberikan lebih tumpuan pada bahagian ini.membaca semua soalan . hal ini tidak mungkin berlaku. 2. Karangan : Pembinaan rangka karangan.Binaan ayat pertama anda sangat penting kerana penanda boleh mengesan isi anda dengan mudah.0 PENDAHULUAN Bahasa Melayu kertas 2 (910/2) di peringkat STPM mengandungi 4 bahagian soalan. Calon hanya dikehendaki memilih dan menjawab hanya satu soalan.

2 Membuat rangka karangan (15-20 minit) .0 APA ITU RANGKA KARANGAN ? Sebelum diterangkan. sebahagian besar berpunca daripada :3.cari 5 hingga 7 isi yang relevan dengan kehendak soalan..jangan lupa memperuntukkan lebih kurang 5-10 minit untuk menyemak aspek bahasa seperti struktur ayat. daripada pelbagai cara – pertanyaan langsung.mengenal pasti bentuk/laras/format soalan. semakan hasil karangan dan kaedah „imbas kembali‟. saya dapat merumuskan bahawa kegagalan calon.3 Menulis karangan dan membuat semakan (55-60 minit) .pembinaan ayat tunggal dan ayat majmuk (pelbagai jenis) diseimbangkan . 4.2 Membuat rangka karangan yang tidak sempurna • Akibatnya. 2. bolehkah anda menganalisis dan merumus contoh rangka karangan di bawah ? Soalan 1 Kejadian keracunan makanan di kalangan pelajar sekolah agak hangat diperkatakan sejak kebelakangan ini. Pendahuluan .membuat rangka ketiga-tiga struktur karangan secara ringkas . calon akan menulis/menjawab apa-apa idea yang terlintas dikepala dan bukan menjawab kehendak soalan.banyak menggunakan ayat aktif .0 ANDAIAN SAYA Berdasarkan pengamatan dan pengalaman saya.1 Tidak membuat rangka karangan 3. 3. mengapakah keracunan makanan ini berlaku dan cadangkan langkah-langkah untuk mengatasinya. 2. tatabahasa dan ejaan kerana banyak kesilapan bahasa memungkinkan anda ditolak 15 markah (maksimum). Pada pendapat anda.

Calon tidak boleh memberi idea selain sikap negatif pengusaha kantin dan pembekal makanan sekiranya ingin memperoleh markah (R) yang baik.kerjasama semua pihak perlu Soalan 2 Kes kematian yang disebabkan oleh penyakit jantung di Malaysia kebelakangan ini semakin meningkat. Kempen kesedaran tentang kebersihan makanan .kesannya.bahan mentah tidak bermutu dan mengandungi bahan kimia berlebihan Lihat rangka isi 1 di atas. kesihatan pelajar terjejas dan boleh membawa maut .air yang digunakan tercemar . Ada laporan menyatakan bahawa salah satu punca penyakit jantung ialah tekanan yang dihadapi oleh seseorang dalam menjalani kehidupan . Begitulah juga dengan rangka isi-isi yang saya tunjukkan di bawah.tidak mengambil berat aspek kebersihan . Oleh itu.banyak punca dan pelbagai langkah perlu diambil untuk mengatasinya Isi sokongan 1.makanan terdedah kepada lalat .. c. Idea utama/pokok IS 1 di atas ialah SIKAP NEGATIF pengusaha kantin dan pembekal makanan. d. 2. a. bermutu dan selamat .masalah ini tidak boleh dipandang ringan .definisi / konsep keracunan makanan . Sikap negatif pengusaha kantin dan pembekal makanan . b.setiap bulan ada sahaja kes keracunan yang dilaporkan .makanan yang dibekalkan telah luput tarikh gunaannya . pameran.kejadian keracunan makanan di kalangan pelajar semakin meningkat . tumpuan/fokus idea untuk huraian anda mestilah berpusatkan kepada sikap negatif yang berkaitan sahaja. Kesimpulan .kempen dijalankan – ceramah.dapat menjelaskan kepada pelajar tentang kepentingan memastikan makanan yang mereka makan bersih.dapat mengetahui tentang kepentingan kebersihan . dan kuiz.

nikotin dan karbon monoksida . Amalan negatif – merokok dan minum minuman keras . angina dan infaksi.ketegangan fikiran berlaku . Penyakit jantung bukan sahaja membawa kesengsaraaan hidup kepada pesakit. golongan pemarah.ramai hadapi masalah hidup . tekanan keluarga dan kerja juga mendatangkan kesan kepada jantung mereka. keadaa ini membawa kepada sakit jantung. Pendahuluan . Penyakit ini terdiri daripada pelbagai jenis. Tekanan hidup menyebabkan pergolakkan emosi dan selanjutnya peningkatah degupan jantung. Kegagalan dalam hidup.terdapat pelbagai punca Penyakit jantung merupakan pembunuh utama di Malaysia. tetapi juga kepada keluarganya. Berikan ulasan anda tentang pernyataan ini. Terdapat pelbagai punca yang menyebabkan penyakit ini menyerang seseorang individu khususnya tekanan yang dihadapi seseorang dalam menjalani kehidupan moden pada zaman ini. Lama-kelamaan. Semua orang berusaha keras untuk menjadi kaya.membawa kesengsaraan hidup . Tekanan hidup . Endokrin dalam badan merembeskan kumpulan hormon adrenalin yang menyebabkan otot tegang.moden pada zaman ini. Namun ramai orang yang gagal dalam hidup.marah. cemas dan pergolakan emosi meningkatkan degupan jantung .Arak mengandungi kafein . pantang kalah dan mahu berjaya dalam semua hal akan sentiasa cemas.Nikotin menambah mendapan lemak pada arteri koronari jantung – tersumbat . angina dan infaksi .asap rokok mengandungi tar. Akibatnya. Kehidupan kita semakin sibuk. Tekanan hidup menyebabkan ketegangan fikiran.akhirnya membawa penyakit jantung Tekanan hidup memang menjadi punca utama penyakit jantung.pelbagai jenis – penyakit jantung – koronari.kegagalan hidup menjejaskan jantung . 2. Ini meningkatan degupan jantung dan membebankannya. Isi sokongan 1. antaranya termasuklah penyakit jantung koronari.sakit jantung – pembunuh utama di Malaysia .

Pemahaman anda dapat dinilai berdasarkan latihan perbengkelan semasa proses P&P kelak. Lama-kelamaan. Bilangannya menakutkan kita. Lebih 80% lelaki rakyat Malaysia ialah perokok. menepati kehendak soalan 3. Arak pula mengandungi kafein. 3. huraian mesti khusus 4. tar dan karbon monoksida. Ini menyebabkan saluran arteri tersumbat.masa terluang sangat kurang . 28 FEBRUARI 2011 Karangan : Ciri-ciri isi sokongan yang baik.Kafein menyebabkan kenaikan tekanan darah – mempercepatkan degupan jantung .0 ANDA FAHAM ? Sejauh manakah tahap pemahaman anda ?.mendapan lemak berlaku dalam dinding arteri koronari .pekerjaan tidak memerlukan pergerakan fizikal – tidak banyak tenaga digunakan . Mereka tidak sedar asap rokok mengandungi campuran 4 000 jenis bahan kimia. mempercepat kadar degupan jantung dan mengurangkan kadar oksigen di dalam darah. di 8:58 AM Pautan pada catatan ini 0 ulasan Dicatat oleh mohd fadil talib E-melkan IniBlogThis!Kongsi ke TwitterKongsi ke FacebookKongsi ke Google Buzz Label: BM 2 : Karangan.berat badan meningkat .sibuk bekerja .. Nikotin akan menambah mendapan lemak pada arteri koronari jantung. mempunyai contoh yang berkaitan . Ciri-ciri isi sokongan yang baik 1. Kafein ini menyebabkan kenaikkan tekanan darah. Kurang bersenam . masalah ini memudahkan pembekuan darah.Akibatnya. termasuk nikortin.penyakit jantung berlaku 5. ISNIN. Ini menyebabkan terjadinya ateriosklerosis dan angina. umum (boleh dihurai) 2.terjadi ateriosklerosis dan angina Amalan merokok dan ketagihan arak juga merupakan punca yang menyebabkan berlakunya sakit jantung.

Oleh itu.lampu isyarat dan tayar kenderaan tersebut tidak di selenggara mengikut jadual. calon hanya perlu melihat aspek kerelevanan struktur/kriteria yang perlu sahaja dengan memberi tumpuan kepada . (PA) Contoh rangka isi sokongan (1) PA x selamat (bersifat umum) • brek x bfngsi PA x dpt dikawal musin hujan .licin • tayar „botak‟ • lampu „signal‟ rosak • enjin x diselenggara mengikut jadual • PA dah lama – 15 thn – contoh seperenggan isi sokongan karangan oleh pelajar 6 Atas Ghazali 2010. Pemeriksaan oleh pihak PUSPAKOM mendapati kebanyakanan bas dan teksi yang diperiksa mempunyai masalah brek yang tidak boleh berfungsi dengan baik. abaikan dahulu aspek tersebut. Buat sementara waktu. Selain itu. Terdapat peralatan kenderaantersebut yang tidak berfungsi dengan baik. Kelemahan-kelemahan ini boleh mengundang malapetaka apabila kenderaan ini digunakan di jalan raya. Karangan ini sememangnya mempunyai kesalahan bahasa. maka aspek baik yang ingin dipaparkan/dinilai menerusi contoh-contoh di bawah hanyalah idea/isi/huraian yang dirasakan agak menepati struktur yang diperlukan. Menyedari hakikat itu dan tahap kematangan pelajar serta berpandukan konsep "ansur maju". Pengusaha bas ekspress masih menggunakan bas yg sudah bersia lebih 15 tahun untuk pejalanan yang jauh. Menjawab A Si Bi Di Ba M Contoh kehendak soalan : Punca-punca kemalangan yg melbatkan pengangkutan awam. Berikut merupakan beberapa contoh pendahuluan dan isi sokongan yang boleh dikategorikan sebagai agak baik yang dikarang oleh pelajar. Penulisan struktur pendahuluan dan isi sokongan karangan yang baik melibatkan kesepaduan banyak aspek. Contoh karangan pelajar : Isu = Pembuangan bayi KS = Punca dan langkah. Pemandu tidak dapat meberhentikan kenderaan mereka dengan cepat khususnya pada waktu hujan akibat permukaan jalan yg licin.2. Keadaan enjin yang sudah usang dan tidak diselenggara secara berkala boleh menyebabkan berlakunya kebakaran yang boleh menyebabkan kemalangan terjadi . Kemalangan yg melibatkan pengangkutan awam berpunca daripada keadaan pengangkutan awam yang tidak selamat. Penilaian ini tidak termasuk aspek keutuhan dan aspek bahasa.

terdapat juga janda yang terlibat dengan gejala ini akibat tergoda oleh lelaki. Terdapat pelbagai faktor yang menyebabkan fenomena ini terjadi. langkah untuk mengekang masalah ini perlu diambil dengan segera. bayi yang baru dilahirkan telah dijumpai dalam keadaan tidak bernyawa di dalam tong sampah. Namun begitu. setelah mereka hamil anak luar nikah. Sememangnya masyarakat kita tidak dapat menerima hakikat ini kerana bertentangan dengan adat ketimuran dan syariat Islam. Setiap hari.perkataan/frasa/klausa yang digelapkan / bold Contoh perenggan pendahuluan oleh Norzalika Mohd Musa (6AG) Gejala pembuangan bayi bukanlah sesuatu yang baru di negara kita. Contoh perenggan pendahuluan oleh Suhaila Sukaimi (6AG) Gejala pembuangan bayi merupakan satu perbuatan yang zalim denganmeninggalkan bayi yang baru lahir di merata-rata tempat. Walau bagaimanapun. Oleh sebabtakut dihina dan disisih oleh masyarakat. tempat pembuangan sampah. banyak rencana dan laporan tentang kes-kes pembuangan bayi disiarkan dalam media tempatan. Para gadis yang mengandung anak luar nikah ingin menutup keaiban yang dilakukan bersama-sama teman lelaki dengan cara mudah iaitu membuang bayi.Banyak berita dan laporan tentang kes pembuangan bayi disiarkan dalam media massa tempatan. Pembuangan bayi merujuk kepada perbuatan meninggalkan bayi yang dilahirkan di merata-rata tempat tanpa sifat perikemanusiaan. Menurut laporan tersebut. Justeru. mereka telah mengambil jalan singkat dengan membuang bayi yang dilahirkan. pelbagai langkah perlu diambil bagi mengatasi masalah ini. Oleh itu. Contoh perenggan isi sokongan oleh Norzalika Mohd Musa (6AG) Punca pertama kebanyakan orang membuang bayi yang tidak berdosa ialahperasaan malu. Banyak gadis yang . Gejala pembuangan bayi ini berlaku akibat pelbagai punca yang mendorong seseorang individu melakukannya. mereka tidak berani menghadapi realiti. wanita yang terlibat selalunya hilang pertimbangan rasional. Dalam keadaan kusut fikiran tanpa bimbingan dan nasihat individu lain. malah ada yang dicampakkan ke sungai. Contoh perenggan isi sokongan oleh Farhan Noor Ishak (6AF) Punca utama kes pembuangan bayi berlaku ialah perasaan malu. bayi yang dibuang biasanya dijumpai di perkarangan masjid. Bayi yang tidak berdosa itu juga sering dijumpai di tempat-tempat kotor dan jijik. Jelaslah disini bahawa perasaan malu membawa kepada puncapembuangan bayi. Sebagai contoh.

. malah ahli keluarganya juga akan dipulau oleh masyarakat. Berdasarkan item/soalan di atas. Setelah mereka hamil. Jangan lupa mengaitkan isi dan huraian tersebut dengan kehendak soalan pada setiap perenggan bagi mengelakkan perenggan isi anda kelihatan tergantung. Bukan sahaja pelakunya.mengandung anak luar nikah akibat kesilapan mereka melakukan seks bebas. calon boleh mengesan ISU dan RANGKAI KATA PENTING (RKP)sementara bahagian B. wanita yang terlibat selalunya akan hilang pertimbangan rasional lalu bertindak membuang bayi. ISU mesti diberi definisi ATAU maksud ATAU apa-apa juga ayat yang boleh menggambarkan ISU. Sememangnya masyarakat kita juga tidak dapat menerima hakikat ini kerana bercanggah dengan adat ketimuran. RKP = perkataan "meningkat" Apabila calon ingin membina perengan pendahuluan karangan. Perkara yang penting ialah ketepatan isi dengan kehendak soalan. Pastikan juga huraian yang dikemukakan menjelaskan dengan lebih lanjut tentang isi. Bahagian pertama (A) ialah penyataan soalan (PS) dan bahagian kedua (B) ialah kehendak soalan (KS). RABU. mereka tidak berani menghadapi realiti.(B) Penerangan : Dalam item/soalan mengandungi 2 bahagian. (A) Berikan penjelasan anda tentang kesan kemasukan tenaga kerja asing kepada masyarakat dan negara ini. Dalam bahagian PS. takut dihina dan disisih oleh masyarakat. Pelajar dinasihatkan membina ayat mudah agar idea yang ingin disampaikan jelas. calon boleh mengesan KS dengan mudah. Rujuk juga panduanpanduan membina struktur karangan dan jadikannya sebagai senarai semak agar penulisan karangan anda menjawab kehendak soalan. Kesannya. ISU = tenaga kerja asing KS = kesan kemasukan tenaga kerja asing kepada masyarakat dan negara.Anda dinasihatkan mengulangkaji bahagian-bahagian yang dinilai dalam mata pelajaran Bahasa Malaysia seperti anda mengulangkaji mata pelajaran yang lain. dalam keadaan kusut tanpa bimbingan dan nasihat yang betul daripada orang lain. 27 OKTOBER 2010 Cara membina perenggan pendahuluan karangan BM STPM contoh item/soalan : Kemasukan tenaga kerja asing ke negara kita ini berlaku sejak dahulu dan kini bilangan mereka semakin meningkat. di samping bertentangan dengan ajaran Islam.

2.(atau) 2. calon boleh menulis sebab/faktor/alasan tenaga kerja asing berminat datang ke negara kita.TINDAKAN PERTAMA > Bina sekurang-kurang 1 ayat yang mendefinisikan atau menerangkan maksud ISU. sekiranya mengetahui statistiknya. Contoh negara-negara asal tenaga keja asing yang datang ke negara kita. TINDAKAN KEDUA> Bina sekurang-kurangnya ayat/klausa yang sinonim dengan RKP RKP dalam PS ialah : bilangan mereka (tenaga kerja asing) meningkat. TINDAKAN KELIMA> Bina ayat atau ayat-ayat yang mengandungi KS Memandangkan KS item/soalan di atas ialah KESAN. Contoh pendahuluan karangan : . Bilangan mereka semakin bertambah dari tahun ke tahun. (atau) 3. Dinasihatkan calon membina 2 ayat. Contoh-contoh lain yang bersesuaian. (faktor dalaman) ATAU sebab/faktor/alasan tenaga asing keluar dari negara asal dan datang ke negara kita. TINDAKAN KEEMPAT > Bina sekurang-kurangnya 1 ayat/klausa yang berkaitan dengan ISU. Fokus perkataannya ialah "meningkat". Kini bilangan mereka semakin ramai di negara kita. Antara contoh yang bersesuaian ialah : 1. sekiranya item/soalan mempunyai 2 kehendak soalan. Contoh sektor ekonomi yang melibatkan tenaga kerja asing. maka KSnya ialah Kesan Baik dan Kesan Buruk kemasukan tenaga kerja asing. 3. Memandangkan KSnya ialah kesan. Contoh definisi/maksud ISU tenaga kerja asing = pekerja dari luar negara yang datang ke Malaysia untuk bekerja. (faktor luaran). Calon boleh menyatakan statistik. TINDAKAN KETIGA > Nyatakan contoh yang bersesuaian. (atau) apa-apa sahaja idea yang menggambarkan/sinonim dengan perkataan "meningkat". Contoh ayat/klausa yang sinonim dengan RKP : 1.

3. 2. KOTA TINGGI. Namun begitu. 2. Malaysia juga turut menggaji tenaga profesional seperti jurutera dan doktor(contoh profesion) untuk menampung kekurangan tenaga pakar di negara kita. seperti dinyatakan dalam 2. Myanmar dan Nepal (contoh negara).3 Memahami dengan jelas definisi/konsep. kebanjiran tenaga kerja asing ini turut membawa impak negatif <i>(KS 2)<b> kepada masyarakat dan negara. INGATAN : JANGAN terpengaruh dengan tajuk/isu yang mudah. Kedatangan mereka telah membawa banyak kebaikan (KS 1)kepada negara kita. JOHOR STRATEGI MENJAWAB SOALAN KARANGAN Oleh :MOHD FADIL BIN TALIB (A) PANDUAN AM JANGAN ragu-ragu memperuntukkan masa lebih kurang 10-15 minit untuk melakukan tindakan berikut : 1. Bilangan mereka semakin bertambah ramai dari setahun ke setahun (RKP).2.1 Lebih banyak maklumat (fakta/idea/pendapat/contoh/bukti statistik) yang anda ketahui. </i SELASA.2 Mengetahui dengan jelas kehendak soalan 2. 20 APRIL 2010 Panduan Menjawab Item Karangan STPM KECEMERLANGAN STPM : SMK. Membaca kesemua 4 soalan yang diberikan.rangkai kata penting dan fokus soalan.1 Bincangkan :sama ada membincangkan kebaikan/keburukan/punca/masalah/kesan/langkah mengatasi (bergantung kepada . Menentukan kata tugas dan memahami kehendaknya : 3.1.(alasan ). BANDAR MAS. khususnya buruh asing dari Indonesia.3 di atas. Sektor pertanian dan perindustrian merupakan antara sektor yang menggunakan ramai tenaga kerja asing (contoh sektor ekonomi).2 dan 2. Menentukan dengan pasti soalan yang hendak dijawab berdasarkan pertimbangan berikut : 2. Pembangunan yang pesat di Malaysia (faktor dalaman) dan kekurangan peluang pekerjaan di negara asal(fakor luaran) menyebabkan mereka terpaksa berhijrah untuk mencari rezeki di negara kita.Tenaga kerja asing merujuk kepada pekerja dari luar negara yang datang ke negara kita untuk bekerja (definisi/makna ISU) dalam pelbagai sektor ekonomi. Selain buruh. tanpa melihat keseluruhan elemen yang perlu.

Contohnya ISU : kemalangan jalan raya dan FOKUS : Faktor-faktor kemalangan jalan raya dan Langkah-langkah Mengatasi Kemalangan Jalan raya. mulalah menulis karangan dan jangan lupa untuk menyemak/mengedit karangan yang telah disiapkan untuk membetulkan kesalahan-kesalahan.10Bersetujukah anda :Anda hendaklah membuat pilihan sama ada bersetuju atau tidak bersetuju dengan sesuatu perkara yang dibangkitkan dalam soalan 4.3 Ulaskan :mengulas sebab-akibat atau perkembangan terhadap isu 3.pernyataan dalam soalan) 3. Pendahuluan (1 pggn X 3markah) 80 hingga 100 patah kata 2.5 Nilaikan :buat penilaian/keputusan sama ada menyokong atau membangkang sesuatu perkara yang dinilai 3. mereka akan mengetahui isu yang akan dibicarakan dan fokus perbincangan penulis. Selepas melalui semua proses di atas. Isi sokongan (5 pggn X 3markah) 100 hingga 120 patah kata 3. 5. Kebaikan membuat rangka karangan Penulisan anda dapat dilaksanakan dengan lebih lancar dan tersusun Mengelakkan pengulangan fakta/idea Pastikan anda tahu cara yang betul untuk membuat rangka karangan.4 Bandingkan :menunjukkan persamaan dan perbezaan tentang dua perkara 3. Struktur perenggan pendahuluan : .8 Buktikan :memberikan sebab-sebab tentang sesuatu perkaraa dengan hujah/bukti 3. Penutup (1 pggn X 3markah) 60 hingga 70 patah kata Apakah yang dikatakan pendahuluan ? Apabila pembaca membaca pendahuluan. 3. Perlu disusun dengan sistematik dan logik 3.6 Analisiskan :menganalisis sesuatu idea/pendapaat/pernyataan dengan mengambilkira semua faktor. (B) Struktur karangan : 1. 3.2 Jelaskan :memberi penjelasan yang tepat dan terperinci tentang sesuatu idea/isu atau sebab mengenai sesuatu kejadian 3.9 Sejauhmanakah :Anda perlu akur dengan pernyataan yang dinyatakan dan nyatakan juga faktor/masalah/kesan/langkah mengatasi yang lain (bergantung kepada soalan).7 Nyatakan :menyatakan sesuatu perkara/faktor dengan jelas tanpa perbincangan lanjut.

Jenayah ini dianggap lebih berbahaya berbanding jenayah biasa (RKP). Pendirian Penulis : (PP) Dibina berdasarkan kehendak soalan. penipuan cek. terutamanya yang melibatkan aspek ekonomi. Definisi @ gambaran/konsep (D) c. banyak pihak boleh mengambil inisiatif (PP)untuk mengatasinya bagi mengelakkan negara menghadapi masalah yang lebih besar. Contoh (C) 2. mereka mendapat maklumat lebih terperinci yang membolehkan mereka lebih memahami ISU dan FOKUS yang dinyatakan oleh penulis dalam perenggan pendahuluan. Fokus soalan (ada @ tiada) e. Struktur perenggan isi sokongan : 1. Oleh itu. Kegiatan jenayah seperti rasuah. jenayah kolar putih (ISU) sering berlaku di negara ini (PS).1. seperti golongan profesional dan menggunakan teknologi yang canggih (D). penyelewengan kuasa. Contoh Soalan : Sejak kebelakangan ini. jenayah ini dianggap lebih berbahaya berbanding jenayah biasa (RKP) kerana melibatkan jumlah harta yang besar. Banyak kesan (PP) yang akan timbul jika jenayah seperti ini berleluasa. Ayat Topik/Judul a. Rangkai kata penting (RKP) d. politik dan sosial. Biasanya 2 kehendak dan kadangkala 1 sahaja. Bincangkan kesan-kesan (KS-1) yang akan timbul dengan berleluasanya jenayah ini dan cadangkan langkah-langkah (KS-2) untuk mengatasinya. Lantaran itu. (93 pp) Apakah yang dikatakan isi sokongan ? Apabila pembaca membaca isi sokongaan. bersifat umum supaya boleh dihuraikan/dijelaskan dalam ayat-ayat berikutnya selepas ayat topik/judul . dan pemalsuan kad kredit (C) semakin berleluasa sejak kebelakangan ini. Pernyataan soalan (ubahsuai daaripada pernyataan dalam soalan) b. pecah amanah. Latarbelakang isu : a. di samping sukan dikesan. Contoh pendahuluan : Jenayah kolar putih merujuk kepada jenayah yang hanya dilakukan oleh pihak tertentu.

huraian anda perlulah dapat memberi keyakinan kepada penanda. . mereka menghisap rokok (C 1)ketika mengendalikan bahan-bahan berbahaya dan mudah terbakar seperti cat. Anda boleh mengabungjalinkan struktur-struktur tersebut untuk menjadikan perenggan isi sokongan sebuah wacana yang utuh. b. Ayat Transisi. 3. petroleum. Huraian/Pengembangan isi a. Banyak premis seperti premis perniagaan dan kilang mengendalikan bahan-bahan yang mudah terbakar. merekatidak menyediakan tempat yang selamat untuk menyimpannya (H 1) atau pekerja yang mengendalikan bahan-bahan berbahaya tersebut tidak mematuhi prosedur pengendaliannya (H 2). Namun begitu. Contoh/bukti/kes a. 4. Contoh Soalan : Bincangkan punca-punca kebakaran dan langkah-langkah membendung kebakaran. Contoh isi sokongan Pengabaian ciri-ciri keselamatan di tempat kerja(ISI) juga merupakan punca berlakunya kebakaran. Perlu spesifik dan relevan dengan fakta/idea/konsep yang dikemukakan. Begitu juga dengan contoh/bukti/kes tidak semestinya satu struktur yang perlu diasingkan daripada struktur-struktur yang lain. Sebagai contoh. Kejadian yang mengorbankan banyak nyawa ini berlaku disebabkan oleh pengabaian ciri-ciri keselamatan pengendalian bahan berbahaya dan mudah terbakar. Dibuat dalam bentuk penilaian anda sendiri atau rumusan terhadap satu-satu perenggan isi sokongan. plastik (C 2) dan bahan kimia yang lain. Sekiranya anda menghadapi masalah untuk mengemukakan contoh. Boleh ada/tiada b. Akibatnya. Penegasan/kesimpulan a.2. kebakaran akan berlaku seperti yang terjadi di kilang mercun Bright Sparkles di Selangor. (Penegasan ) (103 pp) Nota : Struktur perenggan isi sokongan di atas tidak semestinya dibuat dalam urutan yang dinyatakan. Pekerja-pekerja juga tidak diingatkan tentang bahanyanya (H 3) bahan-bahan tersebut. Huraian/keterangan lanjut untuk menjelaskan idea/konsep yang dinyatakan dalam ayat topik/judul.

Anda boleh mengakhiri karangan anda dengan memberikan penyelesaian. Sebahagian dialog/sebahagian ulasan/cerita (novel/cerpen) Apakah antara kemahiran yang penting ? 1. Kemahiran membina ayat majmuk pancangan komplemen 3. SELAMAT MENGULANGKAJI Alih Bentuk Teks : Dialog Panduan mengalih bentuk teks : laras dialog. 2. Ayat yang dibina dengan tujuan untuk menunjukkan perkaitan/perhubungan antara perenggan isi sokongan dengan perenggan isi sokongan yang lain. Jenis-jenis dialog : 1. Kemahiran menukar cakap ajuk kepada cakap pindah 2. 100% dialog (drama/wawancara) 2. Strukutur perenggan penutup/kesimpulan 1. memberikan ingatan kepada pembaca atau mengemukakan cerita yang berkaitan dengan isu dan fokus penulisan anda.1. Perenggan penutup/kesimpulan tidak mempunyai struktur yang nyata 2. Biasanya menggunakan penanda wacana 4. Tidak semestinya hadir pada setiap perenggan isi sokongan 3. JANGAN mengulang/menulis semula idea/fakta/ayat yang telah anda kemukakan pada perenggan pendahuluan dan perenggan isi sokongan.  merupakan antara bentuk teks yang paling kerap keluar dalam bahagian C STPM. Boleh juga digunakan dalam sebuah perenggan isi untuk menghubungkan idea satu ayat dengan idea ayat yang berikutnya. mereka dapat membuat penyelesaian kepada isu yang dibincangkan. Apakah yang dikatakan perenggan penutup/kesimpulan ? Apabila pembaca membaca perenggan kesimpulan/penutup. . Kemahiran memahami situasi dialog. Nasihat : Buang semua ciri-ciri dialog dalam hasil alih bentuk teks yang anda hasilkan. 3.

Bergantung kepada konteks ayat. barang . individu Tarikh. tempoh masa Lokasi. Orang. Kemungkinan tiada kerana terdapat Lahaulawalaa kuwatailla (mengucap panjang) unsur ‘bias’. Oleh itu calon dilarang membina jenisjenis ayat lain seperti ayat tanya. masa.Ciri-ciri dialog Kependekan kata Cth : mak /dah /nak Kata tiada makna Alih bahasa kepada prosa moden yang biasa Betulkan Emak / sudah / hendak Abaikan/tidak perlu ditafsir Cth : oh/ah/hmmm Kata seru/tanda seru Cis/wah/amboi/aduh/ (!) Bahasa Arab Tukar kepada frasa yang sesuai Cis (dgn perasaan marah) Tukar kepada yang sesuai Alhamdulillah/astaghfirullah/lahaulawala Cth : Alhamdulillah (bersyukur) kuwatailla (sekiranya ada). tempat Siapa Bila Di mana . Kata tanya Apa Tukarkan Mungkin benda. Personafikasi/metafora Slanga/dialek Cakap ajuk Peka kepada KGND Gugur/ganti dengan frasa yang sesuai Tukar kepada bahasa baku/moden/standard Tukar cakap pindah Ayat yang perlu dibina untuk AB ialah ayat penyata sahaja.

tidak boleh digunakan dan perlu digantikan dengan perkataan melarang.pada malam sebelum itu . alasan Tanda soal (?) dalam teks ABT.Bagaimana Mengapa Cara..di situ begini .. . . Oleh itu.. 3. 5..pada masa itu di sini . pastikan calon memahami binaan AMP Komplemen dengan betul. .ingin mengetahui. langkah Sebab. contohnya : 1.... . 4. 2. 3.menjelaskan bahawa. usahlah. 3.menanyakan..ingin tahu sebab. Fahami situasi pertanyaan tersebut dengan jelas.. ABT prosa dialog memerlukan kemahiran tentang binaan ayat majmuk pancangan komplemen.masa itu sekarang .menyatakan bahawa. .... 2.. hari ini .inginkan kepastian/ingin mendapat kepastian... menafikan . 4.hari tersebut/ itu masa ini / kini ... . Pada pandangan cikgu. Perhatikan juga perkataan seperti di bawah dan tukarkan : 1.begitu/ demikian semalam . kemudian gunakanlah pilihan frasa berikut (bergantung kepada situasi dialog) : 1....menerangkan bahawa.. . 2. 6....... Kata-kata larangan seperti jangan..

7. bahagian C : Alih bahasa kertas Bahasa Melayu 2 ini merupakan bahagian penting walaupun hanya membawa 15 markah sahaja. DIALOG : CERPEN 6. Panduan di atas hanyalah asas yang sempat cikgu fikirkan. 24 MAC 2011 Analisis Bentuk Alih Bahasa Bahagian C BM 2 STPM 2005-2010 Pada pendapat cikgu. Cikgu cadangkan calon STPM memberi tumpuan kepada 3 bentuk alih bahasa untuk diulang-kaji dan difahami cara mengalih bahasanya dengan teliti supaya bahagian ini memberi markah yang baik untuk membantu markah keseluruhan BM 2. Label: BM 2 : Alih Bahasa. DIALOG 6. DIALOG STPM 2007 5. KLASIK 6. UNDANG-UNDANG 6. dan dibantu oleh guru-guru di sekolah. Dengan merujuk analisis kekerapan bentuk alih bahasa dalam peperiksan STPM di bawah. PROSA KLASIK . kelmarin . KHAMIS. Tiga bentuk alih bahasa yang telah dikenal pasti itulah yang perlu diberi lebih tumpuan semasa mengulangkaji pada saat-saat akhir menjelang peeriksaan STPM. cikgu yakin anda boleh menentukan 3 bentuk alih bahasa tersebut. STPM 2005 5. DIALOG : WAWANCARA STPM 2008 5.pada hari sebelum itu Jangan sesekali menambah cerita. Rujuklah sumber-sumber lain. PUISI STPM 2006 5. Panduan tersebut masih belum lengkap dan sempurna.

(C)Buang tetapi gantikan / tukarkan yang berikut : 1. kata hubung . pebjodoh bilangan yang tidak tepat 5. SAJAK STPM 2010 5. DIALOG 6.STPM 2009 5.2 Tiada subjek 1. penanda wacana (B)Kekalkan yang berikut : 1.4 Banyak ayat pasif 2. nama peralatan. nama jawatan / gelaran dll. bahasa istana / bahasa dalam 2. Label: BM 2 : Alih Bahasa. 3. 19 JANUARI 2011 Alih Bahasa : Prosa Klasik Beberapa panduan mengalih bahasa prosa klasik. ayat songsang menjadi ayat susunan biasa 3. IKLAN 6.1 Ayat yang panjang dan berbelit-belit (maksudnya sukar difahami) 1.3 Banyak ayat songsang 1. RABU. SAJAK Bagaimana ?. . kata sendi nama yang tidak tepat 6. ayat pasif menjadi ayat aktif 2. ciri-ciri BM Klasik (rujuk ciri-ciri BM Klasik) 1. kata ganti nama 4. kata/frasa/ungkapan yang tidak difahami maksudnya. (A)Buang terus yang berikut : 1. cakap ajuk kepada cakap pindah.

.

kerja-kerja pengutipan sampah dan . Orang ramai mula peka akan kepentingan kitar semula ini walaupun terpaksa memakan masa yang agak lama untuk membina sikap yang positif terhadap perkara tersebut. Bahan-bahan yang terbuang ini merupakan punca berlakunya pencemaran alam sekitar. Walaupun begitu. Pengurangan import tersebut juga sekali gus mengurangkan pengaliran wang ke luar negara. Dari aspek lain pula. akhbar dan majalah. Fahami petikan di bawah ini dan kemudian rumuskan petikan ini dengan padat dan ringkaskan tanpa menjejaskan isi kandungannya. Mereka juga seharusnya menyedari bahawa pembuangan sampah-sarap yang sewenang-wenangnya akan mencemarkan dan mengotorkan alam sekitar yang seterusnya memberikan gambaran buruk kepada pelancong asing yang melawat ke negara kita.sampah sarap masih boleh digunakan kerana bahan tersebut dapat dikitar semula. Langkah ini juga secara tidak langsung akan mengurangkan pengimportan bahan-bahan kitar semula dari luar negara. Dengan situasi yang demikian. Warganegara yang bertanggungjawab harus mengambil tahu tentang kepentingan penjagaan kebersihan alam sekitar. Amerika Utara dan Singapura.sampah sarap dibuang di dalam tong sampah atau di merata-rata tempat dan dianggap tidak mendatangkan apa-apa faedah kepada manusia. botol. khususnya dari negara Australia. [20] Dahulu. aluminium dan plastik. memproses dan menggunakan semula bahan-bahan yang terbuang. Kini dengan adanya kemajuan sains dan teknologi. kaca.bahanbahan yang tertentu sahaja dapat dikitar semula. Rumusan hendaklah dibuat dengan menggunakan tidak lebih daripada tiga perenggan dan panjangnya antara 170 hingga 180 patah perkataan.program kitar semula dapat menjimatkan kos penyelenggaraan yang meliputi kos kawasan pelupusan sampah. Bahan bernilai yang kita buang ini jika dikitar semula akan lebih meningkatkan lagi nilainya dengan penghasilan barangan baharu yang diperlukan dalam kehidupan manusia. masyarakat kini mula memperlihatkan tanda positif tentang usaha yang dijalankan itu.Rumusan : Pentaksiran Kurikulum 1 Pentaksiran Kurikulum 1 Tingkatan 6 Atas Tahun 2011 5. Proses ini melibatkan proses mengumpul. Kempen ini diadakan untuk memberikan kesedaran kepada orang ramai tentang pentingnya kitar semula. industri pelancongan di negara kita ini akan terjejas dan negara kita akan hilang sumber pendapatan. Sampah merupakan bahan yang berharga dan bernilai selain bahan-bahan yang kita buang setiap hari. majalah lama. Antaranya surat khabar lama. Berbagai-bagai bentuk kempen telah dilakukan oleh pihak kerajaan sama ada kempen secara bergerak di seluruh negara atau melalui iklan-iklan di televisyen. Jumlah perkataan dalam jawapan hendaklah ditulis pada aklhir jawapan. Melalui program kempen secara intensif.

mengurangkan kos pertambahan lori sampah. Kos tersebut penting untuk dimanfaatkan kepada aktiviti yang lain untuk kepentingan orang ramai. terutama burung gagak dan tikus. Bayangkan kalau proses penebangan untuk pembuatan kertas berterusan selamalamanya. Kawasan yang bersih akan menjadi kotor. IDEA SOKONGAN 3: Pembuangan yang sewenang-wenangnya boleh mencemarkan alam sekitar dan boleh menjejeskan industri pelancongan negara.masalah kekurangan ruang dapat diatasi. Jika sampah dibiarkan begitu sahaja dan dikumpulkan sebelum dilupuskan. Hal ini demikian kerana program ini dapat menyelamatkan ruang pelupusan sampah dan kawasan berkenaan boleh digunakan untuk pelbagai tujuan. Selain itu.Selain itu ruang pelupusan sampah dapat diselamatkan.Sebelum ini kita perlu menebang sebanyak 17 batang pokok untuk menghasilkan satu tan kertas. IDEA SOKONGAN 2: Sampah yang kita buang.jika dikitar semula boleh meningkatkan lagi nilainya apabila menghasilkan barang-barang baharu. IDEA SOKONGAN 1: Berbagai-bagai bentuk kempen dilakukan oleh kerajaan untuk memberi kesedaran kepada orang ramai tentang kepentingan kitar semula. Kitar semula kertas dapat mengurangkan bilangan pokok yang ditebang.Hal ini boleh mengurangkan pengimportan bahan-bahan kitar semula dari luar negara.dan menggunakan bahan-bahan yang terbuang itu semula. (Dipetik dan diubahsuaikan daripada Dewan Kosmik. Melalui program kitar semula juga.Kini.Bahan-bahan ini merupakan punca berlakunya pencemaran alam sekitar. Kepentingan hutan hendaklah difahami. tempat tersebut akan menarik minat haiwan pembawa kuman dan penyakit.memproses.orang ramai mula positif tentang program tersebut. melalui program kitar semula kita dapat mengelakkan pengumpulan sampah dan bawaan penyakit dan sekali gus dapat mengatasi masalah pencemaran alam sekitar. . Kita seharusnya memelihara hutan untuk tatapan generasi masa akan datang. hutan merupakan salah satu sumber yang istimewa dan merupakan pembekal oksigen kepada manusia dan semua makhluk yang hidup di muka bumi ini.Oleh sebab itu. Sampah ialah bahan yang boleh menjejaskan kesihatan orang ramai dan mencacatkan persekitaran. Januari 2002) Skema jawapan IDEA UTAMA:Kitar semula melibatkan usaha mengumpul.

menagih dada. Rumusan hendaklah dibuat tidak lebih tiga perenggan dan panjangnya antara 170-180 patah perkataan.Proses penebangan harus dikawal kerana hutan merupakan sumber oksigen kepada semua hidupan di muka bumi ini. KESIMPULAN Sampah boleh menjejaskan kesihatan dan kebersihan persekitaran.IDEA SOKONGAN 4: Program kitar semula dapat menjimatkan kos dari segi penyelenggaraan kawasan pelupusan. IDEA SOKONGAN 5: Kitar semula kertas dapat mengurangkan bilangan pokok yang ditebang untuk menghasilkan kertas. Jumlah perkataan dalam jawapan hendaklah ditulis pada akhir perenggan [20 markah] Masalah sosial dalam kalangan remaja di negara kita kini semakin meningkat. Persoalan yang harus kita fikirkan sekarang ialah keberkesanan pelbagai program . Memandangkan hakikat ini. banyak anak muda kita terlibatdalam kes lari dari rumah. Kita tidak dapat menyembunyikan statistik yang mencatakan kegawatan sosial dalam kalangan remaja kita yang kian membimbangkan ini. Mereka menjadi harapan kita bagi meneruskan kesinambungan bangsa dan negara. maka kepincangan yang melibatkan mereka mesti diberi perhatian yang serius dan harus difikirkan “ubat yang mujarab” untuk memulihkannya. Demikian juga halnya dengan masalah disiplin di sekolah. melepak. ISNIN.program kitar semula dapat mengatasi masalah berlakunya pengumpulan sampah dan bawaan penyakit dan sekali gus dapat mengatasi masalah pencemaran alam sekitar.dan kos pertambahan lori sampah.Oleh sebab itu. Hari ini. di 10:10 AM Pautan pada catatan ini 0 ulasan Dicatat oleh mohd fadil talib E-melkan IniBlogThis!Kongsi ke TwitterKongsi ke FacebookKongsi ke Google Buzz Label: BM 2 : Rumusan.25 juta orang. dan melakukan jenayah. yang nampaknya semakin tidak menyenangkan pelbagai pihak. kemudian rumuskan petikan ini dengan padat dan ringkas tanpa menjejaskan isi kandungannya. 7 FEBRUARI 2011 Rumusan Fahami petikan di bawah ini.kerja-kerja memungut sampah.Golongan remaja membentuk lebih 40 peratus daripada penduduk negara inidan mereka yang berumur 15 hingga 30 tahun dianggar berjumlah 9.

Nilai-nilai akhlak yang murni sebenarnya bermula dari rumah dan diperkukuh dengan pendidikan di sekolah. maka terbentuklah sebuah .yang telah dijalankan selama ini dalam membentuk semula anak-anak yang sudah terjebak itu agar mereka menjadi manusi yang berkualiti. masyarakat. iaitu pertubuhan bukan kerajaan (NGO). masyarakat akan sedar bahawa masalah remaja bukan lagi merupakan masalah pinggiran. maka kerajaan memperkenalkan Pelan Induk Tindakan Sosial (PINTAS) yang membabitkan pelbagai pihak. pihak swasta. ibu bapa mestilah menunjukkan teladan yang baik yang boleh merangsang anak-anak untuk bertindak dan berkelakuan sebagi insan yang berakhlak mulia. Program yang menyeluruh. hinggalah aspek yang berkaitan dengan ketuhanan. dan individu tertentu. Atas kepekaan terhadap masalah inilah. Dengan kata lain. Dalam pendidikan tidak formal. dan institusi kekeluargaan itu sendiri. dan berbudaya tinggi? Kita percaya bahawa keinginan untuk membentuk masyarakat yang berkualiti semestinya memerlukan pengorbanan dan penggemblengan tenaga semua pihak : kerajaan. ibu bapa mestilah menerima hakikat bahawa pendidkan moral dan akhlak sukar dilaksanakan kalau semata-mata bergantung pada fungsi guru dan sekolah. Dalam konteks ini. malah memerlukan suatu pendekatan menyeluruh dan benar-benar berkesan. sistem pendidikan. teras kepada semua ini ialah pendidikan. Soal meletakkan kesalahan antara satu dengan yang lain diharapkan tidak akan timbul lagi. badan bukan kerajaan. mereka seharusnya dapat memahami tuntutan kelahiran : bermula daripada diri sendiri. maka baiklah keluarga dan masyarakat. tetapi juga menekankan pembentukan rohaniah. Kita perlu sedar bahawa individu ialah sebahagian daripada sesebuah keluarga. Untuk pembinaan sesebuah masyarakat cemerlang. ibu bapa. Kita percaya program yang diperkenalkan bukan sahaja menitikberakan pembinaan fizikal dan kebendaan. ibu bapa. manakala keluarga pula menjadi paksi kepada pembentukan sesebuah masyarakat. badan korporat. Kita tidak boleh menunggu sehingga keadaan menjadi parah kerana apabila sudah demikian halnya maka apa jua usaha yang diambil akan menjadi kurang berkesan. bermaruah. bersepadu. dan membabitkan semua pihak perlu dirangka dan dilaksanakan.pemasalahan keluarga mestilah diselesaikan terlebih dahulu. alam. Mereka seharusnya dilatih menggunakan kepayaan berfikir secara analitis dan kritis agar dapat bertindak secara rasional. pendidikan yang dimaksudkan meliputi pendidikan formal dan pendidikan tidak formal. media massa. Dengan penglibatan pelbagai pihak. mampu menjana kekuatan mental dan moral yang tinggi. Dalam hal ini. serta mampu memantapkan akiah-rohaniah mereka agar kelak mereka memiliki sifat-sifat kepimpinan yang berdaya saing. akliah. Adakah program yang telah disediakan itu mampu membentuk akhlak yang baik. Sekiranya keluarga terurus. Pada hakikatnya. dan sahsiah anak-anak kita. peradaban. Sekiranya baik individu. di samping tidak pula mengetepikan ajaran agama yang dianuti.

. (a)Berdasarkan statistik yang dikeluarkan oleh Perbadanan Pembangunan Perdagangan Luar Malaysia (MATRADE). Masa menjawab yang dicadangkan ialah 40 minit 4. Rumusan hendaklah dibuat tidak lebih daripada tiga perenggan dan panjangnya antara 180 hingga 190 patah perkataan. sementara frasa "dengan kata lain" (perenggan 3 baris 12) menunjukkan kenyataan seterusnya merupakan keterangan lanjut (bukan isi).2 Contoh 2. Baca dengan teliti setiap perenggan untuk mengasingkan (dengan membuat garisan / menggunakan ‟higlighter pen‟: 2.1 Isi 2. Langkah menetapkan matlamat ini dilakukan untuk memastikan bahawa (IU:ii) potensi besar industri makanan halal dapat dieksploitasi sepenuhnya. Berita Harian 25/07/98) Selain daripada panduan mencari isi-isi penting yang telah diberi. frasa "pada hakikatnya. Dalam petikan di atas. buat ayat yang betul untuk menggabungkan isi-isi yang dikesan. Setelah mengambil isi dan membuang contoh dan huraian / keterangan lanjut. Markah 20 ( Isi = 10m dan P = 10m) 2. 2 FEBRUARI 2011 BM2 : Cara merumus karangan. (IU:iii) pasaran produk makanan halal dunia ketika ini semakin meningkat. Jumlah perkataan dalam jawapan hendaklah ditulis pada akhir jawapan.masyarakat yang bermaruah dan berbudi pekerti mulia. PANDUAN MERUMUS 1." (perenggan 4 baris pertama) menunjukkan kenyataan seterusnya penting (isi). Label: BM 2 : Rumusan. (IU:i) Tahun 2010 sudah ditetapkan sebagai sasaran untuk Malaysia menjadi pusat makanan halal dunia. Anda mungkin bukan yang terbaik. 5. tetapi anda pasti boleh melakukan sesuatu dengan usaha yang terbaik. RABU.3 Huraian/ keterangan lanjut 3. Anda boleh menggunakan penanda wacana Fahami petikan di bawah ini dan kemudian rumuskan petikan ini dengan padat dan ringkas tanpa menjejaskan isi kandungannya. calon juga boleh mengenal pasti antara isi atau keterangan lanjut berdasarkan kata/frasa yang menunjukkan sama ada sesuatu isi itu penting atau tidak. (b) iaitu bernilai hampir RM600 bilion setahun.

seperti . Berdasarkan potensi besar industri makanan halal. (IS4. tidak memudaratkan kesihatan. apatah lagi ketika (IS5:ii) negara sudah mengorak langkah untuk menjadi pusat pengeksport produk makanan ke seluruh dunia. (IS5: i)Hal ini agak meyedihkan. (IS2:i)pihak kerajaan melalui beberapa agensi yang berkaitan. (IS2:ii)sedang berusaha untuk menetapkan garis panduan yang jelas mengenai makanan halal. seperti Kementerian Perdagangan Antarabangsa dan Industri. suasana perdagangan yang menggalakkan. (IU:iv) Matlamat ini ditetapkan dengan harapan agar negara akan menjadi pusat pengeluaran dan (IU:v) pengumpulan pelbagai jenis produk halal yang dapat memenuhi permintaan dunia yang terus meningkat pada ketika ini. Semua aktiviti yang diadakan itu bertujuan (IS6:ii)untuk memberikan pendedahan tentang pelbagai aspek yang berkaitan dengan makanan halal kepada para pengusaha makanan tempatan. Namun begitu. (K:ii)kerajaan telah menyediakan pelbagai insentif. Kementerian Perdagangan Dalam Negeri dan Hal Ehwal Pengguna. Kesemua faktor ini menjadi jalinan yang penting ke arah mencapai matlamat yang ditetapkan. serta (IS1:ii)undang-undang dan peraturan yang berkesan. (IS6:i)pelbagai agensi kerajaan kini giat melaksanakan aktiviti seperti kursus dan bengkel. Apatah lagi. jawatankuasa yang diketuai oleh Menteri Perdagangan Antarabangsa dan Industri masih terus berusaha untuk mewujudkan garis panduan yang selaras (IS3:i)yang dapat digunakan oleh setiap individu dan organisasi yang terlibat dalam industri makanan halal. Jabatan Kemajuan Islam Malaysia dan agensi-agensi lain. satu persoalan lain telah timbul di sebalik usaha yang dilakukan ini. (K:i) Lebih banyak syarikat seharusnya mengambil inisiatif untuk memperoleh pengiktirafan bagi memastikan produk keluaran mereka boleh diterima di peringkat antarabangsa.(b)Lembaga Pemasaran Pertanian Persekutuan Malaysia (FAMA) pula melalui satu kajian mendapati bahawa pasaran dunia bagi makanan beku halal telah (c) bertambah dan mencatat jumlah RM106 bilion. dan (IS3. (IS1:i) Malaysia mempunyai faktor sokongan di peringkat dalaman. Malaysia bertindak menetapkan matlamat untuk menjadi pusat makanan halal dunia menjelang 2010.i)Pembabitan pengusaha makanan tempatan dalam industri makanan ini masih kurang kerana (4:ii) mereka bimbang tidak akan mendapat manfaat seperti yang disasarkan.iv)selamat dimakan oleh semua orang. (IS3:ii)Makanan halal bukan sahaja hanya bermaksud makanan yang boleh dimakan oleh umat Islam tetapi juga (IS3:iii)makanan yang berkhasiat. Untuk mereliasasikan matlamat tersebut. pertumbuhan ekonomi yang pesat. seperti kestabikan politik dan (d) suasana yang aman. Hingga kini. Penglibatan pelbagai pihak diperlukan untuk menetapkan garis panduan mengenai produk makanan halal kerana definisi makanan halal amat luas. Untuk memastikan bahawa syarikat pengeluar makanan tempatan benar-benar memperoleh manfaat daripada kedudukan negara sebagai pusat makanan halal dunia menjelang tahun 2010.

potongan cukai pendapatan yang selaras dengan pelaburan yang dibuat untuk pengeluaran makanan. Mei 2003) Isu soalan rumusan STPM 1999-2010 STPM 1999 2000 2001 2002 2003 2004 2005 2006 2007 2008 2009 2010 ISU Teknologi Maklumat Pembangunan pelancongan Minat membaca dalam kalangan kanak-kanak Teknologi Maklumat Pembangunan sektor pertanian Sistem pendidikan Masalah sosial Iklan Pembangunan sektor pertanian Malysia pusat makanan halal dunia Makanan yang diubahsuai genetik Pembangunan sektor pertanian BM2 . bagi mendorong syarikat tempatan lebih banyak menceburi industri makanan yang diiktiraf dunia. Tidak ada gunanya (K:iii)Malaysia menjadi pusat makanan halal dunia menjelang tahun 2010 jika pengeluar makanan kita tidak mampu memanfaatkannya.Cara menjawab bahagian D : Analisis Kesalahan Bahasa BAHAGIAN D : ANALISIS KESALAHAN BAHASA . (Dipetik dan diubahsuaikan daripada Dewan Ekonomi. sebaliknya hanya menjadi platform kepada negara-negara lain untuk mengeksport produk makanan halal mereka ke seluruh dunia.

terdapat sesetengah pihak yang (3) mengambil kesempatan mencuri barang-barang. 4./ Jawatankuasa tersebut dikehendaki bertugas setiap hari./ SEBAB KESALAHAN 1 kesalahan Hukum D-M Unsur yang diterangkan mesti diletakkan dihadapan unsur yang menerangkan. 2. terutamanya makanan dan pakaian. /Pihak polis (4) mensyakibahawa kegiatan tersebut dilakukan oleh mereka yang tidak bertanggungjawab. Masa menjawab yang dicadangkan ialah 20 minit 3./ Beliau menyatakan bahawa banjir itu berpunca daripada sebuah empangan yang pecah akibat gempa bumi yang berlaku di negara jiran. Baca dengan teliti setiap ayat dan beri tumpuan kepada 6 aspek kesalahan bahasa seperti di atas. jelaskan sebab kesalahan dan kemudian buat pembetulan Seorang (1) polis inspektor yang baru dua bulan bertugas telah menceritakan keadaan di daerah itu kepada pemberita. sebuah jawatankuasa petugas telah dibentuk./ Dalam kesibukan orang ramai membantu pihak keselamatan menyelamatkan mangsa. kegiatan mencuri dapat dikawal. /Walau bagaimanapun. ./ Untuk memudahkan orang ramai mengikuti perkembangan terkini. (2) sebaliknya pada hari Jumaat. anda perlu menyatakan jenis kesalahan dan menghuraikan lebih lanjut Kenal pasti kesalahan bahasa dalm petikan di bawah ini.Kesalahan bahasa meliputi: − ejaan − tanda baca − kosa kata − imbuhan − frasa − klausa/ayat NASIHAT KEPADA CALON : 1. Untuk analisis/sebab kesalahan. Jawapan perlu dibuat dalam bentuk jadual. Bagi setiap kesalahan. (5) Untuk mengawal keadaan di daerah itu memerlukan sukarlawan yang lebih banyak. Anda dinasihatkan mengenalpasti dan menulis seberapa banyak kesalahan bahasa yang mungkin. ekoran tertangkapnya (6) beberapa penjenayah. 5.

. SEBAB KESALAHAN 4 Pemilihan alomorf yang salah.. SEBAB KESALAHAN 2 Penggunaan Kata Hubung yang salah untuk maksud kekecualian.mengesyaki SEBAB KESALAHAN 5 Ayat tergantung kerana ketiadaan subjek PEMBETULAN .... Kata yang mengandungi satu suku kata memerlukan alomorf ‟menge-‟ PEMBETULAN ..kecuali..inspektor polis.mengambil kesempatan dengan mencuri barang-barang.... SEBAB KESALAHAN 3 Frasa tersebut memerlukan kata hubung keterangan cara untuk menghubungkan dua frasa PEMBETULAN .untuk mengawal keadaan di daerah itu memerlukan (subjek : kerajaan @ pihak polis memerlukan sukarlawan yang lebih banyak SEBAB KESALAHAN 6 Penjodoh bilangan mesti digunakan selepas kata ...... KH yang sesuai ialah ‟kecuali‟ PEMBETULAN ...PEMBETULAN .

Frasa kerja pasif …yang pelajar universiti lain tidak dapat nikmati (yang tidak dapat dinikmati oleh pelajar U lain) 5. Gred A bukan senang tetapi bukan mustahil. kata ganda …berbilion ringgit (berbilion-bilion) 6. Struktur ayat/tanda baca (noktah) Sesungguhnya UPP……kepada pelajar…dengan adanya…kakitangan pentadbiran... Anda bagaimana ?. SELASA. Hampir semua calon biasanya meletakkan sasaran gred yang ingin dicapai dalam peperiksaan awam tetapi tidak semuanya melakukan usaha yang mencukupi untuk mencapainya. kata tidak diperlukan Pembinaan prasarana itu juga memanfaatkan pengguna kerana dapatmenghubungi antara satu tempat dengan satu tempat lain dengan lebih cepat (buang juga) (berhubung) 2002 1. Pembinaannya telah disiapkan (dilaksanakan) 4.telah dibina Di antara 2. 20 APRIL 2010 Bahagian D BM Kertas 2 : Analisis Kesalahan Bahasa ANALISIS KESALAHAN BAHASA Petikan AKB bermula pada tahun 2001 2001 1. Label: BM 2 : Analisis Kesalahan Bahasa.bilangan tak tentu PEMBETULAN . Ulangan frasa 3.. KSN …terletak antara bandaraya…(di antara) 3. KSN …seperti * didakwa… (seperti yang didakwa) . tertinggal perkataan …menelan * berbilion ringgit (*perbelanjaan) 5. Diksi tidak tepat. Tanda baca (noktah) …. Kata pemeri … (UPP adalah universiti… (ialah) 2.. Ramai calon sudah membuktikannya.beberapa orang penjenayah. 2003 1. Kata bilangan …di kedua buah kampus… (dikedua-dua) 4.

KSN tentang/terhadap 2.penanda relatif . Frasa kerja pasif …isu yang mereka timbulkan (isu yang ditimbulkan oleh mereka) 3. Frasa kerja pasif org. ini mengaharpkan pihak kerajaan…) 5. ini mengharapkan kepada pihak kerajaan (Gol. KKT –aneksi persona/bentuk terikat 5. Struktur ayat…. Penanda jamak …sebahagian besar anak-anak muda (sebahagian besar anak muda) 4. 1 letak belakang KKTpasif 3. Frasa adjektif darjah penghabisan 4.2. Kata bil …setiap orang belia (setiap belia) 2004 * 1. KKT …Gol.

Beberapa panduan mengalih bahasa puisi Melayu tradisional. 1. Kenal pasti subjek (unsur yang diterangkan). jangan melawan (jangan = dilarang) . contoh : Demikianlah lagi wahai perempuan Taatlah kepada suamimu tuan (siapa yang dikehendaki mentaati suami) Jangan menderhaka. jangan melawan Jadikan dirimu bersifat setiawan Jangan sekali berniat khianat Apa lagi kurang amanat Pekerjaan wajib bukannya sunat Jika dilawan mendapat laknat Pertama di dunia mendapat malu Di dalam akhirat tubuh terpalu Masyhur khabar ke hilir ke ulu Sebab perangai tidak bermalu Sangatlah murka Rabbul Izzati Perintah suami tidak dituruti Hendaklah taat bersungguh hati Kepada suamimu berbuat bakti Jangan takburkan rupamu elok Melebihi kebanyakan makhluk Menyangka dirimu tiada tertolok Jadilah suami diperolok-olok Jangan sekali takburkan bangsa Martabat tinggi di negeri dan desa Memandang suamimu seperti rusa Sombonglah tuan tutur bahasa Lihat contoh syair di atas dan cuba alih bahasakan kepada prosa Melayu moden yang biasa.Puisi Melayu Tradisional : Syair Nasihat Kepada Perempuan Demikianlah lagi wahai perempuan Taatlah kepada suamimu tuan Jangan menderhaka.

Pastikan binaan ayat lengkap. Binalah ayat yang pendek. 5.Jadikan dirimu bersifat setiawan 2. 3. agar lebih jelas maksud yang ingin dsampaikan. Mereka dilarang menderhaka dan melawan suami. . Oleh itu kata larangan seperti jangan hendaklah ditukar. suruhan dan laangan yang lain. (contohnya. Mereka perlu bersifat setia kepada suami. permintaan. jangan = dilarang) Begitu juga dengan kata silaan. Calon hanya boleh menggunakan ayat penyata sahaja.(unsur yang menerangkan) 4. Contoh alih bahasa rangkap pertama : Kaum perempuan dinasihatkan mentaati suami. Jangan menulis maksud yang tersirat disebalik syair tersebut. mengandungi subjek (unsur yang ingin diterangkan) dan predikat.

wanita akan ditindas dan didera. Pendera telah menjatuhkan maruah wanita dalam fenomena ini. bagi melepaskan geram dan tekanan yang dialami. Mereka takut akan dianiya oleh suami mereka. Seterusnya. seorang guru boleh menilai tahap penerimaan ilmu yang disampaikannya semasa proses P&P. Faham atau tidak faham seseorang pelajar tentang ilmu yang disampaikan oleh seorang guru dapat dilihat dengan lebih objektif menerusi latihan yang dibuat. Wanita menjadi lemah apabila dianiya dan didera. Cuba anda nlaikan markah kerelevanannya (markah R) sahaja. Saya harapkan anda akan dapat menentukan dan mengkategorikan perenggan isi sokongan tersebut sebagai baik. si pelaku yang menindas wanita sering menyaksikan bapanya mendera ibunya. Contoh 2 Penindasan terhadap wanita berlaku kerana dianiya atau didera oleh suami atau majikan yang salah menggunakan kuasa. Ketepikan dahulu kesalahan-kesalahan bahasa yang ada. Pelajar juga boleh belajar atau meningkatkan kefahaman mereka tentang sesuatu kemahiran/ilmu dengan cara melihat dan membuat penilaian terhadap latihan rakanrakan sekelasnya yang lain. si pelaku akan bertindak agresif dengan menindas orang lain supaya orang lain merasa apa yang dirasakan oleh si pelaku.Semasa kecil.Contoh isi sokongan : Punca penindasan terhadap wanita Apabila menanda latihan yang dihantar oleh pelajar. Saya tidak mengedit contoh-contoh yang saya lampirkan. Wanita dihina dan menjadi tempat keganasan bagi pendera. Saya berpendapat bahawa inilah contoh-contoh 'standard' perenggan isi sokongan yang dibuat oleh kebanyakan calon-calon STPM. Saya akan menunjukkan beberapa contoh perenggan isi sokongan yang dibuat oleh beberapa orang pelajar dan saya ingin anda menilainya sendiri. Hal ini akan menyebabkan sikap si pelaku menjadi kejam dan ganas. Maruah mereka telah tercemar . Wanita yang dianiya akan mengalami penderaan psikologi dan emosi. Emosi wanita akan terganggu apabila berdepan dengan masyarakat. Ketakutan dalam diri telah membuat mereka menjadi lebih sensitif. Pengalaman lampau menyebabkan si pelaku menjadi seorang yang pendendam. sederhana atau lemah. Wanita yang didera akan merasa ketakutan. Akibatnya. Si pelaku juga mungkin pernah didera oleh bapanya. Mereka akan hidup dalam kegelisahan. Contoh 1 Punca berlakunya penindasan wanita ialah sejarah silam si pelaku. Jarang sekali pelajar memberikan jawapan 'saya tidak faham cikgu' apabila ditanya oleh seorang guru. si pelaku sering terbayang-bayang dirinya didera oleh bapanya dan akan menghantui dirinya sampai bila-bila. Disebabkan pengalaman hitam ini. Inilah cara yang cuba saya aplikasikan di sini.

Keadaan ini belaku berkemungkinan daripada sejarah silam si pelaku itu sendiri. si pelaku menyaksikan perbuatan penderaan terhadap wanita dan dirinya sendiri. Contohnya. Keemahan wanita itu sendiri yang takut ditinggalkan juga mendorong golongan wanita sering dianiya serta diperkuda oleh kaum lelaki yang kejam dan mengambil kesempatan atas kelemahan wanita tersebut. mangsa tidak sanggup meninggalkan suami yang pendera itu kerana mereka memikir tentang anak mereka. Disebabkan kelemahan wanita sering ditindas serta diperkuda oleh kaum lelaki. Sikap pelaku yang sememangnya merupakan seorang kaki pukul menyebabkan wanita menjadi mangsanya. Contoh 3 Latar belakang pelaku merupakan punca utama berlakunya penindasan terhadap wanita. Melalui pengalaman tersebut.akibat penganiyaan ini. Kelemahan pada kaum wanita yang takut melawan menjadikan kaum lelaki menguasai dengan kekuatan sehingga wanita itu sendiri buntu akan hak perlindungan terhadap dirinya. Keganasan terhadap wanita bukan sahaja tertakhluk kepada penderaan fizikal tetapi meliputi juga penderaan emosi dan mental wanita. Contoh 5 Si pelaku atau pendera yang mempunyai tabiat yang buruk merupakan punca utama berlakunya penindasan terhadap wanita. Mereka takut ditinggalkan dan anak mereka tiada tempat bergantung. si pelaku akan menindas orang lain agar dapat merasai pengalaman yang beliau rasa dan mempunyai perasaan dendam. Pengalaman-pengalaman tersebut yang sering menghantui pelaku menyebabkan dia tertekan dengan keadaan . Penderaan yang sering dilakukan penderaan fizikal seperti memukul. Sewaktu kecil. menumbok dan sebagainya yang dapat mencederakan fizikal wanita tersebut. Kelemahan wanita menjadikan kaum lelaki mengambil kesempatan untuk mendera wanita tersebut. Oleh itu. semasa kecil pelaku sering menyaksikan bapanya mendera ibunya sendiri atau si pelaku itu sendiri sering didera secara mental dan fizikal. Pengalaman si pelaku akan menghantui dirinya sehingga menjadi trauma dan seterusnya pengalaman mempengaruhi sikap sehingga dewasa. penindasan terhadap wanita berpunca daripada sejarah silam si pelaku yang telah menyebabkan si pelaku melakukannya terhadap orang lain. Hal ini demikian kerana fizikal wanita yang lemah berbanding kaum lelaki. Bagi mereka yang sudah berumahtangga mempunyai anak. Sejarah silam si pelaku menjadi faktor keganasan terhadap wanita. Contoh 4 Kelemahan pada wanita merupakan salah satu punca kaum wanita sering ditindas.

Apabila keadaan yang sedemikian berlaku.tersebut. Mereka akan berindak agresif. Pengalam-pemgalaman buruk masa lalu akan mempengaruhi dirinya sehingga dewasa. Oleh yang demikian. Pelaku yang kebiasaannya lelaki yang terlibat dengan gejala penagihan dadah. Tekanan yang dialami menganggu kehidupannya. Mereka sanggup memukul jika permintaan mereka tidak dipenuhi. pelaku akan memukul dan menyakiti wanita terutamanya isteri mereka. Mereka akan memukul isteri dan teman wanita atas alasanalasan yang remeh. si pelaku akan hilang kawalan terhadap diri sendiri dan hilang kewarasan akal fikiran. Contoh 7 Sikap negatif pelaku merupakan punca utama wanita ditindas. gejala perjudian atau berada di bawah pengaruh alkohol mudah hilang kawalan diri dan kewarasan akal fikiran. Hal ini demikian kerana pelaku hilang kawalan terhadap diri dan hilang kewarasan fikiran untuk bertindak positif. Kebiasaanya mereka bersikap pendendam. Itulah yang terjadi dalam satu kejadian yang dipaparkan dalam akhbar Harian Metro baru-baru ini. Contoh 6 Punca utama belakunya penindasan terhadap wanita disebabkan sikap pelaku yang mempunyai tabiat buruk Sikap pelaku yang menghisap dadah dan berada di bawah pengaruh alkohol menyebabkan mereka bertindak agresif. Konklusinya. kelemahan wanita telah menyebabkan pelaku mudah melakukan penganiyaan . Jelaslah di sini bahawa penindasan terhadap wanita boleh terjadi akibat sikap buruk si pelaku. Tindakan memukul isteri dan teman wanita akan berlaku kerana hilang pertimbangan fikiran. Oleh itu. Contoh 8 Pengalaman buruk yang dialami oleh si pelaku sewaktu kecil turut menyumbang kepada kejadian penindasan terhadap wanita. apabila seorang suami sanggup memukul kepala isterinya sehingga mati apabila isterinya tidak memberikan wang yang dimintanya untuk membeli dadah . lebih-lebih lagi semasa keinginannya tidak dipenuh. Si pelaku yang mengalami penderaan sewaktu kecil oleh ahli keluarganya sendiri atau menyaksikan bapanya mendera ibunya akan mengalami trauma. Kelemahan diri wanita memudahkan mereka ditindas oleh sebab kelemahan fizikal wanita. jelaslah bahawa sikap buruk si pelaku adalah faktor utama yang menyebabkan penindasan terhadap wanita semakin berleluasa. mereka kadangkala bertindak lebih zalim dengan melakukan tindakan yang bukan sahaja menyebabkan kecederaan malah mereka juga sanggup membunuh. Dalam keadaan khayal akibat pengaruh dadah dan alkohol. Isteri pelaku pula akan menerima apa-apa sahaja perlakuan kerana sikap wanita yang lemah. Tekanan yang dialami dan .

memijak tubuh badan.perasaan dendam yang menguasai diri menyebabkan mereka cuba melepaskannya dengan cara menindas kaum yang lemah. .Kesimpulannya. menumbuk dan tindakan-tindakan ganas yang lain dianggap satu bentuk kepuasan agar orang lain turut merasa penderitaan yang dialaminya satu waktu dahulu. isteri atau anak perempuan mereka. dengan contoh-contoh di atas. seterusnya memperbaikinya. anda pasti boleh. contohnya teman wanita. anda boleh belajar sesuatu. Tindakan zalim mereka seperti memukul. Semoga anda lebih bersedia menghadapi peperiksaan STPM. kita memang tidak dapat menafikan bahawa kejadiankejadian penderaan terhadap wanita yang berlaku pada hari ini turut berpunca daripada pengalaman-pengalam buruk si pelaku sewaktu kecil. Jika anda mahu. Saya harap. Anda boleh menilai kelemahan-kelemahan yang ada ketika anda membina isi sokongan.

#3.35:.-   $%!  40-07/7803/7 $02:.9.47.5!445.8.8   203. !003.07./80/.43/2089./.5003.   $%..3.  038 %% %.9:509./ 84.:3   038.3  9./:7:8..35. 8073 203./.79039.35.49.302. 07.3 .9./.38:-9.3203:33/8.32.7.3.4-0  !.9.5 0138 4394 ..3   -07 .3/.9.07.  .325:-07-.35.

203./.

91 20 .5/.3//03.  .  !.91   2-:..-07.99:   $:7./.9 .8.90..99:90.3.38:7-.8.80/.9..25:3:8:3  :.7.2.07.203.07..20309.8/75 .-8:7./.$.2.381472.740 2:7/ 2:7/   $./.-  %7.81  :7/ 2:7/ 80/.2.3203/03.   -0    45./..81  %.3..5  % 20  20  %5.25:3   070.   07..3 %% 075003.

7.7.3.202-..:8.7 503/0  20  4.-074943 7443   .3 -07-0.3.%7.3.9808:.9:  !.   !07-.3.3.8:/.9.   . 80.2.3 -0    ./3.3502:/. /:. /:.24948.2:7/3.7.20.:8.3   !#$ 0/:. 4394 02-:.3.37:2.9:  20 .3/.91  !# 0/:.079.:.91  3 202-08.    4..3 0-03.37:2.3 .3.3891 -0/.3.9.3/3.91   203.203.9.8    203:7:3:7.91    .     202-08.    203/0.7. 2.7.   !07-:.3.7./-::   23.-.37:2.9:202.203/7.80:.202-0.7.3 -0301091     202-..07.2025:3.30:.  -0301091  .7.9.3.38.3.8:/.038 .503074.3 .3.9039.

32:7.-0.73. ..3203/:7.7.9:   $.: $  $  $   :7:202-.202-0./   .../.220.9....203.38.3907-.-.3.205.203.-:: % 800.32:7/ 2:7/3.387  .3.:     .3-: % 80-:.25...3.   % . -:80/.83.

8/.:39:203. $.1 507.3.5..9:3:.9. 84...32:33..3..9..3.3-09::39:507...3 %:3:.20207:..8.3$%!.3502.3.3.3 507.3.5.. 5.3. $  &  .3574808 .3...3    50304/.3897.1  02.30/:.9.5...3 207:5..75.3.2.3 9.3-0-07.3 / .3907/.3.8 ..:..-.7.  50304/..8.3 ' 2089.3.5.4394   $%!   $:8:3.:.3.3   .9..3.5. /.1..3 8:8:3.- %.3907-.7 '503.3'   /..9. :3....-3.3   /.3 .: .98080903.84. 5.9507.9.9.3.3.3/.3 5027..7  0 9: 5.5.380-.3'   '/..3/..3'  .5.38:8:3..507:203..3-.3..3 .9.3  2.3.3..3507.34.3..403.3-09:.3    507.7.3507..-$4.5.5..-0%0303.3 5073..3.84. 507.3 907.3.43..39.3..5..907/.3 ..0/.7 07.3  /.0.9.3.3.3 9.503.3.. 03:3:. 207:5.3/.8:8:3..3207:5.30-.3/. 907.7.90     /.3. 50304/..3 !.3 0- .39.25..7:/03./.3 .

3 02-...9.3 .3 907/.3..3.5.8..3802:./.8.. 84..3.5..3 -0:2 /.8.8..3.3-.8..3 2089..3  0 9:  5.2.30.-. 84.8.3.90984.3.3/:3 50.3$%! .3.9 2..320250792-./...73. 507.3 84.3 ..4394 :39: 203:3:. 7.7.2:/..3-...3 / .8. 07.38.5..9.3..95079.3 507.3 84.3 .9.3203:3:.3.3 $%! / .7.3 /.3' /..3  !07. .3  '0.3.8...3 /..320.3 ' 8020893.0..9..507.30.. -.3     .3'  .30/:/:.3.- :-...-84. 0.5.203. 507.0-..32.3/8:8:3 0250792-.5.350393.:5.37..38:..2 5.3507.3.3.3-0:2/. 203..$%!   39.907.5073.9...3...8 .3507.3..3.3 .:80-.3.3-09:.5073.3  09:.3.3/.   $4.3  !07.38.380-03 .3 -.3.3.8. 8..3..9.3 203. 0.3.:39:/.50/:/:.3.9.32089903.3..8.3..-.3.3  20305. .984.3  /.9.3.../.780-03.3-07:9 .3.9. :3.9 -0-07.3  /.3.3  /.309.0-...8 .2 5.3...3:39:20.9: 93/..3202/..8.

#&   $ #$ %$&#%$  .

75.3..8.9$%3!07804.    !&&   (079.079./.0.8.8  . $%! 907/7/.8 ../:..:/5073.8.9: 079.

 /.3079.8  .

.3/50703.7.$%!  (079.:.:.8.3 203.8203.350.33./.34-091.3../.8:.7.3 80.3.83207...35..38:.5.2..0.0.:3  /.3/:3 84.5.8.9...350.3:284.9.  ($:.:3 ..3 84./02.39.3/..3505078.8..2079.9.3/:3.9...350..3-..30.7.3   !02.9.7.7:..3 W.3  ($4.

8907..8.7.

3.3  $0.3..0./..3..7-0.8.79.9.3-039: -039:.3!0702-./.7..: W.

:8:..8.

..9:7..8.0..0..3/..3 3.7.7 .8.708...:  W050-.3080.3-..0.8.9507:-:3.3.2.0. 14344..:80-.3-..550702-.: W50-..3  W.8.507.39:3.9.8.: $8902..3-.

247144.

.3.9.839.88  W2.

3  ..3203..807.584.34-091..5.8.84.3-07.503:-.3802..43/003/.43/003/./94..39   (.8.8.202..3 .7.43/7.9.5.5.5.3 502-07..3.22./.507-.3 .3.390780-:95.3/:9405.5../03.9.:203.83.3.9/.3-09: .3 .:.-0802:.3..-07/.250702-.5.3..5.203..438.3  /..7.7.8.3 ./..8.3 /80/.3-09: 02:/.505078...5.8..3..390780-:9  84...2.83.3 .  ($09.2.3:2.7...... 2.7.307.079..-:3.. $02.0...079..3.3    %&$    %$%&&$  $%!  ..2  (:2.3    .3/.

3.33507:/8.8. ...74308.3.79039./-.3./.308.3..3503.3-07:9.7./.%-09 3.7.3-./2..$.9 .3-...  !.. :89780.3-09:-..  ..7..:..38007.3-. $7.3....7:  /.-.9.7:9-.   &&% $    $%!  .8. :8978:8974.-:.3 .-.3".8.3    .79.3 5073..8./..3   :8974308.3.2 0.0.503.3.-03.9.79.03/7.50207/03..09:.::  $%!  !.8.5.3.3-.8907.5.  :8974.3879 203..79.9 ..3./.$./.8.3.8.9.5.3..5.3-07/...  $%!  $4.7447.2509. 509.:.:34 2023.50.8.2.- 2030.5:38:7-.3203:3./..8.!/.7/..9:.7:-. 7:2:8 54.7.. .83   $%!  !073./.2-0-07.:38:7-.2-./:.3:39:802:. :8974.8.35030-.9:.8.. 3. 20307.3207:2:8./20/.!4308.82.../.39:.32:   !&$%&&$ $92::884.7.3/03.9.: .4394 7.9.:25:.8.3 892::8 892::8.77.80..:2./....7:  3...3-09: 0709..8.

8:2-073./..3' /.7.389.8.3.9. .903.3./02 .3-09:.8..3/0.8.7.507.3907-.5..3 /./0..3 53./02 /./:.. '$.8..3879'%:03  07/.39.9.3.3503:3.8..8.9:8:8..389..-0781.8703./. /03.3.3 /./..!03:3..9.3..7.8.8  07/...7...3-.3.3/03..9.8703.92.7..3.-0781.7./:.8 :7.8 55.9050-.73./.3.2. '%07/.3'   $ !%&&.9..3..   ' !"$# !$"# !$#" #"$!  $%!   .3.3..7.-078.7.8 55.39.3-09:.9...

:-.32.39: .3503. 0.3  $%!  39.3/0..../.   %::.3.7.3./.9.907/7/.43/43-07:9 .75.. 03.7.:2..3/.81  ..2539: $0907:83./03.9./.3.3. 07.3.2:3 ..3./-..8..2.5.5..35079039./:..%  $%!   .39::. 55.303.3/0.9.3808:.5:3085:3/02.507.3:9..3.9  09: :8907: 8.5.35.32.7.3 5.75.3-07:7:1..

3/..30..3:3/.9%:8.907803:2  202.907.7.:3.05.3/.3-07:9 55.7 .-.39:8.3%:4!.30.75.  20.7 9025.3/.2.-.3$0/:  $%!  !5.9:   $%!  ..05.9/.9:%:.02-.90750843.398.02-.3$7%:3: !.3.78.9-.3-09:.9./:.9: 09.3 0/:.9:   #.7  40502:/.0:..8:.9:078:7.3:9!.9 .307.7#:43..3-09:  0.95079:3:.9/03.38.#.7..3!.39.30.. %.2.3.7.8 &3:..0.3.2!7410847%.!.3.99: -.3/.7.. !.34947 %42..../.7.7   ##..3.3.907.2030-.9!:.9%025.3   .9:-078:7./.7/./.52.3:73.3$7 0.39025.3502:/.3.

3 .9.7:80259   !%&% $   .380259 .3-0703.3 503:.3 -07...3/.8 .3.78930/0 7   $%!  !09.4..3 503.35...020.-0703.-0.2.3-09.9.079..3.2-:9 503/0 -07:9.--7 202.4...820305.8 ./05.3-079.07.2-..#%&% $    $%!   .3 50207..-0. -079.2 /.4.4.39.3.8:99.3805.2.3/902:9:-0780:.7-7: 202.9.9/-.77.970947 .2-079:29 93 202.9..547...2...8.3:.3/. ../.3:../05./....

20209.8/.5.8.5..: 2. 2./03.43/43202-. 070.3/. 90.8.32070.2509.75.3/-:.3   !#%. !..2../.3.3 9/.39: 80-.3907/.3 2.2.. .8 2..-:.05:9:8.9. -:.2... $%!  .....8 80/.:5:3.72.7.3509. -:.37.2.9/.2 .3803/7  07/.7.9.9039: 050-.8..305.8:/ .5.3/.89...8 ./..3 /5099:/5.3/.39: 80/.3-07:7:1.3  $%!   0:25:3.3..:203:.8.-.3/.389073.7-07..2.-:.   .3.3./.5.4.3 !.9 !././.90.3. 25:3.39: -40/80/0.8.: -40 80/.39:7.9.-0793/.38:7803.2.33.9..

.57.9.:7:1.7 .3/:.8.9.3.8.5..79079:9:5   $%!  !073.5.3.   $%!  W0.3902-:9 9./..39. 503. W0.8::.3/.8.:7:1.3/.:7:1./.-:3.38::.&#&% $    0808:..8::.35.4. 50308:..7.9039.9.. 080./.3.203039:3./.3/.3/:.8.7/03.4..3/:.9.7.9 W-7/-:3/.9:5.4.3-:3 .0.3 ./.3  !073..3.9.3902-:9/.3.:7:1.202-039:/:.3.503.9.7.4.8./.9.7.. 8:8:3.4.9..7.8207::05.4.980932:330.

3/:.  .7.503/.4.3.:05:3.-0-.3/...:203./7.3.8  $%!  4948..--7-078:.8 9/.8/.80-.75./05./:3 W!9.3907.:../../05.5.2.0303.:9.2574808503438.0907.#::30./09.$04.8:.:8. 17.:3:3.38..3 203..8 .:.3 .73.7..3.8./..2-3.7.3.2.7.30.81.94  $7.7.3 203..3 803./..9/.3.3.380259  $%!   W05.   %&% $  $%!   07...3.3  !073.3.3:.5. .9.8-078:.:.7. #.380259 ..4. 803..9.300.7.3907. 803.9/.3-07:7:1.8 . 803.9.  W&/.2.903./0:..7.4.7:907:820.3 5.3  $%!     472.3:38:70907.3.7.:..-40/5.9.:   .3.9.3/.3.9.3/.9.3902-:9/.3809.8203:3:.8.4. ..3!0309:.:.0-.3 -40203::7...-0.30.:8.90.780047.3:8-078:.20.20.2030:.3-.7: 5.070899: ..39./7.3. .3902-:9-078:.7.9.9.3/.3-:343843.%:.7.7.8 -.-0-..2574808503::7.:8.:743.8  W0..:2.7.43/43/03.../.

07.32.3.3.9.8/.7.32.3 5..3.2-3.3.35079. 47...3.9 .  $%!  .35079.27:2:8/.38:/.9.35747.8.:8-..8 08.9.30/:.9.3.5.7.39:.29::39:09:....2:7/9:8.3%.2..-./.39.2.3 20. ..3.3..3-07:9 .:2033.39.9903./.3/5.3/.9.3.8.5. #..8.350343943..2.30/:.9.8 .8.309..393./7:2.9:-.8-40/8/03.9:203079 07909.8/..8:907.!70/..97:2:8/.0.35.38   $%!  -0 .317.7.8.9.3.9-..3.07....503:.07..8..3.9.9-.3/:3-3.9:3:  .39.780047.3/.33.3-07:9 ..3203.9/.9   ..:    #&&$&% $   .320305. 47.9.2.3.  !0309:...3.380/.2-3.....20303/.8:3:  .303.../.780047.20.9.3.2-3.9.3.9/7:2...3 90.0.5.9.39:.9.9  $%!  39.780047.42502038:-0570/.  .788:/../3..3 20.39.80.9.3:3. 47.-.9./. #.9   $:-0!70/.2-3.3203.3-.3..3203.8..81  /.3..93.2030..  :/.  !0:.3. 20.  :/./.780047.8.3..9.805079 /.2.9.2.3.3507.39/7 47....850 ..3./091  39.3!:.

5.7.83.8..5.33..5.39:-09:   .9802.5. ..203.89..3.3.3   !.809../.-2.3 /-07..5.7..37:.3.3 !./..30.3909 02:/. 84./7.203.3.7   .34-091.-07./2.7.3905..3.5.8.3.4303/.9/.93/.2.:39:203.43/3.7.8..7....39..8...43   3.3 .3..84...390980-0:22:.5.2.-0802:..2 ..5.   :2.39079039: .-.5.202.3/:3 84.7-07.89.3/03..390780-:903.-.3:2.390.3.5024943..3..3-07../9.32.84.3..35.3..3. 2..393..3/.3.39.3/03.4380.3203:9.350.3.3/-07.3 -0703.- !. $%#%  .3.99.3.3 /909.32.203. 03.3.5/....3.-.39:/03.35.080:7:.5509.38..5.9.3-09: 5..3   ..:5..9 ..8...3.3. 2.33 .3.-07/.8 84.3./.3 /9.3 .32.3.384..079..3.3/..3/.3/.-3..3203..9.3079..9207:.58:.9:.8./.3-.

-84...8..34-091   05.3/02:...5.32...3.3-09:5.80.950393 $$203.8.39.3202-.9202.8079.5.8.7:83.2509./..8 ./.079.-/03.3 84.02.3   .7.3..3./.43:...3202-.

7..8.8907.

.3/02:..7 /..202-.9202:/.3574808203.3-.3    #    . /03..38:8:..3909...2/03...3.509.:3.79...8..-84..   ..3 84.9.5.3.9.:8 850393802.31./.78.3.79..

03.9.3..

3 .3  1.3/..   &39:202.9.55.3:3..2003/.84.84..9.:892::8  892::8.9.9.384.3.3 ...509.2809..78.

17.8.

-03.  /.32.38453.3-:3..39039:.  4394 39.79039.7...3.3-07:9 .4. $45.:8.

30138.50309.:.

.5. 80507934  .3507...:.5.4.3:3..31.78.2..7 .   .7.9..38.3.7-:3.3/..5.3./.3 .2802:..

17.8.

2 80.7:203.35.7..4.75.  4394 $02.7-07907:8..8.59.3 20./.8:.09.  $02.-:3/.280259.30:.-:3.8.3 :/.7.:8./.7:0:.7:203.7.7/.:743.7.8.7.30:..7/.75.2::9  ..8.-:3/.30:.8.3 :/.3 :/..8.7: 5.8.3 /743.8.2::9  $02.7/.2::9  $02.3/743.9.3743.3 9.-:3/.7: 5./..7: 5.75.90./.

3 .3.3-07:9 ...3897.5.:39:84.574808/.9.3 84.4 .5. $090..203.7.1 507.  $%!  $:8:3...:..3  &.8..07..3'   '/.9.8..7 '503.5.3 02. 84..7.89..5...0.39.3' /.3 /.7.92.3/..3' /.2.35.3' .3..3..5.3'  $%!   39./.32.7.84..2..3-07:9 .-   ($ %&%&!    ..802:.32.43943.9. 50304/.2080.3.-.3.3   !07:39:. 0/072.3..3.3.079.:802:.390.8.34-091:39:202.90   /.32.3   &39:9/.43.39..802:.3502.32:.3/.3-.3..8.9.8/.3. 807.0-:7.0/.5.3../.807: 53/..8...3. /.3/9.8.9.3 /.3.3/.3'   .3 507.9:3..3-09::39:507.3 /..5.8.3/93.3.73 '4824549. 02-:..3.9:..3.32.9-:7: '!03:3..3.3203..8.05.3 -071:3880-.43943.330.2.20.3239:39:20302.3 -..0/.7 #::./.3.3.3 .3/:38:-0. .3 ..2.202-:.3   /.80./.50337.3 /.9.8 909.  $%!  39.3.3-:03.3 /. 0..

.8.2:33203.-   .32.30/:/:.33...8.8...:5.2.5202-.84..38.3 -.95079.:39:203.2-2..  /.8..5.3..3.7/..3.5...3/8:8:3 0250792-.3'      .7..8.3.:80-..3.5.3-....0..3   .7802:.3/909.9/.3:7..:39:203../..3'  $%!  39.22.3.43.2025:3.7..-..3.8.:-.3.0-.32.3.9.3/.3..0.3' /..8...3. 9.5.0-.2.3802:.509.8.8.3.3 -.3 /....43. -.340. 0..38.8.3/:3/..9.8.-203:92.84.43.50/:/:.3-07:9 ..3 /.8.3-...209.43 805.3 %3/.37./54943-.9203..-802:.3 02-.9:93.3507./02:..907./03..2. ..8.3.::5 .9207:.3907.3 07...3.43/3.5073.3203:3:./.38.8.3..3 203.9.3.3./ .3.9/.3 '0..:5:32.2..3 /.. :39:202...8..0.3-.5073.:2..9/.

.8907. 8.7.

..2503:..84.9.3/03.0....8.3/..84.   .:.3-07-039:5.3502.5.3   .8.9.3   .8.3.7802..3-..202..33..91 %3/.8.5.5.3.-.3.5.0802..5..-84. 2...28 890787.50-..38.30.3803.9.9..3/.3/.350309.-.2509.3.9.3.....-40 202.38.33 2030-..5 003/..02.3/.3/03.5.9/.-.43.0-.39.32:3307.3/9..   :.8.0.7.079./.::5.432:332030.3.803.:   .3/...308.-..3   .32:/.3..3..23.432:33.43907../..:./03../.87.5.8.50./.:14344-.:454.3.350.380-0:2203.3.38.1.3 .3...5.3 9039..3..354891.34-091     %$   0780/.3 4-0918:5.3 /.432:3302..43:7..75..2..8.907..3907:9...:30./.:. 5.3.3   .9..9.9. $080903.   .3/84.884..35.9.3.:.7...79.203..072...520339075709.203.:90707:..2-.80-.9/./.384.3.-....3   .99:-/..43202.079.:7.3/-07..8..9/.5.0.:39:/.5.:349.9..-.3.2.02./../.3/02:.3/.2.09.3.43:7.5./-.39.84.079.390980-0:2203./...

909/.3.84.3  .3003/.2..1.:-..

38.290254.8.3 02:/..8.5..3/.7..3/./.3..3..350380.3/-07..2.884.3.3 203.3-.8:/-.32.7..5.3.3.2   :-.32.43    !&%&! $ $#!&   &$#&$&#$  &$$ !$!#%! &$&#$ /03.3-4020307:.30..1.43/3.079.-.202-:.3/..33-:..33.9..3/.8.3../03.5..7:.8.93/.55073.3.7802:..203.84.32.3   %.3 8.3/02:.9.85..34-091805079.9.5.5.3..3/...3/03./.9/..9.3/.34-09107.3.79/.802:..-/.3/079.:9..907-:.3/ 079. ...2507-0.9  #&$$#&#$  $%&  %&$   (!  4344 143 14302 :7:1/.2 5.8.38::.809...5.3   ...5.3/03.

4.9079:9:5(  '4./05.43805.3.

.903.

.3.-0.

80259.

805.7:80259.

8. :.

8.3.7::.343843.805.8  43843.

53.3.2.

-078:.7.

3.3.  !4.9.3.7.2..  !030.9.4.3'4.  1943#03909.53.8.-078:.7.080.

353.2-:.2.3.

39.9.2:2..2.5.

3/.39.8025.3 (  47102-0-.-.8..5(  %.-0:22..

9072.8:.7432502-039:.3.92-:.3(  039:.9:3.907.3.7432( 907-9.9.

2:. 2.

.9..3/.  443.3.

.

.

98:-0.%  .

9.570/.

8..8.9.!4.7  7.038.

:8.-0-.8.3  .-3..

-0-.8.8  $:8:3.9.3..9-.

8438.380:7:.

.3570/.81  #...80-.2..9 .95.991..9 .9(.

5.81503.3/.5.9503.81(  038..9.

.50739.

807:.

3..%.99:3..  039:.

2.-:3.3.2:.

5.3.3..3.

0907.3.3(.

3.3.3  !0307-9..9503::7.25:7...

3802:.503:8:3.

507:...3892::8.3  :3.8..3/.284.

8902.

.3..5.

/897.947( .

:38:7.

43899:03.

503.7:.

3.50304/.

1.7.9.

8.7./.

..7.8.

8.1.507843.

 /8.

7.8..

.3...

70947.

4998.

.4..

43843.3.

/1943.

14344.

 247144.

88.839.

802.39.

.2..

::2 .

9.-.8.9..

247102.

247102.

3. 50307.

5.5003.

3.0907.3.

8:-0.

570/.9.

91.70.

4250203.

17.8. .

.:8..91.

5.81.

3.8438.

9:3..

8.7./.

907-9.3.

79:.8..

79:.947. .

4-0.

39.

   (& .

7 ..9:078:7.3./.50.  !07.3/03..3#4.9.9.9:078:7.8 /../.3./..9.95.3 /./.: /902:5.3 907/.9. .33.9.3..3'  .-079.3.9%.3:9 5.90/:.3 /.9:3/!.7..7 '704/.5.3%:4 .3' /.470 .343805 0.

95..920:.79039.810--.5..-03.9  .2.0.3..3 !03:3.8..35.8   ..790/.:.9.2-3.3-.32..::/503/05.3570/...3..3.203:3..7..3.3.3-07:9 ./:3.3.8 %/...3.  39.9/.9 039:.9/..

.20.3 502.2:8 5...8-.07.3 502:5:.9.7.380-.9.3-.  !073.3 /..5.8..30.3/:../.3..3/..8././.3.3848.8...:5030/.  .8207::05.9.8.3 50304/.  !0307.3 9..7.43805 503.780/.-.9.

3.3/8:8:3 0250792-.3 02-.907.7. -./..95079.8.2..3.3-.38.3507..3802:..3.. 0.3.8.-.3.3-07:9 .3./.32.8.0.3.8...:80-.5073.3203:3:.30/:/:.50/:/:.9..:5.5073.3 '0..3-.38.3.8...3...8.0-.8..3.37.8.0...3 ..  39.3 -.0-..3..

3' /.3 /./.3'  .3 /.

3/.: 4380580259 805.0..25030:...9.7:80259  805.3743..2::9  .4.3:.3/03.3 0/:/:. 50707.7::.  .8/.3-:3..3 -:.7.8/. 9:7:33.7.3/.-.8.

./03..32.  39.980//03.34/ .-.2.: 3-.3203.39:  3...2.3503/079.0207...7..7.2505078.9-09.  '09.79:-078..7.3/:3:38:7 :38:7507.3.-07.2.. /4.   .34:::8/03.5.3.25:7...3-07.-07:9.7.3.3/./78023. 8.39.8.3203..3.3.320325.

3'  /..9.3-03..3  /.  /.-072-:.3. .3.5.9-071:3880-.3247102-0-.8 .  !0907.9-07/7803/7 '.5.9:3..79039.9.9.3'  /.3'  .3/.9232.3 ..

3 /.3 /.907-9.3907443/..3.9.3.3 /.3 '8.. 80907: 0.3'  . 8093..8907..  !07.9.3' /.73..2.

9.3203...3 .3..3.  39.7.3-07:9 .507.3/:3-:3.32.

3  .3/03.:9 .3:.30.3/0:3.3 .8/./.8..380259 %.4.:7.: .7.32030-:9. .7.:: 02:/.-0./05..4.

9:38:70:3.79039.3 /.3 /.3 42-3.3' /.8.:7. 02-039:0-/.3 /.3'  .9.3-03.3-:3/1943  %07/. '025:3.5:3.75.0.9.39.9:8::..3.5./:.-:3./.4.  !5073.3..8/:.

2.3.3/800389./:2  .5.907.203:3.3549/30.30393  03/07.. 30.5 0..3..7./:./.390703.7.03.-07-..-.3.7.9.380-.3.50308547903/07.8..3203./09180-.  .9.32.3507...50203.3802.39:   .7./:2:2.7.7..5003.508079.3.30.  ../30.3..

503:.07.9  40203:9./570/.3.9.3.5.  39.3.7.32.9.3  40..-:../7/./091 40203./.3.  .9.3-07:9 ...9  40/:9:38:70907.7.9.

91 9. 97.202-07439.9/.3803/7  .07.5 9..35.9:90.43/43/.3-07:7:1.7.2.3891..8.3891-075003.930.  #..9.5  .5020739../02203:39:9.97.9..38919.5003.97..3891 97.

.  39..33.32.3-09:-3.3.81.  .3-07:9 ..95... !...7.33-0:2:5..

8  /.25.2.7  '03/07..3' /.-03.:2:2.:2.3.3/..340.3'  ..38007.  .3/03./.32070.7:8.3 /.7:8..9..3 /.33.9:25.-0705.3-.05:9:8.3/8..

 !0:.317.80...  .8:907.  ..303.0.8.-..3.3./091 39...9.3.9.3/5..3!:.38:/.9.3. 805079/..3203.3.9 .503:.9...3203.3-07:9 ..850 .8:3:  .39:.3.   .39:.32.350343943...8.7.9.9.9..35.3507.93.07.:8-.3/:3-3.2.3%.8 08...788:/.

:3.32025:3./0349.7.91 /.5.  39.. -:.3-07:9 .4349..3.-.32.3.2.3.3.91 -:49..2 -:50.9 -:5079  .32.

7.7..9.7:   038.38.7.   .8..8..  .320.3-07:7:1.:3..3-07-:.3/5.8.:   7.3907:8 .37:2.8. .8.8.3-0753/.3/5.38 .5:32.8..8.8..8..3.80/.:2.3..3907:8.8./03.43/43/.2.3. .32.2.9/.3/.3-0753/.  .3/07-.33..3502. -:.

.7:502-.3 .9039..8:5.3::/.9..93.5.203:-.3502-.  W!03:820302:.3.3/.820305.34  W!03:8507:20..503/7.9.770947 50207.9..3503/.  W!03:8202503...3  !073.3-:9.

502::...3 503:.3 503.3  .079.

0.203.8.9.-0709.7.3.  &/.203.8.25..9.20..  .  !5073.33.9.280.79039..7.:5:39/.330:97.:907.4.7 $02.7./..3-:3.7.3902-:9/.7 !9.8:.-0709.3 039:--7-40-:3/.3-03.9.

8 0.9.3.3..907507.83..3/!.90707:80/.#0289079.3/:3..33.3  070.:39.80-..  .3.32.3.3.07.3.302.3'  .2:25:7 /.3' /.3 /.3 /. .203.3.3891 .3-/:7.9197.5./:43 '!03/.9:90790...9.20808.39..3.3.9.5/.

..3..3  .8.3.3.3079.3   ....9   $  / !.5....884. -3.5509.8.8 $%#%  ..3203..9..-$4.3../.33.7.3.8.3 2025:3..:8.3-40-07/7803/7 :39503:.3507.5..39./..-  20.39070..35.9..3 -07549038:39:/507:.203.3..384.8  7.7.9:507.5/...390980-0:22:...  .3/:38.809.9.90/.9/..549038:39:203.- !..3.334%84380%99074380..35./....3. :399././9.3909 02:/.75.9.3203.3/-07.3-.-0%0303.9.5.3 :7.3/03.9.3.3  &% #&#  $97.80:7....0-444380440: .94024/1.8.89.33 :..9:8:-0/.3/03.28:8:3.3.-.38.9.-.9:570/.3907/7/.3 90780-:903.03.3/:3 84.:9.39309.-079.

3/.3 90.202.39.3 !...3...3/./.. 2.39.393.35. 203..7. 03.203.58:.32.7.3   !...3/.3-07.-3.3...-.43/3....   :2.080:7:.39:/03.-.5...5.5..8...99.3905.39:-09:   .3./7.84.3 .5.3..7./9..5./.37:.3.43   3.3 50.:39:203.3-09:5.30..3..-07/.89.32.3203:9.3.8.9:.3.-0802:.../.39079039:.84.079.4303/.3.38.5.8.5.8.-2.93/.3/-07.8 ...9802.3..8.5. 2.-.3..3./2.2 .3/.3/909.3...3.32..2.3..34-091.7-07.:5.3.35.-07.3.3/9.3.9./.33.9.9 207:.83.33.3.2.3.3-0703.9 ..7.. 84.4380.9/.3:2.3.3.5024943.7   .

5.5..950393/..2 203..39./..80./.3/02:.3.3202-.43:.-/03.8.3.-84..8079.3 84..3202-.02...079.8.2509.3-09:5.32..9202.3   ...8.8.3..7./.7:83.34-091   05.

7..8907.8.

3-.31....79./03.38:8:.:8 850393802.2/03./..9 202:/.3.202-.7/..   .3/02:.:3.79...3.....3909.5.78..9..9..3    #  .3.8.3 84.509..3574808203.-84.

3.03..9.

.2809.3/.509.3 .9.   &39:202.84.2003/.55.9.9..:892::8 892::8.3 84.84.3 .3  1.78....9..3:3.3.

17.8.

3..32..4.38453.7.:8.3 9039:. /.  439439.-03.3-:3.3-07:9 .79039.. $45.

50309.:.30138.

9.3.:.80507934  .7 .3507..3/./..   ..4..5.2802:.5.2.3.78.3 ..7.31.3:3.5...7-:3.38..

8.17.

3.34-091:39:202.7/..8.802:.3.75.3/.9.2::9   $090.3..3 84.7:203.35.5.:39:84.3-. 84.3   &39:9/..7: 5.4.-:3.5.-  .8.3  &.390.30:.3.8.079.3.8.3. /.8.3/ 743..3 :/.8.7: 5.3 /743.802:..35./.5.8.: 743.574808/.90.7: 5.3.-:3/.09.0-:7.807: 53/..3 :/.8.-:3/.3.3 9..7.75./.32.:802:..280.75.7/.:8.7..7-07907:8.7..2::9  $02..   4394 $02.9.5..8.8 909.202-:.-:3/.2::9  $02./..5.8:.59. 807.05.7:203.7:0:..3./.3 /9.30:.30:.3/93.7/.32.280259.3239:39:20302.2.7..3.8./.84.7..5..89.3 :/.  $02.320.3   !07:39:./.20.8.3743.

3.-  20./.:03/.334%84380%99074380.9.:9. /03.0-444380440: .-0%0303...33. .9..:2.807-:/.94024/1.3  $ !#   03...9.35.-$4.33 :.....-902. .../9.7.:807-:.8.  /!.

8380/.07.3203:3..:..3-070.9.9.39:  070.9.9/0/.47./.3..320207:.3/.3.:-:..84.97.2.5.3891 .32.35.7...3!03/0..37.33.84.5   !# $$  .3003/.47.7.35003.9.3.:9:  $0:25:.3/.97.03.3891 .3.3203.9.97.84.89/..07.9.9.-07.3/03.5  003/..3.3..5./.3.350302-.3$%! 342-47  . 80-.3003/.5.97..8...9.   2.07...9.32.-070-:38..320207:.35003..3..3/..4394 ..320207:..84..3.35003./..390.3891.84.9./../5:.9.3/9055.3891-075003.7.7.55.9.3.07.:9  %..99..9.43507:203.3/.-84.:/03.83 2.2574808  &$02.9.3 -07.3-070.78.:7/-0.5.3/:3.9.37:2.. 9.83   !74808:39:203..805079-07:9  !# $$  08.07.2.809.3/.3/:3.3003/.5 0-07.3 $  .9.3!74808 4394$4..3203..

39:  070.-07.7.2.5.37:2./5:.3./.3.:7/-0.3-070..7.350302-.9/0/.55.3   .8380/.37.07./.78.3-07.3.5.47.203.:39: 809.47.-070-:38./.3.2.3-070.:9  %.3/9055.9.:9:  $0:25..5. ...83 2.3.83   5.4394 0-07..7.

305.390.350337.8:/3..3.5././.3.9 90780-:99/.4394  0-07.  9/.52..9.3.809.47.38...9.39:8.3  %.5.35.3 503/0.3/:.5.. 5030.7.3.97.3503/0.9 2.3 84..  ...43 202-079:25:..809.-07.35003.950393:39:202-..3/.3-0708...43:.3 5...003/..03.7.990780-:9   $ 8.3905.9..3-070.84..3:39:202.: 93/.. 080:7:.78..8:/..5 2...-07.5..3/.3.5.3..3.3574808 .809.:39:84.9 0-07..7.3.3-070.3.3-070./.3.32..5.8380/.2..3.3.3.7.3807..35748083.43202..3807.320207:.3507:/.4320309.:.307.3..3/.3.52..9 5..350302-.3-070.-./..33.3/.07.78.  .5..3.3.03.9. 203:.35003.8:/3.3   #&  !..5.39:./.5..3 803...39.95.520207:.3-40202.43507:202-.-070-:3   !# $$  !5.3891-075003..9.3503/0.3/..5.07.3 .9   $0.5..8.:-.47.3.-40203:3.5.5:39:2003.3/./. /.2.47.3-09:   .3 5.9..809.9  070..5:39:2003.  $0:25.1.5..4390.5.3..9.55.350302-.3.7.3.3.:..9.5..9..3.3202-40.3 5.5.3.9.3   /.3-070-:3  !# $$  02.2:3-09: 503/0.

2..9.:.9./.:079.3.27:2.3-07:8...9.8:/9078:7..9..83 .2.:539:..8:/..8:20307:8-:2-:37:2.8.../.32.39078:7. $07..2:332.8:08080-:.0.3/-..390.  :-.3  /.-.::-.3  $047.:.33  .8.7:2.3.8:20307:8539:-0.7.3.740:7: :7:   0825:...8:0/..33.. :39:203..80/.3503.3 /8.2.5...:39:2.9/80-.8:-9.:5..5 $07.:7. /.17.-84..33././.3.9.90780-:920307:893..3.7.8 ..2.3-07:8.3.

3.02..9-08.. 09:.3/../..8080903.3./03./.:.:.3.3 50:.3  $07.:39:203.3..43505078.2.7 07.902.3-09:.-/03.

3..3-09:     ..20207:.52..:0802:.-/03.8-40203.84.3.33.  909.439.39/.

3.3502.43  !748083.:-.::.3503/.3..3/:.50:2025:3.897:9:7.::.. !74808202-3.3.3/03.-3.3 .3.9.3905. 202-3.7.7.503/./03.5.3503/.9.38:  !03/7.202-.7..2.3.5.7.-0-07.80-.574808/....9 $.9:    .3/.3. 503/. 50703.3902..::.2.37907.7-0.38.305.97.-072:.:2:23.3.:7: 907/.8503.39:./.. 9079039: $0.3.3...50.3-075.3-0:2-07.202-3.50703.::.3/.

84.-4020308.35079..3 20.2./.95..38:/03.3 3/.902.-..

7.39:3 05./.5..3-.808:..8./.9: 902.3.-.3 $ .503/7.907/.30/:.95.3.003/...43-07.84..84.3802039.

:-.3.8 .84.3.7..9902.390780-:9 &39:0-0..

 -./.902..32./.-.35:3.3..5.305.3/.5.7.308.33.3...802:.-07..3 2032-:..3990.7.9-07.3$  $&!03:.8.203.203.30-2-.38:/.8.9   !748080308.05. 0.32.20/:5.35079.30-2-.7. 3/.3990.3 .7.7.9-07.8.3..3.9/30.2.3-07:9   !03:.503:../.7.2.9/30.7.32032-:.3503.3/.8.305.3503..7.20/:5.802:.84.:3.

.-07.:3.35:3../.3  $0.8.05.30/:. 2.84..9  -.8.902.33.3.-.3/...7.7.308.503:.

3   !7480802..9...2507.84.3.

3  09: :39:202.30..3/.30-0.3..990780-:9 80.32030:..20./.:2.3$   /.8:.3.7:39:202..3.8 .507: 202-079:25:.7.28:/.3/.9.8807.320309..3/..28:/03.7.9.28:/03.7...080:7:.

3.9.43805507..

9.9.95./..3. 17.8 !07.8.38: $.7::$&/.3.7.-..5.3907/.9. 9079039: ...

8.3/.5.30-2-.3.  .7.9  / 30.7.3.20/:5.3990..3  2032-:..7.32.3 .   !03:.7...305./.9-07.802:.3/..  203.507:-079:25:.9.3.3.3  503.

3/.202..   $090.

3507.9.203..78.3.

7.5507.8 ..2809.3..805079/.507: 202.3.9.9.9..3/.

.8:/-07.9 5.9-07.8.8.0-2-.2..98003/..  203.350393.7.8:/203:.3203.3.23.4394/02.930.43.3/.5:3.9.9-07.2.305..    2032-:.39     203..9..3 .3.2.7.3.3.5.7. 5....3  .9. ... 203.83   $:39:902...4394/.7.7.72..3-40203.208.9    /30.7.39 5..3.3..  503.3.7./.9  ......43943.38.0:.7 507. 7.3./.350-.5.3/.7..33.9:  %.3503.30-2-.:3.2/03.:9/.3 8../.7.38.7.3.32.3 5.3  .3.39  .7   2070-.3.3990780-:905.8..2.1.8.3-40 -07.3 5..  5.20/:5.90780-:9/03..3.2/03 .5.3.9.39/.9 503...3..2.3 50..3503.5..7.2.3..8.3-09:     !03:.802:.3.32.3 2.3947..7/.7.8.  .9..8:/ 203.3.39    503.7..

3/.33.3503..  !:3.84. ..::.9   $090.7:.50703.9-07.8.2.503:.7../.7.7...305..3503/.80808.5748083-.380.3 .39  08.202-3.

3/:3    0138.203.:8:83.

43805.

38:   4394 .9.3.3  $ 2089.3 .   0825:..9..3.9.5./03.:507.3.9... 38.9-.8.2.3  :8.3202-. .9:5078.91 93/.503/.3507. !:3.-:..9..3 507.947 80-.803/7-4020302.::..4394-07...3203.38..9..3/.507.3..35:3..:80-.3/././0..3203./.8080-:..9.9..5.3-07.2.3/03..33.9.3. 1.3./. ..8:/.9:..3 90.8.

.3 /.3003/.35. 807.3 /..38:/..33/.3 907/.3503/.9/.-40/3.3 :7: 7.3-.3./.75./:..84.3 14:8503:8.8047.250703.390780-:99./0.3.503/.920308.9902.390780-:9 !03/.::.::.::.5.5.20.

.08.3.78.35.3$ 90780-:9/.33. 20.9/08.3  503/.::.38:/.35..33.80-.9:3:./9:3:.3.3 ./.. /:. %.:-.984.439450703./.5.3 807.94050..84.390780-:9/7.3/-:.3.3.0/:.-.3$ 14:8503:8..::..    $.3503/.3902.3-09:.:38:7 8:/.3/. 9.

3907.2./ .3./ .../.39.3/./.38.8:/.202-079.3  2./. .3/.39.84.98073/025..0248907.39.33.3/-.9202-.39/.3907.    4394   !033/.75.8.2..8.3..:5:3:39:-07:/ -./.39:.3 -07:9.8038.::.0/07..7.  4394 .3.9:507-:.3503/.3507./.3/. .90.:99:07.5.7. 2..8.3900.7./03.9.8.38.3203.3 !033/.8.8.550..9.7.3..8073203./::9:39: /.3. 203:.3./. /. 50.802.20308.9/.38: 8:..8-..3-07.8073-07/.3203.3907./.7  .39.7/.:20239.3003/.84..39.8.7.2.-.2.3907../.730.3.//.38:/...050393.9./945:9. 5033/.-.5.3/.38..4394503/.2/7/03.3..!0703.7 .3.320-.3$3.5.3 00.5.7. 43943..3 07.3 /.3. .32.:39:202-0/. 8:38073.3.-..2-7./.3207:5.3007.5.3203..4394 ...8.80-.8.:3..8.8.3-./.439490780-:9203.3-07/.75..5.3/ .3 .:/:.9.32./. /..   4394  3 2.2503:8. :39:/93/.:2.::.39./5.8.5033/..3/:308..:/03.7802.3/72070.38.33 :-.3203../.8../ -07:9.

::.-:.::. 507:/.2.203:3:.0:.5.7: 3907/.3. :8907: 50-.3 $0.33.3907.-0750702.39.2.7.9.3./.39.8 20207.3907.3/05. .80-0:20.3907-.920305.207:5.39.32.33.3/8.35./5.208.380-./ .907.:2.3907./.3/ .3-.90.-.30.39..:.203.8.950-..39.3807:8    4394   !033/.203./.3..38007.3 %07/..8..../.50784.3203./.:39:203.7503/.3 $9..35844907..8.3 .3/./ !033/.8//%0703.39../.39. ../507-:.:.39039..32032-..3809.3 -:3: 744/.0.80805.507-:.3 8:77:2.39.3.9.8/.39.8.-07.:../.203.3.8.3.4394503/.2--../.7.- .9:2033/.3502-.7 -.5. :8.5033/.203.33 /:.7.907.3.3..2..9897:9:73.38.8073203.. 0- -..39.3.39.3. .94047. .9:-039:0.2.9.3      ./:.. %07/..9:088047...2- /03.3203..3/:3897:9:7503/.39.207:5.90..3.3/.98./.3907.3.5./.3.::.4394 5033/..8 2.9 :3..3    3-:.34-0907. .5././03.9.-./. 0.8..3-07./.05.3:.0.3 203:3. .39..980.703./.23.9.39/.3202-./.98990..8 .5.5!' 89073.3..7 .3...71. /.3/.32.-40 /9./.3-./83 .39..:.5./.5:3./..3.547.7805844/. 905.3:8.-:.2/03.3907.950-.80-.8..8.38./.2-./:-070.:.7: -./802.0.:3 %07/.8.5.2.3: .8 .3907.8.5..3.8.3.33203.5.808 0880-03507:/.3.220/.3.!033/.37.8..8..9:0.5./.38:77:2.5...3 503/.3./5::408:.3907.39.8.3/.35033/.9.8..::39:20.5:3.3:8.3203.90.35033/./.8.9..32033/.3 0248 202:: 20307..59.9897:9:7 897:9:7 0--.7802. $0-.32033..2/%0:39./.....9/. 085033/.3 !07..897:9:73.0.9025./.9:..-:0472.3907.-09:/./. 50-.5.3203.5033/..5./.3.4394 -.3..75..3203/474350.8.82. 2.3.5.5.9/.90.3..3-:.3.9.907-.3/-:3:408:.3 802.3  8:3:.3  4-94  !033/.80-:9.8/./93/.39.

8 07.8.. -.7 :8:83..7.3 -0-07.0-444380440: .950.9: 0::/.3./..002. 8.7.8.38..-.9.7 8...3  -..7..8.3.3   .5.3 9039...3-4.3 .3 /.3  875 . .3  !74808 503.7 907.3 503:3.38.3 .3 3 90.3  0.... /03. :8.3 -07:3..399907..3 50. 8047. 875 .7.7.3 .3 203.9.       /!.3848.9 20308..2 8:3.3 8 8 .3 002..5.5...3050393...0 1.3 %..5..3 /02:. 80-../-.3202-078.3 907.3 848.7.3.8..3 90.343805.2 8: /.39/.. .5 503.9./...9507.-.8  8..3 :7: 9039./.. 5.2 .5.3 83 8.7.35.3:9.439484.3 8 8 .5 .34050.805079285.3 848.9:.:3  9.3 . 05. 202-07 2.3 08. 0--:7: . .2 84..284..5.33.3.3  0::/.35./.3 50..3 848.5. /.8..33 14:8./..3..2.3202.3 505078.8. 203.9./9./.7:3   $.2.8 ..9  50..3  $ &  .3..9..7 .94024/1. 9078.7 202...9 .. 2.2.5.30-/.3/.5.3 01. :3.2.203/0138. 2030-.-  20...7.73.3 ..8 -..2.28:/.3.7 :39: !05078..350.-0.. .905.- 84.  -.5.3 :.3 /... .3 2.3203/.334%84380%99074380.3.3.3   439484.7 202. 9.3../.5 202.33:.3/.39:8.3 !07903..790..9.7 .9. 2037.3 /02:.9.  .-.:9. /..9 ... 8008.:2.2 8: /.  3.3.2.9 2.:5:3 8484-:/.90750843 $.3848.5.:.8 ....2.3 50..2 84...  07/.  $0-.. 50....0-44 /..3 50.

..9.7 507.3/.3 848.3 0- 0.2.9.3....2..3 .3507. .9. 202-..8.  !07.  .9..3..9.3848. 3..2 8: /03.3 8.3 .  8:/..&39: 202. 805079507:-:3.3 50. 2..9.8:/ 83432  /03.33..7 507: 203.8  8..3.3 507..28: 8:/..3507...3 848.9.8.7 50..3/.3 0:3.383432/03.3 9039.7 203. 50. .9.::5 503079.284.

8./..8   08..3.9..9078./.39039..5.808..0  1.5.33:.38.:.9.90..3/.: 202574248..7.3:7./.3  !74808 3 50393 :39: 2030. 202-07.3907-:.7 80-07.38 8.3.3 -0-07...9.3848.3 8:  0-09:.5.:39:802:.3 203.../:3.9.301091    02:/.5.3 / .7 :..3507/2..3 9:  50.520302:.9.3802.39.8202-40.3/.3 -07.7.7.3 /03.3/.  !07/..75.5202..9..7.3 2.7 8 8 .28: 80907:83..3 84./. .95030-.5.5.5..:2.3..32070.5.9.3:39:202..9 0.8..4394 .3 50-.3.5.3 574/:/.. .3.7.. /3.8 -07.393907. 202.9/.3/. .2:.3848.8.3/03.3.7.0-44 /. 9.: 30.280-:.380-.5.7. :382087..7:..8 .3.8..3907.3   83 8.9039.. -.5.9/8:.3/.384.3.2.31472.3907-.503:3. ..7:2-/.3.3 99907   $005.2 8:  -.9.9.8/.91   $0.7:.880.38.37.8..7.3 574808 203.  0.340:8.2 89:.207:5.20::/.3-..:7...3907/. 90.9.3.2. .42:3.3/.350:.3..8.2.9/.7.3/. 202:..4394 805079 285.38080-:.:.3/.9/8:. 8.8 90. 47..03907.35033.30-5.33 50-..3.39.8.

  5...3503/.33202-:.3-0781..25320302-.-0-.9.9:7.2 .5.9. 8./.9.8   ..:8.8-40/.39025.:./:5../80/. 5073.2.7.35.75./.3.7507.9: 8.-.2203:3.3..9:8.9.75.38./3:.3.4..32.9.9/.5.7:./.3405.3848.3/.2/.7.3:3.90.05.3/03.33203.3:39:-073907.9203::.3.3390.35.9.350:.390.3 /.38.2.9..89.80-.8:9.7.8.5..3574/:/.35.7.8:39:203:.3.3.30-2:/.  08../.-.3 0::/.8.2.50-..2.:.2.33/.3.39..23:3.3.83.8..7.3507/2.83 503:3.:7.802:..3.5.9 9..58.9 203:39:3.9 203:-:3..303.30-:.92070.380.3/9.3/.3390./.3-.7.0.750..:39:-07:-:3 .8-07-40/.9...3/.3/.7.32.3::/..7:/8.503.3:-:3...9:2.8.-  5030-.2.3-./:/.47.8.5./.2203..3405..2030/.203. -079.5.9/.38./.35.38:3.7.3-:7:  !0-.9./9..8.3 80.7..7. 42:3.3/..:39:202.3574.:..380.-07.8/.9.7.3.:/80/.7.39075:9:8:-:3..9.7.3 203:3.3. 907:9.3.3.9:8.3..3848.3..3 5..-07..37.:2.2-:3/.39/.3.9 -07902:2070.8 /03.305..2.

-07:. .8.5.

3 -40203.:7.7.3.31.3.5502.0-44 .47.320.9. ..3/.350507.:2.80-03-40203:3/..3:9. 443.- /.35.808047.30.3:3. 5.3:.390./.35079.-  -.. 5..30--:7:   8:5.-.5. 2070.8073.3/3...3  / !!.94024/1.8.2032-:.2.9.8 7..2/80:7:/:3...2.3.-079.-9.3/03.35030-..73.:9..2.7: -.2030-.503.98./.3203.2.5..33 :.302:33.3/-:.09:8.390.2/03.3.7.3.35.807.8.3/.2 2070.-.320:8.3.9.3907..320307:.3.-203.-079.3 .30.5:2.9039.:7/.-40907.3.2-.3.5.3.3.09:8./8.95.:-.5..39.3808:.3-40/03.5./.80-.   8:0.39/..- ./.2.3-.30.9202-.302.303/..7.7.203.3/.-079.8./.280:7:/:3.380.38.:.3907.980-.203../.53/.-.3.2 0.7..5079.8.9.3.807.9. 574.4...9./:..5.3:39:203./9.3.22...3:3.. ./::.3848.8.:39:2025072.:2..3/.33/...390..32.7:3.203..32:/.3703/./.- :.39/../.:203.7. 9.3:3./.05.880-03/.98./.3..503039.9.8..9:8: 2..7243..9.8:-07-039:193..7.7.7.2.3:2./$20..9.8.3  $0...32025:3..2..3.39/. 507.3.3.35./.:7.32.59./...3.2203.:7.30.3-:7:./.3802./.

3:.3/03.3 $./.50.:7. 1.  $!:3.02:33.52.78 8.3%.503/.8.7.3 8.32.3/.750..8.3.5..2.09.3003/.3  02.3.7.:3.3  &%   .:-.3/03..:39:203.38:/.9:.907:9.2025:3. 20.3700.3502-.8. 838.75.9.8.:-..3438053.   4394902 034203.7..5:3..7.9039:3.7. ...5.390780-:9 $.3907..3907.-075:3.7.39.3.850 002..9.8.:2../.3../.2.7.2..  $024. 5:3.3 907.7.3503:-..3907.9.850549 04342/.....:7:9039:3.7.2.3 -07.3003/.334%84380%99074380.9:803/7 ...././ 30.380.03/.895.32.3.305.-07438 8.5.3-07/.3.380.39./. /17.:39:203.39.338.39.3   ..002.8:..8-070:.-../-.850:9.3848..9.39.3.2./.3.35033/./.0-444380440: .9:7:9203.3. 0- 0-....7..7203.:2.22.5503/0.8 1034203.8.7./.5..3.5033/.9:3:.3502.39039.   $02:.7.3   8:5033/.:2:2 /..3. 84.50.3503.50./.5.75.02:33.947.39..2.5....91 :39:20:.9.8.. !.78..:39: 203. 30.7..:39:203.203..3.203.5.:3.9.50-.3.3700..43507:-0717/03.:3.5.:3.7.38:/...8.3903.8..:3.7.50..7.:08. :7: 8.390780-:9.78 8.../.3438053..9.97./.7.3..32030-..7. .73.  4:830.3/. ..84..78 8..50...8.7/.9:.3.920:..-0.5033/..380.7.09.5.3.5033/.850 .8.5.3 907.8..50-.3 $0-.3  07/. 2.35:3./.38./.7../.

2.208920-.35:./.8.:3.9: 2.3/:.38. ..5. !033/.38.850!&.9.350.

7.5.9 .1034203.305.9:.3 .850$#%.3. 907-..32. -09:02:33. 9:7:9203:2-.7../.8.3/.!$ $..8.

 ..2..850 .85090780-:9 -./-07/.3 ....7:.3502...203.3... #$$ .203.78 8.4394  850!&.30-:8:8   &39:202:/.3/.2-. 8.7.8508.80-.8.3/.:-.

!$ .

35033/.3-07-039:30.8.02.9:.91.3.3808:.3/..3207:5.

35079.9.3   507.-90.5072:.350.8..203.3/:5 3. 82089.2.//07.3..380-..3.3803..9.2.   97.380..:2.: .-072:..2 50.43943.7.8.3.3 507.-:7:  2.   90.9.3...3202-./03.30.8.3 507.7.3507.91 .-.0.802./03.:5073.9.- 80-.9.8:/30.

9.9.-.

8.38.:39:.5 30.84.:39:.8.393/.../3..75.3.530.43-4020302:.35079.850.38..3/ ..5 8.3 73.850 . .3.9:1.850. .9.:805079502.850 .:..3...2.://......390.43-40202 2.91.3574808.38 8.:.-.98 2.2.43 20.8508.3.30--.8:39:003/.5.3   .3.38..-: ..9150.-40203/. 2..3.438:/.947./. 507..2.9.8 $07...5./.

8.3.9 3-:.75.2.9:3./.80-..9.:203..- 84.3..78 .7.9: 8.5:3.9.3.38..8.8.3/02:..202-:.9.802...8.8/.9:-039:503008.78.9.3:.9.-07 ..:39:203./.39./.503.3907..   3..3..34050.5.3.5033/.:2.58 8...3 907.

2.3-.5...203. :3.7:/. .3003/.079.-07809::  08.3....50-.3.9.3..3$%!8.7.3.8 /.038././.3..../.9.390780-:9 &39:50309.2.3202.::5.8.-.75...32025:3.-0.38.9.94024/1.038 ..3..3.33 :..3  &%    .....9...3.3 $.3.3/.3.805.9./.:9.9:.7.284.334%84380%99074380..50.7.9..7.3.7.8.9-08.380...8.80-03..3.8..7.784.3/.7 7843.43 .: 2.-  20.07./.:.9.505078.9.7.8.:7:9039:3. 90.84..0:..3./.5..75.7.3 !./9./.3.3..3.7.3.3 /!.20307.33...507..3 502-.35.2003.5...-50-.:3.0-444380440: .

5..9 .9039.5.3.9.7.:3..7.9:..3  08.8.284.9/.3 3.9.2.3507.2-2:/.3.3..3.3 907/.3202.

.38.9.33.3909   $.7.3/. 2-2.84.3.7.8.8..8.708.9:..:39:-0717/03.9.3.9-08.3.:3.9:038..05./. 2.

:3..5.-07809:: $4..284.9.-.9/...3..3/.3$%!.3 .3342-479.:2..... 80.3907/.3!05078...

3.3.3203./.380:7:.9802.//.5.3./.3./945507-:.3202.97.3.%3203.:.3/03..:7..9/.5203..5.3... $0...8503./..8 90780-:9 $4.43.-07809:: /03.32.-:-.320284.3.-0.-..3../.7.3.32070.2..43.8..33..3503.9 . 38073/..33 .38.7.8   .   &39:203.32033. .503..49.332...3/.9.805079-07:9   $0..:.8..38.9.-84.!07903.5..3 8.339078.3.3%.5.3/.2 50703.9 /..2.:3 /..9.3/..$09. .3/:3..3.:2.43507:.9.3.9:.5..7..8:.58.-  0--:7:.07..

.3 80...5.38:/.3.3 /.5.:2.3503.8:/ /.3.-:-. 5:3. 8 $0. .3.5.:.503.9. .:-.8./..3 /8.5:3./.2.3 507:20302:.3.3/03.203.3.3 0.5.05.30-/.43507:203:7..3.9: 50703.3503.3.507:9.39/. 3-072.3. 8.35:3.3-:-.7.3 $07. ...003/.809::/03.250703.43:.3..35:3.3.38: 09::.3.9.3.30.:805079 0::/.3-:-..... ..38 8./...9039.9.5.3.5.3 ../3.284.3.3 /.3-07.3/-07 /.3.. ...3503.:./ 5:3. .3..43507:20302:.3/03.8/03.43507:203:7.80-.3/.3.33....8.284.9.3..33.75./..:.:.:7.9/.3..3 2..0. .3.39: .8..3../.30.3.80-.0. 0780/..43-4020302:./5:3.3 5079.:..3:7:..3.-40.3:./.503..   .39039...3/..9039.284.3..:.3.284.3.9..3.3.39:7:9203.39039..9.9:.39:7:9-07...3 .3-:-.43507:.8:..   0825:.3.75.3.30802:. 8: -075:3. .5:3... .3907/./. 5:3.9..3..390.. .84...3/..  .93 -079./.3503.:7/03.39:7:9203.3. .580. 02:33.:.253507:202..383/09503.389039..4320302:.33.3.75....:.:./03.

 /!.-3.7.9.  ..3..3 -09:.3/..0-444380440: .3803.38:5.7.8../.3  $   050393..:39:203..:9.9....-  20.802.3./.284.35.9..334%84380%99074380.-0..94024/1.7.9.33 :.9./9.:/03.:3.

8..:  %:.3/:3897:9:7 897:9:79079039:/.9803..3/.38..3 :7.5.3.09.:39: 809...9:5:3. 8..3/:380:7.3203:3:.9.7....380..3.7  09: 9:. :..8.3 $0-.78.802.390780-:9 3/.7.3. 50.3.8./-:.59:.3.3503..802.8.3503/.4394 -.3/.80039750.33.:079.3/..3803.3-07:.3..2809..5-.9/.   !.93.8. .8..  03.7.9:  0138.8.3.80..5.3..3..7:83.3 .202-:.8..8..802.7:83.0802..32033.8.39:.9.8.3.3.207:5.::.3 57089.802../..3507: 203.8.8.7802.7.7202-:.897:9:7.2.3205:9.7..34388903/.99:.38.3-07.980.94050. -.3.203.32070.8..-:.7:83.0./.3 7:2:8.07/.3.

7. 8.850-3.43 $%!.35.. -40-07-3.5 -. 802.38../9..3 08./.3202-09:.3 /.438059039.3/03.32..95072:.7.803..:7: 7:933.5.3/.38:  4394  !03.3.203../.7.507.3/..7202507:39:.802.-0..94024/1..7.3  $ !#  .3507:/7::80-0:2 802.9.3-3.3239809..3/.8.9 07.203.2025:3.9 809.08..308.7.3.-./.3....3.-09: 3/./.7 $..3/0.8..20. 8.3 :..3503935.  /  !.:7::39:/802.:...0-444380440: .39039.2.8..3 .3.8.5897:9:790780-:9  .3.3003/.350.-07503/...9..3/-3.84..3/.70..9...:.9.3.8.3850-3.9.3.3 90780-:9 80-0:2/.90780-:9 $03..9070-/.802.3  $03..5.:9.4050.705.:39:202-:.3..-.2.3 .9 03..990780-:9-40/507-..:7:  09: 8:.7.3.2070.3.::9:./.3 7:2:8.320305.3-2-3.33 :.9:.8.0-:7.203..3.3..905....8.89/..3 897:9:7 897:9:790780-:9..7..9  $0-.9:.3 2033.897:9:7 .3/.. ..8.3.9.-40202........3/.:5:32:339/..3.4394 &39:-.39./..3 ..3-...334%84380%99074380.7 8.20302.8.2025:3.2..7.-  20..3:39:20302.3808:/.380-0:2/.380-.3803.807.320-... :-../.9/.9.7 .3.37:2:8./.3/..7.802.9.8.9803.350703.8.   $07.7.5073.3:7:.8.9.3 :7: .0..8.57089.9.9.7 05.203...../.39.9 08...050393.2.7.802.9-.

.0:.2:.3.3802.3..:9/.32039-07.3..38.5747.7.   443.7:8 9.7:2./.3/.3/.  !0309.91  !4250203.3....39039..3..3-08.7.9/.203.3/.8.3702./.3-3..:3   443.30:.   3/.. :2. 1472.8.9.-07.380/..3.8..:.:-07:9 $:8:3..3.3.2:5.:5.3-.3..3.2:.9:3:.3. 9.43 2.3 /..3   !.9.:39:-0793/.9..92..8.9...8.3-070-40..5747.92.3.78.7.7...7..3   &39:50309.:/.:.31472. 2.2:.9:503/0.3-07:./..9/.3/:3:38:78:-0 :38:720307.3 -.75.850-3.3   :.9.3.3.3  .50.7.253.. .39:35..200- 507.380..3.91.203../0905.32..3.9.3.38../:/.3  /.-:...9 :38:7/907.38.2 3/.9/.81  $.3.8.3-.3/...3..3502-3..../:.7.9.207:5.3   .3.   !0-.3   3/.2.3702./.  8.9.25:7..7.5.7.2./..3.9.850309.805.9802..3/..3.8.2030905..1:38:7:/804.5.8502-3./ ./.3.8.9:8.503/:/:30.2202-039:802:.:39:-. 203.2539/..38.3. 537.3805079503//.7..2..202-3.2-:3..7...7.2..:39:..3.3 200709 0709 07..7.3/..230.3-40 202503.38:..92..3083.3.:.72070.3.802:.2.8./.7.3.380/02.75.3 !70.9:8/.8.203.3.3.3.30-03/.78:-9.3 .3..9 :8:83...-..:.3203.080:7:.3-..3503/0.3-..3.2:.-   %039:3.3..20207:..39039.3:39: 202-039:2.3.3207:5.3 -07.0207.9.9.9.702.7.3.38:/...   .9070-.3.9..4050.89..-3.3203.320207:..3/.3!0907...3 ...-:3.20307:8..2.8.3050-.3:8...38438...907.32.3:9   07.780.5.3/:308./.7 .32030:7:   !03//.9.22.3/.35. %039:3.9.9  .9.9 . ..3570/.207:5.38080-:.3-0-07.380-.3  #..3.38:3/.2.202-039: 507.   03.3-.9   8..-3..7-.98:8:3./..8.7./2. 2.31.320.:8:8:3. .90.7..2.-07:2:7 3..3/..9.3.8.3/-3.-..9:3..3.

3-3.7-0793/.3$%!.9. 3/./..7:..3 802:. ./.35./9. 20302.3202-2-.93.9./804...202-3.../.202-3..2030905.33.3-07:../...380-....9 8020893.8...32033. 3./.3802.3..3.:0.2.802:.8.3.9-071780. 202-..3/.:39:202:.9/.-.38:/.9.3.7.374.8..7.7.9:::2 ::2 9.3...3:8...507:/8008.3907...-9.3  .9 80-0:2.5:3 503//.848..3502-039:..:: $02.3.-.3!:89..9/.340:7:.8.380. #02.5.9507:/909 0-0708..3-07:.3/.7203.32030:7:507:/.3 07:98.35.   0825:.2202-039:802:.98/.7..3.3.3.3-.7....3. 8.9047.9.3/.3/.3.8..   &39:202-039:2..3 08./5.3.843..2.980.9..9.39070-/./...3/7:2..7..9..3...320-.. 80.9   &39:50.3/.39070-/.3/:32.8..5747.7..3.303.:-.3..7.3 207:5.9.3/7.805./.207:5.3.8505034....3. 909.-9 4/47 ..5.-0. 07.32.3..3 807.0:.2.   ..350347-.32070..3/..:9.-07.3. 033.3..../.507:202./.907-9.920207:.3 .8.9-07:2:73.9..3903. .2:/.3!0..3.507:203:3:.3..8.2.05...8080-:.3$48.3 -:-../2.9.3. !747. $0.5.3.9/.3:39:2020-039:2.32.   08...507:/-07507.202-.9.307.8.3/.9..39: 5747.  .232030.3202-.8.8./.20302.20.3.334%84380%99074380.3.907-.20207:.9070-. .3/./30.802:.8.37:2:8.7. .30:.2.3/..  09: 503//.809.3..3.3 50302-03..7.390.3 .5 .. .9 .805./.802:.3 /507::.8-40/-09:.7.8.9/.  9..93 -40202503./:.7.30.2..2.33.9 .5.7..3.   !0-.7/.5507:203...9-:.0207./...8079..350302-03..3.9.7:8 /17.3.3 .3907-.32:73507:/-07.3.3903.7...::  /!!..390.3 -./..320250703..5.3.350347-./.38.3 907.-  20.././.:3 053.3.3./..3.3 203.9.3-07:.3  5072.9:3:.94024/1.:808:/.502-039:.0-444380440: .3.5.9.3247.8:5.3 9.83...3 8.2.3.3702.33.33.3798.-.-.3203.5.33/:%3/.850-3.33:...3.

.:32.37.7.3079...3:39:203.334 $%!    !03:3.#&  !#  ..8$%!.3.203:9507.32025:3.3.3 .3/. 203:9507.3.35..3..35.3   $4.3003/.84.9..33./.84.:32..5.37..3   $.3.507....3-07.9.9:7.3/..:50748.:50748.3-:7:9:/..3.9:7.3..3-40 202-.3-:7: 3.9.39/.3 .:32.2003/.203:9507.203:9507./..32025:3...8503:3.3.9:7.9:7.:32. 9.3-:7:503:3.9.08. 80507984./.37.82025:3.....3-07:9   $4..:50748..3/.9.7:820302:.003/..37.3  %07/.3.3   &39:$ .3.3:39: 203..39/.9.507.:50748./..3.9: $08.308.84.98080903.8503:3.84..

.7..

-0717:39:203.7:82027.3/.3/17.203:9507..3.3..98..3/. .3-40 203..5.503/...9.  .3.3.3./.38-.93/.2.9.$    !.:39:203:850703.9:7.3/.:32..35..5..37.7/0.3/..3.3   5..:50748.8503:3.

.7..

..3 .3/17.35./.8..37..3.3.9.3.203:9507.93/.9:7.:50748.8503:3.:32.9.3-0:25073.3 -40203.

3.:.   $0.5./-:.9402.39: ..3. 2.3.3/.-40202.

..7.

:32.35073.5.3.9402.93/.3-40 203.3./-:.8503:3.3/17.37.203:9507..3.3.:50748.3/.7:8203. /. 2.3.390..9.2-..9...:39: 202507-. 909.9:7./0.5..35.

.7..

3..390780-:9   $07.3...3..3/.202.93/.

..7.

3..3.3.9:-072.9./..3.390.3/17.3..3.9:7.8503:3.9..3-40 203..3-072. 2.3.35073.507.203:9507.93/..-:.3.8:/.9..9402.37.3. /..3.:32.35./.3 07.3./-:. 2.5.:50748.

..7.

3-:.93/.3 .3-..3   .:5073..3.7:/./.9.8..390.

3-07.3 20302:...3/9:=.203:8:..3 203.-.:2.2.2902. 8.43/ -073..7.3.  $0.=2.3..3202. 80909 9093.../.3.3.9..3.90807.3.2.3/.$4. /03.9.9.39:3.3 808:.3 703./.3  . 50780/..39:5:3/::8.3.3:9-0.. ..  09: .9.307809::.3=8:5.3.3907/...9...303907:7: .-  20.39:  2030/.9 .33:.8:5.0472./..-0..3808:.8 .3.5 202.39.3 /39.8.=24/.:9203.8-809.3..20.3400.7.:3.3 . 203:39:..39..3./.. 08.2...8 -0.9 -07.7.3.79.85/.2-:393=.9.38090.7.3.3.7.35.3-./.3.9:.. .. 203..40.9.9:9/507809:: /50792-...3.9.:808047.3/.2074849 .3 ..2  .38-93/..9: 85950720.7. 9:.$0. 4 25:3.3-:7:05.:9503:3...5.3 /8.23..9 -079::.3  $$ !#  .3/.39.:9.3/.330.3/.7.507:-0.9.:79 2025078..94024/1.3 203.43 0.=:950720.3.507: 807.3$./.3.=$%03.5.9: :9/:3.8.3.3!0-0.3 .9.-..3.3.39:/-..  /!!.3$.3:3/.3.3.3/8. / :9 /:3.3.4/..3 ./9.. 080:7:.3 808:.3-.3-.0-444380440: .3.7./.3 207.9.32025:3...3/-07.507: /..3 :3/.3.25.2003/.8507.3808:./.:../.-.5:: 7-:47..3.:3 =-.:3.3. -03/.20203: .9: /...5.2 /.....3808:.5.8.3:7.-07../. 4 50780/..3  20703.3.3..9.3.334%84380%99074380.3..9:920.95079.3 207.:9/.95078..3/:3/.3=$07.32070.3 ./.2:80..80/.3.-. 203.3:3/.3.2079./507809::5:.8..32039.9:503/.9:.3..79: 90..3...79.2. 7..3.=2039079: /8443 7.3203:7:9.3 :8: 8..8.09.39/.3 /8..8./.07:9 8../.3 :3/..8..9202.3.2. $07.5.3:9202507:.:8.8 .::= 5032-.7..9/.79.-0717 7.9:/.3907.7.3.32.84.43.3:7.790.-40202-.9-0717 7 .3 20325.3.=897.

   439490234 $%!  .84..3 :8:83.80.:2.3. ...9.:3.-07809::/.3-07809::..3/.3/.

3..30.3.0.330.-84.:2.93  &39:203..302..3/../.3/.250-.3503:7:8.5.-. 05.33 .8...40.3549/.5.3/.. 089..0508./-7.202-..3503/.35039./.:7.7.5.-/.9.:..3  $0.-07809::/03.43507:.

.947..3/3.-/.9./-7./.3/.947 1..9.7.9.250-.3  .3/.0.:3.3503:7:8..330.:2.5.:7/03..202-.809::-.9..0508..3 02.40.5.-/.30.39:7:9-40202-.8.1.3./.2902.$0.3549 /.3.5.  3/.3.3 $0.8..43:.3.3/.3.35073..35039...250-.9.947089./.:.:...39: ..3/. 507:203.0508.3 02./.05..507:.33..-.40...84.9.05..31..

.1.507:203.3.947.3:.84.3.9.3 /..

.8..2.

08.3.

.9.39:305.8:.3  -07.3.3./.203.8.

3902.003/.84..

9:5./.33 :.7.3808:.. 809.: 9/.7.7.3.8..-.284.38:2-07  8:2-07. 07809::.-07809:: /03...2    !03.2.3:2.3.   3/..3...3 ..9.8907-.3/.3.3.9.32025:3..38.-  20.-07809:: /!!.:3.95.94024/1.0-444380440: .507:2028. 8.:3./.3/.9.202-:.3.9.8 #.5073....7 50./.34047.9:507./.334%84380%99074380. .:5:33-:..39..-07809::.2.3  %3/.8...03/.3:7203.909..07809::.3...3207:: 50-.84.38.:2-.9.7.....7.-9 4/:8..83-40/507-..84...33.3/-.3..    .7 .3  $$   ..9.9.9.84.3./9..3.3  #.3 80-0:2203/:/:505078.3.50./.3$%! :8./.37.3.:9.7..3. $03.:9/.93-0:2.2$!:3.2.98.73-40/-..7.3$%!.55.3.3/.203..35.3  $!:3.3$&:2-.7.390780-:9   $07.-07809::..9.4050..7...3/03.9.8:2-078050792.30--07..3/..-0.

3:7.7.3:7202-:. 702.3 203..3507025:.7:.3:7.3405.3:2-..3./.../.90:39:3..7...3-0:2-0707.503.3/.2.38.75.38. 50:2-..7.50:2-.3739/./9.2.80507950:2-.32.5079.2 .. 503.503.50:2-.3.7$05.3:9...2   48:39:203079.3:5!7/9.

25:.9/.702..8.3-0707.. 2..-.

88.7.2   !03.3 203079..3 ..3.8.9.03/07..3 4850974 2005. ..35079.20-2:7.2./.80/9. 2...503.3.  4850:2-.:2-.7.3.7:20/.7:.3/.

 5072. /.503:-.7....3/39  102.3..7.3 .3-0724947203.303/07.075035.3 702.3 4280507987 .3.0.3..39.390780-:9  34.2-.8.8:.3./04805079 00/147$500/ 203.0 ..

.302503080/.3/5..:39:2037:.7.7...3 ./..50:2-.5.9.8.307.2 07.8.9..2.    03.34050307-9102909.2805079 719 /.203.7..2.-07:2-.3003.350/.702.2././.-07902.  202-07080/.8...20307:8 5078.348.3.3.8:/.3.3 5078.890780-:9   $.3-.7.3 %0.:2./809.3.:4880.9.2.2 07.7./7....8 ..79072.2.3-0702.3:2-.9:.30-703/..5.7.3703/.7:702. 80/.39039..2.7.5&  02-3.3.0--../03/.:4.8.3/03..8:2-.3702.3507:2-.3/9434.3/:.02:/.3507.3-0.8.3/ %0:748 202503.3 .89.3080..9.3:.59/..3 02503502..3/.9.  ..7..30/.9.39:25:.5203../804.3.9:.37./.2    02-3.3805079/.3-07:2-.0807434.

9.4394507.9.3..9.2.9.3080.7...3 3.3  0/..3 507..:7.378.

./.7..35.3:39:-07080/.39039.3-...207.

-.7. .320-.9-:7:-07:2-.350:2-.7 .:9/.2-.7.207.2  5.8.2-.3307.2 92-:.3807.9.3.3..702.37.9...

:.307/.2.3702..3.   0..3743/...3.

8.  .502.-07:.:.3405.39.

8../..7.3743/.7:2-.5/..39:25:.380.307..2.2 9./4.5702./.8..39.7./03.5...548507:0-07../.89  .3:2-.37.3.5203. 5.3/.3.9.390. .

-  20..  2./.3203.334%84380%99074380.3.3.94024/1.7...39.  50:2-.9.-40203.50703.75.3.8.5.503-./.8 3..:2.7.3  %07/..2.3.2070.3.3:39:202-3.2..9.3-:-.03/07..:9/9.3$..3..3.9.0-444380440: .  /  !.3     472:.97.520203:802:.89...950-. 5079.3/03./.2-2-.3/.2-.202-3.3203..7.303.7 50.:9./9.50.95079...9....3./. -:-.-0.393/.33 :.:2.5.3   :-.5/.38 8443.7./.35..9.3/:-./.8:.8.9 5.3.5.3.8/.7.

2..388443.3503/0.38.203:850703..3./. 203:3.9.

/.9033/:91 /0/:91...3:9.2  8: -075:3..39/.35030.9..:0.38 .3./03.320-.. 203:850703..9...3503.43941472:...3.3503.3.3.3809.8.-0723.9  8 -402030-.80.39/.3:9.38 /:9405030.80.95079.   0.3 02./.3..2.2..  8:02./..3-072:..3.3!   $5:3.3-07.75..550703..8.9/.7/03.9.3.5   .-07:9  .3/.3 83 8.-.33203:3:.3.3503.2.3503.9 203:7..3 /.3..7..809.390.38020893..   02.:   8:  .58.9.3/.7.9:90390780-:9 $. 202-3.9   8   472:.388443././. 0.3 .2..3.3.9.2.3/:38..3 :7.. 8     472:.3/. 203.3.320-.3:9.202.9 $...

7..2..3  .3/..32:/.3.-4020308.0..94024/1..-0.:079. 3.9..3   !&&  .:9.3.503.3/.8.95079.9.33 :.35.-  20..  /!.3.7.3.0-444380440: ./9.3!02-3.334%84380%99074380.95039307.3/../.8.8.3.3.3...9.37. /03.7.38.3.8  .

33.   239.3.3-40/..  5...8.3.7..33.9.43203:3.7.43202-07..28:/.:..3/8:..3.3 50393/.7.3205:984.3/:3-.3 .3/507:39:.8.3../.73...3-071472.8.7.3.9 9/.3-..3.8.32.43-40203/.3. /5073.-..3:39:-./.9:84.384.3 507:/-.0.3.88 08...3/../.-.30-/09.784.33   .80-03.950393/.3/7:2...3.2003/.9/....5 3..9..3.....7.   39.390780-:9 -./ ..3.5.  .9. 2:33.2-././2. 239 !02-.8.43...3 .3.3..9.3 .3 2029.-071472../.7.3    .: .3.3 805079-07:9    02-./003/.8.:  09: 0-40.:-:.3-.9.3..32.57089.3/909..8.9..3 84.-.8.305..../03.:.39/.3. 3.3  .39:3 05.:  09: 8.8...3    7:2:8.33     !&&$  .33-40/50.7..3 202.33203.3202.203.8020893. 8.3003/.8.35..3803.3.8.  /.32.5.33.:.320..7...8..84.3079.3.2..84.202/..8 . 2:33-07..3. 5.3.3.3.3..33..  $0-03.380-...3.: /17....-.3 207:5../..3/:384.3-40/..2 -..3-.7./..3 5.-..3203. ..9..8.30-9:25:.802:.39/.39....8080:7:..9$%!203.3 .33807.3   239   202-.9.3.3 0-.3:39:-..92.:..9.

5.89-039:. 20303.

7.8..

3..3.73.3.380..7.202-:.. 2-.75.3203:8.84.3...3.802-. 2.09.3.3..3503.202:33..7..1472.38.8025:73.93.7-075:3.3/..3.  W-. 8.3700.7.307.3..30-:7..3/.3-.7.3.2.3.7.3-.3.99:3.3.0..3   239   202-:..3202-:...3  239:39:20302./.897:9:7..3..30.97.3    03:8.3  02-:.92.43 80-.3.7..3.8 .3003/.9802..3/.-.    %/.3 .8./94..2: 50-..38:3 802./.3503.3.7.3.3-08.7.3    02-:.9 9.3./.9207:2:8.8.7..2..3.97.9..5..91 502-3.984..82:2     $  07/.9.5.75.-. 08.97.43.39/. ...038 /802-.3..8...3.97.3.203:3.8.../.3.9../.0/..805079897:9:7.3.3/03.202507:39:.73.8.2. /.7.3/. 9..  5079..8../.850 -..3:5.50-.3   239   -.

  !03/... .33 !.3..../.3 -:.9/507.::.3203.5.350.3  0.   $4.3.3.503/.88/...3 80.3.3207:2:8.3.3..33 -07.84..3/-. ..-.3/.3.0-0.9.:3.:39:203.3..9.3  ...7804.32./.5.:3..5.307.3.3..07..3.390739.3/.32.3    !%&##  $0-0:2/907.43947..7.9..203./..8/05.3.3./..5.3.3/.203.:/.83.-003/./0. . 203.3 -40..

/0138.

:9 -.3  9/..9..:5:99.3203.5:3..79070.3.7:3.547.9.507:/...2..7802.203.83.32033.32.3907/0/.3/.3...7.3/:3..8.9.3.5-:.97..33..0807.-070-.2. /0..2.3/:3-....3.3..2--07.32.3 2.8500-078./.-072:9:/.3/-0.  88443...32.530.3   $.350.7 2..350.3.9.:3./.3..3502-0.350-.3.33...3  .3/.:3.8  ..3-40202-.:9.02.393/.9/.3./.91503:8.8/.4380507.3 0.9 .3.05. -.3 08.307.8/..9 809./. 08..32039.3907.2-:39:203.:3.3.390.3..

3 502-0.3.8.$!%503:8.393/..3...2.3  -  09: 9:25:.544$/.9..

373..393 /..3 .3.2.:.    02503080/.32.9.507:  $4.-.  / 09:.9.91.9 .3203.39:3/.-40202-07/0.2.3202..340503.7..9 /.  .9.3 .3  /.3-07.32070..8.33202507402..50. # .380.540808047.2203.39039..3050393.3.8.3807.3/80-..2.3.8.530.39:3.3.7.0-0.30-078.07..:9039./.-40/5..39/.3.3 07.9.3/.9:5:3.3.30-078.3  2.8.80.503...3/.8 8.9. 5.3.. .3 .3-....8..3 02503/.:39::7.2089.5.89.79039.3 05.547.3.3/.5.33 802.3  0802.30/:5.8.14:8/0./03./.9 /.37..3-078 -072:9:/.5..3050393.3 /.32033.305..802:.3/-..38.92030..530.3..207.38.3-.3502-0.3/.38..-075:8.90.32.3.9:3:.3.8./.439/..3:   0825:..2.2.920309.91503:8.

3.:.331.3/.8 0.038 503.3 3 2033.91 20744/..39:3  %0.2. .3/:52030-.2 -.7 ./.9.9039../::8:83.../..8 202-.3-07.3/0:5.2802:. 493203....-.302.2/:5 90.2.305././..3.3494990./.3   %0.3.32.39:3-:. /.9.3/:52030.2.2-./.2/:5 %0.7.3.8.38039.32030-.317./..52.9. .5744203.3. 0.8.-.33/....3-07:8.323:223:2.9320307./.3.35073.2:37.39:3 9078:2-.5:3. %0./.307.39:34743.24/035..-.05.3502..3/:39./.5:..39:3 0/:5.33  07.380.3..39:3/.35074.3 0.3.203/.3502-:3::9.5:3.8.2.2.3/:3..8..38-: $02:.3 5074.302482033.33   !03/.9.3.3090.39:3 3/473/.02.9.9.3.-.30/:5.39:3 2..2...5. .503.8 .331.9 909.3..39:3207:5.02.103 .33.9.3/:5202.. 50-.05.:-07.39:32070.3  8...7.5808047.8.3 2030-.3/0:5.::. 508.9 7..3.320702-08.503.3.8..38.8:39:203..3.9.3:25:.8:.39.950-.3.9. !03.950-./..: 0....3.3.39:3 502-:3::9./. 47..33..:9.39:3 .3503.3:..90.7..5.347243.39:3     2.324/035.3 /./5:3.3  -./:5 090. 443.30248/.3.330.317.7.3.7-4324348/./.9../.2203.3/:5 7.47.0:.8/.93../.5033.7./0:5.203../..5.3808047.75.9.07./.3202-0-.9..33   88443. ..9.3.8.39.3.9072.3/:52030-.3/.73.7 ..3/.2.3:93. 802.30:.7 3493/. 203/.7.  !03.3.308.79074743.08038.93907/7 /./.307.038 .3 202-.5.8./.3/:505..50-.3/:5 907/.7.8 !03..503..2.. 5.7. %07/.3.3203.39:3 4743.08038./..39.202-.33.2./703..202-.

 !02...0-444380440: .390.3/.1033 2030-.32033.203/.3.:3.303.3.9 203/.-  20.32.303.9./....3 2..5744203. 907.:7.3.35.9. .79079078:2-.7.3.:/.3 .7.-.38.788443.203.3.39:3 0- 0.3/.3507-030.2.8. 202507.4394.574808! !0.38. 32030-.:     $0. 2./9.9-.3...3.37 .  7 .9/.5.390..3-07803.3.39/.7.7./.33 :.5.9:7.7/0:5.3 038-.79074743.3. 202507.9.5:.3  :7.2.39:3 -.3/.39:3/.788443.3-.9.5.9.84.3.3.8.3 ./.20207:.309.9.334%84380%99074380.2/.9003/.7.8:34793 9.33. /:3.9.9074807488/.:.8.8.7-4324348/.  /!..9..7 503.7.32089:8:8  2025:3.79074743.3.3 -07.3-.3802.103 .7.3/.05./.2. 9/. .302.   :2:2 -40/:7.39:3 3 2030-.903.3 -07.2/3/3.  2.33.7/...-. 070..7.35:3.74803//.3.80/.9074807488/...8./3.9.3502-0:...5..9 7.3203.-0.-..203.9.207:5.39.3  $ #&#  .3.1032030-.33.-07..-.93.32030-.3./.50744  .-.25:7..2.:9.320744/./.8.3.3.5502.   20305. -07/.31..39:3-07.94024/1..7.:9..3/:3 .2-.7..3907.2 8-:-007...3..-.3.9/3.3..3/0:5..  493..8.7.8.302.3 5007. 9072..3.:2..3 203:7.3.907:.350707. 0.9.3/:3.     :7.3 202:/.05.3-07..3/../.

3033./.3..2.2025:3. 0-.9 %07/.0.3.3-40 /. 5:3.9/..39/..02.3.3 43805... 002.9.39.7..03/07...3-.2.7./:./:..3 !:3.8. !02.350.333/5.5.9.3  !80.203:9.0-9.5.38:/..3908...850-.3405./.3.5.3.39/.7 -49.99:/.3.703/07.7..-$.3-.3 503.8 8:/.380-.  03.388443.05.3-.::.9 5072:.78:!02-:.3 002.-.. W!/.80..38:72.9047.3907.-07.:3:39:50.502..350.2  !   43947. ..3:9./8003./..3/.3.3 W9.-071:38/03.30805.3..390780-:9 ..39/.34050.-402030-.7.    02.7.-078.3/:9/.2.8/.39: .9:2:2  W-70-138!/59/.7..-.3503..3..303/07.7.33-40203:3/..3-. W033/8003.  W.509..3....9.390780-:9 9/.-.   4394003/.  07:9207:5.320-...388443.: 2.8.3. :8..4394503/.2. !02078.3-07..25: 83..:3..3:9../:. $0.33/:3./.-075.203:9..7.3.3/.80.-70.9::./.9 0-.3.-. 748.3.3 .7..3/..7.3 !03:8.88443.3..25:8.2:83:.9507..7 !03:8.78079..-..3.9 -0781.3.5.2-075:3.37.3..34050.: 0.3 .808570882. 93   ./8003.850 030/..43948050703..3..3503./03.9:8:83.3.39.2.3.303/07..388443./.7.75..5.3...3-.20-..3-402030-..39/..3/. -40-071:38/03.3/5078.5..3.8203:3.7.3 2.3-0-07..3..79.3-..3.3897:9:7 503/./.302..!&$! 203/.84.3.5.3/./  4394.9.32070.3/:.3.9 20-07039.3.3:9.3.::.3-.-.320-..9.$!:3.

4394 ./0..4394/-...20307:8 .3./3.

8.

.9.20305.08. .9: .850 -.2025:3.3/507:.3...3897:9:7.43..9 897:9:7.3380202.9802039.507:20..3/7.3/.8...3..7.85090780-:9  09: .33.7.339/... :.3.3.9072.8.8.3/..3.::.3 !03.3.850 0700..:7.8500:9:.3-.8:.-.

305..3507:8.3202-079:25:.7907./03./... .

507.3..9.

8.17.

.3/0.:8..5.3.

/.. 7.-.703..3.3.3..35.3.9/03.980.3 8.90.547./8.39/.9025.3202-:.5:3 8090.    !:3.3/88402.2.99074/.7:.2:/.3907-.390.-4/  439450703.3.203. :8907:  50-.3-.3/.3 /./.3.502-:.388443./83-.207:5.9:507-:..3.2-/03.3 9/.-.-..5.2.502-:.3-07.203...2    0.0-.3503/. 0.32033. 2070.9:..3 $09.33.3.30.8.3.7.7..94947/.39.3 $0-.347.7.38007.3./8..33..3-.31034203..8.. 8..8.3.3/-:.93/.3.3-.:.5079.2.4394 -./.2 0./:25.-07../  09: ..98.3907.3.-079..3-.843.3:8:917.2..3./507.207::05.502-:.: .308:3.-07/48.9::.3203.9.388443..34047.32033.3..7:/30.30.3.547.3-..950-.32.3/./.9.7.340$:../:25..3/.82..3 .3203..3 .3 -.950702..:202-.$:.9:202-:..8.3/:3.4/:8.34047.8.   439450703.7.32.3 507:/.8/ 9025../:.340.2.:...05.37.5. !02-:./9025.39039.3.3/.9..2.3503/.33.:-.39/.7  -.9.3.32.9:.3 03:7:9.9  2070.3/..308 502-:./03.25.3  $0202.947./..7./8.:.2:3-09: 907/.9.3.9  080-./:20..:9/3. 5:3..9502-:.3 .3 2030-.2 ..220/.88.4/:8.//. -07.33203:9:50.808:.9203072.3907-. 2..2.3-.8073/:25....7..  .99.5..3/.7/207.2 20/..7.73.3.3-. 7.: !.3:8.9/.9..9.29438.99.3-..570..:39:2030.3-.2.1.3-.:./.32.3/.3.9 9025.2/03.::...902.: .39039.3-.8.3.35.5:3.-073.2-.-079039.3-.:9.2070.8. 0.507.3.3..   439450703.308 08502-:.3 .3-078.9. -2-3...73.. %07/. 9025.38.7:/.:.5.-07/48.3-.383.3202-:.../.33/.-:.7..::...9/03.08502-:.3.3.9092:7..9025.34478.3.9307.507-:.:3.3.3/207.3...3..507.25..7.390780-:9  -./8.40 0..507.    !:3.25.9025.9/.3/.2--..8..3 /03.3-.39...81.7..8.8.3.502-:./.    0.507:/./.9.9 ./.20.950-..7.9.-./. .3 2.3203/4743808047./.3-..38..7.3.3-.3 50792-.547.-9.3   439450703.

3907.8./.390780-:9/03..3 203:.5../..3 #:::.80-...7../..3.35.4394902.3 /8.9.3.0.3.50.3..7.37.350393..73.3/.3:5..3.8.:3.2070..802.9.3..7 503:8. -2-3.3003/.8.:-0793/.3.25.3/:.3808-0-.3:7.50.3..9/.3..3907-..202-3.9 $0202.7.253 -079039.843.350703./03./.3$%! .32070.3503/.20.38/03.9.20.2030.3/02:.38.7...:.3-09:/.3.7.7.:.:9/3.2 2070./.3202-3.99.33..33.3... :.38.203.3.2 :.202-:.350792-. /./3.9 203072./...3. 203.7.333/8.50703...8.3 -.33.803.2..3:99039.7/3.3/.3.7.5...2.3.570.:.3 !.47.9.9 9.3.::.9/...84.38/./.8.33. ..3..3.9.7.30..3202-3.7/0.35.3.89.:3.   !0.3003/.3203.8  $090.9.9...3.75.805079.3/:3.-.. .980.3/03..22.39.50.0:.:402.30-.3/.203.3  #&  % #   .3-.897:9:7..5.9307...39:3 3/..3. :7..9 08.9.3/5:.3/:.3/03.3:8:99.8.-.550703.32030..809.0905.7.3 -...3.38 .7.203:.3.-003/.3:.3....8.8./.3.8.7.3/.3 5.7.8  !07.84.-07.-07.908./.38.3 .92:/.. 2.9092:7.3 /88402.3/.3/3.84..

7.3903.84.3/../.330.302...308.32070.9/.3.8:.7.3    !0307.35030.3 02..3903.8:.9    07.33 -.7.8.3.2902.07.../.8305.9039.:80.::/.802.3 .8. 2..32033.3-07.3.07.83030.9.

.003/.32:/..84.43-4020308.3 84.8..30/:.2-.3203..3!$ ...3$&/.   07/..2..-.503..3 !$ /.7.9..3-.35079..84.3 ..3#%!% #! 802039..3$/03.  ...7.43-4020308...3 $   .  ...3/:3-.3902.3 .

3/.  #!507.-.::.7....9..:.3903.8.7.3.8  $&903.07.302.3$&   .3503/.7.84.3.8:/%&.4333202-3.83 $08.50703../. .9.5..8305..3-40203..2.330.3 $&2089/-07 /0138%&2.7.9  5.8:..9.9/...2-.32033.07.5.

3.3.80:7.3 :7.32.:20307.9.3.3203/0138.8:/$&   4394/0138.9. %!#% 3..

7.835007.9..3 :7.30.:39:-007.07.33.8..2../.730..8:/$& 903.80:7.9.   %& 3..7:.3/..

.. 903.07.2033.-.383432/03..9.3..:8.83 2033.3#! #!/..33.9..32070...2!$..9 4:8 507.9   4394..

/30.32070.9..79.37.7.7.: ..3#!  3-.:   .9.3.989 807.3./0.9..20309.5.9893.802.32070. .:3  .802.:   .:309.383432/03.2-..9.2-.  .3..3.2..:89./.389.8.5.3-079.43-40203.9.3203. .:8.

3  39..07..3 507...3903.3-07808:.9.4394...9.80:7.3-07808:.3.9.7.9   %% .0....9..320-.32033.4394.903.   43948094704342.  439430.7. 30.3 :7..83.3   %!% 3.33.4394.9.7..83   4394 .3-07808:.3/.3.3..7..8.9.83432/03.3030.

.3/.43-40203:880-.3/03.3.08.-...3$&  02.3 .3-07.3$3..:8.9..

947.1.

2.9/.9.947/.3030.8. 07.-.3 %& 80-.3903.9.....83-0723.7..  1.

1.947.

830:.9..  1.947:..7.3903..7/..9./.3/.7.730.3030.9.8.7...3.3$902...:.8.3/:3$ 02.9 .3/.9.3   % 3..3203.9.

84..43202-3.. /..3903....9.8.3..308.3.$ 2.3/..07.8:.9 807.3.8.9.$3...08.83  3.3:7:02.902.

7.3  .3.003/.3   4394503/..84.32025:3.::. 84.3..

%03.83207::05. /0138. 9../.07..730.7.7.5007./.3030.7:.3/.9..:39:-007.

. .32070.9075.7/30.32.9/.3. 30.3508.2-..  .8.3.3 2030-.7..3903.35007.8. .7...07.3-:7: ..2:3-09: 0-.3/30.   .2./...0-.32070. .3-079.7/.305..3.35073/:897.3 0/.439457410843 :39:203.8.83 .7../.:39:203.32070..25.7 809.-.-.7.:.7. 1..7../.3.5..3 /4947 .439430.47 :.805079:7:907.2.3..3.9:7:9203. .8. 9.73/4308.:30809.37.  $0.:3 #! !02-..9.3203:3.3. 903.350:.7.3 $ 05.3:3.8094704342 $0947 5079.80947.3 /.39./..-:7:.3/.83/.2.3903.9....3207:5.90. 1..2.57410843.7.8.$& /.91 $ -05.7.37.802.250-.903.8339:7:9202-.947 /.07.7.2.8.202-.330.7700/30.30:7.9/. 30..3.43948094704342 :8:83.9.25:30:7.-077.3.

--07/.3 239:39: 20.303/..3.7.: 7.-902.3-07:9  02-./.35.:202507:39:.3.:2.2.3   03039:.8984.3$%! #$%!$ #$  %%   #  $%#%$ # 0 %   !&  7.393/.0802:.3/-07.3 50792-.7.3/:.84.3.3. $$  !#   !.3-07:9  0--.0-:7.32.:.3/03.9 1.8..9......303.3.8.

/0.

5.503/.9.

.4394.

8/0138.:/03.-:989.2/03.3/.3..:   0309.30.09.8003/.84.30..3  02.989  .

7:/03.9.50393 /.43805 7.314:884.39..:.3   %907503.3..

3.3 /.9 080:7:.2   /..20..3202.3/.8/.38..2003/.3..9.3.300203.3.202-3..2.  3..3507:805079/3.9.9.8:. 9.35.32:/.3.9:.3 0-.8    03039:../.

0-:7:.3.

5:3.

.2..8.

3.08.

 ..39:305.8 -07.3.9./.203.

5073.3...3202-075030.8.3905.9.39075073.9:/0..284.8.3   0.9/.9039.3/.3 808:.

9.2.3203:.9.-.:50702-.9:0.9503.3.880-.8:.3/:.808:.3-:.507.3907..58:  .  .3  &.3507-0..9.8././.3/..7.-20303.3203:3:.3/3..- .35078.39039.3.:80-.

2.88.3/3./.05:9:8.9.  3.9:/0.9:507.88808:.:202-.203443..7.3.3.38..3 808:.3203.

9..503/.5.

3/03.9:507.7.3203.5073..3 203..388902.34  .2-7.1.3808:.9.9/..9.9.802:.947 !07:/8:8:3/03.

3.3.380-..-9039.3808:.3:9   :9..35..3 :.9:507. 507-3./03.3202-07.7.89.947/03.- 80-.30.1.

1.3/.:2..3/3.33.3 /..3.507:.9.9.3...:7/03.9.947.-:9  $0.35073.3:.

2..8..

3.08.

-07809::.3    07809::..3/.3.5../..7..202-:.30-.2.3202-:./.3/03.3/-.3808:.3.: 9/.8.3 -07.3.39078:8:3 030.8.3 !03:8..3/.9./.284.3   0-.97..3/.9..39:305.95.31.7/.3...203.9/..3.3.38.84.-07809::/03...9..3503:.7.9:507.3.39.3/.3.03/.

3. !.89.97..:39:20302.3.3.7.3.203:8.574808/.9.7.:..3/..3    $005.8 2:.3-09::39:202-:..3.:802:..3 :5.3.9.3/.7./0.820.

8 02.3.3..  3./8..308..3.3 &$..2030/9..3.  5.94702...3.3.3.3 2070.3503/.::. 5.37..3 08.  88443.947 1.3.3  5..9.320309.7.37.3 532.3503:8 43943.3 /-... .9...3.::.202-.3.3503/.502-.390.3.3.   $97:9:750703.3:39: 202-09:.3    $97:9:7.3 532..5..3...7...503/.-.3   !03/..  3.:8:.03..  !03:9:5 532.::. 5.3/.3 .9.9..7.::.7.9. 5.3.7....3/.  3.$&02. /..9../..314:8507-3.7.9..37.9.

384.. ..../.284./.9..75.7.5073.9.7-0..3/..38: . !073.2-.9.8:.3  - 0138.3 :-.3.

.330.3:2.3 .3405.9..3!03:8 !!  -3. $  :39:203../.3 502.392-:/03.8:.3.   4394503/.2$&/.03.3 /3.3..9.2030..0-0..2538:..-07-.3 !$  03... .7.32070..83.3...20-.5.0 /.390344....83.3  03.3203:3..203/.9.3.3202-40.3 08.::.43805   .-..340503:8/.79.7 /8.33 .3.3.::..5.3.8...-40 203./.8.3848.75:9 $& 8073-07./.9./../.3.8..3   09: 03. 50.39.-07/..3.8..5 2..2.3 2070.3.8050793-070:.80.03.0-202.3 $  .3/08.-.9..9...3.4./..:/30.502-.3. 5035:..50--07-.8.0-0.-.8./..392-:.357410843.91 !! :39:203.8. 9079039: 805079443..75:9207::05.3 08..3/.3/..30--08..08..39: -. #!  07.3 &$.33 03.3/303.7.8.3.3.7.7  55   5.8050797.203.3 !! ..-07-.50393 #!  / 4:884.   4394$4. #! 3.-.3 .3.3  $0.9.388443.50--07-.85004342 549/./.3/.03.3..388443.3.3..3 0.3   ./70/9  802.7.8.3-070:..3  5.3.3.3:.3.3-070:.4.90- 9075073.3 .3..3.  0 4394     !03/7.9... 5030003.3503/.:.3   $97:9:750703.3.202-.3.8.3 20-.9%45.3/. #..9. 907:9.3.:2.3003/.2.8:.92.84.88443.2-38..3-08...250703./.. .3 03.003/..3..3/303.

-40/:7. -0781..3.9:2:28:5..:/: .

/0...9945.8.3/.9-07:93.8... 8005.9 .2.

:/: .

  :7..3.

38 .3.3. :7.!0302-..

8.3.3:9:39:2030.3/0.3.0907.

9945.9...3 /.43805.3/3.2..

:/:    4394.

-:9.

31.3700.3/03..9.08 . !07:85081/.

/0.

.3.8.3.3.././.:39:20302:..503.. 507:.43805.4394 :7.5.3/.3.3/02:.3.305.    !030.3  - $07.52..8.9202-070.3/./.203.3/.

40.0825:.3 ./.

:.:379$5.3.9: 8.3    55   49.3   4394$4.9.32:/.7.3..3-. .2:7:9.32.7 080.7.388443.3 -..3 .2.3.39039.3.7 ../3.89  /.//.7805079.3.2:3-09: 2070.7 .3-.3...0-..:5007.3  3.5744  09.3 09::.3-.3/3./-:.  !007.3 .9/.3-07...708/$0.3-07-.3/.347 0.-..:7:2:8..9.9. 2030/.57028805079570285073..39025.3-07-. 0-. -07.3/9025.3-..388443.3907. 20303/.3...4394.3 20303/.3   439488443.3..9/.7080.8020893. - -:.3907.3-07..35:3..2-039:503....7 ...2.390780-:9 $0-./...35:3.3 -.9.3 -..:3.9.907-.7.-.3/./..340503.202-03/:30-.93.3.803/7.32:/.3 -. $ :.2.3-.7  !030.32:/..9 509740:2  5.3207.89/.3.3.:805079 .  .-...3...9./..3 20347-..3-07-.9/.9....907.:/80-.350303/.3 !03.907-.9:39:20325.9: 50703..3..3-.58.0-.3..907-..3.33.3 20303/.../.$97:9:750703..3 -.33./03.3/. 5:3./...9.207:5.4394 2070..3-.3..3/.2038.7.   -.8.380.3.3.3.90780-:99/.9/.9. 5007.....202.9:57480/:7 50303/.

-:9.

75.3/.089/.350703.8.897:9:7 897:9:7.8020893.380-:.3507:/.-:3./...-40 203.3..3:9:   .83.9:897:9:7 .9%7.3897:9:7 897:9:790780-:9:39:203.3.3 3/..3.388   ./.38 8443.

 ./03.3:39:203:3:.3/-3.3507.9.39::.3.9.

3  ..3.3/.38:39:203:-:3.. 8. 50703.388443.507:-:3.9.3/0..388443.809.3/..3/0.3/03.3503:9:5..9.350703.203:3..3.3503./.7./75.3.  40:.50703.3/..550703..280-:....8020893.3..   5.39.9: .9/03.8.3   %/.3.350703..388443.3-07:93./:3.

0825:..50703..502-..3  5.30825:.-.202-.3..

3/-3.9 503008.3503:9:5.3..3   $97::9:750703././.305.9202-:..503:9:5 2070.8:.5.

0825:.3   !0703.3503:9:5.

3/.:20302:./03.3 3..3503008.9.0825:.3../.3...   203:.3.39/.3 14:8503:8.7.9.3-07.9.-40203.38:/.3  202-07.3202-07.305.897:9:7.3/..9.  3/.2025:3.7.3.33..502-.3/03.079.3.

/0.203:8802:.

9.1.

4    /..3503/..3    $%& 039:%08.350703.35.39.3 5. 50703.7.7/..3203.3$%!  038 038/.7.50:..3./.4  !.::..-039:908.390..3/:.3/.388443.9.4  207:5.3/.4 /7.2.8/.307.02:.2-.-039:908...

3.3/...7...    $0-..4.

80-.3..8..3:.

0.079. 34..

3/.02..289:.5.3.-039:908.8/.7.3...4  ..7./..3   O .3202.39.07503  5..7/.7.34250203   02.3203:..:05.350393   02.4/.9:.7 .7.2..553/...3..8...7..8.8.2:5.7.3802:.92..   02.3.3202-3.

7/. 92.7 ..9.3.4 0503/0.

/..

/.2.9.3. 94.9.3. .

..

807:.9.222 .

807: 8.3/.9.

..

.2-4.

./:.

8. 09:.7..5748.3 2../.3-.8.   .05.- -.24/03..8.

.8:/.

3..03/. -.

8.  %:.9/..2/:.7. 8 /3507.705./.3808:.3808:.507:/9. ..17..8./.187 %:.705.32..

89.17:...

2/:.55.907/./.9../.8  !07843...  02:33.3  :38:7 -.3. 807.3. 9..:.9.:. 203:. -078::7  :....3..9 ....39.8.1.07..:.5.

147.3.209. $.

5.0 ./..: ::7.

.-.. %:./.3808:.8.317.8.705.:.39/03..-.

24/03.

3 202-3...39:305. -.7.3/..89.9./.8 9025.9 .:39:.8.3 3/.. 5.7.8. 43908./: %.3 :33-03/.9  7..8..05. $./..3 07. 4. 2.. !0.3.7 2.9503..038  038.7/ %:.9..553/.43/.9.9. .  .3.3805079.9.5.3507:/-3.99.7.7.. %:. 902542.   .3.  09:.

89:.317.8 02:/.39:305..305..89.85079.30.7.3/.  /..2..3.8.5..289:./.3    3320309.84..3. -07:9 -07.3.3:3.8.3.8/..3.3.5...4     203.:    33. .3  %. $0-.2908%  . 03.. .390780-:9/03.

3..43943.3-.3.3805079.33203/..9 2.3.1.3.2-3.    20307.89.39039./.9.3.3/.39.3  !07..8.3.3/.3   ./.-40/:3.3-09: .3 203.3507:/..3    339.7.3805079/-.3 :8./..39:.790780-:9..9.905.   ..73 ..43202..9..9.3...302.3.    203.: %5748.5.-   !...7.3507.7. 9/...3-.7.2:5.420207:.89.5.9.507.3 /03. .    2030.3-3..3-.3..:80-.34250203  09: 5.9..3! 4250203/03.320.3:.

9:  2.3.8.

3 5.8.8.9:  /83 /89:  -03 -09:.2.7.9:  80./.3 2.

2 5.2./../02.280-0:29: .3  802..

. 02.3-039:....8..780-0:29:  .7.5/.3/:../.8..390780-:92.:3 207:5.9.3/:.3.3.0..3207::.5./.899:. /.350393.8:2-07 8:2-07.3-...-039:.38080.8.8 -0:203.3   03.8...305. .7.:39:202-.-.-40203039:...8. #::..:39: /:.8.-.5.8...-039:..90780-:9 %.8..8.39098:5.3/-.88039:..38025:73... : .503/.-.9.../03.2.3$%!   $%!      !&$  $%!   $     $%!    #!   #  $%!   & &  !# $$ .3.3.3$%!/ -.88007.9 8.38025.5..:5:3.9..3.:.3/. .3/.7 2030.390...5.3/1.203:./.:17.203.  $   3./...8...-.8./../.7.3-.203.080:7:.7.3802.202-.3    .: -.3 .8.2-..3.350078.3 !./.   !.2505078.3$%!     !.079.3507:/-070-9:25:..9..43$%!202-079:25:.39:2.2..3-.33 202-072.-.-0..079./03.3.39:40:7: :7:/804.8..73 5.3 -039:.3.8.3.8.-.8.

3.3.3.8:/3..8:.3-07:9  -...5748.-0.8   .8.35..7/1.9..3.3203.8.3-07:9  .   ..   0.3-07-09 -09 2.8 0-07..8:-0  ...7.8.3/.7 .3  .7.3.5.3907:8..2   %.7 .8.95.5.  #& &#  .8    :....8 7::.89..-.98438.3. $%!     $  $%!       $  ..81  503.2..3../.!748.3/:.3/.

9..507.2.3.9..3 3.2..-./.2  3..8..

7.3/   .0.9.

8.17.

   :.:3./1.5.3.5.8:/3.39.39/.3909.22..3.

/.393..553/.9:.91  .803/3.3.2.7.8..3.905.39/..39/.3203.905.3.9  .   .9  .  .98438.3-07:9  .9.95./...:-:3 ...81203.9.3-..2.98:8:3...  50-4/4-.9..9.5.:05./.

  .

.5...7:8203.7.8./.3//.25.9.9030.:5747.38.9025.80....3/.38./.307.7.30:.37:2:8.3.3-073..2509.3/.5..7.3.7 070..7:83..2809.7.-:.9/.43.7.#:2:8.37.389:.330.25.7-.2-9..25.7 .3..:20./.-.3907-:. 02..9.7..5.5 507..3 -.507. .3!039..8/..7.32.3. 39.2-..29438.7./.39..35....9.52.3/:3.43..8.7802:./. .25.30-078.8.39.05.7.8.3503...3:7::2 %3.9. 502-:.7..3050393.2..-.548919039.8-40/:3.5.5..39..5.7. . 7. 0.38.3503933..38003.507.390344 8.39.3-.8.5.203/.30- 2033.7..:23:2/..38:3.3.02.202.-.3 /..35.8./. -:.39.39:  7.80.3 203:7.35.3809.3/.-07.:3    .3574808203:25: 202574808 /.:: 8.3080/.3:.7..&9.2030.3  .:39:202-3.7.:. :8:83.75.3..87.89 . 0250380. 07.730..5.7.3.3-073.3-.7.2.3.3:8.305.39.35:.9.20/:5..9.33 207:5.3./-:.8.35:3./.3.33.:5:3-09: -.730..9.7.-0707./.38/. 47.3..33..3 -.9..02.3. 50.2..0-/..1.2.9.87.3.8.9/9. !74808320-..3/.3 ..3050393.7../.7802:.3 -..503.:897. 07.3 8:2-07503/.  2.3 .9/03.3.33.7802:.3405.8.-039:0250390.3-.3205:948.7.33/03.50.3-079..3 -.25.. 5747.7:.3203.5:7.7.3 ....3.2:.38.9.3.350:5:8.9.3 90780-:9/.7802:.3 .9.803  .7.7.3-07. 8.3:8.25.:. -.503:95. 207.380907:83.5..9.7.3:3.3./.7802:.3.3/900. /./03.2809.9.2030/.9..7.38.5.3.:.90780-:9  $./.3.7802:..8%./.3..3 2034947.3. -494 .3  (  .3 503. !03:7.3-:7:05.202507.92032..3802:.:3.39....2809.3:39:202-07.25.9. #:2:8.932:.50703....:/207.8.3509.80.3 -. 025033/.7. 3.3:8.9039.32.9/9..-.2..3/30.:8203:7.3 203:3.3/02. 03..3 :2.39..348503003.39/..35.350325479.  .303/..3$3.3907-:..37.2.730.7.32547990780-:9 :./.33.-..207:5./..7  07-.9.3 /.3.3..29.5/-:..59/.9..202-07..7802:.20250380.3./9:85.7.3 73.3.354891907./.3....3.3.9.3203:3.:5:3 9075..2.. 390381 2.83.8.38.3.7..3:7::2 !039.5.2.30..3.3/507:.39070.320.:9039./9./80:7:30..39079039:8./.850..7.7/.9.3  3/:89750.3.9/..7.302:/.3503.0/.3 /.3/-. 3/03.80.3 03./.32..7:.3/.303/.3-.7.3.:.  5.9/.3-.07.3.7 .8:7..

92030.380-.303/.480305.9.3-402030.3:9./.. .2..3 503:25:..-.9.3 -.7802:.39.9 907:9.3-.3-078.3..3:39: 202-07080/.3.25. 4890780-:950393:39: /2.3.3.3 $0-0:23 9.3 802:.37:.3 .38. .02.5.-:.3/.3 $0.. 503.9..25.-40203.3 -.5.3:.9/80.-9: 20.3  &%9.3507809..350:5:8.548919039.9.3 07.34007..3 203.503.5.7802:.:.38./9...2020.8..3207:5.5.3-40 203:7.990780-:9.3.33207:5.7:..203:7.347./.3.0:7.3..3-.9..7.7.2..38.3 9:8 080-.3   ..8.7802:.3 .9203:7.7802:.3 .:9. /-.: 5747.5.7..:3.31.-:7:3.39.92030.308.203:25: 202574808 /.305.3/.25.3/:-.3.330. 0.9.3.3/.3544:39:203./4947 .:.39:7:..2:.9.3.82.3:8.3 -.-:23  $.35747..3207:5...23/..-.02...507:2030-.3503.2.3-.37. $0..2.37.7:83..3-09:8.3 203:3.3/:5/2:.3 9025..3.3-40203008.2 9..3 -.37.3907-:.3079.7.7./.3 5:3.8.9: 8:2-07..2.9..30307.3-.3/02..0.3 :39:9.3.38920.38.47.9..3:8./.7802:.:2.8:.7    $  07-.2..9:9. 3 47.39.3.350325479.80..25.3503...2./.39:802:.5.3 -0703./.29. -.8.3 50:5:8...3:39:50-.7.:.2.9.8.3050393.75.3.7.3  9.8.7/.43.33/:89750./.7.25.8.3:39:502-:..02..7.3-40/:3.38.079.3:39:050393..380.8 . 2.:5748085030-.3-./...8  .25.3 03.:5747./.290780-:9   $  $.9.3544..3 .9./.38003..7    509/.7802:...7    $02.   $  !02-:.203.8.3.9/.2809.3079.2.9.-039:02503/.8-07907:8.380-0:2/:5:8.5.33.5.3/:25:.3203.:8/.3-.-.9.3.3478.3482 .7: ..3..2.3/90-.2809..730.9.3 7.3502-.37:..9/.9.2809.5.3.7. 050393.20-.3.305.25././1.347.7802:.8.9203.8/.2..3.9::.2-.5747./.3../.82..29./..-07.380..9039.7.3502-0.3 203.3.9.723.3485079.-402033..39: :9.3.8..3/.

99/.7/.203.2.82.3083..9.3.348 5079.30-078.38...9:8/.3/..907-.8.7.303.7  /  !..-:23     $!&  $.50703.3.3.38.3203..0-0708.7:8/17.3.  5.33.3 :-.25.:3/.0- 9.9.38...2 .9.208.9203.:3.9..37:2:8.3.3509.3..320-.39/.. /.93  2.5747.2-:3.330.780 503003.5.3 07. .3..17.2089/-07507.3/.3 207:5.:9.5..33.9.3 080-..3.5.5.(  ./....7.33 02..35..25.7802:.350:5:8.3 /90-.9/.3.503/:/:30.92032. /..380..20303.2509./:5.3..3/.3.   $  9.5..3.9/.3 02:/.3:..02.3/..3 .29..3-./853/804.2 809.33.3  $ #&#  #:2:8.-  20.3702.7:89.3807:8/. /.9./03.920302-:3. 20307:8.3:39:203..9././-:.507.802.:./9.38:2-07480305.507.3...3.9203:7.3/:3.3 070..7.2 .32070.3 :2.5.:8/.3.-07.- 9: 5747.3202-2-..94024/1.9..2030././.348/.3 73.8.3.7-07:2. 2005.380.3-07:2:73.9.3.7802:.9/.9.9.-402030.8.9.8..89.3 ./9:85.  9.202-039:0-  507.7.35.$  !747.2:/.308.7:8/.9203. 07.82.0-444380440: . 5.3.25.2-.750703.29.32033.3702.39.989.3/-./....503:25:. #:2:8.7802:.-./30..7./.5.3.3702.25.3507809.39.7...2.3 2..503.3 /.7.9.35.3 2.07.73 -./.053. 443.079.848.202:3:98..   !0784.33 :.9.3.3.47. /.7. .334%84380%99074380.32070.8 !748085030-.3544.3.9..3478.3-.8.3503../.303/.9 9.320.8.30.9.8.3.3./.8..3848..:9.7.8./.33.:39:202:..33/03.9.7.. :9.802:.7. 203.3802.3.75.9.3.35.350-. 02.389.3-.3. 9/./.-0#:2:8.3.32:./.77:2../..3079.303/.25..350-.3/2:.8/.

-:. -:-..39.350347-.3247.7.72070.3..3.7.:8.9 ./:9079039: 03.2070.8.88.5:..3...7:83.20207:. .9 ..  2.7:.07.32:7380-03.3   9.52....507.390.3 8..939./:. .3-07:..3202-.5.-9.-40203:3:803.3-:. ..702./: 2..8.3.3.3802:.../.3.3-:.3202-. 802:..390.3/.3203....305.3798. .3/804. /02.2.502-039:. 74. -072:../.3.7..507:/7.-9.9 -.8..3 -:-.2089.2-. 2.9:5079:-:./..2.9.8.5:.0./5.2..3.5.503//. /.3 88902503//..9-0793/.7. -07.503//.3/.73.8.5..2.3804./5. 1472.9:503/0.3..0:.203:3:...3$48.3.3-40207.3....7:83.3 -.3247./.2.0:.3/..2.3.8..5747./.9..3 ..8.39:35. /.5./2.7.9:/03.309:..39/.3..308..-.32.320250703. 070.7.3502-3.-..32030:7: /.3... 907..2030.:: $07.3:9 03.203.3-071780.3 /. 2.3-07/. ..3:8.3/50703.9 81.3:39:202-039:2.:..393 8079.8:/.77:2.7-.7.25:203.8080-:..3.3  5.7.3..3503//.3..98/.3./.9.2439083  503//..7.5./.3 07.../.3.9. .3.3.3-.38080-:.38./.39:2.3. !%$ ..3 502.5.39:803/7 !747.0207.5..8.3.380.3-:.98020893.8.20281.2:./.3/.3/2. 9070-..2 507..507.3.3. 2. 9/.2070.:802...-.9 &39: 502-3.2.30-03/.7/.7...3-07-:/..33899:800:.9.3.8./.38080-:.3  20/. .3.. 3..7.3   !.2503//.805.8.9./../.8:.7.5747.8... /8008. 9.3903.350302-03.39.7/.31472.5.2089..3 502-039:...9 $07..3 50-.7 -03.2030905.:39:-0793/.905253.20207:.8.843.7-0708.80-.3././.30:.5..390.9./. 80.3./7803/7 -:-.39/..907:7:8 2..2. 2./:7. /..7.3..3 2.3.3.507:80/.31.2089. /.2.2. 2...3/.38:/.. -:-.3 9..07.3-070...392-:..2202-039:802:.3..805.3..3 /...7..0:. .39/.347547.38.3 3.8.   9.80-:.5./. /8./..203072./.9.. 38./.3 $4.850.9.8.3.7.70.32030:7:  -07805./..380-.2539/.-.7.8050.3 -072:.0:. ..374.5:.3..802:.9..07..32.29:39:9.. /80/.3!0.3.5..75.907-039:.3503//.75.30.9 -./.3 -...3 2039.3 -072.3/507::/03.1472.7.2009.307.8.537./.7..3205:9503//. 207:5.80....350-.3503-. 2....2039-07.3/..3907.89.5..9:...8:/.3.7-..1:38:7:/.380/.9203:3. .3 2070.25:202.3-07.7.203.  /.38:.9 /.3..3-0708.3/.9202.39070-/.3/03..3-03.. .33/: %3/..5.25:202-039:.033.2.3-07:.93..80.0:.-..3 909..7.3203.33/.3.5..3-07..././: /.:.

3..8.3-07-:/500792:.7./.9.7.3-072..   079.2.7:.

.

89.78 850393.7.-40 20303.3/:.3:9-07/.8.3203.3.5.75.8.:0907.39.3./-07 .7.390..   $0.5..9.3/./.43:.9.3.

3.3 /03.8.9..-0#:2:8./.5.9:89:50393.:.9.30907.93.7.3 80907:83.17.207:5.89-4020.3! 2   .  8 2/.3 50703.3.9.8  17.2.3/..7..3-.83.2:33-:.550703.3:8.5.78  203:3:..3202-:./.3-.3  #& #&#  .3/.380907:83.3:9 -:.3909809.303..50393 8 802039..3:39:203.38   3/..7.303./03.785079.207:2:8.3. 203:3:.8.808:. .3808:.5.38./03.9..2.78.:9/.3 203:3:.2509.9 ..3.. 909.9: /03.3  !&#&&$   .  50703.9.  .8..17.7...3.3907-.3907-.3.

3..3 907503   8  4394  :7.203:3..

/.3.3202-:.4394/.3..3.3..0907.8.3.3:7.203.3/.3.-..2-8/. 239  $090..3:9  .203.

  .7./-:.3..507..3.3503..2.39..5.9 .0907.3/08.5.3/.3/-.3   3/.20309.3.9.3:.35.75.9/.340!07-.3:9 -:./909..2..389.380-.203.7.7.303/. #:2:8.880503:3.  .8.3!02-.3.3-09::39:203..35.:.3:3..3.3509.5.507.7...38.3.7../:3.3.3802. 07/.3 73.5.38 8.3.302:/.:3  .33.99/..3:39:.989.-:3..3.3. 5./5:8..33/03././9:85..9:-073.32033.:3  8:/.37:2:8..9.2030.8.3:39:202.8.-40203:3..9 2.3.9/08549..8./.33.89.8.3/0:. 3.2509.257# -43809./. 09.9.5.3/.3574/:2.3  :2. .303/..9  .73/:8972.32..3./:3.93/..3/.3 -.3 !07/...9.. & 549038-08..7./.3/.9. %#  & 5.35.9..0- /.../.8.3.3/:3.8.89.7.50703..3   & %..

340809.3.330.3!079.9.3203.3/:3.7 -03..9.730..93/909... .3.3!0780:9:.3/909.3/..3.9 805079:78:8/.7..3 ...3/.340802:.9.7.:39:20::/./5073.3 &.95.2-38.  -079.2.9.5.3...3..9.3-40 /2.3-030 $02:.32.3 /8..390. 80.3../.8.3/./.3..   07.8:/.2:3-09: 8.39025.3../:/.820303.3./:3..3.3.3203/.2. ..9.302.:3   $ 50-.339..8 :7.320.3 8079....90.98.8.3907-.9478443.9.23/:8972.39039.39/.-2-..:8..8:/2.3203.038../..785.-.3   $ .9.5.3.:39:203. 5. 09.5..9:39:203.30.73/:897 2.3 / 8:.3507. .3.2./.38.2./.9/:3.8./5:8.3.07.3..2..5.95030:./5:8.9:50784.7.3.5.2.3.203.!02.33.3080:7: /:3.3503930..3/.3/09:.8.3503/0/....31..3...3.05.3./.3   &....5.92.307.9.2909./..340:2.5.  5:.3  $ 80/.80-.038.3.91:39:20250740 50397..3 :3/.3 .3 805079089.3503:8.2 3/:8972..3. $ 2.2.7.3 /..# -43 07/.3549038-08.8./5:8.9 9/..3-07.2.7.92-:/80-.72. !03:3.9.2030/.-072.92.32..5.2.347.8907:8-07:8.3.8.7.3574/:0:.3/5073. 2030.3203.3/:..-.47.89.:. 20347.3.9 .7.3.-9.202.7.3  $ .5.3...32070.3..2.3 &39:2070.3/03..7.3.3907:82033. 2.785.-:.3.5:..203.350-.3..4003907!07/..5.03807.304342.3/:3.3!07/.380391 805079 .8.  2070.3.9 2.8...2007/.0/:/:.3.3:39:20309.350-.38.8.9473203.8..3-07.3..9.2-.9. $ 30.95030:.:.39025./507:. $ :3/.3!07/.7:83.3 -07:8.9.8..9.8.3 ..3.3/:...20.39.3. 503:25:...350-.9/2..-.-.7.9-..3. /.33/:8972.3.3-03.39:-079::.38..3 -0708..308.3.3 5079:2-:..3-0:.3.7.200/.320303.-0793/..3.5:8.2025:3..53/.:-0-07.2.3 $ :39: 202-07.574/:2..3 $.3. &39:202.8.5.3.9: .7./01382..33  $ !02-.7.3.3 0802:.3203/.3.33/:897 0203907.38.-.3.3./:3. 507/.8.2.9805079.5.3.1.3-..3:.5.1.980.1.3-07.75.-..9.3.31.3.9/..7..3.9503085479574/:2.:8.920203:507239.9:2....9..7.32.9..8..7 202507402..3.990780-:9  $ 5. 202:/..2030...503:8.9:7.8.3    0--.3 39.38.920.2.390.3/..7.3   ..380.850.3/..3/:.9/..9.5..  3.3..8 $ . .5...3 8050790203907.038 . 07.038 574/:.8  $ .9.7.20309.3 549/.3/...8.3.3./.9 :.39.7..3 .39025..5.3.350-.-40/9072.9/..:39:20309.9..785.3 ..38.3.9.7.09.3-. !03-.9 8:.3..3508.89.8...332.3/03.02-.

.3.7.34342 0   8:84.3.3.3..--..5:8.0-:7 3/:8972.. %0344.3.8/03./ 5:8./:3.3.3..3:39:203085479574/:2.3$%!      $%!                         $& %0344.3 $8902503//.1/:3. ..2.2070..39.9 !02-.3.3 !02-. .3.3.3 3.0309 !02-. 30.3.3:3.92.33./5..3809475079.75.:.99025.203.848.8:.3    .37:2:8./.3..3:3..8.3.7.. %/.3/.3.31..203/47438.3.25:202.3/:-./:3...:3.8.54943.203.:2.5030:.3.3809475079.30--.9147205.8:.9.2030.203.3.3/:-.7. $$$$  .7.80-.350.9202-.3.8808./.3.39.9:39: 5030:.3:3. ..  .3.:3  .9/..503/..3.33..72. ..3/97.3 ././.3.8.3 .080:7:/:3..3.:2.3 -.30..7..5.32.3.92.7..3809475079.8.3.3/-:.380.203.43.0.3:3.3.3.9.-:7...   509/.9... 2.9 !02-.3.350.

8.8. . 48.3/..:8.-.9.3-..205:9 0.08.3 9. 2-:...3 17....

88.8.3-.3507:/-:.9/.89/.5. -.305.203.2-039:./:.85008..8   3/.3.9././03.8.320303./...-.805079/...08.3..3909809..3203:880-07.3-..3.9/...3/.8. 239  .5..3-079:25:.5../3...9.5..3.8...32:33   &39:. .9  $%!    .   .

9:05.3  0.502-079.7:/:.3 .9502-09:.3//.3:9  03.2509...203...07.3-:..380-.3/.890..3/../..30-..079.507:203.3  5483850947..3  $047.8.3203:7.3/-./.3-079:.3-.3 03808..3 0.-:.508.3 ../.8908..-08.302:/..809.3/.3-.5.80-.9. ...8.-08.

80-:.025.3 ./..-:2.: /30.7.-.7.0./..-.:203.3..3.379: -075:3.9025.3-.350..3-07..9.75..

.3.2.9..203:950702-.&39:202:/./-039: .3:.39073  80-:..8.890.509:.347.37.

9 .8809.8..90780-:9/003/... -079:..7   80-.7:2.5.3.9.3:./.5.

37..208-:.35.7.3  203.2.3 2..2.3203.39:5.32030.3 .5. 907/..3 907:9.080.9.2.202-.38..3..2.3.347.98080903.5.2.3 -. .:7 -.9.3/.7.9.2-08025.

!./.9.39/. 0..38:.-..-   &39: 203..-079... .7.548  2038.3//.0.3.30--.9:20207:.3.390780-:9/...3402070.3:3.07.:.

9.5.53.3..9/.3203. ..: -.:7 /..50303. 0.3.39079.5..2..  -0-07.5:3 047.

3 2089/09..3  ...3/907.3::2  &38:7.5.3.3 :38:7.320307.3.   $$ 08./.3/.

:-:30907..:.3 203.  !%& 0.9.7..90780-:920207:.8..3 0--.9.7.3.9.:..8:/ 00.. 09.7.42471 .3 .9.38.:7-.3 808:.38005. !%& 203.38..3.3 ..:39:203:-:3.3 8:-007.20207:.38:-0 !%& :39:203.  $$ .8.:-:3 ..!%& 3850947548   $$ !03:3.3...9:8:: .3 /:. ..38:./.3 //.17.7.9:20207:.3..3 .3.2-08025. .:39:2.3.39:307.32089 /:3.  $$ !034/4-.3/:38.9.:..8. 0..9.3 -.07.9907.0.42471 2030  !%& 20308..548 20207:.3 .35.   $$ 7.3/03.3   $$ !02./.3.3 203.

8.7.   7.9 -:.3/.3-072:./.802:.9:9025..9../.202..7.3 /0/:..7.32:89.94050..3 2030./507:.3.38.  89/.39.  $$  !#   .7:3.5-:.8..  90.31.:3.333/.9.3503:3.3:8..0789.3   $97:9:7.9039: !%& -0-07..:...   $ 90709..7..2.3 /.370/.357./8.-:..7.30-./..9 !02-3.7.-03.5. /.9/03.8.50207  &!!..9.932.0789  .3   90793.5.350..3...38. /.8.5.   .438:/.3. /:..9::.5.3203.7.9 .90..39.8..-.3..-.202-:9.33..3../.:3      %.-.317.9.8.3 -07-43739 507-0.07.8..39.20.905.257802:.::5:39: 203.3803.5.25:8  /0/:.9203:-:3..3.3 !02-3. 349..3   .2909...3.5.3.3..9.05.2 505078.3/..43-.9./-3.39/.-.9.5.5.. $$$$  !09.  &.3.   70/-:.2009.8.8.  .-.3909.39.  -07:-:3      .2.07.3.. -07-43739 -07-43 -43   .9/.47..8808.9 /32..81 ..39/./.   .3/..39.59/.9.3079. 3/.350303.3.3:.5.83.3/03.507.9:9025.3. #.9.7&..33.8808...3.

9.7 /03.3/..  805079./.35039.3.3 .../-7./.&!! 05.3.3      $ 805079 //.  ..-.9. .. $08:3:3. 349.50.3//.

 07.5.547.. .07.07.3402070.3.      $9039.3. 7..2:/.3.2...7.3 /92-:.7.92-:..   % 4 3203..3 -08.3   .   !03.3/.3-0.3 8:.81 8:.5.3-08.7...35.2:/.75.32070. 80-.8..5-0. 80-.5..3 4 3203.305.3.- 809. 809.9./.

.8147 09.5.-8.07.8.5  7.7.8././091/.-0..503.3  % .308507843.81  7.3%5.907.

-039:907.9  $97:9:7.3/.70.91   ..9 503.

.3.3 ./.5:80.9.3.22:8050797:8.   03.3 %.7 .4394 02./.22:-07-:..3.3.:-.3/.2  ..3.320./72:9.3203/07. ..38:.3.8./843.8.305./.8..8:..898:-0 :38:7.8:.507025:.--:.:  $.2:7.905.993/3007/.29/.3 %.9 !007.3203/07.380.5.9./.3..9.-073.-:7./.8.9.2.: /.9-. $42-43.507025:.3.   0-07.3203...5./.3/72:-0781./9:7:9 03/..32../843.8.9 5.33.22:9:.3.7.  .8:.2039.320.8/.8:.22:9:.5./.3 .-.05.3.2.9/.203/.9 !0739.3203/.9.5.3.:%7.9.#.7.9 ..9 05.3.99:-:9075.9809.3  .7070:: $0-..-072..79.2.5748..3/907.8:3.0.//:3.8:.-507.9-078:3:. .3. 02.38...: 03.39.7/.3  02.2:04 00-0-.3-.--:..-.2/50744 44  .9.05.3  .98:.. ..3.-.3.5.-.:24/03 ..3/:.9  .3/003/./.!:80.9..907944 .3/.3/08.$.9.3.92....:7.3 ./.43948.:97..3 8.5.3-.9:.3.3  .: .3.9  !079.3.3.37:5.-:7.39:9:7-.!07025:..8:7.380.3.

3/..:2507025:.2  070.3-3..3..89.303/.3./.9.32039.7./.3.3805079.507:-0781.8:/.8.3.  09: ...5 203.43..333/8.3 507239.790780-:9   3./03..9809./9:.3203/07.8:/.25.3.3.3   !..3503/0 .7.3  /.3203:82.3570/.8. .3   .05...98:.3.2  070.3.3.3.9 :38:7.38:.3.2.82.3   4394.2     .9/80-.320307.43943.8.320.3/:38:-0 :38:7../.8.9.8.7..3/72:-0781.9..-. .390787.70-0.3  ./.8:..9503....3.3 8:7:.9809.903.3.9.3..7..55079..3..3/3.9.3/.3  09::.333/907.-40203:3..7  .

.5. 9.3.2.1.5503072.3.39.3...3/8.574808! ! .3/.9   !0.7202-07.408047..5.. 50.3!:3.9/03..439488443..33.74050.-.802.8..7.25.-40-0.5.25.3:7:-40203.32070.-..3.7:.:9/...9/.2808047.3/-:.7.: .3907.5..203.3/.9.:2033./9.3/8.79039.380.39.3..301.30-4-09120307:8. 5.3808:.2.7 8047.9039.350.8./..32:.3 8.9/.5033/.9.9.32:.7..2..9.1.9: 02.3:7:/.9.3 :7: ..340 8047.

47..25./02.20..-.9 .5033/.21034203./.3/73.388443.7081/03.39.0....3-.:3.2008.38../..2/790.3. !03/07..940-0-07..350703.5850.3.. 3.3/93/.9.39..3 /...   4394  !033/...2030/9..4394 ..9047.9203039:.3./.3 //07..32033/.3203..-.-.5.3. 2.3203.83...39. 47.3-0-07..2070..340850.9..3/.32030-.2.. .:9.3/.3.8.3203.:9./.3.//07./0.3.93.2/.//07.203..8. .203.5.: $02.3.203:3.3207.32033/.3/.39.390780-:980-.5./ 0-803891 . .3907.408:.9:..8.3/83 $..2 /...09.7.3:.3/-:.7.37.3 070.:07.23  850..3-0793/..3 070.202-:.2.8.-07.9-.9.39.3.38.35844/.. .40-.940 0-...90.203.40-.25. 80-.:9.: -.2503/07.3/.:-.2850. -./.2:/03.3//07.3.503/07.3//07..7.9/.3.:8073907-.8.8.3/03./..388443...3203.3 203:3:..3/.3.9/.7.907./3.8073203.8 !03..3/.39... -.3 .3 08.2005. ..390. 80/07. 90.3.38.3.7:.:203.3850...80..32.3 /.5.5.3 $.3/7.3 -..803/7 $.2..3.5.3907.:2030-.33.9503.3-. -.3800.   4394  !:3.3.350.:..8.3.3907.-:3.:..3202-:.5.33.847.90.8.408:....3.257../9025.3./.# 8.2 8 50.8/.203.39: /73.43 .7:...3 3...3 503/03/.22070.203/07. $ 50..3.3.8.38:5..5.5.3.8.3./..439450703.43$%! 0905.-07/05. 09.3/:5/.5.. 8 50.7.   $.3:.3.3/.: 2.30248 248 ..3.7 ..3 7.::.4394 89.7/ 50703.3/.32..5. :-.8.2 $0907:83...307.8..8.3.3/.3...39.5.02..4394.3.8.4394 .7/.5.3207..3.3.39..8.39.8./8047. .3-.92070.-.://07.:02.3.-...0700.-07.2:335073.7.3..3/-:.3503.3.5..388443.8..3 ..-07503/.39.39.38./.::08.32.9.7...-.:203.9..

/507:/.3507-:.5.30:.847./.:8 50.:9:803/78073//07.207:5.39:/73.8073/93/.3-.302..3907.:7..31.3:52033.503/07.2/..390780-:9 850.8.9.9.3:39:203/07.-07.3/.39.5...503/07..-.547.:...50..8.8.9 -07./0. 5073/:3..2027 9039.390.3/3.3.3203.-.3850.2.2-08025.39..3/03./.3907..380202.3907.:920.5033/..3.2.38.  802.3/03/.35:3.:.3.2..9470.3.7/.3503/07..8.7. 0.9./.32025:3.:2.9..203/4743443./..3803.2850.3.3.39.3-0.:.3.38047....5.3.3002.8.8002.39./.:2..:20.3 3-0.9.5::2030-.3.9203.3.9.2. 2030-.39.2.803.2039.0/07.39.32033/.805079202::  203:2-4/.:20.-.:.75.-.2070. .203./.2070././507:/.3203.. 803/7 !03. !03.   4394  $50./. 207:5..30..9.80..39.35.-07:2.32025:3.5 .3.30248/.31.203/07.8073/.3850.9... $0.8.9503.2850.38. 203:.2. 850. 90780-:9 !03/07.38.3907.5.2025:3../..-.2./.3 :.80..:9.8./.:.8.3. 0.3503/07.9025.39. 503.39..7.909.:3.:2030-.39.39.3.9.33 .35.5803.:9/93.  2.7.3.3.90780-:9  0.:./.:3.3 503.380-./.:05.3.:503/07.38073203.9/.33../.203.39..3.2-08025.507.2070.3-:7:207:5.2850./.7:8.3.31.8.39..-:3..:20.39.3 90780-:9. -07./97.39.2.5.:9:803/7 43943.380907:83.:-0702:33.8.803/7.3.503.  002.5.2070.8.9./..32039.-:.9:803/7.3.3203.3.80.307.:203.3/..75..3907.3.5/73.9./.550.33.40..-075:3. $0..3 ..5033/.9:803/7-:39:..38073/..8073/93/.:20. 070.39...3/.-07-.3.  80-.7.:207:5.7-0.8  .39.:2.8.203.:9/93.8..3/.38:.907.9207.8.3.39.3/73.88079.203. $.8079.../03.3907.3/02.5./2..-.5 205:9:.350...3.39.35:3.:8073203.9.39:50.3.:.3202503.90780-:9 002.9:5:3.9:07.90790.:9.3../..0.39.2  09:  5033/.39:3   4394  ./.3.:20.39../1.38:/.3907.40.1.38.9079.2.3.9.: 503.5.30. 002..8.8.8..3 ././. /..:203.3.3503/07..8.31.9: 0.39..3   4394  002./.:20.

.28.3.84080-..7:/73.39.7././83-.3.7:.5.-.0./.-.802.3..7: -./.3.3.:39:202-0/./..2.33.32030-.8.9-:7:$.9.:207:5...3..1.8.3-:7:.507239.3 0-.3 ..3/02.2. 50.8../80-./. 0-.-.3 907.:80.39.3-073/.39./.39.5.3 907.9150.90780-:9 5.:.3:5202::.90.0.3.803..8.3..8..8047.503..39.3-07...39.30...3.503.507:/.9: 0.3/7/...3:5202-:3: 9:.   4394  !:3.5503/03/.3....3907.:.3/./.5-:7:850.550.-.8.2.3 .7..507.3/.947:9.3.3/.9503.-0793/..5./. !03.9/03.3907.907:9..-0.3902. 002.35033/....5/7/.803/7.5/.:07..7.:5:.2503/07.. 43:83..8. $50.8.35033/..-./.307./0.-078..3:5202::05.2/03.3203072.89072070.3  0.89073.2203. 54891 %3/.3907.380/02.3   4394  $.3-:7:2...././.3202::8907/.9:7:9203:2-.9:0...3..:2.3503.3 .30.3 070..32070./.8...5..8.//.39..:9.:-07.8.89073.317..3.2070.8.39./..3 0.-.203/07.3907.2 502.3.7081 .803.8..2030-. .2  %0.3/239.:2:/.442:/.8...3202::/.3-.3907..0..350.3-070:.-.37020 890750./503: .3.393/.:.:.7.5-:7:850.3 202503.2.8.:.-.38.3.802.:9.2..8.3 070.8.3.240850.3...2/.7:.9:0...530./.8.28.39.2 0.3 07.3 .8..2./93/.5. 503.  09: 002..3.8.0/07.3:39:-0793/.3/5.3. 2030-. 0.3-07.35:3./.9/...30.3/02.39.40... /503: 070. 5033/.2070.3 50792-.30. %0.3907-./..9.:3.7:3 ./.17..44 2070.:203.3.: 850.320.7:/.-./.3.32070.20.17.39.-002.3 05.3.5.3 8:.9.3/.:.98.3.8. 0-.32.3../-.38.2..30974-.3.33.7.:./.-40907....:.9/.9.3.3.3 2025:3.:.9/.3/../-.: .3203. 0.32070.202:/.5.7081 0- 0-..5033/.5/7803/7/.:   4394  !03../.5.302..3:0/:5.9.3-07.3..-..2.:.:.7..8..3.033.8 !0.3 80. /93/.550.8.9.7..3902../.5.0:.31.-.3203.3/7.297... 0...3202::8907/.:.317.33.3. 202-07. -:3.3.8.39.-.-0793/.3.3203.3 50.5..32038. -.442030-./.3-:.5.

3/.1.503.-.302.3..3.:80.002..4394/..3/.9.3..88443.8.3/03/.5.3.3 93/.8 .9: /.3  80907:83./.75.8.3/.747..2.9:-039:05:.23..739:7:9-075:3.3.503/079.. ..203.3.2.-40 203.. 507025:.58.39/.39:7:9207.3 .5.3.3. $024.8.2005../.8.202507-.202.3 0.8.9:0.3/...-40-0...09.3203:.3-07.5 /03.3-.33.0.2-:7:850.805079202:: 202./.3503/07.7.2.9.9: 3/.39.3 002.3..5.   $.3. 9..3 $%! . /../.3/./.9:-:-.7808:.7.:.3  203:2-:/./72030-.0--0780/./. %3/.5505078.3/.:-.:5.3 503. 8907./.8.3.8.32070.32070.: .393/...3907.3.89-40   ...902..33.39. /03.3.22070.9203.43943..3/.../.9:.202-3..2033/./.3.8.4394 .:: 0825:.507.:2.

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->