AHLI PANEL
GEOGRAFI KERTAS 1 STPM
(Alam Sekitar Fizikal) PANEL PUAN ROSNAH BINTI SALLEH (K) ENCIK CHEK ZAINON BIN SHAFIE ENCIK SHUKRI BIN SULAIMAN PUAN SHAHRIZAN BINTI KAWI SEKOLAH SMK ALOR AKAR, KUANTAN SMK KUALA LANAR, KUALA LIPIS SMK JENGKA 2, BANDAR JENGKA SMK (A) TAHAP, JERANTUT

GEOGRAFI KERTAS 2 STPM
(Alam Sekitar Manusia) PANEL SEKOLAH ENCIK RUSLY BIN MUSA SMK JENGKA 21, BANDAR (K) JENGKA ENCIK SUKI BIN HASSAN SMK TEMIN, JERANTUT ENCIK HAMRI BIN SALLEH SMK MUADZAM SHAH, ROMPIN PUAN SARIMAH BT DARUS SMK SULAIMAN, BENTONG

ISI KANDUNGAN
PERKARA MUKASURAT
Selayang Pandang Format Kertas Peperiksaan Geografi STPM mulai 2007 Objektif Pengajaran dan Pembelajaran Geografi STPM Cadangan Strategi Pengajaran – Pembelajaran Geografi STPM Skala Perbincangan dan Sumber Pengajaran – Pembelajaran i ii iii iv v

GEOGRAFI KERTAS 1 (Alam Sekitar Fizikal)
TEMA/TAJUK DAN SUB TAJUK TEMA 1: 1.1 1.2 SISTEM BUMI MUKASU RAT

Kedudukan bumi dalam sistem suria. Tenaga : Konsep, jenis dan punca tenaga. SISTEM GEOMORFOLOGI

TEMA 2: 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5

Teori Hanyutan Benua Jenis, proses dan faktor yang mempengaruhi luluhawa Jenis, cara dan faktor yang mempengaruhi hakisan sungai Cara, faktor dan bentuk bumi pemendapan di zon pinggir pantai. Kemahiran amali sistem geomorfologi : Profil rentas muka bumi. SISTEM ATMOSFERA

TEMA 3: 3.1 3.2 3.3

Taburan suhu secara menegak dan mendatar serta faktor yang mempengaruhinya. Perubahan iklim: Pemanasan global, faktor yang mempengaruhi dan kesan-kesanya. Mikro iklim bandar: Fenomena jerebu, fakor yang

3.4 3.5

mempengaruhi dan kesan-kesannya. Kemahiran amali sistem atmosfera: Rajah tiupan angin. Kemahiran amali sistem atmosfera: Mengira julat suhu, melukis graf garisan dan mentafsirkanya.

TEMA 4: 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5

SISTEM HIDROLOGI

Proses menegak dan mendatar dalam kitar hidrologi. Proses edaran air tanih Imbangan air positif dan negatif serta faktor yang mempengaruhinya Kepentingan air dan kesan gangguan imbangan air kepada manusia. Kemahiran amali sistem hidrologi: Melukis dan mentafsir graf imbangan air. SISTEM EKOLOGI

TEMA 5: 5.1 5.2 5.3

Ekosistem: Konsep, komponen, dan jenis ekosistem. Rantaian dan siratan makanan dalam ekosistem hutan paya bakau Kepentingan ekosistem hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia. SALING KEBERGANTUNGAN SISTEM

TEMA 6: 6.1 6.2

Saling bergantung sesama sistem fizikal. Pengekalan, pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar fizikal. KAJIAN LUAR GEOGRAFI 1 (Alam Sekitar

TEMA 7: Fizikal) 7.1 7.2 7.3

Prosedur menjalankan kajian luar Geografi Kertas 1. Skop dan tajuk kajian luar Geografi Kertas 1 Contoh-contoh kajian luar yang dijalankan.

faktor.5 PENDUDUK MUKASU RAT Taburan penduduk: Faktor yang mempengaruhi ketidakseimbangan taburan penduduk dan kesan-kesannya. kepentingan dan kesan aktiviti perindustrian terhadap alam sekitar.3 2. Sektor perindustrian: Jenis.2 1. TRANSFORMASI DESA DAN TEMA 3: PEMBANDARAN 3.4 2.5 Sektor pertanian: Jenis. TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR 2. pola dan faktor yang mempengaruhi migrasi dalaman. dasar dan strategi pembangunan desa di .1 Konsep transformasi desa.3 1. Kemahiran amali: Membina dan mentafsir carta pai/rajah bulatan berbahagi. kepentingan dan kesan aktiviti pertanian terhadap alam sekitar. Migrasi: Konsep. kepentingan dan langkah memajukan sektor pelancongan.1 2.4 1.1 1. Sektor tertier: Sektor pelancongan – faktor.GEOGRAFI KERTAS 2 (Alam Sekitar Manusia) TEMA/TAJUK DAN SUB TAJUK TEMA 1: 1. Kemahiran amali penduduk: Membina dan mentafsir graf garis pertumbuhan penduduk.2 2. faktor. Kemahiran amali : Membina dan mentafsir graf bar kompaun/komponen. Pertumbuhan penduduk: Trend. proses dan faktor yang mempengaruhinya Kesan pertumbuhan dan tumpuan penduduk terhadap alam sekitar.

. ALAM SEKITAR DAN TEMA 5: IMPAK PENGURUSANNYA.2 3.4 7.2 4. TEMA 6: KAJIAN LUAR GEOGRAFI 2 (Alam Sekitar Manusia) 7. Skop dan tajuk kajian luar Geografi Kertas 2 Contoh-contoh kajian luar yang dijalankan. faktor dan perkembangan pembandaran.6 Prosedur menjalankan kajian luar Geografi Kertas 2.1 4.3.2 Impak aktiviti manusia terhadap alam sekitar – punca dan kesannya. Kemahiran Amali: Membina dan mentafsir graf bar cermin. TEMA 4: GLOBALISASI EKONOMI DAN KERJASAMA SERANTAU 4.1 5. Kesan transformasi desa terhadap penduduk dan alam sekitar. Kemahiran amali: Membina dan mentafsir peta koroplet. 5. Kerjasama serantau: Pertumbuhan segitiga ASEAN.4 Malaysia. Bandar dan pembandaran: Konsep. Pengurusan alam sekitar: Prinsip-prinsip pembangunan lestari.3 Globalisasi ekonomi : Saling bergantung antara kawasan.3 3.5 7.

Tajuk dan sub tajuk. Geografi kertas 1 dibahagikan kepada 7 tema iaitu. aktiviti pengajaran – pembelajaran. Penulisan bagi setiap tema berasaskan kepada perkara-perkara berikut. hasil pembelajaran atau objektif pembelajaran. kami menyedari bahawa ketiadaan panduan yang khusus untuk ”guru mengajar dan murid belajar” pasti akan menyukarkan mereka untuk menguasai matapelajaran ini. Sektor Pengurusan Sekolah. tema 4 sistem hidrologi. tema 3 sistem atmosfera. Tema 1 ialah Penduduk. tema 2 sistem geomorfologi. Modul ini ditulis khusus untuk panduan guru dan pelajar tingkatan enam yang mengambil matapelajaran Geografi di peringkat Sijil Tinggi Persekolahan Malaysia (STPM). tema 4 Globalisasi Ekonomi dan Kerjasama Serantau. contoh soalan yang relevan berkaitan dengan tajuk berkenaan serta skema jawapannya. tema 5 Impak Alam Sekitar dan Pengurusannya. Jabatan Pelajaran Pahang” yang telah mengabungjalinkan tenaga pakar geografi di peringkat negeri bagi menghasilkan modul tersebut. tema 1 ialah berkaitan dengan sistem bumi. Seterusnya dimasukkan bahagian refleksi sebagai pengukuran . tema 2 Pembangunan Ekonomi dan Impak Alam Sekitar . Modul ini dibahagikan mengikut kertas 1 dan 2 yang kandungannya meliputi semua tema di dalam sukatan baru Geografi STPM yang akan dilaksanakan pada tahun 2006. Kami meletakkan tema 7 iaitu berkaitan dengan kajian luar atau kajian lapangan Geografi Kertas 1 sebagai penutupnya. Justeru itu kami terpanggil untuk menyambut inisiatif yang digerakan oleh ”Unit Penyeliaan Sekolah Menengah. isi atau kandungan pembelajaran. Tema terakhir ialah tema 6 iaitu berkaitan dengan kajian luar atau kajian lapangan Geografi Kertas 2. tema 3 Transformasi Desa dan Pembandaran. sisipan konsep. Geografi kertas 2 pula terdiri daripada 6 tema seperti berikut. Sebagai panel. Tema kajian luar ini meliputi dua tajuk penting iaitu pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar serta transformasi desa dan pembandaran.SELAYANG PANDANG Syukur kehadrat Allah SWT kerana dengan limpah kurnianya kami berjaya menghasilkan modul ini yang bertajuk “Modul Pengajaran dan Pembelajaran Cemerlang Geografi STPM ” yang berasaskan kepada sukatan baru yang akan diguna pakai mulai tahun 2006. tema 5 sistem ekologi dan tema 6 ialah saling kebergantungan sistem.

gambar rajah. aras sederhana (Pemahaman dan Aplikasi). pelbagai data geografi. kajian dan tafsiran peta topografi. Bukan semua tajuk atau sub tajuk bagi setiap tema yang kami sediakan. aras sukar (Analisis. Soalan yang dikemukakan merangkumi semua tajuk dalam sukatan pelajaran. Soalan akan menguji kefahaman calon tentang tajuk yang dihuraikan dalam sukatan pelajaran. Soalan boleh juga menguji pengalaman kajian luar. dan juga konsep dan kemahiran yang perlu dalam kajian geografi. Aras soalan yang ditanya akan berdasarkan kepada Taksonomi Bloom iaitu aras Mudah. Seboleh mungkin bagi setiap tema difokuskan kepada aspek pengajaran soalan langsung dan soalan kemahiran amali. rujukan khusus serta tugasan pelajar sebagai aktiviti pengukuhan dan pengayaan. Sekian. Aras mudah (Pengetahuan). Sederhana dan Sukar. ia merupakan pilihan bagi tajuk-tajuk tertentu sebagai contoh atau model pengajaran-pembelajaran. Akhir sekali kami ingin mengucapkan jutaan terima kasih kepada Jabatan Pelajaran Pahang khususnya kepada sektor pengurusan sekolah yang julung kalinya mengambil inisiatif menggerak dan menjayakan pembinan modul ini untuk seluruh anak-anak Geografi Pahang. Alam Sekitar Manusia Masa Jenis Bilangan Markah Wajaran : 3 jam : Soalan Esei : 8 soalan : 100 : 50% Masa Jenis Bilangan Markah Wajaran : 3 jam : Soalan Esei : 8 soalan : 100 : 50% Bil soalan wajib dijawab : 4 soalan Bil soalan wajib dijawab : 4 soalan Nota: 1. iaitu Geografi Kertas 1 (Alam Sekitar Fizikal) dan Geografi Kertas 2 (Alam Sekitar Manusia). Sintesis dan Penilaian). Bagi tajuk-tajuk yang tidak disentuh perlulah dikembangluaskan oleh guru-guru disekolah menggunakan format yang telah disediakan. terima kasih. dan peta yang berkaitan dengan tajuk yang terdapat dalam Sukatan Pelajaran Geografi Mulai tahun 2007 dan seterusnya format kertas peperiksaan adalah seperti berikut: Geografi Kertas 1 (942/1) Geografi Kertas 2 (942/2) Alam Sekitar Fizikal. . PANEL GEOGRAFI STPM PAHANG Format Kertas Peperiksaan Geografi STPM MULAI 2007 Peperiksaan bagi mata pelajaran ini terdiri daripada dua kertas.pencapaian objektif pengajaran-pembelajaran.

Pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar atau Transformasi desa dan pembandaran. soalan nombor 3 datangnya dari tema sistem geomorfologi manakala Geografi kertas 2. padat. 3. graf. carta. rajah. Soalan kemahiran amali melibatkan pengiraan. Soalan kajian luar Geografi kertas 1 boleh ditanya dari salah satu sistem berikut. . sistem atmosfera. Setiap tahun adunan soalan langsung. carta dan peta. Manakala soalan kajian luar Geografi kertas 2 boleh ditanya dari salah satu tema berikut. OBJEKTIF PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN GEOGRAFI STPM Objektif sukatan pelajaran ini adalah untuk membolehkan pelajar (a) meningkatkan pengetahuan tentang konsep. 4. (c) menerangkan peranan manusia sebagai agen perubahan kepada sistem-sistem dalam alam sekitar selain fenomena semula jadi. carta.2. gambar rajah (graf. sistem hidrologi dan sistem ekologi. soalan kemahiran amali dan soalan kajian luar akan dikemukakan untuk dijawab oleh calon. dan jitu dengan menggunakan laras geografi. Bagi Geografi kertas 1. (e) mencerap dan mengkaji fenomena geografi yang menjadi isu semasa. Ini bermakna soalan no 3 sebenarnya mempunyai dua soalan. (d) meningkatkan kemahiran mempersembah. (b) meningkatkan kefahaman tentang saling bergantung antara elemen-elemen dan proses-proses Alam Sekitar Fizikal dan Alam Sekitar Manusia sebagai satu sistem dan bukannya berasaskan pembahagian aspek-aspek secara berasingan. Pelbagai rangsangan soalan akan diberikan seperti data. rajah. prinsip. dan menganalisis data geografi dalam bentuk jadual. rajah. serta meningkatkan kesedaran yang mendalam tentang kedinamikan hubungan sesama manusia dan manusia dengan alam sekitar. (f) membuat sintesis dan penilaian dengan bantuan kaedah-kaedah kemahiran geografi yang tepat di dalam dan di luar bilik darjah. peta lakar dan peta topografi. mentafsir. dan proses dalam Geografi Fizikal dan Geografi Manusia secara bersepadu dan pada pelbagai skala. Soalan no 3 terdiri daripada soalan pilihan SAMADA dan ATAU. Soalan ini mempunyai banyak pecahan dan tidak terhad kepada tiga pecahan sepertimana tahun-tahun sebelumnya. Sistem geomorfologi. Oleh itu ia akan menguntungkan calon daripada segi pilihannya untuk menjawab 9 soalan bukannya 8 soalan sepertimana tahun-tahun sebelumnya. 5. dan peta). (g) berfikir secara kritis dan kreatif dalam mempersembahkan sesuatu penghujahan secara tersusun. Soalan boleh ditanya dalam bentuk kemahiran amali dan kajian luar. dan foto. Soalan ini mempunyai banyak pecahan dan tidak terhad kepada tiga pecahan sepertimana tahun-tahun sebelumnya. soalan no 3 datangnya dari tema pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar. persembahan kartografi seperti graf. carta dan peta serta menganalisis data.

menganalogikan. membuat analisis.mensintesiskan. menghayati.merekacipta serta mengitlak. membuat inferens. mudah difahami serta menyeronokkan pelajar maka perkara-perkara berikut perlulah diberi penekanan yang serius oleh guru: • Menekankan perkembangan kemahiran berfikir secara kritis dan kreatif. Dalam konteks melahirkan pengajaran yang berkesan. (j) mensyukuri dan mencintai negara Malaysia dan alam sekitarnya. Dalam konteks kemahiran berfikir secara kritis maka bakat. Menekankan perkembangan kemahiran generik.(h) memahami kepentingan hubung kait negara Malaysia dengan negara-negara lain di dunia. mengesan kecondongan membuat penilaian dan juga membuat kesimpulan. Aspek kemahiran generik pula menekankan pembinaan skill. dan melibatkan diri secara langsung dalam proses pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar secara berterusan. mengumpul dan mengelaskan. kecekapan dan keterampilan pelajar untuk • . membuat hipotesis. membuat gambaran mental. Manakala kemahiran berfikir secara kreatif pula perlu dijana untuk membolehkan murid mampu membuat sumbangsaraan/menjana idea. Pendekatan bersepadu dalam pemilihan pedagogi dan pandragogi pengajaran-pembelajaran amat dititikberatkan. membuat urutan dan keutamaan. (i) menyedari. menghubungkaitkan. meramalkan masa hadapan. kebolehan dan kemenjadian setiap murid mestilah digembelengkan untuk membolehkan ia mampu membuat perbandingan dan perbezaan. CADANGAN STRATEGI PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN GEOGRAFI STPM Proses pengajaran-pembelajaran masa kini perlu dipelbagaikan sesuai dengan faktor kemenjadian dan aras kebolehan/pencapaian murid yang berbeza-beza.

atau skala yang lebih kecil seperti sebuah negara dan juga skala mikro seperti kawasan kajian luar. kemahiran menggunakan teknologi khususnya ICT. Dalam konteks ini elemen-elemen seperti kemahiran berkomunikasi. Justeru itu kepelbagaian jenis kaedah mengajar yang disarankan kepada guru-guru geografi tingkatan enam ialah seperti berikut: a) b) c) d) e) f) g) h) Perbincangan kumpulan dan sumbangsaraan. Justeru kelengkapan komputer dan internet di sekolah seperti kemudahan ”school net” di makmal komputer sekolah mestilah dimanfaatkan oleh guru. Kajian masa depan (KMD). Asia Pasifik. Simulasi dan main peranan. Dengan menggunakan ke empat-empat mod P&P ini pelajar bukan sahaja boleh mengakses maklumat geografi dengan lebih luas malah menjadikan matapelajaran geografi lebih seronok dipelajari.memilih dan menganalisis maklumat serta kemahiran menyelesaikan masalah amat perlu ditekankan. mod penerokaan dan juga mod komunikasi. Kajian kes dan kajian tindakan. Pembelajaran masteri. mengurus. kemahiran mengakses. Selain itu penggunaan teknologi maklumat dan komunikasi (ICT) sebagai alat bantuan dalam proses pengajaran dan pembelajaran kontemparori amat diutamakan. SKALA PERBINCANGAN DAN SUMBER PENGAJARAN -PEMBELAJARAN Skala perbincangan bagi setiap tema yang ada di dalam sukatan pelajaran adalah berbeza-beza. Kajian kes kepada sebuah Negara khususnya Malaysia amat digalakkan untuk meningkatkan kefahaman pelajar mengenai keunikan geografi Malaysia seterusnya melahirkan rasa bersyukur dan berbangga dengan keistimewaan yang dimiliki oleh Malaysia berbanding dengan Negara-negara lain khususnya Negara serantau Asia Tenggara dan Asia Pasifik.menguasai suasana persekitaran. Skala perbincangan ini mestilah disesuaikan dengan sub-sub tema yang telah ditetapkan. Kaedah inkuiri – penemuan. Kita boleh memulakannya dengan skala makro seperti global/dunia. Bagi membolehkan ICT berguna kepada proses pengajaran dan pembelajaran maka empat mod P&P dicadangkan iaitu. Justeru itu ia amat bergantung kepada kebijaksanaan guru untuk memilih dan menentukannya bagi memperluaskan prespektif pelajar-pelajar geografi. mod aplikasi. kemahiran merancang dan mengelolakan aktiviti. kemahiran bekerjasama dan berkongsi. Asia Tenggara. Kajian luar/kajian lapangan. . kawasan Tropika Lembab. mod tutorial. Pengajaran-pembelajaran konteksual. Kombinasi antara kemahiran berfikir dan kemahiran generik akan melahirkan strategi pengajaranpembelajaran yang berfikrah.

rajah. Kemudahan ICT ini perlulah dimanfaatkan oleh setiap pelajar bagi mengakses pelbagai maklumat geografi yang kontemparori. i. KERTAS 1 ( ALAM SEKITAR FIZIKAL) TAJUK : Kedudukan bumi dalam sistem suria.Sumber pengajaran dan pembelajaran kini perlu dipelbagaikan dan tidak lagi terhad kepada buku-buku rujukan semata-mata. Perbincangan kumpulan. ISI-ISI UTAMA : Memahami kedudukan dan pergerakan bumi dalam system suria. bahan bercetak. SISIPAN KONSEP : Kecondongan paksi bumi. e-mail. TEMA 1 : SISTEM BUMI. tele sidang dan sebagainya. data. Kumpulan 1 – Musim Bunga ii. Kumpulan 3 – Musim Luruh . AKTIVITI PEMBELAJARAN : Gambar kejadian 4 musim. Kumpulan 2 – Musim Panas iii. Peredaran bumi. Putaran bumi. CD-ROM. Ia boleh meliputi pelbagai jenis peta. HASIL PEMBELAJARAN : Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat : Menghuraikan : Putaran dan peredaran bumi dan kesannya. laman web. model dan juga sumber-sumber yang boleh diambil dari teknologi maklumat dan komunikasi terkini seperti dari internet.

Bumi berputar sebanyak 360 mengambil masa 24 jam atau 15 longitud dalam masa satu jam. Hemisfera selatan mengalami siang lebih panjang daripada malam.iv. Hemisfera utara mengalami musim panas sementara hemisfera selatan mengalami musim sejuk. Hemisfera Utara mengalami waktu malam yang lebih panjang daripada waktu siang kerana bahagian bumi ini agak agak terlindung daripada pancaran matahari. putaran bumi di atas paksinya yang condong 2m Huraian tentang kejadian ekuinoks dan solstis i. Garisan Jadi (23 ½ S) mempunyai sudut pancaran matahari tegak di atas kepala. Peredaran bumi mengelilingi matahari. kedudukan matahari (pada garis lintang : khatulistiwa. Perbezaan panjang waktu malam dan siang berlaku mengikut garis lintang tertentu di mana garis lintang yang berada 90 dengan matahari akan mengalami waktu siang dan malam yang sama panjang sementara kawasan yang terletak pada sudut yang lebih kecil daripada 90 akan mengalami waktu malam dan siang yang berbeza.Hemisfera selatan mengalami musim panas sementara hemisfera utara musim sejuk. Manakala hemisfera selatan waktu malam lebih panjang daripada siang. Bincangkan pernyataan ini. (4m) + Putaran bumi di atas paksinya yang condong sebanyak 23 ½ daripada satah tegak. sederhana. (4m) b)-Peredaran bumi mengelilingi matahari Konsep peredaran i. Kumpulan 4 – Musim Sejuk CONTOH SOALAN (RELEVAN) : a) “ Pada musim tertentu sesetengah kawasan mengalami waktu siang yang lebih panjang daripada waktu malam”. (10m) PENILAIAN JAWAPAN : a) 2 faktor utama : i. Putaran bumi pada paksinya yang condong. Putaran bumi ini akan menyebabkan bahagian bumi yang menghadap matahari akan mengalami waktu siang sementara bahagian bumi yang terlindung daripada pancaran matahari akan mengalami waktu malam. peredaran bumi mengeluiligi matahari 2m ii. (10m) c) Mengapakah bumi hanya menerima sebahagian kecil sahaja (0. Kawasan hemisfera utara waktu siang lebih panjang daripada malam.2 x 10 -9) daripada seluruh tenaga matahari dan jumlahnya berubah-ubah mengikut masa? (5m) d) Mengapakah jumlah bahang matahari yang diterima berbeza-beza mengikut bahagian dunia. ii. (4m) + Pada 22 Disember iaitu ketika solstis musim sejuk berlaku. (12m) b) Mengapakah sesetengah tempat mengalami musim sejuk dan musim panas sementara tempattempat lain tidak. kutub) 2m . + Ketika solstis musim panas 21 Jun matahari akan berada tegak di atas kepala di kawasan garis lintang sartan (23 ½ U). Kawasan dalam lingkungan garis lintang yang sama menerima siang dan malam sama panjang selain kawasan khatulistiwa.

-Pemantulan dilapisan atas atmosfera dan pemantulan oleh awan. wap air. d)-Putaran bumi mewujudkan siang dan malam. -Penyerapan – zarah wap air. . Jangka masa siang / malam tak sama panjang Dalam masa satu tahun Penggunaan gambar rajah yang sesuai empat musim .Peredaran bumi mengelilingi matahari menyebabkan kejadian solstis dan ekuinoks. huraian tentang Keadaan aphelion (jauh) dan keadaan perihelion (dekat) 2m 2m 2m c). habuk dan debu menyerap kira-kira 15 % daripada jumlah sinaran -Albedo – keputihan atau kecerahan sesuatu permukaan (yang lebih cerah akan memantulkan jumlah sinaran yang lebih tinggi) *catatan : terima mana-mana 3 sebab (2. . 2. -Perbezaan permukaan dari segi jenis (daratan. air dan tumbuh-tumbuhan) dan bentuk (topografi). *catatan : terima mana-mana 3 sebab dengan huraian x 3 markah.Jarak dari matahari dengan bumi (150 juta km) jarak semasa perihelion dan afehelion.Garisan khatulistiwa Jarak bumi daripada matahari .kedudukan matahari . -Kecondongan pancaran matahari. jenis dan punca tenaga. Bahan-bahan tersebut dapat menyerakkan sinaran matahari. 1 markah) Terima juga jawapan melalui gambarajah yang betul. -Tompok matahari (sunspot) – lebih banyak tenaga electromagnet mengikut kiraan tompok matahari (tempoh 11 tahun setiap kiraan).Garis relevan .4 kedudukan bumi . -Penyerakan oleh zarah yang halus seperti molekul gas. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. TEMA TAJUK 1 : : SISTEM BUMI Tenaga : Konsep. -Ketebalan atmosfera. -Peredaran bumi mengelilingi matahari yang mewujudkan kejadian musim mengikut kedudukan garis lintang. terima gambarajah yang sesuai x 1 markah.Paksi yang condong .ii. udara. habuk dan hablur ais. debu. gas-gas.

( 10 markah ) c) Huraikan peranan tenaga suria terhadap aktiviti manusia.tenaga keupayaan . AKTIVITI PEMBELAJARAN : Pengetahuan sedia ada pelajar mengenai tenaga suria.kedudukan garislintang .perbezaan siang dan malam .ketebalan atmosfera .sudut pancaran sinaran suria . SISIPAN KONSEP Tenaga Suria : ISI-ISI UTAMA : Jenis-jenis tenaga Variasi tenaga suria Peranan tenaga suria kepada sistem dan hidupan bumi.tenaga kinetik ( 5m ) (b) Perbezaan kadar penerimaan tenaga suria . CONTOH SOALAN : ( 5 markah ) a) Huraikan 2 bentuk tenaga. Latihan. b) Mengapakah kadar penerimaan tenaga suria berbeza antara tempat-tempat di dunia. ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN (a) 2 bentuk tenaga . Memahami proses pemindahan tenaga suria kepada sistem bumi.Mengenalpasti dan membezakan jenis-jenis tenaga yang ada dalam sistem bumi. Menilai kepentingan tenaga terhadap sistem-sistem bumi. Memahami variasi tenaga mengikut ruang dan masa. Aktiviti berkumpulan – kumpulan 1 : Jenis-jenis tenaga kumpulan 2 : Cara-cara pemindahan tenaga suria kumpulan 3 : Faktor yang mempengaruhi tenaga suria kumpulan 4 : Peranan tenaga suria kepada sistem bumi dan hidupan bumi.

HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat.penternakan . CONTOH SOALAN : .pertanian . . Memahami Teori Plat Tektonik. Menghuraikan bukti-bukti teori hanyutan benua. Menghuraikan proses-proses hanyutan benua.perikanan . SISIPAN KONSEP Plat-plat dunia : ISI-ISI UTAMA : Teori Plat Tektonik Proses-proses hanyutan benua Bukti-bukti hanyutan benua AKTIVITI PEMBELAJARAN : Pengetahuan sedia ada pelajar mengenai benua di dunia.- jarak bumi dari matahari (perihelion dan afelion) perbezaan permukaan bumi (daratan. Power point – teori plat tektonik dan bukti hanyutan benua Latihan.pelancongan .perindustrian .pembalakan . kawasan berair. tumbuhtumbuhan) (5 x 2markah) (c ) Peranan tenaga suria terhadap aktiviti manusia.perlombongan ( 5 x 2 markah ) TEMA 2 : SISTEM GEOMORFOLOGI KERTAS 1 ( ALAM SEKITAR FIZIKAL ) TEMA TAJUK : : Sistem Geomorfologi Teori Hanyutan Benua.

( 5m ) Hipotesis Wegener perpecahan pangea kepada laurasia dan gondwanaland peranan putaran bumi membekalkan tenaga tekanan pemisah plat. SISIPAN KONSEP Luluhawa kimia Luluhawa fizikal Luluhawa Biotik : ISI-ISI UTAMA : Maksud luluhawa Faktor yang mempengaruhi luluhawa Kepentingan luluhawa . Memahami maksud luluhawa. Menghuraikan faktor-faktor yang mempengaruhi luluhawa.a) Apakah yang dimaksudkan dengan plat-plat dunia. b) Jelaskan hipotesis Wegener mengenai hanyutan benua c) Huraikan bukti-bukti hanyutan benua PENILAIAN JAWAPAN ( 5 markah ) ( 10 markah ) ( 10 markah ) (a) Maksud plat ialah kepingan-kepingan kerak bumi yang membentuk kerak bumi benua dan kerak bumi lautan. Menghuraikan kepentingan luluhawa kepada aktiviti manusia. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. berlaku pergerakan akibat kuasa-kuasa tektonik pergerakan dari kutub hasilkan tekanan ke atas benua daya mampatan dan daya tegangan – arus perolakan kuat (5 x 2markah) Bukti.bukti teori hanyutan benua keselanjaran benua geologi batuan fosil batuan Paleomagnet Oseanik ( 5 x 2 markah ) TEMA TAJUK : : Sistem Geomorfologi Luluhawa.

CONTOH SOALAN : ( 5 markah ) ( 10 markah ) a) Nyatakan maksud luluhawa. Latihan. b) Huraikan faktor-faktor yang mempengaruhi luluhawa. Iklim Batuan Topografi Pengangkutan Tumbuh-tumbuhan Masa (5 x 2markah) Pengaruh batuan terhadap aktiviti manusia. suhu. hujan dan lain-lain. ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN (a) Maksud luluhawa kimia ialah proses pemecahan. Penjelasan dan rumusan oleh guru. c) Jelaskan bagaimana kepelbagaian jenis batuan boleh mempengaruhi aktiviti manusia. Pelajar mengumpulkan beberapa jenis batuan. ( 5m ) Faktor yang mempengaruhi proses luluhawa. pereputan dan penyepaian batuan secara insitu yang dipengaruhi oleh agen-agen atmosfera seperti pancaran matahari.AKTIVITI PEMBELAJARAN : Maujud Geografi – lawatan disekitar sekolah dan mengkaji jenis-jenis batuan. Granit untuk kuari/pembinaan/ jalanraya Marmar untuk bangunan / alatan hiasan rumah Batu kapur untuk simen Batu permata untuk perhiasan Batuan laterit untuk pertanian Tanah liat untuk peralatan tembikar (5 x 2markah) . Pelajar menghuraikan perbezaan jenis-jenis batuan tersebut.

CONTOH SOALAN : ( 5 markah ) ( 10 markah ) a) Huraikan jenis-jenis hakisan sungai. b) Huraikan faktor-faktor yang mempengaruhi hakisan sungai. Penerangan dan huraian oleh guru. Menghuraikan sumbangan bentuk mukabumi pemendapan sungai terhadap manusia. Pengangkutan dan pemendapan sungai Tenaga sungai Bentuk mukabumi sungai. ( 5m ) .TEMA TAJUK : : Sistem Geomorfologi Sungai. Aktiviti Kumpulan : Kumpulan 1 : Jenis-jenis hakisan sungai Kumpulan 2 : Faktor yang mempengaruhi hakisan sungai Kumpulan 3 : Bentuk-bentuk muka bumi hakisan sungai. Kumpulan 4 : Bentuk-bentuk muka bumi pemendapan sungai. Menghuraikan faktor-faktor yang mempengaruhi hakisan sungai. Menghuraikan jenis-jenis hakisan sungai. ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN Jenis-jenis hakisan sungai hakisan mendalam hakisan melebar hakisan mengundur (b) Faktor yang mempengaruhi hakisan sungai. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Pengetahuan sedia ada pelajar mengenai sungai. SISIPAN KONSEP : Hakisan. c) Huraikan kepentingan bentuk mukabumi sungai dalam mempengaruhi aktiviti manusia. ISI-ISI UTAMA : Jenis-jenis hakisan Faktor yang mempengaruhi hakisan sungai Kepentingan bentuk-bentuk mukabumi pemendapan sungai. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat.

HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat.pertanian .dataran mendap / tetambak . Pengangkutan dan pemendapan ombak Tenaga ombak Bentuk mukabumi pemendapan ombak.rekreasi . SISIPAN KONSEP : Hakisan.dataran banjir/ delta / dataran mendap . Penerangan dan huraian oleh guru. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Pengetahuan sedia ada pelajar mengenai laut.tasik ladam/ muara sungai – ternakan ikan dalam sangkar / akuakultur . Menghuraikan cara-cara hakisan ombak.beting pasir sungai – perlombongan pasir .air terjun – elektrik hidro / rekreasi . Menghuraikan sumbangan bentuk mukabumi pemendapan ombak terhadap manusia.Isipadu air Kecerunan Halaju sungai Batuan Jumlah beban muatan Halangan (5 x 2markah) (c) Kepentingan bentuk muka bumi sungai .petempatan . ISI-ISI UTAMA : Jenis-jenis hakisan ombak Faktor yang mempengaruhi hakisan ombak Kepentingan bentuk-bentuk mukabumi pemendapan ombak. Aktiviti Kumpulan : .jeram . Menghuraikan faktor-faktor yang mempengaruhi hakisan ombak.sungai – pengangkutan/ perhubungan (5 x 2markah) TEMA TAJUK : : Sistem Geomorfologi Ombak.

eksploitasi hutan bakau . ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN Cara-cara hakisan ombak tindakan hidrol tindakan geselan tindakan lagaan tindakan larutan (b) Faktor yang mempengaruhi hakisan ombak.jumlah dan saiz beban muatan Kedudukan pantai (terdedah / terlindung ) Pengaruh arus Aktiviti manusia (5 x 2markah) (c) Tindakan manusia terhadap bentuk muka bumi pinggir pantai 1.Kumpulan 1 : Cara-cara hakisan ombak Kumpulan 2 : Faktor yang mempengaruhi hakisan ombak Kumpulan 3 : Faktor yang mempengaruhi tenaga ombak Kumpulan 4 : Bentuk-bentuk muka bumi pemendapan ombak Latihan.aktiviti manusia berasaskan air 2.aktiviti perlombongan pasir laut . b) Huraikan faktor-faktor yang mempengaruhi hakisan ombak.membina pemecah ombak di laut ( 5m ) . c) Jelaskan bagaimana manusia mempengaruhi bentuk mukabumi pinggir pantai. menyebabkan pemendapan . CONTOH SOALAN : ( 5 markah ) ( 10 markah ) a) Nyatakan cara-cara hakisan sungai. menyebabkan hakisan bertambah .pembinaan struktur / bangunan dipinggir pantai . Jenis dan kekuatan ombak Kepelbagaian jenis.pupukan/ timbunan pantai dengan pasir .menanam semula pokok bakau .

- struktur binaan pinggir pantai (tembok, gabion, tetrapod, timbunan batu, dan lain-lain) (pilihan 4 + 1 atau 3 + 2 / 5 x 2 markah )

TEMA : Sistem Geomorfologi TAJUK : Teori Hanyutan Benua HASIL PEMBELAJARAN : Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat : 1. Menjelaskan definisi Teori Hanyutan Benua 2. Menjelaskan taburan dan bukti-bukti hanyutan benua 3. Menghuraikan kesan-kesan hanyutan benua terhadap konfigurasi bentuk bumi

SISIPAN KONSEP : 1. Teori Awal 2. Teori Perluasan Dasar Lautan 3. Teori Tektonik Plat ISI-ISI UTAMA : 1. Bukti-bukti Teori Hanyutan Benua: a. Bukti keselenjaran benua b. Bukti geologi c. Bukti iklim purba d. Bukti fosil e. Bukti kemagnetan purba f. Bukti lautan 2. Kesan hanyutan benua terhadap konfigurasi bentuk bumi: a. Pembentukan jurang lautan dan laut b. Pembentukana benua yang menentukan sempadan politik dan geografi c. Taburan tidak sama rata lautan dan daratan d. Kepelbagaian taburan spesies flora dan fauna e. Plat tektonik yang berubah-ubah. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Perbincangan dalam kumpulan. Pembentukan kumpulan antara 4-5 pelajar. Pelajar di beri masa selama 15 minit untuk perbincangan. 15 minit diperuntukan untuk dibentangkan oleh kumpulan yang dipilih secara rawak. Guru membuat rumusan dan tambahan isi yang perlu.

CONTOH SOALAN (RELEVAN) : a) Apakah yang dimaksudkan dengan plat tektonik (5m) b) Huraikan bukti-bukti yang menjadi asas kepada teori hanyutan benua (10m) c) Terangkan kesan hanyutan benua terhadap konfigurasi bentuk bumi (10m) PENILAIAN JAWAPAN : a) Plat tektonik menerangkan tentang lapisan kerak bumi yang boleh dibahagikan kepada kepingankepingan iaitu plat benua dan plat lautan. Plat benua membentuk daratan dan plat lauatan membentuk dasar laut. ( 5 x 1m =5m) b) B1-Bukti keselenjaran benua-daratan berasal daripada blok besar dikenali sebagai pangeagaris pantai dan pentas benua selanjar antara satu sama lain. B2-Bukti geologi-benua Afrika dan benua Amerika Selatan berpecah daripada satu blok. B3-Bukti iklim purba-zon iklim dan ciri pengglasieran adalah serupa bagi benua selatan. B4-Bukti fosil-flora yang serupa pada bahan enapan hampir dengan ais benua selatan. B5-Bukti kemagnetan purba-magnet utara berubah. B6-Bukti lautan-lembangan dan dasar laut adalah lebih muda daripada benua. ( 5 x 2m =10m) C1- Pembentukan jurang lautan dan laut C2- Pembentukan benua-benua yang menentukan sempadan politik dan geografi C3- Taburan tidak sama rata lautan dan daratan C4- Kepelbagaian taburan spesies flora dan fauna C5- Plat tektonik yang berubah-ubah

c)

TAJUK : • • Melukis profil rentas Mentafsir peta, guna tanah pertanian.

HASIL PEMBELAJARAN : Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat : • • • Menyatakan maksud profil rentas. Menulis profil rentas Menjelaskan pengaruh ketinggian terhadap guna tanah pertanian.

SISIPAN KONSEP : • • Profil rentas Guna tanah pertanian.

ISI-ISI UTAMA : • • Konsep profil rentas dan cara melukisnya.. Pelbagai guna tanah pertanian dan kaitannya dengan ketinggian.

AKTIVITI PEMBELAJARAN : Kerja amali

CONTOH SOALAN : Soalan-soalan berikut adalah berdasarkan kepada Peta 1 yang berskala 1 : 50 000. (a) Apakah maksud, ‘ profil rentas ‘ ( 5m ) (b ) Dengan menggunakan skala 1: 10 000, lukiskan profil rentas dari tanda tinggi 525 ke tanda tinggi 475. Labelkan ciri-ciri fizikal dan guna tanah yang terdapat di sepanjang profil rentas tersebut. ( 10m ) (b) Berdasarkan Peta 1, jelaskan bagaimana perbezaan ketinggian bentuk bumi mempengaruhi jenis guna tanah pertanian di kawasan lembangan Sungai Mira. ( 10m )

PENILAIAN JAWAPAN ( a) Profil Rentas ialah gambaran yang dibuat antara dua poin untuk menunjukkan ciri fizikal dan ciri budaya terutama guna tanah yang terdapat di sepanjang keratan itu. ( 5m ) ( b ) Melukis Profil Rentas. ( 10m ) ( Sila lukis, Profil Rentas yang lengkap )

(c)

Pengaruh ketinggian terhadap guna tanah pertanian ialah : • • • Pinggir pantai - penanaman kelapa. Tanah pamah - penanaman padi sawah. Kaki Bukit Beralun – Kelapa sawit dan getah. ( 3m x3 =1 = 10m )

TEMA 3 : SISTEM ATMOSFERA. KERTAS 1 ( ALAM SEKITAR FIZIKAL ) TAJUK : Taburan suhu secara menegak dan mendatar serta faktor yang mempengaruhinya. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat, • • • Menjelaskan konsep ‘taburan suhu secara menegak’ dan ‘taburan suhu secara mendatar’. Menjelaskan konsep pemanasan global,dan sebab-sebab berlaku keadaan sedemikian Menghuraikan faktor-faktor yang mempengaruhi taburan suhu secara mendatar. :

SISIPAN KONSEP • •

Konsep ‘taburan suhu secara menegak’ dan ‘taburan suhu secara mendatar’. Pemanasan global. . ISI-ISI UTAMA : • • • Maksud ‘ taburan suhu secara menegak’ dan taburan suhu secara mendatar’. Maksud ‘pemanasan secara global dan sebab-sebab berlaku. Faktor yang mempengaruhi taburan suhu secara mendatar .

‘taburan suhu secara mendatar’ dan ‘ taburan suhu secara menegak’.Semakin tinggi sesuatu tempat suhu semakin turun. suhu semakin rendah mengikut ketinggian.AKTIVITI PEMBELAJARAN : • • Carta bergambar. Perbezaan suhu yang dilihat mengikut ketinggian. Taburan Suhu Secara Menegak ialah. • Taburan Suhu Secara Mendatar ialah. • Kegiatan pertanian pindah. Pemanasan global dan nyatakan sebab-sebab berlakunya keadaan sedemikian ( 7 markah ) (b ) Apakah maksud. • Pembakaran terbuka. • Suhu semakin meningkat secara menyeluruh di permukaan bumi. CONTOH SOALAN : ( a) Apakah maksud. • Perbezaan suhu yang dilihat secara kedudukan garisan latitud. • Kegiatan pembalakan secara berlebihan. Melukis Peta Minda. ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN ( a ) Maksudnya ialah. ( 2m + 1m X 5 = 7) (b ) Maksudnya ialah. Sebab-sebabnya. semakin jauh dari garisan khatulistiwa suhu semakin kurang arah ke kutub. • Kegiatan pembakaran hutan secara berleluasa. • . • Pengeluaran asap kenderaan dan kilang. ( 8 markah ) c) Huraikan faktor yang mempengaruhi suhu mendatar.

Badan Air. Kesan kejadian jerebu.( mana-mana 4m/ 4m ) ( c) Faktor-faktor yang mempengaruhi ‘taburan suhu secara mendatar’ ialah • • • • • • • kedudukan latitud. : ISI-ISI UTAMA . : SISIPAN KONSEP • • • Konsep jerebu. Sifat kebenuaan. Kecondongan paksi bumi. Aspek. faktor-faktor yang mempengaruhi dan kesankesannya. ( 2m x 5 = 10m ) TEMA 3 : SISTEM ATMOSFERA. . Menghuraikan kesan kejadian jerebu terhadap alam sekitar. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. • • • Menjelaskan konsep jerebu. Litupan Awan. Litupan tumbuhan. Kegiatan manusia. TAJUK : Mikro iklim bandar. Menjelaskan peranan kegiatan manusia yang menyebabkan kejadian jerebu. Fenomena jerebu.

Pembukaan ladang – ladang kelapa sawit. Melukis Peta Minda. Pembakaran terbuka. Perindustrian . CONTOH SOALAN : a) b) c) Apakah yang anda faham tentang konsep jerebu.• • • Maksud jerebu Peranan kegiatan manusia yang menyebabkan kejadian jerebu. Partikal terampai ini terbentuk di dalam keadaan cuaca kering /dan udaranya yang stabil / yang menghasilkan satu lapisan kabus nipis menyelimuti ruang atmosfera di sesuatu kawasan. ( 5m ) Jelaskan peranan kegiatan manusia yang menyebabkan berlakunya kejadian jerebu. Kesan kejadian jerebu terhadap alam sekitar . ( 10 m ) Huraikan kesan kejadian jerebu terhadap alam sekitar. Aktiviti pembinan – debu-debu/habuk-habuk. Partikel terampai di atmosfera / dalam kepekatan yang tinggi/. Pertanian pindah – kaum asli. ( 10 m ) PENILAIAN JAWAPAN a) Apakah yang anda faham tentang konsep jerebu. ( 5 markah ) b) Jelaskan peranan kegiatan manusia yang menyebabkan berlakunya kejadian jerebu. ( 5 x 2m = 10m) . Sistem pengangkutan – asap kenderaan.asap kilang. AKTIVITI PEMBELAJARAN : • • Carta bergambar.

. Sekurang-kurang 1 Faktor fizikal (FF) dan 1 faktor manusia (FM ) Mana-mana 5 x 2 = 10 markah .c) Jelaskan kesan kejadian jerebu terhadap alam sekitar. • Mengira peratus kekerapan angin. Melukis Rajah Tiupan Angin. SISIPAN KONSEP • • • : Peratus kekerapan tiupan angin. Pengaruh tiupan angin terhadap kegiatan manusia. TEMA 3 : TAJUK : • • SISTEM ATMOSFERA Kemahiran amali sistem atmosfera . Kadar sejatan kurang. Kesan Alam Sekitar Manusia Jarak penglihatan terganggu. Kertumbuhan tumbuhan terganggu. • Melukis Rajah Tiupan Angin. Rajah tiupan angin Angin monsun. • Menjelaskan pengaruh tiupan angin monsun terhadap kegiatan manusia. pengangkutan terjejas. asma dan mata merebak. Kesan Alam Sekitar Fizikal Kejadian hujan asid. melukis Rajah Tiupan Angin. : ISI-ISI UTAMA • • Peratus kekerapan tiupan angin. Kegiatan ekonomi terganggu. mengira peratus kekerapan angin. Penyakit berkaiatan pernafasan seperti batuk. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat.

lukis rajah tiupan angin mudah menunjukkan peratus kekerapan tiupan angin kawasan S pada bulan April. (a) Berdasarkan jadual 5.3 % Timur = 6 30 X 100 % • = 20. CONTOH SOALAN : Arah Bilangan Hari Utara 2 Timur Timur Tenggara Selatan Barat laut daya 4 6 3 5 3 Barat 0 Barat laut 2 Tenang 5 Jadual : Kekerapan Arah Angin Kawasan S pada Bulan April. ( 10m ) PENILAIAN JAWAPAN : ( a ) Mengira peratus kekerapan tiupan angin: = Bilangan hari sesuatu arah Bilangan hari dalam 1 bulan Utara dan barat laut = 2 30 X 100 % • X 100 % = 6.7 % Timur laut = 4 30 X 100 % = 13. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Kerja Amali.0 % Tengara dan barat daya = 3 30 • X 100 % . ( 10m ) (C ) Huraikan bagaimana pengaruh angin monsun terhadap kegiatan penduduk di kawasan pantai timur Semenanjung Malaysia.• Pengaruh tiupan angin terhadap kegiatan manusia. ( 5m ) ( b) Dengan menggunakan hasil kiraan pada soalan (a). kira peratus kekerapan peratus angin kawasan S bagi bulan April.

terganggu. . kurang sambutan dan kunjungan. tumbuhan tenggelam. • • Kemahiran amali sistem atmosfera .terjejas. Kegiatan pelancongan – terganggu akibat hujan lebat dan banjir. ISI-ISI UTAMA • : Julat suhu dan cara pengiraan. Graf Garisan. Kegiatan perniagaan . Melukis graf garisan. Perubahan iklim. SISTEM ATMOSFERA HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. ( Sila lukis rajah tiupan angin yang lengkap ) ( 10m ) ( c) Pengaruh tiupan angin monsun terhadap kegiatan manusia ialah : Kegiatan perikanan – terganggu tidak turun ke laut ketika monsun timur laut. : SISIPAN KONSEP • • • Konsep julat suhu. mengira julat suhu.7 % ( b) Melukis Rajah Tiupan Angin. ternakan mati lemas dan hanyut.= 10. melukis graf garisan dan mentafsir.terganggu.0 % Selatan dan Tenang = 5 30 • X 100 % • = 16. ( 2m x 5 = 10m ) TEMA 3 : TAJUK . Menjelaskan kesan peningkatan suhu terhadap alam sekitar fizikal. Kegiatan ternakan . Kegiatan pertanian . • • • Mengira julat suhu tahunan. Perubahan suhu.

( 10 markah ) ( 7 markah ) Jelaskan kesan peningkatan suhu terhadap alam sekitar fizikal . kira Julat Suhu Tahunan Kawasan Y. i .2 • Kesan perubahan iklim ( peningkat suhu ) terhadap alam sekitar. J Bulan F M A M J J O S O N D Suhu Minimum (ºC) Suhu Maksimum (ºC) 24 27 24.5 24 27. CONTOH SOALAN : Jadual: Suhu Maksimum dan Suhu Minimum Kawasan Y bagi Tahun 2001 .3 27 25 28 25.1 28 25. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Kerja Amali.• Melukis graf garisan. . a) Nyatakan maksud Julat Suhu. b) Berdasarkan Jadual di atas.6 29 25 29 26 30 26. ii.4 30 25 29 25.4 28 24 27. c) ( 3 markah ) ( 5 markah) lukis graf yang sesuai untuk menunjukkan Suhu Maksimum dan Suhu Minimum bagi kawasan Y tahun 2001.

• • • • • • Memahami proses-proses kitaran hidrologi Menjelaskan proses menegak dan mendatar dalam kitaran hidrologi Menjelaskan konsep imbangan air positif dan imbangan air negatif Menjelaskan kepentingan sumber air kepada manusia Memahami konsep air tanah dan sistem akuifer serta pergerakan air tanah Menjelaskan gangguan-gangguan manusia terhadap kitar hidrologi SISIPAN KONSEP • • • • Proses menegak dalam kitaran hidrologi Proses mendatar dalam kitaran hidrologi Edaran air tanah Imbangan air . 1m ( 3m ) TEMA 4 : SISTEM HIDROLOGI.Suhu Maksimum – Suhu Minimum.24º C = 3º C (5m ) ( ii ) ( Sila lukis graf garisan yang lengkap ) (c) kenalpasti 3 pengaruh . peningkatan suhu . dll. kemarau. Contoh. pencemaran udara. Bulan Januari : = 27º C .PENILAIAN JAWAPAN (a) (b) Perbezaan nilai suhu maksimum dengan suhu minimum (i) . KERTAS 1 ( GEOGRAFI ALAM SEKITAR FIZIKAL ) HASIL PEMBELAJARAN Setelah mempelajari bab ini pelajar dapat.

huraikan proses-proses yang terlibat dalam kitar hidrologi (10m) c) Huraikan bagaimana aktiviti manusia mempengaruhi kitar hidrologi di kawasan tropika lembap (10m) 2.a) Apakah yang difahami dengan imbangan air (5m) b) Dengan bantuan gambar rajah. (5m) ATAU P = ET + ST + r P ialah kerpasan ET ialah sejat peluhan ST ialah air yang diterima atau hilang daripada lapisan tanah .a) Apakah dimaksudkan ketidakseimbangan air positif b) Jelaskan bagaimana ketidakseimbangan air positif mempengaruhhi aktiviti manusia c) huraikan faktor-faktor yang mempengaruhi imbangan air tanih (5m) (10m) (10m) PENILAIAN JAWAPAN 1 a) Jumlah kerpasan sama banyaknya dengan jumlah air yang mengalami sejatpeluhan dan perubahan air yang disimpan dalam tanih dan air larian permukaan.ISI-ISI UTAMA • • • • • Proses menegak dan mendatar dalam kitar hidrologi Imbangan air Edaran air tanah dan sistem akuifer Kepentingan sumber air kepada manusia Gangguan-gangguan terhadap kitar hidrologi AKTIVITI PEMBELAJARAN • • • Penggunaan ICT Rajah Kitar Hidrologi Pembentangan Dalam Kumpulan CONTOH SOALAN 1.

Proses pemejalwapan 5 isi X 2m + 2m = 12m c) Aktiviti pembalakan/ penyahutan Aktiviti pertanian Aktiviti perindustrian Proses perbandaran / urbanisasi Pembinaan empangan Aktiviti penghutanan semula 5 isi X 2m = 10m 2.Proses kerpasan .Jumlah kerpasan .Ketelapan tanih .Tumbuh-tumbuhan .Kejerapan / keporosan tanih .Kewujudan badan-badan air .salji.Proses sejat peluhan .dan embun yang turun ke permukaan bumi melebihi jumlah sejatan iaitu jumlah wap air yang naik ke atmosfera. (5m) b)Perindustrian Pelancongan dan rekreasi Penternakan Perikanan dan akuakultur Pengangkutan Pertanian Perniagaan Aktiviti harian/ domestik 5 isi X 2m =10m c) – Bentuk muka bumi .Alir lintang udara .Proses sejatan .Proses resapan .Proses pemeluwapan .Aliran air bawah tanah .r ialah air larian permukaan b) – Rajah kitar hidrologi .a) Jumlah kerpasan iaitu hujan.Proses larian air permukaan .

Kesan gangguan Imbangan Air kepada manusia HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. : SISIPAN KONSEP • Konsep imbangan air. Kesan gangguan imbangan air terhadap manusia. Bulan/ Komponen ImbanganAir Kerpasan Sejatpeluhan J 87 12 F 89 13 M 87 29 A 74 63 M 94 102 J 87 139 J 122 160 O 1O2 143 S 56 104 O 56 65 N 76 22 D 89 12 • • Melukis graf garisan. • Gangguan imbangan air..Tindakan manusia 5 isi X 2m = 10m TAJUK : • • Kemahiran amali sistem hidrologi . Melukis graf garisan. Menjelaskan kesan gangguan imbangan air terhadap manusia. melukis graf bar dan mentafsir. ISI-ISI UTAMA : • • • Imbangan air dan cara pengiraan. CONTOH SOALAN : Jadual : Komponen Imbangan Air bagi Stesen Kaji Cuaca Kawasan X . • Mengira lebihan dan kurangan air. mengira lebihan dan kurangan air. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Kerja Amali. • Graf Garisan.

= 89 – 12 = 77 mm. b) Berdasarkan graf yang telah anda dilukis pada (b) . = = 87 . jelaskan bagaimana pola imbangan air yang sedemikian boleh menganggu kegiatan manusia di kawasan tersebut PENILAIAN JAWAPAN (a) Cara Pengiraan : Lebihan Air dan Kurangan Air ( Penerimaan Air ) = Jumlah Kerpasan – Jumlah Sejat peluhan.12 75 mm b) Contoh Bulan Jun.(a) Kira lebihan air dan kurangan air bagi Stesen Kaji Cuaca Kawasan X (b) Dengan menggunakan maklumat kerpasan dan sejatpeluhan . lukis graf yang sesuai menunjukan lebihan air dan kurangan air bagi Stesen Kaji Cuaca Kawasan X. = = 87 – 139 . c) Contoh Bulan Disember.52 mm. a) Contoh Bulan Januari. b) ( Sila lukis graf garisan yang lengkap ) .

Ekosistem akautik ( hutan paya bakau ) Kepentingan hutan paya bakau. . Perindustrian. TEMA 5 : SISTEM EKOLOGI KERTAS 1 ( ALAM SEKITAR FIZIKAL ) TAJUK : • • • Konsep ekosistem dan komponen ekosistem. Antara kegiatan manusia ialah : • • • • Pertanian Pelancongan Perniagaan. SISIPAN KONSEP : Ekosistem Aliran tenaga dalam makanan Hutan bakau ISI-ISI UTAMA : • Interaksi utama antara komponen abiotik dan biotik dalam satu persekitaran. HASIL PEMBELAJARAN : Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat : • • • Menyatakan maksud ekosistem Menyenaraikan komponan asas dalam ekosistem Menjelaskan ekosistem akuatik.c) Kenalpasti bagaimana pola imbangan air yang sedemikian boleh menganggu kegiatan manusia di kawasan X.

air. udang. • • • • • Melindungi pinggir pantai Tempat perlindungan haiwan dan ikan Memerangkap nutrien .tanah. CONTOH SOALAN : 1 (a) Jelaskan maksud ekosistem (5m) (b) Dengan merujuk kepada sebuah ekosistem akuatik beri contoh komponan biotik dan komponan abiotik. ikan. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Penggunaan ICT.kemasinan dan keasidan air. • Komponan abiotik terdiri daripada tenaga suria. • Larutan mineral .• • • Komponan biotik ialah benda-benda hidup seperti tumbuhan-tumbuhan haiwan organisma dan manusia. Pengguna pengeluar dan pengurai Gambarajh ekosistem. ( 10m ) (c ) Huraikan kepentingan ekosistem hutan paya bakau.suhu. zooplanton. (1x5m) (b) Ekosistem akuatik • • Gambarajah Komponan biotik terdiri daripada tumbuhan plakton. ( 10m ) PENILAIAN JAWAPAN: (a) Ekosistem ialah satu interaksi antara benda hidup dan benda bukan hidup dalam satu alam sekitar. ( 1+ 3+3=10) (c) Kepentingan hutan paya bakau.sedimen dan bahan toksid Tempat bekalan makanan Perikanan . bakteria. kulat.

Kepentingan hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia. Jenis ekosistem dan contohnya. HASIL PEMBELAJARAN • • • Menjelaskan maksud ‘ Rantaian Makanan’ dan ‘Siratan Makanan’ Menyatakantan jenis ekosistem dan contohnya. Ekosistem Lautan ISI-ISI UTAMA • Maksud rantaian makanan’ dan‘ siratan makanan ‘ . Menjelaskan kepentingan hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia. Siratan Makanan Ekosistem Daratan. SISIPAN KONSEP • • • • Rantaian Makanan.• • • • Hasil kayu Sumber makanan dan bahan kegunaan domestik serta ubatan Penyelidekan dan pendidikan Penyelidekan ( 2x5=10m ) TEMA 5 TAJUK : • • • : SISTEM EKOLOGI Konsep ‘rantaian makanan’ dan siratan makanan’.

( 2m ) • Contohnya. pengguna primer. pengguna sekunder dan pengguna tertier yang melibatkan pemindahan tenaga untuk menjalankan aktiviti tumbesaran dalam sesuatu ekosistem. Konsep siratan makanan mempunyai hubungan kait dengan rantaian makanan kerana siratan makanan ialah gabungan beberapa rantaian makanan untuk membentuk satu ekosistem yang rencam dan unik. ( 2m ) . .ekosistem lautan. (4m) (c) Huraikan kepentingan ekosistem hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia. .Hutan hujan tropika. • Konsep rantaian makanan dapat dijelaskan sebagai hubungan pemakanan antara pengeluar.• • Jenis ekosistem dan contoh. CONTOH SOALAN : (a) Apakah maksud ‘ rantaian makanan’ dan ‘ siratan makanan’.Hutan pantai. ( 9 m) (b) Nyatakan jenis ekosistem dan berikan contoh setiap jenis tersebut. ( 4m/5m) • (b) Nyatakan jenis ekosistem dan berikan contoh setiap jenis tersebut. ‘ Rantaian Makanan’ dan ‘Siratan Makanan’. Kepentingan hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia AKTIVIYI PEMBELAJARAN : Pembelajaran luar bilik darjah (PLBD). (8 m ) PENILAIAN JAWAPAN : (a) Apakah maksud. . • Jenis ekosistem.ekosistem daratan .

. Pengekalan.Membantu pembentukan kerpasan dengan menjalankan proses sejat peluhan . Sumber perubatan. Sumber bahan mentah kraf tangan. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat • • • Menjelaskan punca-punca pembakaran hutan.Merupakan kawasan tadahan.. .(c) Huraikan kepentingan ekosistem hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia. pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar fizikal. . Pengekalan. Terhadap alam sekitar manusia. • Kepentingan ekosistem hutan : • Terhadap alam sekitar fizikal. .Menghalang berlaku hakisan. • - TEMA 6 : SALING KEBERGANTUNGAN SISTEM. ( KERTAS 1 : GEOGRAFI ALAM SEKITAR FIZIKAL) TAJUK : • • Saling kebergantungan Sistem. : SISIPAN KONSEP • • Kebakaran hutan. Sumber makanan. .Sederhanakan suhu bumi. . Membincangkan bagaimanakah kebakaran hutan boleh menganggu alam sekitar fizikal. Sumber kayu balak.Mencegah berlaku kejadian banjir. Membincangkan langkah-langkah mengatasi kemusnahan hutan. gangguan terhadap sistem atmosfera. pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar.

CONTOH SOALAN : . kemarau. ( 5m ) b) Huraikan kesan kebakaran hutan terhadap alam sekitar fizikal. a) Nyatakan punca pembakaran hutan di Malaysia. pembukaan ladang. . Peningkatan suhu/ matahari terus memancar ke bumi.ISI-ISI UTAMA • • • : Punca-punca kebakaran hutan. Pencairan salji/ kenaikan aras laut. kilat. kecuaian manusia. Bagaimana kebakaran hutan boleh menganggu alam sekitar fizikal. ( 10 m ) PENILAIAN JAWAPAN a) Nyatakan punca pembakaran hutan di Malaysia. Langkah-langkah mengatasi kemusnahan hutan. Memusnah habitat flora dan fauna. ( 5m ) b) Huraikan kesan kebakaran hutan terhadap alam sekitar fizikal . Menganggu keseimbangan kandungan udara. AKTIVITI PEMBELAJARAN : • • Carta Bergambar. Tanih kering/ tandus. pertanian pindah. ( 10m ) c) Beri cadangan anda tentang cara-cara mengatasi kemusnahan hutan. Melukis Peta Minda.

• Memahami bagaimana menulis laporan kajian luar yang mesti disediakan dan seterusnya menggunakan format laporan tersebut untuk menulis jawapan soalan kajian lapangan Geografi Kertas 1 STPM.Akta Perhutanan Negara ( Pindaan 1993 )/ Enakmen Industeri Berasas Kayu ( 1985) Kempen . HASIL PEMBELAJARAN Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat: • Memahami prinsip-prinsip kajian luar seperti menyatakan tajuk dan kawasan kajian secara mikro (kawasan yang kecil). SUBTOPIK DAN HURAIAN SUKATAN PELAJARAN SUBTOPIK HURAIAN 7. Kadar hakisan tanah meningkat/ tiada halangan / tiada cengkaman akar. • Menjelaskan kaedah dan langkah yang patut dibuat untuk melaksanakan kajian luar (sebelum.Media cetak/ media elektoronik Ladang hutan. Kuat kuasa undang-undang. sistem hidrologi dan juga sistem ekologi. mengemukakan objektif kajian luar dan menerangkan kaedah-kaedah yang boleh diguna untuk melakukan kajian luar.Tupan angin kencang /tiada halangan / tekanan udara rendah. (Mana-mana 5 x 3m = 10 markah) TEMA 7: KAJIAN LAPANGAN/KAJIAN LUAR GEOGRAFI KERTAS 1 (Alam Sekitar Fizikal). Rawatan silverkultur. semasa dan selepas di lapangan) • Mengenalpasti aspek-aspek yang boleh dikaji secara kajian luar bagi setiap sistem geomorfologi. ( Mana-mana 5 x 3m = 10 markah) c) Beri cadangan anda tentang cara-cara mengatasi kemusnahan hutan. Tanam semula hutan.1 Prosedur melaksanakan kajian Memahami prinsip dan kaedah melaksanakan kajian . sistem atmosfera. Mewartakan hutan simpan dan taman negara.

iaitu Alam Sekitar Fizikal dan Alam Sekitar Manusia yang boleh dijalankan serentak. kos dan masa aspek keselamatan keluasan kawasan kajian . Kajian luar ini mengandungi dua bahagian. Langkah-langkah menjalankan kajian luar Menentukan tajuk/isu kajian Pemilihan tajuk kajian luar bergantung pada kesesuaiannya dengan tempat yang dipilih seperti yang terkandung dalam sukatan pelajaran.2 Tema dan skop kajian. yang dijalankan atmosfera.sistem hidrologi dan sistem ekologi. menyediakan peralatan dan bahan kajian. Kajian luar merupakan salah satu komponen penting dalam disiplin geografi. menentukan kaedah kajian. sistem atmosfera. 3.1 Prosedur Menjalankan Kajian Luar Alam Sekitar Fizikal. Teori yang dipelajari di dalam bilik darjah dimantapkan lagi melalui kerja praktikal di lapangan yang akan meningkatkan lagi pemahaman pelajar tentang aspek alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia yang saling berkaitan. luar/lapangan . dan sistem ekologi. iaitu sistem geomorfologi. Lokasi kawasan kajian yang dipilih hendaklah dirujuk pada peta kawasan berkenaan dan menepati objektif kajian luar yang didasarkan kepada perkara berikut. Langkah-langkah dalam menjalankan kajian luar akan diperincikan di bawah ini. (a) (b) (c) (d) unsur fizikal dan manusia yang terdapat di kawasan tersebut faktor jarak. pemilihan kawasan. menjalankan kajian di lapangan. sistem atmosfera. 7. 2. Langkah-langkah dalam menjalankan kajian luar ialah menentukan tajuk/isu kajian. 7. sistem hidrologi. Menjelaskan tema dan skop kajian luar/lapangan bagi setiap sistem: sistem geomorfologi. Dokumen ini mengandungi langkah-langkah dalam menjalankan kajian luar. persiapan logistik. Tajuk kajian luar Alam Sekitar Fizikal berdasarkan kepada empat sistem.menentukan masa yang sesuai untuk menjalankan kajian. dan menyediakan laporan. membuat tinjauan. Langkahlangkah yang dicadangkan ini boleh menjadi panduan dan senarai semak kepada guru dan pelajar sebelum menjalankan kajian luar. Pengenalan 1.3 Contoh-Contoh Kajian luar Contoh laporan kajian luar sistem geomorfologi. hidrologi dan ekologi. Pemilihan kawasan 1. memproses dan menganalisis data.luar/lapangan 7.

tasik dan stesen kaji cuaca atau kaji iklim. Keluasan kawasan kajian yang dipilih hendaklah bersifat mikro yang mempunyai kedua-dua unsur alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia. pantai. paya. Sekiranya unsur yang hendak dikaji terdapat di kawasan persekitaran sekolah memadai sekiranya kajian itu dijalankan di kawasan tersebut. kawasan berisiko tinggi dan kawasan larangan. pantai. cerun curam. (d) keluasan kawasan kajian 1. kawasan kajian yang dipilih hendaklah bebas dari sebarang ancaman seperti arus sungai yang deras. haiwan buas. Contohnya. Kawasan yang dipilih seeloknya hendaklah mempunyai beberapa ciri fizikal yang boleh dikaji seperti sungai. Pada amnya pemilihan kawasan kajian mestilah memenuhi syarat berikut (a) (b) Kawasan kajian luar boleh dipilih berdasarkan bentuk muka bumi. Tajuk kajian yang dipilih hendaklah merangkumi tajuk-tajuk yang telah dipelajari di bilik darjah. Kawasan yang hendak dikaji mestilah sesuai dengan tajuk yang dipilih. Peralatan dan kegunaannya . Jarak kawasan kajian yang dipilih sebaik-baiknya tidak melebihi 2 jam perjalanan dengan bas. (b) faktor jarak.(a) merangkumi unsur fizikal dan manusia Kawasan kajian yang dipilih hendaklah merangkumi unsur fizikal dan manusia. kos dan masa hendaklah juga diambil kira dalam menentukan pemilihan kawasan kajian. unsur dan proses fizikal yang berlaku. hutan. Ini bagi membolehkan pelajar menjalankan kajian yang merangkumi kedua-dua aspek fizikal dan manusia serentak. sebuah cerun. pelajar tingkatan enam rendah boleh menjalankan kajian luar tentang geomorfologi dan pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar. bukit. hutan. kos dan masa Faktor jarak. Seboleh mungkin kawasan kajian hendaklah tidak terlalu jauh dari sekolah yang melibatkan perjalanan masa yang lama serta kos pengangkutan yang tinggi. 2. cerun. Kawasan kajian luar hendaklah berskala mikro seperti sebuah lembah sungai. dan stesen kaji cuaca atau kaji iklim. fenomena fizikal. Keselamatan ini meliputi keselamatan dalam perjalanan. (c) aspek keselamatan Dalam menentukan pemilihan kawasan kajian aspek utama yang perlu ditegaskan ialah keselamatan.

Setiap kumpulan diberikan tajuk yang berlainan supaya semua tajuk dapat dikaji secara kajian luar. anemometer. dan barometer – digunakan untuk mengukur unsur cuaca Peta topografi – digunakan untuk menentukan lokasi dan membuat peta lakar sesuatu kawasan kajian Alat tulis – digunakan untuk merekodkan setiap pencerapan atau pengukuran di lapangan Kamera – digunakan untuk merakam gambar sebagai bukti tempat itu dan bahan sokongan kajian. Menghubungi agensi-agensi yang hendak dikunjungi. memilih lokasi kajian dan melakukan tinjauan awal Pemilihan tajuk mengikut kumpulan pelajar. Sumber data sekunder terdiri daripada laporan seperti laporan dari Jabatan Perangkaan Malaysia. alat pelindung Stevenson. Langkah menjalankan kajian luar (a) Sebelum ke lapangan guru membuat persiapan awal seperti: (i) (ii) (iii) (iv) (v) Menentukan sistem atau tema kajian. temu bual dan kaji selidik. dan sekiranya yang diukur ialah profil pantai. . dan agensi awam lain dan swasta. dan mengira kelembapan bandingan Termometer Sixes. pancang jajar ini boleh juga digunakan untuk mengukur ketinggian ombak serta tempohnya Pita ukur – digunakan untuk kerja-kerja pengukuran jarak Kompas prismatik – digunakan untuk menentukan orientasi profil yang diukur Alat GPS (Global Positioning System) –digunakan untuk menentukan letakan. surat kebenaran dari sekolah/Pejabat Pelajaran Daerah (PPD)/Jabatan Pelajaran Negeri (JPN). pengukuran. tolok hujan. Penyediaan pengangkutan dan guru pengiring. dan arah Higrometer putar dan air suling – digunakan untuk merekodkan suhu kering dan suhu basah.Kajian luar bagi bahagian alam sekitar fizikal boleh menggunakan peralatan berikut. (i) (ii) Alat aras Abney atau klinometer Suunto – digunakan untuk merekodkan ketinggian sesuatu poin yang diukur Pancang jajar – digunakan untuk menjajarkan sesuatu pengukur linear semasa mengukur profil. senarai semak. ketinggian. Pengurusan surat menyurat seperti surat kebenaran penjaga. Jabatan Alam Sekitar. (iii) (iv) (v) (vi) (vii) (viii) (ix) (x) Kaedah kajian: Maklumat boleh diperoleh dari dua sumber iaitu sumber sekunder dan sumber primer. Data primer diperoleh di lapangan melalui kaedah pemerhatian. Jabatan Meteorologi. pencerapan.

dan rajah bagi mana item yang relevan dan sesuai. carta. Membincangkan dapatan/hasil kajian – menghubungkaitkan dapatan yang diperoleh dengan teori yang telah dipelajari dalam bilik darjah. graf. tugasan kumpulan.(vi) (vii) Persediaan peralatan dan instrumen yang diperlukan termasuklah borang soal selidik. • Langkah yang telah diambil untuk mengurangkan impak alam sekitar. taklimat kawalan keselamatan dan lain-lain yang bersesuaian. Setiap kumpulan mestilah membentangkan hasil kajian masing-masing. • Faktor yang mempengaruhi proses fizikal dan aktiviti manusia. . Pelajar menjalankan pemerhatian. Merumus dan mempersembahkan hasil kajian. Taklimat kepada pelajar yang meliputi. menganalisis. • Punca yang menyebabkan impak alam sekitar sama ada proses fizikal atau aktiviti manusia atau kedua-duanya. pencerapan. Kajian lapangan dilakukan secara berkumpulan tetapi laporannya mesti disediakan secara individu. aspek kajian. • Kepentingan bentuk muka bumi. Tujuan kajian – penyataan tentang objektif kajian dilakukan berkaitan dengan tajuk kajian yang telah dipilih. Memproses maklumat – mentafsir. jumlah responden yang ingin ditemu bual/soal selidik. • Impak alam sekitar yang dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan kehidupan manusia. dan aktiviti manusia (b) Semasa di lapangan (i) (c) Sekembali dari lapangan (i) (ii) (iii) (iv) (v) Menyusun dapatan (data dan maklumat) yang diperoleh mengikut keutamaan atau mengikut item yang telah dipecahkan dari sesuatu tajuk. (a) (b) Pengenalan – Tajuk kajian iaitu penyataan tentang apa yang dikaji. Penyediaan laporan kajian luar 1. dan membuat hubung kait antara dapatan yang diperoleh. dan pengukuran terhadap perkara berikut: • Ciri alam sekitar fizikal dan ciri alam sekitar manusia yang ada di kawasan kajian. Laporan itu hendaklah mengandungi perkara-perkara yang berikut. Mempersembahkan maklumat dan data dalam bentuk jadual. Oleh itu satu laporan kajian luar yang lengkap perlu dibuat setelah kembali daripada kerja di lapangan. fenomena cuaca.

dan sistem ekologi. graf dan peta. Penutup – rumusan kajian. dan pemerhatian Hasil kajian dan perbincangan – huraian tentang dapatan kajian yang telah dianalisis. 7.2. soalselidik. rajah.. dan impak serta membanding. dan menganalisis unsur cuaca dan menjelaskan faktor yang mempengaruhinya. membezakan dan menilai tentang saling interaksi aspek-aspek fizikal dengan aktiviti manusia atau sebaliknya. pencerapan. sistem atmosfera. merekodkan. temu bual. Data tentang hasil kajian boleh dipersembahkan dalam bentuk jadual. proses.(c) (d) (e) Lokasi kajian – huraian ringkas tentang ciri alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia yang ada di kawasan kajian dijalankan.Kajian perlu ditumpukan kepada aktiviti mencerap.2. sistem hidrologi.1 (a) (i) (ii) (iii) (iv) (v) (b) Kajian luar sistem geomorfologi boleh dilakukan di salah satu kawasan berikut: Lembah sungai Cerun Pinggir pantai Tanah tinggi Tanah pamah Tumpuan kajian bagi setiap sistem geomorfologi yang dipilih adalah: (i) (ii) (iii) (iv) (v) Proses geomorfologi Faktor yang mempengaruhi Kepentingan kepada pembentukan bentuk muka bumi Impak kepada alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia Cadangan mengurangkan impak tersebut 7. Kaedah kajian – huraian tentang cara kajian dilakukan: pengukuran.2 (a) Kajian luar berkaitan sistem atmosfera boleh dilakukan di stesen kaji cuaca atau kaji iklim. (f) 7. Unsur cuaca yang dikaji: (i) (ii) (iii) (iv) (v) Suhu Hujan Angin Kelembapan bandingan Litupan awan . Kajian luar alam sekitar fizikal hendaklah berdasarkan salah satu daripada empat sistem iaitu sistem geomorfologi.2 Skop dan Tajuk Kajian Luar Alam Sekitar Fizikal Tajuk dan Tumpuan Kajian Pemilihan tajuk kajian luar bergantung pada kesesuaiannya dengan tempat yang dipilih dan jumlah masa yang diperuntukkan bagi setiap bahagian dalam sukatan pelajaran. merangkumi punca.

Di dalam sistem geomorfologi. Setiap bentuk yang terdapat adalah merupakan hasil ukiran proses-proses yang bertindak di sesuatu kawasan berkenaan. 2. 7.(vi) 7. .4 (a) Kajian luar berkaitan sistem ekologi boleh dijalankan di salah satu kawasan berikut: (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) Hutan Tasik Sungai Pinggir pantai Paya Belukar (b) Kajian perlu ditumpukan kepada: (i) (ii) (iii) Komponen asas ekosistem Gangguan terhadap keseimbangan ekosistem Pemeliharaan dan pemuliharaan ekosistem Kajian Luar Sistem Geomorfologi 1. penekanan hanya diberikan kepada geomorfologi lembangan saliran dan geomorfologi pinggir pantai. sama ada yang besar. Kesemua bentuk dapat diukur. kemarau.2. dan pencemaran air serta faktor yang mempengaruhinya (untuk kawasan (vi)). Kejayaan pengukiran bentuk-bentuk tersebut adalah bergantung pada beberapa faktor yang mempengaruhinya.3 (a) Tekanan udara Kajian luar berkaitan sistem hidrologi boleh dijalankan di salah satu kawasan berikut: (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) Luar bandar Bandar Perumahan Perindustrian Pertanian Bencana • Banjir • Kemarau • Pencemaran air (b) Kajian perlu ditumpukan kepada: (i) (ii) Aspek permintaan dan bekalan air serta faktor yang mempengaruhinya (untuk kawasan (i) hingga (v)) Kejadian banjir.2.

Hasil kajian itu akan membolehkan pelajar memahami dengan lebih baik tentang proses-proses yang terlibat di dalam pembentukan sesuatu bentuk muka bumi berkenaan. Kompas prismatik (untuk menentukan orientasi profil yang diukur). Kajian di sebuah kawasan yang kecil ini sepatutnya dapat membantu pelajar secara umumnya untuk melihat bagaimana sesuatu bentuk muka bumi serta proses-proses yang bertindak mewujudkannya boleh mempengaruhi manusia. boleh dilakukan sama ada di sebuah kawasan bercerun yang tidak terdapat terlalu banyak tumbuh-tumbuhan atau di sesebuah pantai. 2. dan sekiranya profil pantai yang diukur. sama ada secara langsung ataupun secara tidak langsung. dan seelok-eloknya setelah dibuat tinjauan awal oleh guru untuk menentukan kesesuaian tempat berkenaan untuk digunakan sebagai kawasan kajian luar. sekiranya diperlukan). dan juga faktor-faktor yang mempengaruhi proses dan pembentukan bentuk berkenaan. Adalah dicadangkan supaya lokasi kajian luar dipilih berdasarkan tempat yang paling dekat dengan sekolah. 2. Bagaimanapun. pengangkutan atau pemendapan. Alat-alat dan Kegunaannya 1. kemungkinan proses yang bertindak menghasilkannya. penentuan sesuatu bentuk yang hendak diukur adalah bergantung pada kemampuan peralatan. Pengukuran profil cerun. pancang jajar ini juga boleh digunakan untuk mengukur ketinggian ombak serta tempohnya. . 4. keselamatan dan juga masa yang ada. Pada peta lakar ini juga perlu dimasukkan poin serta garis-garis profil yang bakal diukur. Pita ukur (untuk kerja-kerja pengukuran jarak). Alat tulis (untuk merekodkan setiap pencerapan atau pengukuran di lapangan). Lokasi kawasan kajian luar ini perlu dikenal-pasti terlebih dahulu berdasarkan peta topografi.maupun yang kecil. 3. Aktiviti di Lapangan 1. Membuat peta lakar kawasan yang dikaji. umpamanya hakisan. Pancang jajar (untuk menjajar sesuatu pengukuran linear semasa mengukur profil. ialah sebagai suatu ilustrasi untuk mengenali bentuk muka bumi di lapangan. Lokasi Kajian Luar Pemilihan lokasi kawasan kajian luar ini bergantung pada masa yang terdapat serta kos. 5. Tujuan khusus kajian luar bagi sistem geomorfologi ini ialah untuk mengukur profil cerun. Di dalam peta lakar ini perlu dimasukkan apa sahaja bentuk serta perubahan bentuk muka bumi yang terdapat. Alat aras Abney atau klinometer Suunto (untuk merekodkan tinggi atau rendah sesuatu poin yang diukur). Tujuan 1.

Lantik seorang pelajar untuk mengetuai setiap kumpulan atau boleh juga diminta setiap kumpulan untuk melantik seorang ketua di kalangan mereka. Pastikan setiap pelajar terlibat dalam kerja yang hendak dijalankan 6 Pastikan dua titik/poin permulaan dan terakhir yang hendak diukur di lapangan dan di atas peta lakar. Pengukuran ketinggian bolehlah dilakukan daripada titik atau poin paling tinggi yang hendak diukur kepada titik yang paling rendah. ataupun sebaliknya. 7 Pastikan poin/titik untuk dijadikan stesen pengukuran di lapangan. 6. Setiap perubahan pada cerun profil yang diukur perlu direkodkan melalui pengukuran dan dilabelkan dengan jelas. Dengan menggunakan peta lakar kawasan kajian. 2. umpamanya jenis-jenis batuan serta keadaan keterdedahannya. Jarak antara poin pengukuran . tanih (jenis. 3. 5. Sebaik-baiknya kedua-dua titik yang dipilih adalah saling nampak. dan dua orang mengukur jarak daripada titik pengguna alat kepada titik yang diukur. 4. litupan serta jenis tumbuhan atau rumput. Ukuran diteruskan sehingga habis menggunakan kaedah yang serupa. 3. Gunakan sebanyak mungkin poin pengukuran untuk menggambarkan perubahanperubahan yang terdapat pada cerun rentasan tersebut. Lukiskan keratan rentas yang hendak diukur di atas peta lakar. Agihkan kawasan-kawasan kecil yang hendak dikaji kepada kumpulan-kumpulan kecil yang telah dikenal pasti. pencatat perlu juga merekodkan segala perkara yang kelihatan serta lokasinya yang dapat membantu dalam kerja-kerja analisis.Pastikan jarak/panjang garis profil yang bakal diukur tidak terlalu panjang dan juga tidak terlalu pendek (seelok-eloknya tidak melebihi 40 meter). pastikan lokasi atau di mana mereka berada di atas peta. Mengukur cerun: 1. Pastikan garis profil tersebut terdapat pada suatu garis lurus dan bersudut tepat kepada garis umum kontur. 5. segala rekod pengukuran tersebut bolehlah dicatatkan juga pada suatu profil lakar yang telah dibuat sebelum kerja-kerja pengukuran dimulakan dengan menandakan titik-titik yang diukur. Penentuan poin sampel perlu didasarkan kepada perubahan yang ketara pada sesuatu cerun yang bakal diukur. Semasa melakukan pengukuran profil. Ukur orientasi profil rentas. Untuk mengelakkan melakukan kesilapan. 2. Pengukuran ketinggian ini dilakukan dengan menggunakan sama ada alat ukur aras Abney atau klinometer Suunto dengan seorang memegang pancang jajar pada titik yang diukur. tentukan garis profil yang bakal diukur. 4. keadaan cuaca semasa kajian dijalankan dan sebagainya. Dengan menggunakan pancang jajar. ataupun garis gigi air sekiranya kajian dijalankan di pantai. sementara perlu ada seorang pencatat. struktur serta keterdedahannya). Pastikan rentasan pengikat dalam pengukuran untuk menentukan kontur. Agihkan alat yang diperlukan untuk pengukuran kepada setiap kumpulan.

Di samping itu.1. Contoh catatan pada keratan rentas yang diukur Kajian Luar Sistem Atmosfera 1. ataupun dari atas menuruni cerun. Apabila ini sudah didapati. Catatan yang diperlukan dapat dilakukan pada rajah kasar rentasan yang diukur. iaitu titik H. jarak antara stesen A dan B diukur dengan menggunakan pita ukur. unsur-unsur di dalam sistem atmosfera dapat diukur dan dicerap. Pemegang alat aras Abney berdiri di stesen A yang sebaik-baiknya diketahui ketinggiannya. jarak yang diukur mestilah merupakan jarak yang terdapat pada satu rataan yang selari dengan rataan penglihatan pencerap. Cara pengukuran dan pencerapan yang serupa dilakukan bagi stesenstesen yang berikutnya sehingga kepada stesen penghabisan untuk rentasan tersebut. penetapan lokasi kawasan kajian juga perlu dipilih bersesuaian dengan jnagkan masa dan kos kajian luar yang dilakukan. . 2. Lakukan penjajaran dulu untuk memastikan garis yang diukur itu terdapat lurus. pengukuran dan pencerapan tersebut mungkin tidak dapat dilaksanakan untuk suatu jangka masa yang panjang. Pemegang alat aras menenang tepat kepada tinggi aras matanya pada pancang jajar melalui kanta mata alat sambil memutarkan skru dibahagian tepi alat tersebut bagi mendapatkan buih kecil pengaras spirit supaya berada benar-benar di tengah. dalam keadaan masa yang tidak mengizinkan bagi kajian luar. iaitu rataan mendatar.mestilah tidak terlalu jauh kerana ini akan menghilangkan cici-ciri morfologi penting yang terdapat disepanjang cerun yang diukur. sama ada sudut dongak ataupun sudut tunduk berdasarkan aras 0. Rajah 1. jangan lagi putarkan skru tadi dan bacaan bolehlah dilakukan pada skala vernier untuk mendapatkan bacaan sudut . sementara pembantunya memegang satu pancang jajar di stesen B. Bagaimanapun. 8 Pengukuran boleh dilakukan sama ada dari bawah ke atas cerun. Tetapi. 9 Bagi mengukur garis rentas dari A ke H (Rajah 1. apa yang perlu dilakukan setelah garis AH dilaraskan ialah mengukur secara berperingkat-peringkat. bersetentang dengan dawai rentas halus yang terdapat di dalam tiub alat tersebut.1). Seperti juga dalam sistem geomorfologi. 10 Setelah bacaan sudut diperolehi. Oleh itu pemilihan parameter cuaca yang dapat dicerap dan diperhatikan dalam suatu jangka masa yang singkat perlu dikenalpasti terlebih dahulu.

4. Barometer Lokasi Kajian Luar Kawasan yang hendak digunakan bagi tujuan kajian luar sistem atmosfera ini perlu mempunyai ciri-ciri yang memenuhi keperluan berikut: 1. 5. . Bawah pokok berlainan ketinggian dan berlainan kanopi. Alat tulis. 7. taman rekreasi. termasuk kertas graf. Tolok hujan. 3. 2. Pita ukur. Higrometer putar (dengan air suling). Tempat yang mempunyai permukaan yang berbeza. membanding dan membezakan antara parameter yang dicerap di beberapa lokasi yang ditetapkan. kawasan tepubina. kawasan permukaan berumput.Tujuan Kajian luar ini adalah bertujuan untuk: 1. mencerap pelbagai parameter iklim dan cuaca di beberapa lokasi yang ditentukan mengikut masa. Cup anemometer. 3. melihat pola taburan parameter cuaca yang dicerap mengikut lokasi dan masa. 6. umpamanya kawasan permukaan berturap. 2. Alat aras Abney atau klinometer Suunto. 4. 2. tanah lapang. Alat-alat Yang Diperlukan 1. mengaitkan perkara-perkara yang diukur dan dicerap dengan pengaruhnya terhadap manusia. menilai pengaruh sesuatu lokasi dan faktor-faktor persekitaran yang menyebabkan perbezaan parameter yang dicerap mengikut lokasi terpilih. 5.

. Merekodkan parameter cuaca menggunakan alat yang yang telah ditetapkan. umpamanya suhu basah dan suhu kering dengan menggunakan higrometer putar dan halaju angin menggunakan cup anemometer. Segala perkara lain yang berkaitan dengan tapak kawasan. Perkara ini penting untuk membantu penganalisisan untuk penulisan laporan. tiupan angin dan sebagainya) perlu direkodkan/dicatatkan. Sebarang faktor yang dianggap mempengaruhi parameter cuaca yang dicerap hendaklah dicatatkan. Sudut ketinggian serta jarak daripada titik pengukuran kepada bahagian tengah pangkal pokok akan membolehkan ketinggian pokok serta bahagian bawah kanopi dicari. Kerja-kerja tersebut hendaklah dilakukan untuk setiap titik atau stesen yang telah ditetapkan serta dilakukan mengikut jarak masa yang sesuai. pengaruh kepadatan bangunan. umpamanya pengaruh lalu lintas. 4. tanih atau batuan. Kawasan yang mudah menjalankan pencerapan data cuaca. Aktiviti di Lapangan 1. dengan menolak ketinggian aras mata pengukur sudut. 2. iaitu sekurangkurangnya satu titik di setiap kawasan yang berlainan persekitaran dan pola guna tanahnya. Membuat peta lakar kawasan yang dikaji. 5.3. umpamanya setiap setengah jam atau satu jam sekali. Kedudukan kawasan yang dipilih tidak begitu jauh dari kawasan sekolah. 4. Kelembapan bandingan dapat dikira menggunakan data suhu kering dan suhu basah melalui jadual pertukaran yang dibekalkan bersama higrometer putar. Semasa mencerap parameter cuaca tersebut. 6. 5. ketinggian pokok serta bahagian bawah kanopi perlu diukur dengan menggunakan alat aras Abney atau klinometer Suunto dengan jarak diukur menggunakan pita ukur. 3. Pada peta lakar tersebut perlu dimasukkan lokasi titik-titik bagi pengukuran parameter cuaca. keadaan cuaca semasa (contohnya litupan awan. umpamanya cerun. pengaruh litupan bumi dan badan air. Sekiranya mencerap suhu di kawasan berpokok. keadaan persekitarannya juga perlu dicatatkan bagi membantu dalam penganalisisan dan penyediaan laporan.

4. penawaran dan permintaan air. dan lain-lain. Namun. Kajian Luar Sistem Hidrologi Pengenalan 1. kajian bencana air (banjir. penilaian dan pengukuran sumber-sumber air (sungai. dan dilaporkan dalam kajian luar. 1. dianalisa. membuat perbandingan antara teori-teori hidrologi yang dibelajari di bilik darjah dengan realiti di alam nyata melalui pemerhatian dan kerja praktikal di lapangan. . kajian lapangan hidrologi bukan sahaja berfokus kepada aspek-aspek fizikal hidrologi tetapi juga merangkumi kajian terhadap bagaimana aspek-aspek tersebut saling berkaitan dengan masyarakat manusia. bukan semuanya kerja tersebut harus dilakukan secara menyeluruh. diharapkan bahawa pelajar dapat mengalami secara langsung aspek-aspek hidrologi dan ini akan meningkatkan lagi pemahaman pelajar tentang aspek-aspek tersebut dalm alam sekitar geografi fizikal. pemetaan dan penulisan laporan. diukur. aspek-aspek hidrologi yang lazim dipertimbangkan ialah bekalan air. tasik. Tujuan Objektif kajian luar hidrologi adalah untuk membolehkan pelajar. ditafsir. dinilai. bila perlu. penganalisan. guru. Misalnya. Namun. Kajian luar hidrologi yang berkenaan dengan aspek-aspek hidrologi tersebut lazimnya dijalankan menurut urutan kerja berikut: penilaian. Guru boleh membahagikan kerja tertentu kepada pelajar tertentu supaya setengah pelajar berfokus kepada hanya satu atau dua aspek kerja lapangan. dipeta. kemarau. 2. Penulisan laporan hidrologi juga boleh berfokus kepada satu atau dua aspek kerja lapangan tersebut. Oleh itu berbagai aspek air dan sumber air boleh diperhati. Selain dari tajuk. Melalui kerja lapangan. pengukuran jumlah hujan. hendaklah menjelaskan juga kepada pelajar sebarang teori yang berkaitan dengan tajuk yang dipilih. imbangan air. Kajian luar sistem hidrologi berkait dengan air. air bawah tanah). pengukuran kualiti air. penafsiran. pengukuran.Penentuan lokasi. pencemaran). Hidrologi merupakan salah satu komponen penting dalam geografi fizikal. 3. penggunaan air hujan. telaga. peta kawasan kajian dan peralatan perlu dilakukan dan diselesaikan di bilik darjah atau di makmal terlebih dahulu sebelum guru dan pelajar-pelajar boleh melakukan kajian luar. Tujuan utama dalam kerja lapangan hidrologi ialah bahawa teori-teori hidrologi yang dipelajari di dalam bilik darjah dimantapkan lagi melalui kerja praktikal berkenaan.

Untuk mengesan kerugian serta kemusnahan yang dialami. halaju dan luahan sungai. 3. dan 5. dan memudahkan guru mengawasi dan menjaga keselamatan mereka. Dengan itu. 4. Untuk meninjau dan mengesan intensiti serta kekerapan kejadian banjir dan kemarau di sesuatu kawasan yang dipilih. pekan kecil) Bandar Perumahan . Untuk mengaitkan kejadian-kejadian banjir dan kemarau dengan keadaan curahan hujan serta luahan air sungai berdasarkan maklumat yang diperolehi di lapangan dengan data yang diperolehi daripada jabatan-jabatan kerajaan. Pemilihan kawasan dan lokasi kajian luar hendaklah mengambil kira jarak dari sekolah kerana ini akan melibatkan kos pengangkutan dan masa perjalanan. dan peta) dan menulis laporan. pelajar seharusnya dibahagikan kepada kumpulan-kumpulan kecil untuk memudahkan mereka menjalankan kajian. mendapat kemahiran untuk menganalisis data hidrologi dan maklumat hidrologi yang diperolehi di lapangan. Untuk mengukur jumlah hujan. 8. 2. carta. dan menggambarkannya dalam bentuk jadual khas dan gambar rajah khas dalam bidang hidrologi (graf. kampung baru. pencerapan. Sebaik-baiknya perjalanan pergi dan balik dari lokasi itu tidak memakan masa lebih daripada 2 jam. mendapat pengalaman dan kemahiran untuk mengumpulkan maklumat hidrologi (primer dan sekunder) melalui pengukuran parameter hidrologi di lapangan dan mengutip maklumat hidrologi daripada pelbagai sumber. Kajian luar berkaitan sistem hidrologi boleh dijalankan di salah satu kawasan berikut (walaupun tidak semestinya dihadkan kepada hanya kawasan-kawasan ini sahaja): (i) (ii) (iii) Luar Bandar (kampung. pengukuran. 7. 3. Lokasi Kajian 1.2. soal selidik. pelajar akan mempunyai masa sekurang-kurangnya 6 jam berada di lapangan untuk melakukan kajian luar. Semasa melaksanakan kajian luar. jumlah sejatan. mendapat kemahiran untuk memperoleh data dan maklumat melalui pemerhatian. dan temu bual di lapangan khasnya dalam bidang hidrologi. keratan rentas. 6.

Kajian luar berkaitan sistemi hidrologi boleh dijalankan di dalam salah satu topik berikut (walaupun tidak semestinya dihadkan kepada hanya topik-topik yang disenaraikan di sini sahaja): (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) (viii) (ix) (x) (xi) (xii) Pengukuran ciri-ciri hidrologi sungai Bekalan air Penawaran and permintaan air Penggunaan air hujan dan cara-cara pengutipannya Penggunaan air alternatif termasuk air hujan. penentuan kawasan kajian adalah berdasarkan pengetahuan dan maklumat sedia ada tentang kejadian-kejadian banjir atau kemarau tempat tersebut. krisis air. Kawasan yang dipilih mungkin merupakan kawasan petempatan di luar bandar atau pun kawasan di bandar. air bawah tanah) Pengukuran dan pengujian kualiti air (sungai. tasik. Alat-alat Yang Diperlukan . tasik. air sungai. air kolam dan lain-lain sumber Pengukuran jumlah hujan dan keasidan air hujan Penilaian dan penganalisan hujan berdasarkan data sekunder Penilaian imbangan air Penilaian dan pengukuran sumber-sumber air (sungai. tasik. persediaan menghadapi bencana.(iv) (v) (vi) (vii) (viii) (ix) Sekolah Industri Pertanian Kawasan yang mengalami bencana hidrologi seperti banjir. dan cara-cara mengawal bencana Lain-lain topik hidrologi. paya dan badan-badan air yang lain Mana-mana kawasan lain yang berkait dengan hidrologi atau air 3. Topik dan tema kajian 1. air bawah tanah) Kajian bencana air (banjir. dan lain-lain Sungai. pencemaran) dalam aspek luas kawasan yang diliputi. pencemaran air. Untuk kajian banjir/kemarau. kolam. air telaga. air bawah tanah. telaga. telaga. kemarau. jenis dan jumlah kerugian. penyebab bencana. kemarau.

tetapi jika tiada alat ini. Pengukuran sejatan pula memerlukan dulang sejatan. Pengukuran hujan memerlukan tolok hujan. perigi serta kedalaman aras air.1. dulang sejatan dan sebagainya. 3. Untuk melaksanakan kajian luar banjir/kemarau pula tidak memerlukan alat yang hendak digunakan di lapangan. Untuk mengukur keratan rentas. panjang dan dalam sungai dijalankan. Aktiviti di Lapangan Untuk mengukur hujan dan sejatan. Menghasilkan laporan kajian luar . dan maklumat-maklumat rasmi tentang kejadian banjir atau kemarau di kawasan berkenaan serta data tentang hujan. Membuat pemerhatian dan pencatatan (mengambil nota dan foto) hujan. Lain-lain perkara yang berkaitan dengan persekitaran tempat kajian juga perlu direkodkan bagi membantu penganalisisan dan penulisan laporan. Bagaimanapun. Mendapatkan responden yang hendak disoal-selidik dan menyoal-selidik mereka dalam kajian banjir/kemarau. Untuk memantapkan kajian ini. sejatan atau alam sekitar sungai. halaju arus dan luahan sungai. tolok hujan. terutamanya berkaitan dengan kewujudan sungai. 2. kajian lapangan banjir/kemarau memerlukan peta topografi kawasan kajian. Untuk kajian luar banjir/kemarau. 2. anak-anak sungai dan sistem perparitan. Membuat pemerhatian tentang kawasan sekitar. 1. Ukuran halaju arus sungai pula memerlukan meter arus. Mengukur jumlah hujan atau sejatan. pengaruh hidrologi terhadap manusia seperti kemarau dan banjir dapat dikesan melalui penggunaan soal-selidik terhadap responden yang biasa mengalami masalah tersebut. aktiviti merekodkan jumlah hujan yang turun dan jumlah sejatan dalam sehari dilakukan pada waktu tertentu setiap hari. 4. suatu set soal-selidik yang mudah perlu disediakan terlebih dahulu sebelum kajian luar dijalankan. metod kasar menentukan masa aliran bola ping pong antara dua poin sepanjang sungai boleh dilakukan. 3. Bagaimanapun. Pengukuran keratan rentas sungai memerlukan peralatan ukur rantai dan ukur kompas. halaju arus dan luahan sungai. Mengukur lebar. panjang dan dalam sungai. soal-selidik yang dibentuk sebelum ke lapangan. Mengira luas kawasan keratan rentas. kerja-kerja ukur lebar. Pengukuran aspek-aspek fizikal untuk sistem hidrologi di lapangan sekiranya hendak dilakukan memerlukan penggunaan peralatan ukur rantai dan ukur kompas serta alat-alat yang mahal seperti meter arus untuk mengukur aliran air dalam sungai. data-data fizikal hasil pengukuran serta pencerapan jangka panjang dapat digunakan.

Alat aras Abney atau klinometer Suunto. 2. Pita ukur. Kajian Luar Sistem Ekologi Di dalam sistem ekologi penekanan diberikan kepada mengenal pasti komponen asas ekosistem. 2. Sekitar tasik. memplot saiz sungai.. Mengukur suhu dan kelembapan udara. 3. menjanakan jadual-jadual yang bermakna.Selepas semua ukuran dan cerapan dilakukan di lapangan. Foto-foto dan peta lakar yang diperolehi di lapangan perlu digunakan sebagai bahan dokumentasi dalam laporan. Mengenal pasti gangguan terhadap ekosistem. Termometer Higrometer putar Lokasi Kajian Luar 1. data yang diperolehi perlu diproses untuk digunakan sebagai asas menulis laporan. Tujuan Tujuan kajian luar sistem ekologi ialah untuk mengenal pasti/mengukur: 1. taburan. 5. gangguan terhadap ekosistem daratan dan air. Mengukur jarak dengan menggunakan pita ukur. 4. Alat-alat Yang Diperlukan untuk melakukan pengukuran: 1. . Menentukan komponen biotik dan abiotik dalam sesebuah ekosistem. 2. Mengenal pasti fungsi setiap spesies terhadap ekosistem berkenaan. langkah-langkah pemeliharaan dan pemuliharaan ekosistem daratan dan air. 6. kolam dan paya. 3. Di pinggir hutan lipor. 3. dan akhirnya menulis laporan yang menyeluruh mengikut format yang ditetapkan hendaklah ditulis oleh setiap pelajar. Data digunakan untuk memplot gambarajah. 3. komponen biotik dan abiotik dalam ekosistem daratan dan air. 4. kepadatan flora dan fauna. Aktiviti di Lapangan 1. Di pinggir pantai yang mempunyai hutan. Mengenal pasti jenis spesies. 2. memplot graf. gangguan terhadap ekosistem dan langkah pemeliharaan dan pemuliharaannya.

. Ketiga-tiga kawasan pantai ini terletak bersebelahan antara satu sama lain. Tiga lokasi pantai di sekitar Pulau Pangkor telah dipilih untuk dikaji iaitu Pantai Teluk Nipah.3 Contoh Contoh Kajian Luar Yang Dijalankan. Pengukuran. Contoh : Mengkaji Kecerunan dan Bentuk Bumi di Zon Pinggir Pantai. Menjelaskan kepentingan bentuk muka bumi kepada aktiviti ekonomi penduduk setempat.7. Kajian Luar Sistem Geomorfologi. Perak. Perak. Pantai Teluk Dalam dan Pantai Sungai Pinang Kecil. Mengenalpasti bentuk muka bumi/rupamuka fizikal yang terdapat di kawasan kajian. Menghuraikan proses pembentukan bentuk muka bumi tersebut. Kaedah Kajian Kajian luar ini dilaksanakan melalui tiga kaedah berikut: 1. Tajuk Kajian Mengkaji Kecerunan dan Bentuk Bumi di Zon Pinggir Pantai di Pulau Pangkor. Mengukur kecerunan pantai di beberapa stesyen dan melukis profil rentas zon pinggir pantai berkenaan. Objektif Kajian: Secara khusus kajian ini bertujuan untuk: • • • • Mengukur kecerunan pantai di stesyen/poin-poin tertentu. daerah Manjong. Kawasan Kajian Kajian luar ini dilakukan di Pulau Pangkor.

staf ukur aras atau staf bersenggat dalam unit meter. Gambar: Peralatan yang digunakan dalam pengukuran cerun pantai. (Sila lihat gambar peralatan di bawah) Selain itu kamera digital. Setelah poin yang hendak diukur ditetapkan. pancang jajar yang digunakan untuk mengukur cerun pantai. Temubual dan kaji selidik terhadap pengusaha pelancongan dan para pelancong. Peralatan yang digunakan: Antara peralatan yang digunakan ialah: 1. Alat aras automatik yang mempunyai tripod.2. Pemerhatian dan pencerapan di lapangan dijalankan bagi mengenalpasti bentuk muka bumi yang tedapat. maka alat aras automatik di . pita ukur. Kaedah Mengukur Kecerunan Pantai: Langkah 1: Menentukan poin yang hendak diukur dan melakukan kerja pengarasan. kalkulator. 3. alat tulis dan buku catatan. Pemerhatian dan pencerapan.

Langkah 2: Menggunakan staf ukur aras. (Lihat gambar di sebelah) . Iaitu: a) b) Memastikan tiub buih pada alat aras automatik berada pada sudut tepat. Setelah alat ini diaraskan maka ia boleh digunakan untuk mendapatkan bacaan ketinggian sesuatu tempat pada satu rataan mendatar dari mana-mana sudut atau arah. (Lihat Gambar di sebelah) Gambar: Kerja pengarasan dengan menggunakan aras aras automatik. Terdapat dua langkah pengarasan yang penting yang perlu dibuat untuk mendapatkan bacaan yang tepat. Sila catatkan bacaan ketinggian yang selari dengan garis kolimatan dalam unit meter. Memastikan garis kolimatan (garis penglihatan mendatar) dapat dilihat dengan jelas dengan cara membetulkan fokus pada alat aras automatik.pasang di atas tripod untuk melakukan kerja-kerja pengarasan. Letakkan staf ukur aras ke bahagian cerun yang hendak diukur dan dapatkan bacaan ketinggian cerun tersebut melalui teropong alat aras automatik.

Mengukur jarak dengan menggunakan pita ukur antara pusat tripod dengan staf ukur aras melalui pancang jajar yang telah diselaraskan. Kerja-kerja mengukur jarak memerlukan dua langkah berikut.Gambar: Mengukur ketinggian dengan menggunakan staf ukur aras. a) b) Menyelaraskan pancang jajar pada setiap 20 meter antara tripod dengan staf ukur aras. Jarak sebenar diukur antara pusat tripod dengan staf ukur aras. (Sila lihat gambar di sebelah) . Sila catatkan jarak dalam unit meter. Langkah 3: Mengukur jarak sebenar di atas permukaan bumi.

Pantai berpasir. Beting pasir muka teluk. Nilai kecerunan yang dikira boleh diberikan dalam bentuk sudut. Teluk dan tanjung. Terdapat dua kawasan teluk yang dikaji yang terletak bersebelahan antara satu sama lain iaitu Teluk Nipah dan Teluk Dalam. peratus dan nisbah. . Ke dua-dua bentuk bumi ini terhasil akibat proses hakisan ombak ke atas geologi yang berlainan yang berkedudukan selang-seli antara keras dengan lembut. Terdapat tiga bentuk bumi/rupamuka fizikal yang ada di kawasan kajian iaitu.Gambar: Mengukur jarak dan kerja penyelarasan pancang jajar. 1. i) ii) iii) i) Teluk dan tanjung. Dapatan kajian: a) Rupamuka fizikal yang terdapat di kawasan kajian dan menjelaskan proses pembentukannya. Langkah 4: Mengira kecerunan dengan menggunakan salah satu hukum trigonometri.

Keadaan pantainya yang berteluk. hidraulik dan larutan adalah lebih tinggi ke atas batuan lembut (batu pasir) yang menyebabkan terbentuknya teluk manakala kadar hakisan ombak kurang berkesan ke atas batuan keras (batu granit) yang menyebabkan batuan tersebut berdiri sebagai bonjolan batuan keras menganjur ke laut yang dinamakan sebagai tanjung. Kewujudan pantai berpasir dikaitkan dengan proses pemendapan ombak yang berlaku semasa damparan dan lurutan. Antaranya ialah: i) Kegiatan pelancongan. Sebenarnya di kawasan yang berteluk wujudnya pantai berpasir. ii) Pantai berpasir. Semasa damparan tenaga ombak lebih kuat untuk menyerakkan bahan-bahan yang dibawanya seperti bijian pasir dan kulit-kulit kerang ke pantai berbanding dengan tenaga ombak semasa lurutan. kesannya tenaga ombak semakin berkurangan apabila melepasi pulau tersebut lalu memendapkan sebahagian bahan muatannnya sebelum tiba ke pantai. iii) Beting pasir. lagaan. Kadar hakisan ombak samada secara geselan. Dengan itu saiz pantai menjadi semakin lebar. Lama kelamaan timbunan pasir menjadi semakin besar sehingga menjadi beting-beting pasir yang jelas kelihatan ketika air surut. Timbunan pasir ini dinamakan sebagai beting muka teluk. 2. b) Kepentingan rupamuka fizikal kepada kegiatan ekonomi penduduk sekitarnya: Terdapat beberapa jenis kegiatan ekonomi penduduk setempat yang amat berkait rapat dengan bentuk bumi fizikal yang terdapat di sekitar kawasan kajian. bertanjung. Lihat rajah di sebelah. Pulau ini menghalang tiupan angin kencang dari laut. Berhadapan dengan muka teluk terdapat timbunan-timbunan pasir yang jelas kelihatan ketika air surut. 1.2. Berdasarkan kepada jenis ombak limpah yang tiba di pantai Teluk Nipah maka tidak hairanlah lebih banyak bahan yang dimendapkan untuk menghasilkan pantai yang mempunyai kelebaran antara 25 hingga 30 meter dan berkecerunan sederhana curam. 1. pasir pantai yang bersih serta laut yang jernih menjadi aset utama untuk industri pelancongan tumbuh dengan pesat di kawasan ini. 2. Bahan-bahan yang dimendapkan oleh ombak di muka teluk ini pula menjadi penghalang kepada lurutan ombak dan pada masa yang sama bahan-bahan yang dibawa oleh lurutan ombak turut dimendapkan di atas timbunan pasir tadi. 1. Kewujudannya dikaitkan dengan proses pemendapan oleh ombak. Di hadapan pantai Teluk nipah terdapat dua buah pulau kecil. Misalnya di pantai Teluk Nipah tumbuh pelbagai jenis chalet dan resort .

Contoh :kajian luar mengukur lebar.untuk kemudahan pelancong seperti Mizan Resort. Cerun pantai yang curam dan keadaan pantai yang dalam menyebabkan tidak sesuai untuk aktiviti pelancongan. jet ski. Kawasan sungai yang dikaji itu juga bersih (tidak tercemar). mengering dan membungkus hasil-hasil laut di samping ia mempunyai darjah ketersampaian yang tinggi. halaju arus dan luahan sungai (a) Mengukur Lebar. justeru itu ia diguna sebagai pelabuhan perikanan dengan dibina jeti pendaratan ikan serta kawasan membina dan membaiki bot-bot nelayan. Keadaan pantainya yang berteluk dan terlindung daripada tiupan angin kencang membolehkan pelabuhan perikanan di bina. ii) Kegiatan perikanan. Ini kerana di kawasan ini mudah untuk didirikan bangunan untuk dijadikan tempat memproses. adalah amat mustahak untuk guru berkenaan menjalankan tinjauan awal sebelum menetapkan tapak kajian. Keadaan ini jelas kelihatan di pantai Teluk Dalam. 2. Selain daripada tempat penginapan resort-resort ini juga menyediakan pelbagai aktiviti yang berasaskan pelancongan pantai seperti berkayak. gerai cenderamata serta perkhidmatan pengangkutan van. Jelas kelihatan bot-bot nelayan dilabuhkan di jeti Teluk Dalam ini. Guru harus memilih sungai yang cetek untuk tujuan keselamatan. Oleh itu. sotong. Dalam dan Luas Kawasan Keratan Rentas Sungai 1. Sebagai contoh di kawasan pantai Sungai Pinang Kecil. skuba dan lain-lain lagi. Lebar sungai dapat diukur dengan menggunakan pita linen sahaja. Disamping itu wujudnya kegiatan perniagaan yang berantaian dengan aktiviti pelancongan seperti gerai-gerai makanan laut (sea food). Kegiatan perikanan di Pulau Pangkor adalah tertumpu kepada perairan selat Melaka. snorkling. Di kawasan pantai yang lebih rata dan landai banyak didirikan pusat memproses hasil laut sebagai industri hiliran kepada kegiatan perikanan. udang yang dikeringkan untuk dijual dan dipasarkan ke seluruh Malaysia. iii) Aktiviti Industri Kecil dan Sederhana (IKS). luas kawasan keratan rentas. R&R Resort serta Teluk Nipah Resort. Sememangnya Pulau Pangkor amat terkenal dengan industri hasil laut ini seperti ikan. luncur air. Sebaiknya bahagian sungai yang dipilih mempunyai kedalaman tidak melebihi dua kaki. dalam. Kajian Luar Sistem Hidrologi. .

Dalam pasaran terdapat berbagai jenis meter arus. D. Namun demikian. E dan F. C. 4. dalam dan keratan rentas sungai. pengiraan luas kawasan adalah berdasarkan bentuk poligon yang menggunakan formula berikut: Luas Kawasan Keratan Rentas = A + B + C + D + E + F = Z meter persegi (m2) (b) Mengukur Halaju Sungai (Arus Sungai) 1. luas kawasan keratan rentas adalah gabungan semua luas kawasan A. luas kawasan B. Rajah 1 menggambarkan kerja-kerja ukur lebar. Ukuran laju arus lazim dilakukan dengan meter arus. Lebar sungai dapat diukur dengan pita ukur atau rantai (satu ukuran adalah diperlukan). Berdasarkan rajah 1. Meter arus lazim memberikan bacaan dalam meter/saat. Justeru itu. dalam (LM) dan keratan rentas sungai (Keluasan A+B+C+D+E+F).2. Kedalaman sungai dapat diukur dengan pancang jajar dan beberapa ukuran sepanjang lebar sungai perlu dilakukan. B. D dan E pula menyerupai segi empat. Luas kawasan A dan F merupakan segitiga. Berdasarkan keratan rentas. Purata kedalaman dapat diperolehi dengan mempuratakan kesemua kedalaman tersebut. C. maka luas kawasan keratan rentas dapat dikira jika setiap empat segi dicantumkan seperti rajah 1 di bawah. ukuran lebar dan kesemua ukuran kedalaman adalah diperlukan semasa memplot keratan rentas alur sungai tersebut. Pancang jajar L M Q P X M M Q P X Pita ukur X A Y B C D E F Rajah 1 : Metod pengukuran lebar (XY). 3. .

Contoh meter arus adalah seperti gambar di bawah: Gambar: Meter arus berbentuk tropedo yang sering diguna untuk mengukur halaju arus sungai.Namun begitu harga meter arus ini amat mahal. tiga ukuran perlu dibuat (iaitu di tebing kiri. Jika PQ = 10 meter dan masa aliran bola ping pong dari P ke Q ialah 100 saat. di tengah sungai dan di tebing kanan). 3. Halaju arus sungai adalah berbeza antara tebing ke tebing sungai yang bertentangan. iaitu menggunakan kelajuan sebiji bola ping pong yang mengalir di dalam sungai pada jarak tertentu. 2. Kemudian. maka halaju arus aliran sungai ialah kira-kira 0. Oleh itu. 2. Mula-mula ukur jarak sepanjang sungai antara P (Titik permulaan letak bola ping pong) dan Q (Titik hujung aliran bola ping pong). (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) Tatacara mengukur halaju arus dengan bola ping pong adalah seperti berikut: Tentukan dua titik di sepanjang sungai yang berjarak 10 meter Sediakan jam tangan Seorang berada di tempat P dan melepaskan bola Seorang melihat jam untuk menentukan masa aliran bola dari P ke Q Seorang berada di tempat Q untuk menangkap bola dan memberi isyarat berhenti (untuk penjaga jam) Kirakan halaju arus dengan formula berikut: . pengukuran laju arus masih boleh dilakukan dengan kos yang minima. Jika sekolah tidak mempunyai meter arus.1 meter/saat. tiga bacaan halaju itu dipuratakan.

. Pembinaan empangan atau loji pengambilan air juga bergantung kepada luahan sungai. (c) Mengukur Luahan Sungai 1. Jumlah luahan untuk menentukan pembinaan empangan adalah berbeza-beza menurut saiz empangan atau loji yang hendak dibina. Ukuran luahan adalah penting untuk menentukan isipadu air yang sedia ada di dalam sebatang sungai pada musim-musim yang berbeza. Sebelum luahan dapat ditentukan. Luahan ditakrifkan sebagai jumlah isipadu air yang mengalir melintasi satu titik rentas sebatang sungai pada satu unit masa tertentu.Jarak PQ (meter) Halaju arus = _____________________ Masa (saat) Jika masa yang dicatat ialah 5 saat. 2. Justeru itu. tatacara kerja yang menjadi pra-syarat ialah pengukuran halaju arus dan keluasan keratan rentas sungai di tempat di mana luahan hendak ditentukan. Ukuran luahan lazim digunakan untuk perancangan sumber air. 3. nilai-nilai halaju arus dan keluasan keratan rentas mesti diperolehi sebelum dapat menentukan luahan. maka halaju arus = 10 meter dibahagikan dengan 5 = 2 meter/saat. Luahan sungai boleh dikira dengan menggunakan formula berikut: Luahan (m3/saat) = Halaju Arus (meter/saat) x Keratan Rentas Sungai (m2). Ukuran luahan adalah lazimnya dalam Meter Padu Sesaat (m3/saat) atau CUMEC. Ini bermakna bagi setiap dua saat halaju arus sungai tersebut sebanyak 2 meter. sumber air adalah tidak mencukupi dan hal ini akan mengagalkan pembinaan empangan atau loji air tersebut. Jika luahan adalah terlalu kecil.

(a) (i) Apakah yang difahamkan dengan profil rentas sungai? (ii) Huraikan bagaimana profil rentas sungai dapat diukur? (b) (i) Apakah yang difahamkan dengan profil panjang sungai? (ii) Huraikan bagaimana halaju arus sungai dapat diukur. a) b) Namakan kawasan cerun yang anda pilih itu. Terangkan bagaimana anda mengukur kecerunan sesuatu tempat. (c) Huraikan faktor yang mempengaruhi halaju sungai tersebut. [9] Soalan 2: Berdasarkan kajian luar yang anda telah jalankan di sebatang sungai.Soalan Praktikal: Soalan 1: Berdasarkan satu kajian luar yang telah anda lakukan di mana-mana sebuah kawasan cerun. (d) Jelaskan kesan proses sungai terhadap aktiviti manusia di kawasan tersebut. [3] [3] [3] [3] [5] [8] . [9] d) Huraikan langkah-langkah yang boleh diambil untuk menstabilkan sesebuah cerun. [1] [6] c) Tunjukkan bagaimana aktiviti-aktiviti manusia boleh menyebabkan sesebuah cerun menjadi tidak stabil.

SISIPAN KONSEP Taburan penduduk bermaksud kedudukan penduduk secara rawak yang diukur dlam sesuatu daerah. Menghuraikan kesan ketidakseimbangan taburan penduduk terhadap sumber alam. Taburan Penduduk Dunia – Faktor-faktor yang mempengaruhinya.TEMA 1: PENDUDUK TOPIK Taburan Penduduk SUB TOPIK 1. Kajian kes: Taburan Penduduk di rantau Asia Tenggara. Membandingkan faktor-faktor yang mempengaruhi taburan penduduk antara negara maju dengan negara sedang membangun berdasarkan kajian kes yang dibincangkan. negeri atau negara di dunia. . HASIL PEMBELAJARAN Setelah selesai mengikuti pelajaran ini pelajar seharusnya dapat: • • • • Memahami konsep taburan penduduk mengikut kepadatan. Kajian kes: Taburan penduduk di negara sedang membangun :Malaysia. Lawrence. Menjelaskan mengapa taburan penduduk dunia dan taburan penduduk di rantau Asia Tenggara tidak sekata. MASA 2 Masa (90 minit) Peta Konsep: • • • • • Konsep taburan penduduk mengikut kepadatan. Kajian kes: Taburan penduduk di sebuah negara maju: Kanada – di Lembangan St.1 Taburan Penduduk: Faktor yang mempengaruhi ketidakseimbangan taburan penduduk dan kesan-kesannya.

kawasan dll. mengikut ketinggian dan juga mengikut kawasan. mengikut garis lintang. C. luarbandar dengan Bandar. Taburan penduduk dunia mengikut ketinggian tempat. sederhana dan jarang. Sukatan taburan. Berbincang dan menerima pendapat idea-idea pelajar dan mencatatkan isi-isi penting di papan putih. Taburan penduduk dunia mengikut garis lintang Taburan penduduk mengikut Kebenuaan dan Kepulauan. ekonomi dan sosial. E. ketidakseimbangan ekonomi antara kaum. . Bertanya tentang pengertian taburan penduduk yang pelajar tahu 2. B. Konsep Taburan dan Kepadatan Penduduk. F. Konsep taburan penduduk mengikut kepadatan yang menghasilkan taburan penduduk yang padat. Taburan Penduduk Dunia. ketidakseimbangan kawasan contoh pantai barat dan pantai timur. Menerangkan pengertian sebenar taburan penduduk dengan memberikan contohcontoh yang senang difahami pelajar 4. • Faktor-faktor yang mempengaruhi taburan penduduk di Asia Tenggara khususnya di Malaysia. Taburan penduduk dunia mengikut benua. Pelajar diminta berada dalam kumpulan serta berbincang tentang sebab-sebab berlakunya ketidakseimbangan penduduk di Malaysia. Daerah serta tempat tinggal mereka. G. D.Ketidakseimbangan pula dapat menjelaskan keadaan yang berlaku akibat taburan yang tidak sekata. dan kepulauan. Contoh ketidakseimbangan kawasan. • Kesan ketidakseragaman taburan penduduk terhadap sumber alam dan sosio – ekonomi sesebuah kawasan. berbeza antara pelbagai aspek terdapat tiga jenis ketidak seimbangan yang menjadi kajian ahli-ahli geografi iaitu ketidakseimbangan jumlah penduduk dari segi sempadan politik. Taburan Penduduk Dunia Mengikut Kepadatan. 3. Taburan penduduk dunia mengikut kawasan • Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Guru 1. • Faktor-faktor yang mempengaruhi taburan penduduk di negara maju. Negeri. ISI-ISI UTAMA Ringkasan Pembelajaran. A. • Faktor-faktor yang mempengaruhi taburan penduduk dunia yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. • Ketidakseragaman taburan penduduk dunia mengikut benua.

a) Nilaikan sejauhmanakah faktor migrasi telah menyebabkan perbezaan taburan kepadatan penduduk di dalam negara -negara yang telah anda kaji itu. 3. . 5. 6. 4. Mencatatkan pengertian taburan sebenar serta membuat perbandingan nyata. Menjawab secara lisan tentang pengertian taburan penduduk dengan memberikan beberapa contoh yang releven. Mencatatkan nota ringkas mengenai isi-isi penting hasil dari perbincangan dengan guru. [9 Markah] Cadangkan langkah-langkah jangka panjang yang boleh diambil untuk menyeimbangkan taburan penduduk di Malaysia. Persembahan oleh ketua kumpulan tentang faktor-faktor yang mempengaruhi ketidakseimbangan penduduk di kawasan yang mereka kaji. (pengetahuan sedia ada) 2. Meminta pelajar menyenaraikan kesan-kesan ketidakseimbangan penduduk keatas sumber (negatif dan positif) Pelajar 1.. Memberikan pendapat berdasarkan KBKK dengan bimbingan guru. Soalan Latihan Soalan 1: Berdasarkan kepada negara-negara di rantau Asia Tenggara yang telah anda kaji secara khusus. [15 Markah] b) Huraikan langkah-langkah yang telah dan boleh diambil bagi menyeimbangkan taburan penduduk di negara-negara berkenaan. [6 Markah] c) . Perbincangan kumpulan mengikut tajuk yang guru beri. [10 Markah] Soalan 2: a) b) Mengapakah taburan penduduk di Malaysia tidak seimbang? [10 Markah] Jelaskan kesan-kesan akibat ketidakseimbangan taburan penduduk di Malaysia terhadap sumber-sumber alamnya.5.

huraikan bagaimana faktor governan boleh mempengaruhi taburan penduduk di sesebuah negara.Kepadatan kawasan yang pelajar kaji contoh di Malaysia Pantai barat dan pantai timur. [ 10 Markah] Berdasarkan contoh-contoh tertentu. [10 Markah] bagaimana kepadatan penduduk sesebuah Soalan 4: a) Berdasarkan kepada sebuah negara Asia Pasifik yang telah anda kaji secara khusus. Soalan 1b.a Calon diminta memilih nama negara (1m) Migrasi ke kawasan Bandar-bandar akibat mencari peluang pekerjaan berlaku kepadatan di Bandar utama contoh adalah mengikut nama negara .kesihatan.Pembukaan Bandar baru .Pembukaan kawasan pertanian di kawasan luar Bandar.Peluang perniagaan IKS .Langkah-langkah . [5 Markah] Jelaskan pengaruh faktor-faktor fizikal terhadap taburan penduduk di Asia Pasifik.Sumber semulajadi contoh sumber mineral. Soalan 2a.Migrasi ke kawasan felda atau petempatan baru berikan nama lokasi .Kemudahan infrastruktur . i) Nyatakan corak taburan penduduk di negara berkenaan.Kemudahan sosial contoh pusat pengajian tinggi. perikanan dll . [5 Markah] ii) Huraikan faktor-faktor yang menyebabkan taburan penduduk di dalam Negara berkenaan tidak sekata.Menyamakan pembangunan antara kawasan contoh pembukaan kawasan baru . hiburan dll - .Penduduk Malaysia tidak seimbang kerana . [10 Markah] b) Mengapakah taburan penduduk dunia tidak seimbang? [10 Markah] PENILAIAN JAWAPAN Soalan 1.Kawasan ekonomi contoh industri-peluang pekerjaan .Soalan 3: a) b) c) Tunjukkan negara dihitung.Migrasi-pendidikan berikan contoh pusat pengajian tinggi .Keadaan bentuk muka bumi .

2 1 209.8 1 919.3 2 909.2 5592.5 33.2 .5 159.4 15.Soalan 2b - Dasar kerajaan yang membanggunkan kawasan Bandar dan desa.4 120.9 1 213. Negeri Johor Kedah Kelantan Melaka Negeri Sembilan Pahang Perak Perlis Pulau Pinang Sabah Serawak Selangor Terengganu WP Kuala Lumpur WP Labuan Penduduk (' 000) 2 496.7 73.5 797.7 948.Kawasan ekonomi contoh industri-peluang pekerjaan .Pembukaan Bandar baru .9 67.9 1 411.9 2 456. Jawapan: Lihat penghitungan kepadatan penduduk di dalam jadual di bawah.2 746.1 576.2 349.Peluang perniagaan IKS .8 99. Pengangkutan terawal dan kepesatan pengangkutan lebuhraya Bandar-bandar utama dan pusat pentadbiran Menyamakan pembangunan antara kawasan contoh pembukaan kawasan baru contoh penzonan industri .2 1173.9 2 083. Soalan 3a –Cara menghitung kepadatan penduduk a) Hitung kepadatan penduduk negeri-negeri di Malaysia pada tahun 1996.4 1 358. Formula Kepadatan: Jumlah Penduduk ÷ Luas Kawasan Jadual : Kepadatan penduduk negeri-negeri di Malaysia pada tahun 1996.9 Keluasan (KM²) 18 986 9 426 14 983 1 650 6 643 35 965 21 005 795 1 031 73 620 124 449 7 956 12 955 243 91 Kepadatan (Orang / KM²) 131.1 33.7 94.4 365.Pembukaan kawasan pertanian di kawasan luar Bandar.2 1 505. Faktor sejarah penjajahan barat.3 213.Kemudahan infrastruktur .2 268.

air dan darat .3b.Faktor dasar kerajaan yg mempengaruhi taburan Kemudahan sosial contoh pusat pengajian tinggi.Suhu meningkat.Pengaruh Fizikal keatas penduduk asia fasifik – Beri nama Negara yang dipilih KAWASAN PADAT .Pencemaran udara.Sama jawapan soalan 1 .Habitat terjejas .kesihatan. pengondolan. pulau haba Bandar . Pengangkutan terawal dan kepesatan pengangkutan lebuhraya Kawasan FELDA.Pembaziran sumber 3c.Sumber terjejas dan kekurang KAWASAN KURANG . landskap . dll Bandar-bandar utama dan pusat pentadbiran contoh putrajaya 4a.Kemusnahan hutan .Kepupusan flora dan fauna . hiburan dll Dasar kerajaan yang membanggunkan kawasan Bandar dan desa.Hakisan.

.

perlahan. Proses dan Faktor yang mempengaruhinya MASA 2 masa (90minit) HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir pembelajaran Pelajar akan dapat 1. Menjelaskan trend pertumbuhan penduduk dunia dan Negara Malaysia. Menyatakan Konsep penduduk sebagai sumber manusia 2. statik. Menjelaskan proses pertumbuhan penduduk secara (i) Semulajadi (Kelahiran –Kematian) (ii) Pertumbuhan penduduk (Kelahiran-Kematian + migrasi bersih) 4.TEMA 1: PENDUDUK TOPIK Pertumbuhan Penduduk SUB TOPIK 1. Kadar Kelahiran Pengukuran bilangan penduduk yang lahir dalam tempoh setahun. Proses ini akan menambahkan bilangan penduduk di sesebuah Negara. Kesinambungan 2 kadar (Kelahiran-Kematian) Pengukuran yang lebih jelas terhadap pertumbuhan penduduk disesebuah Negara dapat dilihat dengan menilai penduduk yang masih ada. Migrasi Perpindah masuk/keluar penduduk di sesebuah Negara berdasarkan pelbagai faktor releven . Kadar Kematian Pengukuran yang berasaskan bilangan penduduk yang telah mati.2 Pertumbuhan Penduduk: Trend. Keadaan ini menyebabkan bilangan penduduk di sesebuah Negara akan berkurangan. Membincangkan faktor yang mempengaruhi pertumbuhan penduduk (i) Kadar kelahiran (ii) Kadar Kematian (ii) Migrasi SISIPAN KONSEP Manusia yang mendiami di sesuatu kawasan Pertumbuhan Penduduk Pertumbuhan penduduk biasanya dinilai dengan jumlah angka tertentu untuk menunjukkan suatu arah pertambahan penduduk sama ada pesat. atau berkurangan di sesebuah Negara pada tempoh tertentu. 3.

negara tersebut mengalami kadar pertumbuhan penduduk yang pesat. 9. Berbincang dan menerima pendapat idea-idea pelajar dan mencatatkan isi-isi penting di papan putih. Daerah serta tempat tinggal mereka. [13 markah] (b) Huraikan kesan-kesan pertumbuhan penduduk yang pesat ke atas sumber. • Ekonomi – Kemiskinan dan amalan keluarga (anak-anak perlu mewarisi pekerjaan tradisi.sumber alam di dalam negara berkenaan. Bertanya tentang pengertian penduduk yang pelajar tahu 7. Persembahan oleh ketua kumpulan tentang faktor-faktor yang mempengaruhi pertumbuhan penduduk di kawasan yang mereka kaji. [12 markah] . Berdasarkan sesetengah Negara di rantau Asia Pasifik yang telah anda kaji. 9.ISI-ISI UTAMA Faktor-faktor pertambahan penduduk • Sosial – perkahwinan pada usia muda. Perbincangan kumpulan mengikut tajuk yang guru beri. • Dasar Kerajaan – Menggalakkan kelahiran bagi menjana sumber yang ada. Negeri. Pelajar diminta berada dalam kumpulan serta berbincang tentang keadaan pertumbuhan penduduk di Asia Tenggara. Menerangkan pengertian sebenar penduduk dan Pertumbuhan Penduduk dengan memberikan contoh-contoh. Pelajar 7. Menjawab secara lisan tentang pengertian penduduk. Mencatatkan pengertian sebenar serta membuat perbandingan nyata. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Guru 6. amalan tradisi dan agama. 11. (pengetahuan sedia ada) 8. 8. (a) Jelaskan faktor-faktor yang menyebabkan Negara. Malaysia. 12. Mencatatkan nota ringkas mengenai isi-isi penting Contoh-Contoh Soalan yang Releven 1. 10. Memberikan pendapat berdasarkan KBKK dengan bimbingan guru.

Kemboja dll. Soalan 2 (a) Maksud Pertumbuhan Penduduk ialah pengukuran yang dapat menunjukkan suatu arah pertambahan penduduk sama ada pesat. dan jelaskan sebab-sebab mengapakah Negara tersebut perlu meningkatkan pertumbuhan penduduknya. udara dan tanah • Kemusnahan sumber hutan. [10 markah ] Pilih sebuah negara di rantau Asia Pasifik yang mengalami kurangan penduduk. .2. Ini menyebabkan Negara terbabit akan mengikut arus kehendak dasar ini di masa akan datang. Thailand. (a) (b) Apakah yang dimaksudkan dengan ‘Pertumbuhan Penduduk’ [5 markah] Dasar Kerajaan penting dalam mempengaruhi pertumbuhan penduduk di negara-negara Asia Tenggara. air dan tanah • Kekurangan sumber makanan • Merosotnya sumber contoh sumber mineral dan kayu-kayan yang berharga. China. mineral • Tekanan sumber guna tanah secara giat Pencemaran sumber contoh air. Bincangkan pernyataan ini. • Kadar kelahiran tinggi dan kadar kematian rendah • Tahap pendidikan yang rendah • Kegaggalan perancang keluarga • Perkhwinan pada usia muda • Faktor agama dan adat tradisi • Keperluan keluarga (kerja ladang) Soalan 1 (b) Kesan Pertumbuhan penduduk keatas sumber-sumber alam • Kepupusan sumber flora-fauna. [10 markah] (c) Penilaian Jawapan Soalan 1 (a) Negara yang dicadang ialah Indonesia. Menghadkan bilangan anak dalam sesebuah keluarga contoh Singapura. Soalan 2 (b) Dasar kerajaan penting dalam mempengaruhi pertumbuhan penduduk di Asia Tenggara. Vietnam. perlahan. statik atau berkurangan di sesebuah Negara pada satu tempoh tertentu. Sedangkan Negara Malaysia sangat menggalakan bilangan anak yang ramai.

• Meluaskan pasaran barangan industri di peringkat tempatan lagi. Soalan 2 (c) Negara di Asia Pasifik yang mengalami kekurangan penduduk ialah Australia. 2005 . • Memajukan sesebuah Negara dengan pelbagai infrastruktur dan pasarana. maktab dll ini bagi memastikan tiada pelajar yang tercicir dalam pelbagai peringkat pendidikan. Kuala Lumpur. Pertingkatkan tahap kesihatan yang lebih baik serta moden contoh hospitalhospital yang lengkap dengan pelbagai alatan bantuan kecemasan. Rujukan Rusly & Nurashikin Abdullah. Pearson dan Longman. • Kearah memantapkan kawalan keselamatan Negara dari serangan musuh. • Bagi memenuhi ruang keperluan guna tenaga kerja secara tak langsung dapat menarik minat pelabur-pelabur asing untuk membuka industrinya. Singapura dan Hawaii Sebab-sebab Negara tersebut perlu mempertingkatkan lagi kadar pertumbuhan penduduk . New Zeland. Teks PRA-U Geografi Manusia STPM. Penambah baikan pelbagai kemudahan bagi memenuhi keperluan rakyat contoh sekolah. • Mengelakkan berlakunya pembaziran sumber • Membangunkan sesebuah Negara dari segi pelbagai kegiatan ekonomi.• • • • Kempen serta motivasi kekeluargan anjuran lembaga kependudukan Malaysia. Sistem pendidikan yang lebih tinggi serta memberikan peluang pada kaum wanita untuk turut terlibat dalam pelbagai sector awam.

4 Migrasi: Konsep. 4. Membincangkan factor-faktor yang mempengaruhi migrasi serta kesan baik dan buruk. Menghuraikan pola migrasi dalaman Negara Malaysia (i) Arah aliran migrasi iaitu Desa ke Bandar. Migrasi Antarabangsa Migrasi yang melibatkan perpindahan penduduk melepasi sempadan antarabangsa . Umur dan Taraf pendidikan 3. 2. Bandar ke Bandar. pola dan factor yang mempengaruhi migrasi dalaman. Desa ke desa (ii) Isipadu aliran (iii) Komposisi aliran contoh Jantina. MASA 2 waktu (90 minit) HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat. Migrasi Dalaman Migrasi ini hanya berlaku dalam sesebuah Negara tanpa melibatkan Negara yang berlainan politik. Menerangkan pengertian Migrasi dalaman dan antarabangsa. 1.TEMA: PENDUDUK TOPIK Migrasi SUB TOPIK 1. Mempersembahkan data aliran migrasi dalam bentuk jadual dan peta. SISIPAN KONSEP Pengertian Migrasi Migrasi bermaksud perpindahan masuk atau keluar penduduk yang melibatkan 2 tempat yang berbeza.

5. Memberikan jadual migrasi penduduk dalam Malaysia ke bandar-bandar utama. sementara. skala. 4. 6. Terdapat pelbagai jenis dan keadaan berlakunya migrasi kekal. (pengetahuan sedia ada) 2. Memberikan gambaran ringkas migrasi yang berlaku di Malaysia dan kawasan berhampiran. dan bermusim 4. Kesan baik dan buruknya migrasi terhadap Negara yang dituju dan yang ditinggalkan AKTIVITI PEMBELAJARAN Guru 1. Menerangkan pengertian migrasi secara terperinci sambil memberikan contohcontoh yang mantap dan senang difahami. Migrasi adalah satu proses pepindahan penduduk dari dua tempat yang bebeza atas sebab tertentu. Menerangkan jadual tersebut serta membimbing pelajar mencari skala yang sesuai untuk peta aliaran. pelajar diberi peruntukan masa untuk pengujian tersebut. Menjawab secara lisan proses-proses migrasi yang pernah mereka alami atau lihat. tajuk dan warna. Bersoaljawab tentang pengertian migrasi yang pelajar faham. Pelajar 1. Meneliti Jadual yang telah guru berikan dan berbincang untuk mendapatkan skala yang idel. . • Faktor tolakan dari tempat asal • Faktor tarikan dari tempai yang dituju 3. Membina peta aliran serta melengkapkan petunjuk. Memberikan latihan esei.ISI-ISI UTAMA 1. 5. 2. 3. Pelajar menerangkan pengertian migrasi yang mereka tahu. Mencatatkan nota-nota penting yang guru berikan. 4. 6. 3. Menjawab latihan esei mengikut masa yang telah ditetapkan oleh guru.

(c) Jelaskan kesan negatif aliran migrasi terhadap negara yang anda pilih terhadap kawasan asal dan kawasan destinasinya. migrasi berkenaan [4 Markah] (b) Pilih satu jenis aliran migrasi dalaman yang utama di dalam negara berkenaan. 3. UKM. 2. Kemajuan ekonomi bandar maju dan pesat – industri berkembang pesat dan bekalan buruh mencukupi. 5. (a) Nyatakan pelbagai jenis aliran migrasi dalaman yang berlaku di negara tersebut. c) 1. Rujukan Rusly & Nurashikin Abdullah. Tempat asal. huraikan faktor yang mempengaruhi aliran. % ketersampaian tinggi – kemudahan pengangkutan spt lebuh raya dll Kesan negatif aliran migrasi. 3. Pearson dan Longman. Kesan sosial – jenayah. 4. Peluang pekerjaan – meningkatkan taraf hidup.Contoh Soalan Releven Berdasarkan mana-mana negara di rantau Asia Pasifik. 2. Teks PRA-U Geografi Manusia STPM. Peluang pendidikan – peringkat yang lebih tinggi spt. 4. Bandar ke desa Bandar ke bandar Desa ke desa Desa ke bandar Tranmigrasi Pilihan desa ke bandar dan faktor mempengaruhinya. b) Tanah kawasan pedalaman terbiar. Kesesakan dan kepadatan penduduk yang tinggi – tepu. Kuala Lumpur. a) b) c) d) e) f) Jenis aliran migrasi dalaman. [12 Markah] Penilain Soalan a) 1. merebaknya penyakit dan masalah sosial. b) 1. merompak. Meluaskan pasaran dan kuasa beli. 2. 2005 . Pengangguran dan kemiskinan bandar. Tempat destinasi Mewujudkan fenomena setinggan – mencacatkan keindahan bandar.UM. hiburan dll. a) Kekurangan tenaga kerja. Kemudahan sosial – Kesihatan.

ISI-ISI UTAMA 1. SISIPAN KONSEP Kemahiran amali penduduk dan sumber menumpukan kepada kemahiran membina. data migrasi. kepadatan penduduk. rajah dan peta tematik (peta koroplet. peta titik. plotan dan petunjuk. peta bulatan berkadar dan juga peta aliran). kadar kematian. Menganalisis data Plotan berdasarkan dasarkan data. skala. data umur dan jantina serta lain-lain ke dalam bentuk graf. rajah/carta dan peta yang dilukiskan.5 Kemahiran Amali penduduk: Membina dan mentafsir graf garisan pertumbuhan penduduk MASA 2 Masa (90 Minit) HASIL PEMBELAJARAN Setelah mempelajari tema ini pelajar akan dapat: • • • • Membina pelbagai jenis graf. 2 3 4 Membina dan mentafsirkan pelbagai bentuk kemahiran amali. carta. Panduan latihan amali iaitu menentukan tajuk. Meramalkan fenomena geografi yang boleh terjadi akibat pola/corak tersebut. Mentafsirkan pola atau corak yang terhasil daripada graf. rajah/carta dan peta tematik dengan mengaplikasikan teknik kartografi yang betul. Menganalisiskan sebab-sebab sesuatu pola/corak yang terhasil. mentafsir dan menganalisis pelbagai jenis data penduduk seperti kadar kelahiran. .TEMA: PENDUDUK TOPIK Kemahiran Amali SUB TOPIK 1.

. Mencatatkan isi-isi penting mengenai kemahiran yang guru terangkan. 3. Membina graf bar. Melakukan pengiraan secara berkumpulan 4. garisan. Pelajar 1. Contoh Soalan yang releven Jadual 1: Penduduk di wilayah-wilayah terpilih di dunia 1900 – 1990 (Juta orang) Wilayah Afrika Amerika Latin Amerika Utara Asia Eropah Tahun 1900 120 63 81 915 423 1930 155 109 135 1072 532 1950 200 163 167 1376 576 1970 344 283 228 2056 705 1990 648 448 276 3108 786 a) Berdasarkan jadual 1. Pelajar membaca data dan meanalisiskan butiran. 5. lukis graf garis untuk menunjukkan pertambahan penduduk di wilayah-wilayah terpilih di dunia dari tahun 1900 hingga 1990.Memberikan latihan amali secara berkumpulan dan perseoragan. Panduan membaca data dan memindahkannya dalam bentuk kemahiran yang akan dipelajari 4.AKTIVITI PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN Guru 1. carta pai serta lain-lain dengan sempurna. Menunjukkan contoh-contoh kemahiran yang terdapat dalam gambarajah. Menerangkan kepentingan kemahiran amali dalam geografi. 3.Berbincang mengenai petua dan peraturan dalam membina graf pelbagai jenis. 2. 2.

sebab-sebab mengapa pola tersebut bersifat demikian dan juga elemen kajian masa depan (KMD) seperti mencadangkan langkah. Ini disebabkan oleh beberapa faktor.1. Komponen penganalisisan dan pentafsiran merangkumi pola atau corak graf yang terhasil. Iaitu : i) ii) iii) iv) Pola atau trend peningkatan atau penurunan secara mendadak. (2) Aras kesuburan (Fertiliti) wanita yang tinggi berkaitan dengan peratus penduduk dalam kumpulan umur subur yang ramai (misalnya 15 hingga 44 tahun) serta amalan Berdasarkan graf garis yang telah anda lukis pada soalan (a) Nyatakan wilayah yang mengalami pertambahan penduduk yang paling pesat . Antaranya: (1) Peningkatan kadar kelahiran dan pengurangan kadar kematian ekoran daripada kemajuan taraf kesihatan serta teknologi perubatan yang dapat mengawal pelbagai penyakit merbahaya serta dapat mengurangkan resiko kematian bayi di samping meningkatkan jangka hayat penduduk. Pola atau trend peningkatan atau penurunan secara gradual (perlahanlahan) Pola atau trend yang stabil – konstan (garis lurus yang mendatar) Pola atau trend yang tidak stabil/tidak menentu – mengalami kenaikan dan penurunan dalam tempoh masa yang tertentu. meramalkan kesan jangka panjang dan sebagainya. Menganalisis graf garis memerlukan kemahiran mengadunkan pengentahuan sedia ada dengan pola atau bentuk graf yang terhasil. ii) Huraikan mengapa berlakunya pertambahan penduduk yang pesat di wilayah tersebut. Terdapat empat jenis pola atau corak atau trend atau arah alir yang boleh dikenalpasti dari sesebuah graf garis. Jawapannya: Kepesatan pertumbuhan penduduk di Asia berlaku selepas tahun 1950.1. Lihat contoh soalan pentafsiran di bawah: b) i) Jawapannya: Wilayah yang mengalami pertambahan penduduk yang paling pesat ialah wilayah ASIA.1 b) Menganalisis dan mentafsir Graf Garis.

Ini akan menimbulkan kesan: (1) Tekanan terhadap sumber alam khususnya terhadap sumber tanah. Tamatnya perang dunia ke dua (1939 . jelaskan kesan pertumbuhan penduduk yang pesat terhadap sumber alam di negara tersebut.pertanian.infrastruktur dan sebagainya menjadi semakin hebat apabila penduduk bertambah. Persaingan guna tanah untuk petempatan. India. khususnya di negara-negara Asia yang sedang (3) Kegagalan Program Kawalan Penduduk/Perancangan keluarga di sesetengah negara Asia yang disebabkan oleh taraf pendidikan yang masih rendah. (2) Kepupusan/kehabisan sumber alam khususnya jenis sumber yang tidak boleh diperbaharui seperti sumber mineral: . (5) Kestabilan politik. Kegagalan program perancangan keluarga boleh juga dikaitkan dengan keperluan buruh/tenaga kerja oleh sesebuah keluarga khususnya dalam sektor pertanian tadisional. adat dan status quo masyarakat. Dalam keadaan sumber tersebut tidak boleh diganti maka kesan jangka panjangnya ia diancam kehabisan/kepupusan.sumber bahan api fosil. Jawapannya: Memilih sebuah Negara di Asia yang mengalami pertumbuhan penduduk yang pesat seperti Indonesia. bijih timah. halangan agama. c) Pilih sebuah negara di Asia. (4) Bertambahnya pengeluaran sumber-sumber makanan khususnya pada era revolusi hijau yang memungkinkan pertumbuhan pesat penduduk Asia dapat ditampung daripada mengalami krisis makanan dan kebuluran. .jangka hayat meningkat yang seterusnya mendorong peningkatan kelahiran. bijih besi emas dan lain-lain akibat pengeluaran berlebihan bagi menampung keperluan penduduk yang bertambah dengan pesat.1945) mengurangkan kematian penduduk secara besar-besaran akibat peperangan.perkahwinan pada usia muda membangun.perindustrian. Di samping memberi ruang kepada negara-negara Asia mengubah polisi kependudukan dan sosio-ekonomi negara masing-masing ke arah pertambahan penduduk. peningkatan tenaga buruh dan kemajuan ekonomi.pembandaran. Filipina. Pertumbuhan penduduk yang pesat memungkinkan sumber-sumber alam sesebuah negara diteroka dan dieksploitasi sepenuhnya bagi menampung pertumbuhan tersebut. Bangladesh dll yang sesuai. kadar kematian berkurangan. Kesannya saiz tanah secara relatifnya menjadi semakin sempit. harganya semakin mahal. Kedapatan lebih banyak sumber makanan berzat/berkhasiat serta amalan pemakanan/diet yang seimbang di kalangan penduduk telah menjamin kesihatan penduduk bertambah.

graf bar kompaun dan juga graf bar cermin. bar komponen atau graf bar cermin. Termasuk juga kesan hakisan tanih serta tanah runtuh.pembuangan sisa domestik yang biasanya sejajar dengan pertumbuhan penduduk yang pesat. (Ingat – Plotan bagi graf bar mestilah dijarakkan antara satu bar dengan bar yang lain. Pengeluaran sumber-sumber makanan tersebut tidak sepadan dengan pertambahan penduduk. Graf bar cermin pula mempunyai nilai paksi tegak yang positif dan negatif. Langkah 2: Kenalpastikan nilai maksima serta nilai minima dalam data tersebut. (5) Kesan positif. sumber perikanan dan penternakan relatif dengan keperluan penduduk yang bertambah dengan pesat. sumber tidak terbiar membazir kerana mempunyai tenaga kerja yang cukup untuk menjana dan membangunkannya. (4) Berkurangnya sumber-sumber makanan khususnya yang berasaskan hasil-hasil pertanian. Sebaiknya skala yang dipilih tidak terlalu besar atau terlalu kecil sehingga mencacatkan kesan nampak (Visual impact) graf bar yang dilukis itu. di sebelah atasnya paksi Y yang bernilai positif manakala di sebelah bawahnya ialah paksi Y yang bernilai negatif.2 a) Membina Graf Bar. Jika graf garis perlu rapat dan . Langkah 3: Sediakan paksi X dan paksi Y di atas kertas graf. Misalnya jika data itu melibatkan perubahan (angka positif dan negatif) maka graf bar yang sesuai dibina ialah graf bar cermin. Pilih satu skala yang sesuai yang boleh meliputi semua data dan boleh diplotkan di dalam sehelai kertas graf sahaja.(3) Pencemaran dan kemusnahan/kerosakan sumber seperti sumber udara dan air akibat pertambahan industri. Oleh sebab itu plotan bar adalah berlawanan dengan plotan graf garis. Paksi X berada di tengah graf. Paksi X mewakili tahun/elemen/unsur manakala paksi Y mewakili nilai.1. Seterusnya buat plotan bar atau turus mengikut nilai-nilai data yang terdapat dalam soalan. Graf bar komponen atau graf bar majmuk mempunyai turus yang bertingkat-tingkat manakala graf bar kompaun mempunyai turus yang berbaris-baris. Penandaan nilai mestilah dijarakkan dari paksi Y (sebaik-baiknya berjarak 1 CM). Pembangunan sumber alam meningkat. Tandakan nilai bagi setiap 1 CM di atas paksi Y dan nyatakan unitnya dihujung paksi tersebut. 1. Gerakerja Membina Graf Bar: Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan baca soalan dengan teliti. Konsep: Graf bar atau graf palang ialah graf yang mempunyai turus-turus secara menegak. Pada amnya graf bar terdiri daripada tiga jenis iaitu graf bar komponen. Langkah 4: Tandakan setiap nilai data yang terdapat dalam soalan.kenderaan. Kenalpastikan kaedah graf bar yang hendak dibina samada bar kompaun.

maka calon mestilah dahulu mengira nilai migrasi bersih bagi setiap negeri dengan menggunakan formula berikut: Migrasi Bersih = Migrasi Masuk ▬ Migrasi Keluar.Migrasi Masuk (orang) 30 838 19 357 11 069 14 979 25 957 9 161 25 753 61 048 12 664 Bil. skala dan petunjuk. lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan bilangan migrasi bersih mengikut beberapa buah negeri terpilih di Semenanjung Malaysia pada tahun 1998. Penyelesaian: Oleh kerana soalan meminta calon melukiskan graf bar yang menunjukkan Migrasi Bersih. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk di tulis di ruang bawah graf bar). Negeri Johor Kedah Kelantan Terengganu Pahang Melaka Perak Selangor Pulau Pinang Bil. Jadual 2: Bilangan migrasi masuk dan migrasi keluar di beberapa buah negeri terpilih Semenanjung Malaysia pada tahun 1998.Migrasi keluar (orang) 26 880 16 266 14 113 9 361 23 635 11 993 35 317 38 536 16 736 a) Berdasarkan jadual 2.bermula di atas paksi Y manakala plotan bar mesti renggang dari paksi Y dan renggang antara bar-bar yang dibina) Langkah 5: Lengkapkan graf anda dengan tajuk. Sekiranya nilai yang diperolehi positif . Lihat Contoh 2 di bawah: Contoh 2: Jadual 2 di bawah menunjukkan bilangan migrasi masuk dan migrasi keluar di beberapa buah negeri terpilih Semenanjung Malaysia pada tahun 1998. Jika nilai migrasi bersih yang diperolehi mempunyai nilai positif dan negatif maka graf bar yang perlu dilukis ialah graf bar cermin. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas graf.

Migrasi keluar (MK) 26 880 16 266 14 113 9 361 23 635 11 993 35 317 38 536 16 736 Migrasi Bersih (MM – MK) 3 958 3 091 –3 044 5 618 2 322 –2 832 –9 564 22 512 –4 072 Panjang bar 1cm = 2000 org.1 cm – 1. Negeri Johor Kedah Kelantan Terengganu Pahang Melaka Perak Selangor Pulau Pinang Bil. Lihat Jadual nilai migrasi bersih dan panjang setiap bar di sebelah: Jadual : Nilai Migrasi Bersih dan Panjang Setiap Bar.sahaja atau negatif sahaja maka calon boleh memilih untuk melukis graf bar komponen atau graf bar kompaun bergantunglah kepada kesesuaiannya. 1.8cm 1.4cm – 4.5 cm – 1.5cm 2.0 cm . Bahagikan nilai migrasi bersih dengan skala anda untuk memperolehi panjang setiap bar yang akan dilukis nanti.7cm 11.9 cm 1. Berdasarkan nilai migrasi bersih yang diperolehi itu. pilih satu skala yang sesuai bagi mewakili semua data.2cm – 2.Migrasi Masuk (MM) 30 838 19 357 11 069 14 979 25 957 9 161 25 753 61 048 12 664 Bil. Skala yang dipilih: 1 CM = 2000 Orang.

sebab-sebab. 4.2 b) Menganalisis dan Mentafsir Graf Bar. canggih dan jaringan yang padat akan memudahkan pergerakan. Peluang pendidikan tinggi juga lebih luas dan terbuka khususnya di negeri Selangor. graf bar juga perlu dianalisis dan ditafsirkan daripada segi polanya. Di peringkat ini calon mestilah berupaya mengadunkan pengentahuan yang dimilikinya dengan kemahiran amali yang dibuat. Sebab-sebab: (Boleh dibincangkan secara perbandingan antara faktor tarikan dan faktor tolakan .berbanding dengan negeri-negeri pantai timur dan utara semenanjung.1. Faktor Urbanisasi. Peluang perkerjaan yang luas dan tawaran gaji yang lumayan terutamanya dalam sektor perindustrian dan perkhidmatan khususnya di bandar-bandar besar dalam negeri yang berkenaan. Jawapannya: 1.judul isinya masih lagi sama).1. Sistem pengangkutan yang cekap. . Faktor pemangkin migrasi.. Lihat contoh soalan analisis di bawah. Mengenalpasti dengan tepat negeri di pantai barat yang mempunyai kadar migrasi masuk yang tinggi . Bandar yang lebih besar.Selangor dan Perak. Peluang perkerjaan. Sepertimana graf garis. b) Mengapakah sesetengah negeri di Pantai Barat Semenanjung Malaysia mengalami kadar migrasi masuk yang tinggi berbanding dengan negeri-negeri di pantai timur dan utara semenanjung. Faktor sistem pengangkutan.cepat. 2.lebih maju/pesat membangun yang menawarkan pelbagai kemudahan yang menarik. meningkatkan darjah ketersampaian antara negeri-negeri pantai barat dengan negerinegeri yang lain. kesan serta cadangan mengatasi hasil daripada sesuatu bentuk bar yang terhasil. Peluang pendidikan. Antara sebab-sebab yang boleh dibincangkan ialah: 1. 3. Tarikan kemudahan bandar yang begitu banyak di negerinegeri pantai barat berbanding dengan negeri-negeri lain. Boleh dibuktikan dengan nama-nama IPTA atau IPTS boleh dibuat perbandingan dengan negeri-negeri lain.

Melukis bulatan dengan menggunakan jangka lukis berdasarkan panjang jejari yang telah dikira dan juga menandakan bukaan sudut sektor bagi setiap elemen yang telah dikira dengan menggunakan jangka sudut di dalam bulatan berkenaan. Gerakerja Membina Carta Pai (Rajah Bulatan Berbahagi): Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan kenalpastikan berapa buah carta pai yang perlu dibina berasaskan kehendak soalan. Langkah 2: Campurkan semua nilai data mengikut sektor bagi tujuan mencari jejari. Nilai jejari boleh dikira dengan menggunakan formula berikut: Jejari = √ jumlah Apabila sudah dipuncakuasaduakan maka nilai yang diperolehi bukan lagi dalam unit biasa tetapi bertukar menjadi UNIT PUNCAKUASADUA.1. . Bahagikan nilai puncakuasa dua yang diperolehi dalam langkah (2) di atas dengan nilai skala yang telah dipilih itu.3 a) Membina Carta Pai (Rajah Bulatan Berbahagi).1. Terdapat tiga pengiraan penting untuk membina sesebuah carta pai iaitu. Langkah 4: Kirakan sudut sektor bagi setiap elemen yang terdapat dalam jadual dengan menggunakan formula berikut: Nilai Bagi Setiap Elemen x 360° Jumlah Keseluruhan Elemen Langkah 5: Membuat plotan. Langkah 3: Berdasarkan nilai puncakuasadua ini. pilih satu skala yang sesuai yang boleh diguna untuk mengira panjang jejari. Carta pai mempunyai beberapa nama seperti Rajah Bulatan Berbahagi dan juga Simbol Bulatan Berkadar. Sebaiknya panjang jejari mestilah sesuai untuk menghasilkan bulatan agar tidak terlalu besar atau terlalu kecil. pengiraan skala jejari bulatan. Ia terdiri daripada bulatan yang dipecahkan kepada segmen –segmen atau sektor-sektor mengikut nilai sudut yang telah dikira. pengiraan sudut sektor dan juga pengiraan peratus sudut sektor.

264. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk boleh ditulis di bahagian bawah carta pai anda itu.000 . 681 898 23. Langkah 1: Mengira skala jejari: Formula: √ JUMLAH = √ 23. (Ingat !.64 tahun Lebih dari 65 tahun Jumlah Berdasarkan jadual 3 di atas siapkan sebuah rajah bulatan berbahagi bagi menunjukkan jumlah penduduk mengikut kumpulan umur di Malaysia pada tahun 2000. Kumpulan Umur Jumlah Penduduk (‘000) orang 7. Lihat Contoh 3 di bawah: Jadual 3 di bawah menunjukkan jumlah penduduk mengikut kumpulan umur di Malaysia pada tahun 2000. skala dan petunjuk.264 Bawah 15 tahun 15 . 684 14. nilai peratus yang perlu ditulis dalam setiap bukaan sudut sektor dan bukannya nilai sudut berkenaan) Langkah 7: Lorekan atau warnakan setiap sudut sektor dengan lorekan atau warna yang berlainan dan seterusnya lengkapkan carta pai anda dengan tajuk. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas carta.Langkah 6: Mengira peratus setiap sudut sektor dengan menggunakan formula berikut: Nilai Bagi Setiap Elemen x 100% Jumlah Keseluruhan Elemen Nilai peratus ini mestilah dimasukkan ke dalam setiap bukaan sudut sektor bulatan tersebut.

9º x 23.9º 360º 100 = 3. (Lihat Jadual di bawah) Kumpulan umur Jumlah Penduduk Sudut Sektor : Formulanya: Nilai x 360º Bawah 15 tahun 7.02% . Lebih 65 tahun 898.681.000 Jumlah 7.2º x 23.264.27 unit puncakuasadua Skala Jejari = 1 CM = 1000 unit puncakuasdua = 4823.000 x 360º 23. Langkah 2: Mengira sudut sektor dan peratus sudut sektor. 15 – 64 tahun 14.000 =13.000 =227.000 2º 898.823 CM.264.9º x 100 = 33.000 =118.264.11% 360º % sudut sektor Formulanya: Nilai sudut sektor x 100% 360º 118.684.681.27 ÷ 1000 Panjang jejari = 4.000 x 360º 227.86% 360º 100 = 63.= 4823.000 x 360º 13.684.000 9º 14.

Tanaman multikultur – tanaman pelbagai jenis iaitu campuran tanaman padi sawah dengan tanaman lain. pertanian kepada Aras 4 • Menjelaskan kesan negatif aktiviti pertanian terhadap alam sekitar dan mencadangkan langkah-langkah mengatasinya. Aras 1 • Membezakan pelbagai jenis dan ciri sistem pertanian di Asia pasifik. . dan teknologenik. teknologi transgenik. Aras 3 • Menjelaskan kepentingan atau sumbangan sektor pembangunan ekonomi dan sosial negara Asia pasifik. dan teknologi nano. pengubahsuian genetik.TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR Tajuk Impak Pembangunan Ekonomi Terhadap Alam Sekitar Subtajuk 2. Tanaman monokultur – tanaman sejenis sahaja misalnya padi sawah yang ditanam di atas tapak yang sama yang hanya berbeza mengikut masa seperti tanaman padi sawah dalam musim dan luar musim. Aras 2 • Menghuraikan pelbagai faktor yang mempengaruhi kegiatan pertanian di Asia pasifik.1 Sektor pertanian Masa 2 Jam (80 Minit) Hasil Pembelajaran Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat. Sisipan Konsep • • • Bioteknologi – bermaksud penggunaan teknologi dalam perkembangan pertanian dan pembuatan seperti pembiakbakaan tisu.

2 Sistem saliran 2.5 Memperbaiki sistem pengurusan dan pemasaran .2 Pertanian sara diri intensif 1.0 Langkah-langkah memajukan sektor pertanian 5.2 Pendapatan eksport negara 3.4 Masalah tanah – saiz tanah tidak ekonomik.6 Masalah teknologi 4.7 Meluaskan pasaran 3. tanah terbiar.1.1 membekalkan sumber makanan 3.4 Perladangan ektensif 2.1 Ekonomi 2.3 Projek pertanian berkelompok 5.5 Harga pasaran antarabangsa tidak stabil 4.2 Sosial 2.1. 2.1 Iklim 2.3 Kekurangan modal.2. 1. 2. kemarau.Isi-isi Pembelajaran 1. 4.2.1 Ancaman fizikal – banjir.7 Kekurangan pengetahuan moden 4.1.6 Meningkatkan teknologi 3. 2.0 Faktor-faktor mempengaruhi. 4.2 Wujudkan semula program pembangunan wilayah 5.1 Fizikal.2 Kekurangan tenaga buruh.8 Kemiskinan 5. 4.3 Bentuk muka bumi 2.1 Memajukan bioteknologi 5. ancaman makluk perosak.0 Kepentingan atau sumbangan 3.2.8 Memajukan infrastruktur dan pembangunan bandar 4.3 Governan 2.3 Pertanian kebun kecil 1. 4.3 Peluang pekerjaan 3.2 Kemanusiaan.2.1 Pertanian pindah 1.5 Menambahkan dana/modal 3.4 Tingkatkan infrastruktur pertanian 5.4 Membantu ekonomi sampingan 3.0 Masalah yang dihadapi 4.4 Teknologi 3.0 Jenis dan ciri sistem pertanian.

Pelajar menyatakan jenis-jenis pertanian yang terdapat di Malaysia.6 Mempromosikan produk pertanian.3 Kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Aktiviti guru 1.3 Pencemaran air 6. Guru merumus dan memberi soalan latihan yang perlu disiapkan dalam bentuk folio.my/dof/ • http://www. Guru bahagikan kepada beberapa kumpulan kecil dan memberi alamat halaman web.my. • Faktor mempengaruhi • Sumbangan terhadap sosioekonomi • Masalah-masalah dalam pertanian • Kesan terhadap alam sekitar dan langkah mengatasi. 4.1 Langkah perundangan – Akta Kualiti Alam Sekitar 1974. Guru meminta pelajar mencari maklumat yang terdapat di halaman web sistem pertanian yang terdapat di negara berkaitan dengan. Aktiviti murid 1. Guru meminta beberapa kumpulan membentangkan hasil capaian di halaman web berkenaan.1 Perubahan landskap 6.gov. 6. Pelajar mencatit soalan.my • http://www. 3. 4. 5. • http://www.7 Pemanasan setempat. 5.agrolink. 7. 2.0 Kesan negatif terhadap alam sekitar 6.6 Gangguan kitar hidrologi 6.4 Pencemaran udara/jerebu 6. Pelajar berada dalam 2 orang 1 kumpulan. 3. 7.2 Hakisan dan gerakan jisim 6.moa. 7. Pelajar mendapatkan maklumat dalam halaman web dan mencetak maklumat berkaitan.0 Langkah mengatasi kesan negatif 7.treasury.jas. .2 Amalan pengurusan cekap dan strategik. Guru bertanyakan pelajar jenis-jenis pertanian yang terdapat di negara.sains. Pelajar membentang hasil maklumat yang diperolehi.5.5 Kemusnahan ekosistem/biodiversiti 6. 2.

Menyumbang kepada pendapatan eksport negara. (8 Markah) Kaji kesan-kesan negatif pembangunan pertanian perladangan terhadap alam sekitar fizikal di negara berkenaan. (8 markah) Penilaian Jawapan Soalan ini merupakan soalan langsung dan terdiri daripada tiga bahagian. Antara kelebihan sektor pertanian perladangan berbanding sektor pertanian lain ialah. 1. 3. (c) pula meminta pelajar mengkaji kesan negatif pertanian ladang terhadapa alam sekitar. 2. 1. a) Huraikan kelebihan sektor pertanian perladangan berbanding dengan sektor-sektor pertanian yang lain yang ada di negara tersebut. Menyediakan banyak peluang pekerjaan. 2. (9 Markah) b) Jelaskan masalah-masalah yang dihadapi untuk memajukan sektor pertanian perladangan di negara itu.banjir. tanah terbiar. Faktor Kemanusiaan 2.2 Kekurangan modal. a) Negara yang dipilih ialah Malaysia. 2. 1. 2.Contoh Soalan Soalan 1 Pilih mana-mana sebuah negara di rantau Asia Pasifik. Memajukan infrastruktur dan pembangunan bandar 2markah x 4 isi = 8m + 1m (cth negara) = 9m b) Masalah sektor pertanian perladangan.4 Harga pasaran antarabangsa tidak stabil 2.3 Masalah tanah – saiz tanah tidak ekonomik.1 Kekurangan tenaga buruh. 2.5 Masalah teknologi c) . (b) meminta pelajar menjelaskan masalah sektor pertanian perladangan. Membantu memajukan sektor ekonomi sampingan 4. (a) meminta pelajar memilih sebuah negara di Asia Pasifik dan memberikan kelebihan sektor pertanian perladangan berbanding sektor pertanian lain.2 Makhluk haiwan perosak. Faktor Fizikal 1.1 Kemarau.

3. Bab 6 – Sektor Pertanian. 7. 2. 6. Petaling Jaya. Penerbit:Pearson dan Longman.s. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. . 2005. 1. 4. m. 118 – 156.2m x4 isi = 8m c) Kesan-kesan negatif terhadap alam sekitar. 2m x 4 isi = 8m Rujukan Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. 5. Perubahan landskap Hakisan dan gerakan jisim Pencemaran air Pencemaran udara/jerebu Kemusnahan ekosistem/biodiversiti Gangguan kitar hidrologi Pemanasan setempat.

pelancongan dll. sekunder dan tertier. Industri sekunder – Industri pembuatan yang menukarkan hasil industri primer kepada barangan siap atau separa siap. perhutanan dll.telekomunikasi. Aglomerasi Industri .perlombongan.2 Sektor Perindustrian Masa 2 waktu (80 Minit ) Hasil Pembelajaran Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat.Pengelompokkan industri di satu kawasan yang khas seperti di kawasan perdagangan bebas (FTZ) . Sisipan Konsep • • • • Industri Primier – Industri peringkat pertama berdasarkan industri pemerosesan sumber alam seperti pertanian. Aras 4 • Menjelaskan kesan negatif aktiviti perindustrian terhadap alam sekitar dan mencadangkan langkah-langkah mengatasinya. Industri Tertier – Industri perkhidmatan yang menyediakan pelbagai perkhidmatan kepada pelanggan seperti pengangkutan. Aras 3 • Menjelaskan kepentingan atau sumbangan terhadap sosioekonomi.TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR Tajuk Impak Pembangunan Ekonomi Terhadap Alam Sekitar Subtajuk 2. Aras 2 • Menjelaskan pelbagai faktor yang mempengaruhi perkembangan sektor industri. Aras 1 • Mengenalpasti sektor ekonomi primer.

0 Faktor-faktor mempengaruhi.2 Pendapatan negara 3.2 Keupayaan modal 2. Guru menunjukkan gambar-gambar yang diambil semasa lawatan di kilang kelapa sawit Ladang Kota Bahagia.0 Langkah mengatasi kesan negatif 5.3 Industri tertier 2. . 4.0 Kepentingan atau sumbangan 3.5 Meningkatn pembangunan infrastruktur.2 Amalan pengurusan cekap dan strategik.4 Kemusnahan hidupan akuatik 4.0 Jenis dan ciri sektor industri.6 Bahan mentah dan sumber kuasa 3.2 Industri sekunder 1.1 Langkah perundangan – Akta Kualiti Alam Sekitar 1974 5.5 Pasaran dan permintaan 2.3 Teknologi 2.3 Pencemaran air 4. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Aktiviti guru 1.3 Meluaskan pasaran 3.Isi-isi Pembelajaran 1.1 Pencemaran udara dan jerebu 4. Kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar.1 Dasar dan polisi kerajaan 2.1 Industri primer 1.1 Peluang pekerjaan 3. 2.5 Pemanasan setempat atau pulau haba bandar.0 Kesan ke atas alam sekitar 4.4 Tenaga buruh 2.4 Memajukan industri berkaitan 3.2 Hujan asid 4. 5. 1.

a) Industri tertier – Industri peringkat pertama berdasarkan industri pemerosesan sumber alam seperti pertanian. 2. 2.papan lapis dll. 3. Aktiviti murid 1. Guru merumus topik perbincangan dan memberi soalan latihan. Kekurangan bahan mentah.perlombongan. Contoh Soalan Soalan 2 a) Bezakan ( 6 Markah) maksud industri primer dengan industri sekunder. Cth kilang perabut. 5.(3m) b) Faktor penghalang kemajuan. Guru meminta pelajar membentangkan hasil perbincangan melalui kaedah forum. (a) meminta pelajar membezakan maksud industri primer dan industri sekunder (b) meminta pelajar menghuraikan faktor penghalang kemajuan industri di sebuah negara Asia Tenggara. 4.2.bandar. 4. Guru meminta pelajar menyatakan kawasan industri di daerah. perhutanan dll. Pelajar menyatakan lokasi kawasan perindustrian yang mereka tahu. 3. 1. ( 9 Markah) Penilaian Jawapan Terdiri daripada tiga bahagian. Harga di pasaran antarabangsa. 3. ( 10 Markah) c) Jelaskan kesan-kesan negatif terhadap alam sekitar fizikal akibat aktiviti perindustrian yang tidak mengamalkan konsep pembangunan lestari. Pelajar membincangkan topik yang berkaitan melalui forum dan sesi soal jawab di antara pelajar-pelajar. Pelajar mencatat soalan. ibu negeri dan ibu negara. b) Huraikan faktor-faktor yang boleh menghalang kemajuan industri perkilangan di sesetengah negara Asia Tenggara . 4. Pelajar berada dalam 5 orang 1 kumpulan. . Masalah kekurangan modal. (c) pula meminta pelajar mengkaji kesan negatif akibat perindustrian yang tidak mengamalkan konsep pembangunan lestari. (3m) Industri sekunder – Industri pembuatan yang menukarkan hasil industri primer kepada barangan siap atau separa siap. Guru bahagikan kepada beberapa kumpulan kecil dan memberi soalan perbincangan. Kekurangan tenaga buruh mahir.

Pemanasan setempat. 267 – 281. m.3 isi x3m =9m + ( 1m isi terbaik) = 10m c) Kesan-kesan negatif terhadap alam sekitar. Bab 11 – Sektor Perkhidmatan.s. 1. Penipisan lapisan ozon dan kesan rumah hijau. Penerbit:Pearson dan Longman. 4. 4 isi x 2m = 8m + ( 1m isi terbaik) = 9m Rujukan Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. Pencemaran udara 2. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. Pencemaran air 5. Fenomena hujan asid. . 3. Petaling Jaya. 2005. Kemusnahan ekosistem akuatik 6.

Aktiviti pelancongan yang paling banyak berkembang di .TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR Tajuk Impak Pembangunan Ekonomi Terhadap Alam Sekitar Subtajuk 2. Sisipan Konsep a) Ekopelancongan (Eco – Tourism) Aktiviti pelancongan yang berkembang berasaskan sumber semulajadi seperti pelancongan pantai. tanah tinggi. pulau. Aras 3 • Menjelaskan kepentingan atau sumbangan terhadap sosioekonomi. gua batu kapur dan sebagainya. tasik. air terjun/jeram. hutan lipur. Aras 4 • Menjelaskan kesan negatif aktiviti pelancongan terhadap alam sekitar dan mencadangkan langkah-langkah mengatasinya. sungai.3 Sektor Pelancongan Masa 2 waktu (80 Minit ) Hasil Pembelajaran Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat. Aras 2 • Menjelaskan pelbagai faktor yang mempengaruhi perkembangan sektor industri pelancongan. Aras 1 • Mengenalpasti sektor ekonomi tertier.

Mengalakkan aktiviti pelancongan sambil belajar khususnya dikalangan pelajar sekolah. Contohnya di Kedah dan Perlis seperti di kawasan MADA.Tempat-tempat bersejarah .Malaysia. b) Pelancongan pertanian ( Agro – Tourism ) Aktiviti pelancongan di kawasan dusun buah-buahan.Iklim yang sesuai ii) Faktor alam sekitar manusia.Keindahan persekitaran fizikal seperti pantai dan gua. perubatan tradisional dan lain-lain. konsep “home stay” dan lainlain. d) Pelancongan Pendidikan. Contohnya pusat-pusat pengajian tinggi.Keindahan kawasan tanah tinggi. Bagang Lalang Selangor.Kemudahan prasarana . .Keindahan flora dan fauna. kawasan perkampungan nelayan. c) Pelancongan Kesihatan. Pusat Sains Negara. perkhidmatan hospitality swasta. rawatan pakar.Kemudahan pengangkutan dan perhubungan . .Dasar kerajaan Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 10 Minit ) .Pulau-pulau dan taman maritim yang cantik. . Hutan Simpan Endau – Rompin di Pahang. Hutan Simpan Belum di Perak. Pulau Langkawi. . Contohnya di Taman Negara. Putrajaya. Akua – tourism seperti di kawasan ternakan akuakultur. Kedatangan pelancong untuk mendapatkan rawatan perubatan. . Cameron Highland dan sebagainya Isi-isi Pembelajaran a) Faktor-faktor mempengaruhi perkembangan kegiatan pelancongan i) Faktor alam sekitar fizikal. .

(Nota: Perbincangan mestilah berasaskan prinsip: FHC – Fakta diikuti oleh Huraian dan dilengkapi dengan contoh-contoh yang spesifik) Langkah 3 (Pembentangan Hasil Perbincangan – 40 Minit) b) Pembentangan hasil perbincangan dan penambahbaikan. Langkah-langkah memajukan sektor pelancongan di Malaysia. i) Setiap kumpulan membentangkan hasil perbincangan. [ 8 Markah] . b) Guru menjelaskan tempat-tempat menarik yang terdapat di Malaysia dan menyatakan kepentingan kepada ekonomi negara. [9 Markah] b) Cadangkan langkah yang boleh diambil untuk memajukan sektor pelancongan di dalam negara berkenaan.a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. ii) Guru bersama dengan kumpulan pelajar lain membuat pembetulan dan penambahbaikan terhadap hasil pembentangan. Langkah 4 ( Rumusan Hasil Pembelajaran – 10 minit) Guru merumuskan setiap langkah pembelajaran di atas dan menyatakan kecapaian objektifnya. Contoh Soalan Pilih sebuah Negara di Asia Tenggara. a) Huraikan kepentingan sektor pelancongan terhadap pembangunan ekonomi dan sosial negara berkenaan. Langkah 2: (Diskusi Pelajar – 20 Minit ) a) Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk membincangkan dua aspek berikut: i) ii) Faktor-faktor yang mempengaruhi sektor pelancongan yang terdapat di Malaysia.

dan ecopelancongan. Memajukan sistm pengangkutan dan perhubungan. Masalah Terhadap Persekitaran Fizikal. Menggalakkan perkembangan industri berkaitan. Pembangunan di kawasan luar Bandar. a) Negara yang dipilih ialah Malaysia.Antara kepentingan sektor pelancongan ialah. [ 8 Markah] Penilaian Jawapan Soalan ini merupakan soalan langsung dan terdiri daripada tiga bahagian. Menyediakan kemudahan asas yang mencukupi. Perkembangan teknologi dan R&D.akuapelancongan.(b) Meminta pelajar mencadangkan beberapa langkah bagi memajukan sector berkenaan.arkeopelancongan. menguruskan sisa pelancongan dan memelihara kualiti alam sekitar setempat. 2 markah x 4 isi = 8m c) Kesan negatif sektor pelancongan. (a) Meminta pelajar memilih sebuah Negara Asia Tenggara dan memberikan kepentingan sector pelancongan terhadap ekonomi dan social Negara.c) Huraikan kesan negatif sektor pelancongan terhadap penduduk dan alam sekitar negara berkenaan. i) ii) iii) iv) v) Mempromosikan produk pelancongan menerusi media.(c) Meminta pelajar memberi kesan negative sector tersebut kepada alam sekitar manusia dan alam sekitar fizikal. Membangunkan sumber-sumber setempat yang berpotensi berasaskan konsep agropelancongan. . 2 markah x 4 isi = 8m + 1m(cth negara) =9M b) Langkah memajukan sektor pelancongan. pakej pelancongan yang menarik melalui TDC(Lembaga Penggalak Pelancongan). Kempen kesedaran seperti langkah menjaga kebersihan. i) ii) iii) iv) v) Sumber pendapatan negara. Peluang pekerjaan.

Masalah wabak penyakit atau penularan penyakit yang cepat berjangkit yang dibawa oleh pelancong. . m. Bab 11 – Sektor Perkhidmatan. Gangguan terhadap ekosistem daratan. Masalah kesesakan di pusat pelancongan popular atau di pintu-pintu masuk utama spt. Pencemaran air laut. Petaling Jaya. Penerbit:Pearson dan Longman.Fungsi ekosistem hutan seperti habitat. Masalah Terhadap Persekitaran Manusia. Kuala Perlis. 2005. 267 – 281. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. resort padang golf dan sebagainya.i) ii) iii) iv) Hakisan di kawasan tanah tinggi dan pinggir pantai akibat pembinaan hotel. i) ii) iii) Pencemaran budaya di kalangan penduduk tempatan.s. 2 markah x 4 isi = 8m Rujukan Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. membekalkan oksigen dan mengimbangi CO2 akan terganggu. rantaian makanan pelbagai jenis hidupan. Pendedahan dan penyerapan budaya barat. Tanah Tinggi Genting. sungai dan tasik akibat penyaliran sisa kumbahan. Tanah Tinggi Cameron dan lain-lain. Perubahan ilkim mikro khususnya suhu di kawasan tanah tinggi.

Aras 3 • Mentafsir data dan carta pai.TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR Tema Pembangunan Ekonomi dan Impak Alam Sekitar Tajuk 2. Aras 1 • Mengenalpasti kaedah mendapatkan nilai jejari. Isi-isi Pembelajaran a) Mempersembahkan data pelancongan dalam bentuk carta pai.peratus dan sudut. Aras 2 • Membina carta pai mengikut kaedah/format sebenar. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 20 Minit ) .4 Kemahiran Amali Subtajuk Membina dan mentafsir carta pai/rajah bulatan berbahagi Masa 2 waktu (80 Minit ) Hasil Pembelajaran Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat. b) Mentafsir dan menganalisis data.

329 176.a) Guru memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. peratus dan format melukis carta pai.2000 Sektor Ekonomi Sektor Primer Sektor Sekunder Sektor Tertiar Jumlah Keluaran Dalam Negara Kasar (RM: Juta) Tahun 1990 Tahun 2000 22. Contoh Soalan Jadual 4 menunjukkan Keluaran Dalam Negara Kasar (KDNK) mengikut sektorsektor ekonomi di Malaysia pada tahun 1990 hingga 2000. 267 27. Jadual 4: Keluaran Dalam Negara Kasar (RM: Juta) mengikut sektor-sektor ekonomi di Malaysia. 635 . sudut dan jejari. 1990 . 337 23. Meramalkan kesan jangka panjang sebagai satu kajian masa depan (KMD) Langkah 3 ( Rumusan Hasil Pembelajaran – 10 minit) Guru merumuskan setiap langkah pembelajaran di atas dan menyatakan kecapaian objektifnya. Langkah 2 ( Mentafsir dan Menganalisis Data Keluaran Dalam Negara Kasar (KDNK) mengikut sektor ekonomi di Malaysia – 50 Minit) a) Guru mengedarkan data keluaran dalam negara kasar(KDNK) di mengikut sektor ekonomi dan pelajar dibantu untuk: i) ii) vi) vii) viii) Malaysia Mengenalpasti pola dan aliran perdagangan. 496 79. Menganalisis sebab. 830 71. 230 77. Mengira peratus. 802 33. Melukis carta pai. sudut. b) Guru menjelaskan kaedah-kaedah pengiraan jejari.

Langkah 3: Berdasarkan nilai puncakuasadua ini. Sebaiknya panjang jejari mestilah sesuai untuk menghasilkan bulatan agar tidak terlalu besar atau terlalu kecil. Terdapat dua jenis carta pai iaitu carta pai separa bulatan dan carta pai bulatan penuh. Nilai jejari boleh dikira dengan menggunakan formula berikut: Jejari = √ jumlah Apabila sudah dipuncakuasaduakan maka nilai yang diperolehi bukan lagi dalam unit biasa tetapi bertukar menjadi UNIT PUNCAKUASADUA. Penilaian Jawapan a) Membina Rajah Bulatan Berbahagi. Bahagikan nilai puncakuasa dua yang diperolehi dalam langkah (2) di atas dengan nilai skala yang telah dipilih itu. Gerakerja Membina Carta Pai (Rajah Bulatan Berbahagi): Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan kenalpastikan berapa buah carta pai yang perlu dibina berasaskan kehendak soalan. siapkan sebuah Rajah Bulatan berbahagi bagi menunjukkan perubahan keluaran dalam negara kasar mengikut sektor-sektor ekonomi di Malaysia antara tahun 1990 hingga 2000. Konsep: Carta Pai atau Rajah Bulatan Berbahagi dikenali juga sebagai rajah bulatan berkadar yang merujuk kepada bulatan yang dipecahbahagikan mengikut sektor-sektor tertentu. pilih satu skala yang sesuai yang boleh diguna untuk mengira panjang jejari. Langkah 4: Kirakan sudut sektor bagi setiap elemen yang terdapat dalam jadual dengan menggunakan formula berikut: . Langkah 2: Campurkan semua nilai data mengikut sektor bagi tujuan mencari jejari. Jika carta pai separa bulatan calon perlu darab dengan 180° manakala carta pai bulatan penuh calon perlu darab dengan 360°.a) Berdasarkan jadual 4.

Melukis bulatan dengan menggunakan jangka lukis berdasarkan panjang jejari yang telah dikira dan juga menandakan bukaan sudut sektor bagi setiap elemen yang telah dikira dengan menggunakan jangka sudut di dalam bulatan berkenaan. skala dan petunjuk. (Ingat !. nilai peratus yang perlu ditulis dalam setiap bukaan sudut sektor dan bukannya nilai sudut berkenaan) Langkah 7: Lorekan atau warnakan setiap sudut sektor dengan lorekan atau warna yang berlainan dan seterusnya lengkapkan carta pai anda dengan tajuk. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas carta. Rujukan Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah.s.Nilai Bagi Setiap Elemen x 360° Jumlah Keseluruhan Elemen Langkah 5: Membuat plotan. Sila rujuk Rajah Bulatan Berbahagi yang telah disiapkan di sebelah. 2005. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. m. . Penerbit:Pearson dan Longman. Bab 11 – Sektor Perkhidmatan. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk boleh ditulis di bahagian bawah carta pai anda itu. Langkah 6: Mengira peratus setiap sudut sektor dengan menggunakan formula berikut: Nilai Bagi Setiap Elemen x 100% Jumlah Keseluruhan Elemen Nilai peratus ini mestilah dimasukkan ke dalam setiap bukaan sudut sektor bulatan tersebut. 267 – 281. Petaling Jaya.

Mentakrif konsep transformasi desa 2. Di Malaysia. dasar-dasar mengenai pembangunan wilayah telah dirancang dan dilakasanakan oleh governan (kerajaan) menerusi pelbagai agensinya.Mengetahui dasar dan strategi pembangunan desa Isi-Isi Pembelajaran A. . pelajar akan dapat: 1. Konsep Transformasi Desa Program pembangunan yang dilaksanakan bagi mengurangkan ketidakseimbangan pembangunan antara wilayah-wilayah. strategi serta tindakan atau program pembangunan yang perlu dan boleh dilaksanakan bagi mengurangkan ketidakseimbangan pembangunan antara wilayah-wilayah. B.TEMA 3: TRANFORMASI DESA DAN PERBANDARAN Tema Tranformasi Desa Dan Perbandaran Tajuk Tranformasi Desa Sub Tajuk Konsep Transformasi Desa Hasil Pembelajaran Diakhir pembelajaran. Dasar Dan Strategi Pembangunan Desa Dasar biasanya dimaksudkan sebagai satu set keputusan tentang matlamat. Di Malaysia.

dasar-dasar mengenai pembangunan wilayah telah dirancang dan dilakasanakan oleh governan (kerajaan) menerusi pelbagai agensinya. Di antara strategi atau program pembangunan yang telah dan sedang diambil bagi mengurangkan jurang pembangunan yang tidak seimbang ialah: 1.Program pembangunan insitu. Menekankan pembangunan fizikal desa seperti penyediaan kemudahan asas yang lengkap dan sempurna; bekalan elektrik, air, jalan raya, telekomunikasi, penyediaan rumah rakyat menerusi Program perumahan rakyat termiskin (PPRT) serta menyediakan pusat-pusat pertumbuhan ekonomi desa dan pasaran hasil desa. Di bawah projek pembangunan insitu ini sesetengah kawasan desa yang berpotensi dipilih secara khusus dan dinaik taraf menerusi projek desa wawasan seperti desa tani. Selain itu kemudahan fizikal pertanian seperti Rancangan Pengairan Muda dan Kemubu dijadikan sebagai projek asas untuk memajukan sektor pertanian desa khususnya padi sawah. Dengan adanya kemudahan asas yang cukup ini maka penduduk desa tidak perlu lagi berhijrah ke tempat lain untuk memperbaiki taraf dan kualiti hidup mereka. Strategi pembangunan insitu dibentuk khan untuk membaik pulih serta memodenkan kampung-kampung tradisional. Agensi kerajaan tertentu telah ditugaskan untuk membangunkan kawasan-kawasan yang telah dikenalpasti. Dalam konteks ini pendekatan bersepadu (Integrated Rural Development – IRD) telah digunakan dan semua kemudahan asas/infrastruktur yang diperlukan untuk memajukan kawasan desa berkenaan disediakan oleh kerajaan seperti jaringan pengangkutan, sistem tali air, rangkaian pemasaran, pusat penyebaran pertanian, bekalan air, elektrik dan lain-lain lagi yang diselaraskan oleh pelbagai agensi kerajaan yang dibentuk. Terdapat dua jenis program pembangunan insitu yang dilaksanakan di Malaysia. Pertama ialah untuk kawasan penanaman padi seperti di kawasan MADA (Kedah) dan KADA (Kelantan), Projek Tali air dan pertanian daerah Besut, Terengganu serta projek pertanian Barat Laut, Selangor. Kedua ialah untuk kawasan bukan penanaman padi seperti projek Pembangunan Integrasi Pertanian Johor Barat, Pahang Barat dan Negeri Sembilan Timur yang mengusahakan tanaman getah, kelapa sawit, kelapa buah-buahan serta nanas. 2. Program Pembangunan Pertanian Development Programme – IADP). Bersepadu (Integrated Agricultural

IADP ialah satu pakej pembangunan yang bersifat “kesepaduan” yang menggabungjalinkan segala resos, tenaga, sumber berpotensi dan agensi bagi memajukan sektor pertanian luar bandar dan seterusnya membasmi kemiskinan desa. Diantara strategi yang terlibat di bawah IADP ialah seperti program pembangunan tanah pertanian, kepelbagaian tanaman, program penanaman semula dan juga penyatuan saiz dan skel tani yang tidak ekonomik dibawah rancangan mini estet (pertanian berkelompok). Satu ciri penting IADP ialah menyelaras dan mengintegrasikan agensi

pembangunan yang selama ini beroperasi secara berasingan dan bertindan lapis. Fungsi agensi pembangunan seperti RISDA, FAMA, MAJUTERNAK, MAJUIKAN, LPP, MARDEC, MARDI, MADA, KADA, LKW dan lain-lain telah diselaraskan, disusun semula dan disepadukan secara menyeluruh agar karenah birokrasi yang boleh melambatkan program pembangunan untuk petani diminimakan.

Justeru itu bermula dengan Rancangan Malaysia ke 2, IADP telah dijadikan sebagai strategi utama rancangan pembangunan luar bandar Malaysia di bawah Kementerian Pembangunan Luar Bandar bagi tujuan mengatasi kemiskinan dan seterusnya menyeimbangan jurang pembanguna antara bandar dengan luar bandar. Objektif IADP adalah seperti berikut: i) ii) iii) iv) v) Meningkatkan pengeluaran pertanian dan seterusnya pendapatan dikalangan pekebun kecil. Memodenkan sektor pertanian luar bandar melalui penggunaan teknologi moden yang sesuai, sistematik dan efisyen. Memperbaiki sistem perkhidmatan pengembangan pertanian di luar bandar. Memodenkan kehidupan petani luar bandar dengan menggalakkan mereka menceburkan diri dlam sektor perniagaan tani. Membentuk sikap petani supaya mereka berkerja secara berkumpulan, sistematik, berjadual dan teratur dengan memperbaiki sistem institusi pertanian dan penyebaran info pertanian yang moden. Jadual: Projek pembangunan pertanian di bawah IADP Malaysia, 1992.
Nama Projek/ Kawasan terlibat MADA 1 dan 2 KADA 1 Besut Barat Laut Selangor Krian. Negeri Sembilan Tahun perlaksanaan 1965 - 1987 1967 - 1973 1971 - 1978 1978 - 1985 1979 - 1987 1981 - 1987 Keluasan (Hektar) 121 281 57 222 14 175 100 073 30 613 513 000 Tanaman utama Padi Sawah Padi sawah Padi sawah,getah,dusun buah-buahan ,kelapa. Padi sawah, kelapa,koko dan kopi Padi sawah, getah,kelapa,kelapa sawit, dusun buahan. Padi, getah, dusun buahan dan kelapa sawit Sumber kewangan Bank Dunia Bank Dunia ADB Bank Dunia Bank Dunia ADB

Pahang Barat Perak Utara Terengganu Utara

1983 - 1990 1986 - 1993 1986 - 1990

2 270 000 1 218 030 436 600

Getah, padi, kelapa sawit dan dusun buahan Getah, padi, tanaman campuran, kelapa sawit Padi, getah,akuakultur ,ternakan dan tembakau

ADB Bank Dunia Bank Dunia

Di bawah IADP ini Program reformasi tanah pertanian amat dititikberatkan. Misalnya projek pertanian berkelompok/mini estet yang dijalankan oleh agensi yang berkaitan, memajukan sektor kebun kecil yang tidak produktif, mengusahakan tanah terbiar dengan tanaman komersial yang boleh diuruskan secara sistematik bagi tujuan menambahkan pendapatan perkapita penduduk luar bandar. Dalam konteks reformasi tanah pertanian ini agensi-agensi kerajaan tertentu telah diberi tanggungjawab dan telahpun berjaya menainkan peranannya. Misalnya RISDA yang bertanggungjawab memajukan pekebun kecil getah serta FELCRA yang bertanggungjawab menyatu dan memulihkan tanah persekutuan. Kebun-kebun kecil yang berselerak dan tidak produktif akan disatukan di bawah pengurusan mini estet yang lebih ekonomi dan terurus. Dengan itu pendapatan perkapita pekebun akan meningkat sekaligus taraf hidup penduduk luar bandar dapat dipertingkatkan. 3. Penyelerakkan/penyebaran industri ke desa. Kawasan desa yang berpotensi dikenalpasti dan dibina kilang pembuatan atau pemerosesan, kerajaan juga menyediakan zon industri bebas cukai (FTZ) di kawasan luar bandar yang lengkap dengan kemudahan asas dan insentif untuk menarik pelabur membina cawangan industrinya. Di kawasan FTZ pelabur diberikan taraf perintis antara 5 hingga 10 tahun. Dengan adanya usaha ini maka tumpuan pembangunan industri tidak di kawasan bandar atau jaluran pantai barat semenanjung sahaja. Kini penyebaran industri perkilangan sudah memasuki ke koridor industri pantai timur khususnya di negeri Pahang dan Terengganu di samping di kawasan rancangan pembangunan wilayah pertanian seperti di wilayah JENGKA sendiri telah didirikan kilang elektronik (ALPS). Untuk memastikan dasar penyelerakan industri dari bandar ke luar bandar ini berjaya maka pihak kerajaan telah menyediakan infrastruktur fizikal dan sosial seperti kemudahan jalanraya, landasan keretapi, bekalan air, bekalan tenaga elektrik, kemudahan pelabuhan, kemudahan telekomunikasi dan sebagainya khususnya di kawasan FTZ. Terdapat juga usaha promosi dan kerjasama yang erat antara kerajaan persekutuan dan kerajaan negeri dalam usaha menempatkan industri perkilangan di kawasan luar bandar di negeri masing-masing. Dengan adanya penyelerakan industri

berskala besar seperti industri pembuatan, pemerosesan dan pemasangan di wilayah mundur ini maka secara tidak langsung ia akan dapat mempercepatkan pembangunan di wilayah mundur/kawasan luar bandar berkenaan. Selain daripada itu pada masa yang sama peralihan tumpuan industri dari kawasan bandar ke kawasan luar bandar atau pinggir bandar akan dapat memperlahankan kadar perindustrian di kawasan yang telah sedia maju. Dengan cara ini keseimbangan pembangunan antara kawasan/wilayah boleh dicapai pada masa hadapan.

3. Rancangan Pembangunan Wilayah (RPW) secara khusus. Rancangan Pembangunan Wilayah (RPW) adalah satu strategi pembangunan secara khusus di wilayah yang dikenalpasti mundur yang diletakkan di bawah agensi perlaksanaannya yang tersendiri. Di bawah RPW strategi penjanaan sumber alam dan pembangunan tanah baru merupakan usaha-usaha utama yang telah dilaksanakan oleh kerajaan disekitar tahun 1970-an. Di antara contoh RPW yang telah diperbadankan dan mempunyai autonomi secara khusus untuk memajukan wilayah mundur ialah seperti Lembaga Kemajuan Wilayah (LKW) JENGKA,KETENGAH,KESEDAR,KEJORA, KEDA,PERDA,DARA dan lain-lain lagi. Di dalam kawasan RPW ini terdapat tiga sumber alam yang perlu dijanakan sepenuhnya secara sistematik dan optima iaitu pertama sumber tanah yang subur untuk ditanam dengan tanaman getah dan kelapa sawit secara perladangan, ke dua sumber hutan untuk dibalak dan ke tiga sumber galian yang ada yang boleh dilombong. Daripada ketiga-tiga jenis sumber ini sumber tanah merupakan sumber utama yang telah dibangunkan dengan sektor pertanian perladangan. Namun begitu sebelum sumber tanah dibangunkan, sumber hutan terlebih dahulu dibalak. Ini kerana sebahagian besar RPW melibatkan kawasan hutan dara. Di antara contoh Rancangan Pembangunan Wilayah (RPW) secara khusus yang melibatkan pembangunan tanah baru yang telah dilaksanakan antara tempoh 1966 hingga 1994 ialah seperti jadual di bawah: Program Pembangunan Wilayah secara khusus di Malaysia (1966 – 1994) Program Rancangan Pembangunan Wilayah (RPW) JENGKA DARA KEJORA KETENGAH KESEDAR Lokasi mengikut negeri Pahang Pahang Tenggara Johor Tenggara Terengganu tengah Kelantan Selatan Tahun perlaksanaan 1972 1972 1972 1973 1978

kedua melegakan kesesakan di kawasan bandar raya yang sudah padat dan tebu bina dan ke tiga mengimbangi pembangunan antara kawasan khususnya antara wilayah bandar yang sudah maju dengan luar bandar yang masih mundur. Program pembinaan bandar-bandar baru ini mulai dilaksanakan awal tahun 1970-an serentak dengan penubuhan Lembaga Kemajuan Wilayah (LKW). Bandar Muazam Shah bagi Wilayah Dara dan juga bandar Al-Muktafi Billah Shah bagi wilayah Ketengah. Membandarkan Pekan-Pekan Berpotensi. Dengan adanya bandar-bandar baru ini juga ia telah menjadi pusat pertumbuhan ekonomi wilayah berkenaan.Pertama untuk menggiatkan/mencergaskan pembangunan ekonomi di kawasan yang masih lembab. ii. Pembandaran Kawasan luar bandar dilaksanakan menerusi strategi-strategi berikut:. Walaupun perkembangan dan pembangunan di bandar-bandar baru ini agak perlahan. Kawasan-kawasan pembangunan wilayah yang terletak di pedalaman dan jauh daripada bandar utama dalam sesebuah negeri turut diwujudkan bandar-bandar baru bagi tujuan memberikan kemudahan-kemudahan pembandaran kepada penduduk sekitarnya yang agak jauh untuk diperolehi di bandar-bandar utama . Perindustrian Desa Kedah Pulau Pinang. i. Strategik membandarkan kawasan luar bandar ini sebenarnya bergabungjalin dengan strategi penyelerakan industri dan juga program pembangunan wilayah di kawasan pertanian. 1983 1983 Dasar kerajaan membandarkan kawasan luar bandar mempunyai tiga matlamat besar iaitu . Di Pahang misalnya pihak kerajaan negeri telah memperkenalkan konsep “Pembandaran . Kawasan luar bandar yang dibandarkan ini akan bertindak sebagai pusat pertumbuhan ekonomi wilayah baru dan pada masa yang sama mampu mengekang aliran migrasi desa ke bandar-bandar besar sahaja. tetapi sekurang-kurangnya ia dapat memenuhi beberapa keperluan penduduk sekitar yang agak sukar diperolehi dari bandar-bandar besar yang lain yang letaknya agak jauh. Bandar Permaisuri di Setiu Terengganu dan juga Bandar Jerteh di Besut Terengganu. Di kawasan luar bandar mungkin terdapatnya pekan-pekan yang berpotensi untuk dimajukan dan dijadikan sebagai bandar kecil atau bandar bersaiz sederhana. Dengan memajukan pekan-pekan ini sudah tentunya kawasan desa yang terpinggir juga boleh menikmati kemudahan pembandaran. Antara bandar-bandar baru yang diwujudkan di kawasan pembangunan wilayah ialah Bandar Jengka bagi wilayah Jengka. Antara pekan-pekan kecil yang dimaju dan dinaikkan taraf menjadi bandar ialah seperti Bandar Maran di Pahang.KEDA PERDA 4. Mewujudkan bandar baru di kawasan pembangunan wilayah.

Di Pantai Timur Semenanjung pula. Mewujudkan Bandar Industri.perkhidmatan pengangkutan.kemudahan bandar dan sebagainya. iv. Melalui dasar penyelerakan industri ke luar bandar. Seperti kemudahan pendidikan menengah. UiTM cawangan Kelantan di letakkan di daerah Machang dan UiTM cawangan Terengganu diletakkan di daerah Dungun. kerajaan telah menggalakkan pelaburan industri ke kawasan-kawasan luar bandar yang berpotensi. Dalam hal ini industri dan bandar memang tidak boleh dipisahkan. UiTM cawangan Pahang diletakkan di wilayah JENGKA. Dengan adanya IPT diluar bandar ini maka faedah ilmu dan peluang pekerjaan akan dapat dinikmati bersama oleh penduduk luar bandar berkenaan. khidmat nasihat serta bimbingan yang berterusan. peniaga kecil serta usahawan IKS yang terpinggir dengan memberikan bantuan modal/kredit. Misalnya bandar baru Nilai di Negeri Sembilan. Pekan-pekan berpotensi yang terletak di persimpangan jalan-jalan utama akan dimajukan dan dimodenkan dengan industri. Contoh Soalan: .Simpang”. iii. IPT di luar bandar.Lebuh Raya Tun Razak dan juga Bandar Baru Mentakab di persimpangan Mentakab. Sebagai contoh kerajaan telah memajukan industri kecil dan sederhana (IKS) di desa di bawah skim kredit mikro. naik taraf kemudahan kesihatan. Begitu juga maju atau mundurnya sesebuah bandar itu amat bergantung kepada pembangunan perindustrian kawasan tersebut.kawasan penempatan yang tersusun dan sebagainya. Dengan terbinanya kawasan perindustrian sudah tentu memerlukan kemudahan asas dan prasarana yang setanding dengan kawasan bandar yang sudah maju. Sebagai contoh di laluan utama Kuantan . Oleh itu bandar-bandar baru diwujudkan untuk kemudahan pekerjanya.Kuala Lumpur akan tumbuh bandar-bandar industri seperti MEC CITY di persimpangan Gambang . Utara Kedah. Kemudahan Sosial Untuk meningkatkan lagi pembangunan ekonomi wilayah mundur kerajaan juga membantu memperbaiki taraf sosial penduduk. melalui projek koridor industri yang ke dua di Malaysia yang menyambungkan kawasan industri Pengkalan Chepa Kelantan hingga ke Mersing Johor diharap akan dapat melahirkan bandar-bandar baru industri seperti Batu Rakit dan Kerteh di Terengganu. Bandar Gebeng dan Peramu di Pahang serta Mersing Johor.perumahan. kemudahan reakreasi dan sebagainya mengikut keperluan penduduk setempat. pengangkutan dan perhubungan. Melalui perkembangan industrilah penduduk akan bertambah yang akhirnya menyokong kepada kemajuan bandar. Misalnya UUM di letakkan di Sintok. Sebagai contoh universiti –universiti tempatan atau cawangan universiti yang baru dibuka dilokasikan di kawasan luar bandar. petani. Kemajuan industri bergantung kepada kemudahan pembandaran yang ada di sekitarnya seperti kemudahan pamasaran.kewangan dan bank. Selain itu kerajaan juga sentiasa membantu golongan nelayan.

Pada masa yang sama pembangunan infrastruktur.petempatan. Ini kerana apabila adanya sumber alam yang berharga maka manusia akan meneroka dan mengeksploitasinya.ekonomi dan sosial akan dialirkan ke kawasan desa berkenaan khususnya oleh penjajah Inggeris. Sebagai contoh Bandar Kertih di . pelajar akan dapat: 1. Misalnya bandaraya Kuala Lumpur. Banyak petempatan luar bandar/desa telah berubah menjadi bandar disebabkan oleh adanya sumber-sumber alam yang berharga di tempat berkenaan.Proses perubahan desa A. ( 5 Markah) ii) Jelaskan langkah-langkah yang telah dan sedang diambil oleh negara berkenaan bagi memajukan wilayah-wilayahnya yang mundur (15 Markah) TEMA 3: TRANFORMASI DESA DAN PERBANDARAN Tema Tranformasi Desa Dan Perbandaran Tajuk Tranformasi Desa Sub Tajuk Proses Perubahan Desa Hasil Pembelajaran Diakhir pembelajaran.Ipoh. i) Nyatakan keadaan ketidakseimbangan pembangunan yang berlaku di dalam negara berkenaan. Perkembangan pesat penduduk dan pembangunan ekonomi moden yang dijalankan akhirnya beransur-ansur mengubah desa dan petempatan perlombongan berkenaan menjadi sebuah bandar. Proses transformasi desa ini berlaku sejak abad ke 19 lagi. Sebagai contoh migran-migran Cina. ( 5 Markah) Pilih sebuah negara di Asia Pasifik. Pada masa kini pula terdapat beberapa buah bandar baru yang wujud akibat adanya potensi sumber alam yang ada di kawasan berkenaan. Proses Perubahan Desa 1. Potensi sumber alam yang ada di sesebuah desa .a) b) Apakah yang dimaksudkan dengan “Pembangunan yang tidak seimbang”?. Ini akan menarik penduduk dari luar berhijrah ke tempat tersebut demi merebut segala peluang yang ada. bandar Seremban dan Taiping berkembang berasaskan sumber bijih timah.

Keadaan ini akan membuka banyak peluang ekonomi dan perniagaan yang menjadi rebutan penduduk. Perdagangan dan pelabuhan: Bandar-bandar seperti Pulau Pinang dan Kelang yang berasal daripada petempatan desa /petempatan nelayan pantai telah berkembang menjadi bandar pelabuhan yang pesat membangun kerana lokasinya yang strategi di laluan perdagangan timur dengan barat/perairan Selat Melaka.Kuala Berang untuk Ulu Terengganu dan bandar Gerik untuk Ulu Perak. Faktor Polisi kerajaan: Melalui pelbagai cara dan tujuan kerajaan telah mengubah dan membangunkan kawasan petempatan luar bandar yang tertentu menjadi bandar. Bandar Kuah di Langkawi berkembang kerana potensi pelancongan yang wujud di Kepulauan Langkawi itu. Bandar Gerik (Lebuh-raya timurbarat).bandar Muazam Shah untuk Wilayah Dara dan bandar Muktafi .perkhidmatan. Pada zaman dahulu ia adalah sebuah kampung tradisional/pekan yang akhirnya berubah menjadi bandar kerana lokasinya sebagai tempat persinggahan orang ramai (transit). Boleh dikatakan hampir ke semua bandar-bandar di Malaysia yang berasal daripada petempatan desa. Petempatan luar bandar/desa yang berpotensi akan dimajukan dan dibangunkan menjadi bandar kecil atau bandar sederhana yang berfungsi sebagai pusat-pusat pertumbuhan sosio-ekonomi sokongan/pelengkap kepada bandar-bandar yang sedia ada. 3. Tujuan untuk pembangunan wilayah yang baru dibuka: Misalan bandar Pusat Jengka untuk Wilayah Jengka. Misalnya: Tujuan untuk memajukan penduduk luar bandar sekitar. Melaka berkembang pesat kerana kedudukannya di laluan lebuh raya Utara – Selatan (PLUS). Bandar Kuah berkembang dari sebuah pengkalan perikanan kepada bandar yang menjadi pintu masuk pelancong ke Langkawi.Misalnya sektor perniagaan. Pelbagai kemudahan seperti jeti untuk feri berlabuh dan hotel bertaraf antarabangsa telah dibina di bandar Kuah. Persinggahan/Stesyen: Bandar Gemas (Keretapi). Begitu juga dengan bandar Ayer Keroh. Sesebuah desa boleh berkembang menjadi bandar apabila sektor ekonomi moden yang ada di desa tersebut berkembang pesat.Terengganu telah berubah dari sebuah kampung nelayan tradisional kepada bandar industri moden kerana penemuan sumber petroleum dan gas asli di perairan Terengganu yang menjadikan Kertih sebagai pusat pemerosesan gas asli utama serta adanya beberapa jenis kilang pemerosesan yang beroperasi di kawasan itu. Seperti bandar Gua Musang untuk Ulu Kelantan. 2. perindustrian dan sebagainya.Johor Baharu(Stesyen terakhir di selatan). Faktor Perkembangan Ekonomi Moden.

pejabat agama. pejabat tanah. jalan air (sungai ) dan lainlain lagi. bank. d) Wujudnya rangkaian pasar malam dan pasar tani yang membuktikan kawasan bandar menjadi pasaran barangan dan hasil desa samada hasil pertanian. Pembinaan bandar-bandar baru ini mungkin berasal daripada tapak petempatan luar bandar/desa yang ada di situ atau ia juga turut melibatkan pembangunan petempatan luar bandar yang ada disekitarnya ke arah ciri-ciri kebandaran. 4. . pejabat pos. Hubungan berfungsi ini begitu kukuh terutama sekali apabila kita mengkaji dalam konteks bandar kecil atau bandar sederhana yang dikelilingi oleh kawasan desa sekitarnya sehingga pembangunan ekonomi dan sosial di antara kedua-duanya bergerak seiringan dan segandingan. Selain itu sesebuah bandar juga berperanan membekalkan keperluan barangan dan perkhidmatan kepada penduduk sekitarnya. Saling Interaksi Desa – Bandar. Antara desa sekitar dengan bandar sebenarnya wujud keadaan saling bergantung yang tidak boleh dipisahkan. Manakala bandar itu pula menjadi pasaran untuk penduduk luar bandar menjual hasil pertanian dan penternakan mereka. b) Wujudnya sistem dan jaringan pengangkutan antara bandar dengan kawasan desa sekitar seperti sistem jalan raya.Billah Shah untuk wilayah Ketengah. e) Wujudnya beberapa agensi perkhidmatan atau pusat-pusat perkhidmatan kepada penduduk desa seperti pejabat daerah. Contoh Soalan Berdasarkan kepada sebuah bandar kecil (10 000 – 30 000 orang penduduk) yang telah anda kaji di lapangan. Bandar bergantung kepada luar bandar untuk memperolehi bekalan makanan kepada penduduk bandar dan juga memperolehi bekalan bahan mentah untuk industri perkilangan yang beroperasi di sesebuah bandar . mahkamah. Antara bukti-bukti yang lazim ialah: a) Wujudnya rangkaian kedai runcit di desa-desa yang mana keperluan barangan pekedai itu dibekalkan oleh pembekal dari bandar yang ada di sekitar mereka. hospital/pusat kesihatan dan sebagainya. perikanan dan kraf tangan. peniaga dan juga pembekal barangan dan perkhidmatan. jalan keretapi. c) Wujudnya pergerakan ulang alik penduduk desa ke bandar yang mungkin terdiri daripada pekerja. Terdapat beberapa bukti yang boleh dikemukakan berkaitan dengan wujudnya saling hubungan antara bandar dengan kawasan desa sekitarnya.

Menjelaskan taburan Bandar Sisipan Konsep 1. pelajar akan dapat: 1.Pertambahan jumlah dan peratusan penduduk bandar b.Perubahan cara hidup dari tradisional kepada nilai dan gaya hidup moden 2. (11 Markah) TEMA 3: TRASFORMASI DESA DAN PERBANDARAN Tema Transformasi Desa Dan Perbandaran Tajuk Bandar dan Perbandaran Sub Tajuk Pengertian Bandar dan Perbandaran Hasil Pembelajaran Pada akhir pengajaran dan pembelajaran. Ia meliputi 4 aspek berikut: a. Maksud perbandaran Perbandaran atau Urbanisasi bermaksud proses perubahan sesuatu kawasan daripada luar Bandar kepada bandar.Perubahan struktur dan kegiatan ekonomi dari kegiatan ekonomi tradisional kepada ekonomi moden d.( 6 Markah) b) Terangkan fungsi-fungsi di bandar tersebut yang dapat membantu memajukan kawasan desa sekitarnya.a) Nyatakan secara ringkas.Menghuraikan faktor-faktor perbandaran 4.Mentakrifkan maksud perbandaran 2.Perluasan saiz Bandar c. fungsi-fungsi utama yang terdapat di bandar itu. Bandar Primat . (8 Markah) c) Pilih satu sahaja aktiviti manusia yang dijalankan di bandar tersebut dan terangkan bagaimana aktiviti itu memberikan kesan negatif kepada alam sekitar fizikal kawasan berkenaan.Menghuraikan perkembangan Bandar diMalaysia 3.

Metropolis Perkembangan sesebuah bandaraya sehingga mempunyai penduduk melebihi satu juta. Bandar baru Selayang. Contoh: Petaling Jaya bagi Kuala Lumpur.Perbandaran era 1990-an dan abad ke-21 3. Kawasan Megalopolis biasanya mempunyai penduduk melebihi 10 juta orang 6.Perkembangan ekonomi moden c.Termasuk Bandar baru di pinggir Bandar seperti Bandar baru Ampang. dasar dan rancangan kerajaan d. 7.Perbandaran selepas kemerdekaan d.Perbandaran awal ( Abad ke-15 ) b.Faktor politik. Mexico City di Mexico.Fenomena Perbandaran .Ia masih berhubung secara langsung dan berada di bawah lingkungan pengaruh Bandar induk.Bandar terbesar di sesebuah negara yang saiz penduduk berganda-ganda berbanding Bandar kedua. Bandar Baru Petempatan yang bercirikan Bandar yang dirancang dan dibangunkan di kawasan luar Bandar. Subang Jaya.Ia mempunyai pemusatan dan kepelbagaian fungsi. Megalopolis Perkembangan metropolis hingga memungkinkan percantuman metropolis-metropolis. 5. Senawang bagi Seremban. 3. 4.Perbandaran selepas tahun 1970-an e.Perbandaran pada zaman penjajah c.Kemudahan asas e. Contoh:Bangkok di Thailand. Isi-Isi Pembelajaran 1.Faktor-faktor perbandaran a. Bandar satelit Bandar baru yang di bina khas tidak jauh dari Bandar utama. Bayan Baru bagi Pulau Pinang.Faktor demografi 4. Konurbasi Bandar Proses pergabungan dan percantuman pinggir bandar dengan pinggir bandar lain di kawasan berdekatan. Contoh: Bandar Jengka dan Muadzam Shah di Pahang.Perkembangan Bandar di Malaysia a.Maksud Perbandaran 2.Faktor sejarah b.

Peningkatan suhu mikro 6.Pencemaran air 9.Bandar Primat b.a.Maksud konurbasi Bandar Proses percantuman atau penggabungan bagi dua buah Bandar atau lebih yang terletak berdekatan antara satu sama lain.Faktor-faktor Pembentukan Bandar Primat 1.Persaingan.Kemudahan asas 5.Kekurangan kemudahan asas 6. Manila dengan Quezon City dan Bangkok dengan Thonburi.Perumahan 2.Subbandar e.Berlaku menerusi proses rebakan Bandar dari pusat ke pinggir atau perkembangan pesat zon pinggir Bandar atau subbandar itu sendiri hingga sempadan sesebuak Bandar bercantum dengan sempadan Bandar yang lain yang berdekatan.Pemusatan fungsi Bandar 3.Kekurangan peluang pekerjaan 4.Konurbasi Bandar a.Faktor-faktor konurbasi Bandar 1.Bandar Primat a.Masalah sosial 5.Metropolis f.Sejarah perbandaran 4.Pencemaran udara 8.Kesesakan lalulintas 7.Tumpuan pembangunan ekonomi 2.Migrasi c.Konurbasi Bandar 5.Maksud Bandar Primat b.Megalopolis g. pengangguran dan kemiskinan bandar 3.Letakan bandar yang berhampiran .Masalah yang timbul dalam bandar raya primat 1.Bandar Satelit c. b.Bandar Baru d.Pencemaran baud an bunyi 10.Faktor demografi 6. Contoh Kuala Lumpur dengan Petaling Jaya.

Masalah pengganguran dan kemiskinan bandar. (8 Markah) TEMA 3: TRASFORMASI DESA DAN PERBANDARAN TAJUK Kesan Tranformasi Desa Dan Perbandaran SUB TAJUK Kesan Perbandaran Terhadap Penduduk Dan Alam Sekitar HASIL PEMBELAJARAN Diakhir Pembelajaran pelajar akan dapat: 1. Peluang perkerjaan yang ada terhad untuk dipadankan dengan kelulusan. Justeru itu proses urbanisasi ini telah menimbulkan pelbagai masalah baik di bandar mahupun di desanya.Manila dan lain-lain telah dan sedang mengalami kadar urbanisasi yang pesat adalah disebabkan oleh migrasi masuk penduduk dari luar bandarnya.Perkembangan perindustrian 4. Bandar-bandar utama di negara sedang membangun seperti Kuala Lumpur.Menjelaskan kesan transformasi desa dan perbandaran terhadap penduduk dan ekonomi 2. kelayakan dan kemahiran yang ada pada migran.Menjelaskan kesan transformasi desa dan perbandaran teradap alam sekitar ISI-ISI PEMBELAJARAN Kesan Pembandaran Terhadap Penduduk.Pertumbuhan penduduk Bandar yang pesat 5. ( 12 Markah) c) Huraikan masalah-masalah akibat kewujudan fenomena konurbasi Bandar tersebut. Kebanyakan mereka berkerja dalam sektor informal. Sebahagian besar sektor ekonomi bandar bersifat semi profesional/profesional yang memerlukan kelulusan yang tinggi.Dasar kerajaan Contoh Soalan a) Apakah yang dimaksudkan dengan konurbasi bandar?. Sedangkan migran yang masuk tidak memiliki kelayakan tersebut. Masalah di bandar-bandar utama: 1. Jakarta. Ekonomi bandar tidak mampu menyerap lebihan penduduk yang terlalu ramai akibat migrasi masuk. Antara masalah tersebut ialah: A. sebagai buruh kasar atau mungkin terlibat dengan aktiviti .Kewujudan sistem pengangkutan yang baik dan cekap 3.Bangkok. (5 Markah) b) Jelaskan sebab-sebab kewujudan fenomena konurbasi bandar di Asia Tenggara.2.

Justeru masalah pengganguran dalam bandar akan berlaku. kos hidup yang tinggi menyebabkan kualiti dan taraf hidup penduduk bandar menjadi rendah. 5. Selain itu akibat tekanan hidup dan kos hidup yang tinggi di bandar maka mudah menularnya penyakit sosial seperti jenayah. bekalan air yang tidak bersih dan persekitaran tempat tinggal yang kotor serta sesak. penyalahgunaan dadah dan lain-lain yang wujud akibat kadar pengganguran dan kemiskinan bandar yang tinggi. 2.rezab jalan raya dan sebagainya. Sumber udara dan air juga boleh tercemar apabila penduduk. Justeru jalan penyelesaian terdekat ialah membina petempatan-petempatan haram di atas tanah rezab kerajaan/swasta seperti rezab bangunan. Selain daripada sumber hutan pupus dan musnah. resiko kemalangan dan . Petempatan haram ini dinamakan sebagai petempatan setinggan. serta mudah merebaknya penyakit berjangkit seperti denggi di lokasi-lokasi tertentu khususnya di kawasan setinggan yang sesak (slum area). Penyakit berjangkit ini mudah merebak kerana di kawasan setinggan tidak mempunyai sistem pembentungan yang sempurna. Masalah perumahan yang akhirnya mewujudkan fenomena persetingganan. Relatif dengan kos hidup yang tinggi di bandar menyebabkan migran-migran tidak mampu memiliki atau menyewa rumah yang kadar sewanya begitu tinggi. Oleh kerana kegiatan ekonomi migran hanya dalam sektor informal sahaja maka pendapatan yang diperolehinya adalah kecil.kenderaan semakin bertambah sejajar dengan peningkatan kadar urbanisasi di bandar-bandar utama. Apatah lagi kawasan bandar kekurangan rumah-rumah kos rendah.jaringan jalan raya dan lain-lain. Masalah persekitaran sosial bandar. tidak mampu dimiliki oleh pekerja yang berpendapatan rendah – ini akan mewujudkan petempatan setinggan). Kesan kesesakan lalu lintas dan traffic jam.industri. Keadaan ini akan merugikan kos masa. 4. Berpunca daripada pertambahan kenderaan. sistem jalan bandar yang tidak dapat menampung aliran trafik secara relatifnya saiz jalan semakin sempit. kepupusan dan kemerosotan sumber hutan serta pencemaran dan kerosakan sumber.pelacuran. pelacuran. Kawasan perumahan baru akan dibuka yang melibatkan aktiviti penyahutanan. Urbanisasi seumpama ini digelar sebagai “Urbanisasi Palsu”. Masalah ke atas sumber-sumber alam di bandar. rawatan sisa kumbahan yang tidak memuaskan. Meliputi masalah tekanan terhadap sumber tanah. sistem perparitan dan longkang yang tidak terurus. Pertambahan penduduk bandar pula menambahkan permintaan terhadap petempatan. pergerakan penduduk bandar menjadi lambat dan mengambil masa yang lama untuk tiba ke destinasi seperti ke tempat kerja. Kesannya saiz tanah menjadi semakin sempit dan harga tanah menjadi semakin mahal. 3. rezab sungai. kemiskinan bandar akan berlaku.ruang niaga.industri. Proses urbanisasi yang pesat akan mewujudkan persaingan guna tanah untuk petempatan. Kesan-kesan sosial yang dihadapi penduduk bandar seperti masalah kekurangan perumahan (nilai hartanah tinggi . sumber tanah juga rosak dengan pelbagai kejadian seperti hakisan tanah dan tanah runtuh. Ini menyebabkan darjah ketersampaian menjadi rendah walaupun pada jarak yang dekat.

Kualiti hidup penduduk bandar terjejas.lain-lain lagi. Pendapatan yang diperolehi adalah kecil dan tidak mencukupi untuk menampung kos hidup yang tinggi di bandar. Selain itu ketidakselesaan hidup di bandar juga dirasai khususnya di kawasan yang mengalami fenomena pulau haba dan banjir kilat. Kesan yang paling besar ialah ke atas sistem pernafasan. Kualiti kesihatan penduduk akan terjejas dengan pendedahan kepada pelbagai penyakit kulit (akibat hujan asid). kemudahan hiburan dan sebagainya bagi menampung keperluan penduduk yang ramai . Jika ini berlaku kerosakan ke atas organ pernafasan akan terjadi dan amat berisiko tinggi bagi orang yang mengidap penyakit astma (lelah). Sistem Transit Aliran Ringan (LRT) dan juga ERL. 8. kemudahan riadah dan sukan. Ini kerana dianggarkan hampir 50% komponen jerebu yang terdiri daripada partikulat terampai yang bersaiz 0. 6.1 mikrometer boleh menembusi sistem penapisan pernafasan dan didepositkan di dalam paru-paru. Proses pembandaran yang pesat menyebabkan aliran migrasi penduduk terarah ke bandar berkenaan. Migran yang datang dari luar bandar ini memiliki kelulusan dan kemahiran yang rendah untuk diserapkan dalam sektor ekonomi moden. MONORAIL. bau busuk dan lain-lain lagi. bau dan bunyi. Pulau Pinang dan Johor Baharu misalnya mengalami masalah kesesakan lalulintas yang amat teruk .01 hingga 0. Dalam konteks pencemaran udara dan jerebu di kawasan bandar pula terdapat banyak kesan negatifnya ke atas kesihatan penduduk bandar. Kesesakan lalulintas ini akan lebih ketara ketika pergerakan keluar masuk pekerja ke pejabat atau ke kilang mereka seperti pada sebelah pagi dan petang. Sebagai contoh fenomena banjir kilat banyak merosakkan harta benda dan memerlukan kos yang tinggi untuk mengatasinya. Di Kuala Lumpur. Selain itu aliran migrasi yang terlalu ramai menyebabkan peluang pekerjaan yang wujud tidak sepadan dan tidak dapat menampung penawaran tenaga kerja yang ada. sakit kerongkong. Kesan-kesan positif -Kemudahan prasarana dan kemudahan bandar. kemudahan pendidikan tinggi. Kesannya kemiskinan bandar akan bertambah. Manakala fenomena pulau haba pula menyebabkan penduduk sentiasa kepanasan dan kerimasan. 7. Di Kuala Lumpur kerajaan terpaksa memperkenalkan sistem pengangkutan awam yang moden dan canggih untuk mengatasi masalah ini seperti penggunaan KOMUTER.nemomia dan penyakit-penyakit yang berkaitan dengan jantung. Taraf kesihatan penduduk bandar terjejas akibat pertambahan pencemaran persekitaran seperti pencemaran udara. penyakit mata dan lelah (akibat pencemaran udara). kemudahan hospital moden. Kesan daripada fenomena ini ialah meningkatnya kadar pengganguran di bandar. air. kemudahan pengangkutan awam canggih. Meningkatkan kadar pengganguran dan kemiskinan bandar. Kawasan bandar besar dan maju lazimnya terdapat kemudahan bandar yang cukup dan moden seperti pusat membeli belah. Justeru itu mereka hanya terlibat dalam sektor informal seperti buruh binaan dan penjaja.

P/Jaya Bandar Baru Bangi Georgetown P. Kesan-kesan positif –Kepelbagai kegiatan ekonomi Kewujudan kepelbagaian kegiatan ekonomi bandar yang saling berantaian antara satu sama lain seperti sektor perindustrian. PUSAT BANDAR Kuala Lumpur. Suhu adalah salah satu unsur utama yang mengalami perubahan akibat aktiviti manusia di bandar. . Jadual: Keamatan Maksima Pulau Haba Waktu Malam Bagi Beberapa Buah Bandar di Malaysia 1973 .Pinang Johor Baharu Kota Kinabalu PULAU HABA MAKSIMA (Darjah Celcius) 6 . Menara Petronas dan Midvalley Megamall akan mencantikkan lagi landskap bandar yang kelak boleh menjadi daya tarikan pelancong. Bangunanbangunan konkrit. Kesannya tenaga haba terus berkitar pada ruang atmosfera bandar. sektor perkhidmatan seperti bank. Kesan terhadap persekitaran fizikal bandar akibat proses urbanisasi A.7 darjah celcius lebih tinggi 2 darjah celcius lebih tinggi 4 darjah celcius lebih tinggi 3 darjah celcius lebih tinggi 3 darjah celcius lebih tinggi a. Dengan adanya kemudahan – kemudahan ini kualiti hidup dan kesejahteraan penduduk akan meningkat. Sektor-sektor pekerjaan ini menawarkan gaji yang lumayan yang membolehkan penduduk memperolehi pendapatan yang tinggi yang seterusnya akan dapat memperbaiki taraf hidup mereka. Pembebasan haba dari bumi ini sepatutnya terus dilesapkan ke angkasa. jalan-jalan berturap. Kewujudan udara kering (dry air) di bandar berbanding dengan pinggirnya yang lebih lembab dan lebih nyaman. Tetapi di bandar proses ini tidak berlaku. Sebaliknya haba bumi akan dihalang oleh bahan-bahan pencemar di udara yang kemudian memantulkan kembali tenaga tersebut ke bumi. 1.itu. 9. 3. hospitaliti. medan letak kereta berbitumen merupakan bahan-bahan yang menggalakkan proses pengaliran dan simpanan haba pada siang hari sebagai haba pendam dan dibebaskan pada waktu malam bagi mengimbangi kehilangan haba di permukaan bumi. Kecerunan suhu adalah tinggi di pusat bandar kemudian semakin menurun menghala ke pinggirnya. Kemerosotan Kualiti Alam Sekitar 2. Kesan kenaikan suhu mikro/Pulau haba bandar. Selain itu kewujudan bangunan-bangunan besar seperti Suria KLCC. Suhu yang lebih tinggi atau cuaca yang lebih panas di bandar berbanding dengan pinggir bandar.1983. pengangkutan sektor perniagaan secara besar-besaran telah membuka ruang kepada penduduk bandar untuk meningkatkan taraf hidup mereka. Kelembapan udara yang rendah. Peningkatan terhadap suhu di pusat bandar sehingga beberapa darjah celcius melebihi daripada suhu sekitaran di pinggir bandarnya menghasilkan satu fenomena yang dikenali sebagai Pulau Haba. b.

c. kesan daripada pulau haba maka kadar sejatan dalam bandar adalah tinggi.Antaranya ialah: a.karbon monoksida. ia tidak dapat menampung aliran air permukaan lalu mengalir-limpahkannya menyebabkan wujudnya fenomena banjir kilat. Selain daripada itu perubahan terhadap unsur hujan di dalam bandar juga melibatkan kualiti air hujan itu sendiri. Adanya banyak bahan atau sumber yang boleh menyerap dan menyimpan bahangan matahari sebagai haba pendam seperti bangunan konkrit. Tempoh hayat sesuatu banjir kilat adalah begitu cepat iaitu antara beberapa jam hingga satu hari sahaja. tar/bitumen. Wujudnya tekanan udara yang rendah akibat suhu yang tinggi di pusat Bandar. c. Keadaan sedemikian telah menghalang proses susupan (infiltrasi) air hujan ke dalam tanah sebaliknya lebih cepat mengalir sebagai air larian permukaan. d. Perlepasan banyak gas-gas rumah hijau seperti karbon dioksida. Kesannya tiupan angin yang lebih kencang bertiup masuk dari luar ke pusat Bandar. Fenomena Banjir Kilat dan Hujan Asid. sumber kenderaan bergerak dan juga dari metabolisme badan manusia sendiri yang ramai tinggal di bandar. 2.nitrogen dan lain-lain yang dibebaskan dari kenderaan . Tambahan pula Lebih 50% permukaan bumi di bandar telah ditutupi dengan bitumen.gas-gas seperti sulfur. Perlepasan banyak tenaga haba di bandar yang berpunca dari sumber janakuasa kilang. industri dan sebagainya yang juga mampu memerangkap bahangan matahari. Ini menyebabkan angin yang lembab dari luar bandar bertiup masuk ke dalam bandar yang boleh menurunkan hujan yang lebat. Komposisi udara atau lapisan udara yang tebal diselimuti jerebu dan bahan pencemar(pollutions) khususnya dalam keadaan udara yang lebih kering di bandar. b. Ini mendorong terbentuknya awan yang akhirnya turun sebagai hujan.metana. Kekurangan litupan tumbuhan atau pokok-pokok peneduh yang mampu bertindak menyederhanakan suhu. Bahangan matahari yang tersimpan di waktu siang akan dibebaskan di waktu malam.konkrit dan aspalt. Terdapat pelbagai sebab terjadinya pulau haba di bandar. Jika sistem perparitannya tidak cekap. bahan-bahan pencemar udara dan sebagainya. karbon monoksida dan hidrokarbon-hidrokarbon daripada sumber-sumber kenderaan. Kekerapan kejadian hujan perolakan yang lebih tinggi di bandar yang berpunca daripada kadar sejatan permukaan yang tinggi dari haba yang lebih banyak tersimpan di bandar. d. Perubahan landskap yang ketara dari hutan semulajadi bertukar kepada “hutan batu”. aspalt. Kehilangan air yang cepat berlaku adalah disebabkan oleh proses sejatan yang tinggi di bandar kesan pulau haba disamping luahan ke dalam sistem saliran seperti sungai dan terus ke laut. e. Kejadian ini dinamakan sebagai badai. Partikel-partikel debu. Dengan memiliki tenaga haba yang banyak. Selain daripada itu suhu yang tinggi di bandar akan menyebabkan tekanan udaranya menjadi rendah.

tanah runtuh dan tanah mendap Berpunca daripada eksploitasi terhadap tanah-tanah bandar secara berlebihan bagi menampung keperluan penduduk yang semakin bertambah. Tegasan ini dikenali sebagai Tegasan Ricih. Puluhan hingga ratusan ribu tan metrik simen. Di Malaysia fenomena tanah runtuh yang paling dasyat ialah yang pernah berlaku dalam Tragedi Runtuhan Kondominium Highland Tower. . Seperti aktiviti peneresan. Dengan adanya daya tarikan. Jika proses kondensasi ini mencapai ke tahap tepu.Tegasan ricih boleh meningkat kerana lampauan beban boleh menyebabkan tekanan air liang pada tanah liat bertambah. manik-manik hujan tersebut akan turun sebagai Hujan Asid. maka bangunan Highland Towers menjadi tidak seimbang dan akhirnya runtuh tersungkur secara tiba-tiba memerangkap puluhan nyawa di dalamnya. Kuala Lumpur. Apabila cerun menjadi tidak stabil. Aktiviti penyahutanan untuk pembinaan tapak bandar-bandar satelit secara langsung memusnahkan ekosistem yang sedia ada samada ekosistem hutan mahupun ekosistem akuatik seperti sungai dan paya. Pemotongan lereng dan kaki bukit pula akan meningkatkan tegasan pada jisim batuan atau regolith di atas permukaan cerun tersebut. Di dalam kes runtuhan Highland Tower di Hulu Kelang pada 11 Disember 1993. Kemusnahan ekosistem dan kepelbagaian biologi. bahu-bahu bukit yang telah di tarah dan dipotong atau di lereng-lereng bukit yang telah di teres dan diratakan untuk didirikan kondominium dan lain-lain.dan perindustrian pula bertindak sebagai nukleus kondensasi untuk menarik wap-wap air ke arahnya membentuk manik-manik hujan yang mengandungi asid seperti asid sulfurik dan juga asid nitrit. Hujan asid akan melunturkan warna bangunan. Kawasan hutan selama ini menjadi habitat. kakisan kepada monumen-monumen bersejarah juga boleh memudaratkan kesihatan manusia. tegasan ricih terjadi akibat lampauan berat beban di atas permukaan cerun.besi cerucuk dan batu bata serta bahan domestik yang lain telah meningkatkan tegasan ricih sesebuah cerun kerana ia boleh menyebabkan lampauan beban berlaku di atas cerun terbabit. pemotongan dan perataan bukit untuk dijadikan pelbagai tapakbina. 4. Pembinaan bangunan tinggi di lereng-lereng bukit akan menyebabkan wujudnya peningkatan beban di atas permukaan cerun berkenaan berbanding dengan keadaan asalnya. Peningkatan tegasan ricih boleh menyebabkan keseimbangan cerun terganggu. 3.konkrit. Masalah hakisan tanah. Runtuhan ialah pergerakan regolith yang berlaku di cerun-cerun yang sangat curam dan adakalanya tegak (90 darjah) seperti di tebing-tebing tinggi. Proses ini akan merendahkan kekuatan cerun dan seterusnya menyebabkan cerun di depan bangunan Highland Towers mengelangsar manakala cerun belakangnya menolak bangunan berkenaan. aktiviti tanah runtuh di kawasan cerun berkenaan tidak dapat dielakkan lagi.tolakan dan graviti bertindak pada masa yang sama.

asap pembakaran terbuka dari kawasan pelupusan sampah.zarah.kualiti dan sifat atmosfera tersebut dan akhirnya boleh memberikan kesan negatif kepada persekitaran fizikal sesuatu kawasan khususnya di bandar. Partikel-partikel ini boleh menyerak dan menyerap cahaya matahari. Misalnya oleh partikulatpartikulat seperti debu halus. air hujan/hujan asid dan lain-lain yang berpunca daripada sisa domestik/perumahan dari penduduk bandar. tasik. Partikulat terampai ini adalah zarah-zarah pepejal yang amat halus dan ringan sifatnya bersaiz kurang daripada 10 mikrometer serta boleh terapung dalam udara dalam tempoh waktu yang lama. Partikulat terampai boleh terdiri daripada pelbagai jenis umpamanya debu halus . kawasan pelupusan sampah yang menyebabkab kualiti udara terjejas. Manakala Jerebu (Haze) pula boleh ditakrifkan sebagai “Partikel-partikel terampai di atmosfera dalam kepekatan yang tinggi. Proses penyerakan dan penyerapan cahaya matahari oleh partikulat-partikulat terampai ini dinamakan sebagai “Serakan Mie (Mie Scattering)” dan ianya boleh mengurangkan jarak penglihatan.membekalkan sumber makanan kepada pelbagai spesis fauna dan flora. sisa kumbahan dan juga sisa kilang yang menjejaskan kualiti air bersih dari sungai. Pencemaran udara berlaku dengan kehadiran satu atau lebih daripada bahan cemar (Pollutions) seperti gas-gas.kolam dan takungan semulajadi. air bawah tanah. partikulat terampai ini dikenali sebagai PM10 (disebut PM ten). 2. Paya-paya yang ditimbus serta sungai-sungai yang tercemar akibat kelodak dan lumpur pula boleh memusnahkan rantaian makanan hidupan akuatik. Masalah pencemaran air. lantas menyebabkan keadaan sekelilingnya menjadi kabur dan kurang jelas.habuk. Akibat pertambahan bilangan kenderaan yang seiringan dengan pertambahan penduduk bandar serta pertambahan kawasan-kawasan perindustrian. habuk gergaji dan simen. Masalah pencemaran udara dan jerebu. Pencemaran Alam Sekitar 1.debu dan sebagainya di dalam atmosfera yang mana ia boleh mengubah kuantiti. asap kenderaan dan lain-lain yang menjadi penyumbang utama kepada masalah jerebu. Partikel terampai (Partikulat) ini terbentuk di dalam keadaan cuaca kering (Dry Air) dan udaranya yang stabil yang menghasilkan satu lapisan kabus nipis menyelimuti ruang atmosfera sesuatu kawasan. Meliputi pencemaran sungai. bahan berbau.asap dan habuk. muara/pelabuhan. Daripada sudut sains alam sekitar. B. Apabila ia ditebang kepelbagaian biologinya akan turut musnah. Indeks kemerosotan kualiti air bersih (kadar pencemaran air) dari pelbagai sumber ini boleh diukur melalui pelbagai indikator .

5. Pencemaran bunyi dan pencemaran bau.N). . Nilai Keasidan ( pH) disamping perubahan warna dan bau yang ada di dalam sesuatu sumber air tersebut. Ini Menyebabkan tanih hilanh kesuburan. 3.seperti kandungan Permintaan Oksigen Biologikal (BOD). kandungan Amoniakal Nitrogen (NH3 . Contoh-Contoh pencemaran sumber air yang serius di kawasan bandar ialah seperti kes pencemaran Sungai Gombak dan Sungai Kelang di bandaraya Kuala Lumpur dan Sungai Pinang di George Town. Sisa-sisa toksik ditanam didalam tanah menyebabkan sumber tanih musnah. CONTOH SOALAN a) Mengapakah kadar pembandaran yang dialami oleh negara-negara sedang membangun pada masa kini lebih pesat berbanding dengan negara-negara maju. kandungan bakteria Escherichia Coli (E. kandungan Pepejal Terampai (SS). Pencemaran Tanih Pencemaran tanih berlaku akibat proses larut resap sisa-sisa toksik dan bahan –bahan buangan oleh tanih menyebabkan kesburan tahih terjejas. Pencemaran bau khususnya di kawasan pelupusan sampah hasil buangan domestik. 4. Peningkatan jumlah penduduk juga menyebabkan adalah relatf dengan pembuangan sampah. Pulau Pinang. Coli). Bincangkan pernyataan ini. Bunyi bising akibat kenderaan dan kilang terutama di kawasan bandar yang sesak. Pencemaran sisa toksik. 6. ( 10 Markah) b) Kadar pembandaran yang pesat dialami oleh negara-negara sedang membangun pada masa kini menimbulkan pelbagai kesan positif dan negatif. Pencemaran sampah sarap Berlaku akibat jumlah penduduk yang meningkat yang membuang sampah merata-rata. (15 Markah) . Pencemaran berlaku akibat pembuangan sisa-sisa toksik daripada kilang-kilang tanpa melalui proses rawatan atau dibuang ditempat yang tidak sepatutnya.

Mentafsir pola atau corak peta kloroplet ISI-ISI PEMBELAJARAN A. Terdapat pelbagai jenis graf garis iaitu graf garis mudah. Gerak kerja Membina Graf Garis (Poligraf): Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan kenalpastikan nilai maksima serta nilai minima. Di peringkat ini graf garis yang hendak dibina ialah graf garis banyak (poligraf). Membina peta kloroplet dengan baik 2.TEMA 3: TRASFORMASI DESA DAN PERBANDARAN TAJUK Kemahiran Amali SUB TAJUK Membina Dan Mentafsir Peta Kloroplet HASIL PEMBELAJARAN Diakhir pembelajaran. graf garis majmuk dan juga graf garis banyak. Graf garis ialah garisan yang menyambungkan titik-titik (poin) di atas kertas graf yang mengandungi paksi X dan paksi Y. Membina Graf Garis. Sebaiknya skala yang dipilih tidak terlalu . pelajar akan dapat: 1. Langkah 2: Pilih satu skala yang sesuai yang boleh meliputi semua data dan boleh diplotkan di dalam sehelai kertas graf sahaja.

8 927.8 289. Tandakan nilai bagi setiap 1 CM di atas paksi Y dan nyatakan unitnya dihujung paksi tersebut. lukis sebuah graf garis untuk menunjukkan bilangan penduduk bandar bagi setiap benua antara tahun 1950 hingga 2025. tidak boleh sama sekali dijarakkan dari paksi X. (Ingat – Plotan bagi graf garis mestilah bermula di atas Paksi X.8 162.2 494. Langkah 3: Sediakan paksi X dan paksi Y di atas kertas graf. .2025 (unit: Juta orang) Benua 1950 Afrika Amerika Latin Amerika Utara Asia Eropah 32. skala dan petunjuk.5 577.9 758.9 662. Oleh sebab itu bagi nilai yang pertama di atas paksi Y iaitu 0 dan tahun yang pertama di atas paksi Y mestilah bermula di persilangan paksi X dan Y tersebut) Langkah 5: Lengkapkan graf anda dengan tajuk.8 2399.0 Tahun 1990 228. Penandaan nilai mestilah bermula di atas paksi X. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas graf.7 106.9 67.5 206. Paksi X mewakili tahun manakala paksi Y mewakili nilai. Menganalisis dan mentafsir Graf Garis.6 a) Berdasarkan jadual 1.besar atau terlalu kecil sehingga mencacatkan kesan nampak (Visual impact) graf garis yang dilukis itu. Sambungkan setiap nilai menjadi garisan-garisan.5 441.1 297.1 230. Lihat Contoh 1 di bawah: Contoh 1: Jadual 1 menunjukkan bilangan penduduk bandar mengikut benua-benua di dunia pada tahun 1950 hingga 2025 (anggaran) Jadual 1: Menunjukkan Bilangan Penduduk Bandar Mengikut Benua-Benua di Dunia pada tahun 1950 .9 2025 (Anggaran ) 957. Langkah 4: Tandakan setiap nilai data yang terdapat dalam soalan.9 1970 81. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk boleh ditulis di hujung setiap garisan yang telah diplot itu).9 167.9 325.

Pada keseluruhannya. Pembangunan ekonomi bandar yang pesat selepas tahun 1970. Komponen penganalisisan dan pentafsiran merangkumi pola atau corak graf yang terhasil. Pola atau trend peningkatan atau penurunan secara gradual (perlahanlahan) Pola atau trend yang stabil – konstan (garis lurus yang mendatar) Pola atau trend yang tidak stabil/tidak menentu – mengalami kenaikan dan penurunan dalam tempoh masa yang tertentu. meramalkan kesan jangka panjang dan sebagainya. Afrika dan Amerika Latin mengalami kadar pertambahan purata penduduk bandar lebih daripada 4% setahun berbanding dengan benua Eropah dan Amerika Utara yang hanya di sekitar 2% sahaja setahun.perkhidmatan. Pelbagai sektor ekonomi moden seperti perniagaan. Paling ketara sekali ialah benua Asia yang meningkat secara mendadak selepas tahun 1970 dikuti oleh benua Afrika selepas tahun 1990. Terdapat empat jenis pola atau corak atau trend atau arah alir yang boleh dikenalpasti dari sesebuah graf garis. Benua Asia.Menganalisis graf garis memerlukan kemahiran mengadunkan pengentahuan sedia ada dengan pola atau bentuk graf yang terhasil. sebab-sebab mengapa pola tersebut bersifat demikian dan juga elemen kajian masa depan (KMD) seperti mencadangkan langkah. jelaskan mengapa trend kadar urbanisasi yang dialami oleh benua yang terdiri daripada negara maju dan benua yang terdiri daripada negara sedang membangun adalah berbeza-beza. Antaranya ialah: 2. Iaitu : v) vi) vii) viii) Pola atau trend peningkatan atau penurunan secara mendadak.kewanga n dan lain-lain telah berkembang dengan begitu pesat di bandar sejajar dengan dasar kerajaan di negara-negara sedang membangun untuk memajukan negara masing-masing. Justeru kita boleh merumuskan ke tiga-tiga benua ini mempunyai sumbangan terbesar dalam mempengaruhi kadar pembandaran di dunia masa kini. Jawapannya: Trend Pembandaran di Negara Negara Sedang Membangun 1. Trend pembandaran yang pesat di Asia dan Afrika disebabkan oleh beberapa faktor. benua Asia.perindustrian. Lihat contoh soalan pentafsiran di bawah: b) Berdasarkan graf yang anda lukis itu. benua Afrika dan Benua Amerika Latin menunjukkan trend peningkatan yang tinggi. Sebenarnya negara-negara dunia ke tiga khususnya negara-negara sedang membangun kini sedang mengalami pertambahan penduduk bandar yang pesat melebihi kadar purata pertambahan penduduk bandar sedunia. tetapi agak sederhana dan trendnya tidak sepantas benua Asia mahupun Afrika. . Benua Amerika Latin pula walaupun meningkat.

Kawasan desa mengalami tekanan penduduk. Kemunculan negara-negara ini pastinya mempercepatkan lagi proses pembandaran di negaranya yang biasanya bergerak seiringan dengan proses perindustrian. 3. 5. Banyak negara dunia ke tiga sudah merdeka dan bebas dari belenggu penjajahan dan peperangan. Tegasnya “dualisme ekonomi” yang ketara antara desa dengan bandar telah menggalakkan migrasi ke bandar yang menjadi penyebab utama mewujudkan trend pembandaran yang pesat dan mendadak di negara-negara dunia ke tiga.1945) membolehkan politik dunia menjadi stabil dalam jangka masa yang panjang. 4. saiz pertanian menjadi semakin sempit relatif dengan penduduk yang semakin bertambah. Perkembangan pesat sektor industri terutama sekali di bandar-bandar besar telah mempercepatkan proses migrasi desa ke bandar. Telah dianggarkan sebelumnya pertambahan penduduk bandar akibat migrasi dari desa ialah antara 60% hingga 80%. Ini bererti selebihnya bolehlah dikira . Kestabilan Politik dan Ekonomi. Kemunduran Sektor Ekonomi Desa Khususnya Sektor Pertanian. Faktor Demografi Pertambahan penduduk bandar juga dipengaruhi oleh faktor semulajadi yang berpunca daripada peningkatan kadar kelahiran dan pengurangan kadar kematian penduduk dalam bandar itu sendiri. Ini menyebabkan trend pembandaran menjadi lebih pesat lagi. Tamatnya perang dunia ke dua (1939 . Justeru ia menjadi tarikan utama golongan muda di desa berhijrah ke bandar-bandar besar dan akhirnya menambahkan bilangan penduduk bandar dengan begitu cepat. Pada amnya selepas tahun 1970 dan khususnya era 1990-an pembangunan pembandaran tidak lagi menumpu kepada bandar-bandar utama sahaja. Sektor pertanian tradisional tidak mampu menampung lebihan buruh di desa. Berlawanan dengan sektor ekonomi moden yang berkembang dengan pesat di bandar. Kesannya buruhburuh pertanian terpaksa berhijrah ke bandar demi mengejar keperluan dan kemewahan hidup. sumber-sumber pengeluaran yang ada semakin terhad dan tidak mencukupi untuk menampung keperluan penduduk. pembangunan bandar-bandar bersaiz sederhana dan bandar kecil difokuskan melalui penyelerakan industri dari pusat ke pinggir bandar atau ke wilayahwilayah yang kurang maju. Oleh itu migrasi menjadi faktor terpenting menyumbangkan kepada proses pembandaran. Program pembandaran yang lebih sistematik dilaksanakan.Sektor yang paling penting sekali ialah sektor perindustrian. Di kebanyakan negara sedang membangun perpindahan penduduk dari desa ke bandar telah menyumbangkan 60% hingga 80% daripada jumlah pertambahan penduduk di bandar. Taiwan dan juga Hong Kong. Justeru ini memberikan ruang dan peluang kepada kebanyakan negara melaksanakan polisi dan program pembandaran negara masing-masing ke arah pemodenan dan kemajuan sosio-ekonominya.gaji dan pendapatan yang lumayan. pada masa yang sama sektor pertanian di desa terus mundur dan ketinggalan.pakej perkerjaan dan kemudahan/insentif yang menarik. Era 1990-an menyaksikan banyak negara dunia ke tiga telah muncul sebagai Negara Industri Baru (NIC) seperti Korea Selatan. Ini kerana industri menawarkan peluang perkerjaan yang luas.

pembentungan dan juga alam sekitar bandar. Ada tiga sebab penting mengapa kadar pertumbuhan penduduk semulajadi di bandar-bandar negara-negara dunia ke tiga lebih pesat berbanding dengan negara maju. Manila di Filipina dan Mexico City di Mexico. Caracas di Venuzuela dan lain-lain. Dakar di Senegal dan sebagainya. Trend Pembandaran di Negara-Negara Maju. Jakarta di Indonesia. 7. Ketiga-tiga sebab ini mempercepatkan lagi pertambahan penduduk bandar yang sedia ramai itu. halangan agama dan adat yang masih kuat dipegang oleh migran-migran yang berhijrah ke bandar. Menjelang tahun 2000 hampir 63% daripada jumlah penduduk bandar di negaranegara sedang membangun tinggal di bandar-bandar utamanya. Iaitu kewujudan sebuah sahaja bandar terbesar yang saiznya berpuluh-puluh kali ganda lebih besar berbanding dengan bandar ke dua dalam negara tersebut serta ia langsung tidak boleh ditandingi oleh bandar-bandar yang lain. Manakala di Benua Afrika pula bandar-bandar seperti Cape Town dan Johanesberg di Afrika Selatan. masalah sosial. Di Asia Tenggara bandar-bandar seperti Bangkok di Thailand. amalan perkahwinan pada usia muda dikalangan penduduk bandar yang sebahagian besarnya berada dalam kumpulan umur subur yang ramai ( 15 hingga 44) tahun. Mexico City di Mexico. Kewujudan bandaraya primat menunjukkan pembangunan yang dialami oleh negara berkenaan adalah tidak seimbang/tidak menyeluruh. Di benua Amerika Selatan. pencemaran. sekaligus meningkatkan kelahiran. 6. Ke tiga. Misalnya Bangkok di Thailand. Penumpuan penduduk di bandar-bandar utama yang melebihi 1 juta orang adalah ketara sekali. Kuala Lumpur di Malaysia. Manakala penduduk yang terlalu menumpu ke bandar utama sahaja akan menyebabkan bandar utama menghadapi pelbagai masalah seperti setinggan. kegagalan program kawalan penduduk khususnya perancangan keluarga akibat taraf pendidikan yang masih rendah. Manila di Filipina dan lain-lain. Ke dua. Lima di Peru. pengganguran dan kemiskinan bandar. Kinshaha dan Luanda di Anggola. bertambahnya kemajuan taraf kesihatan dan teknologi perubatan yang dapat mengawal pelbagai penyakit merbahaya seterusnya dapat mengurangkan resiko kematian bayi (meningkatkan kadar kelahiran sekaligus mengurangkan kadar kematian) disamping meningkatkan jangka hayat penduduk bandar. Proses pembandaran yang seumpama ini dinamakan sebagai “Pembandaran Palsu” (False Urbanization) dan ianya amat jelas sekali banyak berlaku di negara dunia ke tiga (negara sedang membangun). bandar-bandar utama (Melebihi 1 juta orang) yang menjadi tumpuan penduduk ialah seperti. Trend pembandaran yang memusat ke sebuah bandar utama sahaja dalam sesebuah negara itu akhirnya akan mewujudkan “Bandaraya Primat”. Addis Ababa di Habsyah. . Pertama. Buenos Aires di Argentina. Perkahwinan di usia muda akan meningkatkan aras kesuburan (fertiliti). Proses urbanisasi di negara-negara dunia ketiga juga memperlihatkan trend pembandaran yang memusat/menumpu kepada bandar-bandar utama sahaja.sebagai berpunca daripada pertambahan semulajadi. Brasilia dan Sao Paolo di Brazil.

0 % setahun berbanding dengan negara-negara di benua Asia dan Afrika yang melebihi 2.0% setahun. Misalnya negara-negara seperti United Kingdom. Negara-negara maju khususnya di benua Eropah dan Amerika Utara mengalami sejarah dan proses pembandaran yang lebih awal berbanding dengan benua Asia. Oleh itu tidak hairanlah jika pada masa kini trend pertumbuhannya menjadi perlahan. Pengaruh Revolusi Industri.3% hingga 0.Berdasarkan jadual yang diberi.5% setahun. Perbezaan masa hampir satu abad ini menyebabkan negara-negara dunia ke tiga begitu jauh tertinggal. negara maju diwakili oleh Benua Eropah dan Benua Amerika Utara.0% setahun. di Amerika Syarikat = 1. 3. London.9% hingga 1. Ada beberapa sebab mengapa trend pembandaran di negara-negara maju pada masa kini adalah perlahan. Jadi perkembangan urbanisasi di bandar-bandar ini sudahpun tepu/maksima. Trend pembandaran di kedua-dua benua ini memperlihatkan peningkatan yang perlahan (gradual) atau stabil. Colonge. Kepesatan urbanisasi di Eropah yang berlaku 100 tahun yang lalu sememangnya disebabkan oleh pengaruh revolusi industri. Sejajar dengan kadar pertumbuhan penduduk semulajadi negara-negara maju yang perlahan maka pertumbuhan penduduk di dalam bandar-bandarnya juga adalah perlahan sahaja. Amerika Syarikat dan Kanada mempunyai jumlah penduduk yang tinggal di bandar antara 70% hingga 80% daripada jumlah keseluruhan penduduknya. Stuttgart-Frankfurt dan lain-lain lagi.Boston dan New York. Misalnya di United Kingdom kadar pertumbuhan penduduk tahunan bandarnya antara tahun 1993 hingga 1997 ialah antara 0. Seperti apa yang berlaku di Asia pada masa kini. Perancis. Pertama berkait dengan peningkatan taraf pendidikan dan sosio-ekonomi penduduk yang menyebabkan .Afrika dan juga Amerika Latin.5% setahun manakala di United Kingdom = 0. . revolusi industri telah menukarkan budaya. Manchester-Liverpool. Di Amerika Syarikat pula kawasan-kawasan seperti Chicago. Kepesatan urbanisasi di Asia pada masa kini telahpun berlaku di Eropah 100 tahun yang lalu. Akhirnya pusat-pusat perindustrian tersebut muncul sebagai bandar-bandar industri yang besar. Misalnya Paris. Migrasi beramai-ramai meninggalkan desa menuju ke pusat-pusat perindustrian baru yang menawarkan pelbagai peluang perkerjaan. organisasi dan kehidupan masyarakat Eropah pada masa itu ke arah kehidupan moden.Louis. Benelux-Ruhr. Terdapat pelbagai sebab mengapa kadar pertumbuhan penduduk bandar-bandar negara maju adalah rendah. Detroit.4 % di Amerika Syarikat pula ialah antara 0. 2. Justeru tidak hairanlah jika negara-negara Eropah dan Amerika Syarikat mengalami trend yang perlahan pada masa kini kerana proses urbanisasinya sudah hampir maksima. St. Perkembangan perindustrian yang begitu pesat akhirnya mencantumkan bandar-bandar industri di Amerika Syarikat membentuk bandar megalopolis yang pertama di dunia yang menganjur dari Boston ke Washington yang mempunyai jumlah penduduk melebihi 40 juta orang. Antaranya ialah: 1. Misalnya kadar pertumbuhan tahunan penduduk bandar di Kanada hanyalah 2. Proses pembandaran pada masa kini berlaku tetapi kadarnya sedikit/perlahan sahaja. Faktor Pertumbuhan Penduduk Semulajadi Bandar Negara-Negara Maju. Proses pembandaran yang pesat di Eropah bermula sejak Revolusi Perindustrian lagi (awal abad ke 19) sedangkan benua-benua lain khususnya Asia di penghujung abad ke 19.

perubahan sikap dan status quo masyarakat maju yang lebih mementingkan kerjaya serta kebebasan. Misalnya jika data itu melibatkan perubahan (angka positif dan negatif) maka graf bar yang sesuai dibina ialah graf bar cermin. Langkah 2: Kenalpastikan nilai maksima serta nilai minima dalam data tersebut. Bandar-bandar utama sebenarnya sudahpun tepu malah sesetengahnya membentuk megalopolis. Membina Graf Bar. Kedua. Justeru itu mereka mengamalkan saiz keluarga kecil di samping amalan perkahwinan lewat yang sudah tentunya mengurangkan aras kesuburan (fertiliti). 4. di sebelah atasnya paksi Y yang bernilai positif manakala di sebelah bawahnya ialah paksi Y yang bernilai negatif. Kenalpastikan kaedah graf bar yang hendak dibina samada bar kompaun. Pilih satu skala yang sesuai yang boleh meliputi semua data dan boleh diplotkan di dalam sehelai kertas graf sahaja. bar komponen atau graf bar cermin. Graf bar cermin pula mempunyai nilai paksi tegak yang positif dan negatif. Graf bar komponen atau graf bar majmuk mempunyai turus yang bertingkat-tingkat manakala graf bar kompaun mempunyai turus yang berbaris-baris. trend urbanisasi di negara-negara maju juga berbeza dengan negara sedang membangun daripada segi arah aliran pembandaran. Sebaiknya skala yang dipilih tidak terlalu besar atau terlalu kecil sehingga mencacatkan kesan nampak (Visual impact) graf bar yang dilukis itu. Pada amnya graf bar terdiri daripada tiga jenis iaitu graf bar komponen. Langkah 4: Tandakan setiap nilai data yang terdapat dalam soalan. Gerakerja Membina Graf Bar: Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan baca soalan dengan teliti. Kesannya pertambahan penduduk di dalam bandar-bandar di negara maju adalah sedikit sahaja. Nikmat pembandaran juga dirasai oleh kawasan-kawasan pedalaman. Ini sudah tentu memperlahankan kadar urbanisasinya. Paksi X mewakili tahun/elemen/unsur manakala paksi Y mewakili nilai. Langkah 3: Sediakan paksi X dan paksi Y di atas kertas graf. Trend penyebaran keluar urbanisasi dari pusat ke pinggir ini membolehkan pembangunan di negara-negara maju lebih seimbang sifatnya berbanding dengan negara sedang membangun. Selain daripada pertumbuhan penduduk bandar yang perlahan. Justeru proses urbnanisasi tersebar ke bandarbandar sederhana dan bandar kecil di dalam negara tersebut. Tandakan nilai bagi setiap 1 CM di atas paksi Y dan nyatakan unitnya dihujung paksi tersebut. Penandaan nilai mestilah dijarakkan dari paksi Y (sebaik-baiknya berjarak 1 CM). Konsep: Graf bar atau graf palang ialah graf yang mempunyai turus-turus secara menegak. Seterusnya buat plotan .program perancangan keluarga berjaya dilaksanakan. Jika di negara sedang membangun pola pembandaran yang memusat ke bandar-bandar utama tetapi di negara maju pola penyebaran pembandaran dari pusat ke pinggir berlaku. Paksi X berada di tengah graf. graf bar kompaun dan juga graf bar cermin.

507 577.900 849. Jadual 2: Jumlah Penduduk mengikut negeri dan Jumlah Penduduk Luar Bandar bagi setiap negeri di Semenanjung Malaysia pada tahun 2000.648 445. skala dan petunjuk. (Ingat – Plotan bagi graf bar mestilah dijarakkan antara satu bar dengan bar yang lain.130.269 300. Jika graf garis perlu rapat dan bermula di atas paksi Y manakala plotan bar mesti renggang dari paksi Y dan renggang antara bar-bar yang dibina) Langkah 5: Lengkapkan graf anda dengan tajuk.064.500 598.Per.806 6.263 175.bar atau turus mengikut nilai-nilai data yang terdapat dalam soalan.259.624. Oleh sebab itu plotan bar adalah berlawanan dengan plotan graf garis.700 1.500 1.900 23.400 3.563 685.860 149.411 946.000 230.Kuala Lumpur MALAYSIA Jumlah Penduduk (orang) 2.319.561.263.613 (a) Dengan menggunakan jadual 2.934 929.423.295 874.605. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk di tulis di ruang bawah graf bar). .731.190. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas graf. Lihat Contoh 2 di bawah: Contoh 2: Jadual 2 menunjukkan jumlah penduduk mengikut negeri dan jumlah penduduk luar bandar bagi setiap negeri di Semenanjung Malaysia pada tahun 2000.287.600 Jumlah Penduduk Luar Bandar (orang) 1.800 1. Negeri Johor Kedah Kelantan Melaka Negeri Sembilan Pahang Perak Perlis Pulau Pinang Selangor Terengganu Wil. kirakan peratus penduduk bandar di setiap negeri Semenanjung Malaysia pada tahun 2000 dan tunjukkan peratus penduduk bandar tersebut melalui sebuah graf bar yang sesuai.057 348.100 2.200 1.100 1.800 1.

231 298.293 486.939.L.1% 39.537 1. Penduduk Bandar x 100% Jumlah Penduduk % Penduduk Bandar 56.789 615.8% 47.Pinang Selangor Terengganu WP.3% 86.4% 49.540.7% 67.Jadual Menunjukkan Pengiraan Peratus Penduduk Bandar bagi setiap negeri di Semenanjung Malaysia Negeri Jumlah Penduduk Bandar = (Jum.Sembilan Pahang Perak Perlis P.343 2.506 444.423. .4% 45.084.4% 42.900 Peratus Penduduk Bandar = Jum.140 81. Penduduk Luar Bandar) Penduduk Bandar (Orang) 1.1% 89. Penduduk – Jum.6% 33.252 404.K.7% 100% Johor Kedah Kelantan Melaka N.444. Menganalisis dan mentafsir Graf Bar.8% 35.294 1.437 1.566 675.

Lihat contoh soalan analisis di bawah. ( b) Berdasarkan graf yang telah anda lukis itu. kesan serta cadangan mengatasi hasil daripada sesuatu bentuk bar yang terhasil. kemudahan perumahan dan kemudahan asas yang menjadi tarikan penduduk dari negeri-negeri lain .jaringan pengangkutan. Justeru itu kemudahan asas. 2. Peningkatan kadar kelahiran di bandar. Adanya kemudahan pendidikan dan kemudahan sosial yang lebih baik di sebelah pantai barat. kemudahan reakreasi dan hiburan . Sebab-sebab kadar pembandaran di negeri-negeri pantai barat semenanjung lebih tinggi berbanding dengan negeri-negeri pantai timur: 1.perkhidmatan dan perniagaan adalah di bandar-bandar besar di sebelah pantai barat semenanjung. Ini mendorong kemasukan pelaburan pertambahan industri dan perkhidmatan dan seterusnya mempercepatkan kadar pembandaran yang telah sedia . Di peringkat ini calon mestilah berupaya mengadunkan pengentahuan yang dimilikinya dengan kemahiran amali yang dibuat. Negeri-negeri di pantai barat lebih awal mengalami proses pembandaran moden semenjak zaman penjajah lagi.meningkatkan kadar pembandaran (jumlah penduduk badar). Disokong dengan faktor-faktor peningkatan taraf hidup/pendapatan yang lebih tinggi dan mampu menampung saiz keluarga yang lebih besar serta adanya kemudahan perubatan yang lebih baik dll yang mendorong kepada pertambahan penduduk bandar. 3.pusat-pusat perkhidmatan telah sedia wujud. jelaskan mengapakah kadar pembandaran yang dialami oleh negeri-negeri pantai barat semenanjung lebih tinggi berbanding dengan negeri-negeri di pantai timurnya. 4. kemudahan perhubungan. graf bar juga perlu dianalisis dan ditafsirkan daripada segi polanya. Tumpuan sektor ekonomi moden seperti industri. Misalnya tumpuan industri di bandar-bandar besar telah mencipta banyak peluang pekerjaan dan seterusnya menggalakkan migrasi masuk . sebab-sebab. Kumpulan umur muda adalah penghijrah utama dan menetap di bandar-bandar besar pantai barat semenanjung.Sepertimana graf garis.penduduk bandar terus bertambah/kadar pembandaran meningkat dengan cepat. Komposisi umur ini adalah subur dan cenderung meningkatkan kelahiran. Meliputi Institusi pendidian tinggi. Faktor sejarah pembandaran.

Tajuk Globalisasi Ekonomi.TEMA 4 : GLOBALISASI SERANTAU Tema EKONOMI DAN KERJASAMA Globalisasi Ekonomi dan Kerjasama Serantau. Masa 2 Waktu ( 80 minit) Hasil Pembelajaran Setelah selesai mempelajari sub tajuk ini pelajar akan dapat: Aras 1: • Menyatakan maksud globalisasi ekonomi. Aras 3: • Menjelaskan sebab perlunya bekerjasama antara kawasan/negara. .1 Saling Kebergantungan Antara Kawasan. Aras 2: • Menghuraikan aspek saling bergantung antara kawasan/negara. Sub Tajuk 4.

penghapusan sekatan tarif. Langkah 2: (Diskusi Pelajar – 20 Minit ) . Sisipan Konsep a) Globalisasi Ekonomi.pantas dan rapat ) b) Liberalisasi Ekonomi. penghapusan dasar kawalan modal berpilih dll. liberalisasi ekonomi dan deregulasi ekonomi. (Iaitu dasar pasaran bebas yang memberikan peluang kepada sesiapa sahaja termasuk pemodalpemodal asing memasuki seterusnya menguasai pasaran dan ekonomi sesebuah negara tanpa batas. Konsep Dunia tanpa smpadan. menganalisis dan mentafsir graf bar cermin berasaskan data imbangan perdagangan. Isi-Isi Pembelajaran (a) Aspek saling kebergantungan antara kawasan: (i) Pelaburan (ii) Teknologi (iii) Pengeluaran (iv) Pasaran (v) Bekalan buruh (b) Sebab-sebab perlunya kerjasama antara kawasan/negara: (i) Kecekapan ekonomi (ii) Daya saing (iii) Pengkhususan (iv) Penyertaan dalam ekonomi dunia Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 10 Minit ) a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. penghapusan subsidi. Globalisasi ekonomi ialah satu proses dimana sempadan ekonomi negara-negara di dunia kini semakin runtuh dan seluruh dunia (globe) kini menjadi satu unit yang boleh dihubungkan dengan cepat. b) Guru menjelaskan tiga konsep penting – globalisasi ekonomi. Persaingan pasaran dan ekonomi akan menjadi terbuka dan bebas ) c) Deregulasi Ekonomi.• Kemahiran Amali : Membina. Iaitu dasar penghapusan segala peraturan dan sekatan ekonomi yang diamalkan oleh sesebuah negara yang selama ini menghalang aktiviti perdagangan seperti penghapusan dasar perlindungan. mudah .penghapusan skim keutamaan dagangan (PTA).

pengkhususan dan penyertaan dalam ekonomi dunia. Jadual 1: Nilai Eksport dan Import (RM: Juta) Malaysia dengan beberapa buah Negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002. i) Setiap kumpulan membentangkan hasil perbincangan. (Nota: Perbincangan mestilah berasaskan prinsip: FHC – Fakta diikuti oleh Huraian dan dilengkapi dengan contoh-contoh yang spesifik) Langkah 3 (Pembentangan Hasil Perbincangan – 20 Minit) Pembentangan hasil perbincangan dan penambahbaikan. Negara-negara Asia Pasifik terpilih Eksport RM: Juta Import . Langkah 4 ( Mentafsir dan Menganalisis Data Import – Eksport Malaysia mengikut kumpulan negara – 30 Minit) a) Guru mengedarkan data perdagangan luar Malaysia mengikut kumpulan negara dan pelajar dibantu untuk: i) ii) iii) iv) v) Mengenalpasti pola dan aliran perdagangan. Contoh Soalan Yang relevan Jadual 1 di bawah menunjukkan nilai eksport dan import Malaysia dengan beberapa buah negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002. Mengira imbangan perdagangan (Defisit dan Infisit) Melukis graf bar cermin.teknologi. ii) Guru bersama dengan kumpulan pelajar lain membuat pembetulan dan penambahbaikan terhadap hasil pembentangan.Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk membincangkan dua aspek berikut: ix) x) Saling kebergantungan antara negara/kawasan daripada segi pelaburan.pasaran dan bekalan buruh. daya saing.pengeluaran. Meramalkan kesan jangka panjang sebagai satu kajian masa depan (KMD) Langkah 5 ( Rumusan Hasil Pembelajaran – 5 minit) Guru merumuskan setiap langkah pembelajaran di atas dan menyatakan kecapaian objektifnya. Sebab-sebab perlunya bekerjasama antara negara/kawasan daripada segi: kecekapan ekonomi. Menganalisis sebab.

6 .9 18.4.576.9 12.3 403. [ 9 Markah] Penilaian Jawapan a) Mengira imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.8 7.1 213.724.9 47.2 2.581. 1 1 1 1 1 1 MAX 6 Markah .Thailand Indonesia Singapura Jepun Taiwan China JUMLAH 3.988.5 44.8 .5 13.5 Sumber: Jabatan Perangkaan Malaysia.909.1 4. kirakan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.414.0 5.203. [10 Markah] c) Jelaskan mengapa Malaysia perlu berkerjasama dengan negara-negara serantau.7 3.398.019.1 19.559. [6 Markah] b) Lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.2 3.838.978. [ 6 Markah ] Formula Mengira Imbangan Perdagangan (EKSPORT ▬ IMPORT) Pemarkahan: Negara Asia Pasifik Terpilih Imbangan Perdagangan (EKSPORT ▬ IMPORT) (RM: Juta) Markah Thailand Indonesia Singapura Jepun Taiwan China Pemarkahan: 205.236.422.9 3.4 1 Negara = 1 Markah.0 1.635.923. a) Berdasarkan jadual 1 di atas.703.

peningkatan kuasa beli yang menyebabkan barangan dan perkhidmatan boleh dijual ke serata negara. Misalnya perdagangan intra-ASEAN. (5) Memperolehi keuntungan daripada keadaan saling melengkapi (Complementary) khususnya dalam konteks pengkhususan pengeluaran barangan industri pembuatan dan perkhidmatan serta sumber dan tenaga. (4) Memperolehi keuntungan daripada segi perkongsian pelaburan modal/kewangan menerusi perlaksanaan konsep dan kaedah pelaburan silang (cross invesment) serta pelaburan bersama. (3) Memperolehi keuntungan dalam konteks perkongsian teknologi . (2) Memperolehi keuntungan daripada segi perluasan saiz pasaran.pengangkutan. Kesan-kesan positif perluasan pasaran diperoleh melalui pertambahan penduduk. perhutanan. perindustrian.telekomunikasi. . kewangan dan lain-lain. R & D dan inovasi baru dalam pelbagai bidang. pertanian. tenaga. [9 Markah] Sebab-sebab Malaysia perlu bekerjasama dengan negara-negara serantau ialah untuk: (1) Memperolehi keuntungan dalam konteks meningkatkan aliran perdagangan antara negara. Hal ini dicapai menerusi Perjanjian Keutamaan Perdagangan (PTA). [10 Markah] Melukis Graf Bar Cermin Item Pemarkahan Tajuk/Kaedah yang betul Skala yang sesuai Petunjuk Plotan (1 negara = 1 markah).b) Lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002. Contohnya di dalam AFTA. Kebersihan dan kesempurnaan Markah 1 1 1 6 1 MAX 10 c) Jelaskan mengapa Malaysia perlu berkerjasama dengan negara-negara serantau.

gov. m.my) . Import dan Eksport Malaysia Mengikut Sektor Ekonomi.(6) Memperolehi keuntungan dalam konteks pengaliran buruh dan kepakaran. Tugasan Pelajar : Pembelajaran Akses Kendiri (PAK) ICT – Mengakses maklumat berkaitan dengan perdagangan luar Malaysia meliputi: i) ii) Kawasan pasaran baru. Indonesia dan singapura menjaga perairan Selat Melaka. Di ukur berdasarkan pencapaian hasil pembelajaran dalam gerakerja pelajar. 366 – 375.s. Bab 13 – Interaksi Antara Kawasan. Rujukan Khusus 1. rondaan. Perangkaan Malaysia. Kekurangan buruh dan tenaga pakar dalam Malaysia boleh di tampung oleh lebihan buruh dari negara lain. APEC. 2005. Jabatan Statistik Malaysia. Petaling Jaya. Maklumat boleh diakses dari laman web berikut: (http:/www. EAEC dan Segitiga Pertumbuhan. (Pemarkahan: Mana-mana 5 isi x 2 Markah = MAX 10 Markah) Refleksi. Penglibatan Malaysia dalam AFTA. Justeru ke tiga-tiga negara menjalankan usaha bersama membuat pengesanan. Teks Pra U Geografi Manusia STPM.kawal selia/pengawasan dan pemuliharaan jika berlaku kes-kes pembuangan enap cemar oleh kapal-kapal dagang yang melalui selat Melaka. Statistics. Selain itu di atas semangat ASEAN semua negara telah membantu Indonesia menangani masalah jerebu yang berlaku pada tahun 1997 dan 2005. Sebagai contoh adalah menjadi tanggungjawab bersama antara Malaysia. Penerbit:Pearson dan Longman. Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. 2. (7) Keuntungan dalam konteks penjagaan alam sekitar secara bersama khususnya dalam menangani permasalahan alam sekitar.

sedang dan akan dilaksanakan di bawah segitiga pertumbuhan ASEAN Aras 3: • Membincangkan kepentingan dan masalah dalam segitiga pertumbuhan ASEAN .Tema Kerjasama serantau: Tajuk Kerjasama serantau ASEAN Sub Tajuk 4.2 Pertumbuhan segitiga ASEAN Masa 2 Waktu ( 80 minit) Hasil Pembelajaran Setelah selesai mempelajari sub tajuk ini pelajar akan dapat: Aras 1: • Mengenalpasti kawasan pertumbuhan segitiga ASEAN Aras 2: • Menyatakan aktiviti ekonomi yang telah.

projek-projek yang telah dikenalpasti untuk dimajukan maka modalnya akan dikongsi bersama-sama oleh pihak swasta dari ketigatiga negara yang terbabit mengikut ekuiti yang dipersetujui. Ia merujuk kepada kerjasama ekonomi pada kawasan yang lebih kecil di dalam wilayah ASEAN yang melibatkan 3 atau 4 buah negara berjiran.Sisipan Konsep a) Segitiga Pertumbuhan ASEAN. Segitiga pertumbuhan merupakan lanjutan daripada kerjasama serantau ASEAN. 5. Sedang dan Akan Dilaksanakan di Kawasan Segi Tiga Pertumbuhan. Filipina) b) Mengenalpasti Rancangan Pembangunan Ekonomi Yang Telah. Misalnya firmafirma dari Singapura melabur modal di Selatan Johor. c) Pelaburan silang. 2. b) Pelaburan bersama Di bawah konsep pelaburan bersama. 1. Singapura – Growth Triangle 2. Malaysia. 7. Isi-Isi Pembelajaran a) Mengenalpasti kawasan Segi Tiga Pertumbuhan ASEAN: 1. 6. Malaysia. Teras kerjasama ini ialah saling memperolehi keuntungan apabila negara-negara yang berjiran saling membantu dan melengkapi antara satu sama lain untuk memajukan kawasan yang telah dipilih. EAGA-BIMP (East Asean Growth Area – Berunai. 3. Thailand – Growth Triangle 3. Pembangunan sektor pelancongan Pembangunan Sektor Pengangkutan Pembangunan Sektor Pembandaran: Pembangunan Sektor Perkhidmatan tertier Pembangunan Sektor Telekomunikasi Pembangunan Sektor Pertanian dan Perikanan Pembangunan Sektor Perhutanan . Manakala konsep pelaburan silang pula menggalakkan pihak swasta dari sesebuah negara melabur di kawasan negara lain dalam segi tiga pertumbuhan tersebut. 4. IMT-GT (Indonesia. Indonesia. Malaysia. IMS-GT (Indonesia.

sedang serta yang akan dijalankan bagi setiap kawasan segitiga pertumbuhan. Langkah 2: (Diskusi Pelajar – 30 Minit ) Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk membincangkan dua aspek berikut: a) Mengenalpasti kawasan yang terlbat dalam setiap segitiga pertumbuhan dan juga rancangan yang telah. b) Guru menjelaskan tiga konsep penting – segitiga pertumbuhan. Pembangunan infrastruktur Pembangunan sektor perindustrian. 9. ii) Guru bersama dengan kumpulan pelajar lain membuat pembetulan dan penambahbaikan terhadap hasil pembentangan. Langkah 5 ( Rumusan Hasil Pembelajaran – 5 minit) . Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 10 Minit ) a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. i) Setiap kumpulan membentangkan hasil perbincangan. kepentingan segitiga pertumbuhan ASEAN dan masalah yang (Nota: Perbincangan mestilah berasaskan prinsip: FHC – Fakta diikuti oleh Huraian dan dilengkapi dengan contoh-contoh yang spesifik) Langkah 3 (Pembentangan Hasil Perbincangan – 35 Minit) Pembentangan hasil perbincangan dan penambahbaikan. b) Membincangkan dihadapi. pelaburan bersama dan pelaburan silang.8.

IMS-GT (Indonesia.Langkawi.Guru merumuskan setiap langkah pembelajaran di atas dan menyatakan kecapaian objektifnya. 2.Jambi.Sumatera Barat. Selatan Johor bagi Malaysia dan Utara Singapura bagi Singapura. Malaysia. Perkembangan sistem dan jaringan pengangkutan ini menjadi . [ 10 Markah] 1. Contoh Soalan Yang relevan a) Namakan lima kawasan yang berada di bawah segitiga pertumbuhan IMS – GT [ 5 Markah ] b) Terangkan rancangan pembangunan ekonomi yang telah.GT: 1. (Pemarkahan: 5 kawasan x 1 markah = MAX 5 Markah) b) Rancangan Pembangunan Ekonomi Yang Telah. Phuket dan Acheh “Pintu Masuk Pelancong Asean” di bawah IMT-GT disamping mewujudkan kawaan bebas cukai. perkhidmatan feri Langkawi-PhuketAcheh di bawah IMT-GT. Sedang dan Akan Dilaksanakan di Kawasan Segi Tiga Pertumbuhan. Singapura – Growth Triangle) yang melibatkan kawasan : Kepulauan Riau. Pembangunan sektor pelancongan: Memajukan industri perhotelan/resort atau memajukan sumber-sumber maritim untuk tujuan pelancongan seperti menjadikan kepulauan Riau sebagai pusat pelancongan baru di bawah IMS-GT. Projek Line ke 2 Johor dengan Singapura di bawah IMS-GT. Bangkahulu. sedang dan akan dilaksanakan di kawasan Segi Tiga Pertumbuhan ASEAN [ 10 Markah] c) Jelaskan mengapa pakatan segi tiga pertumbuhan di tubuhkan di rantau Asia Tenggara [ 10 Markah] Penilaian Jawapan a) Kawasan Segi Tiga Pertumbuhan IMS . Kalimantan Barat bagi Indonesia. Pembangunan Sektor Pengangkutan: Khususnya laluan darat udara dan air/perkapalan seperti: Jalan Keretapi Trans-Borneo di bawah EAGA-BIMP.

bekalan tenaga. 6. Pembangunan sektor perindustrian. Pembangunan infrastruktur fizikal seperti jaringan jalan raya. 4. Termasuk juga perikanan pingir pantai. Pembangunan Sektor Pertanian dan Perikanan : Khususnya berkaitan dengan sektor perladangan kelapa sawit dan getah di bawah EAGA dan juga pertanian makanan/padi di bawah IMT-GT. 3. Pembangunan Sektor Perhutanan. Perkhidmatan pembandaran akan menguntungkan banyak pihak. 7. (Pemarkahan: Mana-mana 5 isi x 2 Markah = MAX 10 Markah) b) Sebab-sebab pakatan segi tiga pertumbuhan di tubuhkan di rantau Asia Tenggara [ 10 Markah] Antara sebab-sebab mengapa pakatan segi tiga pertumbuhan tersebut ditubuhkan ialah: . sistem perhubungan dan lain-lain terutamanya di wilayah-wilayah yang baru berkembang misalnya di lembah Mindano. Meliputi sumber-sumber pembalakan khususnya di kawasan EAGA yang amat kaya dengan hutan disamping program pemeliharaan dan pemuliharaan hutan. Pembangunan Sektor Telekomunikasi :Sektor ini juga amat berpotensi untuk berkembang dengan pesat misalnya projek Internet Asean dengan Thailand sebagai pusatnya di bawah program IMT-GT. Pembangunan Sektor Pembandaran: Mewujudkan bandar-bandar baru melalui pendekatan pelaburan bersama seperti projek bandar Nusa Jaya sebagai bandar terapung di Tanjung Pelepas Johor di bawah rancangan IMS-GT. Pembangunan Sektor Perkhidmatan tertier : Khususnya kewangan dan bank misalnya Labuan sebagai pusat Kewangan luar pesisir di bawah EAGA. Tumpuan diberikan kepada sektor industri berasaskan sumber seperti industri pemprosesan pertanian (agro base industry) terutamanya di IMT-GT dan EAGA serta industri berintensif buruh di IMS-GT dan IMTGT. 9.pemangkin utama untuk memajukan sektor-sektor ekonomi yang lain. Kerjasama modal. Disamping Perkongsian modal berasaskan konsep pelaburan silang (Cross Invesment) dan pelaburan bersama yang akan dapat dinikmati oleh semua pihak swasta yang terbabit di dalam wilayah tersebut. sumber air. 5.laut dalam dan akuakultur.kepakaran dan pengurusan akan diutamakan bemi memajukan sektor ini. 8. Program pertukaran siaran Radio & TV dan lainlain maklumat budaya membolehkan intraksi sosial antara negara akan jadi lebih rapat.

Pemindahan teknologi membolehkan sumber-sumber yang ada dapat dibangunkan dengan cepat. Kekurangan teknologi sesebuah negara ditampung oleh kelebihan teknologi negara lain yang samasama melabur di kawasan segi tiga terbabit. Misalnya di bawah IMT –GT kawasankawasan seperti Pulau Langkawi. (Pemarkahan: Mana-mana 5 isi x 2 Markah = MAX 10 Markah) . 5. 4. 6. 2.1.perkhidmatan dan pergerakan penduduk. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks perluasan pasaran dan perdagangan antara kawasan/intra-ASEAN. Pihak swasta akan berkongsi modal melaksanakan sesuatu projek. sumber maritim. Utara Acheh dan Selatan Thai pastinya mengalami pertumbuhan ekonomi yang lebih cepat.sumber air dan sebagainya. Pengkalan Kubor sudah tentunya memberikan manfaat pasaran kepada semua negara. Utara Kedah-Perlis seperti Bukit Kayu Hitam. Kesan-kesan positif daripada perluasan pasaran setempat akan dinikmati bersama. Untuk mempercepatkan lagi/memangkinkan lagi pertumbuhan ekonomi dalam pelbagai sektor di antara negara-negara ASEAN yang berjiran yang termasuk dalam kawasan segitiga pertumbuhan berkenaan. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks perkongsian teknologi. Kawasan segitiga sememangnya kaya dengan sumber-sumber alam yang belum dimanfaatkan sepenuhnya seperti sumber hutan. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks pengaliran buruh dan tenaga pakar. Segitiga pertumbuhan menjadi pusat pertumbuhan ekonomi ASEAN yang baru. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks perkongsian pelaburan modal/kewangan berdasarkan prinsip perkongsian bijak yang dilakukan menerusi pelaburan bersama ataupun pelaburan silang oleh pihak swasta. Langkawi. Kawasan-kawasan seperti Bukit Kayu hitam. Misalnya projek Line ke 2 menghubungkan Malaysia dengan Singapura di bawah IMS-GT telah dilaksanakan dengan jayanya dan memberi keuntungan kepada ke dua-dua negara daripada segi aliran barangan. Dengan adanya pakatan ini sumber-sumber tersebut boleh dibangunkan tanpa terbiar membazir sebagai stok sumber sahaja. Ini kerana pembangunan sumber dilakukan menerusi pelbagai perkongsian bijak yang diamalkan. 3. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks pembangunan sumber alam . R&D dan inovasi baru dari negara jiran yang lebih maju ke kawasan segitiga terbabit. Misalnya melalui kewujudan kawasan bebas cukai. Dalam konteks ini wujud suasana saling melengkapi. Kekurangan buruh dan kepakaran di sesuatu kawasan segitiga akan dapat ditampung oleh buruh dan tenaga pakar dari negara jiran. Kerana barangan di kawasan-kawasan bebas cukai tersebut lebih laris/dijual dengan harga yang murah. Kekurangan buruh di Malaysia ditampung oleh kemasukan buruh dari Indonesia.sumber tenaga.

3 Membina dan mentafsir peta Aliran. Petaling Jaya. 391 – 399. Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. Rujukan Khusus 1.Refleksi.my) Tema Kerjasama serantau: Tajuk Kemahiran Amali Kerjasama Serantau Sub Tajuk 4.s. m. Di ukur berdasarkan pencapaian hasil pembelajaran dalam gerakerja pelajar. Mentafsirkan pola atau corak yang terhasil daripada peta aliran yang dilukiskan. Menganalisiskan sebab-sebab sesuatu pola/corak yang terhasil. Tugasan Pelajar : Pembelajaran Akses Kendiri (PAK) ICT – Mengakses maklumat berkaitan dengan perdagangan luar Malaysia meliputi i) Penglibatan Malaysia dalam Segitiga Pertumbuhan ASEAN Maklumat boleh diakses dari laman web berikut: (http:/www. Bab 13 – Interaksi Antara Kawasan. MITI. Penerbit:Pearson dan Longman. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. Masa 2 Waktu ( 80 minit) HASIL PEMBELAJARAN Setelah mempelajari tema ini pelajar akan dapat: • • • Membina peta aliran dengan mengaplikasikan teknik kartografi yang betul. 2005. gov. .

ketibaan pelancong asing ke sesebuah negara. Skala ini diguna sekiranya terdapat perbezaan data yang terlalu besar antara nilai maksima dengan nilai minima.000 orang dan sebagainya. Apabila semua data sudah dipuncakuasaduakan maka nilai yang diperolehi bukan lagi dalam unit biasa tetapi bertukar menjadi UNIT PUNCAKUASADUA. Skala dalam unit puncakuasadua.Sisipan Konsep: Konsep: Peta aliran adalah sejenis peta statistik yang diguna untuk menunjukkan arah dan isipadu (jumlah) pergerakan sesuatu barangan. b) Skala geometri.000. migrasi antarabangsa. Skala dalam unit biasa yang digunakan seperti 1CM = RM Juta : 10. Skala aritmetik digunakan sekiranya tidak terdapat perbezaan yang terlalu besar antara nilai maksima dengan nilai minima di dalam data soalan yang diberi. Sebaiknya . Langkah 3: Berdasarkan nilai puncakuasadua ini. Terdapat dua kaedah yang boleh diguna untuk mencari skala ketebalan garisan iaitu: a) Skala aritmetik. Mentafsir peta aliran. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 20 Minit ) Gerakerja Membina Peta Aliran: Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan kenalpastikan di mana dan ke arah mana garis aliran perlu dibuat berasaskan kehendak soalan dan peta yang diberikan. ketebalan garis aliran yang mewakili jumlah yang bergerak ke sesuatu destinasi dan juga anak panah (arrow) yang menunjukkan ke mana sesuatu barangan. Terdapat dua elemen penting di dalam peta aliran iaitu. Misalnya pergerakan import-eksport. perkhidmatan dan juga pergerakan manusia. Langkah 2: Mencari skala ketebalan garis aliran. Isi-Isi Pembelajaran • • Membina peta aliran. 1CM = 20. Bahagikan nilai puncakuasa dua yang diperolehi dalam langkah (2 b) di atas dengan nilai skala yang telah dipilih itu. pilih satu skala yang sesuai yang boleh diguna untuk mengira ketebalan garis aliran. Justeru untuk menyelaraskan data-data tersebut maka semua data perlu dipuncakuasaduakan agar tidak terlalu ketara perbezaannya.perkhidmatan dan penduduk itu bergerak. aliran masuk modal ke sesebuah negara dan sebagainya.

8 . Plotan mestilah mengikut syarat-syarat berikut: a) b) c) d) Garis aliran mestilah sama tebal dari permulaan hingga ke destinasinya. Negara Asia Pasifik Terpilih Jepun China Hong Kong Australia Berdasarkan jadual 1 di atas.7 7.670. Langkah 5: Lorekan atau warnakan setiap garis aliran yang dibuat dan seterusnya lengkapkan peta aliran anda dengan tajuk.345. Arah aliran (arrow) bagi setiap garis aliran mesti ditunjukkan.0 6.290.250. Antara garis aliran tidak boleh bertindih dan tidak boleh bersilang. Petunjuk yang dibuat mestilah bertangga bentuknya mewakili tiga nilai yang berbeza. a) Lukis sebuah peta aliran di atas peta kosong yang disediakan bagi menunjukkan nilai import dan eksport Malaysia dari dan ke beberapa buah negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 1999.808.127.710. skala dan petunjuk.0 8.8 37.9 5. Untuk mengelakkan pertindihan garis aliran boleh dibuat melengkung atau bergabung. Langkah 2: ( Latihan Dalam Kelas Membina peta aliran– 30 Minit ) Lihat Contoh di sebelah: Jadual 1 di bawah menunjukkan nilai import dan eksport Malaysia dari dan ke beberapa buah negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 1999. Langkah 4: Membuat plotan.1 8.803. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk boleh ditulis di bahagian bawah peta aliran anda itu. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas carta.0 14.ketebalan garisan janganlah terlalu besar atau terlalu kecil untuk menghasilkan kesan nampak yang baik. Berdasarkan nilai ketebalan garisan yang telah dikira dalam langkah 3 di atas calon boleh membuat plotan garis aliran di atas peta yang diberikan. Nilai Import dan Eksport (RM: Juta) Import Eksport 51.

ii) Pola import Malaysia dengan negara China. i) ii) Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks perluasan pasaran antara negara. perlu menjalinkan kerjasama Sebab-sebab negara Asia Pasifik perlu menjalinkan kerjasama perdagangan yang kukuh antara satu sama lain. Hong Kong dan Australia pula mengalami infisit iaitu nilai eksport melebihi import. Mewujudkan keadaan saling melengkapi dan perkongsian pintar antara negara. Imbangan perdagangan ini amat menguntungkan Malaysia. Dengan itu perluasan pasaran boleh dilakukan secara lebih adil berdasarkan prinsip yang ditetapkan oleh Pertubuhan Perdagangan Sedunia (WTO). Dimensi analisis: Sebab-sebab: c) Mengapakah negara-negara Asia Pasifik perdagangan yang kukuh antara satu sama lain?.Eksport i) Pola import dan eksport Malaysia dengan Jepun menunjukkan defisit sebanyak RM Juta: – 14. Misalnya melalui penubuhan zon perdagangan bebas. Untuk mengelakkan monopoli perdagangan dari negara-negara barat. kemudahan iii) iv) . Dimensi analisis: Pola Import . Imbangan perdagangan ini amat merugikan Malaysia.7. Misalnya dengan Hong Kong nilai infisitnya sebanyak RM: Juta: 8. Misalnya perkongsian teknologi dan kepakaran. nyatakan pola import dan eksport Malaysia dengan beberapa buah Negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 1999.Sila lukis peta aliran berdasarkan jadual di atas Langkah 3 : Menganalisis dan mentafsir Peta Aliran (30 Minit) Contoh soalan Berdasarkan peta aliran yang telah anda lukis itu. Mengurangkan penguasaan pasaran dan ancaman perdagangan dari kumpulan negara maju yang lain seperti dari Kesatuan Eropah (EU).095. Ini menunjukkan Malaysia banyak mengimport barangan dari negara Jepun berbanding dengan barangan yang dieksport oleh Malaysia ke Jepun.513.9. NAFTA. dan juga Amerika syarikat Untuk mewujudkan aliran perdagangan yang lebih adil dan telus – serta saling memperolehi keuntungan menerusi konsep ”Liberalisasi perdagangan” dengan cara menghapuskan sekatan tarif dan dasar perlindungan yang diamalkan oleh sesebuah negara.

perkongsian sumber. .0 22 665.v) logistik. c) Huraikan faktor-faktor yang boleh meningkatkan perdagangan intra-ASEAN. [10 Markah]. Soalan Latihan Latihan 1: Jadual 1 di bawah menunjukkan import dan eksport antara Malaysia dengan rakan seperdagangan ASEAN pada tahun 2000.0 25 610.4 939.8 1 064.Bhd.0 3 234. Shah Alam. Latihan 2 Jadual 2 di bawah menunjukkan nilai eksport dan import Malaysia dengan beberapa buah negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002. setiap rakan [5 Markah]. perkongsian data dan maklumat dan sebagainya.0 1 553. Di ukur berdasarkan pencapaian hasil gerakerja dan perbincangan pelajar. Lembaran Praktis Geografi Kertas 2 STPM. a) Kirakan peratusan import dan eksport Malaysia dengan seperdagangan ASEAN pada tahun 2000.0 19 250.0 24 380. Rusly Musa . lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan import dan eksport Malaysia dengan setiap rakan seperdagangan ASEAN pada tahun 1995.0 325. Rujukan Khusus 1. Rakan Seperdagangan ASEAN Brunei Darussalam Indonesia Filipina Singapura Thailand Jumlah Berdasarkan jadual 1 di atas. [10 Markah]. 2002.0 b) Berasaskan nilai peratusan yang telah dikira.0 639. Refleksi. Membantu negara-negara Asia Pasifik yang miskin dan kecil kuasa perdagangannya. Import (US $) 318.4 Eksport (US $) 3. Penerbit: Federal Publications Sdn.

576.9 12.203.724.1 Impak aktiviti pertanian terhadap alam sekitar: Kesan dan langkah mengatasinya – Kajian kes di Cameron Highland.1 4. Masa 2 Waktu ( 80 minit) .5 a) Berdasarkan jadual 2 di atas. [8 Markah] TEMA 5 : IMPAK ALAM SEKITAR DAN PENGURUSANYA Tema Impak alam sekitar dan pengurusannya.909. Negara-negara Asia Pasifik terpilih Thailand Indonesia Singapura Jepun Taiwan China JUMLAH Eksport 3.9 18. [11 Markah] c) Huraikan kerjasama ekonomi serantau dan antarabangsa yang disertai oleh Malaysia bagi tujuan meningkatkan aliran perdagangannya. Tajuk Impak aktiviti manusia terhadap alam sekitar Sub Tajuk 5.414.2 3.635.559.236.978.703.019.988.923. kirakan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.2 2.9 3. [ 6 Markah] b) Lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.1 19.5 13.0 1.Jadual 2: Nilai Eksport dan Import (RM: Juta) Malaysia dengan beberapa buah Negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.9 47.0 5.422.7 RM: Juta Import 3.5 44.

berbukit-bukau dan juga berlembah dengan kecerunannya antara 10º hingga 35º. sayuran. Purata hujan tahunannya pula ialah antara 104 mm hingga 317 mm. Ciri-ciri fizikal kawasan Cameron Highland Aktiviti pertanian di kawasan Cameron Highland. Ciri-ciri fizikal di Cameron Highland. Iklim di Cameron Highland adalah amat sesuai untuk tanaman sub tropika dan temperat yang meliputi tanaman seperti teh. Suhu yang rendah ini disebabkan oleh pengaruh faktor ketinggian tempatnya. . 256 hektar telah digunakan sebagai kawasan pertanian iaitu kira-kira 24%. Daripada segi tanihnya pula terbentuk oleh campuran granit yang berasid serta bewarna gelap.255 hektar dan dari jumlah ini terdapat lebih kurang 5. b) Sebahagian besar kawasan ini masih lagi diliputi hutan tebal. Keluasannya ialah sebanyak 71. Ia memiliki tanih gembur berpasir. Isi-Isi Pembelajaran 1.Hasil Pembelajaran Setelah selesai mempelajari sub tajuk ini pelajar akan dapat: Aras 1: • Mengenalpasti pelbagai jenis aktiviti pertanian di Cameron Highland Aras 2: • Menghuraikan kesan aktiviti pertanian di Cameron Highland terhadap alam sekitar fizikal setempat. 2. Ini kerana suhunya yang lebih sejuk kira-kira 24ºC berbanding dengan kawasan lain di Malaysia. bungaan dan buahan sitrus. Langkah perundangan dan bukan perundangan untuk mengatasinya. 3. 4. 1. Kesan-kesan negatif terhadap alam sekitar fizikal setempat. 2) Jenis aktiviti pertanian di Cameron Highland. Namun begitu sejak akhir-akhir ini kadar penerokaan tanah secara haram untuk pertanian di Cameron Highland semakin meningkat terutama sekali yang melibatkan kawasan bercerun dan lereng-lereng bukit. c) Topografi kawasan ini ialah bergunung-ganang. Wilayah Cameron Highland merupakan satu-satunya kawasan terpenting dan tertua di Malaysia yang terlibat dalam aktiviti pertanian di kawasan tanah tinggi. a) Daerah Cameron Highland terletak di dalam negeri Pahang. Aras 3: • Membincangkan langkah mengatasi kesan negatif akibat aktiviti pertanian terhadap alam sekitar fizikal setempat.

Penanaman sayur-sayuran merupakan aktiviti pertanian yang paling besar memberikan impak negatif ke atas persekitaran fizikal di Cameron Highland khususnya dalam konteks meningkatkan kadar hakisan tanih. asparagus dan juga daun sadri di atas tapak tani yang sama. kobis bunga. Kawasan perladangan teh merupakan kawasan penanaman yang terluas di Cameron Highland meliputi hampir 2. 580 keluarga pekebun sayur di Cameron Highland. Antara yang popular ialah seperti “Cactus Valley”. pengusaha ladang teh secara perladangan ini telah mengambil langkah yang sewajarnya bagi mengurangkan kadar hakisan tanah berbanding dengan sistem pertanian/tanaman lain.a) Jenis-jenis tanaman yang ditanam. mawar.tomato dan juga kacang buncis. Ia meliputi kawasan seluas 2. Terdapat empat jenis tanaman yang diusahakan secara komersial di Cameron highland iaitu tanaman teh yang diusahakan secara sistem perladangan. bunga turki. Kawasan ladang bunga biasanya terdapat di kawasan rendah/lembah atau di kawasan kaki bukit yang telah di teres. kejadian tanah runtuh dan juga pencemaran sumber air sungai dan tasik. Justeru itu walaupun teh merupakan tanaman yang paling luas di Cameron Highland tetapi kadar hakisannya tanih yang dialami oleh kawasan ladang teh amat kecil berbanding dengan kawasan tanaman sayuran. Namun begitu terdapat juga pekebun-pekebun kecil yang mengusahakan tanaman teh hijau secara kecil-kecilan. Sistem tanaman selingan dan tanaman bercampur amat popular dijalankan di kawasan ini. buahan dan bungaan. Sistem pertanian yang dijalankan ialah bersifat pertanian pasar dengan tanah digunakan secara intensif. Misalnya tanaman tomato dan kacang buncis diselingkan atau dicampurkan dengan tanaman lain seperti kobis. Antara yang popular ialah seperti kobis.500 hektar. tanaman buah-buahan sitrus khususnya strawberry dan juga tanaman bunga-bungaan. dan juga bunga matahari.salad. salad. Misalnya pekebun masih berdegil menggunakan jentera berat bagi meratakan kawasan curam dan lereng bukit di samping penggunaan racun serangga yang berleluasa tanpa pengurusan yang sistematik seperti membuang botol-botol racun ke sungai serta tasik yang berdekatan. ii) Penanaman sayur-sayuran pula merupakan aktiviti pertanian yang ke dua penting selepas tanaman teh.140 hektar dan mampu menghasilkan sumber pendapatan kepada hampir 1. Terdapat hampir 25 jenis sayuran yang diusahakan. Ini kerana kesedaran pemuliharaan tanah dikalangan pekebun di kawasan ini adalah amat rendah sekali. Sepertimana dalam tanaman sayuran. Tanaman ini diusahakan secara perladangan oleh syarikat swasta terkenal iaitu BOH Plantations. Pada masa ini keluasan tanaman bunga di Cameron Highland ialah sebanyak 300 hektar dan terdapat lebih daripada 40 buah pusat penyemaian bunga (nursery) di kawasan ini. Daripada segi pemuliharaan tanah. iii) Tanaman bunga-bungaan juga ditanam secara giat dan berkembang maju di Cameron Highland. Kebanyakan para penanam bunga ialah bekas pekebun – pekebun sayur yang telah beralih kepada industri penanaman bunga setelah harga sayuran menjadi tidak stabil (mudah mengalami tutun-naik) berbanding dengan harga bunga yang lebih konsisten. i) Tanaman teh. tanaman . tanaman sayuran yang lebih bersifat sistem pertanian pasar/angkut. Walaubagaimanapun tanaman teh oleh pekebun kecil ini telah berkurangan dan digantikan dengan tanaman sayuran serta bungaan. Antara jenis bunga yang popular di tanam ialah seperti kekwa.

b. digembur. Pendedahan permukaan bumi secara terus kepada pelbagai proses geomorfologi seperti hakisan tanah dan tanah runtuh. Tanah Rata dan Brinchang. Permukaan cerun yang terdedah akan mengalami tindakan air larian permukaan yang akan menghakis-angkut regolit atau tanih dari atas cerun ke bawah cerun. a. Tanaman ini tidak dijalankan secara meluas sebaliknya lebih bersifat tanaman di dalam” rumah hijau”. Di Cameron Highland fenomena hakisan dan tanah runtuh merupakan kesan yang paling besar kelihatan terutamanya di sekitar Ringlet.Seperti hutan semulajadi bertukar kepada “hutan tanaman”. Dalam jangka masa panjang cerun-cerun yang terhakis itu menjadi tidak stabil dan boleh mengalami pelbagai jenis gerakan jisim seperti kesotan tanah. berkelodak dan berlumpur serta mengalami kadar enapan yang tinggi sehingga dasarnya menjadi lebih cetek. sistem sungai biasanya menjadi keruh.sayuran dan bungaan telah menyebabkan berlakunya perubahan landskap yang ketara di Cameron Highland.bunga juga banyak menjejaskan kualiti alam sekitar setempat kerana kebanyakan pengusahanya menggunakan jentera berat untuk meratakan tanah di kawasan cerun curam. Kesannya permukaan lereng-lereng bukit akan mengalami hakisan yang ketara seperti wujudnya gegalur dan tanah tergondol. Satu pengukuran yang telah dilakukan oleh Dr. Keluasannya di sekitar 250 hektar sahaja. Berdasarkan gambar foto udara jelas kelihatan kawasan –kawasan gondolan terutamanya di cerun atau lereng-lereng bukit.383 juta meter padu tanah di Cameron Highland telah terhakis dan dengan mengambil kira kadar kehilangan tanah sebanyak 16. Satu kajian yang telah dilakukan oleh Fuad Omar pada tahun 1988 mendapati bahawa hampir 2. Ini kerana tanaman buahan sitrus khususnya strawberry tidak ekonomik untuk dijalankan di tapak pertanian yang luas serta bersifat jangka pendek. Wan Ruslan Ismail mendapati bahawa terdapat . Justeru itu kegiatan pertanian ini tidak begitu menjejaskan kualiti alam sekitar setempat. Dalam konteks geomorfologi pelbagai proses akan berlaku apabila permukaan tanah dibajak. Justeru itu kadar pencemaran sungai meningkat. Larian air permukaan akan membawa regolith dari atas cerun ke bawah cerun dan seterusnya masuk ke sistem sungai yang ada di kawasan pertanian berkenaan.8 tan/hektar setahun maka kadar hakisan yang akan dialami oleh tanah-tanah pertanian di Cameron Highland menjelang tahun 2000 akan menjadi lebih serius lagi. Perubahan landskap fizikal yang ketara . gelangsaran tanah dan juga tanah runtuh . permukaan tanah menjadi tergondol dan sebagainya. Pencemaran air sungai dan peningkatan kadar pemendapan sungai. 3) Kesan Negatif Aktiviti Pertanian Terhadap alam Sekitar Fizikal di Cameron Highland. kehilangan daya pengikat dan cengkaman akar terhadap butiran tanah yang menyebabkan cerun-cerun menjadi tidak stabil. c. diteres dan diratakan untuk kegiatan pertanian khususnya di kawasan lereng-lereng bukit yang bercerun curam. Permukaan bumi kehilangan pelindung. iv) Tanaman buahan sitrus. Dalam konteks ini proses penyahutanan bagi tujuan mewujudkan kawasan pertanian ladang teh.

6 tan/Km²/tahun dan sungai Terla sebanyak 454. tasik. Menggangu kestabilan kitar hidrologi. Termasuklah juga kemusnahan ekosistem seperti rantaian makanan dan habitat khususnya hutan yang telah dijadikan tapak pertanian. Apabila hutan dimusnahkan/dinyahkan maka fungsi pokok sebagai pengeluar utama akan musnah sama sekali. (Sumber Wan Ruslan Ismail. Justeru itu haiwan-haiwan akan berhijrah ke hutan/habitat lain untuk mencari perlindungan atau tempat baru. Persaingan intra dan interspesis akan berlaku dan mana-mana spesis yang kalah akan musnah dan pupus. sungai Tringkap sebanyak 758.s. hakisan. komponen biotik dan abiotik yang kelak menggangu keseimbangan ekologi setempat. Penyahutanan untuk dijadikan tapak pertanian biasanya melibatkan kawasan hutan primer/hutan dara seperti dalam sistem perladangan teh. 1999. d.Hutan berfungsi sebagai satu habitat. kolam. Di Cameron Highland pencemaran air di Tasik Ringlet merupakan satu contoh yang nyata. Di tempat baru ini mereka terpaksa bersaing dengan koloni lain.beberapa batang sungai di Cameron Highland mengalami kadar enapan yang tinggi. kualiti air sungai juga terjejas akibat pengggunaan baja kimia dan racun serangga/perosak. Kemusnahan habitat mengambil masa yang lama untuk dipulihkan. 96). Dengan itu hidupan lain yang bergantung kepada tumbuhan seperti herbivor (kancil.8 tan/Km²/tahun. Proses penyahutanan memusnahkan sama sekali habitat. Kuala Lumpur. ii) Penghijrahan spesis akibat pemusnahan habitat . Selain daripada pencemaran kelodak. e. Gangguan ekologi secara menyeluruh akan berlaku apabila hutan-hutan dimusnahkan secara lebih meluas. Racun serangga seperti DDT dan juga pelbagai jenis baja kimia yang digunakan ke atas tanaman sayuran akan mengalami larut resap ke dalam tanah atau di bawa bersama oleh larian air permukaan. Ketidakseimbangan ekologi mikro dan makro akan menimbulkan pelbagai kesan terhadap unsur-unsur lain seperti cuaca. iii) Kerosakan ekosistem seperti kemusnahan rantaian makanan. Kesannya sumber-sumber air tersebut akan mengalami pencemaran bahan kimia yang tinggi yang akan memberikan impak negatif terhadap ekosistem akuatik. Jika larut resap berlaku maka sebatian kimia dari baja dan racun serangga tadi akan dibawa oleh aliran air bawah tanah (sistem akuifer) menuju ke sungai. Oleh itu apabila hutan- . Misalnya Sungai Bertam sebanyak 67. Dalam konteks kepelbagaian biologi akibat pemusnahan hutan untuk aktiviti perladangan teh dan sayuran akan menyebabkan kesan-kesan negatif berikut: i) Pelbagai spesis fauna dan flora diancam kepupusan/kemusnahan akibat kehilangan sumber-sumber makanan. DBP. kitar tenaga. Pengurusan Sumber Alam Tropika. rusa) akan kehilangan sumber-sumber makanan.. Begitu juga dengan pergerakan larian air permukaan akan menuju ke sumber-sumber air yang ada di permukaan. m. Apabila hal ini berlaku ia memberi kesan kepada hidupanhidupan lain yang sememangnya saling bergantung di dalam sesebuah hutan itu. paya dan sebagainya.0 tan/Km²/tahun. Kemusnahan ekosistem dan kepelbagaian biologi (biodiversiti) seperti pelbagai spesis fauna dan flora yang diancam kepupusan. banjir dan sebagainya. Kawasan hutan primer pada asalnya merupakan kawasan tadahan air yang amat penting kepada sistem hidrologi khususnya sungai.

storan dan edaran air tanah (gangguan kepada sistem akuifer) yang seterusnya boleh menjejaskan sumber dan bekalan air kepada sungai. Selain itu pihak kerajaan juga mestilah menghukum pegawai kerajaan yang rasuah dalam konteks pemberian lesen dan kebenaran menggunakan tanah di kawasan tanah tinggi termasuk juga langkah menyediakan laporan EIA yang lengkap sebelum sesuatu projek pembangunan pertanian di kawasan tanah tinggi dijalankan. penyahutanan telah mengurangkan proses transpirasi tumbuhan untuk membebaskan wap-wap air ke udara sebagai penyumbang kepada sejat-peluhan bagi membentuk awan. mengenakan denda yang berat iaitu menaikkan kadar kompaun. Daun dan kanopi tumbuhan tidak boleh lagi membebaskan wap-wap air ke udara. Terdapat beberapa sebab yang boleh dikaitkan dengan gangguan ke atas kestabilan kitar hidrologi ini. menarik balik lesen operasi kepada pengusaha pertanian dan pekebun sayur yang melanggar akta kualiti alam sekitar 1974 dan akta pemuliharaan kawasan tanah tinggi. b. paya. mengharamkan penggunaan jentera berat.hutan tersebut di hapus dan dimusnahkan maka fungsinya sebagai kawasan tadahan air akan terjejas/hilang. Secara khusus amalan pengurusan yang cekap boleh dilaksanakan seperti berikut: i) Membenarkan aktiviti pertanian dijalankan hanya di kawasan yang mempunyai kesan yang paling minima kepada persekitaran fizikal.kolam dan sebagainya. membina benteng untuk menstabilkan cerun. Pertama. Kesannya peratus kelembapan udara akan menurun. Pada masa kini Cameron Highland tidak lagi sesejuk masa lalu. Perubahan suhu mikro/pemanasan setempat. merawat atau membersihkan sungai yang tercemar dan sebagainya. Tetapi apabila ia dimusnahkan untuk tujuan pertanian maka gangguan terhadap proses sejat-peluhan (evopotraspiration) pokok-pokok akan terjadi. memotong cerun mengikut spesifikasi yang dibenarkan. untuk akibat a. menanam tanaman tutup bumi. Kawasan yang mempunyai resiko yang tinggi yang boleh menyebabkan hakisan dan tanah runtuh seperti di lereng – lereng bukit yang bercerun curam hendaklan diistiharkan sebagai kawasan rezab . Amalan pengurusan yang cekap: Memberbaiki tatacara/prosedur pemberian dan penggunaan oleh pejabat tanah dan daerah. Langkah perundangan: Melipatgandakan usaha pemantauan oleh pihak berkuasa. sungkupan plastik. Sebagai contoh empangan mengalami penurunan paras airnya. Fenomena ini dinamakan sebagai pemanasan setempat. 4) Cadangan angkah yang wajar diambil mengurangkan kesan kerosakan persekitaran fizikal aktiviti pertanian di Cameron Highland. Keadaan ini akan menyebabkan indeks suhu sekitar meningkat menjadi lebih panas berbanding dengan sebelumnya. ke dua menyebabkan kelembapan udara menurun (pembentukan udara kering) dan ke tiga mengurangkan kadar susupan. penjara.tasik. Hutan semulajadi sebenarnya berfungsi sebagai ”menyederhanakan suhu sekitar” dengan cara mengekalkan peratus kelembapan udaranya. udara menjadi lebih kering (dry air) dan persekitaran fizikal terdedah kepada bahangan matahari secara langsung tanpa ditapis dan diserap oleh kanopi tumbuhan. f.

merehatkan tanah. membina benteng dan sebagainya. zon perlindungan (hutan yang dikekalkan dalam keadaan semulajadi).program gotong-royong . mewujudkan sistem perparitan dan saliran di kawasan pertanian. Menjalankan kempen kesedaran kepada pekebun sayur dan pengusaha pertanian tentang masalah hakisan dan kesannya kepada persekitaran fizikal menerusi risalah. seminar. Satu kajian yang telah dilakukan oleh AVRDC dan Mardi pada tahun 1992 terhadap 252 pekebun sayur di Cameron Hinghand mendapati bahawa “petani/pekebun tidak merasakan masalah hakisan tanah sebagai suatu ancaman yang serius kepada tanaman mereka sebaliknya ketidakstabilan harga sayuran merupakan satu ancaman besar ”. • • c. giliran kawasan penanaman dan sebagainya. dialog. v) Menggabungkan kaedah dan amalan pengurusan tanah pertanian melalui tiga cara iaitu: • Kaedah agronomi seperti menutup permukaan tanah dengan sungkupan daun dan plastik dan juga meningkatkan kadar larut resap tanah dengan tanaman pelindung/tutup bumi seperti pokok kekacang. seminar. iii) Menggunakan baja kimia dan racun serangga dengan kadar yang minima dan menguruskannya secara berhemah iaitu tidak membuang sisa racun dan baja kimia sewenang-wenangnya ke dalam sistem saliran seperti sungai dan tasik sebaliknya menyediakan kawasan pelupusan yang khusus. Cadangan yang dibuat oleh Jabatan Pertanian Malaysia berkaitan dengan kelebaran teres –teres pertanian di kawasan bercerun/lereng-lereng bukit ialah antara 1 hingga 2 meter bagi setiap teres. Kaedah mekanika seperti pembinaan kontur/teres. sesi penerangan/dialog.kaedah tanaman berjalur. Kaedah penyuburan tanah seperti pembajaan kimia/organin untuk mengekalkan keseimbangan nutrien tanah. Justeru agensi kerajaan khususnya Jabatan Pertanian.program gotong-royong termasuk pendidikan alam sekitar.pertanian yang kekal. pihak swasta dan badan bukan kerajaan (NGO) perlu mengambil langkah menyedarkan dan memberikan kefahaman kepada pekebun menerusi risalah. tanaman selingan dan lain-lain lagi. iv) Bagi kawasan cerun yang dibenarkan untuk pertanian maka pekebun sayur mestilah membina teres-teres yang sesuai dan lebar bagi mengurangkan halaju larian air permukaan. Ini menunjukkan bahawa kesedaran petani/pekebun terhadap kesejahteraan alam sekitar terlalu rendah. ii) Menggalakkan aktiviti penanaman sayur-sayuran dan bungaan dengan menggunakan kaedah hidroponik dan kaedah rumah hijau di kawasan tanah pamah bukannya menanam sayuran di lereng-lereng bukit atau kawasan bercerun curam yang boleh menyebabkan hakisan tanah dan ketidakstabilan cerun.

Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru/Kuliah – 40 Minit ) a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. kesan dan langkah mengatasinya di Cameron Highland. a) Nyatakan EMPAT jenis aktiviti ekonomi yang dijalankan Judul Isi Jawapan [5 Markah] Markah . Langkah 2: (Diskusi Pelajar – 30 Minit ) Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk merangka jawapan berkaitan dengan tugasan soalan yang diberikan seperti di bawah: Soalan Dengan merujuk kepada kawasan pembangunan tanah tinggi di Malaysia. jenis aktiviti pertanian. a) Nyatakan EMPAT jenis aktiviti ekonomi yang dijalankan [5 Markah] b) Jelaskan kesan negatif aktiviti ekonomi tersebut terhadap persekitaran fizikal kawasan setempat. Huraikan langkah-langkah yang perlu diambil bagi mengatasi kesan negatif [10 Markah] (Tugasan pelajar Sila rangkakan jawapan bagi soalan di atas berasaskan prinsip: FHC – Fakta diikuti oleh Huraian dan dilengkapi dengan contohcontoh yang spesifik) Langkah 3 ( Penutup dan Rumusan – 10 Minit) Guru menyenaraikan isi-isi penting berkaitan dengan soalan yang diberikan di atas Rangka dan Skema Jawapan: Dengan merujuk kepada kawasan pembangunan tanah tinggi di Malaysia. [ 10 Markah] c) tersebut. b) Guru menjelaskan ciri fizikal.dan sebagainya bagi menghasilkan pembangunan pertanian yang lestari untuk masa depan Cameron Highland.

Menamakan kawasan tanah tinggi (sekurang-kurangnya satu kawasan) 2. Bukit Fraser. Genting Highland.sayuran dan bungaan.infrastruktur. padang golf. Kesan hakisan tanih dan tanah runtuh – kewujudan gegalur di cerun2 Markah . 2.Tanah Tinggi Kundasang dll. Di antaranya ialah: Aktiviti pertanian seperti tanaman teh. bangunan dll. tanaman perladangan.  Aktiviti perniagaan. Menyatakan jenis aktiviti ekonomi yang dijalankan di kawasan tanah tinggi. [ 10 Markah] Judul Isi Jawapan Diantara kesan negatif aktiviti ekonomi terhadap persekitaran fizikal di kawasan tanah tinggi ialah: 1. jaringan pengangkutan. Menyatakan empat jenis aktiviti ekonomi (1 jenis = 1 markah) 1 1 1 1 1 1 1 1 = 1 Markah = 4 Markah b) Jelaskan kesan negatif aktiviti ekonomi tersebut terhadap persekitaran fizikal kawasan setempat. Aktiviti pembinaan – pembinaan perumahan. Perubahan landskap fizikal secara besar-besaran – penggondolan bukit. Aktiviti penternakan termasuk akuakultur. Aktiviti pelancongan.Menamakan kawasan pembangunan tanah tinggi di Malaysia.  Aktiviti perkhidmatan     Pemarkahan: 1. projek hidroelektrik dll  Aktiviti pembalakan / penyahutanan untuk pelbagai tujuan. Contohnya: Cameron Highland. hutan primer bertukar kepada hutan sekunder.

Kerosakan ekosistem hutan – kemusnahan habitat dan spesis/kepelbagaian biologi. menarik balik lesen operasi.paya) termasuk sungai – Sungai menjadi keruh dan berkelodak atau pencemaran sumber air akibat penggunaan racun serangga dan baja kimia dalam pertanian serta penyaliran sisa kumbahan dari sektor pelancongan yang menjejaskan ekosistem akuatik. 5 Memusnahkan kawasan tadahan air – menjejaskan sumber air kepada sungai. paya dan empangan akibat aktiviti pembalahan dan penyahutanan. [10 Markah] Judul Isi Jawapan Langkah-langkah yang perlu diambil bagi mengatasi kesan negatif di atas ialah: Langkah perundangan: Melipatgandakan usaha pemantauan oleh pihak berkuasa.kolam. Peningkatan suhu mikro – kawasan sekitar tidak lagi sesejuk atau nyaman daripada keadaan sebelumnya akibat penyahutanan untuk pelbagai tujuan. tasik. mengenakan denda yang berat – menaikkan kadar kompaun. rantaian makanan dll yang berkaitan dengan ekologi hutan (Pemarkahan: Mana-mana 5 isi x 2 Markah = MAX 10 Markah) 2 2 2 2 2 2 c) Huraikan langkah-langkah yang perlu diambil bagi mengatasi kesan negatif tersebut.cerun bukit atau tanah runtuh/batu runtuh di kaki bukit yang sudah di potong dan diteres oleh jentera berat untuk aktiviti pembinaan. Pencemaran sumber air (tasik. 7. 6. penjara. kolam. Menjejaskan kesuburan tanih/lapisan top soil semakin nipis – menggangu keseimbangan nutrien tanih apabila tumbuhan yang melindungi permukaan tanih di tebang/dimusnahkan. Amalan pengurusan yang cekap: Meliputi: 2 Markah . 3. 4. menghukum pegawai yang rasuah dll termasuk langkah EIA sebelum sesuatu projek pembangunan di kawasan tanah tinggi dijalankan.pertanian dll.

Membina sistem saliran – parit dan longkang yang sistematik untuk penyaliran air yang lebih sempurna. Kempen dan Pendidikan Alam Sekitar: Kempen kesedaran kepada penduduk setempat dan pengusaha – menerusi risalah. 2. 149 – 155. Pemarkahan: Langkah perundangan : MAX 2 markah. Amalan pertanian yang mesra alam seperti kaedah hidroponik. 7. Langkah kestrukturan seperti membina benteng konkrit. sesi penerangan/dialog. groin dan gabion. Rujukan Khusus 1.s. Memberbaiki tatacara/prosedur penggunaan tanah di kawasan tanah tinggi. Menanam tanaman tutup bumi di tapak pertanian atau tanaman rumput dan tumbuhan pelindung di kawasan bercerun. kawalan biologi agar tidak terlalu bergantung kepada baja kimia serta racun serangga. 8. 5. Amalan pertanian berteres/mengikut kontor.1. 2005. 4. Kempen dan PAS : MAX 2 markah 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 Refleksi. Jaya. Di ukur berdasarkan pencapaian hasil pembelajaran dalam gerakerja pelajar membincangkan isi-isi penting bagi menjawab tugasan soalan yang diberikan. Menanam semula hutan yang sudah ditebang/penghutanan semula. 10. Memotong cerun bukit mengikut spesifikasi yang dibenarkan. Bab 6 – Pembangunan Ekonomi dan Alam m. seminar. Petaling Musa dan Nurashikin Abdullah. Penerbit:Pearson dan Longman. Merawat atau membersihkan sungai yang tercemar. Amalan pengurusan : MAX 6 markah.program gotong-royong termasuk pendidikan alam sekitar. Teks Pra U Geografi STPM.. 6. menggunakan baja organik. 3.tembok penahan (retainning wall) serta sungkupan plastik untuk menstabilkan cerun. . Rusly Manusia Sekitar. 9. Mengharamkan penggunaan jentera berat di kawasan tanah tinggi.

Tajuk Pengurusan Alam Sekitar Sub Tajuk 5.Tema Impak alam sekitar dan pengurusannya.2 Prinsip-prinsip pembangunan lestari (berterusan) Masa 2 Waktu ( 80 minit) .

Kemajuan sosio-ekonomi dalam sesebuah negara itu amat dituntut. Kedua prinsip pembangunan yang mengadunkan dengan usaha pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar agar kesejahteraan hidup boleh dinikmati oleh semua penduduk. Dalam hal ini antara pembangunan dengan alam sekitar seharusnya bergerak seiringan dan segandingan . tetapi ia tidak seharusnya mengorbankan aspek alam sekitar.Hasil Pembelajaran Setelah selesai mempelajari sub tajuk ini pelajar akan dapat: Aras 1: • Mentakrifkan konsep pembangunan lestari (berterusan) Aras 2: • Mengenalpasti lapan prinsip pembangunan lestari (berterusan) Aras 3: • Menghuraikan prinsip-prinsip pembangunan berterusan. Ia bukanlah dua titik pemisah yang bergerak ke kiri dan ke kanan di atas satu garis lurus. Sisipan Konsep: Konsep Pembangunan Lestari Pembangunan lestari berteraskan kepada konsep pembangunan berterusan yang boleh difahami dari dua sudut. Pertama nikmat pembangunan sesebuah negara hendaklah berterusan dan boleh menjamin kesejahteraan hidup generasi kini dan akan datang. Isi-Isi Pembelajaran a) Konsep Pembangunan Lestari (b) Menghuraikan lapan prinsip pembangunan berterusan (lestari) (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) Menjana atau menggalakkan semula pertumbuhan ekonomi Mengubah kualiti pertumbuhan ekonomi bagi menjamin kesejahteraan hidup Memulihara dan mempertingkatkan asas sumber Memastikan aras penduduk yang boleh ditampung Mengorientasikan semula teknologi dan kaedah pengurusan risiko Mengintegrasikan alam sekitar dan ekonomi dalam membuat keputusan Memperbaharui hubungan ekonomi antarabangsa .

b) Guru menjelaskan lapan prinsip pembangunan lestari. Dapatan Hasil Perbincangan Kelas Terdapat tiga aspek penting yang mesti digabungjalinkan dalam melaksanakan pembangunan lestari dalam sektor perhutanan di Malaysia iaitu langkah perundangan. Langkah Perundangan: Di Malaysia kelestarian dalam pembangunan sektor perhutanan boleh ditinjau melalui dua aspek iaitu melalui langkah perundangan dan bukan perundangan. Langkah 2: (Diskusi Pelajar di dalam kelas – 40 Minit ) Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk merangka jawapan berkaitan dengan tugasan soalan yang diberikan seperti di bawah: Soalan Aplikasi Prinsip Pembangunan Lestari dalam Sektor Perhutanan di Malaysia. Dasar ini menjadi asas . langkah pengurusan yang strategik dan juga langkah kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar.(viii) Memperkukuhkan kerjasama antarabangsa Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru/Kuliah – 20 Minit ) a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. Soalan Perbincangan: Jelaskan bagaimana Prinsip Pembangunan Lestari Telah diterapkan dalam Sektor Perhutanan di Malaysia. Kedua-duanya terangkum dalam DASAR PERHUTANAN NEGARA 1978.

c) Melaksanakan usaha-usaha penyelidikan dan pembangunan (R&D). iii.kegunaan tempatan dan eksport. menjalankan penyelidikan serta pendidikan dan memelihara tumbuh-tumbuan dan margastua. Kawasan-kawasan hutan yang cukup bagi tujuan beristirehat. Bagi menjamin pengurusan hutan yang teratur. Dasar Perhutanan Negara 1978: 1.yang kukuh untuk memastikan pengekalan sumber-sumber hutan dan keberterusannya agar sentiasa dapat memberikan sumbangan yang bermakna kepada pembangunan sosioekonomi negara. sebelum hak milik tanah diberi dan juga mengikut cara mengusahasilan dan pemerosesan hasil yang sempurna mengikut kadar keperluan daya pemerosesan tempatan yang optimun. kesuburan tanah dan keadaan alam sekeliling yang memuaskan supaya kesan banjir dan hakisan kepada sungai dan tanah pertanian dapat dikurangkan . pemulihan dan menghutan semula melalui satu program yang tegas berpandukan kepada amalan SILVILKULTURE yang sempurna serta berpatutan supaya dapat mengeluarkan hasil yang tinggi. Kawasan hutan seperti ini dinamakan HUTAN BERHASIL. Pengeluaran semua jenis keluaran hutan dalam negara akan berkekalan serta pada kadar yang berpatutan untuk pertanian. Iklim dan rupa bumi yang sempurna. d) Menjamin supaya pengusahasilan hasil hutan dari kawasan-kawasan yang diluar hutan simpan kekal itu dilaksanakan dengan cara mengadakan rancangan yang seimbang dengan kadar pembangunan tanah bagi tujuan mendapatkan faedah-faedah paling tinggi untuk rakyat. b) Menguruskan kawasan hutan simpan kekal dengan sempurna supaya dapat memberikan faedah sosio-ekonomi dan keselesaan alam sekeliling dengan sepenuhnya kepada penduduk dan negara. e) Menggalakkan usaha mengeluar dan menggunakan kayu bagi semua jenis keluaran hutan dengan sepenuhnya dan penubuhan perusahaan kilang berasaskan kayukayan dengan kadar keperluannya ditentukan supaya seimbang dengan kadar pengeluaran balak bukan sahaja untuk meninggikan mutu penggunaan tetapi juga membuka peluang perkerjaan serta mendapatkan pertukaran mata wang asing. . Kawasan hutan seperti ini dinamakan HUTAN LIPUR. ii. Kawasankawasan hutan seperti ini dinamakan sebagai HUTAN PERLINDUNGAN. bekalan air bersih.cekap optimun dan lestari maka Dasar Perhutanan Negara (1978) telah mengistiharkan langkah-langkah berikut: a) Mengisytiharkan sebagai Hutan Simpan Kekal tanah-tanah yang cukup luasnya serta bersesuaian kedudukannya di seluruh negara mengikut cara penggunaan yang sempurna bagi menjamin: i.

9 juta hektar diuruskan sebagai hutan produktif dan 1. Untuk menghasilkan langkah yang lebih tegas melalui sistem perundangan maka pihak kerajaan telah meluluskan Akta Perhutanan Negara dan Akta Industri Berasaskan Kayu pada tahun 1984. c. Memasuki Hutan Simpan Kekal.9 juta hektar sebagai hutan perlindungan. Kita juga mempunyai 0.menggelang. Menebang. . d.000 atau 2 tahun penjara atau kedua-duanya sekali.6 juta hektar taman negara dan kawasan hidupan liar.memetong.2 juta hektar kawasan hutan di Semenanjung Malaysia telah digazetkan sebagai Hutan Simpan Kekal. Menggunakan bahan beracun atau bahan letupan di dalam sungai atau tasik bagi maksud menangkap ikan. Dalam konteks pemeliharaan hidupan liar pula akta perlindungan hidupan liar 1976 telah dihasilkan bertujuan untuk memastikan spesis hidupan liar di Negara kita tidak pupus dan terus memberikan faedah kepada generasi akan datang. Akta perhutanan negara ini telah menggariskan beberapa larangan yang berkaitan dengan kawasan hutan simpan kekal. Jabatan PERHILITAN mengawal aktiviti perburuan melalui sistem perlesenan.8 juta hektar atau 77% dari 6.menembak memasang menjebak. g) Memupuk kefahaman yang meluas kepada umum tentang peri pentingnya hutan serta faedah-faedahnya kepada generasi akan datang melalui saluran-saluran media sekaligus mewujudkan semangat kerjasama dalam menjaga khazanah perhutanan negara. Membersih atau membajak mana-mana tanah untuk tanaman atau Sebarang maksud lain. e.mengambil dan mendedahkan kepada sebarang proses pengilangan atau memindahkan sebarang hasil hutan atau mineral. Larangan-larangan tersebut ialah: a.memburu. Dengan perlaksanaan Dasar Perhutanan Negara sebanyak 4.menanda atau menoreh Mencari. 2. jerat dan f. pokok. 3. b.f) Melaksanakan program latihan perhutanan yang lengkap di semua peringkat dalam sektor awam atau swasta bukan sahaja untuk menjamin bekalan tenaga manusia yang cukup bagi industri perkayuan tetapi juga meliputi menjaga dan melindungi hutan serta aspek-aspek sains perhutanan. Dari jumlah hutan simpan kekal ini 2. Akta ini juga menetapkan bahawa sesiapa yang didapati melanggar larangan-larangan tersebut boleh didakwa di mahkamah dan boleh di denda maksima sehingga RM:50. Menceroboh dengan apa jua cara. Oleh itu Jabatan PERHILITAN diberi kuasa sepenuhnya untuk melaksanakan akta tersebut dan pindaanpindaannya. Sesiapa yang memburu atau menyimpan atau memperniagakan hidupan liar yang tidak dibenarkan akan dikenakan denda atau dipenjara.

Kedua.Negeri Sembilan.079. Iaitu sebilangan kecil sahaja pokok yang telah dipilih dan ditandakan untuk ditebang.00 hektar). Selain daripada kaedah penebangan hutan di atas. Terengganu (200.0 Hektar). Selangor.pertumbesaran. Setakat ini spesis-spesis yang ditanam adalah daripada spesis kayu keras tropika seperti Acacia Mangium. Seluas 98. Perak (2.889. Sehingga 31 Ogos 1993 seluas 51.00 hektar).Di samping tanaman cepat tumbuh.0 hektar). program ladang hutan bermutu tinggi . Silvilkultur ialah satu cara pemulihan hutan yang melibatkan penubuhan ladang hutan. Ini bermakna tempoh penebangan kali ke dua adalah seusia dengan kitar hidup pokok tersebut.00 hektar) dan Kelantan (163. Bagi memantapkan lagi langkah perundangan ini kerajaan telah mewartakan hutan rezab atau Taman Negara yang juga menjadi Kawasan Perlindungan Hidupan Liar (KPHL). bagi kawasan yang tidak mempunyai pokok dagangan muda penebangan secara Sistem Sebaya Malaya digunakan. Pertama.Kelantan dan Terengganu. Kedua-dua sistem ini menitikberatkan kepada kaedah penebangan hutan secara sistematik dan berjadual. Johor (17. Selaras dengan Dasar Perhutanan Negara. Negeri Sembilan (4.Perak.4. Pusingan tebangan yang diamalkan dalam kaedah polikitar ialah 30 tahun di Semenanjung Malaysia dan 25 tahun di Sabah serta Serawak. iaitu kaedah SILVILKULTUR.penjagaan dan penggantian sesuatu dirian hutan dengan teratur. Peraturan-peraturan yang mengawal pengurusan Taman Negara dan kawasan perlindungan hidupan liar sekali lagi diletakkan di bawah pengawasan Jabatan PERHILITAN. Langkah Pengurusan Hutan 1. Pokok-pokok tersebut mestilah cukup umurnya dan mempunyai diameter minimum 45 hingga 50 centimeter.706. Yamane dan Batai yang cepat tumbesarannya dan jangkaan pusingan hidup selama 15 tahun. Pahang. Antara program yang popular di bawah silvilkultur ialah projek Ladang Hutan Kompensatori (CFPP) yang telah dilancarkan dalam tahun 1982.00 hektar).586. pengurusan hutan dan pemeliharaan sumber hutan yang berkekalan terus diberikan penekanan.0 hektar). Malaysia memberi tumpuan kepada dua sistem penebangan berikut iaitu Sistem Sebaya Malaya (MUS) dan Sistem Pengurusan Tebangan Memilih (SMS).125. Dalam Sistem Sebaya Malaya kesemua pokok-pokok yang mempunyai nilai dagangan ditebang dalam satu operasi dan tempoh pusingan tebangannya adalah antara 60 hingga 80 tahun. 2. Selangor (8. Bagi Sistem Tebangan Memilih pula satu inventori dibuat di sesuatu kawasan yang hendak ditebang. Projek ini dilaksanakan di 7 buah negeri iaitu Johor. Dalam konteks penebangan hutan. sekiranya sesuatu kawasan itu kaya dengan pokok dagangan yang muda maka kaedah Polikitar diamalkan. 3. Projek ini bertujuan untuk membekalkan bahan kayu industri dan memenuhi keperluan tempatan. Sistem ini menetapkan dirian baki 32 pokok sehektar selepas penebangan pokok dilakukan.000 hektar kawasan hutan miskin telah dikenalpasti dan dirancang penubuhannya di beberapa buah negeri di Semenanjung Malaysia. Pahang (18.748 hektar telah siap ditanam di negeri-negeri berkenaan. Berdasarkan maklumat daripda inventori ini maka dua kaedah penebangan diamalkan. terdapat satu lagi cara pengurusan hutan yang lestari dan berkekalan di amalkan di Malaysia.

dengan spesis Pokok Jati mula dilaksanakan di Kedah pada tahun 1988. Matlamat keluasan tanaman bagi Rancangan Malaysia Ke Lima dan Ke Enam adalah masingmasing 750 dan 1,250 hektar iaitu dengan keluasan tanaman 250 hektar setahun yang dibiayai melalui pinjaman daripada kerajaan persekutuan. 4. Sementara itu perladangan hutan di Sabah telah bermula dari tahun 1922 lagi dengan tertubuhnya percubaan tanaman pokok Jati untuk pengeluaran kayu keras di Kota Marudu. Perladangan hutan secara komersial bermula pada tahun 1974 dengan rancangan penubuhan seluas 60,000 hektar oleh Syarikat Sabah Softwood Sdn.Bhd (SSSB) di Brumas, Tawau. Penubuhan SSSB iaitu sebuah syarikat kerjasama antara North Borneo Timbers Bhd (40% pegangan saham) dan Yayasan Sabah (60% pegangan saham) bertujuan untuk menghutan semula kawasan-kawasan yang telah dibalak dengan spesisspesis yang cepat membesar seperti Pinus Caribaea dan Pinus Oocarpa. Susulan daripada itu Lembaga Kemajuan Perhutanan Sabah (SAFODA) telah ditubuhkan pada tahun 1976. Objektif penubuhannya aalah untuk menjalankan kerja-kerja penghutanan semula seluas 200,000 hektar kawasan terbiar akibat daripada aktiviti pertanian pindah dengan spesis seperti Acacia Mangium,Yamane,Eucalyptus Deglupta,Pinus Caribaea dan Pinus Oocarpa. Di bawah Rancangan Malaysia ke Enam (1991 - 1995) Jabatan Perhutanan Negeri Sabah telah mengenalpasti kawasan seluas 62,000 hektar boleh ditanami dengan pokok jenis tempatan seperti pokok Sentang dan Exotic. 5. Di Serawak, program pemulihan hutan secara ladang telah bermula semenjak 1920 dengan penubuhan seluas 19 hektar tanamam pokok Engkabang di dalam kawasan hutan Simpan Semenggoh. Projek tanaman ini kurang mendapat sambutan sehinggalah pada tahun 1965 satu program yang dinamakan “PROGRAM PENYELIDIKAN PENGHUTANAN” dilancarkan di dalam Rancangan Malaysia Pertama (1966 - 1970). Program ini antara lain bertujuan untuk mengenalpasti spesis-spesis tempatan dan Exotic untuk pembangunan ladang hutan dengan tumpuan menghutan semula kawasan-kawasan yang ditinggalkan oleh petani-petani pindah. Spesis-spesis yang ditanam termasuklah Engkabang, Durian,Mahogani,Acacia Mangium,Yamane dan Batai. Program perladangan hutan secara komersial telah dilancarkan pada tahun 1979 dan diperkembang luas dalam rancangan Malaysia Ke Empat (1981-1985). Sehingga 1993, Jabatan Hutan Negeri Serawak telah berjaya menubuhkan seluas 6,613.4 hektar ladang hutan di dalam kawasan yang ditinggalkan oleh petani pindah dan di beberapa kawasan hutan simpan. 6. Bidang Penyelidikan dan Pembangunan (R&D). Kejayaan program Silvilkultur di Malaysia banyak dibantu oleh perkembangan pesat bidang R&D khususnya yang berkaitan dengan pengurusan,penjagaan dan perawatan hutan. Menyedari hakikat ini pihak kerajaan telah menubuhkan satu Jawatan Kuasa Penyelaras Penyelidikan dan Pembangunan Ladang Hutan Malaysia pada 18 November 1988. Jawatan kuasa tersebut terdiri daripda tenaga-tenaga pakar dan penyelidik dari Jabatan Perhutanan Semenanjung Malaysia (JPSM), Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM) dan Universiti Pertanian Malaysia kini Universiti Putra Malaysia (UPM). Sebagai institusi yang berasaskan penyelidikan dan pembangunan hutan, FRIM dan UPM berkerjasa erat dan bertanggungjawab menjalankan penyelidikan demi menjamin kejayaan program perladangan hutan terutamanya dalam bidang seperti pengurusan, biakbaik pokok serta

sifat dan penggunaan kayu. Program penyelidikan dan pembangunan akan terus berkembang dengan bidang-bidang penyelidikan yang sedia ada disamping memberikan penekanan kepada penyelidikan pemilihan spesis,kesesuaian spesis dengan tapak tanaman, bekalan stok tanaman,silvilkulture,kajian ekonomik spesis ladang serta kawalan serangga dan penyakit. Langkah Kempen dan Pendidikan Alam Sekitar. 1. Pencegahan adalah lebih baik daripada pemulihan. Justeru itu perancangan untuk menguruskan ekosistem hutan dalam jangka masa panjang mestilah melibatkan unsure kededaran kepada orang ramai. Untuk menanam unsur kesedaran ini maka pentingnya diadakan kempen dan pendidikan alam sekitar secara berterusan. Pendidikan alam sekitar boleh dilaksanakan pada dua peringkat. Pertama peringkat sekolah sebagai kurikulum formal yang diajar dalam matapelajaran geografi dan juga interdisiplin seperti dalam matapelajaran sains. Peringkat ke dua ditujukan kepada orang ramai dalam konteks kempen kesedaran seperti kempen cintailah hutan kita, kempen the green world dan lainlain lagi. Selain itu langkah kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar ini juga dilakukan oleh badan bukan kerajaan (NGO) seperti Persatuan Pencinta Alam Sekitar Malaysia dan juga Sahabat Alam Sekitar (SAM). Usaha yang berterusan khususnya kepada generasi muda diharap akan dapat mewujudkan masyarakat yang boleh hidup dengan harmoni dengan persekitaran hutan. 2. Dalam konteks kerajaan pula usaha untuk berkerjasama dengan Negara-negara serantau dan dengan pertubuhan Pertubuhan alam sekitar dunia yang lain sentiasa dilakukan. Dengan Negara ASEAN, Malaysia turut menyertai Program Alam Sekitar ASEAN. Selain itu Jabatan Perhutanan juga berkerjasama rapat dengan banyak pertubuhan antarabangsa. Misalnya Hari Perhutanan Sedunia disambut setiap tahun oleh Malaysia dengan melaksanakan program menanam pokok-pokok, pameran ceramah dan sebagainya. Dana sedunia alam semulajadi Malaysia (WWF) mempunyai pejabat dan wakil-wakilnya di Kuala Lumpur dan Kucing untuk membantu usaha-usaha perancangan dan pengurusan tumbuh-tumbuhan semulajadi dan hidupan liar dari segi bimbingan, perkhidmatan teknikal, kewangan dan pendidikan. Langkah 3 ( Penutup dan Rumusan – 10 Minit) Guru menyenaraikan isi-isi penting berkaitan dengan soalan yang diberikan di atas

Refleksi.
Di ukur berdasarkan pencapaian hasil pembelajaran dalam gerakerja pelajar.

Rujukan Khusus

1. Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah, Teks Pra U Geografi Manusia STPM, Tema 5 Bab ,14, m.s 423 - 473 Penerbit:Pearson dan Longman, Petaling Jaya, 2005.

Tugasan Pelajar : Latihan Menjawab Soalan
Sila Jawab Semua soalan yang diberikan:

Soalan 1. Berdasarkan kepada Malaysia, a) Terangkan langkah-langkah perundangan yang boleh diambil bagi memelihara dan memulihara alam sekitar fizikal. ( 12 Markah) b) Cadangkan langkah bukan perundangan yang boleh diambil bagi mengatasi masalah kemerosotan kualiti sumber udara dan sumber air di Negara itu. (13 Markah) Soalan 2. a) Dengan merujuk kepada contoh-contoh tertentu, jelaskan punca-punca utama yang menyebabkan berlakunya pencemaran dan kemusnahan sumber-sumber marin. (13 Markah) b) Huraikan langkah-langkah yang wajar diambil untuk memelihara dan memulihara sumber-sumber marin ini. ( 12 Markah) Soalan 3.
a) Apakah yang dimaksudkan dengan pengurusan sumber air yang lestari?. (5 Markah)

b) Huraikan langkah-langkah yang boleh diambil untuk menjamin sumber air di Malaysia agar sentiasa bersih dan berterusan. (10 Markah) c) Jelaskan kesan-kesan pembandaran terhadap sistem hidrologi bandar. (10 Markah)

TEMA 6: KAJIAN LAPANGAN/KAJIAN LUAR GEOGRAFI KERTAS 2 (Alam Sekitar Manusia).
HASIL PEMBELAJARAN • Memahami prinsip-prinsip kajian luar seperti menyatakan tajuk dan kawasan kajian secara mikro (kawasan yang kecil), mengemukakan objektif kajian luar dan menerangkan kaedah-kaedah yang boleh diguna untuk melakukan kajian luar.

• •

Menjelaskan kaedah dan langkah yang patut dibuat untuk melaksanakan kajian luar (sebelum, semasa dan selepas di lapangan) Memahami faktor, ciri, kepentingan, kesan terhadap alam sekitar dan langkah mengatasinya daripada sesuatu kegiatan ekonomi setempat (local activities) terhadap kawasan yang dikaji sahaja. Menjelaskan dapatan kajian terhadap sebuah bandar kecil yang meliputi kepelbagaian fungsi bandar (perkhidmatan, perniagaan, dan perindustrian),kawasan pengaruh bandar, perkembangan bandar (guna tanah, prasarana, dan kemudahan sosial) dan impak pembandaran terhadap alam sekitar fizikal Menjelaskan dapatan kajian di sebuah kawasan luar bandar yang meliputi: Interaksi desa bandar (pemasaran, penggunaan perkhidmatan, dan pengangkutan), pemodenan desa (perubahan guna tanah, prasarana, dan kemudahan sosial) dan impak transformasi desa terhadap alam sekitar fizikal

SUBTOPIK DAN HURAIAN SUKATAN PELAJARAN
SUBTOPIK 15.1 Prosedur melaksanakan kajian luar/lapangan 15.2 Tema dan skop kajian. 15.2 Kajian luar pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar. 15.3 Kajian luar transformasi desa dan pembandaran. HURAIAN Memahami prinsip dan kaedah melaksanakan kajian luar/lapangan . Menjelaskan tema dan skop kajian luar/lapangan Menyediakan laporan dan membincangkan setiap aktiviti ekonomi yang dikaji secara kajian luar daripada segi; ciri, faktor, kepentingan, kesan ke atas alam sekitar dan langkah mengatasinya. Menjelaskan kepelbagaian fungsi desa dan bandar, perkembangan, pemodenan dan kesan terhadap alam sekitar.

6.1

PROSEDUR MENJALANKAN KAJIAN LUAR

Pengenalan
1. Kajian luar merupakan salah satu komponen penting dalam Geografi kertas 2 STPM. Kajian luar ini bertujuan untuk membolehkan teori yang dipelajari di dalam bilik darjah dimantapkan lagi melalui kerja praktikal di lapangan yang akan meningkatkan lagi pemahaman pelajar tentang aspek alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia yang saling berkaitan.

(e) (f) (g) (h) unsur fizikal dan manusia yang terdapat di kawasan tersebut faktor jarak.menentukan masa yang sesuai untuk menjalankan kajian. perindustrian. pelajar tingkatan enam rendah boleh menjalankan kajian luar tentang geomorfologi dan pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar. memproses dan menganalisis data.perikanan. Ini bagi membolehkan pelajar menjalankan kajian yang merangkumi kedua-dua aspek fizikal dan manusia serentak.2. membuat tinjauan. Tajuk kajian yang dipilih hendaklah merangkumi tajuk-tajuk yang telah dipelajari di bilik darjah. pemilihan kawasan. Menentukan tajuk/isu kajian. Langkah-langkah menjalankan kajian luar Menentukan tajuk/isu kajian Pemilihan tajuk kajian luar bergantung pada kesesuaiannya dengan tempat yang dipilih seperti yang terkandung dalam sukatan pelajaran. kos dan masa aspek keselamatan keluasan kawasan kajian (a) Merangkumi unsur fizikal dan manusia Kawasan kajian yang dipilih hendaklah merangkumi unsur fizikal dan manusia. Contohnya. Bagi setiap satu tajuk yang dipilih. dan menyediakan laporan. sebuah rancangan FELDA. Pada amnya pemilihan kawasan kajian mestilah memenuhi syarat berikut (a) Berskala mikro – seperti di sebuah kampung. lokasi kajian luar memadai dengan hanya sebuah kawasan sahaja. (b) Faktor jarak. sebuah kawasan pertanian. Paling luas kawasan kajian yang boleh diterima ialah di sebuah daerah kecil. sebuah pekan atau sebuah bandar kecil. Lokasi kawasan kajian yang dipilih hendaklah dirujuk pada peta kawasan berkenaan dan menepati objektif kajian luar yang didasarkan kepada perkara berikut. kos dan masa . persiapan logistik. menjalankan kajian di lapangan. Langkah-langkah dalam menjalankan kajian luar meliputi beberapa perkara iaitu. menentukan kaedah kajian. 2. Kawasan yang hendak dikaji mestilah sesuai dengan tajuk yang dipilih. sebuah estet. (b) Bersifat spesifik dan in-situ – khusus di kawasan yang dikaji sahaja. menyediakan peralatan dan bahan kajian. Kajian luar Alam Sekitar Manusia berdasarkan kepada dua tema iaitu pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar tempatan serta transformasi desa dan pembandaran Pemilihan lokasi kawasan 1.

Manakala data/maklumat sekunder boleh diperolehi melalui kajian di perpustakaan. pencerapan. pelancongan. Tujuannya untuk melihat kesesuaian kawasan kajian dengan objektif kajian yang hendak dijalankan. . Keselamatan ini meliputi keselamatan dalam perjalanan. pantai. Menjalankan tinjauan Sebelum menjalankan kajian luar guru hendaklah terlebih dahulu membuat tinjauan awal ke kawasan yang hendak dikaji. Sekiranya unsur yang hendak dikaji terdapat di kawasan persekitaran sekolah memadai sekiranya kajian itu dijalankan di kawasan tersebut. Jabatan Meteorologi. haiwan buas. (d) Keluasan kawasan kajian Keluasan kawasan kajian yang dipilih hendaklah bersifat mikro yang mempunyai kedua-dua unsur alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia. kawasan berisiko tinggi dan kawasan larangan. data atau maklumat primer diperolehi melalui kaedah pemerhatian. perikanan. sumber internet. perindustrian. Misalnya laporan dari Jabatan Perangkaan Malaysia. Kawasan yang dipilih seeloknya hendaklah mempunyai beberapa ciri fizikal yang boleh dikaji seperti sungai. penelitian rekod dan statistik serta laporan yang sedia ada yang berkaitan di kawasan kajian. (c) Aspek keselamatan Dalam menentukan pemilihan kawasan kajian aspek utama yang perlu ditegaskan ialah keselamatan. senarai semak. kawasan kajian yang dipilih hendaklah bebas dari sebarang ancaman seperti arus sungai yang deras. jarak dan kos perjalanan. temu bual dan kaji selidik.Faktor jarak. menentukan faktor keselamatan. bukit. daerah kecil. kos dan masa hendaklah juga diambil kira dalam menentukan pemilihan kawasan kajian. Contohnya. Seboleh mungkin kawasan kajian hendaklah tidak terlalu jauh dari sekolah yang melibatkan perjalanan masa yang lama serta kos pengangkutan yang tinggi. paya. cerun. sebuah pekan atau sebuah bandar kecil. estet. Jarak kawasan kajian yang dipilih sebaik-baiknya tidak melebihi 2 jam perjalanan dengan bas. pengukuran. Menentukan kaedah kajian Di lapangan. tasik dan stesen kaji cuaca atau kaji iklim. cerun curam. kajian di sebuah kampung. hutan. Jabatan Alam Sekitar. kawasan pertanian. serta rancangan FELDA atau FELCRA. dan agensi awam lain dan swasta.

Pengenalan diri dan tujuan kajian Arahan soal selidik Setiap borang soal selidik diberi nombor siri Setiap soalan diberi nombor . keluasan kawasan. pelajar perlu ada buku catatan untuk mencatat apa yang perlu. Peralatan yang akan digunakan hendaklah: (a) (b) (c) mencukupi dan lengkap serta menepati tujuan kajian berfungsi dengan baik diperkenal dan didedahkan penggunaannya kepada pelajar 2. Tidak perlu panjang. tetapi pelajar mesti menyediakan soalan secara ringkas sebagai panduan menemubual responden. supaya sebelum ke lapangan atau ke kawasan berkenaan. 3. (melalui peta lakar). rekod melalui gambar foto atau video. tetapi jangan terlalu ringkas hingga tidak menjawab soalan kajian. Borang soal selidik dan borang temu bual berhubung dengan tajuk kajian hendaklah disediakan oleh guru bersama pelajar semasa merancang kajian luar. d. pelajar sudah tahu sedikit tentang latar belakang kawasan kajian. Carian data dan maklumat sekunder ( misalnya dari jabatan kerajaan setempat dan agensi yang berkaitan) mestilah mendapat pertolongan guru mata pelajaran geografi.Memperolehi maklumat Primer dan Sekunder 1. ciri iklim dan cuaca dan sebagainya perlu diketahui sebelum ke lapangan. Peralatan ini mestilah disediakan oleh guru dan pelajar sebelum menjalankan kajian luar. Soalselidik perlu mengandungi soalan-soalan yang memberi jawapan kepada tujuan kajian yang telah ditentukan. letakan kawasan. Peralatan dan bahan kajian yang diperlukan mestilah disediakan lebih awal. Antara item yang pelu disediakan dalam borang soal-selidik ialah: a. Bagi kertas alam sekitar manusia kebanyakan instrumen yang diperlukan adalah berbentuk borang soal-selidik dan borang temu bual. Soalan dan jawapan responden penting untuk di analisis. Temubual tanpa soalselidik boleh juga dilakukan. 2. Melalui pemerhatian. 4 Pengentahuan sedia ada tentang penduduk. Soalselidik perlu disediakan sebelum ke lapangan dan dibawa secukupnya untuk menemubual sebilangan responden yang munasabah (30 hingga 40 orang). b. Menyediakan peralatan dan bahan kajian 1. c. ciri kegiatan ekonomi yang terdapat dan juga latar belakang fizikal seperti keadaan bentuk muka bumi/topografi. Maklumat primer boleh diperolehi melalui kaedah pemerhatian. temubual responden menggunakan soalselidik atau tanpa soalselidik.

temu bual atau pengukuran yang dibuat di lapangan. Soalan boleh dalam bentuk terbuka dan tertutup Soalan boleh juga menggunakan skala yang sesuai Latar belakang responden (seperti umur. Kajian luar bagi pelajar tingkatan enam hendaklah dijalankan selepas mempelajari topik kegiatan ekonomi dan impak alam sekitar. Selain itu. Langkah-Langkah menjalankan kajian luar . kesan kepada alam sekitar. Alat GPS (Global Positioning System) – digunakan untuk menentukan letakan.e. kajian luar juga boleh menggunakan peralatan berikut. migrasi. (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) Menentukan masa yang sesuai untuk menjalankan kajian Kajian luar boleh dijalankan pada waktu persekolahan. pada cuti hujung minggu atau pada cuti penggal persekolahan. soal selidik. kaum. ketinggian. Kamera – digunakan untuk merakam gambar sebagai bukti tempat itu dan bahan sokongan kajian. Kajian luar hendaklah diselesaikan pada hari yang sama. i. dan tempat tinggal) Isu-isu kajian (seperti interaksi desa bandar dan pembandaran: tempat pemasaran barangan. pekerjaan. Ia hendaklah dijalankan selewat-lewatnya pada bulan Julai. 3. dan arah Alat perakam suara Alat tulis – digunakan untuk merekodkan setiap pemerhatian. pendapatan. jelas dan elakkan daripada isu sensitif Bilangan soalan hendaklah tidak melebihi 15 soalan. saiz isi rumah. Kompas prismatik – digunakan untuk menentukan kedudukan dan arah kawasan/point yang dikaji. kesan kepada kehidupan penduduk di kawasan kajian. h. impak alam sekitar: persepsi tentang masalah alam sekitar. Borang soal-selidik yang telah disediakan sebelum ke lokasi kajian. k. dan tempat mendapatkan barangan dan perkhidmatan. langkah-langkah mengurangkan masalah alam sekitar) Soalan hendaklah ringkas. f. 4. g. jantina. Peta kawasan – digunakan untuk menentukan lokasi dan membuat peta lakar sesuatu kawasan kajian. Menuliskan ‘Terima kasih’ pada muka surat akhir borang soal selidik Panduan menyediakan bahan temu bual adalah seperti berikut: (i) (ii) (iii) Buku catatan temu bual Alat perakam (jika ada/perlu) Catatan yang mengandungi soalan temu bual berasaskan isu-isu kajian seperti kaitan antara pembangunan dengan sumber di kawasan kajian. j.

2. perkembangan dan masalah semasa yang dihadapi. memilih lokasi kajian dan melakukan tinjauan awal Pemilihan tajuk mengikut kumpulan pelajar. aspek kajian. Setiap kumpulan diberikan tajuk yang berlainan supaya semua tajuk dapat dikaji secara kajian luar. Persiapan logistik. • Punca yang menyebabkan impak alam sekitar sama ada proses fizikal atau aktiviti manusia atau kedua-duanya. • Saiz sampel antara 30 hingga 40 responden. • Langkah yang telah diambil untuk mengurangkan impak alam sekitar. dan aktiviti manusia • Kepentingan aktiviti ekonomi kepada penduduk sekitar. Penyediaan pengangkutan dan guru pengiring. 3. Aktiviti bilik darjah atau kerja makmal. Persediaan peralatan dan instrumen yang diperlukan termasuklah borang soal selidik. Taklimat kepada pelajar yang meliputi. Semasa di lapangan pelajar pencerapan. Sebelum ke lapangan guru membuat persiapan awal seperti: (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) Menentukan sistem atau tema kajian. • Impak alam sekitar yang dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan kehidupan manusia. Kaedah pemilihan sampel adalah seperti berikut: • Sampel boleh dipilih secara rawak atau sistematik daripada populasi di kawasan kajian. taklimat kawalan keselamatan dan lain-lain yang bersesuaian. Menjalankan aktiviti . tugasan kumpulan.1. jumlah responden yang ingin ditemu bual/soal selidik. Sekembali dari lapangan pelajar perlu melakukan perkara-perkara berikut: . Jika pelajar menalankan kaji selidik maka ia perlu menyoal selidik responden sebagai sampel dengan menggunakan borang soal selidik. surat kebenaran dari sekolah/Pejabat Pelajaran Daerah (PPD)/Jabatan Pelajaran Negeri (JPN). dan pengukuran terhadap perkara berikut: menjalankan pemerhatian. • Kepentingan bentuk muka bumi. • Ciri alam sekitar fizikal dan ciri alam sekitar manusia yang ada di kawasan kajian. • Faktor yang mempengaruhi proses fizikal dan aktiviti manusia. fenomena cuaca. • Ciri-ciri aktiviti ekonomi. Pengurusan surat menyurat seperti surat kebenaran penjaga. Menghubungi agensi-agensi yang hendak dikunjungi. 4.

merangkumi punca. . Setelah kembali dari lapangan dan setelah siap menyediakan laporan. membezakan dan menilai tentang saling interaksi aspek-aspek fizikal dengan aktiviti manusia atau sebaliknya. Oleh itu satu laporan kajian luar yang lengkap perlu dibuat setelah kembali daripada kerja di lapangan. pelajar akan membentangkan hasil dapatan kumpulan masing-masing di dalam kelas. (b) Tujuan kajian – penyataan tentang objektif kajian dilakukan berkaitan dengan tajuk kajian yang telah dipilih. Mempersembahkan maklumat dan data dalam bentuk jadual. (f) Penutup – rumusan kajian. (a) Pengenalan – Tajuk kajian iaitu penyataan tentang apa yang dikaji. Memproses maklumat – mentafsir. Setiap kumpulan mestilah membentangkan hasil kajian masing-masing. temu bual. soal-selidik. dan membuat hubung kait antara dapatan yang diperoleh. (d) Kaedah kajian – huraian tentang cara kajian dilakukan: pengukuran. dan impak serta membanding. Membentangkan laporan mengikut kumpulan di dalam kelas. proses.(i) (ii) (iii) (iv) (v) Menyusun dapatan (data dan maklumat) yang diperoleh mengikut keutamaan atau mengikut item yang telah dipecahkan dari sesuatu tajuk. Laporan itu hendaklah mengandungi perkara-perkara yang berikut. dan pemerhatian (e) Hasil kajian dan perbincangan – huraian tentang dapatan kajian yang telah dianalisis. rajah. Data tentang hasil kajian boleh dipersembahkan dalam bentuk jadual. Menyediakan laporan mengikut format berikut: Kajian lapangan dilakukan secara berkumpulan tetapi laporannya mesti disediakan secara individu. carta. Merumus dan mempersembahkan hasil kajian. Membincangkan dapatan/hasil kajian – menghubungkaitkan dapatan yang diperoleh dengan teori yang telah dipelajari dalam bilik darjah. dan rajah bagi mana item yang relevan dan sesuai. graf. Mempamerkan laporan di dalam kelas Guru akan mempamerkan laporan kajian luar tersebut di dalam kelas sebagai rujukan bagi kumpulan yang lain. (c) Lokasi kajian – huraian ringkas tentang ciri alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia yang ada di kawasan kajian dijalankan. menganalisis. graf dan peta. pencerapan.

2. Kajian luar berkaitan dengan pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar dilakukan terhadap salah satu aktiviti ekonomi berikut: (i) Pertanian (ii) Penternakan (iii) Perikanan (iv) Pembalakan (v) Perlombongan dan kuari (vi) Perindustrian (vii) Pengangkutan (viii) Pelancongan (ix) Perniagaan 4. dan kesesuaian tema dengan keupayaan dan keperluan pelajar tingkatan enam. kos. 6. Pemilihan kedua-dua tema ini dibuat setelah mengambil kira masa. (a) Pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar tempatan (b) Transformasi desa dan pembandaran.Menyimpan laporan kajian luar di Pusat Sumber Semua laporan kajian luar bagi setiap kumpulan dibukukan dan disimpan di Pusat Sumber. 3. logistik. Ini bertujuan untuk membolehkan pelajar-pelajar membuat rujukan. KAJIAN LUAR GEOGRAFI ALAM Kajian luar alam sekitar manusia dikhususkan kepada dua tema utama sahaja iaitu. Tumpuan dan skop kajian bagi setiap aktiviti ekonomi di atas meliputi perkara berikut: (i) (ii) (iii) (iv) (v) Ciri aktiviti ekonomi dalam kawasan yang dipilih Faktor mempengaruhi letakan dan perkembangan Kepentingan aktiviti tersebut kepada penduduk dan ekonomi setempat Impak alam sekitar yang ditimbulkan oleh aktiviti ekonomi yang dikaji Langkah pengurusan alam sekitar 5. Kajian luar berkaitan dengan transformasi desa dan pembandaran boleh dijalankan terhadap .2 TEMA DAN SKOP SEKITAR MANUSIA 1.

lada hitam. buah-buahan sesuai dipilih terutama yang berdekatan dengan sekolah atau tempat kediaman pelajar. nenas. sayur-sayuran. Jenis pertanian yang dijalankan. temubual serta soal selidik. (i) (ii) (iii) (iv) ATAU (b) Sebuah kawasan luar bandar yang meliputi perkara berikut (i) (ii) (iii) (iv) Kepelbagaian aktiviti ekonomi desa yang dipilih. Dimensi kajian di lapangan. Kawasan yang dipilih mestilah dinamakan secara spesifik dan lengkap. padi. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti pertanian seperti. pemilikan (individu. Dalam jawapan. Semasa berada dilapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti pertanian berikut mestilah dikumpul khususnya melalui pemerhatian dan pencerapan. perniagaan. Kawasan kebun kecil atau estet getah. skala operasi (besar atau kecil). 1. taburannya (berpusat. dan kemudahan sosial) Impak transformasi desa terhadap alam sekitar fizikal Kepelbagaian fungsi bandar (perkhidmatan. nama kawasan dan jenis tanaman mesti disebut. prasarana. berkelompok atau berselerak). dan kemudahan sosial) Impak pembandaran terhadap alam sekitar fizikal Pembangunan Ekonomi dan Impak Alam Sekitar a) Pertanian Pilih satu kawasan kecil (misalnya: rancangan Felda/Felcra/Risda. sebuah perkampungan atau mukim atau sub-daerah atau daerah kecil.(a) Sebuah bandar kecil (anggaran saiz penduduk 10 000 orang) atau pekan yang meliputi perkara berikut. dan perindustrian) Kawasan pengaruh bandar Perkembangan bandar (guna tanah. prasarana. . Interaksi desa bandar (pemasaran. koko. pisang. kelapa sawit. penggunaan perkhidmatan. dan pengangkutan) Pemodenan desa (perubahan guna tanah.

burung puyuh. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti pertanian. iii) Kepentingan aktiviti pertanian kepada penduduk dan ekonomi setempat. penawaran tenaga buruh dari penduduk sekitar. operasi pengeluaran. tempat atau perusahaan sedemikian. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat. penggunaan teknologi dan sebagainya. penggunaan tenaga buruh dan juga ciri teknologi yang digunakan. Bagi mengatasi kesan negatif di atas. adanya jaringan pengangkutan dan perhubungan dan lain-lain lagi. penggunaan modal (sendiri atau pinjaman). Kaji kawasan. Namakan kawasan penternakan dan jenis ternakan yang dikaji secara spesifik seperti di kawasan estet atau kebun kecil kelapa sawit. kerajaan). Mungkin tidak sukar untuk mencari kawasan ternakan komersil di sekitar atau tidak jauh dari sekolah atau tempat kediaman pelajar. itik. saiz ladang ternakan (bilangan haiwan). rusa. amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. banjir dan ancaman kepupusan kepelbagaian biologi. v) Langkah pengurusan alam sekitar. Faktor fizikal seperti bentuk muka bumi dan topografi sekitar serta faktor saliran khususnya sungai. arnab. b) Penternakan Di Malaysia ternakan yang diusahakan secara komersil terdiri daripada lembu. sumber modal. Penternakan dijalankan oleh syarikat-syarikat swasta atau pun oleh individu yang mengusahakan secara sendiri atau mendapat bantuan dari pihak kerajaan iaitu Jabatan Perkhidmatan Haiwan. orientasi pengeluarannya. kerbau. ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti pertanian yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. atau mana-mana kawasan yang ada ternakan komersil Dimensi kajian di lapangan. . Kajian boleh difokuskan kepada beberapa aspek penternakan: Misalnya ciri-ciri penternakan seperti jenis ternakan yang dijalankan. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan. burung unta. Kepentingan aktiviti pertanian kepada penduduk dan ekonomi sekitar mestilah dikaji dengan teliti. pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengurusan ladang. Kesemua kesan ini mestilah diteliti dan boleh dibuktikan kewujudannya. 1. pekerja ladang atau petani/pesawah. teknologi. Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas yang cukup. kemusnahan habitat dan rantaian makanan. biri-biri. kambing. dan khinzir. tanah runtuh. Misalnya pencemaran alam sekitar seperti pencemaran udara dan pencemaran air serta kemerosotan kualiti alam sekitar seperti hakisan tanah.swasta. dan tanih tandus. keupayaan modal. memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan dan mungkin juga menjadi asas kepada pembangunan infrastruktur dan petempatan. ayam. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik.

laut dalam atau akuakultur). langkahlangkah pengurusan alam sekitar yang diambil oleh masyarakat dan pihak berkuasa tempatan untuk mengurangkan kesan alam sekitar tersebut. iaitu perikanan marin/laut dan perikanan air tawar atau akuakultur. (Sila namakan secara spesifik kawasan yang dipilih oleh pelajar untuk dikaji secara khusus). Banyak yang terkenal seperti Sedili. bekalan buruh/pekerja. 3. Faktor-faktor yang mempengaruhi perkembangan aktiviti perikanan di kawasan itu yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan seperti bentuk muka bumi/topografi . penggunaan teknologi dan sebagainya. Kuala Kemaman.2. 1. Untuk memilih salah satu kawasan atau perkampungan nelayan sebagai kawasan kajian tidak sukar. skala operasi pengeluaran (kecil atau besar) sumber modal. kawasan-kawasan pedalaman berpaya atau lembah sungai serta di sungai-sungai tertentu. 2. Pulau Ketam. Pantai Remis. Kawasan perikanan yang spesifik inilah perlu dikaji secara mendalam oleh pelajar. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. punca/sumber air. kemudahan pengangkutan. Faktor-faktor yang mempengaruhi aktiviti penternakan di kawasan itu yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan seperti bentuk muka bumi/topografi sekitar. Aktiviti perikanan terbahagi kepada dua. Kepentingan aktiviti penternakan kepada penduduk dan ekonomi setempat. Kawasan perikanan marin/laut banyak terdapat di sepanjang pantai/pinggir laut negara Malaysia. 2. pemasaran dan pemprosesan hasil ternakan. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat serta memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan 4 Kesan aktiviti penternakan terhadap alam sekitar fizikal seperti pencemaran air dan bau busuk pandangan masyarakat tempatan terhadap penternakan itu. Perikanan pinggir pantai dan juga laut dalam giat diusahakan oleh para nelayan serta syarikat-syarikat tertentu yang berpengkalan di tempat-tempat tersebut. Perikanan air tawar atau akuakultur pula sedang dimajukan dengan galakan serta bantuan kerajaan. dan sebagainya. c) Perikanan 1. Kajian boleh difokuskan kepada beberapa aspek perikanan: Misalnya ciri-ciri perikanan seperti jenis perikanan yang dijalankan (pinggir pantai. Dimensi kajian di lapangan. Akuakultur dijalankan oleh individu secara kecilan dan syarikat secara besar-besaran di kawasan pinggir pantai yang berpaya bakau.

3. atau mungkin tidak dibenarkan masuk. d) Pembalakan 1. 1. penggunaan teknologi dan sebagainya. Akan tetapi kajian masih boleh dilakukan di tempat-tempat tertentu yang berkaitan dengan pembalakan. pemasaran dan pemprosesan hasil perikanan.sekitar. iaitu di pos-pos renjer hutan yang memeriksa lori-lori balak. bekalan buruh/pekerja. Batang Padang dan daerah-daerah di pedalaman Sabah dan Sarawak. Jelebu. pembalakan diusahakan di lokasi-lokasi atau tempat-tempat tertentu sahaja. Di dalam daerah-daerah berkenaan. 2. Pembalakan biasanya dijalankan di kawasan/daerah pedalaman yang ada sumber hutan seperti Lipis. 2. Faktor-faktor yang mempengaruhi aktiviti pembalakan di kawasan itu yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan seperti bentuk muka bumi/topografi sekitar. Rompin. Segamat. Justeru itu kawasan pembalakan mestilah dinamakan secara khusus. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. atau di syarikat-syarikat pembalakan yang ada di bandar atau di pekan berdekatan. Nama lokasi atau tempat itu penting disebut kerana pembalakan berlaku bukan di seluruh daerah itu. Tampin. Hulu Selangor. Dimensi kajian di lapangan. Kubang Pasu. 4 Kesan aktiviti perikanan terhadap alam sekitar fizikal seperti pencemaran air dan bau kepupusan sumber termasuk langkah-langkah pengurusan alam sekitar yang diambil oleh nelayan/pengusaha dan pihak berkuasa tempatan untuk mengurangkan kesan alam sekitar tersebut. Kepentingan aktiviti perikanan kepada penduduk dan ekonomi setempat. Gua Musang. Keluang. skala operasi pengeluaran (kecil atau besar) sumber modal. Jerantut. keluasan kawasan yang terlibat. di kilang-kilang papan yang agak besar biasanya terletak berdekatan dengan kawasan pembalakan. Kajian boleh difokuskan kepada beberapa aspek pembalakan: Misalnya jenis pokok yang dibalak. kemudahan pengangkutan. Kajian luar di tempat pembalakan sukar dilakukan oleh pelajar kerana mungkin terlalu jauh di pedalaman. Kuala Pilah. Hulu Terengganu/Besut/Dungun/Kemaman. atau kerana merbahaya dari segi perjalanan dan operasi di situ. 3. Maran. Hulu Langat. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat serta memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan termasuk industri hiliran. Gerik. Temerloh. .

kebenaran/lesen membalak, konsesi yang diberikan, bekalan buruh/pekerja, kemudahan pengangkutan, pemasaran dan pemprosesan hasil kayu balak. 3. Kepentingan aktiviti pembalakan kepada penduduk dan ekonomi setempat. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat serta memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan termasuk industri hiliran. 4. Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti pembalakan. Misalnya pencemaran alam sekitar seperti pencemaran air serta kemerosotan kualiti alam sekitar seperti hakisan tanah, tanah runtuh, dan tanih tandus, banjir dan ancaman kepupusan kepelbagaian biologi, kemusnahan habitat dan rantaian makanan. Kesemua kesan ini mestilah diteliti dan boleh dibuktikan kewujudannya. 5. Langkah pengurusan alam sekitar. Bagi mengatasi kesan negatif di atas, pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengurusan konsesi balak, jabatan perhutanan dan sebagainya Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan, amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar.

e)

Perlombongan

Di Malaysia, kajian luar terhadap aktiviti perlombongan petroleum dan gas asli sukar dilakukan kerana lokasi perlombongan ini terletak di laut. Oleh sebab itu kajian luar boleh dilakukan terhadap aktiviti perlombongan di daratan seperti perlombongan kuari dan pecah batu, perlombongan bijih timah (kawasan bekas lombong bijih timah), perlombongan emas, arang batu, tembaga dan sebagainya yang masih ada dan bersesuaian dengan kawasan setempat yang dikaji. Kawasan perlombongan yang dipilih mestilah dinyatakan secara spesifik. Dimensi kajian di lapangan. 1. Semasa berada dilapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti perlombongan berikut mestilah dikumpul khususnya melalui pemerhatian dan pencerapan. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti perlombongan seperti; Jenis perlombongan yang dijalankan, taburannya (berpusat, berkelompok atau berselerak), skala operasi (besar atau kecil), pemilikan (individu, swasta, kerajaan), orientasi pengeluarannya, penggunaan modal (pelaburan asing atau tempatan), penggunaan tenaga buruh dan juga ciri teknologi yang digunakan. ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti perlombongan yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. Faktor fizikal

seperti adanya sumber mineral, bentuk muka bumi dan topografi sekitar, jenis geologi yang ada dan juga faktor saliran khususnya sungai. Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas yang cukup, penawaran tenaga buruh dari penduduk sekitar, kemudahan pembandaran yang berdekatan, keupayaan modal, teknologi, adanya jaringan pengangkutan dan perhubungan dan lain-lain lagi. iii) Kepentingan aktiviti perlombongan kepada penduduk dan ekonomi setempat. Kepentingan aktiviti perlombongan kepada penduduk dan ekonomi sekitar mestilah dikaji dengan teliti. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat, memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan dan mungkin juga menjadi asas kepada pembangunan infrastruktur dan petempatan seperti pembangunan bandar. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti perlombongan. Misalnya; kemerosotan dan kepupusan sumber mineral, pencemaran alam sekitar seperti pencemaran udara dan pencemaran air serta kemerosotan kualiti alam sekitar seperti hakisan tanah, tanah runtuh, dan tanih tandus, banjir dan ancaman kepupusan kepelbagaian biologi, kemusnahan habitat dan rantaian makanan. Kesemua kesan ini mestilah diteliti dan boleh dibuktikan kewujudannya. v) Langkah pengurusan alam sekitar. Bagi mengatasi kesan negatif di atas, pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengurusan dan pekerja yang terlibat dengan sektor perlombongan berkenaan. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan, amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Sebagai contoh jika kajian dilakukan di kawasan perlombongan bijih timah pelajar boleh mencadangkan langkah untuk meningkatkan kebergunaan kawasan lombong dengan cara menebusguna untuk dijadikan kawasan pertanian, kolam akuakultur atau dibangunkan sebagai kawasan pelancongan setempat.

f)

Perindustrian

1. Kajian luar terhadap aktiviti perindustrian boleh dilakukan terhadap industri primer dan juga sekunder. Industri primer meliputi kilang memproses seperti kilang memproses getah dan kelapa sawit, kayu balak, memproses hasil perikanan dan perlombongan serta industri petrokimia. Industri sekunder pula terdiri daripada pelbagai jenis industri pembuatan, pemasangan dan juga industri elektrik dan elektronik.

2. Di kawasan-kawasan tertentu industri kecil dan sederhana (IKS) juga boleh dikaji secara kajian luar. Apa yang penting kawasan industri yang dipilih mestilah dinamakan secara khusus dan tidak boleh terlalu luas seperti di sebuah negeri atau negara yang mencerminkan ketidakmampuan pelajar mengkajinya secara kajian luar. Untuk menjimatkan kos dan masa pelajar boleh mengkaji kawasan industri yang berdekatan dengan tempat kediaman atau sekolah masing-masing. Dimensi kajian di lapangan. Semasa berada di lapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti perindustrian berikut mestilah dikumpul dengan teliti. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti perindustrian seperti; Jenis industri yang dijalankan (nyatakan samada kilang memproses, pembuatan,pemasangan dan lain-lain), lokasi dan taburannya (di kawasan sumber, di bandar, pinggir bandar, di kawasan FTZ dll), skala operasi (besar atau kecil), pemilikan (individu, swasta, agensi kerajaan), orientasi pengeluarannya, penggunaan modal (pelaburan asing atau tempatan), penggunaan tenaga buruh (berintensif buruh), penggunaan sumber bahan mentah dan sumber kuasa serta ciri teknologi yang digunakan (industri giat jentera yang kurang bergantung kepada tenaga buruh). Setiap ciri di atas mestilah dikenalpasti oleh pelajar semasa berada di lapangan. ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti perindustrian yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. Faktor fizikal seperti adanya sumber bahan mentah dan sumber kuasa, bentuk muka bumi dan topografi sekitar yang menjadi tapakbina kilang ( seperti kawasan yang selamat dari banjir). Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas yang cukup, polisi governan mewujudkan kawasan perdagangan bebas (FTZ), penawaran tenaga buruh dari penduduk sekitar, kemudahan pembandaran yang berdekatan, keupayaan modal, teknologi, adanya jaringan pengangkutan dan perhubungan dan lain-lain lagi. Faktor-faktor ini perlulah ditelitikan secara mikro oleh para pelajar. iii) Kepentingan aktiviti perindustrian kepada penduduk dan ekonomi setempat. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik atau kaedah temubual. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat, peningkatan kuasa beli dan saiz pasaran, peningkatan jumlah penduduk akibat migrasi masuk, memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan samada di peringkat huluan dan hiliran, meningkatkan pembangunan infrastruktur khususnya jaringan pengangkutan dan perhubungan, pembangunan petempatan dan bandar, pusat-pusat perkhidmatan penduduk dan sebagainya. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti perindustrian. Impak alam sekitar boleh dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan juga kehidupan manusia. Kesan negatif terhadap alam sekitar fizikal termasuklah kemerosotan dan kepupusan sumber alam, pencemaran alam sekitar seperti

pencemaran udara, pencemaran air, pencemaran bunyi dan bau, pencemaran sisa toksid yang berbahaya serta kemerosotan kualiti alam sekitar seperti peningkatan suhu sekitar (pemanasan setempat) dan kemusnahan ekosistem akuatik. Impak sosial pula termasuklah menjejaskan kesihatan penduduk akibat pencemaran udara dan air, gangguan bunyi bising, gangguan kepada aktiviti sosial dan ekonomi yang lain. Item impak ini mestilah dikaji dengan teliti dan boleh dibuktikan secara lokaliti. v) Langkah pengurusan alam sekitar. Bagi mengatasi kesan negatif di atas, pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengurusan dan pekerja kilang. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan, amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Apa yang penting setiap langkah yang dicadangkan mestilah logik, relevan dan sesuai dengan persekitaran yang dikaji.

g)

Pengangkutan

1. Kajian luar terhadap aktiviti pengangkutan boleh dilakukan terhadap jenis dan rangkaian pengangkutan. Misalnya pengangkutan darat (keretapi, bas, teksi, LRT, ERL, Komuter), pengangkutan air (kapal, feri, bot) dan pengangkutan udara (kapalterbang). Justeru itu kawasan kajian boleh terdiri daripada sebuah stesyen (misalnya stesyen keretapi, bas, teksi, LRT, ERL, Komuter) atau sebuah pelabuhan/pengkalan dan juga sebuah lapangan terbang. 2. Selain itu kajian juga boleh dilakukan terhadap jaringan pengangkutan seperti lebuh raya dan jalan raya, laluan keretapi, LRT, ERL, Komuter dan sebagainya yang bersesuaian dengan objektif kajian pelajar. Dimensi kajian di lapangan. Semasa berada di lapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti pengangkutan berikut mestilah dikumpul dengan teliti. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti pengangkutan seperti; Jenis pengangkutan yang dijalankan (keretapi, Komuter, LRT, ERL, Bas, Teksi, Feri, Kapalterbang dan lain-lain), jaringan pengangkutan – lebuh raya, jalan raya, jalan keretapi dan sebagainya (dari mana dan ke mana), skala operasi (besar atau kecil), mod dan isipadu pengangkutan mengikut masa, ciri pemilikan (individu, swasta, agensi kerajaan), penggunaan modal (pelaburan asing atau tempatan), penggunaan tenaga buruh (berintensif buruh), penggunaan sumber kuasa serta ciri teknologi yang digunakan. Setiap ciri di atas mestilah dikenalpasti oleh pelajar semasa berada di lapangan.

Apa yang penting setiap langkah yang dicadangkan mestilah logik.ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti pengangkutan yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. Selain itu untuk memenuhi permintaan dari pengguna yang tinggi. kesan pencemaran alam sekitar seperti pencemaran udara dan bunyi. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik atau kaedah temubual. iii) Kepentingan aktiviti pengangkutan kepada penduduk dan ekonomi setempat. menjana pembangunan ekonomi setempat (nyatakan jenis kegiatan ekonomi yang berkembang misalnya perniagaan makanan. kraf tangan. pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak berkuasa tempatan. pembangunan petempatan dan bandar dan lainlain lagi. . pengurusan dan pekerja. meningkatkan ketersampaian serta mempercepatkan perjalanan. tanah runtuh/tanah mendap. dan lain-lain lagi. meningkatkan ketersampaian. tanah tinggi. amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. mempercepatkan masa perjalanan. mengurangkan pencemaran udara dan pencemaran bunyi. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk setempat seperti di plaza tol. Impak alam sekitar boleh dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan juga kehidupan manusia. Jika sistem lebuh raya dikaji mungkin terdapat kesan-kesan seperti hakisan tanih. v) Langkah pengurusan alam sekitar. mempercepatkan pembangunan di sesebuah kawasan. relevan dan sesuai dengan persekitaran yang dikaji. Faktor-faktor ini perlulah ditelitikan secara mikro oleh para pelajar. Faktor fizikal seperti bentuk muka bumi dan topografi sekitar yang menjadi tapakbina jaringan pengangkutan ( kawasan tanah rata. gangguan bunyi bising serta resiko kemalangan. mendorong kepada pembangunan infrastruktur yang lain seperti kemudahan perhubungan. faktor keupayaan modal. . kawasan yang selamat dari banjir dan sebagainya). lereng bukit. teknologi. Bagi mengatasi kesan negatif di atas. Kesan terhadap alam sekitar fizikal termasuklah perubahan landskap fizikal seperti landskap fizikal bandar akibat pembinaan laluan LRT. Faktor kemanusiaan pula adalah seperti polisi governan untuk mengurangkan kesesakan. mengatasi kesesakan. Item impak ini juga mestilah dikaji dengan teliti dan boleh dibuktikan secara lokaliti. kemerosotan kualiti alam sekitar seperti peningkatan suhu sekitar (pemanasan setempat). Impak sosial pula termasuklah menjejaskan kesihatan penduduk akibat pencemaran udara. buahan dll). iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti pengangkutan. Kesemua item di atas mestilah dibuktikan secara lokaliti.

Jenis aktiviti pelancongan yang dijalankan (nyatakan samada pelancongan pantai. Faktor-faktor ini perlulah ditelitikan secara mikro oleh para pelajar. kawasan tanah tinggi. Untuk menjimatkan kos dan masa. Faktor fizikal atau tarikan semulajadi seperti (pantai berair jernih. ciri lokasi dan daya tarikan pelancongan yang terdapat (ciri fizikal dan buatan manusia). kemudahan penginapan -hotel. Ciri tarikan hutan seperti hutan lipur dan hutan bakau. suhu yang sejuk dll. jeram dan air terjun. meingkatkan pendapatan dan taraf hidup penduduk. Misalnya kemudahan pengangkutan dan perhubungan. Adanya kepelbagaian jenis fauna dan flora.h) Pelancongan. pengangkutan dan telekomunikasi . Sebagai contoh lokasi kajian luar boleh diselaraskan dengan destinasi program lawatan sambil belajar yang seringkali diadakan oleh pihak sekolah. segar dan lain-lain tarikan fizikal yang khusus yang ada di kawasan kajian seperti adanya gua batu kapur. Semasa berada di lapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti pelancongan berikut mestilah dikumpul dengan teliti. udara yang nyaman. skala operasi (besar atau kecil). perniagaan makanan. sekolah atau daerah masing-masing. iii) Kepentingan aktiviti pelancongan kepada penduduk dan ekonomi setempat. Ciri tarikan semulajadi di kawasan tanah tinggi seperti pemandangan yang cantik. hutan lipur dll). resort dan chalet serta kemudahan reakreasi untuk pelancong. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti pelancongan seperti. 1. kawasan jeram dan air terjun atau mana-mana sebuah kawasan yang sesuai yang mampu dikaji secara kajian luar. produk pelancongan yang disediakan. kawasan hutan lipur. pemilikan (individu. Namun begitu lokasi kajian luar boleh melampaui sempadan daerah atau negeri bergantung kepada kebijaksanaan guru yang mengendalikannya. pelajar boleh mengkaji kawasan pelancongan yang berdekatan dengan tempat kediaman. Antara kepentingan/sumbangan yang boleh dikaji ialah seperti menyediakan peluang pekerjaan kepada penduduk setempat – mengurangkan pengganguran. sungai. Menggalakkan pertumbuhan/perkembangan ekonomi yang berkaitan seperti perniagaan kraf tangan. air. kewujudan batu karang dan taman-taman laut/maritim di sekitarnya. tasik semulajadi – sila nyatakan secara terperinci) Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas pelancongan yang lengkap. agensi kerajaan). tanah tinggi. Dimensi kajian di lapangan. dan lain-lain lagi. penggunaan modal (pelaburan asing atau tempatan). Kajian luar terhadap aktiviti pelancongan boleh dilakukan di sebuah kawasan yang kecil seperti sebuah pulau. swasta. keupayaan modal. 2. teknologi. ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti pelancongan yang meliputi faktor tarikan fizikal dan kemanusiaan. kawasan pantai. penggunaan tenaga kerja dan sebagainya.

Membangunkan kawasan mundur – pembangunan sumber alam lebih cepat. Kesan negatif terhadap alam sekitar fizikal termasuklah kesan hakisan di kawasan tanah tinggi dan pantai akibat pembinaan hotel. menukarkan struktur ekonomi setempat dan menggalakkan pertumbuhan pusatpusat ekonomi yang baru. Apa yang penting setiap langkah yang dicadangkan mestilah logik. temubual dan kaji selidik. Kesan perubahan iklim mikro khususnya suhu di kawasan tanah tinggi. Dimensi kajian di lapangan. Impak alam sekitar boleh dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan juga kehidupan manusia. sungai dan tasik akibat penyaliran sisa kumbahan dari hotel dan resort atau sisa makanan dari restoran dan gerai. Sumbangan sektor pelancongan terhadap kawasan sekitar boleh diperolehi melalui aktiviti pemerhatian. sebuah bandar kecil atau sebuah kawasan perniagaan tertentu di sebuah bandar besar Untuk menjimatkan kos dan masa pelajar boleh mengkaji kawasan perniagaan di pekan atau bandar yang berdekatan dengan tempat kediaman atau daerah masing-masing. Kesan pencemaran persekitaran seperti sampah sarap. padang golf. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti pelancongan. Kesan pencemaran air – seperti air laut. pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual para pelancong tempatan dan luar negara. Selain itu masalah pencemaran budaya setempat juga boleh dikenalpasti melalui pemerhatian dalam kajian luar ini. amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. sisa makanan di kawasan perkelahan pantai dan hutan lipur yang membawa kepada pencemaran bau. Kawasan tanah tinggi tidak sesejuk sebelumnya akibat pemusnahan hutan secara berleluasa untuk dibina pusat-pusat pelancongan.Gangguan kepada ekosistem daratan akibat pemusnahan hutan untuk dibina hotel/resort dan padang golf serta ekosistem akuatik kesan pencemaran air laut. relevan dan sesuai dengan persekitaran yang dikaji. Misalnya penyerapan budaya kuning /budaya barat terhadap sosio-budaya tempatan yang mengubah cara berpakaian dan pergaulan penduduk setempat. v) Langkah pengurusan alam sekitar. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan. . Fenomena pemanasan setempat. i) Perniagaan Kajian luar terhadap aktiviti perniagaan boleh dilakukan terhadap sebuah kawasan yang kecil dan khusus sifatnya di sebuah pekan. sungai dan tasik. resort. Bagi mengatasi kesan negatif di atas. jalan pengangkutan dll .

iii) Kepentingan aktiviti periniagaan kepada penduduk dan ekonomi setempat. gaji/upah buruh dll. keluarga atau syarikat/usahsama). perniagaan makanan. Penggunaan bahan mentah/barangan perniagaan – dari kawasan sekitar atau diambil dari luar. Jenis perniagaan yang dijalankan ( Perniagaan borong. Pemilikan dan pengurusan (individu. terlatih atau tidak terlatih. ke bandar lain. bentuk muka bumi dan topografi sekitar yang menjadi tapakbina kedai/ruang niaga ( seperti kawasan yang selamat dari banjir). Skala operasi perniagaan: (skala kecil. runcit. Ciri buruh/pekerja – penggunaan tenaga buruh/tenaga kerja asing atau tempatan. pembangunan petempatan dan bandar. Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas yang cukup. faktor pasaran – adanya permintaan dari penduduk sekitar. i) ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti perniagaan yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. dan takungan air yang lain. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: Ciri aktiviti perniagaan seperti. penawaran tenaga kerja. Ciri modal yang digunakan – keupayaan modal kecil atau besar. kontrak atau tetap. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti perniagaan. perniagaan perkhidmatan dsb). Pencemaran air – pencemaran sungai. parit. peningkatan kuasa beli dan saiz pasaran setempat. Impak alam sekitar boleh dikaji terhadap persekitaran sekitar fizikal dan juga kehidupan manusia. kemudahan pembandaran yang berdekatan dan juga keupayaan modal.Semasa berada di lapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti perniagaan berikut mestilah dikumpul dengan teliti. Impak ke atas manusia pula ialah menjejaskan kesihatan/menimbulkan pelbagai penyakit seperti taun. Faktor fizikal seperti adanya sumber bahan mentah yang diniagakan. pusat-pusat perkhidmatan penduduk dan sebagainya yang berkaitan dengan perniagaan. meningkatkan pembangunan infrastruktur khususnya jaringan pengangkutan dan perhubungan. Faktor-faktor ini perlulah ditelitikan secara mikro oleh para pelajar. kepialu yang berpunca daripada premis perniagaan yang . Orientasi pasaran – kepada penduduk sekitar atau luar kawasan/luar bandar. Selain itu status kebersihan di premis-premis perniagaan juga boleh diperhatikan khususnya premis perniagaan makanan seperti gerai dan restoran. modal sendiri atau pinjaman bank. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik atau kaedah temubual. sisa pepejal dan pencemaran bau. daerah lain dsb. longkang. memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan. dana kerajaan misalnya di bawah skim kredit mikro dll. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk. Kesan negatif terhadap persekitaran sekitar fizikal ialah pencemaran persekitaran seperti – pencemaran sampah sarap. sederhana atau besar-besaran).

penumpang atau maklumat. . perubahan yang berlaku di kawasan kajian.kotor. seperti berikut: Isu Transformasi Desa: 1. dan akhirnya impak perubahan desa tersebut terhadap alam sekitar fizikal. Pelajar sepatutnya menentukan bahawa kajian luar ini bertujuan untuk mengesan atau mengenal pasti.pelanggan dan dan juga pihak berkuasa tempatan. Hal ini boleh dinyatakan. perubahan kawasan pengaruh perkhidmatan bandar. Bagi mengatasi kesan negatif di atas. Kedua. 2. misalnya daripada pertanian dan perikanan kepada perindustrian dan perkhidmatan. Transformasi Desa dan Pembandaran Pengenalan 1. isu yang berkaitan dengan pembandaran. menunjukkan bukti-bukti dsb. pelajar boleh merangka tujuan kajian. amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Pertama. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan. penyediaan prasarana dan kemudahan sosial. Item impak ini mestilah dikaji dengan teliti dan boleh dibuktikan secara lokaliti. dan pemodenan desa melalui pembangunan tanah. penyediaan prasarana dan kemudahan sosial. Secara keseluruhannya kajian luar tentang transformasi desa dan pembandaran ini telah ditetapkan supaya ditumpukan kepada dua isu. mengemukakan. Ini meliputi perubahan berbagai-bagai fungsi dan peranan bandar misalnya daripada pertanian dan perlombongan kepada perindustrian dan perkhidmatan. menjelaskan. juga melalui pengangkutan barangan. isu transformasi desa yang meliputi perubahan berbagai-bagai aktiviti ekonomi desa. interaksi desa-bandar melalui aktiviti pemasaran hasil keluaran desa dan penggunaan barangan atau perkhidmatan bandar yang berdekatan. Menentukan Tujuan/Objektif Kajian Berdasarkan kedua-dua isu iaitu transformasi desa dan pembandaran.pekerja. v) Langkah pengurusan alam sekitar. pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengusaha premis perniagaan. dan akhirnya impak pembandaran terhadap alam sekitar fizikal. perkembangan bandar seperti yang boleh diperhatikan berdasarkan perubahan guna tanah.

Perubahan dilihat daripada segi fungsi dan peranan bandar kecil. Bagaimanapun. Saiz penduduk sesebuah bandar boleh disemak berdasarkan Laporan Banci Penduduk dan Perumahan. Skala dan unit kawasan kajian telah ditentukan dalam sukatan pelajaran iaitu sebuah kampung (desa) atau ladang. mukim dan lazimnya tidak boleh lebih daripada sebuah daerah kecil. Pihak Berkuasa Tempatan. Pelajar perlu menyatakan bahawa kajian luar ini bertujuan untuk memeriksa (atau mengenal pasti. 2. kawasan yang lebih besar memerlukan masa dan belanja yang besar untuk dikaji. perkara yang hendak dikaji adalah : “corak perubahan yang penting (signifikan) dan menarik untuk diketahui”. Ini kerana secara logistiknya. Atau boleh juga mendapatkan maklumat dengan mengunjungi pejabat Majlis Daerah di mana bandar itu terletak Dimensi Kajian di Lapangan 1. Kawasan kajian dipilih oleh pelajar dan mestilah dinyatakan dengan jelas nama dan letakannya. Isu Pembandaran: 1. Rancangan Tanah FELDA. pusat mukim atau daerah kecil yang penduduknya seramai kira-kira 10. Ini tidak sesuai kepada pelajar Tingkatan Enam. 3. kawasan pengaruh.000 orang) kerana bandar yang besar memerlukan masa dan perbelanjaan yang besar untuk dikaji. Ini tidak mungkin dilakukan oleh pelajar Tingkatan Enam. Kaedah/Metodologi Kajian . perkembangan guna tanah dan impak persekitaran fizikal.000 orang. yang menarik dan penting di samping itu juga apakah faktor-faktor yang mempengaruhinya. Kawasan kajian yang dipilih oleh pelajar mestilah dinyatakan dengan spesifik nama dan letakannya. juga impak persekitaran fizikal). Bagi tema transformasi desa. FELCRA. 2. Pelajar sepatutnya tidak memilih bandar yang besar (misalnya melebihi 30. menjelaskan.2. Persoalan atau isu yang hendak dikaji selidik ialah perubahan.) perubahan yang berlaku di bandar yang dikaji. pembangunan dan pemodenan guna tanah. Jadi pelajar boleh bertanya kepada diri sendiri ‘apakah corak perubahan tersebut? (daripada segi aktiviti ekonomi. penyediaan kemudahan prasarana dan kemudahan komuniti. juga bagaimanakah perubahan itu boleh berlaku dan apakah faktor-faktor yang mempengaruhinya’. interaksi desabandar. unit dan skala kawasan kajian telah ditetapkan dalam sukatan pelajaran iaitu sebuah bandar kecil (atau pekan. Bagi tema pembandaran (bandar kecil) pula persoalan yang hendak diperiksa adalah “apakah corak pembandaran (perubahan menjadi bandar) yang telah atau sedang berlaku di bandar kecil tersebut”. RISDA. menunjukkan bukti-bukti dsb.

laporan dan rekod ( misalnya dari jabatan kerajaan setempat dan agensi swasta yang berkaitan). tetapi pelajar mesti menyediakan soalan secara ringkas sebagai panduan menemubual responden. tetapi jangan terlalu ringkas hingga tidak menjawab soalan kajian. Penunjuk yang digunakan dapat membantu pelajar mengenal pasti jenis maklumat dan seterusnya data yang perlu dikumpulkan. letakan kawasan. Tidak perlu panjang. 30% peniaga 3. ciri kegiatan ekonomi yang terdapat dan juga latar belakang fizikal seperti keadaan bentuk muka bumi/topografi. Dalam kajian tentang transformasi desa penunjuk dan seterusnya maklumat berikut perlu dikumpulkan. meringkas. Berdasarkan jenis maklumat yang hendak dikumpul. Sebelum menentukan kaedah. pelajar perlu ada buku catatan untuk mencatat apa yang perlu. b) Hal ini supaya sebelum ke lapangan pelajar sudah tahu sedikit tentang latar belakang kawasan kajian. 40% pekebun kecil 2. Soalan dan jawapan responden penting untuk di analisis. Melalui pemerhatian. (melalui peta lakar). Kebun kecil . Kaedah kajian melibatkan cara atau teknik yang diguna untuk mengumpul maklumat.1. Guna tanah utama Contoh data 1. Pekerjaan penduduk 3. keluasan kawasan. maklumat dan contoh data yang perlu diperolehi bagi tema transformasi desa Penunjuk Perubahan ekonomi Contoh Penunjuk Aktiviti ekonomi Maklumat yang diperlukan 1. 2. Soalselidik perlu disediakan sebelum ke lapangan dan dibawa secukupnya untuk menemubual sebilangan responden yang munasabah (30 hingga 40 orang). Lihat jadual 1 di sebelah: Jadual 1: Penunjuk. maka pelajar disarankan menggunakan kaedah berkut: Pengumpulan maklumat Primer a) Maklumat primer boleh diperolehi melalui kaedah pemerhatian. rekod melalui gambar foto atau video. menyusun. Namun begitu ia mestilah mendapat pertolongan guru mata pelajaran geografi untuk mendapat kebenaran pegawai yang terbabit. sumber internet. Pengumpulan maklumat Sekunder a) Maklumat sekunder boleh diperolehi dari kajian di perpustakaan. temubual responden menggunakan soalselidik atau tanpa soalselidik. kita perlu mengenal pasti penunjuk atau disebut juga sebagai pemboleh ubah tentang isu yang hendak diikaji tadi. menganalisis data dan melaporkan hasil kajian. b) Soalselidik perlu mengandungi soalan-soalan yang memberi jawapan kepada tujuan kajian yang telah ditentukan. Fungsi desa 2. ciri iklim dan cuaca dan sebagainya perlu diketahui sebelum ke lapangan. 100 hektar. Temubual tanpa soalselidik boleh juga dilakukan. Pengentahuan sedia ada tentang penduduk.

C orak pengangkutan 2. Komersil 1. 3. 2. 3 buah hotel 3 bintang 5. 80% isi rumah tamat Tingkatan 5 1. Jadual 2. 2. Guna tanah bandar bandar 2. 1 Pusat peranginan Penunjuk Penduduk bandar Aktiviti ekonomi spt. Ada stesen/ perkhidmatan bas 4.3 hektar Perumahan 5 hektar Jalan raya 19 km 1. Contoh tempat berdebu 3. 3 kilang pembuatan 3. Bilangan kilang 3. Kemudahan prasarana dan sosial Perubahan persekitaran fizikal Peningkatan pencemaran kadar 1. Stesen bas dan kekerapan perkhidmatan bas 4. Manakala bagi mengkaji tema pembandaran bandar kecil pula. penunjuk dan maklumat yang berikut perlu dikumpulkan . Tempat beli pelbagai jenis barangan 2.500 orang 1.Tempat anak bersekolah 1. Penunjuk. Cara ke bandar 2. 1. Pencemaran udara getah/kelapa sawit 1. Tempat tinggal pembeli barangan Tempat tinggal pengguna perkhidmatan Keluasan guna tanah bandar Bilangan kemudahan sosial moden ikut jenis % pengguna daripada jumlah pembeli yang datang dari tempat sekitar bandar yang dikaji 1. Ada Pusat kesihatan. Jenis jalan raya 2. Kelinik kesihatan 3. Tempat dapatkan rawatan Perkembangan 1. 15 km Jalan berturap 2. Lihat Jadual 2 di sebelah. Pencemaran air 2. 2. Pencemaran udara 3. maklumat dan contoh data yang perlu dikumpulkan berkaitan dengan tema pembandaran (bandar kecil) Penunjuk Pembandaran Fungsi bandar Contoh Maklumat yang diperlukan Bilangan penduduk bandar 1. 5 kali seminggu ke bandar 3. Perncemaran sampah dan bau 1. Bilangan hotel & pusat pelancongan Contoh data Tahun 2000 . Tempat membeli belah 3. Contoh tempat berdebu . Contoh longkang berair yang tercemar 2. Kemudahan internet. 40 kedai runcit 2. pern iagaan peri ndustrian pela ncongan perk hidmatan awam pen gangkutan Pengaruh bandar 1. Naik bas/kereta 2. 3. Telekomunikasi Perubahan sosial Peningkatan taraf penduduk hidup (pendidikan) Perubahan Peningkatan kadar persekitaran fizikal pencemaran Perubahan interaksi 1. Jalan raya 3. Bilangan kedai ikut jenis 2. Kemudahan infrastruktur dan kesihatan kemudahan sosial 2. Jenis telekomunikasi yang disediakan Pencapaian pendidikan di kalangan penduduk 1. 1. P enggunaan perkhidmatan Pemodenan 1. Tempat guna kemudahan sosial 1. Contoh longkang berair yang tercemar 2.12. Pencemaran air 2.

pendapatan dan saiz keluarga). kenderaan yang dimiliki dan jenis barangan yang dibeli) atau secara terbuka (misalnya soalan tentang umur. sama ada secara tertutup atau terbuka. Kaji selidik dilakukan menggunakan borang soal selidik ringkas yang dibentuk secara berstruktur. Manakala data tentang kawasan pengaruh bandar dan interaksi desa-bandar pula perlu dikumpulkan melalui kaedah kaji selidik menggunakan soal selidik yang telah disediakan sebelum turun ke lapangan. Sementara bagi mengumpulkan maklumat tentang fungsi desa dan bandar. pelajar boleh memilih kaedah kajian yang sesuai. 6. 7.4. Soalan yang yang dikemukakan termasuklah latar belakang isi rumah yang dikaji (umumnya digelar responden) dan penunjuk (pemboleh ubah) yang hendak dikaji. Bagi mengkaji interaksi desa-bandar pula data perlu dikumpulkan dari sebuah kampung tertentu yang dipilih. pejabat atau lapangan. Misalnya jika dipilih secara sistematik sampel dipilih satu bagi setiap lima (5) orang pengguna yang datang berkunjung ke suatu perkhidmatan/barangan (kedai/klinik/pejabat pos/sekolah dsb. Sampel lazimnya dipetik secara rawak (random) atau sistematik asalkan tidak memihak kepada sesiapa sehingga semua isi rumah atau pengguna/responden di pusat perniagaan atau kampung yang dipilih berpeluang untuk dikaji. penghulu atau ketua kampung yang dikaji. Semua maklumat lazimnya boleh dikumpulkan sama ada di perpustakaan. jenis barangan yang dibeli atau perkhidmatan yang digunakan dan cara ke tempat membeli belah/guna perkhidmatan. 10. meliputi tempat-tempat yang dikunjungi oleh responden. pelajar perlu melakukan pemerhatian atau cerapan. 5. 8. Kaedah ini dikenali sebagai temu bual .misalnya bagi soalan tentang tempat tinggal. Bagi kajian tentang kawasan pengaruh bandar pelajar perlu menanyakan dari mana mereka datang dan senaraikan barangan yang mereka beli dan perkhidmatan yang mereka gunakan. pelajar boleh menanyakan ketua kampung. Panjang soal selidik adalah kira-kira dua muka surat. Kaedah ini memerlukan pelajar menghitung ruang niaga (kedai. Atau mengunjungi Pejabat Penghulu atau Pejabat Daerah/Majlis Daerah yang berkenaan. soalan lain yang ditanyakan. Bagi mengumpulkan data tentang jumlah penduduk dan guna tanah bandar. Misalnya bagi mendapatkan maklumat asas tentang keadaan kawasan kajian. Kaedah ini dinamakan sebagai rujukan data sekunder. dalam bentuk soalan pendek sama ada secara tertutup (pilihan jawapan disediakan . pejabat atau bengkel) serta aktiviti perniagaan atau perkhidmatan lain yang dijalankan dari satu jalan ke satu jalan yang lain sehingga seluruh kawasan perniagaan dan perkhidmatan dicerap.) di bandar yang dikaji dalam . Setelah mengenal pasti penunjuk yang boleh digunakan dan menentukan maklumat serta jenis data yang hendak dikumpulkan. Fotograf boleh dirakam untuk merekodkan perkara yang menarik dan perlu huraian lanjut. Pemerhatian melibatkan aktiviti membuat catatan atau semakan senarai (senarai yang hendak dibanci disediakan sebelum turun ke lapangan) di lapangan. 9. dalam kes ini kawasan pengaruh bandar. pelajar perlu pergi ke perpustakaan dan membuat rujukan kepada peta (jika ada) dan Laporan Banci Penduduk dan Perumahan tahun terkini. Selain soalan tentang latar belakang isi rumah.

. Pelajar perlu membincangkan bagaimana perubahan itu boleh berlaku dan apakah faktor yang mempengaruhinya. Analisis kajian adalah bahagian yang menjelaskan. 11. Akhirnya pelajar perlu menyimpulkan iaitu menjawab sama ada apa yang dinyatakan dalam tujuan kajian tercapai atau sebaliknya. Maklumat yang hendak dinyatakan perlu dipersembahkan dalam bentuk jadual dan rajah (carta. pelajar perlu menulis laporan. kawasan kajian.40 sampel adalah memadai bagi mewakili pengguna atau isi rumah kampung yang jumlahnya boleh dianggarkan (jumlah penduduk bandar dan kawasan sekitarnya atau kampung yang dikaji digelar populasi). dan akhirnya kesimpulan. membincang serta memberi bukti tentang isu iaitu perubahan yang berlaku. peta dsb. senarai rujukan hendaklah dituliskan di hujung laporan. Peta lakar juga perlu dibuat untuk menunjukkan letakan kawasan kajian atau taburan fenomena yang dikaji. Komponen Pelaporan Kajian Luar Setelah selesai menjalankan kajian luar di lapangan. . nama tempat dan letakan kawasan yang dikaji. tujuan kajian. 12. 3.). Peta lakar kawasan yang dikaji wajar disertakan. Statistik mudah seperti peratus dan purata selain graf dan carta pai boleh dihasilkan. Atau jika di kampung.4. Seterusnya mencadangkan langkah-langkah yang sesuai untuk mengatasi sesuatu masalah yang timbul dari sesuatu isu/fenomena yang terdapat. Pengenalan yang memuatkan tajuk kajian. Tiada format laporan tertentu yang boleh digunakan untuk semua kajian. hasil kajian termasuk analisis dan perbincangan. 6. kaedah kajian. dimulakan dengan pengenalan. 13. Lazimnya tajuk-tajuk kecil boleh diigunakan untuk memudahkan penulisan laporan.3 CONTOH KAJIAN LUAR YANG TELAH DILAKUKAN. Jika ada rujukan. Kesimpulan dan cadangan. ciri-ciri guna tanah semasa.tempoh tertentu. Jumlah sampel adalah berbeza dari satu kajian ke suatu kajian yang lain. Lazimnya pada peringkat STPM 30 . Laporan kajian luar perlu mengandungi perkara berikut: 1. Setelah data dianalisa proses menulis laporan boleh dimulakan. Hasil kajian yang di dalamnya mengandungi maklumat asas tentang isu iaitu perubahan yang berlaku terhadap desa atau bandar kecil. graf. Mesin kira atau komputer boleh digunakan untuk memudahkan kerja-kerja pengiraan. 2. dan kaedah yang dipilih. tujuan kajian. fungsi desa atau bandar kecil dan status alam sekitar. pelajar perlu meringkaskannya dengan membentuk jadual tertentu mengikut keperluan tujuan kajian. Setelah data dikutip di lapangan. Antara yang boleh dikemukakan adalah anggaran jumlah dan pekerjaan penduduk. sampel yang dipilih satu daripada lima (5) buah rumah yang terdapat di kampung berkenaan. Panjang laporan kira-kira 10 halaman.

strawberi. Contoh : Sektor Primer: Sektor Pertanian. Tanah Rata terletak di daerah Cameron Highland. hakisan cerun dan juga pencemaran air. Rekod utama diperolehi adalah berkaitan dengan suhu dan hujan yang dikeluarkan oleh Stesyen Kaji Cuaca Tanah Rata. Mengenalpasti kesan negatif aktiviti pertanian terhadap persekitaran fizikal setempat. Temu bual. tempat pemasaran hasil. Ketinggiannya dari paras laut ialh kira-kira 1500 meter. Menjelaskan faktor fizikal dan kemanusiaan yang mempengaruhi kegiatan pertanian tersebut. Kaedah Kajian: Kajian luar ini dilaksanakan melalui tiga kaedah berikut: 1. Di antara kesan yang telah diperhatikan adalah seperti perubahan landskap yang ketara. Sebagai kawasan tanah tinggi. Kawasan Kajian. Di samping itu peta topo juga dirujuk untuk mendapatkan maklumat keadaan topografi sekitar. 3. amalan/kaedah pertanian yang dijalankan dan juga kesan yang timbul akibat kegiatan pertanian tersebut. Temubual dijalankan kepada 30 orang responden yang terdiri daripada petani/pekebun sayur.Pembangunan Ekonomi dan Alam Sekitar. Rujukan sumber sekunder. penjual. pekerja hotel dan juga penduduk tempatan. Pahang. Soalan temubual berkisar kepada pendapatan bulanan yang diperolehi. Keadaan topografi tanah rata merupakan ”sebuah . Cameron Highland. Pemerhatian dan pencerapan di lapangan dijalankan bagi mengenalpasti jenis-jenis tanaman yang di tanam di sekitar Tanah Rata serta kesan yang terjadi terhadap alam sekitar fizikal akibat aktiviti pertanian tersebut. 1. Objektif Kajian: Secara khusus kajian ini bertujuan untuk: • • • • Mengenalpasti jenis dan ciri kegiatan pertanian di sekitar Tanah Rata. Pemerhatian dan pencerapan. Menjelaskan kepentingan aktiviti pertanian kepada penduduk dan kegiatan ekonomi setempat. Cameron Highland. ia bersuhu sederhana sejuk dengan purata suhu tahunan 17ºC. 2. Tajuk Kajian: Mengkaji Kegiatan Pertanian di Sekitar Tanah Rata.

. Selain itu tanaman bunga-bungan juga ditanam. sebelum memasuki kawasan ladang teh Boh terdapat tanaman sayuran seperti kobis bunga. salad dan sebagainya yang ditanam secara kebun kecil. Cameron Highland.lembah di kawasan tanah tinggi” yang dikelilinggi oleh gunung ganang yang dilitupi hutan hujan khatulistiwa. 2. Manakala ke utara Tanah Rata terdapat pula tanaman buahan sitrus khususnya strawberry. kaktus. Manakala tanaman sayuran pula diusahakan pada skala kebun kecil ( purata saiz kebun antara 0. Sebenarnya Tanah Rata menjadi pusat pentadbiran bagi daerah Cameron Highland. 3. Tanaman utamanya ialah teh yang merupakan identiti kawasan ini malah identiti ekonomi Cameron Highland. Kawasan tersebut dikenali sebagai Kebun Strawberry Kasimanis dan Kebun Strawberry Healthy. bungabungaan dan buahan sitrus khususnya strawberry. Bagi tanaman strawberry dan bunga pula ditanam secara kecil-kecilan oleh pekebun sayur. Di antara jenis bunga yang ditanam ialah seperti maar. Terdapat dua kawasan ladang teh utama di sekitar Tanah Rata iaitu Ladang Teh Boh yang terletak di sebelah tengara dan ladang teh Bharat Cameron yang terletak di sebelah barat tanah Rata. Namun begitu terdapat juga sayuran yang dieksport ke negara jiran khususnya Singapura. 2. 1.5 hingga 1 hektar) bagi setiap pekebun yang diusahakan secara intensif (giat setempat). perkhidmatan bank. Tanaman teh ditanam secara perladangan. Jenis tanaman dan taburannya. Ciri fizikal yang istimewa di kawasan ini ialah keadaan suhunya yang sejuk yang amat mempengaruhi kegiatan pertanian khususnya tanaman teh. tomato. Keadaan suhu yang sejuk serta adanya tanaman hawa sederhana inilah yang menjadi tarikan utama pelancong ke Cameron Highland. Terdapat tiga kawasan penempatan utama di Cameron Highland iaitu. Ringlet. Lihat peta 2 di bawah yang menunjukkan taburan kawasan tanamam berkenaan.orkid dan kekwa. Tanah Rata dan Brinchang. Menuju ke sebelah tenggara dari Tanah Rata. perkhidmatan kerajaan. hotel. Dapatan/Hasil Kajian: a) Jenis dan Ciri Kegiatan Pertanian di sekitar Tanah Rata. sayur-sayuran. Tanah Rata merupakan penempatan terbesar yang berstatus bandar kecil yang lengkap dengan kemudahan bandar seperti kawasan perniagaan. tetapi ia diuruskan secara sistematik. Kawasan Tanah Rata terletak di pertengahan antara Ringlet di sebelah bawah dengan Brinchang di sebelah atas. Hasil tanaman sayuran juga berorientasikan jualan dalam negara seperti di sekitar Cameron Highland dan juga di bandar-bandar besar di Semenanjung Malaysia seperti Kuala Lumpur. Sebagai contoh teh Boh sangat terkenal di negara kita dan dipasarkan keluar negara. institusi sosial dan sebagainya. Ipoh dan Georgetown. Skala dan orientasi pengeluaran. Justeru itu skala operasinya luas (beratus-ratus hektar luasnya) dan berorientasikan eksport.

Sebagai contoh Ladang teh Bharat dan Ladang teh Boh merupakan syarikat perladangan yang sudah terkenal mempunyai keupayaan modal untuk membuka ladang. .3. mementingkan R&D dan sebagainya. Perladangan teh dimiliki oleh syarikat swasta iaitu BOH Plantation yang diuruskan oleh sebuah Keluarga Inggeris semenjak 70 tahun dahulu. Pertanian berskala besar khususnya tanaman teh menggunakan modal yang besar dari syarikat yang sudah teguh dan berjenama. Manakala tanaman sayuran banyak menggunakan tenaga buruh keluarga dan juga buruh asing dari Indonesia sebagai pekerja upahan. Modal dan kos. benih. kilang pemprosesan serta kedai menjual hasil teh mereka. Justeru itu kawasan Tanah Rata dikategorikan sebagai kawasan yang subur untuk pertanian. Sebahagian besar daripada pengusaha kebun juga merupakan penjual sayuran. Penggunaan buruh. Perladangan teh sepenuhnya menggunakan buruh upahan/bergaji tetap atau kontrak yang beratus-ratus orang jumlahnya. Sebagai contoh kaum India perempuan terlibat dalam kerja-kerja pengutipan dan pengumpulan daun teh. Menggunakan teknologi moden sepenuhnya seperti penggunaan baja kimia. bungaan dan buahan strawberry di sekitar kawasan ini. Selain itu buahan strawberry dan bungaan banyak menggunakan kaedah “rumah hijau” dan tanaman hidrophonik. Tanaman teh dan sayuran biasanya ditanam di lereng-lereng bukit kawasan tanah tinggi atau bukitbukit sekitarnya. Daripada segi jenis tanah pula kawasan ini terdiri daripada tanah laterit yang bersaliran baik iaitu tidak menakung air. Pemilikan dan pengurusannya. Kawasan ini merupakan kawasan tanah tinggi. kaedah pengairan sistematik. Penyelidikan teh dijalankan oleh syarikat swasta berkenaan.racun serangga. Bentuk muka bumi/relief. b) Faktor-Faktor yang mempengaruhi Kegiatan Pertanian di sekitar Tanah Rata. Manakala tanaman sayuran dan bungaan banyak diuruskan oleh penduduk tempatan yang sebahagian besarnya terdiri daripada kaum Cina. Faktor-faktor tersebut ialah faktor fizikal dan kemanusiaan: Faktor Fizikal 1. Terdapat sebuah stesyen penyelidikan MARDI yang bertanggungjawab menjalankan R&D khususnya daripada segi penghasilan baka sayuran dan bungaan. Justeru itu ia merupakan kawasan yang subur yang disaliri oleh beberapa batang sungai seperti Sungai Habu sungai Palas yang mengalir turun dari Gunung Berinchang mengairi kawasan Tanah Rata. Misalnya ladang teh Boh banyak menggunakan tenaga buruh dari kaum India. 5. Namun begitu bagi kebun kecil sayuran dan bungaan mempunyai keupayaan modal yang kecil/modal individu atau keluarga dan mendapat pinjaman bank. Cameron Highland. Satu ciri yang istimewa bagi topografi kawasan ini ialah terdapatnya ”Lembah di kawasan tanah tinggi”. 6. Terdapat dua kumpulan faktor yang mempengaruhi kegiatan pertanian di kaasan ini. Teknologi dan input yang digunakan. 4.

apatah lagi BOH merupakan syarikat pengeluaran teh yang amat terkenal dan teguh kewangannya. Selain itu kawasan ini juga menerima jumlah hujan yang tinggi kira-kira 2644 mm setahun yang menjamin bekalan air yang cukup untuk aktiviti penanaman berjalan dengan lancar. 4. 6.2. Penggunaan teknologi moden sepenuhnya seperti penggunaan jentera. hujan. c) Sumbangan kegiatan pertanian terhadap penduduk serta pembangunan ekonomi dan sosial kawasan Tanah Rata. Justeru itu hasil sayuran dan bungabungaan boleh dipasarkan dengan mudah ke bandar-bandar utama di Semenanjung Malaysia. Purata suhu tahunan kirakira 17ºC dengan julat suhu tahunan yang sangat kecil (1. bungan dan strawberry di usahakan secara komersial sepenuhnya. Faktor Kemanusiaan 3. 5. . Keupayaan modal yang besar oleh syarikat BOH Plantation yang mengusahakan tanaman teh di kawasan ini. Faktor pengurusan pertanian yang sistematik yang diamalkan oleh syarikat besar seperti BOH Plantation. Faktor iklim/cuaca – seperti keadaan suhu. Faktor modal. Faktor yang paling penting yang membolehkan tanaman teh. Faktor teknologi.1º). sayuran dan bungaan boleh ditanam dan hidup subur di kawasan Tanah Rata ialah kerana suhunya yang sejuk yang amat sesuai untuk tanaman tersebut. Ke utara dari Tanah Rata terdapat jalan raya yang menghubungkannya dengan Kampung Raja dan boleh terus ke Simpang Pulai seterusnya ke Ipoh dan Gua Musang. Program R&D yang berdaya maju telah diusahakan oleh BOH Plantation bagi mengekalkan kualiti produknya. Cameron Highland. Kelembapan udara juga tinggi untuk menjamin persekitaran yang sentiasa sejuk bagi membolehkan tanaman teh. sayuran. Di kawasan ini terdapatnya jaringan jalan raya yang baik yang menghubungkannya dengan bandar-bandar besar seperti Kuala Lumpur dan Ipoh melalui lebuh raya PLUS.sayuran. buahan sitrus dan bunga-bungaan sentiasa segar. Pengurusan yang cekap dipengaruhi oleh tahap pendidikan dan kemahiran tinggi serta terlatih yang dimiliki oleh pekerja syarikat ini berasaskan konsep pengkhususan dan saling melengkapi. baja kimia. Selain itu bagi pengusaha tempatan yang menanam sayur dan bunga mendapat pinjaman kredit daripada institusi kewangan seperti Bank Pertanian. Kemudahan asas/prasarana yang ada – seperti jalan pengangkutan. Darjah kebolehsampaian ke Cameron Highland pada maa ini adalah tinggi. Kelantan. Bank Pembangunan dan sebagainya yang terdapat di sekitar Tanah Rata. racun serangga dan lain-lain membolehkan tanaman teh. Sepanjang tahun suhunya tidak pernah melebihi 20ºC dan tidak pernah turun bawah dari 15ºC. sistem pengairan yang disediakan dan kemudahan fizikal yang lain. Di samping adanya pejabat MARDI yang banyak menjalankan penyelidikan mengenai baka dan kaedah penanaman yang sesuai untuk menghasilkan produk yang berkualiti dan berkuantiti tinggi. kelembapan udara dan sebagainya.

Berdasarkan temubual yang dijalankan pendapatan purata bulanan pekebun dan penjual sayur-sayuran adalah di sekitar RM: 1. Dengan adanya ladang teh juga kilang memproses daun teh telah di bina di kawasan tersebut. bunga-bungaan dan buahan sitrus telah berupaya meningkatkan pendapatan perkapita penduduk melepasi daripada garis kemiskinan. Memajukan infrastuktur seperti rangkaian jalan raya. Pada masa kini kegiatan ini banyak dilakukan oleh pekebun sayur secara haram yang menarah.000 sebulan. bungaan dan buahan strawberry seperti di Kea Farm. Kegiatan pertanian terhadap alam sekitar 1. Seterusnya menggalakkan perkembangan perniagaan runcit untuk membekalkan keperluan penduduk sekitar. Menyediakan peluang pekerjaan kepada penduduk setempat. Selain itu aktiviti penyahutanan untuk dijadikan tapak tanaman sayuran ini juga telah menyebabkan tanih kehilangan top soil dengan cepat apabila aktiviti pertanian tersebut dilakukan tanpa tanaman tutup bumi. 2. Dengan adanya pusat-pusat jualan ini maka pekebun boleh menjual terus hasil tanaman mereka dan ini akan menambahkan pendapatan perkapita mereka. . memotong. tanpa sungkupan yang mendedahkan permukaan tanih secara langsung kepada agen hakisan khususnya larian air permukaan. sekolah. Memperluaskan pasaran setempat serta kesan-kesan positif daripada perluasan pasaran seperti kewujudan pasar borong dan pusat jualan sayuran. Kesan pengganda daripada aktiviti pertanian juga jelas kelihatan. Aktiviti pertanian menjadi sumber pekerjaan dan pendapatan utama penduduk kawasan ini. bekalan air. 3. Antaranya ia menggalakkan pertumbuhan dan perkembangan ekonomi yang berrantaian dengannya atau mewujudkan kepelbagaian ekonomi khususnya sektor pelancongan. Misalnya kilang memproses daun teh kepunyaan BOH Plantation dan juga Bharat Teh Plantation.500 hingga RM: 2. Dengan itu perkhidmatan-perkhidmatan lain seperti kemudahan kewangan/bank. Kesankesan bukit tergondol. 2.1. d) Kesan setempat. 4. namun hakisan tetap berlaku kerana kawasan ini menerima hujan lebat sepanjang tahun. Hasil penjualan sayuran. Jelas sekali tarikan utama pelancong ke Tanah Tinggi Cameron ialah kerana adanya ladang teh. klinik desa dan lain-lain lagi. tanaman strawberry serta produk bunga-bungaan. restoran dan kedai tumbuh dengan pesat di sekitar Tanah Rata ini. elektrik. Hakisan tanah dan kekerapan kejadian tanah runtuh. Walaupun pekebun sayur membina teres. Perkembangan pesat kegiatan pertanian telah mempercepatkan pembangunan infrastruktur Tanah Rata sehingga menjadi bandar kecil yang berfungsi sebagai pusat pengumpul dan pengedar hasil tanaman penduduk. Ini berlaku di peringkat kerja pembukaan dan pembersihan tapak pertanian khususnya di kawasan bercerun curam/lereng-lereng bukit. Kehilangan nutrien tanah atau kehilangan kesuburan tanah. kewujudan gegalur serta kesan cerun runtuh jelas ketara di kawasan tanah yang baru dibuka. meneres lereng-lereng bukit dengan menggunakan jentera berat untuk dijadikan kawasan penanaman sayuran mereka. sistem perhubungan.

sumber kepelbagaian biologi/spesis dan juga rantaian makanan dalam ekosistemnya. Tajuk Kajian : Transformasi Desa FELCRA Sri Makmur. Hutan yang dimusnahkan dan tasik yang tercemar akan kehilangan habitat. Persoalan kajian ini adalah perubahan sosial dan ekonomi melalui proses pembangunan desa dan pemodenan di sebuah petempatan yang dirancang melalui FELCRA. 5. 4.3.. Pencemaran air dan kemusnahan hidupan akuatik akibat penggunaan racun serangga dan baja kimia yang berlebihan khususnya dalam penanaman sayuran di kawasan ini. didapati suhu di sini telah meningkat sedikit. Kemusnahan ekosistem hutan berkait dengan kerja-kerja penyahutanan/pembangunan tanah untuk dijadikan sebagai tapak tanaman sayuran dan juga kemusnahan ekosistem akuatik akibat penggunaan racun serangga dalam pertanian. Berdasarkan temubual dengan penduduk setempat. Pahang Tujuan Kajian 1. Kesan pemanasan setempat/kenaikan suhu mikro. Kajian ini bertujuan untuk memeriksa dan menjelaskan proses transformasi Desa Sri Makmur. Peningkatan suhu ini disebabkan oleh aktiviti penyahutanan yang sangat ketara berlaku untuk tujuan pertanian dan juga pembinaan hotel. Pekan. perubahan aktiviti ekonomi. Pertama pencemaran kelodak dalam sungai akibat larian air permukaan yang membawa masuk regolit tanih di kawasan cerun yang terdedah dan ke dua keracunan air sungai dan tasik akibat penggunaan racun serangga yang berleluasa dalam tanaman sayuran. penggunaan barangan dan perkhidmatan. Aspek yang akan diberi tumpuan adalah pemodenan infrastruktur. Suhu di kawasan ini tidak lagi sedingan seperti tahun-tahun 1970-an. Transformasi Desa dan Pembandaran Contoh Kajian Luar Transformasi Desa. kemudahan sosial dan keadaan alam sekitar. Walaupun peningkatan suhu sangat kecil (disekitar 0. Pencemaran ini banyak terdapat di sekitar Tasik Ringlet yang terletak di selatan Tanah Rata. Kaedah Kajian . Pahang. Begitu juga dengan pencemaran kelodak dan lumpur telah mencetekkan Empangan Sultan Abu Bakar yang menjadi stesyen janakuasa hidroelektrik di Cameron Highland. 2.3ºC) tetapi kesan pemanasannya dapat dirasai oleh penduduk sekitar. corak interaksi desa-bandar melalui pemasaran. Keseluruhan penanaman sayuran di atas tanah cerun-cerun bukit menggunakan baja kimia dan racun serangga. Terdapat dua bentuk pencemaran air yang dikesan.

Maklumat dan data yang dikumpul telah diringkaskan (ditukar kepada jadual) dan dianalisa. 2. petempatan ini tidak tersisih daripada pembangunan sosial dan ekonomi. Kedudukan desa ini adalah di tebing kiri Sungai Pahang iaitu kira-kira 60 km ke barat bandar Kuantan dan 35 km ke timur bandar Maran. keluasan kawasan pertanian dan jenis tanaman. Pelan Desa Sri Makmur Pekan. satu kaji selidik telah dijalankan. aktiviti perniagaan dan keadaan alam sekitar diperolehi melalui pemerhatian. Pahang. Maklumat tentang kajian ini diperolehi daripada berbagai-bagai sumber. keadaan muka bumi. keluasan tanah. Ke Pekan Dusun Dewan Ladang Kelapa Sawit Sekolah Ladang Getah Ladang Setor Getah Kedai Koperasi Ladang Kelapa Sawit Ladang Kelapa Sawit Ke Maran/Kuantan U Peta 4. Proses perubahan turut berlaku di desa ini. Data sekunder seperti jumlah penduduk. Walaupun desa ini agak terasing daripada jaluran pembangunan utama. Latar Belakang Desa Sri Makmur . Bagi mengetahui keadaan sosio-ekonomi isi rumah dan pola interaksi desa-bandar. Manakala corak taburan petempatan. hitungan dan cerapan di lapangan. Seramai 30 ketua isi rumah (kira-kira 7.5% daripada jumlah ketua isi rumah yang berjumlah 405 orang) telah dikaji selidik. bilangan rumah kediaman. guna tanah. kemudahan infrastruktur dan sosial.1. Pengenalan Desa Sri Makmur adalah sebuah petempatan luar bandar yang terancang terletak di daerah Pekan. dikumpulkan melalui Pejabat FELCRA Sri Makmur. Pelan Desa Sri Makmur ditunjukkan dalam peta 4 di sebelah. Pahang.

FELCRA dengan kerjasama kerajaan negeri Pahang telah membina rumah-rumah kediaman baru. pondok polis. Petempatan luar bandar ini pada mulanya adalah sebuah kampung yang menempatkan semula penduduk kampung-kampung tradisional di tepi Sungai Pahang yang dilanda banjir besar tahun 1971. Anak sungai mengalir melalui tengah-tengah kampung tersebut. iaitu berubah menjadi sebuah petempatan luar bandar yang moden. Persatuan Khairat Kematian. Penyediaan kemudahan sosial bukan sahaja memajukan taraf pendidikan dan kesihatan tetapi juga memodenkan minda dan keterbukaan penduduk. Setelah beberapa petempatan ini dibuka. 3. Kawasan pertanian dimajukan secara berkelompok. Selain kemudahan jalan raya. bentuk muka bumi petempatan desa ini adalah beralun. Kini kampung ini mempunyai keluasan kira-kira 600 hektar. balai raya. Terdapat sebuah sekolah rendah dan sebuah sekolah agama di kampung tersebut. 3. Manakala kawasan pertanian terdapat di bahagian tanah yang lebih rendah. Desa Sri Makmur ditadbir oleh seorang Pengurus yang dibantu oleh beberapa orang pegawai serta ketua kampung (Tok Empat) yang melalui satu badan yang dikenali sebagai Jawatankuasa Keselamatan dan Kemajuan Kampung (JKKK). di samping menyatukan dan memulihkan tanah terbiar untuk diusahakan secara berkelompok. Hasil Kajian Secara umumnya. Rumah-rumah kediaman didirikan di kawasan tanah yang lebih tinggi. kajian ini mendapati beberapa perkara menarik. Pengurus dan pegawai FELCRA yang lain mengendalikan urusan memajukan tanah pertanian secara sistem ladang. Pelbagai persatuan dan kelab ditubuhkan di kampung tersebut. 2. dewan serba guna. a) Pemodenan Kemudahan Infrastruktur dan Sosial 1.1. 5 buah kedai koperasi yang menjalankan perniagaan pasar mini dan restoran. Cawangan UMNO dan . Bukti-bukti yang dikumpulkan di lapangan menunjukkan bahawa Desa Sri Makmur telah mengalami transformasi. Desa Sri Makmur adalah sebuah petempatan FELCRA (Lembaga Penyatuan dan Pemulihan Tanah Persekutuan). bekalan elektrik dan air bersih (paip) turut dibekalkan ke kampung ini. FELCRA telah membuka tanah baru. Program pembangunan desa melalui Felcra telah memajukan pelbagai kemudahan infrastruktur dan sosial. 4. Wanita Dinamis Felcra (WADIRA). Berasaskan pengurusan secara moden. Disamping itu terdapat 10 buah kedai runcit untuk memenuhi keperluan penduduk di kampung tersebut serta sebuah stesen pam minyak Kemudahan ini telah memudahkan penduduk untuk membeli keperluan harian dan mendapatkan kemudahan perkhidmatan keperluan asas mereka. Secara umumnya. Selain itu. masjid. terdapat juga sebuah klinik desa. 2. Ini termasuklah Persatuan Belia.

Ini penting untuk memastikan hasil yang tinggi. penjagaan. Bagi getah pula sebanyak 250 kg/hektar getah beku dapat dikutip bagi setiap bulan. galah bersabit moden yang diperbuat daripada aluminium moden digunakan menggantikan batang buluh. Perubahan ekonomi yang ketara dapat dikesan di Desa Makmur adalah pemodenan aktiviti ekonomi khususnya pertanian. Pada keseluruhannya. Pengurus Felcra Sri Makmur. kelapa sawit dituai dua kali sebulan. penggunaan teknik penananam dan penuaian hasil. Ini penting untuk memastikan hasil keluaran yang optimum. Jadual pengurusan ladang yang ketat disusun untuk memastikan kerja-kerja ladang dijalankan dengan sempurna dan mengikut masa yang telah ditetapkan. Bagi pokok kelapa sawit yang telah matang. Baka kelapa sawit dan getah yang ditanam adalah jenis yang bermutu tinggi yang dibekalkan oleh Jabatan Pertanian. 3. . Lihat Jadual di bawah. dan hasil keluaran. Jentera moden seperti jentolak dan pembajak digunakan untuk membersihkan tanah baru yang berhutan serta tanah terbiar milik penduduk kampung. Bagi memastikan ladang dimajukan secara moden pihak pengurusan FELCRA. pengurusan ladang. 2005). Kewujudan persatuan dan kelab yang bergiat cergas membuktikan bahawa masyarakat kampung tersebut dinamis dan maju. b) Perubahan Ekonomi 1. Biasanya. Penggunaan baka yang baik. menjaga dan menuai buah kelapa sawit atau menoreh pokok getah. Bagi mencantas pelepah kelapa tua dan menuai buah kelapa sawit. sebuah agensi pembangunan luar bandar yang telah di korporatkan. 4. Pada peringkat awal tanaman anak-anak kelapa sawit dan getah dijaga dengan rapi. Pisau toreh dan bekas pelastik pula digunakan untuk menoreh getah.Koperasi. Pihak FELCRA juga telah mengupah buruh yang dibawa masuk dari Indonesia secara kontrak untuk mengendalikan tugas menanam. 2. setiap hektar pokok kelapa sawit mampu menghasilkan hingga purata kira-kira 10 tan buah kelapa sawit yang bermutu. Baja sebatian digunakan untuk menyuburkan anak pokok. penjagaan yang sempurna dan pengurusan ladang yang sistematik telah membolehkan ladang mengeluarkan hasil yang tinggi. Kira-kira 65 peratus daripada keluasan tanah ditanami dengan kelapa sawit. Racun serangga dan kulat digunakan secara terkawal untuk mengawal serangan serangga dan kulat ke atas anak pokok. kayu sentang dan jati. terutamanya bagi pokok yang telah matang. Desa Sri Makmur yang luasnya kira-kira 600 hektar telah dimajukan dengan pelbagai tanaman. telah melantik seorang Pengurus Rancangan dan dibantu oleh lima orang pekerja pejabat dan teknikal serta tiga orang pemandu kenderaan. 30 peratus getah dan selebihnya dusun buah-buahan. Begitu juga semasa penjagaan pokok banyak peralatan moden seperti penyembur racun dan penabur baja digunakan. Penanaman. penjagaan ladang dan penuaian hasil dijalankan secara moden. Pemodenan tersebut dapat dibuktikan melalui beberapa perkara seperti jenis tanaman. Hanya sebahagian kecil peserta FELCRA yang turut terlibat dengan kerja-kerja ladang (Hasil Temu bual dengan Encik Abd Rahman Mat. 3. hasil keluaran pertanian Felcra Sri Makmur telah dapat ditingkatkan.

Rata-rata para peserta FELCRA telah mengalami perubahan ekonomi melalui perubahan pekerjaan dan peningkatan pendapatan. Purata pendapatan bulanan peserta telah meningkat dari RM350. perkakas elektrik. membuat kueh bahulu untuk dipasarkan. Walaubagaimanapun bagi mendapatkan barangan yang lebih tinggi nilainya atau jarang digunakan seperti pakaian.) di kedai-kedai yang terletak dalam kampung tersebut sendiri.00 kepada RM850. Isi rumah yang mempunyai pekerjaan tambahan lazimnya mempunyai pendapatan yang lebih tinggi.Jadual . . gas memasak dll. perabut ataupun perkhidmatan bank. peralatan rumah tangga ataupun perkhidmatan sekolah menengah dan bank. Sebelum penduduk kampung ini menyertai Felcra. mereka adalah pekebun kecil getah dan buruh tani yang hidup dalam keadaan miskin. penduduk kampung tersebut mempunyai darjah interaksi yang tinggi dengan pekan Sri Jaya yang jaraknya hanya 16 km. Begitu juga bagi penggunaan perkhidmatan seperti pendidikan rendah. mereka juga memperoleh pendapatan tambahan daripada skim Felcra. 2. satu kaji selidik telah dijalankan. Peningkatan hasil keluaran pertania Desa Sri Makmur Jenis Tanaman Kelapa sawit (purata tan/hektar/bulan) Getah beku (purata kg/hektar/bulan) Sumber: Pejabat FELCRA Sri Makmur 2005. gula. Bagi membeli pakaian. roti. Penduduk Desa Sri Makmur juga berinteraksi dengan bandar-bandar yang berdekatan seperti Sri Jaya.2 258 c) Perubahan Pekerjaan dan Peningkatan Pendapatan Isi Rumah 1. wakil pos dan masjid. 3. peralatan rumah tangga. 2. kesihatan (klinik). Manakala bagi membeli kenderaan seperti motosikal dan mendapatkan rawatan kesihatan mereka berkunjung ke Sri Jaya. Berdasarkan jawapan soalan kaji selidik. Jadual 2 menjelaskan pola tersebut. isi rumah Desa Sri Makmur perlu berkunjung ke pekan dan bandar yang lebih jauh. d) Corak Interaksi Desa-Bandar 1. Bagi peserta yang masih muda.00 (Hasil Temu bual dengan Pegawai Luar Pembangunan Felcra 2005 ). Kini selain menjalankan aktiviti pertanian di kebun asal atau menjadi buruh di tempat-tempat lain. Pekan dan Kuantan. ikan. Tahun 1999 14 235 2005 18. sekolah menengah. ada juga yang menjalankan aktiviti tambahan seperti berniaga. pejabat daerah dan peguam. minyak petrol. Bagi memeriksa corak interaksi antara Desa Sri Makmur dan bandar-bandar di sekitarnya. mereka ke pekan Sri jaya atau bandar Maran. Aspek yang ditanya adalah tempat membeli dan jarak dari rumah kediaman di Sri Makmur ke pusat membeli barangan dan perkhidmatan lainnya serta kekerapannya dalam setahun. Isi rumah lazimnya membeli barangan keperluan asas harian lkususnya makanan (seperti beras. Maran. menjadi tukang kayu dan menjadi pemandu. Maran atau Kuantan. perkakas lektrik.

4 3. Air sungai juga agak berkelodak terutamanya selepas berlaku hujan lebat.0 3.0 10.an /tahun guna Kuantan Jarak (48km) % KekerapPeng.0 0 0 3 6 2 12 6 0 0 0 0 0.an/tahun guna Pekan Jarak (70 km) % KekerapPeng.0 0. Bagaimanapun.an /tahun guna Maran Jarak (30 km) % KekerapPeng.0 0.0 0.0 10.0 0. Pola Interaksi Penduduk Desa Sri Makmur dengan Pekan dan Bandar di Sekitarnya bagi Tujuan Membeli Barangan dan Menggunakan Perkhidmatan (Saiz sampel 35) Jenis barangan dibeli dan perkhidmatan yang digunakan Barangan makanan Sekolah rendah Klinik/hospital Pakaian Perkakas elektrik Sekolah menengah Kenderaan Bank Pejabat/wakil pos Jual hasil pertanian Pejabat tanah Purata Jarak dan Kekerapan Berkunjung ke Pekan dan Bandar Terdekat Sri Makmur Jarak (0.Jadual . Bagaimanapun.0 90. e) Perubahan Alam Sekitar Di sebalik kemajuan yang dicapai.0 0.0 0.0 10.0 70. penduduk menjual hasil keluaran pertanian mereka kepada peraih atau kepada pihak Felcra sendiri di kampung tersebut.0 0.an/tahun guna 90 100 60.1 km) % KekerapPengan/tahun guna Sri Jaya Jarak (16 km) % KekerapPeng.0 0. .0 0.6 90.4 6.0 0.3 0.0 87.0 0.0 0. Secara keseluruhannya.0 0.0 8.0 10.0 55.0 30.7 45.0 100 0 0 0 0 0 6 0 0 0 0 1 Sumber: Kaji selidik 2005 4.0 0.3 6.0 0.0 18 0 12 18 12 280 6 12 12 52 0 2.0 5.0 0.3 0. Antara keadaan persekitaran fizikal yang terjejas akibat perubahan dan pemodenan ekonomi desa termasuklah hakisan cerun yang berlaku di beberapa bahagian ladang dan perumahan kampung tersebut akibat penggondolan bukit sehingga mewujudkan lurah dan fenomena tanah runtuh. Pencemaran sampah sarap domestik khususnya di kawasan perniagaan juga dapat dikesan.0 60.0 22.0 0.0 0. penduduk berinteraksi dengan pekan dan bandar yang berdekatan selain dengan pusat perkhidmatan desa di Desa Sri Makmur sendiri.0 0. kemerosotan kualiti alam sekitar di Desa Sri Makmur terkawal dan tidak berbahaya.0 66. Pekan yang paling kerap mereka kunjungi adalah Sri Jaya. Interaksi dengan pekan dan bandar berdekatan membolehkan penduduk menikmati barangan dan kemudahan perkhidmatan moden yang penting bagi perubahan kehidupan penduduk desa.0 0.0 20. proses transfomasi desa sedikit sebanyak telah mempengaruhi kualiti alam sekitar.0 0. Mereka ke pekan tersebut untuk membeli barangan asas seperti pakaian dan perkhidmatan asas seperti sekolah menengah dan perkhidmatan pos.0 6 0 6 6 6 52 12 12 0 0 0 0.0 300 280 12 2 0 0 0 0 12 52 0 8.0 28.0 3.0 0.

Terangkan bagaimana anda menjalankan kajian luar tersebut. Penyediaan kemudahan infrastruktur dan kemudahan sosial telah memudahkan berlakunya proses pemodenan. a) b) Namakan kawasan kajian anda itu. [6 Markah] d) Kenalpastikan langkah yang boleh diambil untuk mengurangkan kesan hakisan di kawasan yang anda kaji itu. a) Nyatakan ciri-ciri kegiatan pertanian yang dijalankan di kawasan tersebut. d) Jelaskan kesan aktiviti pelancongan terhadap alam sekitar fizikal di kawasan tersebut dan [6 Markah] e) Cadangkan langkah-langkah yang boleh diambil oleh pihak berkuasa untuk mengatasi masalah pencemaran kawasan tersebut.Kesimpulan Kajian ini telah dapat menunjukkan bahawa Desa Sri Makmur telah mengalami pemodenan dan perubahan ekonomi yang agak pesat. [ 7 Markah] b) Jelaskan bagaimana faktor-faktor fizikal dan kemanusiaan mempengaruhi kegiatan pertanian di kawasan tersebut. [ 1 Markah] [ 4 Markah] faktor yang [ 8 Markah] c) Berdasarkan bukti-bukti yang ada dilapangan. [8 Markah ] c) Bagaimanakah kegiatan pertanian yang anda kaji itu menyebabkan berlakunya hakisan cerun di kawasan berkenaan. [6 Markah] Soalan 2: Berdasarkan kajian luar yang telah anda jalankan di satu kawasan pertanian. Pembangunan sektor pertanian dengan kaedah penanaman dan pengurusan moden telah berjaya meningkatkan taraf hidup penduduk desa. LATIHAN BAB 6 Soalan 1: Berdasarkan kajian luar yang telah anda jalankan di suatu kawasan pelancongan. terangkan menyebabkan kawasan tersebut menjadi daya tarikan pelancong. [ 4 Markah ] .

Soalan 3: Berdasarkan kajian lapangan yang telah anda lakukan terhadap mana-mana satu jenis aktiviti ekonomi sekunder . [8 Markah] . [10 Markah] c) Jelaskan bagaimana aktiviti ekonomi yang anda kaji telah menjejaskan alam sekitar fizikal setempat. [7 Markah] b) Terangkan sumbangan kegiatan ekonomi yang anda kaji itu terhadap pembangunan sosio-ekonomi kawasan perkenaan. a) Kenalpastikan faktor-faktor yang menyebabkan aktiviti ekonomi tersebut dijalankan di kawasan itu.