P. 1
31668859 Modul Pengajaran Dan Pembelajaran Geografi STPM

31668859 Modul Pengajaran Dan Pembelajaran Geografi STPM

|Views: 583|Likes:
Published by helnand

More info:

Published by: helnand on Oct 15, 2011
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

11/18/2012

pdf

text

original

AHLI PANEL
GEOGRAFI KERTAS 1 STPM
(Alam Sekitar Fizikal) PANEL PUAN ROSNAH BINTI SALLEH (K) ENCIK CHEK ZAINON BIN SHAFIE ENCIK SHUKRI BIN SULAIMAN PUAN SHAHRIZAN BINTI KAWI SEKOLAH SMK ALOR AKAR, KUANTAN SMK KUALA LANAR, KUALA LIPIS SMK JENGKA 2, BANDAR JENGKA SMK (A) TAHAP, JERANTUT

GEOGRAFI KERTAS 2 STPM
(Alam Sekitar Manusia) PANEL SEKOLAH ENCIK RUSLY BIN MUSA SMK JENGKA 21, BANDAR (K) JENGKA ENCIK SUKI BIN HASSAN SMK TEMIN, JERANTUT ENCIK HAMRI BIN SALLEH SMK MUADZAM SHAH, ROMPIN PUAN SARIMAH BT DARUS SMK SULAIMAN, BENTONG

ISI KANDUNGAN
PERKARA MUKASURAT
Selayang Pandang Format Kertas Peperiksaan Geografi STPM mulai 2007 Objektif Pengajaran dan Pembelajaran Geografi STPM Cadangan Strategi Pengajaran – Pembelajaran Geografi STPM Skala Perbincangan dan Sumber Pengajaran – Pembelajaran i ii iii iv v

GEOGRAFI KERTAS 1 (Alam Sekitar Fizikal)
TEMA/TAJUK DAN SUB TAJUK TEMA 1: 1.1 1.2 SISTEM BUMI MUKASU RAT

Kedudukan bumi dalam sistem suria. Tenaga : Konsep, jenis dan punca tenaga. SISTEM GEOMORFOLOGI

TEMA 2: 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5

Teori Hanyutan Benua Jenis, proses dan faktor yang mempengaruhi luluhawa Jenis, cara dan faktor yang mempengaruhi hakisan sungai Cara, faktor dan bentuk bumi pemendapan di zon pinggir pantai. Kemahiran amali sistem geomorfologi : Profil rentas muka bumi. SISTEM ATMOSFERA

TEMA 3: 3.1 3.2 3.3

Taburan suhu secara menegak dan mendatar serta faktor yang mempengaruhinya. Perubahan iklim: Pemanasan global, faktor yang mempengaruhi dan kesan-kesanya. Mikro iklim bandar: Fenomena jerebu, fakor yang

3.4 3.5

mempengaruhi dan kesan-kesannya. Kemahiran amali sistem atmosfera: Rajah tiupan angin. Kemahiran amali sistem atmosfera: Mengira julat suhu, melukis graf garisan dan mentafsirkanya.

TEMA 4: 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5

SISTEM HIDROLOGI

Proses menegak dan mendatar dalam kitar hidrologi. Proses edaran air tanih Imbangan air positif dan negatif serta faktor yang mempengaruhinya Kepentingan air dan kesan gangguan imbangan air kepada manusia. Kemahiran amali sistem hidrologi: Melukis dan mentafsir graf imbangan air. SISTEM EKOLOGI

TEMA 5: 5.1 5.2 5.3

Ekosistem: Konsep, komponen, dan jenis ekosistem. Rantaian dan siratan makanan dalam ekosistem hutan paya bakau Kepentingan ekosistem hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia. SALING KEBERGANTUNGAN SISTEM

TEMA 6: 6.1 6.2

Saling bergantung sesama sistem fizikal. Pengekalan, pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar fizikal. KAJIAN LUAR GEOGRAFI 1 (Alam Sekitar

TEMA 7: Fizikal) 7.1 7.2 7.3

Prosedur menjalankan kajian luar Geografi Kertas 1. Skop dan tajuk kajian luar Geografi Kertas 1 Contoh-contoh kajian luar yang dijalankan.

1 1.2 1. kepentingan dan kesan aktiviti perindustrian terhadap alam sekitar.5 Sektor pertanian: Jenis. Pertumbuhan penduduk: Trend.1 Konsep transformasi desa.3 2.4 1.4 2.5 PENDUDUK MUKASU RAT Taburan penduduk: Faktor yang mempengaruhi ketidakseimbangan taburan penduduk dan kesan-kesannya. Kemahiran amali penduduk: Membina dan mentafsir graf garis pertumbuhan penduduk. faktor. Sektor tertier: Sektor pelancongan – faktor. TRANSFORMASI DESA DAN TEMA 3: PEMBANDARAN 3.2 2. Kemahiran amali: Membina dan mentafsir carta pai/rajah bulatan berbahagi. pola dan faktor yang mempengaruhi migrasi dalaman. kepentingan dan kesan aktiviti pertanian terhadap alam sekitar.3 1. faktor. Sektor perindustrian: Jenis. proses dan faktor yang mempengaruhinya Kesan pertumbuhan dan tumpuan penduduk terhadap alam sekitar.GEOGRAFI KERTAS 2 (Alam Sekitar Manusia) TEMA/TAJUK DAN SUB TAJUK TEMA 1: 1. dasar dan strategi pembangunan desa di . Kemahiran amali : Membina dan mentafsir graf bar kompaun/komponen. TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR 2. kepentingan dan langkah memajukan sektor pelancongan.1 2. Migrasi: Konsep.

5.6 Prosedur menjalankan kajian luar Geografi Kertas 2.1 5. ALAM SEKITAR DAN TEMA 5: IMPAK PENGURUSANNYA.1 4. faktor dan perkembangan pembandaran. Bandar dan pembandaran: Konsep.3. Pengurusan alam sekitar: Prinsip-prinsip pembangunan lestari.2 3.2 Impak aktiviti manusia terhadap alam sekitar – punca dan kesannya. Kemahiran Amali: Membina dan mentafsir graf bar cermin. TEMA 4: GLOBALISASI EKONOMI DAN KERJASAMA SERANTAU 4. TEMA 6: KAJIAN LUAR GEOGRAFI 2 (Alam Sekitar Manusia) 7. Kesan transformasi desa terhadap penduduk dan alam sekitar.3 Globalisasi ekonomi : Saling bergantung antara kawasan.5 7. Skop dan tajuk kajian luar Geografi Kertas 2 Contoh-contoh kajian luar yang dijalankan. Kemahiran amali: Membina dan mentafsir peta koroplet. Kerjasama serantau: Pertumbuhan segitiga ASEAN.2 4. .4 Malaysia.4 7.3 3.

SELAYANG PANDANG Syukur kehadrat Allah SWT kerana dengan limpah kurnianya kami berjaya menghasilkan modul ini yang bertajuk “Modul Pengajaran dan Pembelajaran Cemerlang Geografi STPM ” yang berasaskan kepada sukatan baru yang akan diguna pakai mulai tahun 2006. tema 3 Transformasi Desa dan Pembandaran. Tajuk dan sub tajuk. contoh soalan yang relevan berkaitan dengan tajuk berkenaan serta skema jawapannya. Jabatan Pelajaran Pahang” yang telah mengabungjalinkan tenaga pakar geografi di peringkat negeri bagi menghasilkan modul tersebut. Sebagai panel. kami menyedari bahawa ketiadaan panduan yang khusus untuk ”guru mengajar dan murid belajar” pasti akan menyukarkan mereka untuk menguasai matapelajaran ini. aktiviti pengajaran – pembelajaran. tema 3 sistem atmosfera. tema 5 Impak Alam Sekitar dan Pengurusannya. hasil pembelajaran atau objektif pembelajaran. tema 2 sistem geomorfologi. Seterusnya dimasukkan bahagian refleksi sebagai pengukuran . tema 2 Pembangunan Ekonomi dan Impak Alam Sekitar . tema 5 sistem ekologi dan tema 6 ialah saling kebergantungan sistem. Justeru itu kami terpanggil untuk menyambut inisiatif yang digerakan oleh ”Unit Penyeliaan Sekolah Menengah. sisipan konsep. tema 1 ialah berkaitan dengan sistem bumi. Penulisan bagi setiap tema berasaskan kepada perkara-perkara berikut. isi atau kandungan pembelajaran. Geografi kertas 1 dibahagikan kepada 7 tema iaitu. Modul ini ditulis khusus untuk panduan guru dan pelajar tingkatan enam yang mengambil matapelajaran Geografi di peringkat Sijil Tinggi Persekolahan Malaysia (STPM). tema 4 Globalisasi Ekonomi dan Kerjasama Serantau. tema 4 sistem hidrologi. Tema kajian luar ini meliputi dua tajuk penting iaitu pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar serta transformasi desa dan pembandaran. Kami meletakkan tema 7 iaitu berkaitan dengan kajian luar atau kajian lapangan Geografi Kertas 1 sebagai penutupnya. Geografi kertas 2 pula terdiri daripada 6 tema seperti berikut. Tema 1 ialah Penduduk. Sektor Pengurusan Sekolah. Tema terakhir ialah tema 6 iaitu berkaitan dengan kajian luar atau kajian lapangan Geografi Kertas 2. Modul ini dibahagikan mengikut kertas 1 dan 2 yang kandungannya meliputi semua tema di dalam sukatan baru Geografi STPM yang akan dilaksanakan pada tahun 2006.

Soalan akan menguji kefahaman calon tentang tajuk yang dihuraikan dalam sukatan pelajaran. iaitu Geografi Kertas 1 (Alam Sekitar Fizikal) dan Geografi Kertas 2 (Alam Sekitar Manusia). Sintesis dan Penilaian). rujukan khusus serta tugasan pelajar sebagai aktiviti pengukuhan dan pengayaan. Sekian. Alam Sekitar Manusia Masa Jenis Bilangan Markah Wajaran : 3 jam : Soalan Esei : 8 soalan : 100 : 50% Masa Jenis Bilangan Markah Wajaran : 3 jam : Soalan Esei : 8 soalan : 100 : 50% Bil soalan wajib dijawab : 4 soalan Bil soalan wajib dijawab : 4 soalan Nota: 1. dan peta yang berkaitan dengan tajuk yang terdapat dalam Sukatan Pelajaran Geografi Mulai tahun 2007 dan seterusnya format kertas peperiksaan adalah seperti berikut: Geografi Kertas 1 (942/1) Geografi Kertas 2 (942/2) Alam Sekitar Fizikal. Sederhana dan Sukar. dan juga konsep dan kemahiran yang perlu dalam kajian geografi. ia merupakan pilihan bagi tajuk-tajuk tertentu sebagai contoh atau model pengajaran-pembelajaran. PANEL GEOGRAFI STPM PAHANG Format Kertas Peperiksaan Geografi STPM MULAI 2007 Peperiksaan bagi mata pelajaran ini terdiri daripada dua kertas. terima kasih. Soalan boleh juga menguji pengalaman kajian luar.pencapaian objektif pengajaran-pembelajaran. Soalan yang dikemukakan merangkumi semua tajuk dalam sukatan pelajaran. aras sederhana (Pemahaman dan Aplikasi). . gambar rajah. kajian dan tafsiran peta topografi. Aras mudah (Pengetahuan). aras sukar (Analisis. Seboleh mungkin bagi setiap tema difokuskan kepada aspek pengajaran soalan langsung dan soalan kemahiran amali. pelbagai data geografi. Bukan semua tajuk atau sub tajuk bagi setiap tema yang kami sediakan. Akhir sekali kami ingin mengucapkan jutaan terima kasih kepada Jabatan Pelajaran Pahang khususnya kepada sektor pengurusan sekolah yang julung kalinya mengambil inisiatif menggerak dan menjayakan pembinan modul ini untuk seluruh anak-anak Geografi Pahang. Aras soalan yang ditanya akan berdasarkan kepada Taksonomi Bloom iaitu aras Mudah. Bagi tajuk-tajuk yang tidak disentuh perlulah dikembangluaskan oleh guru-guru disekolah menggunakan format yang telah disediakan.

padat. prinsip. (f) membuat sintesis dan penilaian dengan bantuan kaedah-kaedah kemahiran geografi yang tepat di dalam dan di luar bilik darjah. graf. carta. Bagi Geografi kertas 1. Soalan kemahiran amali melibatkan pengiraan. 4. Soalan kajian luar Geografi kertas 1 boleh ditanya dari salah satu sistem berikut. soalan nombor 3 datangnya dari tema sistem geomorfologi manakala Geografi kertas 2. Pelbagai rangsangan soalan akan diberikan seperti data. rajah. mentafsir. (b) meningkatkan kefahaman tentang saling bergantung antara elemen-elemen dan proses-proses Alam Sekitar Fizikal dan Alam Sekitar Manusia sebagai satu sistem dan bukannya berasaskan pembahagian aspek-aspek secara berasingan. Ini bermakna soalan no 3 sebenarnya mempunyai dua soalan. carta. Sistem geomorfologi. dan proses dalam Geografi Fizikal dan Geografi Manusia secara bersepadu dan pada pelbagai skala. carta dan peta serta menganalisis data. persembahan kartografi seperti graf. gambar rajah (graf. Soalan no 3 terdiri daripada soalan pilihan SAMADA dan ATAU. (g) berfikir secara kritis dan kreatif dalam mempersembahkan sesuatu penghujahan secara tersusun. 3. peta lakar dan peta topografi. OBJEKTIF PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN GEOGRAFI STPM Objektif sukatan pelajaran ini adalah untuk membolehkan pelajar (a) meningkatkan pengetahuan tentang konsep. rajah. (e) mencerap dan mengkaji fenomena geografi yang menjadi isu semasa.2. Manakala soalan kajian luar Geografi kertas 2 boleh ditanya dari salah satu tema berikut. dan foto. Soalan ini mempunyai banyak pecahan dan tidak terhad kepada tiga pecahan sepertimana tahun-tahun sebelumnya. Soalan ini mempunyai banyak pecahan dan tidak terhad kepada tiga pecahan sepertimana tahun-tahun sebelumnya. soalan no 3 datangnya dari tema pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar. Setiap tahun adunan soalan langsung. (c) menerangkan peranan manusia sebagai agen perubahan kepada sistem-sistem dalam alam sekitar selain fenomena semula jadi. Soalan boleh ditanya dalam bentuk kemahiran amali dan kajian luar. Pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar atau Transformasi desa dan pembandaran. soalan kemahiran amali dan soalan kajian luar akan dikemukakan untuk dijawab oleh calon. sistem hidrologi dan sistem ekologi. (d) meningkatkan kemahiran mempersembah. . carta dan peta. sistem atmosfera. dan peta). serta meningkatkan kesedaran yang mendalam tentang kedinamikan hubungan sesama manusia dan manusia dengan alam sekitar. dan jitu dengan menggunakan laras geografi. rajah. 5. Oleh itu ia akan menguntungkan calon daripada segi pilihannya untuk menjawab 9 soalan bukannya 8 soalan sepertimana tahun-tahun sebelumnya. dan menganalisis data geografi dalam bentuk jadual.

membuat hipotesis. (j) mensyukuri dan mencintai negara Malaysia dan alam sekitarnya. dan melibatkan diri secara langsung dalam proses pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar secara berterusan.(h) memahami kepentingan hubung kait negara Malaysia dengan negara-negara lain di dunia. menghubungkaitkan. Manakala kemahiran berfikir secara kreatif pula perlu dijana untuk membolehkan murid mampu membuat sumbangsaraan/menjana idea. menghayati.merekacipta serta mengitlak. membuat gambaran mental. (i) menyedari. Dalam konteks kemahiran berfikir secara kritis maka bakat. kebolehan dan kemenjadian setiap murid mestilah digembelengkan untuk membolehkan ia mampu membuat perbandingan dan perbezaan. Pendekatan bersepadu dalam pemilihan pedagogi dan pandragogi pengajaran-pembelajaran amat dititikberatkan. menganalogikan. CADANGAN STRATEGI PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN GEOGRAFI STPM Proses pengajaran-pembelajaran masa kini perlu dipelbagaikan sesuai dengan faktor kemenjadian dan aras kebolehan/pencapaian murid yang berbeza-beza. meramalkan masa hadapan. Aspek kemahiran generik pula menekankan pembinaan skill.mensintesiskan. mudah difahami serta menyeronokkan pelajar maka perkara-perkara berikut perlulah diberi penekanan yang serius oleh guru: • Menekankan perkembangan kemahiran berfikir secara kritis dan kreatif. kecekapan dan keterampilan pelajar untuk • . Menekankan perkembangan kemahiran generik. mengesan kecondongan membuat penilaian dan juga membuat kesimpulan. membuat inferens. membuat analisis. Dalam konteks melahirkan pengajaran yang berkesan. mengumpul dan mengelaskan. membuat urutan dan keutamaan.

Dalam konteks ini elemen-elemen seperti kemahiran berkomunikasi. Kita boleh memulakannya dengan skala makro seperti global/dunia. mod aplikasi. Asia Tenggara. kemahiran bekerjasama dan berkongsi. SKALA PERBINCANGAN DAN SUMBER PENGAJARAN -PEMBELAJARAN Skala perbincangan bagi setiap tema yang ada di dalam sukatan pelajaran adalah berbeza-beza. Dengan menggunakan ke empat-empat mod P&P ini pelajar bukan sahaja boleh mengakses maklumat geografi dengan lebih luas malah menjadikan matapelajaran geografi lebih seronok dipelajari. Kombinasi antara kemahiran berfikir dan kemahiran generik akan melahirkan strategi pengajaranpembelajaran yang berfikrah.memilih dan menganalisis maklumat serta kemahiran menyelesaikan masalah amat perlu ditekankan. Kaedah inkuiri – penemuan. Justeru itu kepelbagaian jenis kaedah mengajar yang disarankan kepada guru-guru geografi tingkatan enam ialah seperti berikut: a) b) c) d) e) f) g) h) Perbincangan kumpulan dan sumbangsaraan. Kajian kes dan kajian tindakan. Justeru itu ia amat bergantung kepada kebijaksanaan guru untuk memilih dan menentukannya bagi memperluaskan prespektif pelajar-pelajar geografi. Kajian kes kepada sebuah Negara khususnya Malaysia amat digalakkan untuk meningkatkan kefahaman pelajar mengenai keunikan geografi Malaysia seterusnya melahirkan rasa bersyukur dan berbangga dengan keistimewaan yang dimiliki oleh Malaysia berbanding dengan Negara-negara lain khususnya Negara serantau Asia Tenggara dan Asia Pasifik. . Pengajaran-pembelajaran konteksual. kemahiran menggunakan teknologi khususnya ICT. kemahiran merancang dan mengelolakan aktiviti. Selain itu penggunaan teknologi maklumat dan komunikasi (ICT) sebagai alat bantuan dalam proses pengajaran dan pembelajaran kontemparori amat diutamakan. Justeru kelengkapan komputer dan internet di sekolah seperti kemudahan ”school net” di makmal komputer sekolah mestilah dimanfaatkan oleh guru. mod tutorial. mod penerokaan dan juga mod komunikasi. kemahiran mengakses. Skala perbincangan ini mestilah disesuaikan dengan sub-sub tema yang telah ditetapkan. Simulasi dan main peranan. Asia Pasifik. Kajian masa depan (KMD). mengurus. kawasan Tropika Lembab. atau skala yang lebih kecil seperti sebuah negara dan juga skala mikro seperti kawasan kajian luar.menguasai suasana persekitaran. Bagi membolehkan ICT berguna kepada proses pengajaran dan pembelajaran maka empat mod P&P dicadangkan iaitu. Kajian luar/kajian lapangan. Pembelajaran masteri.

tele sidang dan sebagainya. Kumpulan 3 – Musim Luruh . Kumpulan 2 – Musim Panas iii. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Gambar kejadian 4 musim. HASIL PEMBELAJARAN : Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat : Menghuraikan : Putaran dan peredaran bumi dan kesannya. bahan bercetak. Ia boleh meliputi pelbagai jenis peta. data. CD-ROM. Peredaran bumi. Putaran bumi.Sumber pengajaran dan pembelajaran kini perlu dipelbagaikan dan tidak lagi terhad kepada buku-buku rujukan semata-mata. SISIPAN KONSEP : Kecondongan paksi bumi. ISI-ISI UTAMA : Memahami kedudukan dan pergerakan bumi dalam system suria. rajah. i. Kumpulan 1 – Musim Bunga ii. KERTAS 1 ( ALAM SEKITAR FIZIKAL) TAJUK : Kedudukan bumi dalam sistem suria. model dan juga sumber-sumber yang boleh diambil dari teknologi maklumat dan komunikasi terkini seperti dari internet. TEMA 1 : SISTEM BUMI. laman web. Kemudahan ICT ini perlulah dimanfaatkan oleh setiap pelajar bagi mengakses pelbagai maklumat geografi yang kontemparori. e-mail. Perbincangan kumpulan.

peredaran bumi mengeluiligi matahari 2m ii. ii. Bincangkan pernyataan ini. Perbezaan panjang waktu malam dan siang berlaku mengikut garis lintang tertentu di mana garis lintang yang berada 90 dengan matahari akan mengalami waktu siang dan malam yang sama panjang sementara kawasan yang terletak pada sudut yang lebih kecil daripada 90 akan mengalami waktu malam dan siang yang berbeza.iv. putaran bumi di atas paksinya yang condong 2m Huraian tentang kejadian ekuinoks dan solstis i. Putaran bumi ini akan menyebabkan bahagian bumi yang menghadap matahari akan mengalami waktu siang sementara bahagian bumi yang terlindung daripada pancaran matahari akan mengalami waktu malam. (10m) c) Mengapakah bumi hanya menerima sebahagian kecil sahaja (0. Garisan Jadi (23 ½ S) mempunyai sudut pancaran matahari tegak di atas kepala. Bumi berputar sebanyak 360 mengambil masa 24 jam atau 15 longitud dalam masa satu jam.Hemisfera selatan mengalami musim panas sementara hemisfera utara musim sejuk. Peredaran bumi mengelilingi matahari. kedudukan matahari (pada garis lintang : khatulistiwa. Hemisfera utara mengalami musim panas sementara hemisfera selatan mengalami musim sejuk. kutub) 2m . Hemisfera selatan mengalami siang lebih panjang daripada malam. Kumpulan 4 – Musim Sejuk CONTOH SOALAN (RELEVAN) : a) “ Pada musim tertentu sesetengah kawasan mengalami waktu siang yang lebih panjang daripada waktu malam”. Kawasan dalam lingkungan garis lintang yang sama menerima siang dan malam sama panjang selain kawasan khatulistiwa. + Ketika solstis musim panas 21 Jun matahari akan berada tegak di atas kepala di kawasan garis lintang sartan (23 ½ U). Manakala hemisfera selatan waktu malam lebih panjang daripada siang. (4m) + Pada 22 Disember iaitu ketika solstis musim sejuk berlaku. Putaran bumi pada paksinya yang condong. (12m) b) Mengapakah sesetengah tempat mengalami musim sejuk dan musim panas sementara tempattempat lain tidak. sederhana. Hemisfera Utara mengalami waktu malam yang lebih panjang daripada waktu siang kerana bahagian bumi ini agak agak terlindung daripada pancaran matahari. (4m) b)-Peredaran bumi mengelilingi matahari Konsep peredaran i. (4m) + Putaran bumi di atas paksinya yang condong sebanyak 23 ½ daripada satah tegak.2 x 10 -9) daripada seluruh tenaga matahari dan jumlahnya berubah-ubah mengikut masa? (5m) d) Mengapakah jumlah bahang matahari yang diterima berbeza-beza mengikut bahagian dunia. Kawasan hemisfera utara waktu siang lebih panjang daripada malam. (10m) PENILAIAN JAWAPAN : a) 2 faktor utama : i.

jenis dan punca tenaga. gas-gas.Peredaran bumi mengelilingi matahari menyebabkan kejadian solstis dan ekuinoks. terima gambarajah yang sesuai x 1 markah. . 2. -Kecondongan pancaran matahari. -Penyerakan oleh zarah yang halus seperti molekul gas. debu. -Penyerapan – zarah wap air.ii.4 kedudukan bumi . -Perbezaan permukaan dari segi jenis (daratan. TEMA TAJUK 1 : : SISTEM BUMI Tenaga : Konsep. wap air. huraian tentang Keadaan aphelion (jauh) dan keadaan perihelion (dekat) 2m 2m 2m c). -Ketebalan atmosfera. udara. . habuk dan hablur ais.Garisan khatulistiwa Jarak bumi daripada matahari . -Tompok matahari (sunspot) – lebih banyak tenaga electromagnet mengikut kiraan tompok matahari (tempoh 11 tahun setiap kiraan).Garis relevan . air dan tumbuh-tumbuhan) dan bentuk (topografi). Bahan-bahan tersebut dapat menyerakkan sinaran matahari.kedudukan matahari . HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. habuk dan debu menyerap kira-kira 15 % daripada jumlah sinaran -Albedo – keputihan atau kecerahan sesuatu permukaan (yang lebih cerah akan memantulkan jumlah sinaran yang lebih tinggi) *catatan : terima mana-mana 3 sebab (2. 1 markah) Terima juga jawapan melalui gambarajah yang betul. *catatan : terima mana-mana 3 sebab dengan huraian x 3 markah. -Peredaran bumi mengelilingi matahari yang mewujudkan kejadian musim mengikut kedudukan garis lintang.Paksi yang condong . -Pemantulan dilapisan atas atmosfera dan pemantulan oleh awan.Jarak dari matahari dengan bumi (150 juta km) jarak semasa perihelion dan afehelion. d)-Putaran bumi mewujudkan siang dan malam. Jangka masa siang / malam tak sama panjang Dalam masa satu tahun Penggunaan gambar rajah yang sesuai empat musim .

( 10 markah ) c) Huraikan peranan tenaga suria terhadap aktiviti manusia. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Pengetahuan sedia ada pelajar mengenai tenaga suria.ketebalan atmosfera .kedudukan garislintang . SISIPAN KONSEP Tenaga Suria : ISI-ISI UTAMA : Jenis-jenis tenaga Variasi tenaga suria Peranan tenaga suria kepada sistem dan hidupan bumi. Menilai kepentingan tenaga terhadap sistem-sistem bumi. Memahami proses pemindahan tenaga suria kepada sistem bumi.tenaga keupayaan . Memahami variasi tenaga mengikut ruang dan masa.perbezaan siang dan malam . ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN (a) 2 bentuk tenaga . CONTOH SOALAN : ( 5 markah ) a) Huraikan 2 bentuk tenaga. Latihan.tenaga kinetik ( 5m ) (b) Perbezaan kadar penerimaan tenaga suria .Mengenalpasti dan membezakan jenis-jenis tenaga yang ada dalam sistem bumi.sudut pancaran sinaran suria . b) Mengapakah kadar penerimaan tenaga suria berbeza antara tempat-tempat di dunia. Aktiviti berkumpulan – kumpulan 1 : Jenis-jenis tenaga kumpulan 2 : Cara-cara pemindahan tenaga suria kumpulan 3 : Faktor yang mempengaruhi tenaga suria kumpulan 4 : Peranan tenaga suria kepada sistem bumi dan hidupan bumi.

kawasan berair. SISIPAN KONSEP Plat-plat dunia : ISI-ISI UTAMA : Teori Plat Tektonik Proses-proses hanyutan benua Bukti-bukti hanyutan benua AKTIVITI PEMBELAJARAN : Pengetahuan sedia ada pelajar mengenai benua di dunia. Memahami Teori Plat Tektonik.perikanan . .pertanian .penternakan .pelancongan . Menghuraikan proses-proses hanyutan benua.pembalakan . tumbuhtumbuhan) (5 x 2markah) (c ) Peranan tenaga suria terhadap aktiviti manusia.perindustrian .- jarak bumi dari matahari (perihelion dan afelion) perbezaan permukaan bumi (daratan. Menghuraikan bukti-bukti teori hanyutan benua. CONTOH SOALAN : .perlombongan ( 5 x 2 markah ) TEMA 2 : SISTEM GEOMORFOLOGI KERTAS 1 ( ALAM SEKITAR FIZIKAL ) TEMA TAJUK : : Sistem Geomorfologi Teori Hanyutan Benua. Power point – teori plat tektonik dan bukti hanyutan benua Latihan. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat.

b) Jelaskan hipotesis Wegener mengenai hanyutan benua c) Huraikan bukti-bukti hanyutan benua PENILAIAN JAWAPAN ( 5 markah ) ( 10 markah ) ( 10 markah ) (a) Maksud plat ialah kepingan-kepingan kerak bumi yang membentuk kerak bumi benua dan kerak bumi lautan. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. Menghuraikan faktor-faktor yang mempengaruhi luluhawa.a) Apakah yang dimaksudkan dengan plat-plat dunia. ( 5m ) Hipotesis Wegener perpecahan pangea kepada laurasia dan gondwanaland peranan putaran bumi membekalkan tenaga tekanan pemisah plat. Menghuraikan kepentingan luluhawa kepada aktiviti manusia. SISIPAN KONSEP Luluhawa kimia Luluhawa fizikal Luluhawa Biotik : ISI-ISI UTAMA : Maksud luluhawa Faktor yang mempengaruhi luluhawa Kepentingan luluhawa . Memahami maksud luluhawa.bukti teori hanyutan benua keselanjaran benua geologi batuan fosil batuan Paleomagnet Oseanik ( 5 x 2 markah ) TEMA TAJUK : : Sistem Geomorfologi Luluhawa. berlaku pergerakan akibat kuasa-kuasa tektonik pergerakan dari kutub hasilkan tekanan ke atas benua daya mampatan dan daya tegangan – arus perolakan kuat (5 x 2markah) Bukti.

Iklim Batuan Topografi Pengangkutan Tumbuh-tumbuhan Masa (5 x 2markah) Pengaruh batuan terhadap aktiviti manusia. c) Jelaskan bagaimana kepelbagaian jenis batuan boleh mempengaruhi aktiviti manusia. Pelajar menghuraikan perbezaan jenis-jenis batuan tersebut. b) Huraikan faktor-faktor yang mempengaruhi luluhawa.AKTIVITI PEMBELAJARAN : Maujud Geografi – lawatan disekitar sekolah dan mengkaji jenis-jenis batuan. Penjelasan dan rumusan oleh guru. pereputan dan penyepaian batuan secara insitu yang dipengaruhi oleh agen-agen atmosfera seperti pancaran matahari. Granit untuk kuari/pembinaan/ jalanraya Marmar untuk bangunan / alatan hiasan rumah Batu kapur untuk simen Batu permata untuk perhiasan Batuan laterit untuk pertanian Tanah liat untuk peralatan tembikar (5 x 2markah) . ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN (a) Maksud luluhawa kimia ialah proses pemecahan. suhu. ( 5m ) Faktor yang mempengaruhi proses luluhawa. hujan dan lain-lain. Pelajar mengumpulkan beberapa jenis batuan. CONTOH SOALAN : ( 5 markah ) ( 10 markah ) a) Nyatakan maksud luluhawa. Latihan.

AKTIVITI PEMBELAJARAN : Pengetahuan sedia ada pelajar mengenai sungai. Menghuraikan jenis-jenis hakisan sungai. Menghuraikan faktor-faktor yang mempengaruhi hakisan sungai. ( 5m ) . CONTOH SOALAN : ( 5 markah ) ( 10 markah ) a) Huraikan jenis-jenis hakisan sungai. b) Huraikan faktor-faktor yang mempengaruhi hakisan sungai. SISIPAN KONSEP : Hakisan. Kumpulan 4 : Bentuk-bentuk muka bumi pemendapan sungai. c) Huraikan kepentingan bentuk mukabumi sungai dalam mempengaruhi aktiviti manusia. Penerangan dan huraian oleh guru. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. Menghuraikan sumbangan bentuk mukabumi pemendapan sungai terhadap manusia. ISI-ISI UTAMA : Jenis-jenis hakisan Faktor yang mempengaruhi hakisan sungai Kepentingan bentuk-bentuk mukabumi pemendapan sungai. Aktiviti Kumpulan : Kumpulan 1 : Jenis-jenis hakisan sungai Kumpulan 2 : Faktor yang mempengaruhi hakisan sungai Kumpulan 3 : Bentuk-bentuk muka bumi hakisan sungai. ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN Jenis-jenis hakisan sungai hakisan mendalam hakisan melebar hakisan mengundur (b) Faktor yang mempengaruhi hakisan sungai. Pengangkutan dan pemendapan sungai Tenaga sungai Bentuk mukabumi sungai.TEMA TAJUK : : Sistem Geomorfologi Sungai.

dataran banjir/ delta / dataran mendap .air terjun – elektrik hidro / rekreasi .beting pasir sungai – perlombongan pasir . Pengangkutan dan pemendapan ombak Tenaga ombak Bentuk mukabumi pemendapan ombak.jeram . Menghuraikan cara-cara hakisan ombak.rekreasi .sungai – pengangkutan/ perhubungan (5 x 2markah) TEMA TAJUK : : Sistem Geomorfologi Ombak. Penerangan dan huraian oleh guru. ISI-ISI UTAMA : Jenis-jenis hakisan ombak Faktor yang mempengaruhi hakisan ombak Kepentingan bentuk-bentuk mukabumi pemendapan ombak. SISIPAN KONSEP : Hakisan. Aktiviti Kumpulan : . Menghuraikan faktor-faktor yang mempengaruhi hakisan ombak.tasik ladam/ muara sungai – ternakan ikan dalam sangkar / akuakultur . HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Pengetahuan sedia ada pelajar mengenai laut.Isipadu air Kecerunan Halaju sungai Batuan Jumlah beban muatan Halangan (5 x 2markah) (c) Kepentingan bentuk muka bumi sungai . Menghuraikan sumbangan bentuk mukabumi pemendapan ombak terhadap manusia.dataran mendap / tetambak .petempatan .pertanian .

b) Huraikan faktor-faktor yang mempengaruhi hakisan ombak. c) Jelaskan bagaimana manusia mempengaruhi bentuk mukabumi pinggir pantai. menyebabkan pemendapan .aktiviti perlombongan pasir laut . ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN Cara-cara hakisan ombak tindakan hidrol tindakan geselan tindakan lagaan tindakan larutan (b) Faktor yang mempengaruhi hakisan ombak. CONTOH SOALAN : ( 5 markah ) ( 10 markah ) a) Nyatakan cara-cara hakisan sungai.Kumpulan 1 : Cara-cara hakisan ombak Kumpulan 2 : Faktor yang mempengaruhi hakisan ombak Kumpulan 3 : Faktor yang mempengaruhi tenaga ombak Kumpulan 4 : Bentuk-bentuk muka bumi pemendapan ombak Latihan.membina pemecah ombak di laut ( 5m ) .menanam semula pokok bakau .jumlah dan saiz beban muatan Kedudukan pantai (terdedah / terlindung ) Pengaruh arus Aktiviti manusia (5 x 2markah) (c) Tindakan manusia terhadap bentuk muka bumi pinggir pantai 1.pupukan/ timbunan pantai dengan pasir . Jenis dan kekuatan ombak Kepelbagaian jenis.aktiviti manusia berasaskan air 2.eksploitasi hutan bakau .pembinaan struktur / bangunan dipinggir pantai . menyebabkan hakisan bertambah .

- struktur binaan pinggir pantai (tembok, gabion, tetrapod, timbunan batu, dan lain-lain) (pilihan 4 + 1 atau 3 + 2 / 5 x 2 markah )

TEMA : Sistem Geomorfologi TAJUK : Teori Hanyutan Benua HASIL PEMBELAJARAN : Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat : 1. Menjelaskan definisi Teori Hanyutan Benua 2. Menjelaskan taburan dan bukti-bukti hanyutan benua 3. Menghuraikan kesan-kesan hanyutan benua terhadap konfigurasi bentuk bumi

SISIPAN KONSEP : 1. Teori Awal 2. Teori Perluasan Dasar Lautan 3. Teori Tektonik Plat ISI-ISI UTAMA : 1. Bukti-bukti Teori Hanyutan Benua: a. Bukti keselenjaran benua b. Bukti geologi c. Bukti iklim purba d. Bukti fosil e. Bukti kemagnetan purba f. Bukti lautan 2. Kesan hanyutan benua terhadap konfigurasi bentuk bumi: a. Pembentukan jurang lautan dan laut b. Pembentukana benua yang menentukan sempadan politik dan geografi c. Taburan tidak sama rata lautan dan daratan d. Kepelbagaian taburan spesies flora dan fauna e. Plat tektonik yang berubah-ubah. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Perbincangan dalam kumpulan. Pembentukan kumpulan antara 4-5 pelajar. Pelajar di beri masa selama 15 minit untuk perbincangan. 15 minit diperuntukan untuk dibentangkan oleh kumpulan yang dipilih secara rawak. Guru membuat rumusan dan tambahan isi yang perlu.

CONTOH SOALAN (RELEVAN) : a) Apakah yang dimaksudkan dengan plat tektonik (5m) b) Huraikan bukti-bukti yang menjadi asas kepada teori hanyutan benua (10m) c) Terangkan kesan hanyutan benua terhadap konfigurasi bentuk bumi (10m) PENILAIAN JAWAPAN : a) Plat tektonik menerangkan tentang lapisan kerak bumi yang boleh dibahagikan kepada kepingankepingan iaitu plat benua dan plat lautan. Plat benua membentuk daratan dan plat lauatan membentuk dasar laut. ( 5 x 1m =5m) b) B1-Bukti keselenjaran benua-daratan berasal daripada blok besar dikenali sebagai pangeagaris pantai dan pentas benua selanjar antara satu sama lain. B2-Bukti geologi-benua Afrika dan benua Amerika Selatan berpecah daripada satu blok. B3-Bukti iklim purba-zon iklim dan ciri pengglasieran adalah serupa bagi benua selatan. B4-Bukti fosil-flora yang serupa pada bahan enapan hampir dengan ais benua selatan. B5-Bukti kemagnetan purba-magnet utara berubah. B6-Bukti lautan-lembangan dan dasar laut adalah lebih muda daripada benua. ( 5 x 2m =10m) C1- Pembentukan jurang lautan dan laut C2- Pembentukan benua-benua yang menentukan sempadan politik dan geografi C3- Taburan tidak sama rata lautan dan daratan C4- Kepelbagaian taburan spesies flora dan fauna C5- Plat tektonik yang berubah-ubah

c)

TAJUK : • • Melukis profil rentas Mentafsir peta, guna tanah pertanian.

HASIL PEMBELAJARAN : Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat : • • • Menyatakan maksud profil rentas. Menulis profil rentas Menjelaskan pengaruh ketinggian terhadap guna tanah pertanian.

SISIPAN KONSEP : • • Profil rentas Guna tanah pertanian.

ISI-ISI UTAMA : • • Konsep profil rentas dan cara melukisnya.. Pelbagai guna tanah pertanian dan kaitannya dengan ketinggian.

AKTIVITI PEMBELAJARAN : Kerja amali

CONTOH SOALAN : Soalan-soalan berikut adalah berdasarkan kepada Peta 1 yang berskala 1 : 50 000. (a) Apakah maksud, ‘ profil rentas ‘ ( 5m ) (b ) Dengan menggunakan skala 1: 10 000, lukiskan profil rentas dari tanda tinggi 525 ke tanda tinggi 475. Labelkan ciri-ciri fizikal dan guna tanah yang terdapat di sepanjang profil rentas tersebut. ( 10m ) (b) Berdasarkan Peta 1, jelaskan bagaimana perbezaan ketinggian bentuk bumi mempengaruhi jenis guna tanah pertanian di kawasan lembangan Sungai Mira. ( 10m )

PENILAIAN JAWAPAN ( a) Profil Rentas ialah gambaran yang dibuat antara dua poin untuk menunjukkan ciri fizikal dan ciri budaya terutama guna tanah yang terdapat di sepanjang keratan itu. ( 5m ) ( b ) Melukis Profil Rentas. ( 10m ) ( Sila lukis, Profil Rentas yang lengkap )

(c)

Pengaruh ketinggian terhadap guna tanah pertanian ialah : • • • Pinggir pantai - penanaman kelapa. Tanah pamah - penanaman padi sawah. Kaki Bukit Beralun – Kelapa sawit dan getah. ( 3m x3 =1 = 10m )

TEMA 3 : SISTEM ATMOSFERA. KERTAS 1 ( ALAM SEKITAR FIZIKAL ) TAJUK : Taburan suhu secara menegak dan mendatar serta faktor yang mempengaruhinya. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat, • • • Menjelaskan konsep ‘taburan suhu secara menegak’ dan ‘taburan suhu secara mendatar’. Menjelaskan konsep pemanasan global,dan sebab-sebab berlaku keadaan sedemikian Menghuraikan faktor-faktor yang mempengaruhi taburan suhu secara mendatar. :

SISIPAN KONSEP • •

Konsep ‘taburan suhu secara menegak’ dan ‘taburan suhu secara mendatar’. Pemanasan global. . ISI-ISI UTAMA : • • • Maksud ‘ taburan suhu secara menegak’ dan taburan suhu secara mendatar’. Maksud ‘pemanasan secara global dan sebab-sebab berlaku. Faktor yang mempengaruhi taburan suhu secara mendatar .

AKTIVITI PEMBELAJARAN : • • Carta bergambar.Semakin tinggi sesuatu tempat suhu semakin turun. ( 2m + 1m X 5 = 7) (b ) Maksudnya ialah. ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN ( a ) Maksudnya ialah. suhu semakin rendah mengikut ketinggian. • Taburan Suhu Secara Mendatar ialah. • Perbezaan suhu yang dilihat secara kedudukan garisan latitud. • Pembakaran terbuka. ‘taburan suhu secara mendatar’ dan ‘ taburan suhu secara menegak’. • Kegiatan pertanian pindah. • Kegiatan pembakaran hutan secara berleluasa. Sebab-sebabnya. • Suhu semakin meningkat secara menyeluruh di permukaan bumi. ( 8 markah ) c) Huraikan faktor yang mempengaruhi suhu mendatar. Perbezaan suhu yang dilihat mengikut ketinggian. Melukis Peta Minda. CONTOH SOALAN : ( a) Apakah maksud. semakin jauh dari garisan khatulistiwa suhu semakin kurang arah ke kutub. Pemanasan global dan nyatakan sebab-sebab berlakunya keadaan sedemikian ( 7 markah ) (b ) Apakah maksud. Taburan Suhu Secara Menegak ialah. • Kegiatan pembalakan secara berlebihan. • . • Pengeluaran asap kenderaan dan kilang.

( 2m x 5 = 10m ) TEMA 3 : SISTEM ATMOSFERA. Badan Air. TAJUK : Mikro iklim bandar. Kecondongan paksi bumi. Litupan Awan. Fenomena jerebu. : ISI-ISI UTAMA . faktor-faktor yang mempengaruhi dan kesankesannya. Sifat kebenuaan. Litupan tumbuhan. Aspek. . : SISIPAN KONSEP • • • Konsep jerebu.( mana-mana 4m/ 4m ) ( c) Faktor-faktor yang mempengaruhi ‘taburan suhu secara mendatar’ ialah • • • • • • • kedudukan latitud. Menjelaskan peranan kegiatan manusia yang menyebabkan kejadian jerebu. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. Kegiatan manusia. • • • Menjelaskan konsep jerebu. Menghuraikan kesan kejadian jerebu terhadap alam sekitar. Kesan kejadian jerebu.

Perindustrian . Kesan kejadian jerebu terhadap alam sekitar . ( 5 markah ) b) Jelaskan peranan kegiatan manusia yang menyebabkan berlakunya kejadian jerebu. Sistem pengangkutan – asap kenderaan. Pembukaan ladang – ladang kelapa sawit. ( 10 m ) PENILAIAN JAWAPAN a) Apakah yang anda faham tentang konsep jerebu. ( 10 m ) Huraikan kesan kejadian jerebu terhadap alam sekitar. ( 5m ) Jelaskan peranan kegiatan manusia yang menyebabkan berlakunya kejadian jerebu.• • • Maksud jerebu Peranan kegiatan manusia yang menyebabkan kejadian jerebu. Partikal terampai ini terbentuk di dalam keadaan cuaca kering /dan udaranya yang stabil / yang menghasilkan satu lapisan kabus nipis menyelimuti ruang atmosfera di sesuatu kawasan. AKTIVITI PEMBELAJARAN : • • Carta bergambar. ( 5 x 2m = 10m) . Partikel terampai di atmosfera / dalam kepekatan yang tinggi/.asap kilang. Pertanian pindah – kaum asli. Aktiviti pembinan – debu-debu/habuk-habuk. CONTOH SOALAN : a) b) c) Apakah yang anda faham tentang konsep jerebu. Melukis Peta Minda. Pembakaran terbuka.

pengangkutan terjejas. SISIPAN KONSEP • • • : Peratus kekerapan tiupan angin. Pengaruh tiupan angin terhadap kegiatan manusia. Kegiatan ekonomi terganggu. Kadar sejatan kurang. Kesan Alam Sekitar Fizikal Kejadian hujan asid. Sekurang-kurang 1 Faktor fizikal (FF) dan 1 faktor manusia (FM ) Mana-mana 5 x 2 = 10 markah . mengira peratus kekerapan angin. . TEMA 3 : TAJUK : • • SISTEM ATMOSFERA Kemahiran amali sistem atmosfera . Kesan Alam Sekitar Manusia Jarak penglihatan terganggu. Rajah tiupan angin Angin monsun. melukis Rajah Tiupan Angin. • Melukis Rajah Tiupan Angin. asma dan mata merebak. • Menjelaskan pengaruh tiupan angin monsun terhadap kegiatan manusia.c) Jelaskan kesan kejadian jerebu terhadap alam sekitar. : ISI-ISI UTAMA • • Peratus kekerapan tiupan angin. • Mengira peratus kekerapan angin. Melukis Rajah Tiupan Angin. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. Penyakit berkaiatan pernafasan seperti batuk. Kertumbuhan tumbuhan terganggu.

( 10m ) (C ) Huraikan bagaimana pengaruh angin monsun terhadap kegiatan penduduk di kawasan pantai timur Semenanjung Malaysia. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Kerja Amali.3 % Timur = 6 30 X 100 % • = 20.• Pengaruh tiupan angin terhadap kegiatan manusia. CONTOH SOALAN : Arah Bilangan Hari Utara 2 Timur Timur Tenggara Selatan Barat laut daya 4 6 3 5 3 Barat 0 Barat laut 2 Tenang 5 Jadual : Kekerapan Arah Angin Kawasan S pada Bulan April. ( 5m ) ( b) Dengan menggunakan hasil kiraan pada soalan (a). kira peratus kekerapan peratus angin kawasan S bagi bulan April.0 % Tengara dan barat daya = 3 30 • X 100 % .7 % Timur laut = 4 30 X 100 % = 13. ( 10m ) PENILAIAN JAWAPAN : ( a ) Mengira peratus kekerapan tiupan angin: = Bilangan hari sesuatu arah Bilangan hari dalam 1 bulan Utara dan barat laut = 2 30 X 100 % • X 100 % = 6. (a) Berdasarkan jadual 5. lukis rajah tiupan angin mudah menunjukkan peratus kekerapan tiupan angin kawasan S pada bulan April.

Graf Garisan. SISTEM ATMOSFERA HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. Kegiatan ternakan .terganggu.terganggu. Kegiatan perniagaan . Perubahan iklim. tumbuhan tenggelam.0 % Selatan dan Tenang = 5 30 • X 100 % • = 16. Menjelaskan kesan peningkatan suhu terhadap alam sekitar fizikal. : SISIPAN KONSEP • • • Konsep julat suhu. Melukis graf garisan. • • Kemahiran amali sistem atmosfera .terjejas. ISI-ISI UTAMA • : Julat suhu dan cara pengiraan. . Kegiatan pertanian . melukis graf garisan dan mentafsir. kurang sambutan dan kunjungan. Perubahan suhu. ( Sila lukis rajah tiupan angin yang lengkap ) ( 10m ) ( c) Pengaruh tiupan angin monsun terhadap kegiatan manusia ialah : Kegiatan perikanan – terganggu tidak turun ke laut ketika monsun timur laut. ternakan mati lemas dan hanyut. ( 2m x 5 = 10m ) TEMA 3 : TAJUK .= 10.7 % ( b) Melukis Rajah Tiupan Angin. Kegiatan pelancongan – terganggu akibat hujan lebat dan banjir. mengira julat suhu. • • • Mengira julat suhu tahunan.

4 28 24 27.6 29 25 29 26 30 26.5 24 27.3 27 25 28 25. J Bulan F M A M J J O S O N D Suhu Minimum (ºC) Suhu Maksimum (ºC) 24 27 24. ( 10 markah ) ( 7 markah ) Jelaskan kesan peningkatan suhu terhadap alam sekitar fizikal .1 28 25. i . kira Julat Suhu Tahunan Kawasan Y.• Melukis graf garisan. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Kerja Amali. .4 30 25 29 25. CONTOH SOALAN : Jadual: Suhu Maksimum dan Suhu Minimum Kawasan Y bagi Tahun 2001 .2 • Kesan perubahan iklim ( peningkat suhu ) terhadap alam sekitar. b) Berdasarkan Jadual di atas. c) ( 3 markah ) ( 5 markah) lukis graf yang sesuai untuk menunjukkan Suhu Maksimum dan Suhu Minimum bagi kawasan Y tahun 2001. a) Nyatakan maksud Julat Suhu. ii.

PENILAIAN JAWAPAN (a) (b) Perbezaan nilai suhu maksimum dengan suhu minimum (i) . Bulan Januari : = 27º C . 1m ( 3m ) TEMA 4 : SISTEM HIDROLOGI.Suhu Maksimum – Suhu Minimum.24º C = 3º C (5m ) ( ii ) ( Sila lukis graf garisan yang lengkap ) (c) kenalpasti 3 pengaruh . Contoh. KERTAS 1 ( GEOGRAFI ALAM SEKITAR FIZIKAL ) HASIL PEMBELAJARAN Setelah mempelajari bab ini pelajar dapat. • • • • • • Memahami proses-proses kitaran hidrologi Menjelaskan proses menegak dan mendatar dalam kitaran hidrologi Menjelaskan konsep imbangan air positif dan imbangan air negatif Menjelaskan kepentingan sumber air kepada manusia Memahami konsep air tanah dan sistem akuifer serta pergerakan air tanah Menjelaskan gangguan-gangguan manusia terhadap kitar hidrologi SISIPAN KONSEP • • • • Proses menegak dalam kitaran hidrologi Proses mendatar dalam kitaran hidrologi Edaran air tanah Imbangan air . pencemaran udara. peningkatan suhu . dll. kemarau.

(5m) ATAU P = ET + ST + r P ialah kerpasan ET ialah sejat peluhan ST ialah air yang diterima atau hilang daripada lapisan tanah .huraikan proses-proses yang terlibat dalam kitar hidrologi (10m) c) Huraikan bagaimana aktiviti manusia mempengaruhi kitar hidrologi di kawasan tropika lembap (10m) 2.a) Apakah yang difahami dengan imbangan air (5m) b) Dengan bantuan gambar rajah.ISI-ISI UTAMA • • • • • Proses menegak dan mendatar dalam kitar hidrologi Imbangan air Edaran air tanah dan sistem akuifer Kepentingan sumber air kepada manusia Gangguan-gangguan terhadap kitar hidrologi AKTIVITI PEMBELAJARAN • • • Penggunaan ICT Rajah Kitar Hidrologi Pembentangan Dalam Kumpulan CONTOH SOALAN 1.a) Apakah dimaksudkan ketidakseimbangan air positif b) Jelaskan bagaimana ketidakseimbangan air positif mempengaruhhi aktiviti manusia c) huraikan faktor-faktor yang mempengaruhi imbangan air tanih (5m) (10m) (10m) PENILAIAN JAWAPAN 1 a) Jumlah kerpasan sama banyaknya dengan jumlah air yang mengalami sejatpeluhan dan perubahan air yang disimpan dalam tanih dan air larian permukaan.

Proses pemeluwapan .Alir lintang udara .r ialah air larian permukaan b) – Rajah kitar hidrologi .Ketelapan tanih .dan embun yang turun ke permukaan bumi melebihi jumlah sejatan iaitu jumlah wap air yang naik ke atmosfera.Proses kerpasan .Proses pemejalwapan 5 isi X 2m + 2m = 12m c) Aktiviti pembalakan/ penyahutan Aktiviti pertanian Aktiviti perindustrian Proses perbandaran / urbanisasi Pembinaan empangan Aktiviti penghutanan semula 5 isi X 2m = 10m 2. (5m) b)Perindustrian Pelancongan dan rekreasi Penternakan Perikanan dan akuakultur Pengangkutan Pertanian Perniagaan Aktiviti harian/ domestik 5 isi X 2m =10m c) – Bentuk muka bumi .Kejerapan / keporosan tanih .Proses resapan .Tumbuh-tumbuhan .salji.Aliran air bawah tanah .Kewujudan badan-badan air .Jumlah kerpasan .Proses sejatan .Proses larian air permukaan .Proses sejat peluhan .a) Jumlah kerpasan iaitu hujan.

• Graf Garisan. Melukis graf garisan. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Kerja Amali.. • Gangguan imbangan air. Menjelaskan kesan gangguan imbangan air terhadap manusia. mengira lebihan dan kurangan air. Bulan/ Komponen ImbanganAir Kerpasan Sejatpeluhan J 87 12 F 89 13 M 87 29 A 74 63 M 94 102 J 87 139 J 122 160 O 1O2 143 S 56 104 O 56 65 N 76 22 D 89 12 • • Melukis graf garisan. Kesan gangguan imbangan air terhadap manusia.Tindakan manusia 5 isi X 2m = 10m TAJUK : • • Kemahiran amali sistem hidrologi . Kesan gangguan Imbangan Air kepada manusia HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. melukis graf bar dan mentafsir. : SISIPAN KONSEP • Konsep imbangan air. CONTOH SOALAN : Jadual : Komponen Imbangan Air bagi Stesen Kaji Cuaca Kawasan X . ISI-ISI UTAMA : • • • Imbangan air dan cara pengiraan. • Mengira lebihan dan kurangan air.

12 75 mm b) Contoh Bulan Jun. c) Contoh Bulan Disember. = = 87 – 139 . = 89 – 12 = 77 mm. jelaskan bagaimana pola imbangan air yang sedemikian boleh menganggu kegiatan manusia di kawasan tersebut PENILAIAN JAWAPAN (a) Cara Pengiraan : Lebihan Air dan Kurangan Air ( Penerimaan Air ) = Jumlah Kerpasan – Jumlah Sejat peluhan.(a) Kira lebihan air dan kurangan air bagi Stesen Kaji Cuaca Kawasan X (b) Dengan menggunakan maklumat kerpasan dan sejatpeluhan . a) Contoh Bulan Januari. lukis graf yang sesuai menunjukan lebihan air dan kurangan air bagi Stesen Kaji Cuaca Kawasan X. b) Berdasarkan graf yang telah anda dilukis pada (b) . = = 87 . b) ( Sila lukis graf garisan yang lengkap ) .52 mm.

SISIPAN KONSEP : Ekosistem Aliran tenaga dalam makanan Hutan bakau ISI-ISI UTAMA : • Interaksi utama antara komponen abiotik dan biotik dalam satu persekitaran. . Ekosistem akautik ( hutan paya bakau ) Kepentingan hutan paya bakau. Antara kegiatan manusia ialah : • • • • Pertanian Pelancongan Perniagaan. TEMA 5 : SISTEM EKOLOGI KERTAS 1 ( ALAM SEKITAR FIZIKAL ) TAJUK : • • • Konsep ekosistem dan komponen ekosistem. Perindustrian. HASIL PEMBELAJARAN : Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat : • • • Menyatakan maksud ekosistem Menyenaraikan komponan asas dalam ekosistem Menjelaskan ekosistem akuatik.c) Kenalpasti bagaimana pola imbangan air yang sedemikian boleh menganggu kegiatan manusia di kawasan X.

Pengguna pengeluar dan pengurai Gambarajh ekosistem. ( 10m ) PENILAIAN JAWAPAN: (a) Ekosistem ialah satu interaksi antara benda hidup dan benda bukan hidup dalam satu alam sekitar. kulat.• • • Komponan biotik ialah benda-benda hidup seperti tumbuhan-tumbuhan haiwan organisma dan manusia. • Larutan mineral . • Komponan abiotik terdiri daripada tenaga suria.sedimen dan bahan toksid Tempat bekalan makanan Perikanan . ikan. (1x5m) (b) Ekosistem akuatik • • Gambarajah Komponan biotik terdiri daripada tumbuhan plakton. ( 10m ) (c ) Huraikan kepentingan ekosistem hutan paya bakau. CONTOH SOALAN : 1 (a) Jelaskan maksud ekosistem (5m) (b) Dengan merujuk kepada sebuah ekosistem akuatik beri contoh komponan biotik dan komponan abiotik.suhu. • • • • • Melindungi pinggir pantai Tempat perlindungan haiwan dan ikan Memerangkap nutrien .tanah. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Penggunaan ICT. ( 1+ 3+3=10) (c) Kepentingan hutan paya bakau. udang. bakteria.air. zooplanton.kemasinan dan keasidan air.

• • • • Hasil kayu Sumber makanan dan bahan kegunaan domestik serta ubatan Penyelidekan dan pendidikan Penyelidekan ( 2x5=10m ) TEMA 5 TAJUK : • • • : SISTEM EKOLOGI Konsep ‘rantaian makanan’ dan siratan makanan’. Jenis ekosistem dan contohnya. HASIL PEMBELAJARAN • • • Menjelaskan maksud ‘ Rantaian Makanan’ dan ‘Siratan Makanan’ Menyatakantan jenis ekosistem dan contohnya. Ekosistem Lautan ISI-ISI UTAMA • Maksud rantaian makanan’ dan‘ siratan makanan ‘ . Kepentingan hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia. SISIPAN KONSEP • • • • Rantaian Makanan. Siratan Makanan Ekosistem Daratan. Menjelaskan kepentingan hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia.

( 9 m) (b) Nyatakan jenis ekosistem dan berikan contoh setiap jenis tersebut. pengguna primer. CONTOH SOALAN : (a) Apakah maksud ‘ rantaian makanan’ dan ‘ siratan makanan’. • Konsep rantaian makanan dapat dijelaskan sebagai hubungan pemakanan antara pengeluar. pengguna sekunder dan pengguna tertier yang melibatkan pemindahan tenaga untuk menjalankan aktiviti tumbesaran dalam sesuatu ekosistem. ( 4m/5m) • (b) Nyatakan jenis ekosistem dan berikan contoh setiap jenis tersebut.ekosistem daratan . Kepentingan hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia AKTIVIYI PEMBELAJARAN : Pembelajaran luar bilik darjah (PLBD). (8 m ) PENILAIAN JAWAPAN : (a) Apakah maksud. ‘ Rantaian Makanan’ dan ‘Siratan Makanan’.ekosistem lautan. . . Konsep siratan makanan mempunyai hubungan kait dengan rantaian makanan kerana siratan makanan ialah gabungan beberapa rantaian makanan untuk membentuk satu ekosistem yang rencam dan unik. ( 2m ) .• • Jenis ekosistem dan contoh.Hutan hujan tropika.Hutan pantai. . • Jenis ekosistem. (4m) (c) Huraikan kepentingan ekosistem hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia. ( 2m ) • Contohnya.

Membincangkan langkah-langkah mengatasi kemusnahan hutan.(c) Huraikan kepentingan ekosistem hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia. . pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar. gangguan terhadap sistem atmosfera.. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat • • • Menjelaskan punca-punca pembakaran hutan. Membincangkan bagaimanakah kebakaran hutan boleh menganggu alam sekitar fizikal. Pengekalan. . Pengekalan. Sumber bahan mentah kraf tangan. Terhadap alam sekitar manusia. Sumber kayu balak. . pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar fizikal.Membantu pembentukan kerpasan dengan menjalankan proses sejat peluhan . ( KERTAS 1 : GEOGRAFI ALAM SEKITAR FIZIKAL) TAJUK : • • Saling kebergantungan Sistem. • - TEMA 6 : SALING KEBERGANTUNGAN SISTEM.Sederhanakan suhu bumi. Sumber perubatan.Menghalang berlaku hakisan. . • Kepentingan ekosistem hutan : • Terhadap alam sekitar fizikal.Merupakan kawasan tadahan. . .Mencegah berlaku kejadian banjir. : SISIPAN KONSEP • • Kebakaran hutan. Sumber makanan.

pertanian pindah. Memusnah habitat flora dan fauna. ( 10 m ) PENILAIAN JAWAPAN a) Nyatakan punca pembakaran hutan di Malaysia. Peningkatan suhu/ matahari terus memancar ke bumi. AKTIVITI PEMBELAJARAN : • • Carta Bergambar. ( 10m ) c) Beri cadangan anda tentang cara-cara mengatasi kemusnahan hutan. Tanih kering/ tandus. . Pencairan salji/ kenaikan aras laut. a) Nyatakan punca pembakaran hutan di Malaysia. CONTOH SOALAN : . Menganggu keseimbangan kandungan udara.ISI-ISI UTAMA • • • : Punca-punca kebakaran hutan. kemarau. Melukis Peta Minda. Langkah-langkah mengatasi kemusnahan hutan. kecuaian manusia. ( 5m ) b) Huraikan kesan kebakaran hutan terhadap alam sekitar fizikal . kilat. ( 5m ) b) Huraikan kesan kebakaran hutan terhadap alam sekitar fizikal. pembukaan ladang. Bagaimana kebakaran hutan boleh menganggu alam sekitar fizikal.

sistem hidrologi dan juga sistem ekologi. ( Mana-mana 5 x 3m = 10 markah) c) Beri cadangan anda tentang cara-cara mengatasi kemusnahan hutan. Tanam semula hutan. mengemukakan objektif kajian luar dan menerangkan kaedah-kaedah yang boleh diguna untuk melakukan kajian luar. Kuat kuasa undang-undang. SUBTOPIK DAN HURAIAN SUKATAN PELAJARAN SUBTOPIK HURAIAN 7. (Mana-mana 5 x 3m = 10 markah) TEMA 7: KAJIAN LAPANGAN/KAJIAN LUAR GEOGRAFI KERTAS 1 (Alam Sekitar Fizikal).Media cetak/ media elektoronik Ladang hutan. • Memahami bagaimana menulis laporan kajian luar yang mesti disediakan dan seterusnya menggunakan format laporan tersebut untuk menulis jawapan soalan kajian lapangan Geografi Kertas 1 STPM. • Menjelaskan kaedah dan langkah yang patut dibuat untuk melaksanakan kajian luar (sebelum. Rawatan silverkultur. Kadar hakisan tanah meningkat/ tiada halangan / tiada cengkaman akar. sistem atmosfera.Akta Perhutanan Negara ( Pindaan 1993 )/ Enakmen Industeri Berasas Kayu ( 1985) Kempen . semasa dan selepas di lapangan) • Mengenalpasti aspek-aspek yang boleh dikaji secara kajian luar bagi setiap sistem geomorfologi.1 Prosedur melaksanakan kajian Memahami prinsip dan kaedah melaksanakan kajian . Mewartakan hutan simpan dan taman negara.Tupan angin kencang /tiada halangan / tekanan udara rendah. HASIL PEMBELAJARAN Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat: • Memahami prinsip-prinsip kajian luar seperti menyatakan tajuk dan kawasan kajian secara mikro (kawasan yang kecil).

Dokumen ini mengandungi langkah-langkah dalam menjalankan kajian luar. sistem hidrologi. Langkah-langkah dalam menjalankan kajian luar ialah menentukan tajuk/isu kajian.2 Tema dan skop kajian. Teori yang dipelajari di dalam bilik darjah dimantapkan lagi melalui kerja praktikal di lapangan yang akan meningkatkan lagi pemahaman pelajar tentang aspek alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia yang saling berkaitan. 7. persiapan logistik. Kajian luar merupakan salah satu komponen penting dalam disiplin geografi. 7. 3. Pengenalan 1. kos dan masa aspek keselamatan keluasan kawasan kajian . (a) (b) (c) (d) unsur fizikal dan manusia yang terdapat di kawasan tersebut faktor jarak. sistem atmosfera. Kajian luar ini mengandungi dua bahagian. memproses dan menganalisis data. iaitu Alam Sekitar Fizikal dan Alam Sekitar Manusia yang boleh dijalankan serentak. menentukan kaedah kajian. 2.sistem hidrologi dan sistem ekologi. menjalankan kajian di lapangan.3 Contoh-Contoh Kajian luar Contoh laporan kajian luar sistem geomorfologi. hidrologi dan ekologi. dan menyediakan laporan. dan sistem ekologi. Menjelaskan tema dan skop kajian luar/lapangan bagi setiap sistem: sistem geomorfologi. Langkahlangkah yang dicadangkan ini boleh menjadi panduan dan senarai semak kepada guru dan pelajar sebelum menjalankan kajian luar. menyediakan peralatan dan bahan kajian. Langkah-langkah menjalankan kajian luar Menentukan tajuk/isu kajian Pemilihan tajuk kajian luar bergantung pada kesesuaiannya dengan tempat yang dipilih seperti yang terkandung dalam sukatan pelajaran. iaitu sistem geomorfologi. membuat tinjauan.luar/lapangan 7. Lokasi kawasan kajian yang dipilih hendaklah dirujuk pada peta kawasan berkenaan dan menepati objektif kajian luar yang didasarkan kepada perkara berikut. Langkah-langkah dalam menjalankan kajian luar akan diperincikan di bawah ini. sistem atmosfera. pemilihan kawasan. luar/lapangan .menentukan masa yang sesuai untuk menjalankan kajian. Pemilihan kawasan 1. Tajuk kajian luar Alam Sekitar Fizikal berdasarkan kepada empat sistem. yang dijalankan atmosfera.1 Prosedur Menjalankan Kajian Luar Alam Sekitar Fizikal.

Sekiranya unsur yang hendak dikaji terdapat di kawasan persekitaran sekolah memadai sekiranya kajian itu dijalankan di kawasan tersebut. Ini bagi membolehkan pelajar menjalankan kajian yang merangkumi kedua-dua aspek fizikal dan manusia serentak. Contohnya. kos dan masa Faktor jarak. paya. Keselamatan ini meliputi keselamatan dalam perjalanan.(a) merangkumi unsur fizikal dan manusia Kawasan kajian yang dipilih hendaklah merangkumi unsur fizikal dan manusia. kawasan kajian yang dipilih hendaklah bebas dari sebarang ancaman seperti arus sungai yang deras. haiwan buas. unsur dan proses fizikal yang berlaku. Kawasan kajian luar hendaklah berskala mikro seperti sebuah lembah sungai. Keluasan kawasan kajian yang dipilih hendaklah bersifat mikro yang mempunyai kedua-dua unsur alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia. dan stesen kaji cuaca atau kaji iklim. 2. Kawasan yang dipilih seeloknya hendaklah mempunyai beberapa ciri fizikal yang boleh dikaji seperti sungai. kawasan berisiko tinggi dan kawasan larangan. cerun. hutan. cerun curam. Seboleh mungkin kawasan kajian hendaklah tidak terlalu jauh dari sekolah yang melibatkan perjalanan masa yang lama serta kos pengangkutan yang tinggi. Kawasan yang hendak dikaji mestilah sesuai dengan tajuk yang dipilih. hutan. (c) aspek keselamatan Dalam menentukan pemilihan kawasan kajian aspek utama yang perlu ditegaskan ialah keselamatan. sebuah cerun. Jarak kawasan kajian yang dipilih sebaik-baiknya tidak melebihi 2 jam perjalanan dengan bas. pantai. Pada amnya pemilihan kawasan kajian mestilah memenuhi syarat berikut (a) (b) Kawasan kajian luar boleh dipilih berdasarkan bentuk muka bumi. pantai. pelajar tingkatan enam rendah boleh menjalankan kajian luar tentang geomorfologi dan pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar. fenomena fizikal. Peralatan dan kegunaannya . (d) keluasan kawasan kajian 1. kos dan masa hendaklah juga diambil kira dalam menentukan pemilihan kawasan kajian. (b) faktor jarak. Tajuk kajian yang dipilih hendaklah merangkumi tajuk-tajuk yang telah dipelajari di bilik darjah. bukit. tasik dan stesen kaji cuaca atau kaji iklim.

dan barometer – digunakan untuk mengukur unsur cuaca Peta topografi – digunakan untuk menentukan lokasi dan membuat peta lakar sesuatu kawasan kajian Alat tulis – digunakan untuk merekodkan setiap pencerapan atau pengukuran di lapangan Kamera – digunakan untuk merakam gambar sebagai bukti tempat itu dan bahan sokongan kajian. memilih lokasi kajian dan melakukan tinjauan awal Pemilihan tajuk mengikut kumpulan pelajar. pancang jajar ini boleh juga digunakan untuk mengukur ketinggian ombak serta tempohnya Pita ukur – digunakan untuk kerja-kerja pengukuran jarak Kompas prismatik – digunakan untuk menentukan orientasi profil yang diukur Alat GPS (Global Positioning System) –digunakan untuk menentukan letakan. ketinggian. anemometer. temu bual dan kaji selidik. Menghubungi agensi-agensi yang hendak dikunjungi. pengukuran. Penyediaan pengangkutan dan guru pengiring. pencerapan. senarai semak. dan arah Higrometer putar dan air suling – digunakan untuk merekodkan suhu kering dan suhu basah. dan sekiranya yang diukur ialah profil pantai. Jabatan Alam Sekitar. tolok hujan. . Sumber data sekunder terdiri daripada laporan seperti laporan dari Jabatan Perangkaan Malaysia. (iii) (iv) (v) (vi) (vii) (viii) (ix) (x) Kaedah kajian: Maklumat boleh diperoleh dari dua sumber iaitu sumber sekunder dan sumber primer. Pengurusan surat menyurat seperti surat kebenaran penjaga. Jabatan Meteorologi. Data primer diperoleh di lapangan melalui kaedah pemerhatian. Langkah menjalankan kajian luar (a) Sebelum ke lapangan guru membuat persiapan awal seperti: (i) (ii) (iii) (iv) (v) Menentukan sistem atau tema kajian. Setiap kumpulan diberikan tajuk yang berlainan supaya semua tajuk dapat dikaji secara kajian luar. dan mengira kelembapan bandingan Termometer Sixes.Kajian luar bagi bahagian alam sekitar fizikal boleh menggunakan peralatan berikut. alat pelindung Stevenson. surat kebenaran dari sekolah/Pejabat Pelajaran Daerah (PPD)/Jabatan Pelajaran Negeri (JPN). dan agensi awam lain dan swasta. (i) (ii) Alat aras Abney atau klinometer Suunto – digunakan untuk merekodkan ketinggian sesuatu poin yang diukur Pancang jajar – digunakan untuk menjajarkan sesuatu pengukur linear semasa mengukur profil.

(vi) (vii) Persediaan peralatan dan instrumen yang diperlukan termasuklah borang soal selidik. • Punca yang menyebabkan impak alam sekitar sama ada proses fizikal atau aktiviti manusia atau kedua-duanya. graf. pencerapan. Taklimat kepada pelajar yang meliputi. • Kepentingan bentuk muka bumi. fenomena cuaca. Tujuan kajian – penyataan tentang objektif kajian dilakukan berkaitan dengan tajuk kajian yang telah dipilih. Pelajar menjalankan pemerhatian. . dan rajah bagi mana item yang relevan dan sesuai. • Langkah yang telah diambil untuk mengurangkan impak alam sekitar. Merumus dan mempersembahkan hasil kajian. Oleh itu satu laporan kajian luar yang lengkap perlu dibuat setelah kembali daripada kerja di lapangan. tugasan kumpulan. dan aktiviti manusia (b) Semasa di lapangan (i) (c) Sekembali dari lapangan (i) (ii) (iii) (iv) (v) Menyusun dapatan (data dan maklumat) yang diperoleh mengikut keutamaan atau mengikut item yang telah dipecahkan dari sesuatu tajuk. dan membuat hubung kait antara dapatan yang diperoleh. Mempersembahkan maklumat dan data dalam bentuk jadual. Memproses maklumat – mentafsir. (a) (b) Pengenalan – Tajuk kajian iaitu penyataan tentang apa yang dikaji. taklimat kawalan keselamatan dan lain-lain yang bersesuaian. dan pengukuran terhadap perkara berikut: • Ciri alam sekitar fizikal dan ciri alam sekitar manusia yang ada di kawasan kajian. Kajian lapangan dilakukan secara berkumpulan tetapi laporannya mesti disediakan secara individu. jumlah responden yang ingin ditemu bual/soal selidik. menganalisis. Penyediaan laporan kajian luar 1. • Impak alam sekitar yang dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan kehidupan manusia. • Faktor yang mempengaruhi proses fizikal dan aktiviti manusia. carta. Setiap kumpulan mestilah membentangkan hasil kajian masing-masing. Laporan itu hendaklah mengandungi perkara-perkara yang berikut. aspek kajian. Membincangkan dapatan/hasil kajian – menghubungkaitkan dapatan yang diperoleh dengan teori yang telah dipelajari dalam bilik darjah.

2. proses.2 (a) Kajian luar berkaitan sistem atmosfera boleh dilakukan di stesen kaji cuaca atau kaji iklim.1 (a) (i) (ii) (iii) (iv) (v) (b) Kajian luar sistem geomorfologi boleh dilakukan di salah satu kawasan berikut: Lembah sungai Cerun Pinggir pantai Tanah tinggi Tanah pamah Tumpuan kajian bagi setiap sistem geomorfologi yang dipilih adalah: (i) (ii) (iii) (iv) (v) Proses geomorfologi Faktor yang mempengaruhi Kepentingan kepada pembentukan bentuk muka bumi Impak kepada alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia Cadangan mengurangkan impak tersebut 7. 7. sistem hidrologi. merekodkan. pencerapan. Kajian luar alam sekitar fizikal hendaklah berdasarkan salah satu daripada empat sistem iaitu sistem geomorfologi.. dan pemerhatian Hasil kajian dan perbincangan – huraian tentang dapatan kajian yang telah dianalisis. merangkumi punca. Penutup – rumusan kajian. (f) 7.Kajian perlu ditumpukan kepada aktiviti mencerap.2 Skop dan Tajuk Kajian Luar Alam Sekitar Fizikal Tajuk dan Tumpuan Kajian Pemilihan tajuk kajian luar bergantung pada kesesuaiannya dengan tempat yang dipilih dan jumlah masa yang diperuntukkan bagi setiap bahagian dalam sukatan pelajaran. Data tentang hasil kajian boleh dipersembahkan dalam bentuk jadual. dan menganalisis unsur cuaca dan menjelaskan faktor yang mempengaruhinya. dan sistem ekologi.(c) (d) (e) Lokasi kajian – huraian ringkas tentang ciri alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia yang ada di kawasan kajian dijalankan. Kaedah kajian – huraian tentang cara kajian dilakukan: pengukuran.2. sistem atmosfera. membezakan dan menilai tentang saling interaksi aspek-aspek fizikal dengan aktiviti manusia atau sebaliknya. soalselidik. dan impak serta membanding. temu bual. rajah. graf dan peta. Unsur cuaca yang dikaji: (i) (ii) (iii) (iv) (v) Suhu Hujan Angin Kelembapan bandingan Litupan awan .

kemarau. sama ada yang besar. 7.(vi) 7.2. 2.4 (a) Kajian luar berkaitan sistem ekologi boleh dijalankan di salah satu kawasan berikut: (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) Hutan Tasik Sungai Pinggir pantai Paya Belukar (b) Kajian perlu ditumpukan kepada: (i) (ii) (iii) Komponen asas ekosistem Gangguan terhadap keseimbangan ekosistem Pemeliharaan dan pemuliharaan ekosistem Kajian Luar Sistem Geomorfologi 1.3 (a) Tekanan udara Kajian luar berkaitan sistem hidrologi boleh dijalankan di salah satu kawasan berikut: (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) Luar bandar Bandar Perumahan Perindustrian Pertanian Bencana • Banjir • Kemarau • Pencemaran air (b) Kajian perlu ditumpukan kepada: (i) (ii) Aspek permintaan dan bekalan air serta faktor yang mempengaruhinya (untuk kawasan (i) hingga (v)) Kejadian banjir. Setiap bentuk yang terdapat adalah merupakan hasil ukiran proses-proses yang bertindak di sesuatu kawasan berkenaan. Kejayaan pengukiran bentuk-bentuk tersebut adalah bergantung pada beberapa faktor yang mempengaruhinya. Kesemua bentuk dapat diukur. penekanan hanya diberikan kepada geomorfologi lembangan saliran dan geomorfologi pinggir pantai. . dan pencemaran air serta faktor yang mempengaruhinya (untuk kawasan (vi)). Di dalam sistem geomorfologi.2.

Pada peta lakar ini juga perlu dimasukkan poin serta garis-garis profil yang bakal diukur. Di dalam peta lakar ini perlu dimasukkan apa sahaja bentuk serta perubahan bentuk muka bumi yang terdapat. pancang jajar ini juga boleh digunakan untuk mengukur ketinggian ombak serta tempohnya. 2. boleh dilakukan sama ada di sebuah kawasan bercerun yang tidak terdapat terlalu banyak tumbuh-tumbuhan atau di sesebuah pantai.maupun yang kecil. Alat-alat dan Kegunaannya 1. penentuan sesuatu bentuk yang hendak diukur adalah bergantung pada kemampuan peralatan. Alat aras Abney atau klinometer Suunto (untuk merekodkan tinggi atau rendah sesuatu poin yang diukur). Lokasi Kajian Luar Pemilihan lokasi kawasan kajian luar ini bergantung pada masa yang terdapat serta kos. dan juga faktor-faktor yang mempengaruhi proses dan pembentukan bentuk berkenaan. dan seelok-eloknya setelah dibuat tinjauan awal oleh guru untuk menentukan kesesuaian tempat berkenaan untuk digunakan sebagai kawasan kajian luar. Alat tulis (untuk merekodkan setiap pencerapan atau pengukuran di lapangan). Hasil kajian itu akan membolehkan pelajar memahami dengan lebih baik tentang proses-proses yang terlibat di dalam pembentukan sesuatu bentuk muka bumi berkenaan. Kompas prismatik (untuk menentukan orientasi profil yang diukur). sekiranya diperlukan). Pancang jajar (untuk menjajar sesuatu pengukuran linear semasa mengukur profil. kemungkinan proses yang bertindak menghasilkannya. pengangkutan atau pemendapan. keselamatan dan juga masa yang ada. dan sekiranya profil pantai yang diukur. Kajian di sebuah kawasan yang kecil ini sepatutnya dapat membantu pelajar secara umumnya untuk melihat bagaimana sesuatu bentuk muka bumi serta proses-proses yang bertindak mewujudkannya boleh mempengaruhi manusia. sama ada secara langsung ataupun secara tidak langsung. Tujuan 1. Aktiviti di Lapangan 1. . Pita ukur (untuk kerja-kerja pengukuran jarak). Membuat peta lakar kawasan yang dikaji. 5. 4. 3. umpamanya hakisan. Bagaimanapun. Adalah dicadangkan supaya lokasi kajian luar dipilih berdasarkan tempat yang paling dekat dengan sekolah. 2. Lokasi kawasan kajian luar ini perlu dikenal-pasti terlebih dahulu berdasarkan peta topografi. ialah sebagai suatu ilustrasi untuk mengenali bentuk muka bumi di lapangan. Tujuan khusus kajian luar bagi sistem geomorfologi ini ialah untuk mengukur profil cerun. Pengukuran profil cerun.

3. segala rekod pengukuran tersebut bolehlah dicatatkan juga pada suatu profil lakar yang telah dibuat sebelum kerja-kerja pengukuran dimulakan dengan menandakan titik-titik yang diukur. Pastikan garis profil tersebut terdapat pada suatu garis lurus dan bersudut tepat kepada garis umum kontur. sementara perlu ada seorang pencatat. Ukur orientasi profil rentas. Agihkan kawasan-kawasan kecil yang hendak dikaji kepada kumpulan-kumpulan kecil yang telah dikenal pasti. Gunakan sebanyak mungkin poin pengukuran untuk menggambarkan perubahanperubahan yang terdapat pada cerun rentasan tersebut. Untuk mengelakkan melakukan kesilapan. Pengukuran ketinggian ini dilakukan dengan menggunakan sama ada alat ukur aras Abney atau klinometer Suunto dengan seorang memegang pancang jajar pada titik yang diukur. Mengukur cerun: 1. Semasa melakukan pengukuran profil. 7 Pastikan poin/titik untuk dijadikan stesen pengukuran di lapangan. 5. struktur serta keterdedahannya). 2. 3. Penentuan poin sampel perlu didasarkan kepada perubahan yang ketara pada sesuatu cerun yang bakal diukur. 4. ataupun garis gigi air sekiranya kajian dijalankan di pantai. pencatat perlu juga merekodkan segala perkara yang kelihatan serta lokasinya yang dapat membantu dalam kerja-kerja analisis. ataupun sebaliknya. 2. dan dua orang mengukur jarak daripada titik pengguna alat kepada titik yang diukur. litupan serta jenis tumbuhan atau rumput. 5. Pastikan rentasan pengikat dalam pengukuran untuk menentukan kontur. tentukan garis profil yang bakal diukur. umpamanya jenis-jenis batuan serta keadaan keterdedahannya. keadaan cuaca semasa kajian dijalankan dan sebagainya.Pastikan jarak/panjang garis profil yang bakal diukur tidak terlalu panjang dan juga tidak terlalu pendek (seelok-eloknya tidak melebihi 40 meter). Agihkan alat yang diperlukan untuk pengukuran kepada setiap kumpulan. Pengukuran ketinggian bolehlah dilakukan daripada titik atau poin paling tinggi yang hendak diukur kepada titik yang paling rendah. Lantik seorang pelajar untuk mengetuai setiap kumpulan atau boleh juga diminta setiap kumpulan untuk melantik seorang ketua di kalangan mereka. Jarak antara poin pengukuran . 4. 6. Setiap perubahan pada cerun profil yang diukur perlu direkodkan melalui pengukuran dan dilabelkan dengan jelas. pastikan lokasi atau di mana mereka berada di atas peta. Dengan menggunakan peta lakar kawasan kajian. Dengan menggunakan pancang jajar. Lukiskan keratan rentas yang hendak diukur di atas peta lakar. Pastikan setiap pelajar terlibat dalam kerja yang hendak dijalankan 6 Pastikan dua titik/poin permulaan dan terakhir yang hendak diukur di lapangan dan di atas peta lakar. Ukuran diteruskan sehingga habis menggunakan kaedah yang serupa. Sebaik-baiknya kedua-dua titik yang dipilih adalah saling nampak. tanih (jenis.

Apabila ini sudah didapati. Catatan yang diperlukan dapat dilakukan pada rajah kasar rentasan yang diukur. Contoh catatan pada keratan rentas yang diukur Kajian Luar Sistem Atmosfera 1. 10 Setelah bacaan sudut diperolehi. jangan lagi putarkan skru tadi dan bacaan bolehlah dilakukan pada skala vernier untuk mendapatkan bacaan sudut . jarak yang diukur mestilah merupakan jarak yang terdapat pada satu rataan yang selari dengan rataan penglihatan pencerap. iaitu titik H. pengukuran dan pencerapan tersebut mungkin tidak dapat dilaksanakan untuk suatu jangka masa yang panjang. Pemegang alat aras Abney berdiri di stesen A yang sebaik-baiknya diketahui ketinggiannya.1. 2. bersetentang dengan dawai rentas halus yang terdapat di dalam tiub alat tersebut. dalam keadaan masa yang tidak mengizinkan bagi kajian luar. Seperti juga dalam sistem geomorfologi. Di samping itu. sementara pembantunya memegang satu pancang jajar di stesen B. Lakukan penjajaran dulu untuk memastikan garis yang diukur itu terdapat lurus. Tetapi. unsur-unsur di dalam sistem atmosfera dapat diukur dan dicerap.1). 9 Bagi mengukur garis rentas dari A ke H (Rajah 1. jarak antara stesen A dan B diukur dengan menggunakan pita ukur. ataupun dari atas menuruni cerun. sama ada sudut dongak ataupun sudut tunduk berdasarkan aras 0.mestilah tidak terlalu jauh kerana ini akan menghilangkan cici-ciri morfologi penting yang terdapat disepanjang cerun yang diukur. . 8 Pengukuran boleh dilakukan sama ada dari bawah ke atas cerun. Rajah 1. apa yang perlu dilakukan setelah garis AH dilaraskan ialah mengukur secara berperingkat-peringkat. penetapan lokasi kawasan kajian juga perlu dipilih bersesuaian dengan jnagkan masa dan kos kajian luar yang dilakukan. Bagaimanapun. Pemegang alat aras menenang tepat kepada tinggi aras matanya pada pancang jajar melalui kanta mata alat sambil memutarkan skru dibahagian tepi alat tersebut bagi mendapatkan buih kecil pengaras spirit supaya berada benar-benar di tengah. Oleh itu pemilihan parameter cuaca yang dapat dicerap dan diperhatikan dalam suatu jangka masa yang singkat perlu dikenalpasti terlebih dahulu. Cara pengukuran dan pencerapan yang serupa dilakukan bagi stesenstesen yang berikutnya sehingga kepada stesen penghabisan untuk rentasan tersebut. iaitu rataan mendatar.

mengaitkan perkara-perkara yang diukur dan dicerap dengan pengaruhnya terhadap manusia. 2. taman rekreasi. membanding dan membezakan antara parameter yang dicerap di beberapa lokasi yang ditetapkan. termasuk kertas graf. 6. Bawah pokok berlainan ketinggian dan berlainan kanopi. umpamanya kawasan permukaan berturap. Alat-alat Yang Diperlukan 1. 3. kawasan permukaan berumput. kawasan tepubina. 4. menilai pengaruh sesuatu lokasi dan faktor-faktor persekitaran yang menyebabkan perbezaan parameter yang dicerap mengikut lokasi terpilih. tanah lapang.Tujuan Kajian luar ini adalah bertujuan untuk: 1. 5. Alat tulis. mencerap pelbagai parameter iklim dan cuaca di beberapa lokasi yang ditentukan mengikut masa. Alat aras Abney atau klinometer Suunto. Higrometer putar (dengan air suling). Tempat yang mempunyai permukaan yang berbeza. melihat pola taburan parameter cuaca yang dicerap mengikut lokasi dan masa. 5. 2. Tolok hujan. 2. Pita ukur. Barometer Lokasi Kajian Luar Kawasan yang hendak digunakan bagi tujuan kajian luar sistem atmosfera ini perlu mempunyai ciri-ciri yang memenuhi keperluan berikut: 1. 7. . Cup anemometer. 3. 4.

Merekodkan parameter cuaca menggunakan alat yang yang telah ditetapkan. tanih atau batuan. Membuat peta lakar kawasan yang dikaji.3. keadaan persekitarannya juga perlu dicatatkan bagi membantu dalam penganalisisan dan penyediaan laporan. 5. Kelembapan bandingan dapat dikira menggunakan data suhu kering dan suhu basah melalui jadual pertukaran yang dibekalkan bersama higrometer putar. 5. umpamanya setiap setengah jam atau satu jam sekali. . tiupan angin dan sebagainya) perlu direkodkan/dicatatkan. Sebarang faktor yang dianggap mempengaruhi parameter cuaca yang dicerap hendaklah dicatatkan. 4. Kerja-kerja tersebut hendaklah dilakukan untuk setiap titik atau stesen yang telah ditetapkan serta dilakukan mengikut jarak masa yang sesuai. 4. Pada peta lakar tersebut perlu dimasukkan lokasi titik-titik bagi pengukuran parameter cuaca. dengan menolak ketinggian aras mata pengukur sudut. Aktiviti di Lapangan 1. Sudut ketinggian serta jarak daripada titik pengukuran kepada bahagian tengah pangkal pokok akan membolehkan ketinggian pokok serta bahagian bawah kanopi dicari. ketinggian pokok serta bahagian bawah kanopi perlu diukur dengan menggunakan alat aras Abney atau klinometer Suunto dengan jarak diukur menggunakan pita ukur. iaitu sekurangkurangnya satu titik di setiap kawasan yang berlainan persekitaran dan pola guna tanahnya. Kawasan yang mudah menjalankan pencerapan data cuaca. keadaan cuaca semasa (contohnya litupan awan. Semasa mencerap parameter cuaca tersebut. pengaruh kepadatan bangunan. 2. Perkara ini penting untuk membantu penganalisisan untuk penulisan laporan. umpamanya suhu basah dan suhu kering dengan menggunakan higrometer putar dan halaju angin menggunakan cup anemometer. umpamanya cerun. pengaruh litupan bumi dan badan air. Segala perkara lain yang berkaitan dengan tapak kawasan. Kedudukan kawasan yang dipilih tidak begitu jauh dari kawasan sekolah. Sekiranya mencerap suhu di kawasan berpokok. 6. 3. umpamanya pengaruh lalu lintas.

bila perlu. kemarau. 3. Selain dari tajuk. membuat perbandingan antara teori-teori hidrologi yang dibelajari di bilik darjah dengan realiti di alam nyata melalui pemerhatian dan kerja praktikal di lapangan. hendaklah menjelaskan juga kepada pelajar sebarang teori yang berkaitan dengan tajuk yang dipilih. Misalnya. 2. Melalui kerja lapangan. Guru boleh membahagikan kerja tertentu kepada pelajar tertentu supaya setengah pelajar berfokus kepada hanya satu atau dua aspek kerja lapangan. tasik. diukur. dan lain-lain. pengukuran kualiti air. kajian bencana air (banjir. peta kawasan kajian dan peralatan perlu dilakukan dan diselesaikan di bilik darjah atau di makmal terlebih dahulu sebelum guru dan pelajar-pelajar boleh melakukan kajian luar. aspek-aspek hidrologi yang lazim dipertimbangkan ialah bekalan air. Penulisan laporan hidrologi juga boleh berfokus kepada satu atau dua aspek kerja lapangan tersebut. penganalisan.Penentuan lokasi. pengukuran jumlah hujan. Namun. air bawah tanah). dianalisa. ditafsir. dan dilaporkan dalam kajian luar. Namun. Kajian luar hidrologi yang berkenaan dengan aspek-aspek hidrologi tersebut lazimnya dijalankan menurut urutan kerja berikut: penilaian. Tujuan Objektif kajian luar hidrologi adalah untuk membolehkan pelajar. pencemaran). guru. penilaian dan pengukuran sumber-sumber air (sungai. Tujuan utama dalam kerja lapangan hidrologi ialah bahawa teori-teori hidrologi yang dipelajari di dalam bilik darjah dimantapkan lagi melalui kerja praktikal berkenaan. kajian lapangan hidrologi bukan sahaja berfokus kepada aspek-aspek fizikal hidrologi tetapi juga merangkumi kajian terhadap bagaimana aspek-aspek tersebut saling berkaitan dengan masyarakat manusia. bukan semuanya kerja tersebut harus dilakukan secara menyeluruh. penawaran dan permintaan air. imbangan air. Kajian luar sistem hidrologi berkait dengan air. . Oleh itu berbagai aspek air dan sumber air boleh diperhati. dipeta. pemetaan dan penulisan laporan. diharapkan bahawa pelajar dapat mengalami secara langsung aspek-aspek hidrologi dan ini akan meningkatkan lagi pemahaman pelajar tentang aspek-aspek tersebut dalm alam sekitar geografi fizikal. telaga. Kajian Luar Sistem Hidrologi Pengenalan 1. 4. 1. Hidrologi merupakan salah satu komponen penting dalam geografi fizikal. penggunaan air hujan. dinilai. penafsiran. pengukuran.

3. Lokasi Kajian 1. Untuk mengukur jumlah hujan. pelajar seharusnya dibahagikan kepada kumpulan-kumpulan kecil untuk memudahkan mereka menjalankan kajian. 3. 6. Untuk meninjau dan mengesan intensiti serta kekerapan kejadian banjir dan kemarau di sesuatu kawasan yang dipilih. pekan kecil) Bandar Perumahan . Untuk mengesan kerugian serta kemusnahan yang dialami. 8. Pemilihan kawasan dan lokasi kajian luar hendaklah mengambil kira jarak dari sekolah kerana ini akan melibatkan kos pengangkutan dan masa perjalanan. 7. soal selidik. keratan rentas. halaju dan luahan sungai. Dengan itu. dan 5. pencerapan. mendapat pengalaman dan kemahiran untuk mengumpulkan maklumat hidrologi (primer dan sekunder) melalui pengukuran parameter hidrologi di lapangan dan mengutip maklumat hidrologi daripada pelbagai sumber. dan memudahkan guru mengawasi dan menjaga keselamatan mereka. carta. Semasa melaksanakan kajian luar. Kajian luar berkaitan sistem hidrologi boleh dijalankan di salah satu kawasan berikut (walaupun tidak semestinya dihadkan kepada hanya kawasan-kawasan ini sahaja): (i) (ii) (iii) Luar Bandar (kampung. mendapat kemahiran untuk memperoleh data dan maklumat melalui pemerhatian. kampung baru. 2. dan temu bual di lapangan khasnya dalam bidang hidrologi. jumlah sejatan. pengukuran. Sebaik-baiknya perjalanan pergi dan balik dari lokasi itu tidak memakan masa lebih daripada 2 jam. mendapat kemahiran untuk menganalisis data hidrologi dan maklumat hidrologi yang diperolehi di lapangan. pelajar akan mempunyai masa sekurang-kurangnya 6 jam berada di lapangan untuk melakukan kajian luar. Untuk mengaitkan kejadian-kejadian banjir dan kemarau dengan keadaan curahan hujan serta luahan air sungai berdasarkan maklumat yang diperolehi di lapangan dengan data yang diperolehi daripada jabatan-jabatan kerajaan. dan peta) dan menulis laporan. 4.2. dan menggambarkannya dalam bentuk jadual khas dan gambar rajah khas dalam bidang hidrologi (graf.

paya dan badan-badan air yang lain Mana-mana kawasan lain yang berkait dengan hidrologi atau air 3. kolam. Topik dan tema kajian 1. Kajian luar berkaitan sistemi hidrologi boleh dijalankan di dalam salah satu topik berikut (walaupun tidak semestinya dihadkan kepada hanya topik-topik yang disenaraikan di sini sahaja): (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) (viii) (ix) (x) (xi) (xii) Pengukuran ciri-ciri hidrologi sungai Bekalan air Penawaran and permintaan air Penggunaan air hujan dan cara-cara pengutipannya Penggunaan air alternatif termasuk air hujan. air bawah tanah) Pengukuran dan pengujian kualiti air (sungai. dan lain-lain Sungai. Untuk kajian banjir/kemarau. Kawasan yang dipilih mungkin merupakan kawasan petempatan di luar bandar atau pun kawasan di bandar. tasik. kemarau. penentuan kawasan kajian adalah berdasarkan pengetahuan dan maklumat sedia ada tentang kejadian-kejadian banjir atau kemarau tempat tersebut. tasik. pencemaran) dalam aspek luas kawasan yang diliputi.(iv) (v) (vi) (vii) (viii) (ix) Sekolah Industri Pertanian Kawasan yang mengalami bencana hidrologi seperti banjir. penyebab bencana. krisis air. telaga. jenis dan jumlah kerugian. pencemaran air. tasik. telaga. Alat-alat Yang Diperlukan . air telaga. kemarau. air kolam dan lain-lain sumber Pengukuran jumlah hujan dan keasidan air hujan Penilaian dan penganalisan hujan berdasarkan data sekunder Penilaian imbangan air Penilaian dan pengukuran sumber-sumber air (sungai. air bawah tanah. air sungai. persediaan menghadapi bencana. air bawah tanah) Kajian bencana air (banjir. dan cara-cara mengawal bencana Lain-lain topik hidrologi.

terutamanya berkaitan dengan kewujudan sungai. panjang dan dalam sungai. 3. dulang sejatan dan sebagainya.1. perigi serta kedalaman aras air. dan maklumat-maklumat rasmi tentang kejadian banjir atau kemarau di kawasan berkenaan serta data tentang hujan. Untuk memantapkan kajian ini. Untuk melaksanakan kajian luar banjir/kemarau pula tidak memerlukan alat yang hendak digunakan di lapangan. aktiviti merekodkan jumlah hujan yang turun dan jumlah sejatan dalam sehari dilakukan pada waktu tertentu setiap hari. tolok hujan. 2. 3. panjang dan dalam sungai dijalankan. 1. Menghasilkan laporan kajian luar . Pengukuran keratan rentas sungai memerlukan peralatan ukur rantai dan ukur kompas. soal-selidik yang dibentuk sebelum ke lapangan. Mendapatkan responden yang hendak disoal-selidik dan menyoal-selidik mereka dalam kajian banjir/kemarau. kajian lapangan banjir/kemarau memerlukan peta topografi kawasan kajian. Ukuran halaju arus sungai pula memerlukan meter arus. 4. Lain-lain perkara yang berkaitan dengan persekitaran tempat kajian juga perlu direkodkan bagi membantu penganalisisan dan penulisan laporan. Mengukur jumlah hujan atau sejatan. Membuat pemerhatian tentang kawasan sekitar. Untuk kajian luar banjir/kemarau. halaju arus dan luahan sungai. kerja-kerja ukur lebar. Mengira luas kawasan keratan rentas. suatu set soal-selidik yang mudah perlu disediakan terlebih dahulu sebelum kajian luar dijalankan. sejatan atau alam sekitar sungai. Bagaimanapun. Aktiviti di Lapangan Untuk mengukur hujan dan sejatan. data-data fizikal hasil pengukuran serta pencerapan jangka panjang dapat digunakan. pengaruh hidrologi terhadap manusia seperti kemarau dan banjir dapat dikesan melalui penggunaan soal-selidik terhadap responden yang biasa mengalami masalah tersebut. Membuat pemerhatian dan pencatatan (mengambil nota dan foto) hujan. Pengukuran sejatan pula memerlukan dulang sejatan. Bagaimanapun. Pengukuran aspek-aspek fizikal untuk sistem hidrologi di lapangan sekiranya hendak dilakukan memerlukan penggunaan peralatan ukur rantai dan ukur kompas serta alat-alat yang mahal seperti meter arus untuk mengukur aliran air dalam sungai. Pengukuran hujan memerlukan tolok hujan. tetapi jika tiada alat ini. Untuk mengukur keratan rentas. metod kasar menentukan masa aliran bola ping pong antara dua poin sepanjang sungai boleh dilakukan. Mengukur lebar. halaju arus dan luahan sungai. anak-anak sungai dan sistem perparitan. 2.

Foto-foto dan peta lakar yang diperolehi di lapangan perlu digunakan sebagai bahan dokumentasi dalam laporan. 2. 2. Mengenal pasti gangguan terhadap ekosistem. kepadatan flora dan fauna. memplot graf. data yang diperolehi perlu diproses untuk digunakan sebagai asas menulis laporan. kolam dan paya. Di pinggir pantai yang mempunyai hutan. . gangguan terhadap ekosistem dan langkah pemeliharaan dan pemuliharaannya. 3. Di pinggir hutan lipor. Alat aras Abney atau klinometer Suunto. Tujuan Tujuan kajian luar sistem ekologi ialah untuk mengenal pasti/mengukur: 1. 2. 5. menjanakan jadual-jadual yang bermakna.Selepas semua ukuran dan cerapan dilakukan di lapangan. dan akhirnya menulis laporan yang menyeluruh mengikut format yang ditetapkan hendaklah ditulis oleh setiap pelajar. gangguan terhadap ekosistem daratan dan air. Mengukur suhu dan kelembapan udara. Alat-alat Yang Diperlukan untuk melakukan pengukuran: 1. Menentukan komponen biotik dan abiotik dalam sesebuah ekosistem. 4. memplot saiz sungai. Mengenal pasti jenis spesies. 2. komponen biotik dan abiotik dalam ekosistem daratan dan air. taburan. 3. Kajian Luar Sistem Ekologi Di dalam sistem ekologi penekanan diberikan kepada mengenal pasti komponen asas ekosistem. langkah-langkah pemeliharaan dan pemuliharaan ekosistem daratan dan air. Sekitar tasik. Termometer Higrometer putar Lokasi Kajian Luar 1.. Data digunakan untuk memplot gambarajah. Pita ukur. 6. Aktiviti di Lapangan 1. Mengenal pasti fungsi setiap spesies terhadap ekosistem berkenaan. 3. Mengukur jarak dengan menggunakan pita ukur. 4. 3.

7. Tajuk Kajian Mengkaji Kecerunan dan Bentuk Bumi di Zon Pinggir Pantai di Pulau Pangkor. Contoh : Mengkaji Kecerunan dan Bentuk Bumi di Zon Pinggir Pantai. Tiga lokasi pantai di sekitar Pulau Pangkor telah dipilih untuk dikaji iaitu Pantai Teluk Nipah. Kajian Luar Sistem Geomorfologi. Objektif Kajian: Secara khusus kajian ini bertujuan untuk: • • • • Mengukur kecerunan pantai di stesyen/poin-poin tertentu. . Kaedah Kajian Kajian luar ini dilaksanakan melalui tiga kaedah berikut: 1.3 Contoh Contoh Kajian Luar Yang Dijalankan. Kawasan Kajian Kajian luar ini dilakukan di Pulau Pangkor. Mengenalpasti bentuk muka bumi/rupamuka fizikal yang terdapat di kawasan kajian. Menjelaskan kepentingan bentuk muka bumi kepada aktiviti ekonomi penduduk setempat. Pengukuran. Mengukur kecerunan pantai di beberapa stesyen dan melukis profil rentas zon pinggir pantai berkenaan. daerah Manjong. Ketiga-tiga kawasan pantai ini terletak bersebelahan antara satu sama lain. Perak. Menghuraikan proses pembentukan bentuk muka bumi tersebut. Perak. Pantai Teluk Dalam dan Pantai Sungai Pinang Kecil.

Setelah poin yang hendak diukur ditetapkan. staf ukur aras atau staf bersenggat dalam unit meter. Temubual dan kaji selidik terhadap pengusaha pelancongan dan para pelancong. Kaedah Mengukur Kecerunan Pantai: Langkah 1: Menentukan poin yang hendak diukur dan melakukan kerja pengarasan. kalkulator. Alat aras automatik yang mempunyai tripod. Gambar: Peralatan yang digunakan dalam pengukuran cerun pantai. Peralatan yang digunakan: Antara peralatan yang digunakan ialah: 1. Pemerhatian dan pencerapan. maka alat aras automatik di . pancang jajar yang digunakan untuk mengukur cerun pantai. Pemerhatian dan pencerapan di lapangan dijalankan bagi mengenalpasti bentuk muka bumi yang tedapat.2. (Sila lihat gambar peralatan di bawah) Selain itu kamera digital. alat tulis dan buku catatan. 3. pita ukur.

pasang di atas tripod untuk melakukan kerja-kerja pengarasan. Letakkan staf ukur aras ke bahagian cerun yang hendak diukur dan dapatkan bacaan ketinggian cerun tersebut melalui teropong alat aras automatik. (Lihat Gambar di sebelah) Gambar: Kerja pengarasan dengan menggunakan aras aras automatik. (Lihat gambar di sebelah) . Langkah 2: Menggunakan staf ukur aras. Iaitu: a) b) Memastikan tiub buih pada alat aras automatik berada pada sudut tepat. Setelah alat ini diaraskan maka ia boleh digunakan untuk mendapatkan bacaan ketinggian sesuatu tempat pada satu rataan mendatar dari mana-mana sudut atau arah. Sila catatkan bacaan ketinggian yang selari dengan garis kolimatan dalam unit meter. Terdapat dua langkah pengarasan yang penting yang perlu dibuat untuk mendapatkan bacaan yang tepat. Memastikan garis kolimatan (garis penglihatan mendatar) dapat dilihat dengan jelas dengan cara membetulkan fokus pada alat aras automatik.

Gambar: Mengukur ketinggian dengan menggunakan staf ukur aras. Sila catatkan jarak dalam unit meter. (Sila lihat gambar di sebelah) . Mengukur jarak dengan menggunakan pita ukur antara pusat tripod dengan staf ukur aras melalui pancang jajar yang telah diselaraskan. a) b) Menyelaraskan pancang jajar pada setiap 20 meter antara tripod dengan staf ukur aras. Jarak sebenar diukur antara pusat tripod dengan staf ukur aras. Langkah 3: Mengukur jarak sebenar di atas permukaan bumi. Kerja-kerja mengukur jarak memerlukan dua langkah berikut.

i) ii) iii) i) Teluk dan tanjung. . Pantai berpasir. 1. peratus dan nisbah.Gambar: Mengukur jarak dan kerja penyelarasan pancang jajar. Dapatan kajian: a) Rupamuka fizikal yang terdapat di kawasan kajian dan menjelaskan proses pembentukannya. Terdapat tiga bentuk bumi/rupamuka fizikal yang ada di kawasan kajian iaitu. Beting pasir muka teluk. Nilai kecerunan yang dikira boleh diberikan dalam bentuk sudut. Langkah 4: Mengira kecerunan dengan menggunakan salah satu hukum trigonometri. Terdapat dua kawasan teluk yang dikaji yang terletak bersebelahan antara satu sama lain iaitu Teluk Nipah dan Teluk Dalam. Ke dua-dua bentuk bumi ini terhasil akibat proses hakisan ombak ke atas geologi yang berlainan yang berkedudukan selang-seli antara keras dengan lembut. Teluk dan tanjung.

Bahan-bahan yang dimendapkan oleh ombak di muka teluk ini pula menjadi penghalang kepada lurutan ombak dan pada masa yang sama bahan-bahan yang dibawa oleh lurutan ombak turut dimendapkan di atas timbunan pasir tadi. Kadar hakisan ombak samada secara geselan. pasir pantai yang bersih serta laut yang jernih menjadi aset utama untuk industri pelancongan tumbuh dengan pesat di kawasan ini. Timbunan pasir ini dinamakan sebagai beting muka teluk. Berhadapan dengan muka teluk terdapat timbunan-timbunan pasir yang jelas kelihatan ketika air surut. b) Kepentingan rupamuka fizikal kepada kegiatan ekonomi penduduk sekitarnya: Terdapat beberapa jenis kegiatan ekonomi penduduk setempat yang amat berkait rapat dengan bentuk bumi fizikal yang terdapat di sekitar kawasan kajian. Keadaan pantainya yang berteluk. ii) Pantai berpasir. iii) Beting pasir. bertanjung. Kewujudannya dikaitkan dengan proses pemendapan oleh ombak. lagaan. 2. Berdasarkan kepada jenis ombak limpah yang tiba di pantai Teluk Nipah maka tidak hairanlah lebih banyak bahan yang dimendapkan untuk menghasilkan pantai yang mempunyai kelebaran antara 25 hingga 30 meter dan berkecerunan sederhana curam. 2. hidraulik dan larutan adalah lebih tinggi ke atas batuan lembut (batu pasir) yang menyebabkan terbentuknya teluk manakala kadar hakisan ombak kurang berkesan ke atas batuan keras (batu granit) yang menyebabkan batuan tersebut berdiri sebagai bonjolan batuan keras menganjur ke laut yang dinamakan sebagai tanjung. 1. Antaranya ialah: i) Kegiatan pelancongan. Dengan itu saiz pantai menjadi semakin lebar. Lama kelamaan timbunan pasir menjadi semakin besar sehingga menjadi beting-beting pasir yang jelas kelihatan ketika air surut. 1. Semasa damparan tenaga ombak lebih kuat untuk menyerakkan bahan-bahan yang dibawanya seperti bijian pasir dan kulit-kulit kerang ke pantai berbanding dengan tenaga ombak semasa lurutan. Misalnya di pantai Teluk Nipah tumbuh pelbagai jenis chalet dan resort . Pulau ini menghalang tiupan angin kencang dari laut. Di hadapan pantai Teluk nipah terdapat dua buah pulau kecil. Lihat rajah di sebelah.2. Kewujudan pantai berpasir dikaitkan dengan proses pemendapan ombak yang berlaku semasa damparan dan lurutan. Sebenarnya di kawasan yang berteluk wujudnya pantai berpasir. kesannya tenaga ombak semakin berkurangan apabila melepasi pulau tersebut lalu memendapkan sebahagian bahan muatannnya sebelum tiba ke pantai. 1.

luncur air. Sebagai contoh di kawasan pantai Sungai Pinang Kecil. R&R Resort serta Teluk Nipah Resort. dalam. Sebaiknya bahagian sungai yang dipilih mempunyai kedalaman tidak melebihi dua kaki. Keadaan pantainya yang berteluk dan terlindung daripada tiupan angin kencang membolehkan pelabuhan perikanan di bina. Kegiatan perikanan di Pulau Pangkor adalah tertumpu kepada perairan selat Melaka. Selain daripada tempat penginapan resort-resort ini juga menyediakan pelbagai aktiviti yang berasaskan pelancongan pantai seperti berkayak. Di kawasan pantai yang lebih rata dan landai banyak didirikan pusat memproses hasil laut sebagai industri hiliran kepada kegiatan perikanan. Keadaan ini jelas kelihatan di pantai Teluk Dalam. Jelas kelihatan bot-bot nelayan dilabuhkan di jeti Teluk Dalam ini. snorkling. luas kawasan keratan rentas. Sememangnya Pulau Pangkor amat terkenal dengan industri hasil laut ini seperti ikan. Lebar sungai dapat diukur dengan menggunakan pita linen sahaja. 2. Kawasan sungai yang dikaji itu juga bersih (tidak tercemar). Cerun pantai yang curam dan keadaan pantai yang dalam menyebabkan tidak sesuai untuk aktiviti pelancongan. gerai cenderamata serta perkhidmatan pengangkutan van. sotong. jet ski. udang yang dikeringkan untuk dijual dan dipasarkan ke seluruh Malaysia. justeru itu ia diguna sebagai pelabuhan perikanan dengan dibina jeti pendaratan ikan serta kawasan membina dan membaiki bot-bot nelayan. Disamping itu wujudnya kegiatan perniagaan yang berantaian dengan aktiviti pelancongan seperti gerai-gerai makanan laut (sea food). ii) Kegiatan perikanan. iii) Aktiviti Industri Kecil dan Sederhana (IKS).untuk kemudahan pelancong seperti Mizan Resort. Guru harus memilih sungai yang cetek untuk tujuan keselamatan. . Ini kerana di kawasan ini mudah untuk didirikan bangunan untuk dijadikan tempat memproses. skuba dan lain-lain lagi. Contoh :kajian luar mengukur lebar. adalah amat mustahak untuk guru berkenaan menjalankan tinjauan awal sebelum menetapkan tapak kajian. Oleh itu. mengering dan membungkus hasil-hasil laut di samping ia mempunyai darjah ketersampaian yang tinggi. Dalam dan Luas Kawasan Keratan Rentas Sungai 1. halaju arus dan luahan sungai (a) Mengukur Lebar. Kajian Luar Sistem Hidrologi.

Rajah 1 menggambarkan kerja-kerja ukur lebar. Ukuran laju arus lazim dilakukan dengan meter arus. dalam dan keratan rentas sungai. Berdasarkan keratan rentas. B. Namun demikian. . Berdasarkan rajah 1. pengiraan luas kawasan adalah berdasarkan bentuk poligon yang menggunakan formula berikut: Luas Kawasan Keratan Rentas = A + B + C + D + E + F = Z meter persegi (m2) (b) Mengukur Halaju Sungai (Arus Sungai) 1. luas kawasan keratan rentas adalah gabungan semua luas kawasan A. C. maka luas kawasan keratan rentas dapat dikira jika setiap empat segi dicantumkan seperti rajah 1 di bawah.2. 4. 3. Pancang jajar L M Q P X M M Q P X Pita ukur X A Y B C D E F Rajah 1 : Metod pengukuran lebar (XY). Kedalaman sungai dapat diukur dengan pancang jajar dan beberapa ukuran sepanjang lebar sungai perlu dilakukan. E dan F. Purata kedalaman dapat diperolehi dengan mempuratakan kesemua kedalaman tersebut. Meter arus lazim memberikan bacaan dalam meter/saat. D. Lebar sungai dapat diukur dengan pita ukur atau rantai (satu ukuran adalah diperlukan). C. Justeru itu. ukuran lebar dan kesemua ukuran kedalaman adalah diperlukan semasa memplot keratan rentas alur sungai tersebut. luas kawasan B. Luas kawasan A dan F merupakan segitiga. Dalam pasaran terdapat berbagai jenis meter arus. dalam (LM) dan keratan rentas sungai (Keluasan A+B+C+D+E+F). D dan E pula menyerupai segi empat.

di tengah sungai dan di tebing kanan). Jika sekolah tidak mempunyai meter arus. Oleh itu. iaitu menggunakan kelajuan sebiji bola ping pong yang mengalir di dalam sungai pada jarak tertentu. tiga bacaan halaju itu dipuratakan. tiga ukuran perlu dibuat (iaitu di tebing kiri. Jika PQ = 10 meter dan masa aliran bola ping pong dari P ke Q ialah 100 saat. 2.Namun begitu harga meter arus ini amat mahal. Halaju arus sungai adalah berbeza antara tebing ke tebing sungai yang bertentangan. Mula-mula ukur jarak sepanjang sungai antara P (Titik permulaan letak bola ping pong) dan Q (Titik hujung aliran bola ping pong). 3. (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) Tatacara mengukur halaju arus dengan bola ping pong adalah seperti berikut: Tentukan dua titik di sepanjang sungai yang berjarak 10 meter Sediakan jam tangan Seorang berada di tempat P dan melepaskan bola Seorang melihat jam untuk menentukan masa aliran bola dari P ke Q Seorang berada di tempat Q untuk menangkap bola dan memberi isyarat berhenti (untuk penjaga jam) Kirakan halaju arus dengan formula berikut: . Contoh meter arus adalah seperti gambar di bawah: Gambar: Meter arus berbentuk tropedo yang sering diguna untuk mengukur halaju arus sungai. 2.1 meter/saat. Kemudian. maka halaju arus aliran sungai ialah kira-kira 0. pengukuran laju arus masih boleh dilakukan dengan kos yang minima.

sumber air adalah tidak mencukupi dan hal ini akan mengagalkan pembinaan empangan atau loji air tersebut. Justeru itu. (c) Mengukur Luahan Sungai 1. Ukuran luahan adalah lazimnya dalam Meter Padu Sesaat (m3/saat) atau CUMEC. Ini bermakna bagi setiap dua saat halaju arus sungai tersebut sebanyak 2 meter. Pembinaan empangan atau loji pengambilan air juga bergantung kepada luahan sungai. Ukuran luahan lazim digunakan untuk perancangan sumber air. nilai-nilai halaju arus dan keluasan keratan rentas mesti diperolehi sebelum dapat menentukan luahan. Jika luahan adalah terlalu kecil. Jumlah luahan untuk menentukan pembinaan empangan adalah berbeza-beza menurut saiz empangan atau loji yang hendak dibina. Sebelum luahan dapat ditentukan. Ukuran luahan adalah penting untuk menentukan isipadu air yang sedia ada di dalam sebatang sungai pada musim-musim yang berbeza. 3. Luahan ditakrifkan sebagai jumlah isipadu air yang mengalir melintasi satu titik rentas sebatang sungai pada satu unit masa tertentu. 2.Jarak PQ (meter) Halaju arus = _____________________ Masa (saat) Jika masa yang dicatat ialah 5 saat. Luahan sungai boleh dikira dengan menggunakan formula berikut: Luahan (m3/saat) = Halaju Arus (meter/saat) x Keratan Rentas Sungai (m2). maka halaju arus = 10 meter dibahagikan dengan 5 = 2 meter/saat. tatacara kerja yang menjadi pra-syarat ialah pengukuran halaju arus dan keluasan keratan rentas sungai di tempat di mana luahan hendak ditentukan. .

[1] [6] c) Tunjukkan bagaimana aktiviti-aktiviti manusia boleh menyebabkan sesebuah cerun menjadi tidak stabil.Soalan Praktikal: Soalan 1: Berdasarkan satu kajian luar yang telah anda lakukan di mana-mana sebuah kawasan cerun. (d) Jelaskan kesan proses sungai terhadap aktiviti manusia di kawasan tersebut. [9] d) Huraikan langkah-langkah yang boleh diambil untuk menstabilkan sesebuah cerun. (c) Huraikan faktor yang mempengaruhi halaju sungai tersebut. [3] [3] [3] [3] [5] [8] . [9] Soalan 2: Berdasarkan kajian luar yang anda telah jalankan di sebatang sungai. a) b) Namakan kawasan cerun yang anda pilih itu. (a) (i) Apakah yang difahamkan dengan profil rentas sungai? (ii) Huraikan bagaimana profil rentas sungai dapat diukur? (b) (i) Apakah yang difahamkan dengan profil panjang sungai? (ii) Huraikan bagaimana halaju arus sungai dapat diukur. Terangkan bagaimana anda mengukur kecerunan sesuatu tempat.

1 Taburan Penduduk: Faktor yang mempengaruhi ketidakseimbangan taburan penduduk dan kesan-kesannya. SISIPAN KONSEP Taburan penduduk bermaksud kedudukan penduduk secara rawak yang diukur dlam sesuatu daerah. MASA 2 Masa (90 minit) Peta Konsep: • • • • • Konsep taburan penduduk mengikut kepadatan. Taburan Penduduk Dunia – Faktor-faktor yang mempengaruhinya. Membandingkan faktor-faktor yang mempengaruhi taburan penduduk antara negara maju dengan negara sedang membangun berdasarkan kajian kes yang dibincangkan. Kajian kes: Taburan Penduduk di rantau Asia Tenggara. HASIL PEMBELAJARAN Setelah selesai mengikuti pelajaran ini pelajar seharusnya dapat: • • • • Memahami konsep taburan penduduk mengikut kepadatan. Lawrence. . Kajian kes: Taburan penduduk di negara sedang membangun :Malaysia. Kajian kes: Taburan penduduk di sebuah negara maju: Kanada – di Lembangan St. Menjelaskan mengapa taburan penduduk dunia dan taburan penduduk di rantau Asia Tenggara tidak sekata.TEMA 1: PENDUDUK TOPIK Taburan Penduduk SUB TOPIK 1. Menghuraikan kesan ketidakseimbangan taburan penduduk terhadap sumber alam. negeri atau negara di dunia.

berbeza antara pelbagai aspek terdapat tiga jenis ketidak seimbangan yang menjadi kajian ahli-ahli geografi iaitu ketidakseimbangan jumlah penduduk dari segi sempadan politik. Daerah serta tempat tinggal mereka. Taburan Penduduk Dunia. 3. F. Berbincang dan menerima pendapat idea-idea pelajar dan mencatatkan isi-isi penting di papan putih. C. B. G. Taburan penduduk dunia mengikut benua. Negeri. Konsep taburan penduduk mengikut kepadatan yang menghasilkan taburan penduduk yang padat. • Ketidakseragaman taburan penduduk dunia mengikut benua. Taburan penduduk dunia mengikut ketinggian tempat. A. ketidakseimbangan kawasan contoh pantai barat dan pantai timur. Menerangkan pengertian sebenar taburan penduduk dengan memberikan contohcontoh yang senang difahami pelajar 4. ketidakseimbangan ekonomi antara kaum. Taburan penduduk dunia mengikut kawasan • Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Guru 1. • Faktor-faktor yang mempengaruhi taburan penduduk dunia yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. Contoh ketidakseimbangan kawasan. D. luarbandar dengan Bandar. • Faktor-faktor yang mempengaruhi taburan penduduk di negara maju. dan kepulauan. Bertanya tentang pengertian taburan penduduk yang pelajar tahu 2. ISI-ISI UTAMA Ringkasan Pembelajaran. mengikut garis lintang. Pelajar diminta berada dalam kumpulan serta berbincang tentang sebab-sebab berlakunya ketidakseimbangan penduduk di Malaysia. E. Sukatan taburan. • Faktor-faktor yang mempengaruhi taburan penduduk di Asia Tenggara khususnya di Malaysia. • Kesan ketidakseragaman taburan penduduk terhadap sumber alam dan sosio – ekonomi sesebuah kawasan. .Ketidakseimbangan pula dapat menjelaskan keadaan yang berlaku akibat taburan yang tidak sekata. kawasan dll. Taburan Penduduk Dunia Mengikut Kepadatan. Konsep Taburan dan Kepadatan Penduduk. mengikut ketinggian dan juga mengikut kawasan. ekonomi dan sosial. Taburan penduduk dunia mengikut garis lintang Taburan penduduk mengikut Kebenuaan dan Kepulauan. sederhana dan jarang.

a) Nilaikan sejauhmanakah faktor migrasi telah menyebabkan perbezaan taburan kepadatan penduduk di dalam negara -negara yang telah anda kaji itu. Menjawab secara lisan tentang pengertian taburan penduduk dengan memberikan beberapa contoh yang releven. [6 Markah] c) . [9 Markah] Cadangkan langkah-langkah jangka panjang yang boleh diambil untuk menyeimbangkan taburan penduduk di Malaysia. . [10 Markah] Soalan 2: a) b) Mengapakah taburan penduduk di Malaysia tidak seimbang? [10 Markah] Jelaskan kesan-kesan akibat ketidakseimbangan taburan penduduk di Malaysia terhadap sumber-sumber alamnya. 4. 5.5. Meminta pelajar menyenaraikan kesan-kesan ketidakseimbangan penduduk keatas sumber (negatif dan positif) Pelajar 1. Perbincangan kumpulan mengikut tajuk yang guru beri.. Soalan Latihan Soalan 1: Berdasarkan kepada negara-negara di rantau Asia Tenggara yang telah anda kaji secara khusus. [15 Markah] b) Huraikan langkah-langkah yang telah dan boleh diambil bagi menyeimbangkan taburan penduduk di negara-negara berkenaan. Persembahan oleh ketua kumpulan tentang faktor-faktor yang mempengaruhi ketidakseimbangan penduduk di kawasan yang mereka kaji. (pengetahuan sedia ada) 2. 3. 6. Memberikan pendapat berdasarkan KBKK dengan bimbingan guru. Mencatatkan pengertian taburan sebenar serta membuat perbandingan nyata. Mencatatkan nota ringkas mengenai isi-isi penting hasil dari perbincangan dengan guru.

Peluang perniagaan IKS .kesihatan.Pembukaan Bandar baru . [5 Markah] ii) Huraikan faktor-faktor yang menyebabkan taburan penduduk di dalam Negara berkenaan tidak sekata.Pembukaan kawasan pertanian di kawasan luar Bandar. [10 Markah] bagaimana kepadatan penduduk sesebuah Soalan 4: a) Berdasarkan kepada sebuah negara Asia Pasifik yang telah anda kaji secara khusus. huraikan bagaimana faktor governan boleh mempengaruhi taburan penduduk di sesebuah negara.Soalan 3: a) b) c) Tunjukkan negara dihitung.Migrasi ke kawasan felda atau petempatan baru berikan nama lokasi .Langkah-langkah . [5 Markah] Jelaskan pengaruh faktor-faktor fizikal terhadap taburan penduduk di Asia Pasifik.Migrasi-pendidikan berikan contoh pusat pengajian tinggi .Keadaan bentuk muka bumi .Sumber semulajadi contoh sumber mineral. [ 10 Markah] Berdasarkan contoh-contoh tertentu.a Calon diminta memilih nama negara (1m) Migrasi ke kawasan Bandar-bandar akibat mencari peluang pekerjaan berlaku kepadatan di Bandar utama contoh adalah mengikut nama negara . Soalan 2a. perikanan dll .Kawasan ekonomi contoh industri-peluang pekerjaan .Menyamakan pembangunan antara kawasan contoh pembukaan kawasan baru .Kepadatan kawasan yang pelajar kaji contoh di Malaysia Pantai barat dan pantai timur.Kemudahan sosial contoh pusat pengajian tinggi. i) Nyatakan corak taburan penduduk di negara berkenaan. Soalan 1b.Kemudahan infrastruktur . [10 Markah] b) Mengapakah taburan penduduk dunia tidak seimbang? [10 Markah] PENILAIAN JAWAPAN Soalan 1. hiburan dll - .Penduduk Malaysia tidak seimbang kerana .

Pembukaan Bandar baru .Kawasan ekonomi contoh industri-peluang pekerjaan .1 576.2 349.4 365.2 746.Kemudahan infrastruktur . Jawapan: Lihat penghitungan kepadatan penduduk di dalam jadual di bawah.2 5592. Negeri Johor Kedah Kelantan Melaka Negeri Sembilan Pahang Perak Perlis Pulau Pinang Sabah Serawak Selangor Terengganu WP Kuala Lumpur WP Labuan Penduduk (' 000) 2 496.Pembukaan kawasan pertanian di kawasan luar Bandar.9 1 213.2 1173.3 2 909.8 99.5 797. Formula Kepadatan: Jumlah Penduduk ÷ Luas Kawasan Jadual : Kepadatan penduduk negeri-negeri di Malaysia pada tahun 1996. Pengangkutan terawal dan kepesatan pengangkutan lebuhraya Bandar-bandar utama dan pusat pentadbiran Menyamakan pembangunan antara kawasan contoh pembukaan kawasan baru contoh penzonan industri .7 94.2 . Faktor sejarah penjajahan barat.7 948.9 2 083.1 33.4 1 358.3 213. Soalan 3a –Cara menghitung kepadatan penduduk a) Hitung kepadatan penduduk negeri-negeri di Malaysia pada tahun 1996.9 67.9 2 456.Peluang perniagaan IKS .8 1 919.5 159.5 33.9 1 411.2 1 209.9 Keluasan (KM²) 18 986 9 426 14 983 1 650 6 643 35 965 21 005 795 1 031 73 620 124 449 7 956 12 955 243 91 Kepadatan (Orang / KM²) 131.7 73.4 120.Soalan 2b - Dasar kerajaan yang membanggunkan kawasan Bandar dan desa.2 1 505.2 268.4 15.

kesihatan. air dan darat .Sumber terjejas dan kekurang KAWASAN KURANG .Pengaruh Fizikal keatas penduduk asia fasifik – Beri nama Negara yang dipilih KAWASAN PADAT .Faktor dasar kerajaan yg mempengaruhi taburan Kemudahan sosial contoh pusat pengajian tinggi.Sama jawapan soalan 1 . pengondolan.Hakisan.Kepupusan flora dan fauna . Pengangkutan terawal dan kepesatan pengangkutan lebuhraya Kawasan FELDA. hiburan dll Dasar kerajaan yang membanggunkan kawasan Bandar dan desa.Habitat terjejas .Suhu meningkat.Pencemaran udara.Pembaziran sumber 3c. pulau haba Bandar .3b. dll Bandar-bandar utama dan pusat pentadbiran contoh putrajaya 4a. landskap .Kemusnahan hutan .

.

3. Menyatakan Konsep penduduk sebagai sumber manusia 2. Proses ini akan menambahkan bilangan penduduk di sesebuah Negara. Keadaan ini menyebabkan bilangan penduduk di sesebuah Negara akan berkurangan. Kadar Kematian Pengukuran yang berasaskan bilangan penduduk yang telah mati. Menjelaskan proses pertumbuhan penduduk secara (i) Semulajadi (Kelahiran –Kematian) (ii) Pertumbuhan penduduk (Kelahiran-Kematian + migrasi bersih) 4.TEMA 1: PENDUDUK TOPIK Pertumbuhan Penduduk SUB TOPIK 1. Kadar Kelahiran Pengukuran bilangan penduduk yang lahir dalam tempoh setahun. atau berkurangan di sesebuah Negara pada tempoh tertentu. Menjelaskan trend pertumbuhan penduduk dunia dan Negara Malaysia.2 Pertumbuhan Penduduk: Trend. Migrasi Perpindah masuk/keluar penduduk di sesebuah Negara berdasarkan pelbagai faktor releven . perlahan. Membincangkan faktor yang mempengaruhi pertumbuhan penduduk (i) Kadar kelahiran (ii) Kadar Kematian (ii) Migrasi SISIPAN KONSEP Manusia yang mendiami di sesuatu kawasan Pertumbuhan Penduduk Pertumbuhan penduduk biasanya dinilai dengan jumlah angka tertentu untuk menunjukkan suatu arah pertambahan penduduk sama ada pesat. statik. Kesinambungan 2 kadar (Kelahiran-Kematian) Pengukuran yang lebih jelas terhadap pertumbuhan penduduk disesebuah Negara dapat dilihat dengan menilai penduduk yang masih ada. Proses dan Faktor yang mempengaruhinya MASA 2 masa (90minit) HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir pembelajaran Pelajar akan dapat 1.

Negeri. • Ekonomi – Kemiskinan dan amalan keluarga (anak-anak perlu mewarisi pekerjaan tradisi. Perbincangan kumpulan mengikut tajuk yang guru beri. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Guru 6. Pelajar 7. [12 markah] . 10. Daerah serta tempat tinggal mereka.ISI-ISI UTAMA Faktor-faktor pertambahan penduduk • Sosial – perkahwinan pada usia muda. Mencatatkan pengertian sebenar serta membuat perbandingan nyata. amalan tradisi dan agama.sumber alam di dalam negara berkenaan. 8. Pelajar diminta berada dalam kumpulan serta berbincang tentang keadaan pertumbuhan penduduk di Asia Tenggara. (pengetahuan sedia ada) 8. Menjawab secara lisan tentang pengertian penduduk. • Dasar Kerajaan – Menggalakkan kelahiran bagi menjana sumber yang ada. Bertanya tentang pengertian penduduk yang pelajar tahu 7. Memberikan pendapat berdasarkan KBKK dengan bimbingan guru. 9. Persembahan oleh ketua kumpulan tentang faktor-faktor yang mempengaruhi pertumbuhan penduduk di kawasan yang mereka kaji. Malaysia. (a) Jelaskan faktor-faktor yang menyebabkan Negara. Mencatatkan nota ringkas mengenai isi-isi penting Contoh-Contoh Soalan yang Releven 1.negara tersebut mengalami kadar pertumbuhan penduduk yang pesat. 12. Berbincang dan menerima pendapat idea-idea pelajar dan mencatatkan isi-isi penting di papan putih. Berdasarkan sesetengah Negara di rantau Asia Pasifik yang telah anda kaji. Menerangkan pengertian sebenar penduduk dan Pertumbuhan Penduduk dengan memberikan contoh-contoh. [13 markah] (b) Huraikan kesan-kesan pertumbuhan penduduk yang pesat ke atas sumber. 9. 11.

Thailand. perlahan. Soalan 2 (a) Maksud Pertumbuhan Penduduk ialah pengukuran yang dapat menunjukkan suatu arah pertambahan penduduk sama ada pesat. air dan tanah • Kekurangan sumber makanan • Merosotnya sumber contoh sumber mineral dan kayu-kayan yang berharga.2. Sedangkan Negara Malaysia sangat menggalakan bilangan anak yang ramai. Kemboja dll. (a) (b) Apakah yang dimaksudkan dengan ‘Pertumbuhan Penduduk’ [5 markah] Dasar Kerajaan penting dalam mempengaruhi pertumbuhan penduduk di negara-negara Asia Tenggara. Bincangkan pernyataan ini. mineral • Tekanan sumber guna tanah secara giat Pencemaran sumber contoh air. [10 markah ] Pilih sebuah negara di rantau Asia Pasifik yang mengalami kurangan penduduk. China. Menghadkan bilangan anak dalam sesebuah keluarga contoh Singapura. • Kadar kelahiran tinggi dan kadar kematian rendah • Tahap pendidikan yang rendah • Kegaggalan perancang keluarga • Perkhwinan pada usia muda • Faktor agama dan adat tradisi • Keperluan keluarga (kerja ladang) Soalan 1 (b) Kesan Pertumbuhan penduduk keatas sumber-sumber alam • Kepupusan sumber flora-fauna. dan jelaskan sebab-sebab mengapakah Negara tersebut perlu meningkatkan pertumbuhan penduduknya. [10 markah] (c) Penilaian Jawapan Soalan 1 (a) Negara yang dicadang ialah Indonesia. . statik atau berkurangan di sesebuah Negara pada satu tempoh tertentu. Vietnam. Soalan 2 (b) Dasar kerajaan penting dalam mempengaruhi pertumbuhan penduduk di Asia Tenggara. Ini menyebabkan Negara terbabit akan mengikut arus kehendak dasar ini di masa akan datang. udara dan tanah • Kemusnahan sumber hutan.

2005 . Teks PRA-U Geografi Manusia STPM.• • • • Kempen serta motivasi kekeluargan anjuran lembaga kependudukan Malaysia. maktab dll ini bagi memastikan tiada pelajar yang tercicir dalam pelbagai peringkat pendidikan. Kuala Lumpur. • Meluaskan pasaran barangan industri di peringkat tempatan lagi. • Bagi memenuhi ruang keperluan guna tenaga kerja secara tak langsung dapat menarik minat pelabur-pelabur asing untuk membuka industrinya. Pearson dan Longman. • Mengelakkan berlakunya pembaziran sumber • Membangunkan sesebuah Negara dari segi pelbagai kegiatan ekonomi. Sistem pendidikan yang lebih tinggi serta memberikan peluang pada kaum wanita untuk turut terlibat dalam pelbagai sector awam. Penambah baikan pelbagai kemudahan bagi memenuhi keperluan rakyat contoh sekolah. • Memajukan sesebuah Negara dengan pelbagai infrastruktur dan pasarana. Pertingkatkan tahap kesihatan yang lebih baik serta moden contoh hospitalhospital yang lengkap dengan pelbagai alatan bantuan kecemasan. Singapura dan Hawaii Sebab-sebab Negara tersebut perlu mempertingkatkan lagi kadar pertumbuhan penduduk . Soalan 2 (c) Negara di Asia Pasifik yang mengalami kekurangan penduduk ialah Australia. Rujukan Rusly & Nurashikin Abdullah. • Kearah memantapkan kawalan keselamatan Negara dari serangan musuh. New Zeland.

pola dan factor yang mempengaruhi migrasi dalaman.4 Migrasi: Konsep. Umur dan Taraf pendidikan 3. MASA 2 waktu (90 minit) HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat. Bandar ke Bandar. Menghuraikan pola migrasi dalaman Negara Malaysia (i) Arah aliran migrasi iaitu Desa ke Bandar. 1. Migrasi Antarabangsa Migrasi yang melibatkan perpindahan penduduk melepasi sempadan antarabangsa . Migrasi Dalaman Migrasi ini hanya berlaku dalam sesebuah Negara tanpa melibatkan Negara yang berlainan politik. 2. 4. Mempersembahkan data aliran migrasi dalam bentuk jadual dan peta. Menerangkan pengertian Migrasi dalaman dan antarabangsa. SISIPAN KONSEP Pengertian Migrasi Migrasi bermaksud perpindahan masuk atau keluar penduduk yang melibatkan 2 tempat yang berbeza.TEMA: PENDUDUK TOPIK Migrasi SUB TOPIK 1. Desa ke desa (ii) Isipadu aliran (iii) Komposisi aliran contoh Jantina. Membincangkan factor-faktor yang mempengaruhi migrasi serta kesan baik dan buruk.

Menjawab secara lisan proses-proses migrasi yang pernah mereka alami atau lihat. Membina peta aliran serta melengkapkan petunjuk. 2.ISI-ISI UTAMA 1. Meneliti Jadual yang telah guru berikan dan berbincang untuk mendapatkan skala yang idel. Memberikan latihan esei. . pelajar diberi peruntukan masa untuk pengujian tersebut. 5. 3. tajuk dan warna. 6. Menjawab latihan esei mengikut masa yang telah ditetapkan oleh guru. Menerangkan jadual tersebut serta membimbing pelajar mencari skala yang sesuai untuk peta aliaran. Pelajar 1. Terdapat pelbagai jenis dan keadaan berlakunya migrasi kekal. sementara. 4. Mencatatkan nota-nota penting yang guru berikan. skala. Bersoaljawab tentang pengertian migrasi yang pelajar faham. 4. Memberikan gambaran ringkas migrasi yang berlaku di Malaysia dan kawasan berhampiran. 3. 5. Migrasi adalah satu proses pepindahan penduduk dari dua tempat yang bebeza atas sebab tertentu. Memberikan jadual migrasi penduduk dalam Malaysia ke bandar-bandar utama. • Faktor tolakan dari tempat asal • Faktor tarikan dari tempai yang dituju 3. dan bermusim 4. 6. Menerangkan pengertian migrasi secara terperinci sambil memberikan contohcontoh yang mantap dan senang difahami. Pelajar menerangkan pengertian migrasi yang mereka tahu. Kesan baik dan buruknya migrasi terhadap Negara yang dituju dan yang ditinggalkan AKTIVITI PEMBELAJARAN Guru 1. (pengetahuan sedia ada) 2.

Pearson dan Longman. Tempat asal. a) b) c) d) e) f) Jenis aliran migrasi dalaman. b) 1. b) Tanah kawasan pedalaman terbiar. migrasi berkenaan [4 Markah] (b) Pilih satu jenis aliran migrasi dalaman yang utama di dalam negara berkenaan. merebaknya penyakit dan masalah sosial. 3. c) 1. Pengangguran dan kemiskinan bandar.UM. Peluang pendidikan – peringkat yang lebih tinggi spt.Contoh Soalan Releven Berdasarkan mana-mana negara di rantau Asia Pasifik. Kesan sosial – jenayah. 2. 2. Kesesakan dan kepadatan penduduk yang tinggi – tepu. (c) Jelaskan kesan negatif aliran migrasi terhadap negara yang anda pilih terhadap kawasan asal dan kawasan destinasinya. Rujukan Rusly & Nurashikin Abdullah. Kuala Lumpur. Teks PRA-U Geografi Manusia STPM. % ketersampaian tinggi – kemudahan pengangkutan spt lebuh raya dll Kesan negatif aliran migrasi. Kemudahan sosial – Kesihatan. hiburan dll. a) Kekurangan tenaga kerja. 4. (a) Nyatakan pelbagai jenis aliran migrasi dalaman yang berlaku di negara tersebut. Meluaskan pasaran dan kuasa beli. 5. merompak. Tempat destinasi Mewujudkan fenomena setinggan – mencacatkan keindahan bandar. 2005 . Peluang pekerjaan – meningkatkan taraf hidup. Kemajuan ekonomi bandar maju dan pesat – industri berkembang pesat dan bekalan buruh mencukupi. 4. UKM. huraikan faktor yang mempengaruhi aliran. Bandar ke desa Bandar ke bandar Desa ke desa Desa ke bandar Tranmigrasi Pilihan desa ke bandar dan faktor mempengaruhinya. 3. [12 Markah] Penilain Soalan a) 1. 2.

ISI-ISI UTAMA 1. skala. kadar kematian. peta titik. rajah dan peta tematik (peta koroplet. peta bulatan berkadar dan juga peta aliran). mentafsir dan menganalisis pelbagai jenis data penduduk seperti kadar kelahiran. carta.5 Kemahiran Amali penduduk: Membina dan mentafsir graf garisan pertumbuhan penduduk MASA 2 Masa (90 Minit) HASIL PEMBELAJARAN Setelah mempelajari tema ini pelajar akan dapat: • • • • Membina pelbagai jenis graf. Menganalisiskan sebab-sebab sesuatu pola/corak yang terhasil. plotan dan petunjuk. 2 3 4 Membina dan mentafsirkan pelbagai bentuk kemahiran amali. Mentafsirkan pola atau corak yang terhasil daripada graf. kepadatan penduduk. Panduan latihan amali iaitu menentukan tajuk. . SISIPAN KONSEP Kemahiran amali penduduk dan sumber menumpukan kepada kemahiran membina. data migrasi. data umur dan jantina serta lain-lain ke dalam bentuk graf.TEMA: PENDUDUK TOPIK Kemahiran Amali SUB TOPIK 1. rajah/carta dan peta tematik dengan mengaplikasikan teknik kartografi yang betul. Menganalisis data Plotan berdasarkan dasarkan data. rajah/carta dan peta yang dilukiskan. Meramalkan fenomena geografi yang boleh terjadi akibat pola/corak tersebut.

2. Melakukan pengiraan secara berkumpulan 4. Pelajar 1. Pelajar membaca data dan meanalisiskan butiran. .AKTIVITI PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN Guru 1. garisan. lukis graf garis untuk menunjukkan pertambahan penduduk di wilayah-wilayah terpilih di dunia dari tahun 1900 hingga 1990. Menunjukkan contoh-contoh kemahiran yang terdapat dalam gambarajah. Membina graf bar. Mencatatkan isi-isi penting mengenai kemahiran yang guru terangkan. Menerangkan kepentingan kemahiran amali dalam geografi. 5. carta pai serta lain-lain dengan sempurna. 3. Contoh Soalan yang releven Jadual 1: Penduduk di wilayah-wilayah terpilih di dunia 1900 – 1990 (Juta orang) Wilayah Afrika Amerika Latin Amerika Utara Asia Eropah Tahun 1900 120 63 81 915 423 1930 155 109 135 1072 532 1950 200 163 167 1376 576 1970 344 283 228 2056 705 1990 648 448 276 3108 786 a) Berdasarkan jadual 1. Panduan membaca data dan memindahkannya dalam bentuk kemahiran yang akan dipelajari 4. 3.Memberikan latihan amali secara berkumpulan dan perseoragan. 2.Berbincang mengenai petua dan peraturan dalam membina graf pelbagai jenis.

meramalkan kesan jangka panjang dan sebagainya. (2) Aras kesuburan (Fertiliti) wanita yang tinggi berkaitan dengan peratus penduduk dalam kumpulan umur subur yang ramai (misalnya 15 hingga 44 tahun) serta amalan Berdasarkan graf garis yang telah anda lukis pada soalan (a) Nyatakan wilayah yang mengalami pertambahan penduduk yang paling pesat .1 b) Menganalisis dan mentafsir Graf Garis. Jawapannya: Kepesatan pertumbuhan penduduk di Asia berlaku selepas tahun 1950. sebab-sebab mengapa pola tersebut bersifat demikian dan juga elemen kajian masa depan (KMD) seperti mencadangkan langkah. Ini disebabkan oleh beberapa faktor. Terdapat empat jenis pola atau corak atau trend atau arah alir yang boleh dikenalpasti dari sesebuah graf garis. ii) Huraikan mengapa berlakunya pertambahan penduduk yang pesat di wilayah tersebut. Antaranya: (1) Peningkatan kadar kelahiran dan pengurangan kadar kematian ekoran daripada kemajuan taraf kesihatan serta teknologi perubatan yang dapat mengawal pelbagai penyakit merbahaya serta dapat mengurangkan resiko kematian bayi di samping meningkatkan jangka hayat penduduk. Pola atau trend peningkatan atau penurunan secara gradual (perlahanlahan) Pola atau trend yang stabil – konstan (garis lurus yang mendatar) Pola atau trend yang tidak stabil/tidak menentu – mengalami kenaikan dan penurunan dalam tempoh masa yang tertentu. Iaitu : i) ii) iii) iv) Pola atau trend peningkatan atau penurunan secara mendadak. Komponen penganalisisan dan pentafsiran merangkumi pola atau corak graf yang terhasil.1. Menganalisis graf garis memerlukan kemahiran mengadunkan pengentahuan sedia ada dengan pola atau bentuk graf yang terhasil.1. Lihat contoh soalan pentafsiran di bawah: b) i) Jawapannya: Wilayah yang mengalami pertambahan penduduk yang paling pesat ialah wilayah ASIA.

1945) mengurangkan kematian penduduk secara besar-besaran akibat peperangan. halangan agama.perindustrian. . bijih besi emas dan lain-lain akibat pengeluaran berlebihan bagi menampung keperluan penduduk yang bertambah dengan pesat. Ini akan menimbulkan kesan: (1) Tekanan terhadap sumber alam khususnya terhadap sumber tanah. Kesannya saiz tanah secara relatifnya menjadi semakin sempit.jangka hayat meningkat yang seterusnya mendorong peningkatan kelahiran. kadar kematian berkurangan. India. Tamatnya perang dunia ke dua (1939 . harganya semakin mahal. Jawapannya: Memilih sebuah Negara di Asia yang mengalami pertumbuhan penduduk yang pesat seperti Indonesia. (4) Bertambahnya pengeluaran sumber-sumber makanan khususnya pada era revolusi hijau yang memungkinkan pertumbuhan pesat penduduk Asia dapat ditampung daripada mengalami krisis makanan dan kebuluran. c) Pilih sebuah negara di Asia. (2) Kepupusan/kehabisan sumber alam khususnya jenis sumber yang tidak boleh diperbaharui seperti sumber mineral: .pertanian. bijih timah. adat dan status quo masyarakat. Kedapatan lebih banyak sumber makanan berzat/berkhasiat serta amalan pemakanan/diet yang seimbang di kalangan penduduk telah menjamin kesihatan penduduk bertambah. Kegagalan program perancangan keluarga boleh juga dikaitkan dengan keperluan buruh/tenaga kerja oleh sesebuah keluarga khususnya dalam sektor pertanian tadisional. Dalam keadaan sumber tersebut tidak boleh diganti maka kesan jangka panjangnya ia diancam kehabisan/kepupusan. jelaskan kesan pertumbuhan penduduk yang pesat terhadap sumber alam di negara tersebut.sumber bahan api fosil.pembandaran. khususnya di negara-negara Asia yang sedang (3) Kegagalan Program Kawalan Penduduk/Perancangan keluarga di sesetengah negara Asia yang disebabkan oleh taraf pendidikan yang masih rendah.perkahwinan pada usia muda membangun. Bangladesh dll yang sesuai. Pertumbuhan penduduk yang pesat memungkinkan sumber-sumber alam sesebuah negara diteroka dan dieksploitasi sepenuhnya bagi menampung pertumbuhan tersebut. Persaingan guna tanah untuk petempatan.infrastruktur dan sebagainya menjadi semakin hebat apabila penduduk bertambah. Di samping memberi ruang kepada negara-negara Asia mengubah polisi kependudukan dan sosio-ekonomi negara masing-masing ke arah pertambahan penduduk. peningkatan tenaga buruh dan kemajuan ekonomi. Filipina. (5) Kestabilan politik.

Langkah 4: Tandakan setiap nilai data yang terdapat dalam soalan. Kenalpastikan kaedah graf bar yang hendak dibina samada bar kompaun. (4) Berkurangnya sumber-sumber makanan khususnya yang berasaskan hasil-hasil pertanian. Paksi X berada di tengah graf. Graf bar komponen atau graf bar majmuk mempunyai turus yang bertingkat-tingkat manakala graf bar kompaun mempunyai turus yang berbaris-baris. Seterusnya buat plotan bar atau turus mengikut nilai-nilai data yang terdapat dalam soalan. Pengeluaran sumber-sumber makanan tersebut tidak sepadan dengan pertambahan penduduk. Konsep: Graf bar atau graf palang ialah graf yang mempunyai turus-turus secara menegak. Pembangunan sumber alam meningkat. Penandaan nilai mestilah dijarakkan dari paksi Y (sebaik-baiknya berjarak 1 CM). sumber tidak terbiar membazir kerana mempunyai tenaga kerja yang cukup untuk menjana dan membangunkannya.pembuangan sisa domestik yang biasanya sejajar dengan pertumbuhan penduduk yang pesat. Graf bar cermin pula mempunyai nilai paksi tegak yang positif dan negatif. Oleh sebab itu plotan bar adalah berlawanan dengan plotan graf garis. Gerakerja Membina Graf Bar: Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan baca soalan dengan teliti. Misalnya jika data itu melibatkan perubahan (angka positif dan negatif) maka graf bar yang sesuai dibina ialah graf bar cermin. Jika graf garis perlu rapat dan . 1.kenderaan. graf bar kompaun dan juga graf bar cermin. Tandakan nilai bagi setiap 1 CM di atas paksi Y dan nyatakan unitnya dihujung paksi tersebut. Termasuk juga kesan hakisan tanih serta tanah runtuh. Sebaiknya skala yang dipilih tidak terlalu besar atau terlalu kecil sehingga mencacatkan kesan nampak (Visual impact) graf bar yang dilukis itu. sumber perikanan dan penternakan relatif dengan keperluan penduduk yang bertambah dengan pesat. (5) Kesan positif. Pilih satu skala yang sesuai yang boleh meliputi semua data dan boleh diplotkan di dalam sehelai kertas graf sahaja.1. Langkah 3: Sediakan paksi X dan paksi Y di atas kertas graf.2 a) Membina Graf Bar. bar komponen atau graf bar cermin. di sebelah atasnya paksi Y yang bernilai positif manakala di sebelah bawahnya ialah paksi Y yang bernilai negatif.(3) Pencemaran dan kemusnahan/kerosakan sumber seperti sumber udara dan air akibat pertambahan industri. Paksi X mewakili tahun/elemen/unsur manakala paksi Y mewakili nilai. Pada amnya graf bar terdiri daripada tiga jenis iaitu graf bar komponen. Langkah 2: Kenalpastikan nilai maksima serta nilai minima dalam data tersebut. (Ingat – Plotan bagi graf bar mestilah dijarakkan antara satu bar dengan bar yang lain.

Penyelesaian: Oleh kerana soalan meminta calon melukiskan graf bar yang menunjukkan Migrasi Bersih. Sekiranya nilai yang diperolehi positif . Lihat Contoh 2 di bawah: Contoh 2: Jadual 2 di bawah menunjukkan bilangan migrasi masuk dan migrasi keluar di beberapa buah negeri terpilih Semenanjung Malaysia pada tahun 1998.Migrasi keluar (orang) 26 880 16 266 14 113 9 361 23 635 11 993 35 317 38 536 16 736 a) Berdasarkan jadual 2. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk di tulis di ruang bawah graf bar). Jika nilai migrasi bersih yang diperolehi mempunyai nilai positif dan negatif maka graf bar yang perlu dilukis ialah graf bar cermin. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas graf. lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan bilangan migrasi bersih mengikut beberapa buah negeri terpilih di Semenanjung Malaysia pada tahun 1998. Negeri Johor Kedah Kelantan Terengganu Pahang Melaka Perak Selangor Pulau Pinang Bil.bermula di atas paksi Y manakala plotan bar mesti renggang dari paksi Y dan renggang antara bar-bar yang dibina) Langkah 5: Lengkapkan graf anda dengan tajuk. maka calon mestilah dahulu mengira nilai migrasi bersih bagi setiap negeri dengan menggunakan formula berikut: Migrasi Bersih = Migrasi Masuk ▬ Migrasi Keluar. Jadual 2: Bilangan migrasi masuk dan migrasi keluar di beberapa buah negeri terpilih Semenanjung Malaysia pada tahun 1998.Migrasi Masuk (orang) 30 838 19 357 11 069 14 979 25 957 9 161 25 753 61 048 12 664 Bil. skala dan petunjuk.

Negeri Johor Kedah Kelantan Terengganu Pahang Melaka Perak Selangor Pulau Pinang Bil.4cm – 4.7cm 11. Berdasarkan nilai migrasi bersih yang diperolehi itu. pilih satu skala yang sesuai bagi mewakili semua data. 1.5cm 2.Migrasi Masuk (MM) 30 838 19 357 11 069 14 979 25 957 9 161 25 753 61 048 12 664 Bil.0 cm .2cm – 2.9 cm 1.8cm 1.Migrasi keluar (MK) 26 880 16 266 14 113 9 361 23 635 11 993 35 317 38 536 16 736 Migrasi Bersih (MM – MK) 3 958 3 091 –3 044 5 618 2 322 –2 832 –9 564 22 512 –4 072 Panjang bar 1cm = 2000 org.1 cm – 1. Bahagikan nilai migrasi bersih dengan skala anda untuk memperolehi panjang setiap bar yang akan dilukis nanti. Skala yang dipilih: 1 CM = 2000 Orang. Lihat Jadual nilai migrasi bersih dan panjang setiap bar di sebelah: Jadual : Nilai Migrasi Bersih dan Panjang Setiap Bar.sahaja atau negatif sahaja maka calon boleh memilih untuk melukis graf bar komponen atau graf bar kompaun bergantunglah kepada kesesuaiannya.5 cm – 1.

lebih maju/pesat membangun yang menawarkan pelbagai kemudahan yang menarik. . kesan serta cadangan mengatasi hasil daripada sesuatu bentuk bar yang terhasil. Mengenalpasti dengan tepat negeri di pantai barat yang mempunyai kadar migrasi masuk yang tinggi . Peluang perkerjaan. Faktor pemangkin migrasi. sebab-sebab. Peluang pendidikan. 3. Di peringkat ini calon mestilah berupaya mengadunkan pengentahuan yang dimilikinya dengan kemahiran amali yang dibuat.2 b) Menganalisis dan Mentafsir Graf Bar. Faktor sistem pengangkutan. Sepertimana graf garis. 2.cepat.1. Sebab-sebab: (Boleh dibincangkan secara perbandingan antara faktor tarikan dan faktor tolakan .judul isinya masih lagi sama).. 4. Faktor Urbanisasi.1. Peluang perkerjaan yang luas dan tawaran gaji yang lumayan terutamanya dalam sektor perindustrian dan perkhidmatan khususnya di bandar-bandar besar dalam negeri yang berkenaan. b) Mengapakah sesetengah negeri di Pantai Barat Semenanjung Malaysia mengalami kadar migrasi masuk yang tinggi berbanding dengan negeri-negeri di pantai timur dan utara semenanjung. Peluang pendidikan tinggi juga lebih luas dan terbuka khususnya di negeri Selangor. Jawapannya: 1. Lihat contoh soalan analisis di bawah. Antara sebab-sebab yang boleh dibincangkan ialah: 1. meningkatkan darjah ketersampaian antara negeri-negeri pantai barat dengan negerinegeri yang lain. Tarikan kemudahan bandar yang begitu banyak di negerinegeri pantai barat berbanding dengan negeri-negeri lain. graf bar juga perlu dianalisis dan ditafsirkan daripada segi polanya. Boleh dibuktikan dengan nama-nama IPTA atau IPTS boleh dibuat perbandingan dengan negeri-negeri lain. Bandar yang lebih besar. canggih dan jaringan yang padat akan memudahkan pergerakan.Selangor dan Perak. Sistem pengangkutan yang cekap.berbanding dengan negeri-negeri pantai timur dan utara semenanjung.

Ia terdiri daripada bulatan yang dipecahkan kepada segmen –segmen atau sektor-sektor mengikut nilai sudut yang telah dikira.1.1. Melukis bulatan dengan menggunakan jangka lukis berdasarkan panjang jejari yang telah dikira dan juga menandakan bukaan sudut sektor bagi setiap elemen yang telah dikira dengan menggunakan jangka sudut di dalam bulatan berkenaan. Gerakerja Membina Carta Pai (Rajah Bulatan Berbahagi): Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan kenalpastikan berapa buah carta pai yang perlu dibina berasaskan kehendak soalan. Langkah 2: Campurkan semua nilai data mengikut sektor bagi tujuan mencari jejari. Terdapat tiga pengiraan penting untuk membina sesebuah carta pai iaitu. Langkah 3: Berdasarkan nilai puncakuasadua ini. Sebaiknya panjang jejari mestilah sesuai untuk menghasilkan bulatan agar tidak terlalu besar atau terlalu kecil. Carta pai mempunyai beberapa nama seperti Rajah Bulatan Berbahagi dan juga Simbol Bulatan Berkadar. pengiraan sudut sektor dan juga pengiraan peratus sudut sektor. pengiraan skala jejari bulatan. pilih satu skala yang sesuai yang boleh diguna untuk mengira panjang jejari. .3 a) Membina Carta Pai (Rajah Bulatan Berbahagi). Langkah 4: Kirakan sudut sektor bagi setiap elemen yang terdapat dalam jadual dengan menggunakan formula berikut: Nilai Bagi Setiap Elemen x 360° Jumlah Keseluruhan Elemen Langkah 5: Membuat plotan. Bahagikan nilai puncakuasa dua yang diperolehi dalam langkah (2) di atas dengan nilai skala yang telah dipilih itu. Nilai jejari boleh dikira dengan menggunakan formula berikut: Jejari = √ jumlah Apabila sudah dipuncakuasaduakan maka nilai yang diperolehi bukan lagi dalam unit biasa tetapi bertukar menjadi UNIT PUNCAKUASADUA.

nilai peratus yang perlu ditulis dalam setiap bukaan sudut sektor dan bukannya nilai sudut berkenaan) Langkah 7: Lorekan atau warnakan setiap sudut sektor dengan lorekan atau warna yang berlainan dan seterusnya lengkapkan carta pai anda dengan tajuk. Lihat Contoh 3 di bawah: Jadual 3 di bawah menunjukkan jumlah penduduk mengikut kumpulan umur di Malaysia pada tahun 2000. Langkah 1: Mengira skala jejari: Formula: √ JUMLAH = √ 23. 684 14. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas carta.Langkah 6: Mengira peratus setiap sudut sektor dengan menggunakan formula berikut: Nilai Bagi Setiap Elemen x 100% Jumlah Keseluruhan Elemen Nilai peratus ini mestilah dimasukkan ke dalam setiap bukaan sudut sektor bulatan tersebut. (Ingat !. 681 898 23.264.64 tahun Lebih dari 65 tahun Jumlah Berdasarkan jadual 3 di atas siapkan sebuah rajah bulatan berbahagi bagi menunjukkan jumlah penduduk mengikut kumpulan umur di Malaysia pada tahun 2000.264 Bawah 15 tahun 15 .000 . skala dan petunjuk. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk boleh ditulis di bahagian bawah carta pai anda itu. Kumpulan Umur Jumlah Penduduk (‘000) orang 7.

02% .684.684.27 unit puncakuasadua Skala Jejari = 1 CM = 1000 unit puncakuasdua = 4823.000 x 360º 23.86% 360º 100 = 63. 15 – 64 tahun 14.000 9º 14.000 =118.000 x 360º 227.2º x 23. Lebih 65 tahun 898.11% 360º % sudut sektor Formulanya: Nilai sudut sektor x 100% 360º 118.000 Jumlah 7.264.681.264.27 ÷ 1000 Panjang jejari = 4.000 =13.= 4823.681.823 CM.9º 360º 100 = 3.264. (Lihat Jadual di bawah) Kumpulan umur Jumlah Penduduk Sudut Sektor : Formulanya: Nilai x 360º Bawah 15 tahun 7.000 =227.9º x 100 = 33. Langkah 2: Mengira sudut sektor dan peratus sudut sektor.000 2º 898.000 x 360º 13.9º x 23.

Tanaman multikultur – tanaman pelbagai jenis iaitu campuran tanaman padi sawah dengan tanaman lain. . Aras 2 • Menghuraikan pelbagai faktor yang mempengaruhi kegiatan pertanian di Asia pasifik. pengubahsuian genetik. Sisipan Konsep • • • Bioteknologi – bermaksud penggunaan teknologi dalam perkembangan pertanian dan pembuatan seperti pembiakbakaan tisu. teknologi transgenik. Aras 1 • Membezakan pelbagai jenis dan ciri sistem pertanian di Asia pasifik. dan teknologi nano.1 Sektor pertanian Masa 2 Jam (80 Minit) Hasil Pembelajaran Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat. dan teknologenik.TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR Tajuk Impak Pembangunan Ekonomi Terhadap Alam Sekitar Subtajuk 2. Tanaman monokultur – tanaman sejenis sahaja misalnya padi sawah yang ditanam di atas tapak yang sama yang hanya berbeza mengikut masa seperti tanaman padi sawah dalam musim dan luar musim. pertanian kepada Aras 4 • Menjelaskan kesan negatif aktiviti pertanian terhadap alam sekitar dan mencadangkan langkah-langkah mengatasinya. Aras 3 • Menjelaskan kepentingan atau sumbangan sektor pembangunan ekonomi dan sosial negara Asia pasifik.

0 Jenis dan ciri sistem pertanian.2 Pertanian sara diri intensif 1. 2.3 Kekurangan modal.0 Faktor-faktor mempengaruhi.1.8 Memajukan infrastruktur dan pembangunan bandar 4.3 Pertanian kebun kecil 1. ancaman makluk perosak.1 Ancaman fizikal – banjir.2 Sistem saliran 2.0 Masalah yang dihadapi 4.2.4 Perladangan ektensif 2. kemarau.6 Meningkatkan teknologi 3. 4.4 Membantu ekonomi sampingan 3.0 Kepentingan atau sumbangan 3.2 Pendapatan eksport negara 3. tanah terbiar.1 membekalkan sumber makanan 3.3 Peluang pekerjaan 3. 2.2 Kekurangan tenaga buruh.6 Masalah teknologi 4.1 Pertanian pindah 1.3 Governan 2.2.7 Kekurangan pengetahuan moden 4.3 Projek pertanian berkelompok 5.8 Kemiskinan 5. 4.2 Sosial 2. 4.4 Masalah tanah – saiz tanah tidak ekonomik.5 Harga pasaran antarabangsa tidak stabil 4.2.2 Wujudkan semula program pembangunan wilayah 5.Isi-isi Pembelajaran 1.4 Tingkatkan infrastruktur pertanian 5.0 Langkah-langkah memajukan sektor pertanian 5.1 Fizikal. 4.1 Ekonomi 2.5 Menambahkan dana/modal 3.7 Meluaskan pasaran 3.3 Bentuk muka bumi 2. 1.1.4 Teknologi 3.1 Iklim 2. 2.5 Memperbaiki sistem pengurusan dan pemasaran .2.1.2 Kemanusiaan.1 Memajukan bioteknologi 5.

4.jas. Aktiviti murid 1.gov.my.7 Pemanasan setempat. .sains. 5.1 Langkah perundangan – Akta Kualiti Alam Sekitar 1974. 7.my • http://www. 2. Pelajar berada dalam 2 orang 1 kumpulan. Pelajar mendapatkan maklumat dalam halaman web dan mencetak maklumat berkaitan.agrolink.1 Perubahan landskap 6. 2.0 Kesan negatif terhadap alam sekitar 6. Pelajar membentang hasil maklumat yang diperolehi.5.2 Hakisan dan gerakan jisim 6. Guru meminta pelajar mencari maklumat yang terdapat di halaman web sistem pertanian yang terdapat di negara berkaitan dengan. Pelajar mencatit soalan. Guru merumus dan memberi soalan latihan yang perlu disiapkan dalam bentuk folio. 3. 6. Guru meminta beberapa kumpulan membentangkan hasil capaian di halaman web berkenaan. • http://www.6 Mempromosikan produk pertanian. Guru bahagikan kepada beberapa kumpulan kecil dan memberi alamat halaman web.3 Kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. 5. 3.0 Langkah mengatasi kesan negatif 7.moa.my/dof/ • http://www. Pelajar menyatakan jenis-jenis pertanian yang terdapat di Malaysia.4 Pencemaran udara/jerebu 6.6 Gangguan kitar hidrologi 6. 4.2 Amalan pengurusan cekap dan strategik. 7.treasury. • Faktor mempengaruhi • Sumbangan terhadap sosioekonomi • Masalah-masalah dalam pertanian • Kesan terhadap alam sekitar dan langkah mengatasi.3 Pencemaran air 6. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Aktiviti guru 1. 7. Guru bertanyakan pelajar jenis-jenis pertanian yang terdapat di negara.5 Kemusnahan ekosistem/biodiversiti 6.

Memajukan infrastruktur dan pembangunan bandar 2markah x 4 isi = 8m + 1m (cth negara) = 9m b) Masalah sektor pertanian perladangan. a) Huraikan kelebihan sektor pertanian perladangan berbanding dengan sektor-sektor pertanian yang lain yang ada di negara tersebut. Antara kelebihan sektor pertanian perladangan berbanding sektor pertanian lain ialah. 2.5 Masalah teknologi c) .banjir. (8 markah) Penilaian Jawapan Soalan ini merupakan soalan langsung dan terdiri daripada tiga bahagian. 3. 2. 1.4 Harga pasaran antarabangsa tidak stabil 2. 2.1 Kemarau.2 Kekurangan modal.2 Makhluk haiwan perosak. (a) meminta pelajar memilih sebuah negara di Asia Pasifik dan memberikan kelebihan sektor pertanian perladangan berbanding sektor pertanian lain. 1. tanah terbiar.Contoh Soalan Soalan 1 Pilih mana-mana sebuah negara di rantau Asia Pasifik. 2. (8 Markah) Kaji kesan-kesan negatif pembangunan pertanian perladangan terhadap alam sekitar fizikal di negara berkenaan. Faktor Fizikal 1. (b) meminta pelajar menjelaskan masalah sektor pertanian perladangan. 1. Menyumbang kepada pendapatan eksport negara. Membantu memajukan sektor ekonomi sampingan 4. Faktor Kemanusiaan 2.3 Masalah tanah – saiz tanah tidak ekonomik. (c) pula meminta pelajar mengkaji kesan negatif pertanian ladang terhadapa alam sekitar. 2. a) Negara yang dipilih ialah Malaysia. Menyediakan banyak peluang pekerjaan.1 Kekurangan tenaga buruh. (9 Markah) b) Jelaskan masalah-masalah yang dihadapi untuk memajukan sektor pertanian perladangan di negara itu.

2. 4. 1. 6. Perubahan landskap Hakisan dan gerakan jisim Pencemaran air Pencemaran udara/jerebu Kemusnahan ekosistem/biodiversiti Gangguan kitar hidrologi Pemanasan setempat.s. Penerbit:Pearson dan Longman. 118 – 156. 3.2m x4 isi = 8m c) Kesan-kesan negatif terhadap alam sekitar. m. Petaling Jaya. 5. . Teks Pra U Geografi Manusia STPM. 2m x 4 isi = 8m Rujukan Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. 7. Bab 6 – Sektor Pertanian. 2005.

TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR Tajuk Impak Pembangunan Ekonomi Terhadap Alam Sekitar Subtajuk 2.perlombongan.Pengelompokkan industri di satu kawasan yang khas seperti di kawasan perdagangan bebas (FTZ) . Aras 2 • Menjelaskan pelbagai faktor yang mempengaruhi perkembangan sektor industri. sekunder dan tertier.2 Sektor Perindustrian Masa 2 waktu (80 Minit ) Hasil Pembelajaran Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat. Industri Tertier – Industri perkhidmatan yang menyediakan pelbagai perkhidmatan kepada pelanggan seperti pengangkutan. Aras 1 • Mengenalpasti sektor ekonomi primer. Sisipan Konsep • • • • Industri Primier – Industri peringkat pertama berdasarkan industri pemerosesan sumber alam seperti pertanian. Aras 4 • Menjelaskan kesan negatif aktiviti perindustrian terhadap alam sekitar dan mencadangkan langkah-langkah mengatasinya.telekomunikasi. perhutanan dll. Aglomerasi Industri . Industri sekunder – Industri pembuatan yang menukarkan hasil industri primer kepada barangan siap atau separa siap. Aras 3 • Menjelaskan kepentingan atau sumbangan terhadap sosioekonomi. pelancongan dll.

1 Peluang pekerjaan 3.5 Meningkatn pembangunan infrastruktur.2 Hujan asid 4.1 Dasar dan polisi kerajaan 2.2 Pendapatan negara 3. 5.2 Amalan pengurusan cekap dan strategik. .0 Jenis dan ciri sektor industri. Kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar.3 Pencemaran air 4.3 Industri tertier 2.1 Industri primer 1.4 Memajukan industri berkaitan 3.5 Pemanasan setempat atau pulau haba bandar.6 Bahan mentah dan sumber kuasa 3. 4.4 Tenaga buruh 2.4 Kemusnahan hidupan akuatik 4.2 Keupayaan modal 2. Guru menunjukkan gambar-gambar yang diambil semasa lawatan di kilang kelapa sawit Ladang Kota Bahagia.1 Pencemaran udara dan jerebu 4.0 Faktor-faktor mempengaruhi.Isi-isi Pembelajaran 1. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Aktiviti guru 1.2 Industri sekunder 1.0 Kepentingan atau sumbangan 3. 2.3 Meluaskan pasaran 3.0 Langkah mengatasi kesan negatif 5.3 Teknologi 2. 1.5 Pasaran dan permintaan 2.1 Langkah perundangan – Akta Kualiti Alam Sekitar 1974 5.0 Kesan ke atas alam sekitar 4.

(a) meminta pelajar membezakan maksud industri primer dan industri sekunder (b) meminta pelajar menghuraikan faktor penghalang kemajuan industri di sebuah negara Asia Tenggara. Harga di pasaran antarabangsa.(3m) b) Faktor penghalang kemajuan. 2. Guru meminta pelajar membentangkan hasil perbincangan melalui kaedah forum. 3. b) Huraikan faktor-faktor yang boleh menghalang kemajuan industri perkilangan di sesetengah negara Asia Tenggara . 1.perlombongan. ( 9 Markah) Penilaian Jawapan Terdiri daripada tiga bahagian. Pelajar berada dalam 5 orang 1 kumpulan. Aktiviti murid 1. 5. Pelajar menyatakan lokasi kawasan perindustrian yang mereka tahu. ibu negeri dan ibu negara.papan lapis dll.2. Cth kilang perabut. Contoh Soalan Soalan 2 a) Bezakan ( 6 Markah) maksud industri primer dengan industri sekunder. 3. Guru merumus topik perbincangan dan memberi soalan latihan. Pelajar membincangkan topik yang berkaitan melalui forum dan sesi soal jawab di antara pelajar-pelajar. ( 10 Markah) c) Jelaskan kesan-kesan negatif terhadap alam sekitar fizikal akibat aktiviti perindustrian yang tidak mengamalkan konsep pembangunan lestari. 4. (3m) Industri sekunder – Industri pembuatan yang menukarkan hasil industri primer kepada barangan siap atau separa siap. Kekurangan bahan mentah. Guru bahagikan kepada beberapa kumpulan kecil dan memberi soalan perbincangan. Masalah kekurangan modal. .bandar. Guru meminta pelajar menyatakan kawasan industri di daerah. 4. 4. 2. (c) pula meminta pelajar mengkaji kesan negatif akibat perindustrian yang tidak mengamalkan konsep pembangunan lestari. 3. Kekurangan tenaga buruh mahir. perhutanan dll. Pelajar mencatat soalan. a) Industri tertier – Industri peringkat pertama berdasarkan industri pemerosesan sumber alam seperti pertanian.

. Kemusnahan ekosistem akuatik 6. Penerbit:Pearson dan Longman. Pencemaran air 5. 2005. Bab 11 – Sektor Perkhidmatan.3 isi x3m =9m + ( 1m isi terbaik) = 10m c) Kesan-kesan negatif terhadap alam sekitar. Pemanasan setempat. m. Penipisan lapisan ozon dan kesan rumah hijau. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. 4. Petaling Jaya.s. 3. 4 isi x 2m = 8m + ( 1m isi terbaik) = 9m Rujukan Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. 267 – 281. 1. Fenomena hujan asid. Pencemaran udara 2.

TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR Tajuk Impak Pembangunan Ekonomi Terhadap Alam Sekitar Subtajuk 2. tasik. pulau. Sisipan Konsep a) Ekopelancongan (Eco – Tourism) Aktiviti pelancongan yang berkembang berasaskan sumber semulajadi seperti pelancongan pantai. air terjun/jeram. sungai. gua batu kapur dan sebagainya. Aras 4 • Menjelaskan kesan negatif aktiviti pelancongan terhadap alam sekitar dan mencadangkan langkah-langkah mengatasinya. Aktiviti pelancongan yang paling banyak berkembang di . Aras 3 • Menjelaskan kepentingan atau sumbangan terhadap sosioekonomi. tanah tinggi. Aras 1 • Mengenalpasti sektor ekonomi tertier. Aras 2 • Menjelaskan pelbagai faktor yang mempengaruhi perkembangan sektor industri pelancongan.3 Sektor Pelancongan Masa 2 waktu (80 Minit ) Hasil Pembelajaran Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat. hutan lipur.

. . Putrajaya. Mengalakkan aktiviti pelancongan sambil belajar khususnya dikalangan pelajar sekolah. rawatan pakar. .Tempat-tempat bersejarah . perubatan tradisional dan lain-lain. c) Pelancongan Kesihatan. Hutan Simpan Belum di Perak. Pusat Sains Negara. Hutan Simpan Endau – Rompin di Pahang. Contohnya pusat-pusat pengajian tinggi. b) Pelancongan pertanian ( Agro – Tourism ) Aktiviti pelancongan di kawasan dusun buah-buahan.Pulau-pulau dan taman maritim yang cantik. perkhidmatan hospitality swasta. . Pulau Langkawi.Keindahan persekitaran fizikal seperti pantai dan gua. . d) Pelancongan Pendidikan. Cameron Highland dan sebagainya Isi-isi Pembelajaran a) Faktor-faktor mempengaruhi perkembangan kegiatan pelancongan i) Faktor alam sekitar fizikal.Keindahan kawasan tanah tinggi.Dasar kerajaan Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 10 Minit ) . Kedatangan pelancong untuk mendapatkan rawatan perubatan.Malaysia.Iklim yang sesuai ii) Faktor alam sekitar manusia.Kemudahan prasarana . Contohnya di Taman Negara. kawasan perkampungan nelayan. konsep “home stay” dan lainlain.Keindahan flora dan fauna.Kemudahan pengangkutan dan perhubungan . Bagang Lalang Selangor. Contohnya di Kedah dan Perlis seperti di kawasan MADA. . Akua – tourism seperti di kawasan ternakan akuakultur.

[9 Markah] b) Cadangkan langkah yang boleh diambil untuk memajukan sektor pelancongan di dalam negara berkenaan. [ 8 Markah] . Contoh Soalan Pilih sebuah Negara di Asia Tenggara. ii) Guru bersama dengan kumpulan pelajar lain membuat pembetulan dan penambahbaikan terhadap hasil pembentangan. i) Setiap kumpulan membentangkan hasil perbincangan.a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. (Nota: Perbincangan mestilah berasaskan prinsip: FHC – Fakta diikuti oleh Huraian dan dilengkapi dengan contoh-contoh yang spesifik) Langkah 3 (Pembentangan Hasil Perbincangan – 40 Minit) b) Pembentangan hasil perbincangan dan penambahbaikan. Langkah-langkah memajukan sektor pelancongan di Malaysia. b) Guru menjelaskan tempat-tempat menarik yang terdapat di Malaysia dan menyatakan kepentingan kepada ekonomi negara. Langkah 4 ( Rumusan Hasil Pembelajaran – 10 minit) Guru merumuskan setiap langkah pembelajaran di atas dan menyatakan kecapaian objektifnya. a) Huraikan kepentingan sektor pelancongan terhadap pembangunan ekonomi dan sosial negara berkenaan. Langkah 2: (Diskusi Pelajar – 20 Minit ) a) Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk membincangkan dua aspek berikut: i) ii) Faktor-faktor yang mempengaruhi sektor pelancongan yang terdapat di Malaysia.

a) Negara yang dipilih ialah Malaysia. dan ecopelancongan. Menggalakkan perkembangan industri berkaitan. Menyediakan kemudahan asas yang mencukupi.c) Huraikan kesan negatif sektor pelancongan terhadap penduduk dan alam sekitar negara berkenaan. 2 markah x 4 isi = 8m + 1m(cth negara) =9M b) Langkah memajukan sektor pelancongan.Antara kepentingan sektor pelancongan ialah. pakej pelancongan yang menarik melalui TDC(Lembaga Penggalak Pelancongan). Memajukan sistm pengangkutan dan perhubungan. . Masalah Terhadap Persekitaran Fizikal. Kempen kesedaran seperti langkah menjaga kebersihan. (a) Meminta pelajar memilih sebuah Negara Asia Tenggara dan memberikan kepentingan sector pelancongan terhadap ekonomi dan social Negara. Perkembangan teknologi dan R&D.(b) Meminta pelajar mencadangkan beberapa langkah bagi memajukan sector berkenaan. Peluang pekerjaan. menguruskan sisa pelancongan dan memelihara kualiti alam sekitar setempat. Pembangunan di kawasan luar Bandar.(c) Meminta pelajar memberi kesan negative sector tersebut kepada alam sekitar manusia dan alam sekitar fizikal. [ 8 Markah] Penilaian Jawapan Soalan ini merupakan soalan langsung dan terdiri daripada tiga bahagian. 2 markah x 4 isi = 8m c) Kesan negatif sektor pelancongan. i) ii) iii) iv) v) Mempromosikan produk pelancongan menerusi media. i) ii) iii) iv) v) Sumber pendapatan negara.arkeopelancongan.akuapelancongan. Membangunkan sumber-sumber setempat yang berpotensi berasaskan konsep agropelancongan.

267 – 281.s. Masalah kesesakan di pusat pelancongan popular atau di pintu-pintu masuk utama spt. Tanah Tinggi Cameron dan lain-lain. i) ii) iii) Pencemaran budaya di kalangan penduduk tempatan.i) ii) iii) iv) Hakisan di kawasan tanah tinggi dan pinggir pantai akibat pembinaan hotel. Masalah wabak penyakit atau penularan penyakit yang cepat berjangkit yang dibawa oleh pelancong. sungai dan tasik akibat penyaliran sisa kumbahan. Pendedahan dan penyerapan budaya barat. m. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. Gangguan terhadap ekosistem daratan. Bab 11 – Sektor Perkhidmatan. 2 markah x 4 isi = 8m Rujukan Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. Petaling Jaya. Kuala Perlis.Fungsi ekosistem hutan seperti habitat. Perubahan ilkim mikro khususnya suhu di kawasan tanah tinggi. Masalah Terhadap Persekitaran Manusia. rantaian makanan pelbagai jenis hidupan. Penerbit:Pearson dan Longman. resort padang golf dan sebagainya. . membekalkan oksigen dan mengimbangi CO2 akan terganggu. 2005. Pencemaran air laut. Tanah Tinggi Genting.

Aras 2 • Membina carta pai mengikut kaedah/format sebenar. Aras 1 • Mengenalpasti kaedah mendapatkan nilai jejari.peratus dan sudut. b) Mentafsir dan menganalisis data. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 20 Minit ) . Aras 3 • Mentafsir data dan carta pai. Isi-isi Pembelajaran a) Mempersembahkan data pelancongan dalam bentuk carta pai.TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR Tema Pembangunan Ekonomi dan Impak Alam Sekitar Tajuk 2.4 Kemahiran Amali Subtajuk Membina dan mentafsir carta pai/rajah bulatan berbahagi Masa 2 waktu (80 Minit ) Hasil Pembelajaran Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat.

Meramalkan kesan jangka panjang sebagai satu kajian masa depan (KMD) Langkah 3 ( Rumusan Hasil Pembelajaran – 10 minit) Guru merumuskan setiap langkah pembelajaran di atas dan menyatakan kecapaian objektifnya. sudut dan jejari.2000 Sektor Ekonomi Sektor Primer Sektor Sekunder Sektor Tertiar Jumlah Keluaran Dalam Negara Kasar (RM: Juta) Tahun 1990 Tahun 2000 22. Jadual 4: Keluaran Dalam Negara Kasar (RM: Juta) mengikut sektor-sektor ekonomi di Malaysia. 802 33. peratus dan format melukis carta pai. 1990 . 329 176. 830 71. 337 23. sudut. 496 79. 230 77. Langkah 2 ( Mentafsir dan Menganalisis Data Keluaran Dalam Negara Kasar (KDNK) mengikut sektor ekonomi di Malaysia – 50 Minit) a) Guru mengedarkan data keluaran dalam negara kasar(KDNK) di mengikut sektor ekonomi dan pelajar dibantu untuk: i) ii) vi) vii) viii) Malaysia Mengenalpasti pola dan aliran perdagangan. Contoh Soalan Jadual 4 menunjukkan Keluaran Dalam Negara Kasar (KDNK) mengikut sektorsektor ekonomi di Malaysia pada tahun 1990 hingga 2000. b) Guru menjelaskan kaedah-kaedah pengiraan jejari. Mengira peratus. Menganalisis sebab. Melukis carta pai. 635 .a) Guru memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. 267 27.

Langkah 2: Campurkan semua nilai data mengikut sektor bagi tujuan mencari jejari.a) Berdasarkan jadual 4. Sebaiknya panjang jejari mestilah sesuai untuk menghasilkan bulatan agar tidak terlalu besar atau terlalu kecil. Gerakerja Membina Carta Pai (Rajah Bulatan Berbahagi): Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan kenalpastikan berapa buah carta pai yang perlu dibina berasaskan kehendak soalan. Penilaian Jawapan a) Membina Rajah Bulatan Berbahagi. siapkan sebuah Rajah Bulatan berbahagi bagi menunjukkan perubahan keluaran dalam negara kasar mengikut sektor-sektor ekonomi di Malaysia antara tahun 1990 hingga 2000. Jika carta pai separa bulatan calon perlu darab dengan 180° manakala carta pai bulatan penuh calon perlu darab dengan 360°. Nilai jejari boleh dikira dengan menggunakan formula berikut: Jejari = √ jumlah Apabila sudah dipuncakuasaduakan maka nilai yang diperolehi bukan lagi dalam unit biasa tetapi bertukar menjadi UNIT PUNCAKUASADUA. Langkah 4: Kirakan sudut sektor bagi setiap elemen yang terdapat dalam jadual dengan menggunakan formula berikut: . Terdapat dua jenis carta pai iaitu carta pai separa bulatan dan carta pai bulatan penuh. Bahagikan nilai puncakuasa dua yang diperolehi dalam langkah (2) di atas dengan nilai skala yang telah dipilih itu. Konsep: Carta Pai atau Rajah Bulatan Berbahagi dikenali juga sebagai rajah bulatan berkadar yang merujuk kepada bulatan yang dipecahbahagikan mengikut sektor-sektor tertentu. Langkah 3: Berdasarkan nilai puncakuasadua ini. pilih satu skala yang sesuai yang boleh diguna untuk mengira panjang jejari.

(Ingat !. Petaling Jaya. Rujukan Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. Langkah 6: Mengira peratus setiap sudut sektor dengan menggunakan formula berikut: Nilai Bagi Setiap Elemen x 100% Jumlah Keseluruhan Elemen Nilai peratus ini mestilah dimasukkan ke dalam setiap bukaan sudut sektor bulatan tersebut. Sila rujuk Rajah Bulatan Berbahagi yang telah disiapkan di sebelah. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk boleh ditulis di bahagian bawah carta pai anda itu. Penerbit:Pearson dan Longman. Teks Pra U Geografi Manusia STPM.s. m.Nilai Bagi Setiap Elemen x 360° Jumlah Keseluruhan Elemen Langkah 5: Membuat plotan. . Bab 11 – Sektor Perkhidmatan. Melukis bulatan dengan menggunakan jangka lukis berdasarkan panjang jejari yang telah dikira dan juga menandakan bukaan sudut sektor bagi setiap elemen yang telah dikira dengan menggunakan jangka sudut di dalam bulatan berkenaan. skala dan petunjuk. nilai peratus yang perlu ditulis dalam setiap bukaan sudut sektor dan bukannya nilai sudut berkenaan) Langkah 7: Lorekan atau warnakan setiap sudut sektor dengan lorekan atau warna yang berlainan dan seterusnya lengkapkan carta pai anda dengan tajuk. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas carta. 267 – 281. 2005.

B.TEMA 3: TRANFORMASI DESA DAN PERBANDARAN Tema Tranformasi Desa Dan Perbandaran Tajuk Tranformasi Desa Sub Tajuk Konsep Transformasi Desa Hasil Pembelajaran Diakhir pembelajaran. pelajar akan dapat: 1. Di Malaysia. . Dasar Dan Strategi Pembangunan Desa Dasar biasanya dimaksudkan sebagai satu set keputusan tentang matlamat. dasar-dasar mengenai pembangunan wilayah telah dirancang dan dilakasanakan oleh governan (kerajaan) menerusi pelbagai agensinya. Di Malaysia. strategi serta tindakan atau program pembangunan yang perlu dan boleh dilaksanakan bagi mengurangkan ketidakseimbangan pembangunan antara wilayah-wilayah.Mentakrif konsep transformasi desa 2.Mengetahui dasar dan strategi pembangunan desa Isi-Isi Pembelajaran A. Konsep Transformasi Desa Program pembangunan yang dilaksanakan bagi mengurangkan ketidakseimbangan pembangunan antara wilayah-wilayah.

dasar-dasar mengenai pembangunan wilayah telah dirancang dan dilakasanakan oleh governan (kerajaan) menerusi pelbagai agensinya. Di antara strategi atau program pembangunan yang telah dan sedang diambil bagi mengurangkan jurang pembangunan yang tidak seimbang ialah: 1.Program pembangunan insitu. Menekankan pembangunan fizikal desa seperti penyediaan kemudahan asas yang lengkap dan sempurna; bekalan elektrik, air, jalan raya, telekomunikasi, penyediaan rumah rakyat menerusi Program perumahan rakyat termiskin (PPRT) serta menyediakan pusat-pusat pertumbuhan ekonomi desa dan pasaran hasil desa. Di bawah projek pembangunan insitu ini sesetengah kawasan desa yang berpotensi dipilih secara khusus dan dinaik taraf menerusi projek desa wawasan seperti desa tani. Selain itu kemudahan fizikal pertanian seperti Rancangan Pengairan Muda dan Kemubu dijadikan sebagai projek asas untuk memajukan sektor pertanian desa khususnya padi sawah. Dengan adanya kemudahan asas yang cukup ini maka penduduk desa tidak perlu lagi berhijrah ke tempat lain untuk memperbaiki taraf dan kualiti hidup mereka. Strategi pembangunan insitu dibentuk khan untuk membaik pulih serta memodenkan kampung-kampung tradisional. Agensi kerajaan tertentu telah ditugaskan untuk membangunkan kawasan-kawasan yang telah dikenalpasti. Dalam konteks ini pendekatan bersepadu (Integrated Rural Development – IRD) telah digunakan dan semua kemudahan asas/infrastruktur yang diperlukan untuk memajukan kawasan desa berkenaan disediakan oleh kerajaan seperti jaringan pengangkutan, sistem tali air, rangkaian pemasaran, pusat penyebaran pertanian, bekalan air, elektrik dan lain-lain lagi yang diselaraskan oleh pelbagai agensi kerajaan yang dibentuk. Terdapat dua jenis program pembangunan insitu yang dilaksanakan di Malaysia. Pertama ialah untuk kawasan penanaman padi seperti di kawasan MADA (Kedah) dan KADA (Kelantan), Projek Tali air dan pertanian daerah Besut, Terengganu serta projek pertanian Barat Laut, Selangor. Kedua ialah untuk kawasan bukan penanaman padi seperti projek Pembangunan Integrasi Pertanian Johor Barat, Pahang Barat dan Negeri Sembilan Timur yang mengusahakan tanaman getah, kelapa sawit, kelapa buah-buahan serta nanas. 2. Program Pembangunan Pertanian Development Programme – IADP). Bersepadu (Integrated Agricultural

IADP ialah satu pakej pembangunan yang bersifat “kesepaduan” yang menggabungjalinkan segala resos, tenaga, sumber berpotensi dan agensi bagi memajukan sektor pertanian luar bandar dan seterusnya membasmi kemiskinan desa. Diantara strategi yang terlibat di bawah IADP ialah seperti program pembangunan tanah pertanian, kepelbagaian tanaman, program penanaman semula dan juga penyatuan saiz dan skel tani yang tidak ekonomik dibawah rancangan mini estet (pertanian berkelompok). Satu ciri penting IADP ialah menyelaras dan mengintegrasikan agensi

pembangunan yang selama ini beroperasi secara berasingan dan bertindan lapis. Fungsi agensi pembangunan seperti RISDA, FAMA, MAJUTERNAK, MAJUIKAN, LPP, MARDEC, MARDI, MADA, KADA, LKW dan lain-lain telah diselaraskan, disusun semula dan disepadukan secara menyeluruh agar karenah birokrasi yang boleh melambatkan program pembangunan untuk petani diminimakan.

Justeru itu bermula dengan Rancangan Malaysia ke 2, IADP telah dijadikan sebagai strategi utama rancangan pembangunan luar bandar Malaysia di bawah Kementerian Pembangunan Luar Bandar bagi tujuan mengatasi kemiskinan dan seterusnya menyeimbangan jurang pembanguna antara bandar dengan luar bandar. Objektif IADP adalah seperti berikut: i) ii) iii) iv) v) Meningkatkan pengeluaran pertanian dan seterusnya pendapatan dikalangan pekebun kecil. Memodenkan sektor pertanian luar bandar melalui penggunaan teknologi moden yang sesuai, sistematik dan efisyen. Memperbaiki sistem perkhidmatan pengembangan pertanian di luar bandar. Memodenkan kehidupan petani luar bandar dengan menggalakkan mereka menceburkan diri dlam sektor perniagaan tani. Membentuk sikap petani supaya mereka berkerja secara berkumpulan, sistematik, berjadual dan teratur dengan memperbaiki sistem institusi pertanian dan penyebaran info pertanian yang moden. Jadual: Projek pembangunan pertanian di bawah IADP Malaysia, 1992.
Nama Projek/ Kawasan terlibat MADA 1 dan 2 KADA 1 Besut Barat Laut Selangor Krian. Negeri Sembilan Tahun perlaksanaan 1965 - 1987 1967 - 1973 1971 - 1978 1978 - 1985 1979 - 1987 1981 - 1987 Keluasan (Hektar) 121 281 57 222 14 175 100 073 30 613 513 000 Tanaman utama Padi Sawah Padi sawah Padi sawah,getah,dusun buah-buahan ,kelapa. Padi sawah, kelapa,koko dan kopi Padi sawah, getah,kelapa,kelapa sawit, dusun buahan. Padi, getah, dusun buahan dan kelapa sawit Sumber kewangan Bank Dunia Bank Dunia ADB Bank Dunia Bank Dunia ADB

Pahang Barat Perak Utara Terengganu Utara

1983 - 1990 1986 - 1993 1986 - 1990

2 270 000 1 218 030 436 600

Getah, padi, kelapa sawit dan dusun buahan Getah, padi, tanaman campuran, kelapa sawit Padi, getah,akuakultur ,ternakan dan tembakau

ADB Bank Dunia Bank Dunia

Di bawah IADP ini Program reformasi tanah pertanian amat dititikberatkan. Misalnya projek pertanian berkelompok/mini estet yang dijalankan oleh agensi yang berkaitan, memajukan sektor kebun kecil yang tidak produktif, mengusahakan tanah terbiar dengan tanaman komersial yang boleh diuruskan secara sistematik bagi tujuan menambahkan pendapatan perkapita penduduk luar bandar. Dalam konteks reformasi tanah pertanian ini agensi-agensi kerajaan tertentu telah diberi tanggungjawab dan telahpun berjaya menainkan peranannya. Misalnya RISDA yang bertanggungjawab memajukan pekebun kecil getah serta FELCRA yang bertanggungjawab menyatu dan memulihkan tanah persekutuan. Kebun-kebun kecil yang berselerak dan tidak produktif akan disatukan di bawah pengurusan mini estet yang lebih ekonomi dan terurus. Dengan itu pendapatan perkapita pekebun akan meningkat sekaligus taraf hidup penduduk luar bandar dapat dipertingkatkan. 3. Penyelerakkan/penyebaran industri ke desa. Kawasan desa yang berpotensi dikenalpasti dan dibina kilang pembuatan atau pemerosesan, kerajaan juga menyediakan zon industri bebas cukai (FTZ) di kawasan luar bandar yang lengkap dengan kemudahan asas dan insentif untuk menarik pelabur membina cawangan industrinya. Di kawasan FTZ pelabur diberikan taraf perintis antara 5 hingga 10 tahun. Dengan adanya usaha ini maka tumpuan pembangunan industri tidak di kawasan bandar atau jaluran pantai barat semenanjung sahaja. Kini penyebaran industri perkilangan sudah memasuki ke koridor industri pantai timur khususnya di negeri Pahang dan Terengganu di samping di kawasan rancangan pembangunan wilayah pertanian seperti di wilayah JENGKA sendiri telah didirikan kilang elektronik (ALPS). Untuk memastikan dasar penyelerakan industri dari bandar ke luar bandar ini berjaya maka pihak kerajaan telah menyediakan infrastruktur fizikal dan sosial seperti kemudahan jalanraya, landasan keretapi, bekalan air, bekalan tenaga elektrik, kemudahan pelabuhan, kemudahan telekomunikasi dan sebagainya khususnya di kawasan FTZ. Terdapat juga usaha promosi dan kerjasama yang erat antara kerajaan persekutuan dan kerajaan negeri dalam usaha menempatkan industri perkilangan di kawasan luar bandar di negeri masing-masing. Dengan adanya penyelerakan industri

berskala besar seperti industri pembuatan, pemerosesan dan pemasangan di wilayah mundur ini maka secara tidak langsung ia akan dapat mempercepatkan pembangunan di wilayah mundur/kawasan luar bandar berkenaan. Selain daripada itu pada masa yang sama peralihan tumpuan industri dari kawasan bandar ke kawasan luar bandar atau pinggir bandar akan dapat memperlahankan kadar perindustrian di kawasan yang telah sedia maju. Dengan cara ini keseimbangan pembangunan antara kawasan/wilayah boleh dicapai pada masa hadapan.

3. Rancangan Pembangunan Wilayah (RPW) secara khusus. Rancangan Pembangunan Wilayah (RPW) adalah satu strategi pembangunan secara khusus di wilayah yang dikenalpasti mundur yang diletakkan di bawah agensi perlaksanaannya yang tersendiri. Di bawah RPW strategi penjanaan sumber alam dan pembangunan tanah baru merupakan usaha-usaha utama yang telah dilaksanakan oleh kerajaan disekitar tahun 1970-an. Di antara contoh RPW yang telah diperbadankan dan mempunyai autonomi secara khusus untuk memajukan wilayah mundur ialah seperti Lembaga Kemajuan Wilayah (LKW) JENGKA,KETENGAH,KESEDAR,KEJORA, KEDA,PERDA,DARA dan lain-lain lagi. Di dalam kawasan RPW ini terdapat tiga sumber alam yang perlu dijanakan sepenuhnya secara sistematik dan optima iaitu pertama sumber tanah yang subur untuk ditanam dengan tanaman getah dan kelapa sawit secara perladangan, ke dua sumber hutan untuk dibalak dan ke tiga sumber galian yang ada yang boleh dilombong. Daripada ketiga-tiga jenis sumber ini sumber tanah merupakan sumber utama yang telah dibangunkan dengan sektor pertanian perladangan. Namun begitu sebelum sumber tanah dibangunkan, sumber hutan terlebih dahulu dibalak. Ini kerana sebahagian besar RPW melibatkan kawasan hutan dara. Di antara contoh Rancangan Pembangunan Wilayah (RPW) secara khusus yang melibatkan pembangunan tanah baru yang telah dilaksanakan antara tempoh 1966 hingga 1994 ialah seperti jadual di bawah: Program Pembangunan Wilayah secara khusus di Malaysia (1966 – 1994) Program Rancangan Pembangunan Wilayah (RPW) JENGKA DARA KEJORA KETENGAH KESEDAR Lokasi mengikut negeri Pahang Pahang Tenggara Johor Tenggara Terengganu tengah Kelantan Selatan Tahun perlaksanaan 1972 1972 1972 1973 1978

Pembandaran Kawasan luar bandar dilaksanakan menerusi strategi-strategi berikut:.KEDA PERDA 4. Kawasan luar bandar yang dibandarkan ini akan bertindak sebagai pusat pertumbuhan ekonomi wilayah baru dan pada masa yang sama mampu mengekang aliran migrasi desa ke bandar-bandar besar sahaja. ii. kedua melegakan kesesakan di kawasan bandar raya yang sudah padat dan tebu bina dan ke tiga mengimbangi pembangunan antara kawasan khususnya antara wilayah bandar yang sudah maju dengan luar bandar yang masih mundur. Di kawasan luar bandar mungkin terdapatnya pekan-pekan yang berpotensi untuk dimajukan dan dijadikan sebagai bandar kecil atau bandar bersaiz sederhana. Kawasan-kawasan pembangunan wilayah yang terletak di pedalaman dan jauh daripada bandar utama dalam sesebuah negeri turut diwujudkan bandar-bandar baru bagi tujuan memberikan kemudahan-kemudahan pembandaran kepada penduduk sekitarnya yang agak jauh untuk diperolehi di bandar-bandar utama . Dengan adanya bandar-bandar baru ini juga ia telah menjadi pusat pertumbuhan ekonomi wilayah berkenaan. i. Strategik membandarkan kawasan luar bandar ini sebenarnya bergabungjalin dengan strategi penyelerakan industri dan juga program pembangunan wilayah di kawasan pertanian. 1983 1983 Dasar kerajaan membandarkan kawasan luar bandar mempunyai tiga matlamat besar iaitu . Bandar Permaisuri di Setiu Terengganu dan juga Bandar Jerteh di Besut Terengganu. Program pembinaan bandar-bandar baru ini mulai dilaksanakan awal tahun 1970-an serentak dengan penubuhan Lembaga Kemajuan Wilayah (LKW). Mewujudkan bandar baru di kawasan pembangunan wilayah. Walaupun perkembangan dan pembangunan di bandar-bandar baru ini agak perlahan. Membandarkan Pekan-Pekan Berpotensi. Perindustrian Desa Kedah Pulau Pinang. Antara bandar-bandar baru yang diwujudkan di kawasan pembangunan wilayah ialah Bandar Jengka bagi wilayah Jengka. tetapi sekurang-kurangnya ia dapat memenuhi beberapa keperluan penduduk sekitar yang agak sukar diperolehi dari bandar-bandar besar yang lain yang letaknya agak jauh. Antara pekan-pekan kecil yang dimaju dan dinaikkan taraf menjadi bandar ialah seperti Bandar Maran di Pahang. Bandar Muazam Shah bagi Wilayah Dara dan juga bandar Al-Muktafi Billah Shah bagi wilayah Ketengah. Dengan memajukan pekan-pekan ini sudah tentunya kawasan desa yang terpinggir juga boleh menikmati kemudahan pembandaran.Pertama untuk menggiatkan/mencergaskan pembangunan ekonomi di kawasan yang masih lembab. Di Pahang misalnya pihak kerajaan negeri telah memperkenalkan konsep “Pembandaran .

Utara Kedah. Kemudahan Sosial Untuk meningkatkan lagi pembangunan ekonomi wilayah mundur kerajaan juga membantu memperbaiki taraf sosial penduduk. Seperti kemudahan pendidikan menengah. melalui projek koridor industri yang ke dua di Malaysia yang menyambungkan kawasan industri Pengkalan Chepa Kelantan hingga ke Mersing Johor diharap akan dapat melahirkan bandar-bandar baru industri seperti Batu Rakit dan Kerteh di Terengganu.perkhidmatan pengangkutan. IPT di luar bandar.Lebuh Raya Tun Razak dan juga Bandar Baru Mentakab di persimpangan Mentakab. Misalnya bandar baru Nilai di Negeri Sembilan. Contoh Soalan: . Oleh itu bandar-bandar baru diwujudkan untuk kemudahan pekerjanya. petani. Melalui perkembangan industrilah penduduk akan bertambah yang akhirnya menyokong kepada kemajuan bandar. Dengan adanya IPT diluar bandar ini maka faedah ilmu dan peluang pekerjaan akan dapat dinikmati bersama oleh penduduk luar bandar berkenaan. Kemajuan industri bergantung kepada kemudahan pembandaran yang ada di sekitarnya seperti kemudahan pamasaran.Kuala Lumpur akan tumbuh bandar-bandar industri seperti MEC CITY di persimpangan Gambang . Mewujudkan Bandar Industri. Bandar Gebeng dan Peramu di Pahang serta Mersing Johor. Begitu juga maju atau mundurnya sesebuah bandar itu amat bergantung kepada pembangunan perindustrian kawasan tersebut. kerajaan telah menggalakkan pelaburan industri ke kawasan-kawasan luar bandar yang berpotensi.kewangan dan bank. Pekan-pekan berpotensi yang terletak di persimpangan jalan-jalan utama akan dimajukan dan dimodenkan dengan industri. Dengan terbinanya kawasan perindustrian sudah tentu memerlukan kemudahan asas dan prasarana yang setanding dengan kawasan bandar yang sudah maju. Sebagai contoh di laluan utama Kuantan . naik taraf kemudahan kesihatan. Dalam hal ini industri dan bandar memang tidak boleh dipisahkan. UiTM cawangan Pahang diletakkan di wilayah JENGKA. Melalui dasar penyelerakan industri ke luar bandar. Misalnya UUM di letakkan di Sintok. Sebagai contoh kerajaan telah memajukan industri kecil dan sederhana (IKS) di desa di bawah skim kredit mikro.kawasan penempatan yang tersusun dan sebagainya. pengangkutan dan perhubungan.perumahan. Sebagai contoh universiti –universiti tempatan atau cawangan universiti yang baru dibuka dilokasikan di kawasan luar bandar. khidmat nasihat serta bimbingan yang berterusan. iv. peniaga kecil serta usahawan IKS yang terpinggir dengan memberikan bantuan modal/kredit. kemudahan reakreasi dan sebagainya mengikut keperluan penduduk setempat.kemudahan bandar dan sebagainya. Selain itu kerajaan juga sentiasa membantu golongan nelayan. Di Pantai Timur Semenanjung pula. UiTM cawangan Kelantan di letakkan di daerah Machang dan UiTM cawangan Terengganu diletakkan di daerah Dungun.Simpang”. iii.

Ipoh. Perkembangan pesat penduduk dan pembangunan ekonomi moden yang dijalankan akhirnya beransur-ansur mengubah desa dan petempatan perlombongan berkenaan menjadi sebuah bandar. Sebagai contoh migran-migran Cina. Pada masa kini pula terdapat beberapa buah bandar baru yang wujud akibat adanya potensi sumber alam yang ada di kawasan berkenaan.petempatan. Ini kerana apabila adanya sumber alam yang berharga maka manusia akan meneroka dan mengeksploitasinya. Potensi sumber alam yang ada di sesebuah desa .ekonomi dan sosial akan dialirkan ke kawasan desa berkenaan khususnya oleh penjajah Inggeris. Misalnya bandaraya Kuala Lumpur. Pada masa yang sama pembangunan infrastruktur. bandar Seremban dan Taiping berkembang berasaskan sumber bijih timah.Proses perubahan desa A. Ini akan menarik penduduk dari luar berhijrah ke tempat tersebut demi merebut segala peluang yang ada. ( 5 Markah) Pilih sebuah negara di Asia Pasifik. ( 5 Markah) ii) Jelaskan langkah-langkah yang telah dan sedang diambil oleh negara berkenaan bagi memajukan wilayah-wilayahnya yang mundur (15 Markah) TEMA 3: TRANFORMASI DESA DAN PERBANDARAN Tema Tranformasi Desa Dan Perbandaran Tajuk Tranformasi Desa Sub Tajuk Proses Perubahan Desa Hasil Pembelajaran Diakhir pembelajaran. Proses transformasi desa ini berlaku sejak abad ke 19 lagi.a) b) Apakah yang dimaksudkan dengan “Pembangunan yang tidak seimbang”?. Sebagai contoh Bandar Kertih di . Proses Perubahan Desa 1. Banyak petempatan luar bandar/desa telah berubah menjadi bandar disebabkan oleh adanya sumber-sumber alam yang berharga di tempat berkenaan. i) Nyatakan keadaan ketidakseimbangan pembangunan yang berlaku di dalam negara berkenaan. pelajar akan dapat: 1.

Misalnya sektor perniagaan. Bandar Kuah berkembang dari sebuah pengkalan perikanan kepada bandar yang menjadi pintu masuk pelancong ke Langkawi. perindustrian dan sebagainya. Pelbagai kemudahan seperti jeti untuk feri berlabuh dan hotel bertaraf antarabangsa telah dibina di bandar Kuah. Bandar Kuah di Langkawi berkembang kerana potensi pelancongan yang wujud di Kepulauan Langkawi itu.Kuala Berang untuk Ulu Terengganu dan bandar Gerik untuk Ulu Perak. Pada zaman dahulu ia adalah sebuah kampung tradisional/pekan yang akhirnya berubah menjadi bandar kerana lokasinya sebagai tempat persinggahan orang ramai (transit). Boleh dikatakan hampir ke semua bandar-bandar di Malaysia yang berasal daripada petempatan desa. Faktor Polisi kerajaan: Melalui pelbagai cara dan tujuan kerajaan telah mengubah dan membangunkan kawasan petempatan luar bandar yang tertentu menjadi bandar. Petempatan luar bandar/desa yang berpotensi akan dimajukan dan dibangunkan menjadi bandar kecil atau bandar sederhana yang berfungsi sebagai pusat-pusat pertumbuhan sosio-ekonomi sokongan/pelengkap kepada bandar-bandar yang sedia ada. Misalnya: Tujuan untuk memajukan penduduk luar bandar sekitar. Faktor Perkembangan Ekonomi Moden.bandar Muazam Shah untuk Wilayah Dara dan bandar Muktafi . Bandar Gerik (Lebuh-raya timurbarat). Persinggahan/Stesyen: Bandar Gemas (Keretapi). Begitu juga dengan bandar Ayer Keroh. Tujuan untuk pembangunan wilayah yang baru dibuka: Misalan bandar Pusat Jengka untuk Wilayah Jengka. Melaka berkembang pesat kerana kedudukannya di laluan lebuh raya Utara – Selatan (PLUS). 3.Terengganu telah berubah dari sebuah kampung nelayan tradisional kepada bandar industri moden kerana penemuan sumber petroleum dan gas asli di perairan Terengganu yang menjadikan Kertih sebagai pusat pemerosesan gas asli utama serta adanya beberapa jenis kilang pemerosesan yang beroperasi di kawasan itu. Keadaan ini akan membuka banyak peluang ekonomi dan perniagaan yang menjadi rebutan penduduk. 2. Sesebuah desa boleh berkembang menjadi bandar apabila sektor ekonomi moden yang ada di desa tersebut berkembang pesat. Seperti bandar Gua Musang untuk Ulu Kelantan. Perdagangan dan pelabuhan: Bandar-bandar seperti Pulau Pinang dan Kelang yang berasal daripada petempatan desa /petempatan nelayan pantai telah berkembang menjadi bandar pelabuhan yang pesat membangun kerana lokasinya yang strategi di laluan perdagangan timur dengan barat/perairan Selat Melaka.Johor Baharu(Stesyen terakhir di selatan).perkhidmatan.

d) Wujudnya rangkaian pasar malam dan pasar tani yang membuktikan kawasan bandar menjadi pasaran barangan dan hasil desa samada hasil pertanian. Selain itu sesebuah bandar juga berperanan membekalkan keperluan barangan dan perkhidmatan kepada penduduk sekitarnya. bank. Hubungan berfungsi ini begitu kukuh terutama sekali apabila kita mengkaji dalam konteks bandar kecil atau bandar sederhana yang dikelilingi oleh kawasan desa sekitarnya sehingga pembangunan ekonomi dan sosial di antara kedua-duanya bergerak seiringan dan segandingan. b) Wujudnya sistem dan jaringan pengangkutan antara bandar dengan kawasan desa sekitar seperti sistem jalan raya. hospital/pusat kesihatan dan sebagainya. jalan air (sungai ) dan lainlain lagi. peniaga dan juga pembekal barangan dan perkhidmatan. Contoh Soalan Berdasarkan kepada sebuah bandar kecil (10 000 – 30 000 orang penduduk) yang telah anda kaji di lapangan. Antara desa sekitar dengan bandar sebenarnya wujud keadaan saling bergantung yang tidak boleh dipisahkan.Billah Shah untuk wilayah Ketengah. 4. c) Wujudnya pergerakan ulang alik penduduk desa ke bandar yang mungkin terdiri daripada pekerja. Terdapat beberapa bukti yang boleh dikemukakan berkaitan dengan wujudnya saling hubungan antara bandar dengan kawasan desa sekitarnya. Saling Interaksi Desa – Bandar. pejabat pos. mahkamah. . jalan keretapi. perikanan dan kraf tangan. Pembinaan bandar-bandar baru ini mungkin berasal daripada tapak petempatan luar bandar/desa yang ada di situ atau ia juga turut melibatkan pembangunan petempatan luar bandar yang ada disekitarnya ke arah ciri-ciri kebandaran. Antara bukti-bukti yang lazim ialah: a) Wujudnya rangkaian kedai runcit di desa-desa yang mana keperluan barangan pekedai itu dibekalkan oleh pembekal dari bandar yang ada di sekitar mereka. e) Wujudnya beberapa agensi perkhidmatan atau pusat-pusat perkhidmatan kepada penduduk desa seperti pejabat daerah. pejabat agama. Bandar bergantung kepada luar bandar untuk memperolehi bekalan makanan kepada penduduk bandar dan juga memperolehi bekalan bahan mentah untuk industri perkilangan yang beroperasi di sesebuah bandar . Manakala bandar itu pula menjadi pasaran untuk penduduk luar bandar menjual hasil pertanian dan penternakan mereka. pejabat tanah.

Perubahan cara hidup dari tradisional kepada nilai dan gaya hidup moden 2.Mentakrifkan maksud perbandaran 2.( 6 Markah) b) Terangkan fungsi-fungsi di bandar tersebut yang dapat membantu memajukan kawasan desa sekitarnya.Menjelaskan taburan Bandar Sisipan Konsep 1. Bandar Primat .Perubahan struktur dan kegiatan ekonomi dari kegiatan ekonomi tradisional kepada ekonomi moden d.Perluasan saiz Bandar c. pelajar akan dapat: 1. Maksud perbandaran Perbandaran atau Urbanisasi bermaksud proses perubahan sesuatu kawasan daripada luar Bandar kepada bandar.Menghuraikan perkembangan Bandar diMalaysia 3.Menghuraikan faktor-faktor perbandaran 4. (11 Markah) TEMA 3: TRASFORMASI DESA DAN PERBANDARAN Tema Transformasi Desa Dan Perbandaran Tajuk Bandar dan Perbandaran Sub Tajuk Pengertian Bandar dan Perbandaran Hasil Pembelajaran Pada akhir pengajaran dan pembelajaran.Pertambahan jumlah dan peratusan penduduk bandar b. (8 Markah) c) Pilih satu sahaja aktiviti manusia yang dijalankan di bandar tersebut dan terangkan bagaimana aktiviti itu memberikan kesan negatif kepada alam sekitar fizikal kawasan berkenaan.a) Nyatakan secara ringkas. Ia meliputi 4 aspek berikut: a. fungsi-fungsi utama yang terdapat di bandar itu.

Faktor demografi 4. Kawasan Megalopolis biasanya mempunyai penduduk melebihi 10 juta orang 6. 4.Faktor sejarah b.Kemudahan asas e. Megalopolis Perkembangan metropolis hingga memungkinkan percantuman metropolis-metropolis. Bandar Baru Petempatan yang bercirikan Bandar yang dirancang dan dibangunkan di kawasan luar Bandar.Perbandaran selepas kemerdekaan d.Perbandaran pada zaman penjajah c.Perkembangan ekonomi moden c. Subang Jaya. 5. Mexico City di Mexico.Faktor-faktor perbandaran a.Faktor politik.Perkembangan Bandar di Malaysia a. Contoh: Bandar Jengka dan Muadzam Shah di Pahang. 3.Maksud Perbandaran 2.Termasuk Bandar baru di pinggir Bandar seperti Bandar baru Ampang. Senawang bagi Seremban. Konurbasi Bandar Proses pergabungan dan percantuman pinggir bandar dengan pinggir bandar lain di kawasan berdekatan.Ia mempunyai pemusatan dan kepelbagaian fungsi. 7. Contoh: Petaling Jaya bagi Kuala Lumpur. Bandar satelit Bandar baru yang di bina khas tidak jauh dari Bandar utama. Isi-Isi Pembelajaran 1. Bandar baru Selayang.Bandar terbesar di sesebuah negara yang saiz penduduk berganda-ganda berbanding Bandar kedua.Perbandaran awal ( Abad ke-15 ) b.Ia masih berhubung secara langsung dan berada di bawah lingkungan pengaruh Bandar induk. Contoh:Bangkok di Thailand.Perbandaran selepas tahun 1970-an e.Fenomena Perbandaran . Bayan Baru bagi Pulau Pinang. dasar dan rancangan kerajaan d.Perbandaran era 1990-an dan abad ke-21 3. Metropolis Perkembangan sesebuah bandaraya sehingga mempunyai penduduk melebihi satu juta.

Persaingan.Faktor-faktor konurbasi Bandar 1. Manila dengan Quezon City dan Bangkok dengan Thonburi.Peningkatan suhu mikro 6.a.Pencemaran udara 8.Migrasi c.Letakan bandar yang berhampiran .Maksud konurbasi Bandar Proses percantuman atau penggabungan bagi dua buah Bandar atau lebih yang terletak berdekatan antara satu sama lain. pengangguran dan kemiskinan bandar 3.Bandar Satelit c. Contoh Kuala Lumpur dengan Petaling Jaya.Metropolis f.Kesesakan lalulintas 7.Bandar Primat a.Berlaku menerusi proses rebakan Bandar dari pusat ke pinggir atau perkembangan pesat zon pinggir Bandar atau subbandar itu sendiri hingga sempadan sesebuak Bandar bercantum dengan sempadan Bandar yang lain yang berdekatan.Kemudahan asas 5.Faktor-faktor Pembentukan Bandar Primat 1.Pemusatan fungsi Bandar 3.Pencemaran baud an bunyi 10.Maksud Bandar Primat b.Bandar Primat b.Tumpuan pembangunan ekonomi 2.Kekurangan kemudahan asas 6.Konurbasi Bandar a.Megalopolis g.Faktor demografi 6. b.Sejarah perbandaran 4.Pencemaran air 9.Subbandar e.Perumahan 2.Masalah yang timbul dalam bandar raya primat 1.Bandar Baru d.Kekurangan peluang pekerjaan 4.Konurbasi Bandar 5.Masalah sosial 5.

Justeru itu proses urbanisasi ini telah menimbulkan pelbagai masalah baik di bandar mahupun di desanya.Manila dan lain-lain telah dan sedang mengalami kadar urbanisasi yang pesat adalah disebabkan oleh migrasi masuk penduduk dari luar bandarnya. Jakarta. Bandar-bandar utama di negara sedang membangun seperti Kuala Lumpur. Peluang perkerjaan yang ada terhad untuk dipadankan dengan kelulusan.Pertumbuhan penduduk Bandar yang pesat 5. ( 12 Markah) c) Huraikan masalah-masalah akibat kewujudan fenomena konurbasi Bandar tersebut. Ekonomi bandar tidak mampu menyerap lebihan penduduk yang terlalu ramai akibat migrasi masuk. Masalah di bandar-bandar utama: 1. Masalah pengganguran dan kemiskinan bandar. (5 Markah) b) Jelaskan sebab-sebab kewujudan fenomena konurbasi bandar di Asia Tenggara. Sedangkan migran yang masuk tidak memiliki kelayakan tersebut. kelayakan dan kemahiran yang ada pada migran.Perkembangan perindustrian 4.Bangkok. (8 Markah) TEMA 3: TRASFORMASI DESA DAN PERBANDARAN TAJUK Kesan Tranformasi Desa Dan Perbandaran SUB TAJUK Kesan Perbandaran Terhadap Penduduk Dan Alam Sekitar HASIL PEMBELAJARAN Diakhir Pembelajaran pelajar akan dapat: 1. Kebanyakan mereka berkerja dalam sektor informal. Sebahagian besar sektor ekonomi bandar bersifat semi profesional/profesional yang memerlukan kelulusan yang tinggi.Menjelaskan kesan transformasi desa dan perbandaran terhadap penduduk dan ekonomi 2.Dasar kerajaan Contoh Soalan a) Apakah yang dimaksudkan dengan konurbasi bandar?. Antara masalah tersebut ialah: A.Kewujudan sistem pengangkutan yang baik dan cekap 3.2.Menjelaskan kesan transformasi desa dan perbandaran teradap alam sekitar ISI-ISI PEMBELAJARAN Kesan Pembandaran Terhadap Penduduk. sebagai buruh kasar atau mungkin terlibat dengan aktiviti .

Selain daripada sumber hutan pupus dan musnah. kos hidup yang tinggi menyebabkan kualiti dan taraf hidup penduduk bandar menjadi rendah. Selain itu akibat tekanan hidup dan kos hidup yang tinggi di bandar maka mudah menularnya penyakit sosial seperti jenayah. Masalah persekitaran sosial bandar. 4. Oleh kerana kegiatan ekonomi migran hanya dalam sektor informal sahaja maka pendapatan yang diperolehinya adalah kecil. Ini menyebabkan darjah ketersampaian menjadi rendah walaupun pada jarak yang dekat. Relatif dengan kos hidup yang tinggi di bandar menyebabkan migran-migran tidak mampu memiliki atau menyewa rumah yang kadar sewanya begitu tinggi.industri.kenderaan semakin bertambah sejajar dengan peningkatan kadar urbanisasi di bandar-bandar utama.industri. Pertambahan penduduk bandar pula menambahkan permintaan terhadap petempatan. Masalah ke atas sumber-sumber alam di bandar. Penyakit berjangkit ini mudah merebak kerana di kawasan setinggan tidak mempunyai sistem pembentungan yang sempurna. pelacuran. Keadaan ini akan merugikan kos masa. Justeru masalah pengganguran dalam bandar akan berlaku.rezab jalan raya dan sebagainya. Kawasan perumahan baru akan dibuka yang melibatkan aktiviti penyahutanan. Sumber udara dan air juga boleh tercemar apabila penduduk. rezab sungai. resiko kemalangan dan . Masalah perumahan yang akhirnya mewujudkan fenomena persetingganan. 5. 2. serta mudah merebaknya penyakit berjangkit seperti denggi di lokasi-lokasi tertentu khususnya di kawasan setinggan yang sesak (slum area). Justeru jalan penyelesaian terdekat ialah membina petempatan-petempatan haram di atas tanah rezab kerajaan/swasta seperti rezab bangunan. Meliputi masalah tekanan terhadap sumber tanah. kemiskinan bandar akan berlaku. Kesannya saiz tanah menjadi semakin sempit dan harga tanah menjadi semakin mahal. sistem jalan bandar yang tidak dapat menampung aliran trafik secara relatifnya saiz jalan semakin sempit. Urbanisasi seumpama ini digelar sebagai “Urbanisasi Palsu”. kepupusan dan kemerosotan sumber hutan serta pencemaran dan kerosakan sumber.ruang niaga.pelacuran. Apatah lagi kawasan bandar kekurangan rumah-rumah kos rendah. sumber tanah juga rosak dengan pelbagai kejadian seperti hakisan tanah dan tanah runtuh. sistem perparitan dan longkang yang tidak terurus. tidak mampu dimiliki oleh pekerja yang berpendapatan rendah – ini akan mewujudkan petempatan setinggan).jaringan jalan raya dan lain-lain. bekalan air yang tidak bersih dan persekitaran tempat tinggal yang kotor serta sesak. pergerakan penduduk bandar menjadi lambat dan mengambil masa yang lama untuk tiba ke destinasi seperti ke tempat kerja. Petempatan haram ini dinamakan sebagai petempatan setinggan. penyalahgunaan dadah dan lain-lain yang wujud akibat kadar pengganguran dan kemiskinan bandar yang tinggi. rawatan sisa kumbahan yang tidak memuaskan. 3. Proses urbanisasi yang pesat akan mewujudkan persaingan guna tanah untuk petempatan. Berpunca daripada pertambahan kenderaan. Kesan kesesakan lalu lintas dan traffic jam. Kesan-kesan sosial yang dihadapi penduduk bandar seperti masalah kekurangan perumahan (nilai hartanah tinggi .

Justeru itu mereka hanya terlibat dalam sektor informal seperti buruh binaan dan penjaja. Sistem Transit Aliran Ringan (LRT) dan juga ERL. air. Kesannya kemiskinan bandar akan bertambah. Ini kerana dianggarkan hampir 50% komponen jerebu yang terdiri daripada partikulat terampai yang bersaiz 0. Kesan daripada fenomena ini ialah meningkatnya kadar pengganguran di bandar. 8. Kesesakan lalulintas ini akan lebih ketara ketika pergerakan keluar masuk pekerja ke pejabat atau ke kilang mereka seperti pada sebelah pagi dan petang. Manakala fenomena pulau haba pula menyebabkan penduduk sentiasa kepanasan dan kerimasan. Sebagai contoh fenomena banjir kilat banyak merosakkan harta benda dan memerlukan kos yang tinggi untuk mengatasinya. Kawasan bandar besar dan maju lazimnya terdapat kemudahan bandar yang cukup dan moden seperti pusat membeli belah. Taraf kesihatan penduduk bandar terjejas akibat pertambahan pencemaran persekitaran seperti pencemaran udara. Selain itu aliran migrasi yang terlalu ramai menyebabkan peluang pekerjaan yang wujud tidak sepadan dan tidak dapat menampung penawaran tenaga kerja yang ada.1 mikrometer boleh menembusi sistem penapisan pernafasan dan didepositkan di dalam paru-paru. Migran yang datang dari luar bandar ini memiliki kelulusan dan kemahiran yang rendah untuk diserapkan dalam sektor ekonomi moden. sakit kerongkong.lain-lain lagi. Jika ini berlaku kerosakan ke atas organ pernafasan akan terjadi dan amat berisiko tinggi bagi orang yang mengidap penyakit astma (lelah). kemudahan riadah dan sukan. 6.nemomia dan penyakit-penyakit yang berkaitan dengan jantung. bau dan bunyi. Kualiti kesihatan penduduk akan terjejas dengan pendedahan kepada pelbagai penyakit kulit (akibat hujan asid). Di Kuala Lumpur kerajaan terpaksa memperkenalkan sistem pengangkutan awam yang moden dan canggih untuk mengatasi masalah ini seperti penggunaan KOMUTER. Kesan yang paling besar ialah ke atas sistem pernafasan. Selain itu ketidakselesaan hidup di bandar juga dirasai khususnya di kawasan yang mengalami fenomena pulau haba dan banjir kilat. kemudahan pengangkutan awam canggih. Kualiti hidup penduduk bandar terjejas. Di Kuala Lumpur. Meningkatkan kadar pengganguran dan kemiskinan bandar. kemudahan hiburan dan sebagainya bagi menampung keperluan penduduk yang ramai . Pulau Pinang dan Johor Baharu misalnya mengalami masalah kesesakan lalulintas yang amat teruk . Kesan-kesan positif -Kemudahan prasarana dan kemudahan bandar. Pendapatan yang diperolehi adalah kecil dan tidak mencukupi untuk menampung kos hidup yang tinggi di bandar. MONORAIL. Dalam konteks pencemaran udara dan jerebu di kawasan bandar pula terdapat banyak kesan negatifnya ke atas kesihatan penduduk bandar. penyakit mata dan lelah (akibat pencemaran udara). kemudahan hospital moden. kemudahan pendidikan tinggi.01 hingga 0. bau busuk dan lain-lain lagi. 7. Proses pembandaran yang pesat menyebabkan aliran migrasi penduduk terarah ke bandar berkenaan.

Suhu adalah salah satu unsur utama yang mengalami perubahan akibat aktiviti manusia di bandar. 9. Kesannya tenaga haba terus berkitar pada ruang atmosfera bandar. Tetapi di bandar proses ini tidak berlaku. Bangunanbangunan konkrit. b. Kesan kenaikan suhu mikro/Pulau haba bandar. Menara Petronas dan Midvalley Megamall akan mencantikkan lagi landskap bandar yang kelak boleh menjadi daya tarikan pelancong. pengangkutan sektor perniagaan secara besar-besaran telah membuka ruang kepada penduduk bandar untuk meningkatkan taraf hidup mereka. 1. Pembebasan haba dari bumi ini sepatutnya terus dilesapkan ke angkasa. sektor perkhidmatan seperti bank. 3. jalan-jalan berturap. Kewujudan udara kering (dry air) di bandar berbanding dengan pinggirnya yang lebih lembab dan lebih nyaman.P/Jaya Bandar Baru Bangi Georgetown P. Kemerosotan Kualiti Alam Sekitar 2.Pinang Johor Baharu Kota Kinabalu PULAU HABA MAKSIMA (Darjah Celcius) 6 . Suhu yang lebih tinggi atau cuaca yang lebih panas di bandar berbanding dengan pinggir bandar. Kelembapan udara yang rendah. Kecerunan suhu adalah tinggi di pusat bandar kemudian semakin menurun menghala ke pinggirnya.itu. Dengan adanya kemudahan – kemudahan ini kualiti hidup dan kesejahteraan penduduk akan meningkat. Peningkatan terhadap suhu di pusat bandar sehingga beberapa darjah celcius melebihi daripada suhu sekitaran di pinggir bandarnya menghasilkan satu fenomena yang dikenali sebagai Pulau Haba. Jadual: Keamatan Maksima Pulau Haba Waktu Malam Bagi Beberapa Buah Bandar di Malaysia 1973 . PUSAT BANDAR Kuala Lumpur. . Sektor-sektor pekerjaan ini menawarkan gaji yang lumayan yang membolehkan penduduk memperolehi pendapatan yang tinggi yang seterusnya akan dapat memperbaiki taraf hidup mereka. Selain itu kewujudan bangunan-bangunan besar seperti Suria KLCC. Kesan terhadap persekitaran fizikal bandar akibat proses urbanisasi A. medan letak kereta berbitumen merupakan bahan-bahan yang menggalakkan proses pengaliran dan simpanan haba pada siang hari sebagai haba pendam dan dibebaskan pada waktu malam bagi mengimbangi kehilangan haba di permukaan bumi. Kesan-kesan positif –Kepelbagai kegiatan ekonomi Kewujudan kepelbagaian kegiatan ekonomi bandar yang saling berantaian antara satu sama lain seperti sektor perindustrian.1983.7 darjah celcius lebih tinggi 2 darjah celcius lebih tinggi 4 darjah celcius lebih tinggi 3 darjah celcius lebih tinggi 3 darjah celcius lebih tinggi a. hospitaliti. Sebaliknya haba bumi akan dihalang oleh bahan-bahan pencemar di udara yang kemudian memantulkan kembali tenaga tersebut ke bumi.

kesan daripada pulau haba maka kadar sejatan dalam bandar adalah tinggi. Bahangan matahari yang tersimpan di waktu siang akan dibebaskan di waktu malam.karbon monoksida. Jika sistem perparitannya tidak cekap.nitrogen dan lain-lain yang dibebaskan dari kenderaan . Kehilangan air yang cepat berlaku adalah disebabkan oleh proses sejatan yang tinggi di bandar kesan pulau haba disamping luahan ke dalam sistem saliran seperti sungai dan terus ke laut. aspalt. ia tidak dapat menampung aliran air permukaan lalu mengalir-limpahkannya menyebabkan wujudnya fenomena banjir kilat. d. Kesannya tiupan angin yang lebih kencang bertiup masuk dari luar ke pusat Bandar. Perlepasan banyak tenaga haba di bandar yang berpunca dari sumber janakuasa kilang. Selain daripada itu suhu yang tinggi di bandar akan menyebabkan tekanan udaranya menjadi rendah. 2.Antaranya ialah: a. bahan-bahan pencemar udara dan sebagainya. Keadaan sedemikian telah menghalang proses susupan (infiltrasi) air hujan ke dalam tanah sebaliknya lebih cepat mengalir sebagai air larian permukaan. sumber kenderaan bergerak dan juga dari metabolisme badan manusia sendiri yang ramai tinggal di bandar. industri dan sebagainya yang juga mampu memerangkap bahangan matahari.konkrit dan aspalt. Fenomena Banjir Kilat dan Hujan Asid. Terdapat pelbagai sebab terjadinya pulau haba di bandar. karbon monoksida dan hidrokarbon-hidrokarbon daripada sumber-sumber kenderaan. Kekurangan litupan tumbuhan atau pokok-pokok peneduh yang mampu bertindak menyederhanakan suhu. Wujudnya tekanan udara yang rendah akibat suhu yang tinggi di pusat Bandar. Tempoh hayat sesuatu banjir kilat adalah begitu cepat iaitu antara beberapa jam hingga satu hari sahaja. Kejadian ini dinamakan sebagai badai. c. Kekerapan kejadian hujan perolakan yang lebih tinggi di bandar yang berpunca daripada kadar sejatan permukaan yang tinggi dari haba yang lebih banyak tersimpan di bandar. b. Dengan memiliki tenaga haba yang banyak. Perlepasan banyak gas-gas rumah hijau seperti karbon dioksida. Ini menyebabkan angin yang lembab dari luar bandar bertiup masuk ke dalam bandar yang boleh menurunkan hujan yang lebat. Partikel-partikel debu. d. Komposisi udara atau lapisan udara yang tebal diselimuti jerebu dan bahan pencemar(pollutions) khususnya dalam keadaan udara yang lebih kering di bandar. Tambahan pula Lebih 50% permukaan bumi di bandar telah ditutupi dengan bitumen. Ini mendorong terbentuknya awan yang akhirnya turun sebagai hujan. Adanya banyak bahan atau sumber yang boleh menyerap dan menyimpan bahangan matahari sebagai haba pendam seperti bangunan konkrit.metana. Perubahan landskap yang ketara dari hutan semulajadi bertukar kepada “hutan batu”.gas-gas seperti sulfur. tar/bitumen. Selain daripada itu perubahan terhadap unsur hujan di dalam bandar juga melibatkan kualiti air hujan itu sendiri.c. e.

Proses ini akan merendahkan kekuatan cerun dan seterusnya menyebabkan cerun di depan bangunan Highland Towers mengelangsar manakala cerun belakangnya menolak bangunan berkenaan. 3. maka bangunan Highland Towers menjadi tidak seimbang dan akhirnya runtuh tersungkur secara tiba-tiba memerangkap puluhan nyawa di dalamnya. Pemotongan lereng dan kaki bukit pula akan meningkatkan tegasan pada jisim batuan atau regolith di atas permukaan cerun tersebut.tolakan dan graviti bertindak pada masa yang sama. . Pembinaan bangunan tinggi di lereng-lereng bukit akan menyebabkan wujudnya peningkatan beban di atas permukaan cerun berkenaan berbanding dengan keadaan asalnya. Masalah hakisan tanah. Apabila cerun menjadi tidak stabil. Tegasan ini dikenali sebagai Tegasan Ricih.dan perindustrian pula bertindak sebagai nukleus kondensasi untuk menarik wap-wap air ke arahnya membentuk manik-manik hujan yang mengandungi asid seperti asid sulfurik dan juga asid nitrit. Puluhan hingga ratusan ribu tan metrik simen. Di dalam kes runtuhan Highland Tower di Hulu Kelang pada 11 Disember 1993. Kemusnahan ekosistem dan kepelbagaian biologi. Kawasan hutan selama ini menjadi habitat. tanah runtuh dan tanah mendap Berpunca daripada eksploitasi terhadap tanah-tanah bandar secara berlebihan bagi menampung keperluan penduduk yang semakin bertambah.Tegasan ricih boleh meningkat kerana lampauan beban boleh menyebabkan tekanan air liang pada tanah liat bertambah. kakisan kepada monumen-monumen bersejarah juga boleh memudaratkan kesihatan manusia. pemotongan dan perataan bukit untuk dijadikan pelbagai tapakbina.konkrit. Hujan asid akan melunturkan warna bangunan. Jika proses kondensasi ini mencapai ke tahap tepu. 4. Aktiviti penyahutanan untuk pembinaan tapak bandar-bandar satelit secara langsung memusnahkan ekosistem yang sedia ada samada ekosistem hutan mahupun ekosistem akuatik seperti sungai dan paya. aktiviti tanah runtuh di kawasan cerun berkenaan tidak dapat dielakkan lagi. Peningkatan tegasan ricih boleh menyebabkan keseimbangan cerun terganggu. tegasan ricih terjadi akibat lampauan berat beban di atas permukaan cerun. manik-manik hujan tersebut akan turun sebagai Hujan Asid. Seperti aktiviti peneresan. Di Malaysia fenomena tanah runtuh yang paling dasyat ialah yang pernah berlaku dalam Tragedi Runtuhan Kondominium Highland Tower.besi cerucuk dan batu bata serta bahan domestik yang lain telah meningkatkan tegasan ricih sesebuah cerun kerana ia boleh menyebabkan lampauan beban berlaku di atas cerun terbabit. bahu-bahu bukit yang telah di tarah dan dipotong atau di lereng-lereng bukit yang telah di teres dan diratakan untuk didirikan kondominium dan lain-lain. Kuala Lumpur. Dengan adanya daya tarikan. Runtuhan ialah pergerakan regolith yang berlaku di cerun-cerun yang sangat curam dan adakalanya tegak (90 darjah) seperti di tebing-tebing tinggi.

habuk gergaji dan simen. sisa kumbahan dan juga sisa kilang yang menjejaskan kualiti air bersih dari sungai. Akibat pertambahan bilangan kenderaan yang seiringan dengan pertambahan penduduk bandar serta pertambahan kawasan-kawasan perindustrian.kolam dan takungan semulajadi.debu dan sebagainya di dalam atmosfera yang mana ia boleh mengubah kuantiti. Masalah pencemaran air.kualiti dan sifat atmosfera tersebut dan akhirnya boleh memberikan kesan negatif kepada persekitaran fizikal sesuatu kawasan khususnya di bandar.asap dan habuk. Pencemaran udara berlaku dengan kehadiran satu atau lebih daripada bahan cemar (Pollutions) seperti gas-gas. air bawah tanah. partikulat terampai ini dikenali sebagai PM10 (disebut PM ten).asap pembakaran terbuka dari kawasan pelupusan sampah. Daripada sudut sains alam sekitar. Partikulat terampai boleh terdiri daripada pelbagai jenis umpamanya debu halus . Manakala Jerebu (Haze) pula boleh ditakrifkan sebagai “Partikel-partikel terampai di atmosfera dalam kepekatan yang tinggi. lantas menyebabkan keadaan sekelilingnya menjadi kabur dan kurang jelas. Misalnya oleh partikulatpartikulat seperti debu halus. Partikel-partikel ini boleh menyerak dan menyerap cahaya matahari.habuk. Pencemaran Alam Sekitar 1. asap kenderaan dan lain-lain yang menjadi penyumbang utama kepada masalah jerebu. Paya-paya yang ditimbus serta sungai-sungai yang tercemar akibat kelodak dan lumpur pula boleh memusnahkan rantaian makanan hidupan akuatik. B.membekalkan sumber makanan kepada pelbagai spesis fauna dan flora. Proses penyerakan dan penyerapan cahaya matahari oleh partikulat-partikulat terampai ini dinamakan sebagai “Serakan Mie (Mie Scattering)” dan ianya boleh mengurangkan jarak penglihatan. Indeks kemerosotan kualiti air bersih (kadar pencemaran air) dari pelbagai sumber ini boleh diukur melalui pelbagai indikator . muara/pelabuhan. Partikulat terampai ini adalah zarah-zarah pepejal yang amat halus dan ringan sifatnya bersaiz kurang daripada 10 mikrometer serta boleh terapung dalam udara dalam tempoh waktu yang lama. air hujan/hujan asid dan lain-lain yang berpunca daripada sisa domestik/perumahan dari penduduk bandar. 2. Partikel terampai (Partikulat) ini terbentuk di dalam keadaan cuaca kering (Dry Air) dan udaranya yang stabil yang menghasilkan satu lapisan kabus nipis menyelimuti ruang atmosfera sesuatu kawasan. kawasan pelupusan sampah yang menyebabkab kualiti udara terjejas. Masalah pencemaran udara dan jerebu.zarah. Apabila ia ditebang kepelbagaian biologinya akan turut musnah. Meliputi pencemaran sungai. bahan berbau. tasik.

Peningkatan jumlah penduduk juga menyebabkan adalah relatf dengan pembuangan sampah. (15 Markah) .N). CONTOH SOALAN a) Mengapakah kadar pembandaran yang dialami oleh negara-negara sedang membangun pada masa kini lebih pesat berbanding dengan negara-negara maju. Bunyi bising akibat kenderaan dan kilang terutama di kawasan bandar yang sesak. Pulau Pinang. Sisa-sisa toksik ditanam didalam tanah menyebabkan sumber tanih musnah. Bincangkan pernyataan ini. . kandungan bakteria Escherichia Coli (E. kandungan Amoniakal Nitrogen (NH3 . Pencemaran berlaku akibat pembuangan sisa-sisa toksik daripada kilang-kilang tanpa melalui proses rawatan atau dibuang ditempat yang tidak sepatutnya. ( 10 Markah) b) Kadar pembandaran yang pesat dialami oleh negara-negara sedang membangun pada masa kini menimbulkan pelbagai kesan positif dan negatif. 3. kandungan Pepejal Terampai (SS). Contoh-Contoh pencemaran sumber air yang serius di kawasan bandar ialah seperti kes pencemaran Sungai Gombak dan Sungai Kelang di bandaraya Kuala Lumpur dan Sungai Pinang di George Town. Pencemaran bau khususnya di kawasan pelupusan sampah hasil buangan domestik. Nilai Keasidan ( pH) disamping perubahan warna dan bau yang ada di dalam sesuatu sumber air tersebut. Ini Menyebabkan tanih hilanh kesuburan. 6. Coli). 5. Pencemaran Tanih Pencemaran tanih berlaku akibat proses larut resap sisa-sisa toksik dan bahan –bahan buangan oleh tanih menyebabkan kesburan tahih terjejas. Pencemaran sampah sarap Berlaku akibat jumlah penduduk yang meningkat yang membuang sampah merata-rata. Pencemaran bunyi dan pencemaran bau. Pencemaran sisa toksik. 4.seperti kandungan Permintaan Oksigen Biologikal (BOD).

TEMA 3: TRASFORMASI DESA DAN PERBANDARAN TAJUK Kemahiran Amali SUB TAJUK Membina Dan Mentafsir Peta Kloroplet HASIL PEMBELAJARAN Diakhir pembelajaran. Gerak kerja Membina Graf Garis (Poligraf): Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan kenalpastikan nilai maksima serta nilai minima. graf garis majmuk dan juga graf garis banyak. Graf garis ialah garisan yang menyambungkan titik-titik (poin) di atas kertas graf yang mengandungi paksi X dan paksi Y. Langkah 2: Pilih satu skala yang sesuai yang boleh meliputi semua data dan boleh diplotkan di dalam sehelai kertas graf sahaja. Sebaiknya skala yang dipilih tidak terlalu . Membina peta kloroplet dengan baik 2. Mentafsir pola atau corak peta kloroplet ISI-ISI PEMBELAJARAN A. Di peringkat ini graf garis yang hendak dibina ialah graf garis banyak (poligraf). pelajar akan dapat: 1. Terdapat pelbagai jenis graf garis iaitu graf garis mudah. Membina Graf Garis.

8 162. Sambungkan setiap nilai menjadi garisan-garisan. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk boleh ditulis di hujung setiap garisan yang telah diplot itu).8 289.9 325.2025 (unit: Juta orang) Benua 1950 Afrika Amerika Latin Amerika Utara Asia Eropah 32.9 662.9 2025 (Anggaran ) 957.7 106. Penandaan nilai mestilah bermula di atas paksi X. Langkah 4: Tandakan setiap nilai data yang terdapat dalam soalan. Langkah 3: Sediakan paksi X dan paksi Y di atas kertas graf. lukis sebuah graf garis untuk menunjukkan bilangan penduduk bandar bagi setiap benua antara tahun 1950 hingga 2025. Oleh sebab itu bagi nilai yang pertama di atas paksi Y iaitu 0 dan tahun yang pertama di atas paksi Y mestilah bermula di persilangan paksi X dan Y tersebut) Langkah 5: Lengkapkan graf anda dengan tajuk. Tandakan nilai bagi setiap 1 CM di atas paksi Y dan nyatakan unitnya dihujung paksi tersebut. tidak boleh sama sekali dijarakkan dari paksi X. skala dan petunjuk.1 230. (Ingat – Plotan bagi graf garis mestilah bermula di atas Paksi X.5 441.5 577.8 2399.9 758. .0 Tahun 1990 228.2 494.besar atau terlalu kecil sehingga mencacatkan kesan nampak (Visual impact) graf garis yang dilukis itu. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas graf.6 a) Berdasarkan jadual 1. Lihat Contoh 1 di bawah: Contoh 1: Jadual 1 menunjukkan bilangan penduduk bandar mengikut benua-benua di dunia pada tahun 1950 hingga 2025 (anggaran) Jadual 1: Menunjukkan Bilangan Penduduk Bandar Mengikut Benua-Benua di Dunia pada tahun 1950 .5 206.9 167.9 67. Paksi X mewakili tahun manakala paksi Y mewakili nilai.9 1970 81. Menganalisis dan mentafsir Graf Garis.1 297.8 927.

Pelbagai sektor ekonomi moden seperti perniagaan. Trend pembandaran yang pesat di Asia dan Afrika disebabkan oleh beberapa faktor. Pada keseluruhannya. sebab-sebab mengapa pola tersebut bersifat demikian dan juga elemen kajian masa depan (KMD) seperti mencadangkan langkah. Pola atau trend peningkatan atau penurunan secara gradual (perlahanlahan) Pola atau trend yang stabil – konstan (garis lurus yang mendatar) Pola atau trend yang tidak stabil/tidak menentu – mengalami kenaikan dan penurunan dalam tempoh masa yang tertentu.kewanga n dan lain-lain telah berkembang dengan begitu pesat di bandar sejajar dengan dasar kerajaan di negara-negara sedang membangun untuk memajukan negara masing-masing. benua Asia. Paling ketara sekali ialah benua Asia yang meningkat secara mendadak selepas tahun 1970 dikuti oleh benua Afrika selepas tahun 1990. Jawapannya: Trend Pembandaran di Negara Negara Sedang Membangun 1. Sebenarnya negara-negara dunia ke tiga khususnya negara-negara sedang membangun kini sedang mengalami pertambahan penduduk bandar yang pesat melebihi kadar purata pertambahan penduduk bandar sedunia. .Menganalisis graf garis memerlukan kemahiran mengadunkan pengentahuan sedia ada dengan pola atau bentuk graf yang terhasil. meramalkan kesan jangka panjang dan sebagainya. Terdapat empat jenis pola atau corak atau trend atau arah alir yang boleh dikenalpasti dari sesebuah graf garis. Lihat contoh soalan pentafsiran di bawah: b) Berdasarkan graf yang anda lukis itu. Afrika dan Amerika Latin mengalami kadar pertambahan purata penduduk bandar lebih daripada 4% setahun berbanding dengan benua Eropah dan Amerika Utara yang hanya di sekitar 2% sahaja setahun.perkhidmatan. Komponen penganalisisan dan pentafsiran merangkumi pola atau corak graf yang terhasil.perindustrian. Antaranya ialah: 2. tetapi agak sederhana dan trendnya tidak sepantas benua Asia mahupun Afrika. Pembangunan ekonomi bandar yang pesat selepas tahun 1970. jelaskan mengapa trend kadar urbanisasi yang dialami oleh benua yang terdiri daripada negara maju dan benua yang terdiri daripada negara sedang membangun adalah berbeza-beza. Justeru kita boleh merumuskan ke tiga-tiga benua ini mempunyai sumbangan terbesar dalam mempengaruhi kadar pembandaran di dunia masa kini. Benua Amerika Latin pula walaupun meningkat. Iaitu : v) vi) vii) viii) Pola atau trend peningkatan atau penurunan secara mendadak. benua Afrika dan Benua Amerika Latin menunjukkan trend peningkatan yang tinggi. Benua Asia.

Kesannya buruhburuh pertanian terpaksa berhijrah ke bandar demi mengejar keperluan dan kemewahan hidup. Justeru ini memberikan ruang dan peluang kepada kebanyakan negara melaksanakan polisi dan program pembandaran negara masing-masing ke arah pemodenan dan kemajuan sosio-ekonominya. Kemunduran Sektor Ekonomi Desa Khususnya Sektor Pertanian. Ini menyebabkan trend pembandaran menjadi lebih pesat lagi. Di kebanyakan negara sedang membangun perpindahan penduduk dari desa ke bandar telah menyumbangkan 60% hingga 80% daripada jumlah pertambahan penduduk di bandar. pembangunan bandar-bandar bersaiz sederhana dan bandar kecil difokuskan melalui penyelerakan industri dari pusat ke pinggir bandar atau ke wilayahwilayah yang kurang maju. Faktor Demografi Pertambahan penduduk bandar juga dipengaruhi oleh faktor semulajadi yang berpunca daripada peningkatan kadar kelahiran dan pengurangan kadar kematian penduduk dalam bandar itu sendiri. Berlawanan dengan sektor ekonomi moden yang berkembang dengan pesat di bandar. sumber-sumber pengeluaran yang ada semakin terhad dan tidak mencukupi untuk menampung keperluan penduduk. Ini kerana industri menawarkan peluang perkerjaan yang luas. 3. Perkembangan pesat sektor industri terutama sekali di bandar-bandar besar telah mempercepatkan proses migrasi desa ke bandar. Program pembandaran yang lebih sistematik dilaksanakan.gaji dan pendapatan yang lumayan.Sektor yang paling penting sekali ialah sektor perindustrian. Telah dianggarkan sebelumnya pertambahan penduduk bandar akibat migrasi dari desa ialah antara 60% hingga 80%. Sektor pertanian tradisional tidak mampu menampung lebihan buruh di desa. Justeru ia menjadi tarikan utama golongan muda di desa berhijrah ke bandar-bandar besar dan akhirnya menambahkan bilangan penduduk bandar dengan begitu cepat. 4. Tamatnya perang dunia ke dua (1939 . saiz pertanian menjadi semakin sempit relatif dengan penduduk yang semakin bertambah. Era 1990-an menyaksikan banyak negara dunia ke tiga telah muncul sebagai Negara Industri Baru (NIC) seperti Korea Selatan.1945) membolehkan politik dunia menjadi stabil dalam jangka masa yang panjang. Tegasnya “dualisme ekonomi” yang ketara antara desa dengan bandar telah menggalakkan migrasi ke bandar yang menjadi penyebab utama mewujudkan trend pembandaran yang pesat dan mendadak di negara-negara dunia ke tiga.pakej perkerjaan dan kemudahan/insentif yang menarik. pada masa yang sama sektor pertanian di desa terus mundur dan ketinggalan. Ini bererti selebihnya bolehlah dikira . Oleh itu migrasi menjadi faktor terpenting menyumbangkan kepada proses pembandaran. Kestabilan Politik dan Ekonomi. Kawasan desa mengalami tekanan penduduk. Taiwan dan juga Hong Kong. Pada amnya selepas tahun 1970 dan khususnya era 1990-an pembangunan pembandaran tidak lagi menumpu kepada bandar-bandar utama sahaja. Kemunculan negara-negara ini pastinya mempercepatkan lagi proses pembandaran di negaranya yang biasanya bergerak seiringan dengan proses perindustrian. 5. Banyak negara dunia ke tiga sudah merdeka dan bebas dari belenggu penjajahan dan peperangan.

Menjelang tahun 2000 hampir 63% daripada jumlah penduduk bandar di negaranegara sedang membangun tinggal di bandar-bandar utamanya. Trend Pembandaran di Negara-Negara Maju. Trend pembandaran yang memusat ke sebuah bandar utama sahaja dalam sesebuah negara itu akhirnya akan mewujudkan “Bandaraya Primat”. Penumpuan penduduk di bandar-bandar utama yang melebihi 1 juta orang adalah ketara sekali. Manila di Filipina dan Mexico City di Mexico. Pertama. Brasilia dan Sao Paolo di Brazil. Caracas di Venuzuela dan lain-lain. Ada tiga sebab penting mengapa kadar pertumbuhan penduduk semulajadi di bandar-bandar negara-negara dunia ke tiga lebih pesat berbanding dengan negara maju. Ke tiga. Ketiga-tiga sebab ini mempercepatkan lagi pertambahan penduduk bandar yang sedia ramai itu. Dakar di Senegal dan sebagainya. Addis Ababa di Habsyah. bertambahnya kemajuan taraf kesihatan dan teknologi perubatan yang dapat mengawal pelbagai penyakit merbahaya seterusnya dapat mengurangkan resiko kematian bayi (meningkatkan kadar kelahiran sekaligus mengurangkan kadar kematian) disamping meningkatkan jangka hayat penduduk bandar. Kuala Lumpur di Malaysia. kegagalan program kawalan penduduk khususnya perancangan keluarga akibat taraf pendidikan yang masih rendah. Iaitu kewujudan sebuah sahaja bandar terbesar yang saiznya berpuluh-puluh kali ganda lebih besar berbanding dengan bandar ke dua dalam negara tersebut serta ia langsung tidak boleh ditandingi oleh bandar-bandar yang lain. Manakala di Benua Afrika pula bandar-bandar seperti Cape Town dan Johanesberg di Afrika Selatan. Lima di Peru. Manakala penduduk yang terlalu menumpu ke bandar utama sahaja akan menyebabkan bandar utama menghadapi pelbagai masalah seperti setinggan. 6. Proses pembandaran yang seumpama ini dinamakan sebagai “Pembandaran Palsu” (False Urbanization) dan ianya amat jelas sekali banyak berlaku di negara dunia ke tiga (negara sedang membangun). Manila di Filipina dan lain-lain. Kewujudan bandaraya primat menunjukkan pembangunan yang dialami oleh negara berkenaan adalah tidak seimbang/tidak menyeluruh. bandar-bandar utama (Melebihi 1 juta orang) yang menjadi tumpuan penduduk ialah seperti. pengganguran dan kemiskinan bandar.pembentungan dan juga alam sekitar bandar. Proses urbanisasi di negara-negara dunia ketiga juga memperlihatkan trend pembandaran yang memusat/menumpu kepada bandar-bandar utama sahaja. Buenos Aires di Argentina. 7. sekaligus meningkatkan kelahiran. Di Asia Tenggara bandar-bandar seperti Bangkok di Thailand. Di benua Amerika Selatan. Kinshaha dan Luanda di Anggola. . halangan agama dan adat yang masih kuat dipegang oleh migran-migran yang berhijrah ke bandar. Misalnya Bangkok di Thailand. Ke dua. Perkahwinan di usia muda akan meningkatkan aras kesuburan (fertiliti). Mexico City di Mexico.sebagai berpunca daripada pertambahan semulajadi. Jakarta di Indonesia. pencemaran. amalan perkahwinan pada usia muda dikalangan penduduk bandar yang sebahagian besarnya berada dalam kumpulan umur subur yang ramai ( 15 hingga 44) tahun. masalah sosial.

Misalnya negara-negara seperti United Kingdom.5% setahun. Terdapat pelbagai sebab mengapa kadar pertumbuhan penduduk bandar-bandar negara maju adalah rendah. Trend pembandaran di kedua-dua benua ini memperlihatkan peningkatan yang perlahan (gradual) atau stabil.4 % di Amerika Syarikat pula ialah antara 0. Detroit.3% hingga 0. Misalnya di United Kingdom kadar pertumbuhan penduduk tahunan bandarnya antara tahun 1993 hingga 1997 ialah antara 0. Perkembangan perindustrian yang begitu pesat akhirnya mencantumkan bandar-bandar industri di Amerika Syarikat membentuk bandar megalopolis yang pertama di dunia yang menganjur dari Boston ke Washington yang mempunyai jumlah penduduk melebihi 40 juta orang. Pengaruh Revolusi Industri.Boston dan New York.5% setahun manakala di United Kingdom = 0.0% setahun. organisasi dan kehidupan masyarakat Eropah pada masa itu ke arah kehidupan moden. 2. Jadi perkembangan urbanisasi di bandar-bandar ini sudahpun tepu/maksima. di Amerika Syarikat = 1. Misalnya Paris. Colonge.0 % setahun berbanding dengan negara-negara di benua Asia dan Afrika yang melebihi 2. Stuttgart-Frankfurt dan lain-lain lagi. Antaranya ialah: 1. Benelux-Ruhr.9% hingga 1. Migrasi beramai-ramai meninggalkan desa menuju ke pusat-pusat perindustrian baru yang menawarkan pelbagai peluang perkerjaan. Amerika Syarikat dan Kanada mempunyai jumlah penduduk yang tinggal di bandar antara 70% hingga 80% daripada jumlah keseluruhan penduduknya. Sejajar dengan kadar pertumbuhan penduduk semulajadi negara-negara maju yang perlahan maka pertumbuhan penduduk di dalam bandar-bandarnya juga adalah perlahan sahaja. negara maju diwakili oleh Benua Eropah dan Benua Amerika Utara.0% setahun. Ada beberapa sebab mengapa trend pembandaran di negara-negara maju pada masa kini adalah perlahan.Louis. 3. St. Di Amerika Syarikat pula kawasan-kawasan seperti Chicago. Kepesatan urbanisasi di Asia pada masa kini telahpun berlaku di Eropah 100 tahun yang lalu. Seperti apa yang berlaku di Asia pada masa kini. Manchester-Liverpool. London. Perancis. Misalnya kadar pertumbuhan tahunan penduduk bandar di Kanada hanyalah 2. . Perbezaan masa hampir satu abad ini menyebabkan negara-negara dunia ke tiga begitu jauh tertinggal. Faktor Pertumbuhan Penduduk Semulajadi Bandar Negara-Negara Maju.Berdasarkan jadual yang diberi. Proses pembandaran pada masa kini berlaku tetapi kadarnya sedikit/perlahan sahaja. Oleh itu tidak hairanlah jika pada masa kini trend pertumbuhannya menjadi perlahan. Justeru tidak hairanlah jika negara-negara Eropah dan Amerika Syarikat mengalami trend yang perlahan pada masa kini kerana proses urbanisasinya sudah hampir maksima. revolusi industri telah menukarkan budaya.Afrika dan juga Amerika Latin. Kepesatan urbanisasi di Eropah yang berlaku 100 tahun yang lalu sememangnya disebabkan oleh pengaruh revolusi industri. Negara-negara maju khususnya di benua Eropah dan Amerika Utara mengalami sejarah dan proses pembandaran yang lebih awal berbanding dengan benua Asia. Proses pembandaran yang pesat di Eropah bermula sejak Revolusi Perindustrian lagi (awal abad ke 19) sedangkan benua-benua lain khususnya Asia di penghujung abad ke 19. Akhirnya pusat-pusat perindustrian tersebut muncul sebagai bandar-bandar industri yang besar. Pertama berkait dengan peningkatan taraf pendidikan dan sosio-ekonomi penduduk yang menyebabkan .

Kenalpastikan kaedah graf bar yang hendak dibina samada bar kompaun. 4. Seterusnya buat plotan . Pada amnya graf bar terdiri daripada tiga jenis iaitu graf bar komponen. Bandar-bandar utama sebenarnya sudahpun tepu malah sesetengahnya membentuk megalopolis. Membina Graf Bar. Pilih satu skala yang sesuai yang boleh meliputi semua data dan boleh diplotkan di dalam sehelai kertas graf sahaja. Paksi X berada di tengah graf. Graf bar cermin pula mempunyai nilai paksi tegak yang positif dan negatif. Paksi X mewakili tahun/elemen/unsur manakala paksi Y mewakili nilai. Kesannya pertambahan penduduk di dalam bandar-bandar di negara maju adalah sedikit sahaja. Justeru itu mereka mengamalkan saiz keluarga kecil di samping amalan perkahwinan lewat yang sudah tentunya mengurangkan aras kesuburan (fertiliti). Tandakan nilai bagi setiap 1 CM di atas paksi Y dan nyatakan unitnya dihujung paksi tersebut. Langkah 2: Kenalpastikan nilai maksima serta nilai minima dalam data tersebut. bar komponen atau graf bar cermin. di sebelah atasnya paksi Y yang bernilai positif manakala di sebelah bawahnya ialah paksi Y yang bernilai negatif. Trend penyebaran keluar urbanisasi dari pusat ke pinggir ini membolehkan pembangunan di negara-negara maju lebih seimbang sifatnya berbanding dengan negara sedang membangun. Sebaiknya skala yang dipilih tidak terlalu besar atau terlalu kecil sehingga mencacatkan kesan nampak (Visual impact) graf bar yang dilukis itu. trend urbanisasi di negara-negara maju juga berbeza dengan negara sedang membangun daripada segi arah aliran pembandaran.program perancangan keluarga berjaya dilaksanakan. Nikmat pembandaran juga dirasai oleh kawasan-kawasan pedalaman. Graf bar komponen atau graf bar majmuk mempunyai turus yang bertingkat-tingkat manakala graf bar kompaun mempunyai turus yang berbaris-baris. Langkah 3: Sediakan paksi X dan paksi Y di atas kertas graf. Gerakerja Membina Graf Bar: Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan baca soalan dengan teliti. Jika di negara sedang membangun pola pembandaran yang memusat ke bandar-bandar utama tetapi di negara maju pola penyebaran pembandaran dari pusat ke pinggir berlaku. Penandaan nilai mestilah dijarakkan dari paksi Y (sebaik-baiknya berjarak 1 CM). Justeru proses urbnanisasi tersebar ke bandarbandar sederhana dan bandar kecil di dalam negara tersebut. Misalnya jika data itu melibatkan perubahan (angka positif dan negatif) maka graf bar yang sesuai dibina ialah graf bar cermin. Kedua. Konsep: Graf bar atau graf palang ialah graf yang mempunyai turus-turus secara menegak. Langkah 4: Tandakan setiap nilai data yang terdapat dalam soalan. Selain daripada pertumbuhan penduduk bandar yang perlahan. graf bar kompaun dan juga graf bar cermin. Ini sudah tentu memperlahankan kadar urbanisasinya. perubahan sikap dan status quo masyarakat maju yang lebih mementingkan kerjaya serta kebebasan.

269 300.423.800 1. Negeri Johor Kedah Kelantan Melaka Negeri Sembilan Pahang Perak Perlis Pulau Pinang Selangor Terengganu Wil.287. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas graf.411 946.806 6.Kuala Lumpur MALAYSIA Jumlah Penduduk (orang) 2.624. skala dan petunjuk.860 149.263.561.064.900 849.bar atau turus mengikut nilai-nilai data yang terdapat dalam soalan.500 598.648 445. Jadual 2: Jumlah Penduduk mengikut negeri dan Jumlah Penduduk Luar Bandar bagi setiap negeri di Semenanjung Malaysia pada tahun 2000.605.057 348.100 1.507 577. Oleh sebab itu plotan bar adalah berlawanan dengan plotan graf garis.319.100 2.900 23. (Ingat – Plotan bagi graf bar mestilah dijarakkan antara satu bar dengan bar yang lain.Per.934 929.613 (a) Dengan menggunakan jadual 2. Jika graf garis perlu rapat dan bermula di atas paksi Y manakala plotan bar mesti renggang dari paksi Y dan renggang antara bar-bar yang dibina) Langkah 5: Lengkapkan graf anda dengan tajuk.200 1. Lihat Contoh 2 di bawah: Contoh 2: Jadual 2 menunjukkan jumlah penduduk mengikut negeri dan jumlah penduduk luar bandar bagi setiap negeri di Semenanjung Malaysia pada tahun 2000.800 1.130.563 685.700 1. .295 874.600 Jumlah Penduduk Luar Bandar (orang) 1. kirakan peratus penduduk bandar di setiap negeri Semenanjung Malaysia pada tahun 2000 dan tunjukkan peratus penduduk bandar tersebut melalui sebuah graf bar yang sesuai. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk di tulis di ruang bawah graf bar).500 1.190.263 175.259.731.000 230.400 3.

Penduduk – Jum.566 675. Penduduk Luar Bandar) Penduduk Bandar (Orang) 1.506 444.Pinang Selangor Terengganu WP.540.8% 47.7% 100% Johor Kedah Kelantan Melaka N.537 1.8% 35.294 1.3% 86.4% 45.140 81.293 486.K.Sembilan Pahang Perak Perlis P.7% 67.939.789 615.231 298.444. Penduduk Bandar x 100% Jumlah Penduduk % Penduduk Bandar 56.084.4% 49.L.6% 33.4% 42.1% 39.437 1.Jadual Menunjukkan Pengiraan Peratus Penduduk Bandar bagi setiap negeri di Semenanjung Malaysia Negeri Jumlah Penduduk Bandar = (Jum.423.1% 89.252 404. .343 2.900 Peratus Penduduk Bandar = Jum. Menganalisis dan mentafsir Graf Bar.

Tumpuan sektor ekonomi moden seperti industri. Disokong dengan faktor-faktor peningkatan taraf hidup/pendapatan yang lebih tinggi dan mampu menampung saiz keluarga yang lebih besar serta adanya kemudahan perubatan yang lebih baik dll yang mendorong kepada pertambahan penduduk bandar. Adanya kemudahan pendidikan dan kemudahan sosial yang lebih baik di sebelah pantai barat.meningkatkan kadar pembandaran (jumlah penduduk badar). Justeru itu kemudahan asas. 4. jelaskan mengapakah kadar pembandaran yang dialami oleh negeri-negeri pantai barat semenanjung lebih tinggi berbanding dengan negeri-negeri di pantai timurnya. Faktor sejarah pembandaran. Komposisi umur ini adalah subur dan cenderung meningkatkan kelahiran. 3. kemudahan perumahan dan kemudahan asas yang menjadi tarikan penduduk dari negeri-negeri lain . Ini mendorong kemasukan pelaburan pertambahan industri dan perkhidmatan dan seterusnya mempercepatkan kadar pembandaran yang telah sedia . sebab-sebab.jaringan pengangkutan. graf bar juga perlu dianalisis dan ditafsirkan daripada segi polanya. Kumpulan umur muda adalah penghijrah utama dan menetap di bandar-bandar besar pantai barat semenanjung.penduduk bandar terus bertambah/kadar pembandaran meningkat dengan cepat. 2. kemudahan reakreasi dan hiburan . Peningkatan kadar kelahiran di bandar. Negeri-negeri di pantai barat lebih awal mengalami proses pembandaran moden semenjak zaman penjajah lagi.perkhidmatan dan perniagaan adalah di bandar-bandar besar di sebelah pantai barat semenanjung. kesan serta cadangan mengatasi hasil daripada sesuatu bentuk bar yang terhasil. kemudahan perhubungan. Sebab-sebab kadar pembandaran di negeri-negeri pantai barat semenanjung lebih tinggi berbanding dengan negeri-negeri pantai timur: 1. Lihat contoh soalan analisis di bawah. ( b) Berdasarkan graf yang telah anda lukis itu.pusat-pusat perkhidmatan telah sedia wujud.Sepertimana graf garis. Misalnya tumpuan industri di bandar-bandar besar telah mencipta banyak peluang pekerjaan dan seterusnya menggalakkan migrasi masuk . Di peringkat ini calon mestilah berupaya mengadunkan pengentahuan yang dimilikinya dengan kemahiran amali yang dibuat. Meliputi Institusi pendidian tinggi.

Aras 2: • Menghuraikan aspek saling bergantung antara kawasan/negara. Tajuk Globalisasi Ekonomi.1 Saling Kebergantungan Antara Kawasan. . Aras 3: • Menjelaskan sebab perlunya bekerjasama antara kawasan/negara.TEMA 4 : GLOBALISASI SERANTAU Tema EKONOMI DAN KERJASAMA Globalisasi Ekonomi dan Kerjasama Serantau. Sub Tajuk 4. Masa 2 Waktu ( 80 minit) Hasil Pembelajaran Setelah selesai mempelajari sub tajuk ini pelajar akan dapat: Aras 1: • Menyatakan maksud globalisasi ekonomi.

penghapusan skim keutamaan dagangan (PTA). Globalisasi ekonomi ialah satu proses dimana sempadan ekonomi negara-negara di dunia kini semakin runtuh dan seluruh dunia (globe) kini menjadi satu unit yang boleh dihubungkan dengan cepat. Isi-Isi Pembelajaran (a) Aspek saling kebergantungan antara kawasan: (i) Pelaburan (ii) Teknologi (iii) Pengeluaran (iv) Pasaran (v) Bekalan buruh (b) Sebab-sebab perlunya kerjasama antara kawasan/negara: (i) Kecekapan ekonomi (ii) Daya saing (iii) Pengkhususan (iv) Penyertaan dalam ekonomi dunia Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 10 Minit ) a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. penghapusan subsidi. Iaitu dasar penghapusan segala peraturan dan sekatan ekonomi yang diamalkan oleh sesebuah negara yang selama ini menghalang aktiviti perdagangan seperti penghapusan dasar perlindungan.• Kemahiran Amali : Membina. (Iaitu dasar pasaran bebas yang memberikan peluang kepada sesiapa sahaja termasuk pemodalpemodal asing memasuki seterusnya menguasai pasaran dan ekonomi sesebuah negara tanpa batas. Persaingan pasaran dan ekonomi akan menjadi terbuka dan bebas ) c) Deregulasi Ekonomi. menganalisis dan mentafsir graf bar cermin berasaskan data imbangan perdagangan. b) Guru menjelaskan tiga konsep penting – globalisasi ekonomi. penghapusan dasar kawalan modal berpilih dll.penghapusan sekatan tarif. Sisipan Konsep a) Globalisasi Ekonomi.pantas dan rapat ) b) Liberalisasi Ekonomi. mudah . Konsep Dunia tanpa smpadan. Langkah 2: (Diskusi Pelajar – 20 Minit ) . liberalisasi ekonomi dan deregulasi ekonomi.

Jadual 1: Nilai Eksport dan Import (RM: Juta) Malaysia dengan beberapa buah Negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002. ii) Guru bersama dengan kumpulan pelajar lain membuat pembetulan dan penambahbaikan terhadap hasil pembentangan. Mengira imbangan perdagangan (Defisit dan Infisit) Melukis graf bar cermin. Contoh Soalan Yang relevan Jadual 1 di bawah menunjukkan nilai eksport dan import Malaysia dengan beberapa buah negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002. Langkah 4 ( Mentafsir dan Menganalisis Data Import – Eksport Malaysia mengikut kumpulan negara – 30 Minit) a) Guru mengedarkan data perdagangan luar Malaysia mengikut kumpulan negara dan pelajar dibantu untuk: i) ii) iii) iv) v) Mengenalpasti pola dan aliran perdagangan. daya saing. Menganalisis sebab.Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk membincangkan dua aspek berikut: ix) x) Saling kebergantungan antara negara/kawasan daripada segi pelaburan. i) Setiap kumpulan membentangkan hasil perbincangan. Meramalkan kesan jangka panjang sebagai satu kajian masa depan (KMD) Langkah 5 ( Rumusan Hasil Pembelajaran – 5 minit) Guru merumuskan setiap langkah pembelajaran di atas dan menyatakan kecapaian objektifnya.pengkhususan dan penyertaan dalam ekonomi dunia. Sebab-sebab perlunya bekerjasama antara negara/kawasan daripada segi: kecekapan ekonomi. Negara-negara Asia Pasifik terpilih Eksport RM: Juta Import . (Nota: Perbincangan mestilah berasaskan prinsip: FHC – Fakta diikuti oleh Huraian dan dilengkapi dengan contoh-contoh yang spesifik) Langkah 3 (Pembentangan Hasil Perbincangan – 20 Minit) Pembentangan hasil perbincangan dan penambahbaikan.pengeluaran.pasaran dan bekalan buruh.teknologi.

978.398.9 3.2 2.724. [10 Markah] c) Jelaskan mengapa Malaysia perlu berkerjasama dengan negara-negara serantau.1 213.414.635.576.236.4 1 Negara = 1 Markah.7 3.5 13.6 . a) Berdasarkan jadual 1 di atas.Thailand Indonesia Singapura Jepun Taiwan China JUMLAH 3.988.9 18. [6 Markah] b) Lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002. [ 9 Markah] Penilaian Jawapan a) Mengira imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.2 3.5 Sumber: Jabatan Perangkaan Malaysia.203. 1 1 1 1 1 1 MAX 6 Markah .1 19.581.559.8 . [ 6 Markah ] Formula Mengira Imbangan Perdagangan (EKSPORT ▬ IMPORT) Pemarkahan: Negara Asia Pasifik Terpilih Imbangan Perdagangan (EKSPORT ▬ IMPORT) (RM: Juta) Markah Thailand Indonesia Singapura Jepun Taiwan China Pemarkahan: 205.8 7.019.4.0 5.5 44.923.909.9 12.703. kirakan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.838.1 4.3 403.422.0 1.9 47.

Contohnya di dalam AFTA. (5) Memperolehi keuntungan daripada keadaan saling melengkapi (Complementary) khususnya dalam konteks pengkhususan pengeluaran barangan industri pembuatan dan perkhidmatan serta sumber dan tenaga. perindustrian. [10 Markah] Melukis Graf Bar Cermin Item Pemarkahan Tajuk/Kaedah yang betul Skala yang sesuai Petunjuk Plotan (1 negara = 1 markah). Misalnya perdagangan intra-ASEAN. (2) Memperolehi keuntungan daripada segi perluasan saiz pasaran. Kebersihan dan kesempurnaan Markah 1 1 1 6 1 MAX 10 c) Jelaskan mengapa Malaysia perlu berkerjasama dengan negara-negara serantau. perhutanan.pengangkutan. peningkatan kuasa beli yang menyebabkan barangan dan perkhidmatan boleh dijual ke serata negara. . (3) Memperolehi keuntungan dalam konteks perkongsian teknologi . R & D dan inovasi baru dalam pelbagai bidang.telekomunikasi.b) Lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002. (4) Memperolehi keuntungan daripada segi perkongsian pelaburan modal/kewangan menerusi perlaksanaan konsep dan kaedah pelaburan silang (cross invesment) serta pelaburan bersama. pertanian. tenaga. kewangan dan lain-lain. Hal ini dicapai menerusi Perjanjian Keutamaan Perdagangan (PTA). Kesan-kesan positif perluasan pasaran diperoleh melalui pertambahan penduduk. [9 Markah] Sebab-sebab Malaysia perlu bekerjasama dengan negara-negara serantau ialah untuk: (1) Memperolehi keuntungan dalam konteks meningkatkan aliran perdagangan antara negara.

Rujukan Khusus 1.gov. Tugasan Pelajar : Pembelajaran Akses Kendiri (PAK) ICT – Mengakses maklumat berkaitan dengan perdagangan luar Malaysia meliputi: i) ii) Kawasan pasaran baru. Perangkaan Malaysia.s. Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. rondaan. Penglibatan Malaysia dalam AFTA. m. APEC. Di ukur berdasarkan pencapaian hasil pembelajaran dalam gerakerja pelajar.kawal selia/pengawasan dan pemuliharaan jika berlaku kes-kes pembuangan enap cemar oleh kapal-kapal dagang yang melalui selat Melaka. Penerbit:Pearson dan Longman. Kekurangan buruh dan tenaga pakar dalam Malaysia boleh di tampung oleh lebihan buruh dari negara lain. Import dan Eksport Malaysia Mengikut Sektor Ekonomi. 2. Sebagai contoh adalah menjadi tanggungjawab bersama antara Malaysia. Statistics. EAEC dan Segitiga Pertumbuhan. (7) Keuntungan dalam konteks penjagaan alam sekitar secara bersama khususnya dalam menangani permasalahan alam sekitar. Maklumat boleh diakses dari laman web berikut: (http:/www. 2005. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. Selain itu di atas semangat ASEAN semua negara telah membantu Indonesia menangani masalah jerebu yang berlaku pada tahun 1997 dan 2005. Indonesia dan singapura menjaga perairan Selat Melaka. 366 – 375. Justeru ke tiga-tiga negara menjalankan usaha bersama membuat pengesanan.(6) Memperolehi keuntungan dalam konteks pengaliran buruh dan kepakaran. Bab 13 – Interaksi Antara Kawasan. Petaling Jaya.my) . Jabatan Statistik Malaysia. (Pemarkahan: Mana-mana 5 isi x 2 Markah = MAX 10 Markah) Refleksi.

sedang dan akan dilaksanakan di bawah segitiga pertumbuhan ASEAN Aras 3: • Membincangkan kepentingan dan masalah dalam segitiga pertumbuhan ASEAN .Tema Kerjasama serantau: Tajuk Kerjasama serantau ASEAN Sub Tajuk 4.2 Pertumbuhan segitiga ASEAN Masa 2 Waktu ( 80 minit) Hasil Pembelajaran Setelah selesai mempelajari sub tajuk ini pelajar akan dapat: Aras 1: • Mengenalpasti kawasan pertumbuhan segitiga ASEAN Aras 2: • Menyatakan aktiviti ekonomi yang telah.

Malaysia. Filipina) b) Mengenalpasti Rancangan Pembangunan Ekonomi Yang Telah. Segitiga pertumbuhan merupakan lanjutan daripada kerjasama serantau ASEAN. Misalnya firmafirma dari Singapura melabur modal di Selatan Johor. 6. Manakala konsep pelaburan silang pula menggalakkan pihak swasta dari sesebuah negara melabur di kawasan negara lain dalam segi tiga pertumbuhan tersebut. 2. 4. b) Pelaburan bersama Di bawah konsep pelaburan bersama. Indonesia. c) Pelaburan silang. Pembangunan sektor pelancongan Pembangunan Sektor Pengangkutan Pembangunan Sektor Pembandaran: Pembangunan Sektor Perkhidmatan tertier Pembangunan Sektor Telekomunikasi Pembangunan Sektor Pertanian dan Perikanan Pembangunan Sektor Perhutanan .Sisipan Konsep a) Segitiga Pertumbuhan ASEAN. Malaysia. Thailand – Growth Triangle 3. 3. Ia merujuk kepada kerjasama ekonomi pada kawasan yang lebih kecil di dalam wilayah ASEAN yang melibatkan 3 atau 4 buah negara berjiran. EAGA-BIMP (East Asean Growth Area – Berunai. Isi-Isi Pembelajaran a) Mengenalpasti kawasan Segi Tiga Pertumbuhan ASEAN: 1. IMT-GT (Indonesia. Teras kerjasama ini ialah saling memperolehi keuntungan apabila negara-negara yang berjiran saling membantu dan melengkapi antara satu sama lain untuk memajukan kawasan yang telah dipilih. Sedang dan Akan Dilaksanakan di Kawasan Segi Tiga Pertumbuhan. IMS-GT (Indonesia. 1. Malaysia. 5. projek-projek yang telah dikenalpasti untuk dimajukan maka modalnya akan dikongsi bersama-sama oleh pihak swasta dari ketigatiga negara yang terbabit mengikut ekuiti yang dipersetujui. 7. Singapura – Growth Triangle 2.

b) Membincangkan dihadapi. i) Setiap kumpulan membentangkan hasil perbincangan. b) Guru menjelaskan tiga konsep penting – segitiga pertumbuhan. Langkah 2: (Diskusi Pelajar – 30 Minit ) Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk membincangkan dua aspek berikut: a) Mengenalpasti kawasan yang terlbat dalam setiap segitiga pertumbuhan dan juga rancangan yang telah. 9. pelaburan bersama dan pelaburan silang. ii) Guru bersama dengan kumpulan pelajar lain membuat pembetulan dan penambahbaikan terhadap hasil pembentangan. sedang serta yang akan dijalankan bagi setiap kawasan segitiga pertumbuhan. Pembangunan infrastruktur Pembangunan sektor perindustrian. Langkah 5 ( Rumusan Hasil Pembelajaran – 5 minit) . Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 10 Minit ) a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas.8. kepentingan segitiga pertumbuhan ASEAN dan masalah yang (Nota: Perbincangan mestilah berasaskan prinsip: FHC – Fakta diikuti oleh Huraian dan dilengkapi dengan contoh-contoh yang spesifik) Langkah 3 (Pembentangan Hasil Perbincangan – 35 Minit) Pembentangan hasil perbincangan dan penambahbaikan.

Guru merumuskan setiap langkah pembelajaran di atas dan menyatakan kecapaian objektifnya. Perkembangan sistem dan jaringan pengangkutan ini menjadi . Bangkahulu.GT: 1.Langkawi. Sedang dan Akan Dilaksanakan di Kawasan Segi Tiga Pertumbuhan. Pembangunan Sektor Pengangkutan: Khususnya laluan darat udara dan air/perkapalan seperti: Jalan Keretapi Trans-Borneo di bawah EAGA-BIMP. 2. (Pemarkahan: 5 kawasan x 1 markah = MAX 5 Markah) b) Rancangan Pembangunan Ekonomi Yang Telah. Projek Line ke 2 Johor dengan Singapura di bawah IMS-GT.Sumatera Barat. Selatan Johor bagi Malaysia dan Utara Singapura bagi Singapura. Contoh Soalan Yang relevan a) Namakan lima kawasan yang berada di bawah segitiga pertumbuhan IMS – GT [ 5 Markah ] b) Terangkan rancangan pembangunan ekonomi yang telah. IMS-GT (Indonesia. Singapura – Growth Triangle) yang melibatkan kawasan : Kepulauan Riau. Pembangunan sektor pelancongan: Memajukan industri perhotelan/resort atau memajukan sumber-sumber maritim untuk tujuan pelancongan seperti menjadikan kepulauan Riau sebagai pusat pelancongan baru di bawah IMS-GT.Jambi. [ 10 Markah] 1. Malaysia. perkhidmatan feri Langkawi-PhuketAcheh di bawah IMT-GT. Kalimantan Barat bagi Indonesia. sedang dan akan dilaksanakan di kawasan Segi Tiga Pertumbuhan ASEAN [ 10 Markah] c) Jelaskan mengapa pakatan segi tiga pertumbuhan di tubuhkan di rantau Asia Tenggara [ 10 Markah] Penilaian Jawapan a) Kawasan Segi Tiga Pertumbuhan IMS . Phuket dan Acheh “Pintu Masuk Pelancong Asean” di bawah IMT-GT disamping mewujudkan kawaan bebas cukai.

Termasuk juga perikanan pingir pantai. 6. (Pemarkahan: Mana-mana 5 isi x 2 Markah = MAX 10 Markah) b) Sebab-sebab pakatan segi tiga pertumbuhan di tubuhkan di rantau Asia Tenggara [ 10 Markah] Antara sebab-sebab mengapa pakatan segi tiga pertumbuhan tersebut ditubuhkan ialah: . 7. 3.kepakaran dan pengurusan akan diutamakan bemi memajukan sektor ini. Pembangunan Sektor Perhutanan. 8.pemangkin utama untuk memajukan sektor-sektor ekonomi yang lain. Tumpuan diberikan kepada sektor industri berasaskan sumber seperti industri pemprosesan pertanian (agro base industry) terutamanya di IMT-GT dan EAGA serta industri berintensif buruh di IMS-GT dan IMTGT. Perkhidmatan pembandaran akan menguntungkan banyak pihak. Disamping Perkongsian modal berasaskan konsep pelaburan silang (Cross Invesment) dan pelaburan bersama yang akan dapat dinikmati oleh semua pihak swasta yang terbabit di dalam wilayah tersebut. Pembangunan Sektor Perkhidmatan tertier : Khususnya kewangan dan bank misalnya Labuan sebagai pusat Kewangan luar pesisir di bawah EAGA. Pembangunan Sektor Pertanian dan Perikanan : Khususnya berkaitan dengan sektor perladangan kelapa sawit dan getah di bawah EAGA dan juga pertanian makanan/padi di bawah IMT-GT. sistem perhubungan dan lain-lain terutamanya di wilayah-wilayah yang baru berkembang misalnya di lembah Mindano. bekalan tenaga. sumber air.laut dalam dan akuakultur. Pembangunan infrastruktur fizikal seperti jaringan jalan raya. Pembangunan sektor perindustrian. Meliputi sumber-sumber pembalakan khususnya di kawasan EAGA yang amat kaya dengan hutan disamping program pemeliharaan dan pemuliharaan hutan. 5. Kerjasama modal. Program pertukaran siaran Radio & TV dan lainlain maklumat budaya membolehkan intraksi sosial antara negara akan jadi lebih rapat. 9. Pembangunan Sektor Pembandaran: Mewujudkan bandar-bandar baru melalui pendekatan pelaburan bersama seperti projek bandar Nusa Jaya sebagai bandar terapung di Tanjung Pelepas Johor di bawah rancangan IMS-GT. 4. Pembangunan Sektor Telekomunikasi :Sektor ini juga amat berpotensi untuk berkembang dengan pesat misalnya projek Internet Asean dengan Thailand sebagai pusatnya di bawah program IMT-GT.

Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks pengaliran buruh dan tenaga pakar. Kekurangan buruh di Malaysia ditampung oleh kemasukan buruh dari Indonesia. Misalnya melalui kewujudan kawasan bebas cukai. Ini kerana pembangunan sumber dilakukan menerusi pelbagai perkongsian bijak yang diamalkan. 3. Dalam konteks ini wujud suasana saling melengkapi. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks pembangunan sumber alam . R&D dan inovasi baru dari negara jiran yang lebih maju ke kawasan segitiga terbabit. Utara Acheh dan Selatan Thai pastinya mengalami pertumbuhan ekonomi yang lebih cepat. Dengan adanya pakatan ini sumber-sumber tersebut boleh dibangunkan tanpa terbiar membazir sebagai stok sumber sahaja.sumber air dan sebagainya. Misalnya projek Line ke 2 menghubungkan Malaysia dengan Singapura di bawah IMS-GT telah dilaksanakan dengan jayanya dan memberi keuntungan kepada ke dua-dua negara daripada segi aliran barangan. Kawasan-kawasan seperti Bukit Kayu hitam.1. Misalnya di bawah IMT –GT kawasankawasan seperti Pulau Langkawi. 6. Kesan-kesan positif daripada perluasan pasaran setempat akan dinikmati bersama. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks perkongsian teknologi. 5. sumber maritim. Segitiga pertumbuhan menjadi pusat pertumbuhan ekonomi ASEAN yang baru. Untuk mempercepatkan lagi/memangkinkan lagi pertumbuhan ekonomi dalam pelbagai sektor di antara negara-negara ASEAN yang berjiran yang termasuk dalam kawasan segitiga pertumbuhan berkenaan. Kawasan segitiga sememangnya kaya dengan sumber-sumber alam yang belum dimanfaatkan sepenuhnya seperti sumber hutan. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks perluasan pasaran dan perdagangan antara kawasan/intra-ASEAN. Langkawi. Pihak swasta akan berkongsi modal melaksanakan sesuatu projek.sumber tenaga. Kekurangan teknologi sesebuah negara ditampung oleh kelebihan teknologi negara lain yang samasama melabur di kawasan segi tiga terbabit. Pemindahan teknologi membolehkan sumber-sumber yang ada dapat dibangunkan dengan cepat. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks perkongsian pelaburan modal/kewangan berdasarkan prinsip perkongsian bijak yang dilakukan menerusi pelaburan bersama ataupun pelaburan silang oleh pihak swasta. (Pemarkahan: Mana-mana 5 isi x 2 Markah = MAX 10 Markah) . Utara Kedah-Perlis seperti Bukit Kayu Hitam. Kekurangan buruh dan kepakaran di sesuatu kawasan segitiga akan dapat ditampung oleh buruh dan tenaga pakar dari negara jiran. Kerana barangan di kawasan-kawasan bebas cukai tersebut lebih laris/dijual dengan harga yang murah.perkhidmatan dan pergerakan penduduk. Pengkalan Kubor sudah tentunya memberikan manfaat pasaran kepada semua negara. 2. 4.

Masa 2 Waktu ( 80 minit) HASIL PEMBELAJARAN Setelah mempelajari tema ini pelajar akan dapat: • • • Membina peta aliran dengan mengaplikasikan teknik kartografi yang betul. Penerbit:Pearson dan Longman.my) Tema Kerjasama serantau: Tajuk Kemahiran Amali Kerjasama Serantau Sub Tajuk 4. Tugasan Pelajar : Pembelajaran Akses Kendiri (PAK) ICT – Mengakses maklumat berkaitan dengan perdagangan luar Malaysia meliputi i) Penglibatan Malaysia dalam Segitiga Pertumbuhan ASEAN Maklumat boleh diakses dari laman web berikut: (http:/www. Di ukur berdasarkan pencapaian hasil pembelajaran dalam gerakerja pelajar.Refleksi. . Rujukan Khusus 1. gov. m. 2005. Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. Petaling Jaya. MITI. Bab 13 – Interaksi Antara Kawasan.3 Membina dan mentafsir peta Aliran.s. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. 391 – 399. Mentafsirkan pola atau corak yang terhasil daripada peta aliran yang dilukiskan. Menganalisiskan sebab-sebab sesuatu pola/corak yang terhasil.

Justeru untuk menyelaraskan data-data tersebut maka semua data perlu dipuncakuasaduakan agar tidak terlalu ketara perbezaannya. Skala aritmetik digunakan sekiranya tidak terdapat perbezaan yang terlalu besar antara nilai maksima dengan nilai minima di dalam data soalan yang diberi.perkhidmatan dan penduduk itu bergerak. Skala ini diguna sekiranya terdapat perbezaan data yang terlalu besar antara nilai maksima dengan nilai minima. ketebalan garis aliran yang mewakili jumlah yang bergerak ke sesuatu destinasi dan juga anak panah (arrow) yang menunjukkan ke mana sesuatu barangan. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 20 Minit ) Gerakerja Membina Peta Aliran: Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan kenalpastikan di mana dan ke arah mana garis aliran perlu dibuat berasaskan kehendak soalan dan peta yang diberikan. Skala dalam unit biasa yang digunakan seperti 1CM = RM Juta : 10. Langkah 3: Berdasarkan nilai puncakuasadua ini. Sebaiknya .000 orang dan sebagainya.000. Mentafsir peta aliran. Skala dalam unit puncakuasadua. Misalnya pergerakan import-eksport. Terdapat dua elemen penting di dalam peta aliran iaitu. Isi-Isi Pembelajaran • • Membina peta aliran. 1CM = 20. Terdapat dua kaedah yang boleh diguna untuk mencari skala ketebalan garisan iaitu: a) Skala aritmetik. aliran masuk modal ke sesebuah negara dan sebagainya. Apabila semua data sudah dipuncakuasaduakan maka nilai yang diperolehi bukan lagi dalam unit biasa tetapi bertukar menjadi UNIT PUNCAKUASADUA. pilih satu skala yang sesuai yang boleh diguna untuk mengira ketebalan garis aliran. migrasi antarabangsa. Langkah 2: Mencari skala ketebalan garis aliran.Sisipan Konsep: Konsep: Peta aliran adalah sejenis peta statistik yang diguna untuk menunjukkan arah dan isipadu (jumlah) pergerakan sesuatu barangan. ketibaan pelancong asing ke sesebuah negara. perkhidmatan dan juga pergerakan manusia. Bahagikan nilai puncakuasa dua yang diperolehi dalam langkah (2 b) di atas dengan nilai skala yang telah dipilih itu. b) Skala geometri.

ketebalan garisan janganlah terlalu besar atau terlalu kecil untuk menghasilkan kesan nampak yang baik.250.710. Langkah 5: Lorekan atau warnakan setiap garis aliran yang dibuat dan seterusnya lengkapkan peta aliran anda dengan tajuk.0 14. Berdasarkan nilai ketebalan garisan yang telah dikira dalam langkah 3 di atas calon boleh membuat plotan garis aliran di atas peta yang diberikan.8 37. Plotan mestilah mengikut syarat-syarat berikut: a) b) c) d) Garis aliran mestilah sama tebal dari permulaan hingga ke destinasinya.7 7. Negara Asia Pasifik Terpilih Jepun China Hong Kong Australia Berdasarkan jadual 1 di atas.290. Langkah 4: Membuat plotan. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas carta.808.670. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk boleh ditulis di bahagian bawah peta aliran anda itu.0 6.0 8.127. Untuk mengelakkan pertindihan garis aliran boleh dibuat melengkung atau bergabung. Arah aliran (arrow) bagi setiap garis aliran mesti ditunjukkan.8 . Nilai Import dan Eksport (RM: Juta) Import Eksport 51.345.803. Petunjuk yang dibuat mestilah bertangga bentuknya mewakili tiga nilai yang berbeza. Antara garis aliran tidak boleh bertindih dan tidak boleh bersilang.1 8. skala dan petunjuk.9 5. Langkah 2: ( Latihan Dalam Kelas Membina peta aliran– 30 Minit ) Lihat Contoh di sebelah: Jadual 1 di bawah menunjukkan nilai import dan eksport Malaysia dari dan ke beberapa buah negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 1999. a) Lukis sebuah peta aliran di atas peta kosong yang disediakan bagi menunjukkan nilai import dan eksport Malaysia dari dan ke beberapa buah negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 1999.

Imbangan perdagangan ini amat merugikan Malaysia. Misalnya melalui penubuhan zon perdagangan bebas. Misalnya dengan Hong Kong nilai infisitnya sebanyak RM: Juta: 8. Ini menunjukkan Malaysia banyak mengimport barangan dari negara Jepun berbanding dengan barangan yang dieksport oleh Malaysia ke Jepun. Dimensi analisis: Pola Import . nyatakan pola import dan eksport Malaysia dengan beberapa buah Negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 1999.095. Dimensi analisis: Sebab-sebab: c) Mengapakah negara-negara Asia Pasifik perdagangan yang kukuh antara satu sama lain?. Mengurangkan penguasaan pasaran dan ancaman perdagangan dari kumpulan negara maju yang lain seperti dari Kesatuan Eropah (EU). kemudahan iii) iv) . Dengan itu perluasan pasaran boleh dilakukan secara lebih adil berdasarkan prinsip yang ditetapkan oleh Pertubuhan Perdagangan Sedunia (WTO). Misalnya perkongsian teknologi dan kepakaran.513. Untuk mengelakkan monopoli perdagangan dari negara-negara barat. perlu menjalinkan kerjasama Sebab-sebab negara Asia Pasifik perlu menjalinkan kerjasama perdagangan yang kukuh antara satu sama lain. i) ii) Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks perluasan pasaran antara negara. ii) Pola import Malaysia dengan negara China. NAFTA. Imbangan perdagangan ini amat menguntungkan Malaysia. Mewujudkan keadaan saling melengkapi dan perkongsian pintar antara negara.9. dan juga Amerika syarikat Untuk mewujudkan aliran perdagangan yang lebih adil dan telus – serta saling memperolehi keuntungan menerusi konsep ”Liberalisasi perdagangan” dengan cara menghapuskan sekatan tarif dan dasar perlindungan yang diamalkan oleh sesebuah negara.7.Sila lukis peta aliran berdasarkan jadual di atas Langkah 3 : Menganalisis dan mentafsir Peta Aliran (30 Minit) Contoh soalan Berdasarkan peta aliran yang telah anda lukis itu. Hong Kong dan Australia pula mengalami infisit iaitu nilai eksport melebihi import.Eksport i) Pola import dan eksport Malaysia dengan Jepun menunjukkan defisit sebanyak RM Juta: – 14.

0 3 234. Lembaran Praktis Geografi Kertas 2 STPM.0 325.0 b) Berasaskan nilai peratusan yang telah dikira. Latihan 2 Jadual 2 di bawah menunjukkan nilai eksport dan import Malaysia dengan beberapa buah negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002. a) Kirakan peratusan import dan eksport Malaysia dengan seperdagangan ASEAN pada tahun 2000. [10 Markah]. [10 Markah]. Refleksi. Soalan Latihan Latihan 1: Jadual 1 di bawah menunjukkan import dan eksport antara Malaysia dengan rakan seperdagangan ASEAN pada tahun 2000. Di ukur berdasarkan pencapaian hasil gerakerja dan perbincangan pelajar.0 24 380.0 19 250.Bhd. Shah Alam. perkongsian data dan maklumat dan sebagainya.0 1 553.0 25 610. Rakan Seperdagangan ASEAN Brunei Darussalam Indonesia Filipina Singapura Thailand Jumlah Berdasarkan jadual 1 di atas. Rusly Musa . lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan import dan eksport Malaysia dengan setiap rakan seperdagangan ASEAN pada tahun 1995. setiap rakan [5 Markah]. Rujukan Khusus 1. . Membantu negara-negara Asia Pasifik yang miskin dan kecil kuasa perdagangannya.v) logistik.0 22 665. Penerbit: Federal Publications Sdn.4 939.8 1 064.4 Eksport (US $) 3. c) Huraikan faktor-faktor yang boleh meningkatkan perdagangan intra-ASEAN. 2002. Import (US $) 318. perkongsian sumber.0 639.

[8 Markah] TEMA 5 : IMPAK ALAM SEKITAR DAN PENGURUSANYA Tema Impak alam sekitar dan pengurusannya.635.0 1. [ 6 Markah] b) Lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.0 5.414. kirakan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.724. [11 Markah] c) Huraikan kerjasama ekonomi serantau dan antarabangsa yang disertai oleh Malaysia bagi tujuan meningkatkan aliran perdagangannya.9 47.236.Jadual 2: Nilai Eksport dan Import (RM: Juta) Malaysia dengan beberapa buah Negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.5 44.9 12.559.422.9 3.1 Impak aktiviti pertanian terhadap alam sekitar: Kesan dan langkah mengatasinya – Kajian kes di Cameron Highland.5 a) Berdasarkan jadual 2 di atas.978.1 4. Negara-negara Asia Pasifik terpilih Thailand Indonesia Singapura Jepun Taiwan China JUMLAH Eksport 3.9 18.909.1 19.703.019.923.2 2.988.576. Masa 2 Waktu ( 80 minit) .2 3. Tajuk Impak aktiviti manusia terhadap alam sekitar Sub Tajuk 5.7 RM: Juta Import 3.203.5 13.

255 hektar dan dari jumlah ini terdapat lebih kurang 5. Purata hujan tahunannya pula ialah antara 104 mm hingga 317 mm. 256 hektar telah digunakan sebagai kawasan pertanian iaitu kira-kira 24%. Ciri-ciri fizikal di Cameron Highland. Kesan-kesan negatif terhadap alam sekitar fizikal setempat. . 3. Ini kerana suhunya yang lebih sejuk kira-kira 24ºC berbanding dengan kawasan lain di Malaysia. Ciri-ciri fizikal kawasan Cameron Highland Aktiviti pertanian di kawasan Cameron Highland. bungaan dan buahan sitrus. Isi-Isi Pembelajaran 1. Iklim di Cameron Highland adalah amat sesuai untuk tanaman sub tropika dan temperat yang meliputi tanaman seperti teh. Namun begitu sejak akhir-akhir ini kadar penerokaan tanah secara haram untuk pertanian di Cameron Highland semakin meningkat terutama sekali yang melibatkan kawasan bercerun dan lereng-lereng bukit. 2. 4. c) Topografi kawasan ini ialah bergunung-ganang. Daripada segi tanihnya pula terbentuk oleh campuran granit yang berasid serta bewarna gelap. 1. Suhu yang rendah ini disebabkan oleh pengaruh faktor ketinggian tempatnya. Aras 3: • Membincangkan langkah mengatasi kesan negatif akibat aktiviti pertanian terhadap alam sekitar fizikal setempat. sayuran. Wilayah Cameron Highland merupakan satu-satunya kawasan terpenting dan tertua di Malaysia yang terlibat dalam aktiviti pertanian di kawasan tanah tinggi. b) Sebahagian besar kawasan ini masih lagi diliputi hutan tebal. berbukit-bukau dan juga berlembah dengan kecerunannya antara 10º hingga 35º. Langkah perundangan dan bukan perundangan untuk mengatasinya. Keluasannya ialah sebanyak 71.Hasil Pembelajaran Setelah selesai mempelajari sub tajuk ini pelajar akan dapat: Aras 1: • Mengenalpasti pelbagai jenis aktiviti pertanian di Cameron Highland Aras 2: • Menghuraikan kesan aktiviti pertanian di Cameron Highland terhadap alam sekitar fizikal setempat. a) Daerah Cameron Highland terletak di dalam negeri Pahang. Ia memiliki tanih gembur berpasir. 2) Jenis aktiviti pertanian di Cameron Highland.

kobis bunga. salad.500 hektar. Ia meliputi kawasan seluas 2. Misalnya tanaman tomato dan kacang buncis diselingkan atau dicampurkan dengan tanaman lain seperti kobis. Antara yang popular ialah seperti kobis. dan juga bunga matahari. Sepertimana dalam tanaman sayuran. 580 keluarga pekebun sayur di Cameron Highland. asparagus dan juga daun sadri di atas tapak tani yang sama. i) Tanaman teh. tanaman sayuran yang lebih bersifat sistem pertanian pasar/angkut. pengusaha ladang teh secara perladangan ini telah mengambil langkah yang sewajarnya bagi mengurangkan kadar hakisan tanah berbanding dengan sistem pertanian/tanaman lain. buahan dan bungaan. Sistem pertanian yang dijalankan ialah bersifat pertanian pasar dengan tanah digunakan secara intensif. Pada masa ini keluasan tanaman bunga di Cameron Highland ialah sebanyak 300 hektar dan terdapat lebih daripada 40 buah pusat penyemaian bunga (nursery) di kawasan ini.tomato dan juga kacang buncis. Kebanyakan para penanam bunga ialah bekas pekebun – pekebun sayur yang telah beralih kepada industri penanaman bunga setelah harga sayuran menjadi tidak stabil (mudah mengalami tutun-naik) berbanding dengan harga bunga yang lebih konsisten.salad. Tanaman ini diusahakan secara perladangan oleh syarikat swasta terkenal iaitu BOH Plantations. Daripada segi pemuliharaan tanah. kejadian tanah runtuh dan juga pencemaran sumber air sungai dan tasik. tanaman buah-buahan sitrus khususnya strawberry dan juga tanaman bunga-bungaan. Kawasan ladang bunga biasanya terdapat di kawasan rendah/lembah atau di kawasan kaki bukit yang telah di teres. tanaman . Antara jenis bunga yang popular di tanam ialah seperti kekwa. Justeru itu walaupun teh merupakan tanaman yang paling luas di Cameron Highland tetapi kadar hakisannya tanih yang dialami oleh kawasan ladang teh amat kecil berbanding dengan kawasan tanaman sayuran. Antara yang popular ialah seperti “Cactus Valley”. Namun begitu terdapat juga pekebun-pekebun kecil yang mengusahakan tanaman teh hijau secara kecil-kecilan.a) Jenis-jenis tanaman yang ditanam. iii) Tanaman bunga-bungaan juga ditanam secara giat dan berkembang maju di Cameron Highland. Ini kerana kesedaran pemuliharaan tanah dikalangan pekebun di kawasan ini adalah amat rendah sekali. mawar. Misalnya pekebun masih berdegil menggunakan jentera berat bagi meratakan kawasan curam dan lereng bukit di samping penggunaan racun serangga yang berleluasa tanpa pengurusan yang sistematik seperti membuang botol-botol racun ke sungai serta tasik yang berdekatan. bunga turki. Penanaman sayur-sayuran merupakan aktiviti pertanian yang paling besar memberikan impak negatif ke atas persekitaran fizikal di Cameron Highland khususnya dalam konteks meningkatkan kadar hakisan tanih. ii) Penanaman sayur-sayuran pula merupakan aktiviti pertanian yang ke dua penting selepas tanaman teh. Terdapat empat jenis tanaman yang diusahakan secara komersial di Cameron highland iaitu tanaman teh yang diusahakan secara sistem perladangan. Sistem tanaman selingan dan tanaman bercampur amat popular dijalankan di kawasan ini. Kawasan perladangan teh merupakan kawasan penanaman yang terluas di Cameron Highland meliputi hampir 2. Walaubagaimanapun tanaman teh oleh pekebun kecil ini telah berkurangan dan digantikan dengan tanaman sayuran serta bungaan. Terdapat hampir 25 jenis sayuran yang diusahakan.140 hektar dan mampu menghasilkan sumber pendapatan kepada hampir 1.

digembur. Perubahan landskap fizikal yang ketara . Kesannya permukaan lereng-lereng bukit akan mengalami hakisan yang ketara seperti wujudnya gegalur dan tanah tergondol.sayuran dan bungaan telah menyebabkan berlakunya perubahan landskap yang ketara di Cameron Highland. 3) Kesan Negatif Aktiviti Pertanian Terhadap alam Sekitar Fizikal di Cameron Highland. gelangsaran tanah dan juga tanah runtuh . berkelodak dan berlumpur serta mengalami kadar enapan yang tinggi sehingga dasarnya menjadi lebih cetek. Tanaman ini tidak dijalankan secara meluas sebaliknya lebih bersifat tanaman di dalam” rumah hijau”. a. Pendedahan permukaan bumi secara terus kepada pelbagai proses geomorfologi seperti hakisan tanah dan tanah runtuh. Permukaan bumi kehilangan pelindung. kehilangan daya pengikat dan cengkaman akar terhadap butiran tanah yang menyebabkan cerun-cerun menjadi tidak stabil.8 tan/hektar setahun maka kadar hakisan yang akan dialami oleh tanah-tanah pertanian di Cameron Highland menjelang tahun 2000 akan menjadi lebih serius lagi. permukaan tanah menjadi tergondol dan sebagainya. c.383 juta meter padu tanah di Cameron Highland telah terhakis dan dengan mengambil kira kadar kehilangan tanah sebanyak 16. Justeru itu kadar pencemaran sungai meningkat.Seperti hutan semulajadi bertukar kepada “hutan tanaman”. Larian air permukaan akan membawa regolith dari atas cerun ke bawah cerun dan seterusnya masuk ke sistem sungai yang ada di kawasan pertanian berkenaan. Permukaan cerun yang terdedah akan mengalami tindakan air larian permukaan yang akan menghakis-angkut regolit atau tanih dari atas cerun ke bawah cerun. Tanah Rata dan Brinchang. b. Satu kajian yang telah dilakukan oleh Fuad Omar pada tahun 1988 mendapati bahawa hampir 2. Dalam konteks geomorfologi pelbagai proses akan berlaku apabila permukaan tanah dibajak. iv) Tanaman buahan sitrus. Pencemaran air sungai dan peningkatan kadar pemendapan sungai. Ini kerana tanaman buahan sitrus khususnya strawberry tidak ekonomik untuk dijalankan di tapak pertanian yang luas serta bersifat jangka pendek. Justeru itu kegiatan pertanian ini tidak begitu menjejaskan kualiti alam sekitar setempat. Satu pengukuran yang telah dilakukan oleh Dr. diteres dan diratakan untuk kegiatan pertanian khususnya di kawasan lereng-lereng bukit yang bercerun curam. sistem sungai biasanya menjadi keruh. Di Cameron Highland fenomena hakisan dan tanah runtuh merupakan kesan yang paling besar kelihatan terutamanya di sekitar Ringlet. Dalam konteks ini proses penyahutanan bagi tujuan mewujudkan kawasan pertanian ladang teh. Keluasannya di sekitar 250 hektar sahaja. Wan Ruslan Ismail mendapati bahawa terdapat .bunga juga banyak menjejaskan kualiti alam sekitar setempat kerana kebanyakan pengusahanya menggunakan jentera berat untuk meratakan tanah di kawasan cerun curam. Dalam jangka masa panjang cerun-cerun yang terhakis itu menjadi tidak stabil dan boleh mengalami pelbagai jenis gerakan jisim seperti kesotan tanah. Berdasarkan gambar foto udara jelas kelihatan kawasan –kawasan gondolan terutamanya di cerun atau lereng-lereng bukit.

Kuala Lumpur. m. sungai Tringkap sebanyak 758. Proses penyahutanan memusnahkan sama sekali habitat. kolam. Begitu juga dengan pergerakan larian air permukaan akan menuju ke sumber-sumber air yang ada di permukaan. 1999. Termasuklah juga kemusnahan ekosistem seperti rantaian makanan dan habitat khususnya hutan yang telah dijadikan tapak pertanian. ii) Penghijrahan spesis akibat pemusnahan habitat . Justeru itu haiwan-haiwan akan berhijrah ke hutan/habitat lain untuk mencari perlindungan atau tempat baru. Apabila hal ini berlaku ia memberi kesan kepada hidupanhidupan lain yang sememangnya saling bergantung di dalam sesebuah hutan itu. Oleh itu apabila hutan- . kualiti air sungai juga terjejas akibat pengggunaan baja kimia dan racun serangga/perosak. Racun serangga seperti DDT dan juga pelbagai jenis baja kimia yang digunakan ke atas tanaman sayuran akan mengalami larut resap ke dalam tanah atau di bawa bersama oleh larian air permukaan. Dengan itu hidupan lain yang bergantung kepada tumbuhan seperti herbivor (kancil. (Sumber Wan Ruslan Ismail. Di tempat baru ini mereka terpaksa bersaing dengan koloni lain. Ketidakseimbangan ekologi mikro dan makro akan menimbulkan pelbagai kesan terhadap unsur-unsur lain seperti cuaca.beberapa batang sungai di Cameron Highland mengalami kadar enapan yang tinggi. Penyahutanan untuk dijadikan tapak pertanian biasanya melibatkan kawasan hutan primer/hutan dara seperti dalam sistem perladangan teh.6 tan/Km²/tahun dan sungai Terla sebanyak 454. Kemusnahan habitat mengambil masa yang lama untuk dipulihkan. 96). e. Kemusnahan ekosistem dan kepelbagaian biologi (biodiversiti) seperti pelbagai spesis fauna dan flora yang diancam kepupusan. paya dan sebagainya. Persaingan intra dan interspesis akan berlaku dan mana-mana spesis yang kalah akan musnah dan pupus. Menggangu kestabilan kitar hidrologi. d. iii) Kerosakan ekosistem seperti kemusnahan rantaian makanan. Selain daripada pencemaran kelodak. tasik. Kesannya sumber-sumber air tersebut akan mengalami pencemaran bahan kimia yang tinggi yang akan memberikan impak negatif terhadap ekosistem akuatik.Hutan berfungsi sebagai satu habitat. Dalam konteks kepelbagaian biologi akibat pemusnahan hutan untuk aktiviti perladangan teh dan sayuran akan menyebabkan kesan-kesan negatif berikut: i) Pelbagai spesis fauna dan flora diancam kepupusan/kemusnahan akibat kehilangan sumber-sumber makanan. Gangguan ekologi secara menyeluruh akan berlaku apabila hutan-hutan dimusnahkan secara lebih meluas. banjir dan sebagainya.0 tan/Km²/tahun. hakisan. komponen biotik dan abiotik yang kelak menggangu keseimbangan ekologi setempat. Kawasan hutan primer pada asalnya merupakan kawasan tadahan air yang amat penting kepada sistem hidrologi khususnya sungai. Di Cameron Highland pencemaran air di Tasik Ringlet merupakan satu contoh yang nyata.s.. Jika larut resap berlaku maka sebatian kimia dari baja dan racun serangga tadi akan dibawa oleh aliran air bawah tanah (sistem akuifer) menuju ke sungai. Pengurusan Sumber Alam Tropika.8 tan/Km²/tahun. kitar tenaga. Misalnya Sungai Bertam sebanyak 67. DBP. Apabila hutan dimusnahkan/dinyahkan maka fungsi pokok sebagai pengeluar utama akan musnah sama sekali. rusa) akan kehilangan sumber-sumber makanan.

Sebagai contoh empangan mengalami penurunan paras airnya. 4) Cadangan angkah yang wajar diambil mengurangkan kesan kerosakan persekitaran fizikal aktiviti pertanian di Cameron Highland. Fenomena ini dinamakan sebagai pemanasan setempat. memotong cerun mengikut spesifikasi yang dibenarkan. Tetapi apabila ia dimusnahkan untuk tujuan pertanian maka gangguan terhadap proses sejat-peluhan (evopotraspiration) pokok-pokok akan terjadi. merawat atau membersihkan sungai yang tercemar dan sebagainya. mengenakan denda yang berat iaitu menaikkan kadar kompaun. menarik balik lesen operasi kepada pengusaha pertanian dan pekebun sayur yang melanggar akta kualiti alam sekitar 1974 dan akta pemuliharaan kawasan tanah tinggi. Selain itu pihak kerajaan juga mestilah menghukum pegawai kerajaan yang rasuah dalam konteks pemberian lesen dan kebenaran menggunakan tanah di kawasan tanah tinggi termasuk juga langkah menyediakan laporan EIA yang lengkap sebelum sesuatu projek pembangunan pertanian di kawasan tanah tinggi dijalankan. paya. storan dan edaran air tanah (gangguan kepada sistem akuifer) yang seterusnya boleh menjejaskan sumber dan bekalan air kepada sungai. Hutan semulajadi sebenarnya berfungsi sebagai ”menyederhanakan suhu sekitar” dengan cara mengekalkan peratus kelembapan udaranya. ke dua menyebabkan kelembapan udara menurun (pembentukan udara kering) dan ke tiga mengurangkan kadar susupan.tasik. Pertama. penyahutanan telah mengurangkan proses transpirasi tumbuhan untuk membebaskan wap-wap air ke udara sebagai penyumbang kepada sejat-peluhan bagi membentuk awan. mengharamkan penggunaan jentera berat. Pada masa kini Cameron Highland tidak lagi sesejuk masa lalu. membina benteng untuk menstabilkan cerun. Perubahan suhu mikro/pemanasan setempat. Amalan pengurusan yang cekap: Memberbaiki tatacara/prosedur pemberian dan penggunaan oleh pejabat tanah dan daerah. f. b. Kawasan yang mempunyai resiko yang tinggi yang boleh menyebabkan hakisan dan tanah runtuh seperti di lereng – lereng bukit yang bercerun curam hendaklan diistiharkan sebagai kawasan rezab . untuk akibat a. Langkah perundangan: Melipatgandakan usaha pemantauan oleh pihak berkuasa. penjara. sungkupan plastik. udara menjadi lebih kering (dry air) dan persekitaran fizikal terdedah kepada bahangan matahari secara langsung tanpa ditapis dan diserap oleh kanopi tumbuhan. Kesannya peratus kelembapan udara akan menurun. Terdapat beberapa sebab yang boleh dikaitkan dengan gangguan ke atas kestabilan kitar hidrologi ini. menanam tanaman tutup bumi.kolam dan sebagainya.hutan tersebut di hapus dan dimusnahkan maka fungsinya sebagai kawasan tadahan air akan terjejas/hilang. Daun dan kanopi tumbuhan tidak boleh lagi membebaskan wap-wap air ke udara. Secara khusus amalan pengurusan yang cekap boleh dilaksanakan seperti berikut: i) Membenarkan aktiviti pertanian dijalankan hanya di kawasan yang mempunyai kesan yang paling minima kepada persekitaran fizikal. Keadaan ini akan menyebabkan indeks suhu sekitar meningkat menjadi lebih panas berbanding dengan sebelumnya.

merehatkan tanah. Kaedah mekanika seperti pembinaan kontur/teres. ii) Menggalakkan aktiviti penanaman sayur-sayuran dan bungaan dengan menggunakan kaedah hidroponik dan kaedah rumah hijau di kawasan tanah pamah bukannya menanam sayuran di lereng-lereng bukit atau kawasan bercerun curam yang boleh menyebabkan hakisan tanah dan ketidakstabilan cerun. v) Menggabungkan kaedah dan amalan pengurusan tanah pertanian melalui tiga cara iaitu: • Kaedah agronomi seperti menutup permukaan tanah dengan sungkupan daun dan plastik dan juga meningkatkan kadar larut resap tanah dengan tanaman pelindung/tutup bumi seperti pokok kekacang. seminar. mewujudkan sistem perparitan dan saliran di kawasan pertanian. Menjalankan kempen kesedaran kepada pekebun sayur dan pengusaha pertanian tentang masalah hakisan dan kesannya kepada persekitaran fizikal menerusi risalah.program gotong-royong . zon perlindungan (hutan yang dikekalkan dalam keadaan semulajadi).kaedah tanaman berjalur. membina benteng dan sebagainya. Satu kajian yang telah dilakukan oleh AVRDC dan Mardi pada tahun 1992 terhadap 252 pekebun sayur di Cameron Hinghand mendapati bahawa “petani/pekebun tidak merasakan masalah hakisan tanah sebagai suatu ancaman yang serius kepada tanaman mereka sebaliknya ketidakstabilan harga sayuran merupakan satu ancaman besar ”. Cadangan yang dibuat oleh Jabatan Pertanian Malaysia berkaitan dengan kelebaran teres –teres pertanian di kawasan bercerun/lereng-lereng bukit ialah antara 1 hingga 2 meter bagi setiap teres. Ini menunjukkan bahawa kesedaran petani/pekebun terhadap kesejahteraan alam sekitar terlalu rendah. dialog.pertanian yang kekal. iii) Menggunakan baja kimia dan racun serangga dengan kadar yang minima dan menguruskannya secara berhemah iaitu tidak membuang sisa racun dan baja kimia sewenang-wenangnya ke dalam sistem saliran seperti sungai dan tasik sebaliknya menyediakan kawasan pelupusan yang khusus.program gotong-royong termasuk pendidikan alam sekitar. pihak swasta dan badan bukan kerajaan (NGO) perlu mengambil langkah menyedarkan dan memberikan kefahaman kepada pekebun menerusi risalah. Justeru agensi kerajaan khususnya Jabatan Pertanian. • • c. sesi penerangan/dialog. Kaedah penyuburan tanah seperti pembajaan kimia/organin untuk mengekalkan keseimbangan nutrien tanah. seminar. tanaman selingan dan lain-lain lagi. giliran kawasan penanaman dan sebagainya. iv) Bagi kawasan cerun yang dibenarkan untuk pertanian maka pekebun sayur mestilah membina teres-teres yang sesuai dan lebar bagi mengurangkan halaju larian air permukaan.

Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru/Kuliah – 40 Minit ) a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. jenis aktiviti pertanian. Huraikan langkah-langkah yang perlu diambil bagi mengatasi kesan negatif [10 Markah] (Tugasan pelajar Sila rangkakan jawapan bagi soalan di atas berasaskan prinsip: FHC – Fakta diikuti oleh Huraian dan dilengkapi dengan contohcontoh yang spesifik) Langkah 3 ( Penutup dan Rumusan – 10 Minit) Guru menyenaraikan isi-isi penting berkaitan dengan soalan yang diberikan di atas Rangka dan Skema Jawapan: Dengan merujuk kepada kawasan pembangunan tanah tinggi di Malaysia. kesan dan langkah mengatasinya di Cameron Highland. a) Nyatakan EMPAT jenis aktiviti ekonomi yang dijalankan [5 Markah] b) Jelaskan kesan negatif aktiviti ekonomi tersebut terhadap persekitaran fizikal kawasan setempat. Langkah 2: (Diskusi Pelajar – 30 Minit ) Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk merangka jawapan berkaitan dengan tugasan soalan yang diberikan seperti di bawah: Soalan Dengan merujuk kepada kawasan pembangunan tanah tinggi di Malaysia. b) Guru menjelaskan ciri fizikal. [ 10 Markah] c) tersebut.dan sebagainya bagi menghasilkan pembangunan pertanian yang lestari untuk masa depan Cameron Highland. a) Nyatakan EMPAT jenis aktiviti ekonomi yang dijalankan Judul Isi Jawapan [5 Markah] Markah .

Aktiviti penternakan termasuk akuakultur. Menamakan kawasan tanah tinggi (sekurang-kurangnya satu kawasan) 2. jaringan pengangkutan. Contohnya: Cameron Highland. Genting Highland. [ 10 Markah] Judul Isi Jawapan Diantara kesan negatif aktiviti ekonomi terhadap persekitaran fizikal di kawasan tanah tinggi ialah: 1.sayuran dan bungaan. Di antaranya ialah: Aktiviti pertanian seperti tanaman teh. Bukit Fraser. bangunan dll.infrastruktur. Aktiviti pembinaan – pembinaan perumahan. Aktiviti pelancongan. projek hidroelektrik dll  Aktiviti pembalakan / penyahutanan untuk pelbagai tujuan.Menamakan kawasan pembangunan tanah tinggi di Malaysia. Perubahan landskap fizikal secara besar-besaran – penggondolan bukit. padang golf.  Aktiviti perkhidmatan     Pemarkahan: 1. 2. hutan primer bertukar kepada hutan sekunder.Tanah Tinggi Kundasang dll. tanaman perladangan. Menyatakan empat jenis aktiviti ekonomi (1 jenis = 1 markah) 1 1 1 1 1 1 1 1 = 1 Markah = 4 Markah b) Jelaskan kesan negatif aktiviti ekonomi tersebut terhadap persekitaran fizikal kawasan setempat. Menyatakan jenis aktiviti ekonomi yang dijalankan di kawasan tanah tinggi. Kesan hakisan tanih dan tanah runtuh – kewujudan gegalur di cerun2 Markah .  Aktiviti perniagaan.

Pencemaran sumber air (tasik. [10 Markah] Judul Isi Jawapan Langkah-langkah yang perlu diambil bagi mengatasi kesan negatif di atas ialah: Langkah perundangan: Melipatgandakan usaha pemantauan oleh pihak berkuasa. menghukum pegawai yang rasuah dll termasuk langkah EIA sebelum sesuatu projek pembangunan di kawasan tanah tinggi dijalankan. mengenakan denda yang berat – menaikkan kadar kompaun. menarik balik lesen operasi.cerun bukit atau tanah runtuh/batu runtuh di kaki bukit yang sudah di potong dan diteres oleh jentera berat untuk aktiviti pembinaan. rantaian makanan dll yang berkaitan dengan ekologi hutan (Pemarkahan: Mana-mana 5 isi x 2 Markah = MAX 10 Markah) 2 2 2 2 2 2 c) Huraikan langkah-langkah yang perlu diambil bagi mengatasi kesan negatif tersebut. tasik. penjara. 4. 3. Menjejaskan kesuburan tanih/lapisan top soil semakin nipis – menggangu keseimbangan nutrien tanih apabila tumbuhan yang melindungi permukaan tanih di tebang/dimusnahkan. paya dan empangan akibat aktiviti pembalahan dan penyahutanan. 6.paya) termasuk sungai – Sungai menjadi keruh dan berkelodak atau pencemaran sumber air akibat penggunaan racun serangga dan baja kimia dalam pertanian serta penyaliran sisa kumbahan dari sektor pelancongan yang menjejaskan ekosistem akuatik. kolam.kolam. Peningkatan suhu mikro – kawasan sekitar tidak lagi sesejuk atau nyaman daripada keadaan sebelumnya akibat penyahutanan untuk pelbagai tujuan. Kerosakan ekosistem hutan – kemusnahan habitat dan spesis/kepelbagaian biologi.pertanian dll. 5 Memusnahkan kawasan tadahan air – menjejaskan sumber air kepada sungai. Amalan pengurusan yang cekap: Meliputi: 2 Markah . 7.

groin dan gabion. Rujukan Khusus 1. 7. Amalan pertanian berteres/mengikut kontor. 3. Memberbaiki tatacara/prosedur penggunaan tanah di kawasan tanah tinggi. Bab 6 – Pembangunan Ekonomi dan Alam m. Menanam semula hutan yang sudah ditebang/penghutanan semula.s. Di ukur berdasarkan pencapaian hasil pembelajaran dalam gerakerja pelajar membincangkan isi-isi penting bagi menjawab tugasan soalan yang diberikan. Menanam tanaman tutup bumi di tapak pertanian atau tanaman rumput dan tumbuhan pelindung di kawasan bercerun. Langkah kestrukturan seperti membina benteng konkrit.1. Petaling Musa dan Nurashikin Abdullah. 2005. 149 – 155. . menggunakan baja organik. 9. Merawat atau membersihkan sungai yang tercemar. Penerbit:Pearson dan Longman. kawalan biologi agar tidak terlalu bergantung kepada baja kimia serta racun serangga. Memotong cerun bukit mengikut spesifikasi yang dibenarkan.. Pemarkahan: Langkah perundangan : MAX 2 markah.tembok penahan (retainning wall) serta sungkupan plastik untuk menstabilkan cerun. Amalan pengurusan : MAX 6 markah. Rusly Manusia Sekitar. 5. 6. Jaya. 2. 4. seminar.program gotong-royong termasuk pendidikan alam sekitar. Membina sistem saliran – parit dan longkang yang sistematik untuk penyaliran air yang lebih sempurna. Teks Pra U Geografi STPM. 10. Kempen dan PAS : MAX 2 markah 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 Refleksi. Kempen dan Pendidikan Alam Sekitar: Kempen kesedaran kepada penduduk setempat dan pengusaha – menerusi risalah. Mengharamkan penggunaan jentera berat di kawasan tanah tinggi. sesi penerangan/dialog. 8. Amalan pertanian yang mesra alam seperti kaedah hidroponik.

Tajuk Pengurusan Alam Sekitar Sub Tajuk 5.2 Prinsip-prinsip pembangunan lestari (berterusan) Masa 2 Waktu ( 80 minit) .Tema Impak alam sekitar dan pengurusannya.

Pertama nikmat pembangunan sesebuah negara hendaklah berterusan dan boleh menjamin kesejahteraan hidup generasi kini dan akan datang. Isi-Isi Pembelajaran a) Konsep Pembangunan Lestari (b) Menghuraikan lapan prinsip pembangunan berterusan (lestari) (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) Menjana atau menggalakkan semula pertumbuhan ekonomi Mengubah kualiti pertumbuhan ekonomi bagi menjamin kesejahteraan hidup Memulihara dan mempertingkatkan asas sumber Memastikan aras penduduk yang boleh ditampung Mengorientasikan semula teknologi dan kaedah pengurusan risiko Mengintegrasikan alam sekitar dan ekonomi dalam membuat keputusan Memperbaharui hubungan ekonomi antarabangsa . Sisipan Konsep: Konsep Pembangunan Lestari Pembangunan lestari berteraskan kepada konsep pembangunan berterusan yang boleh difahami dari dua sudut.Hasil Pembelajaran Setelah selesai mempelajari sub tajuk ini pelajar akan dapat: Aras 1: • Mentakrifkan konsep pembangunan lestari (berterusan) Aras 2: • Mengenalpasti lapan prinsip pembangunan lestari (berterusan) Aras 3: • Menghuraikan prinsip-prinsip pembangunan berterusan. Kemajuan sosio-ekonomi dalam sesebuah negara itu amat dituntut. tetapi ia tidak seharusnya mengorbankan aspek alam sekitar. Ia bukanlah dua titik pemisah yang bergerak ke kiri dan ke kanan di atas satu garis lurus. Kedua prinsip pembangunan yang mengadunkan dengan usaha pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar agar kesejahteraan hidup boleh dinikmati oleh semua penduduk. Dalam hal ini antara pembangunan dengan alam sekitar seharusnya bergerak seiringan dan segandingan .

(viii) Memperkukuhkan kerjasama antarabangsa Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru/Kuliah – 20 Minit ) a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. Dasar ini menjadi asas . Dapatan Hasil Perbincangan Kelas Terdapat tiga aspek penting yang mesti digabungjalinkan dalam melaksanakan pembangunan lestari dalam sektor perhutanan di Malaysia iaitu langkah perundangan. Langkah Perundangan: Di Malaysia kelestarian dalam pembangunan sektor perhutanan boleh ditinjau melalui dua aspek iaitu melalui langkah perundangan dan bukan perundangan. b) Guru menjelaskan lapan prinsip pembangunan lestari. Kedua-duanya terangkum dalam DASAR PERHUTANAN NEGARA 1978. Langkah 2: (Diskusi Pelajar di dalam kelas – 40 Minit ) Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk merangka jawapan berkaitan dengan tugasan soalan yang diberikan seperti di bawah: Soalan Aplikasi Prinsip Pembangunan Lestari dalam Sektor Perhutanan di Malaysia. langkah pengurusan yang strategik dan juga langkah kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Soalan Perbincangan: Jelaskan bagaimana Prinsip Pembangunan Lestari Telah diterapkan dalam Sektor Perhutanan di Malaysia.

Iklim dan rupa bumi yang sempurna. Kawasan hutan seperti ini dinamakan HUTAN BERHASIL. d) Menjamin supaya pengusahasilan hasil hutan dari kawasan-kawasan yang diluar hutan simpan kekal itu dilaksanakan dengan cara mengadakan rancangan yang seimbang dengan kadar pembangunan tanah bagi tujuan mendapatkan faedah-faedah paling tinggi untuk rakyat.kegunaan tempatan dan eksport. e) Menggalakkan usaha mengeluar dan menggunakan kayu bagi semua jenis keluaran hutan dengan sepenuhnya dan penubuhan perusahaan kilang berasaskan kayukayan dengan kadar keperluannya ditentukan supaya seimbang dengan kadar pengeluaran balak bukan sahaja untuk meninggikan mutu penggunaan tetapi juga membuka peluang perkerjaan serta mendapatkan pertukaran mata wang asing. Kawasan-kawasan hutan yang cukup bagi tujuan beristirehat. Kawasankawasan hutan seperti ini dinamakan sebagai HUTAN PERLINDUNGAN. pemulihan dan menghutan semula melalui satu program yang tegas berpandukan kepada amalan SILVILKULTURE yang sempurna serta berpatutan supaya dapat mengeluarkan hasil yang tinggi. menjalankan penyelidikan serta pendidikan dan memelihara tumbuh-tumbuan dan margastua. b) Menguruskan kawasan hutan simpan kekal dengan sempurna supaya dapat memberikan faedah sosio-ekonomi dan keselesaan alam sekeliling dengan sepenuhnya kepada penduduk dan negara.cekap optimun dan lestari maka Dasar Perhutanan Negara (1978) telah mengistiharkan langkah-langkah berikut: a) Mengisytiharkan sebagai Hutan Simpan Kekal tanah-tanah yang cukup luasnya serta bersesuaian kedudukannya di seluruh negara mengikut cara penggunaan yang sempurna bagi menjamin: i. Bagi menjamin pengurusan hutan yang teratur. c) Melaksanakan usaha-usaha penyelidikan dan pembangunan (R&D). Kawasan hutan seperti ini dinamakan HUTAN LIPUR. . Dasar Perhutanan Negara 1978: 1. Pengeluaran semua jenis keluaran hutan dalam negara akan berkekalan serta pada kadar yang berpatutan untuk pertanian. iii. ii. bekalan air bersih.yang kukuh untuk memastikan pengekalan sumber-sumber hutan dan keberterusannya agar sentiasa dapat memberikan sumbangan yang bermakna kepada pembangunan sosioekonomi negara. sebelum hak milik tanah diberi dan juga mengikut cara mengusahasilan dan pemerosesan hasil yang sempurna mengikut kadar keperluan daya pemerosesan tempatan yang optimun. kesuburan tanah dan keadaan alam sekeliling yang memuaskan supaya kesan banjir dan hakisan kepada sungai dan tanah pertanian dapat dikurangkan .

Dengan perlaksanaan Dasar Perhutanan Negara sebanyak 4. 2.mengambil dan mendedahkan kepada sebarang proses pengilangan atau memindahkan sebarang hasil hutan atau mineral. Memasuki Hutan Simpan Kekal.8 juta hektar atau 77% dari 6.000 atau 2 tahun penjara atau kedua-duanya sekali.9 juta hektar diuruskan sebagai hutan produktif dan 1.2 juta hektar kawasan hutan di Semenanjung Malaysia telah digazetkan sebagai Hutan Simpan Kekal. Menebang. g) Memupuk kefahaman yang meluas kepada umum tentang peri pentingnya hutan serta faedah-faedahnya kepada generasi akan datang melalui saluran-saluran media sekaligus mewujudkan semangat kerjasama dalam menjaga khazanah perhutanan negara. Untuk menghasilkan langkah yang lebih tegas melalui sistem perundangan maka pihak kerajaan telah meluluskan Akta Perhutanan Negara dan Akta Industri Berasaskan Kayu pada tahun 1984. Oleh itu Jabatan PERHILITAN diberi kuasa sepenuhnya untuk melaksanakan akta tersebut dan pindaanpindaannya. Dari jumlah hutan simpan kekal ini 2. jerat dan f. Membersih atau membajak mana-mana tanah untuk tanaman atau Sebarang maksud lain.memetong. Akta ini juga menetapkan bahawa sesiapa yang didapati melanggar larangan-larangan tersebut boleh didakwa di mahkamah dan boleh di denda maksima sehingga RM:50. Sesiapa yang memburu atau menyimpan atau memperniagakan hidupan liar yang tidak dibenarkan akan dikenakan denda atau dipenjara.9 juta hektar sebagai hutan perlindungan. 3. Jabatan PERHILITAN mengawal aktiviti perburuan melalui sistem perlesenan. . Menggunakan bahan beracun atau bahan letupan di dalam sungai atau tasik bagi maksud menangkap ikan. c. Menceroboh dengan apa jua cara.menembak memasang menjebak. d. e. b. Dalam konteks pemeliharaan hidupan liar pula akta perlindungan hidupan liar 1976 telah dihasilkan bertujuan untuk memastikan spesis hidupan liar di Negara kita tidak pupus dan terus memberikan faedah kepada generasi akan datang. Akta perhutanan negara ini telah menggariskan beberapa larangan yang berkaitan dengan kawasan hutan simpan kekal.memburu.menggelang. Larangan-larangan tersebut ialah: a. Kita juga mempunyai 0.menanda atau menoreh Mencari.f) Melaksanakan program latihan perhutanan yang lengkap di semua peringkat dalam sektor awam atau swasta bukan sahaja untuk menjamin bekalan tenaga manusia yang cukup bagi industri perkayuan tetapi juga meliputi menjaga dan melindungi hutan serta aspek-aspek sains perhutanan. pokok.6 juta hektar taman negara dan kawasan hidupan liar.

Kelantan dan Terengganu. iaitu kaedah SILVILKULTUR.586. Langkah Pengurusan Hutan 1. Pahang (18.000 hektar kawasan hutan miskin telah dikenalpasti dan dirancang penubuhannya di beberapa buah negeri di Semenanjung Malaysia. Selangor.125. Bagi Sistem Tebangan Memilih pula satu inventori dibuat di sesuatu kawasan yang hendak ditebang.0 Hektar).00 hektar). bagi kawasan yang tidak mempunyai pokok dagangan muda penebangan secara Sistem Sebaya Malaya digunakan. Sehingga 31 Ogos 1993 seluas 51. Silvilkultur ialah satu cara pemulihan hutan yang melibatkan penubuhan ladang hutan. Projek ini dilaksanakan di 7 buah negeri iaitu Johor. Seluas 98. program ladang hutan bermutu tinggi . Malaysia memberi tumpuan kepada dua sistem penebangan berikut iaitu Sistem Sebaya Malaya (MUS) dan Sistem Pengurusan Tebangan Memilih (SMS). Pahang. Pertama.Perak.079.4. Bagi memantapkan lagi langkah perundangan ini kerajaan telah mewartakan hutan rezab atau Taman Negara yang juga menjadi Kawasan Perlindungan Hidupan Liar (KPHL). Pusingan tebangan yang diamalkan dalam kaedah polikitar ialah 30 tahun di Semenanjung Malaysia dan 25 tahun di Sabah serta Serawak. Selain daripada kaedah penebangan hutan di atas. sekiranya sesuatu kawasan itu kaya dengan pokok dagangan yang muda maka kaedah Polikitar diamalkan. Projek ini bertujuan untuk membekalkan bahan kayu industri dan memenuhi keperluan tempatan. Sistem ini menetapkan dirian baki 32 pokok sehektar selepas penebangan pokok dilakukan.pertumbesaran. Peraturan-peraturan yang mengawal pengurusan Taman Negara dan kawasan perlindungan hidupan liar sekali lagi diletakkan di bawah pengawasan Jabatan PERHILITAN. pengurusan hutan dan pemeliharaan sumber hutan yang berkekalan terus diberikan penekanan.0 hektar). Setakat ini spesis-spesis yang ditanam adalah daripada spesis kayu keras tropika seperti Acacia Mangium. 3. 2. Kedua-dua sistem ini menitikberatkan kepada kaedah penebangan hutan secara sistematik dan berjadual.0 hektar). Johor (17.889. Dalam konteks penebangan hutan. Yamane dan Batai yang cepat tumbesarannya dan jangkaan pusingan hidup selama 15 tahun. Antara program yang popular di bawah silvilkultur ialah projek Ladang Hutan Kompensatori (CFPP) yang telah dilancarkan dalam tahun 1982. Perak (2. Berdasarkan maklumat daripda inventori ini maka dua kaedah penebangan diamalkan. terdapat satu lagi cara pengurusan hutan yang lestari dan berkekalan di amalkan di Malaysia. Iaitu sebilangan kecil sahaja pokok yang telah dipilih dan ditandakan untuk ditebang. Ini bermakna tempoh penebangan kali ke dua adalah seusia dengan kitar hidup pokok tersebut. Dalam Sistem Sebaya Malaya kesemua pokok-pokok yang mempunyai nilai dagangan ditebang dalam satu operasi dan tempoh pusingan tebangannya adalah antara 60 hingga 80 tahun.Negeri Sembilan. Kedua.Di samping tanaman cepat tumbuh. Pokok-pokok tersebut mestilah cukup umurnya dan mempunyai diameter minimum 45 hingga 50 centimeter. Negeri Sembilan (4.penjagaan dan penggantian sesuatu dirian hutan dengan teratur. Selangor (8.00 hektar). Selaras dengan Dasar Perhutanan Negara.706. Terengganu (200.00 hektar) dan Kelantan (163.748 hektar telah siap ditanam di negeri-negeri berkenaan.00 hektar).

dengan spesis Pokok Jati mula dilaksanakan di Kedah pada tahun 1988. Matlamat keluasan tanaman bagi Rancangan Malaysia Ke Lima dan Ke Enam adalah masingmasing 750 dan 1,250 hektar iaitu dengan keluasan tanaman 250 hektar setahun yang dibiayai melalui pinjaman daripada kerajaan persekutuan. 4. Sementara itu perladangan hutan di Sabah telah bermula dari tahun 1922 lagi dengan tertubuhnya percubaan tanaman pokok Jati untuk pengeluaran kayu keras di Kota Marudu. Perladangan hutan secara komersial bermula pada tahun 1974 dengan rancangan penubuhan seluas 60,000 hektar oleh Syarikat Sabah Softwood Sdn.Bhd (SSSB) di Brumas, Tawau. Penubuhan SSSB iaitu sebuah syarikat kerjasama antara North Borneo Timbers Bhd (40% pegangan saham) dan Yayasan Sabah (60% pegangan saham) bertujuan untuk menghutan semula kawasan-kawasan yang telah dibalak dengan spesisspesis yang cepat membesar seperti Pinus Caribaea dan Pinus Oocarpa. Susulan daripada itu Lembaga Kemajuan Perhutanan Sabah (SAFODA) telah ditubuhkan pada tahun 1976. Objektif penubuhannya aalah untuk menjalankan kerja-kerja penghutanan semula seluas 200,000 hektar kawasan terbiar akibat daripada aktiviti pertanian pindah dengan spesis seperti Acacia Mangium,Yamane,Eucalyptus Deglupta,Pinus Caribaea dan Pinus Oocarpa. Di bawah Rancangan Malaysia ke Enam (1991 - 1995) Jabatan Perhutanan Negeri Sabah telah mengenalpasti kawasan seluas 62,000 hektar boleh ditanami dengan pokok jenis tempatan seperti pokok Sentang dan Exotic. 5. Di Serawak, program pemulihan hutan secara ladang telah bermula semenjak 1920 dengan penubuhan seluas 19 hektar tanamam pokok Engkabang di dalam kawasan hutan Simpan Semenggoh. Projek tanaman ini kurang mendapat sambutan sehinggalah pada tahun 1965 satu program yang dinamakan “PROGRAM PENYELIDIKAN PENGHUTANAN” dilancarkan di dalam Rancangan Malaysia Pertama (1966 - 1970). Program ini antara lain bertujuan untuk mengenalpasti spesis-spesis tempatan dan Exotic untuk pembangunan ladang hutan dengan tumpuan menghutan semula kawasan-kawasan yang ditinggalkan oleh petani-petani pindah. Spesis-spesis yang ditanam termasuklah Engkabang, Durian,Mahogani,Acacia Mangium,Yamane dan Batai. Program perladangan hutan secara komersial telah dilancarkan pada tahun 1979 dan diperkembang luas dalam rancangan Malaysia Ke Empat (1981-1985). Sehingga 1993, Jabatan Hutan Negeri Serawak telah berjaya menubuhkan seluas 6,613.4 hektar ladang hutan di dalam kawasan yang ditinggalkan oleh petani pindah dan di beberapa kawasan hutan simpan. 6. Bidang Penyelidikan dan Pembangunan (R&D). Kejayaan program Silvilkultur di Malaysia banyak dibantu oleh perkembangan pesat bidang R&D khususnya yang berkaitan dengan pengurusan,penjagaan dan perawatan hutan. Menyedari hakikat ini pihak kerajaan telah menubuhkan satu Jawatan Kuasa Penyelaras Penyelidikan dan Pembangunan Ladang Hutan Malaysia pada 18 November 1988. Jawatan kuasa tersebut terdiri daripda tenaga-tenaga pakar dan penyelidik dari Jabatan Perhutanan Semenanjung Malaysia (JPSM), Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM) dan Universiti Pertanian Malaysia kini Universiti Putra Malaysia (UPM). Sebagai institusi yang berasaskan penyelidikan dan pembangunan hutan, FRIM dan UPM berkerjasa erat dan bertanggungjawab menjalankan penyelidikan demi menjamin kejayaan program perladangan hutan terutamanya dalam bidang seperti pengurusan, biakbaik pokok serta

sifat dan penggunaan kayu. Program penyelidikan dan pembangunan akan terus berkembang dengan bidang-bidang penyelidikan yang sedia ada disamping memberikan penekanan kepada penyelidikan pemilihan spesis,kesesuaian spesis dengan tapak tanaman, bekalan stok tanaman,silvilkulture,kajian ekonomik spesis ladang serta kawalan serangga dan penyakit. Langkah Kempen dan Pendidikan Alam Sekitar. 1. Pencegahan adalah lebih baik daripada pemulihan. Justeru itu perancangan untuk menguruskan ekosistem hutan dalam jangka masa panjang mestilah melibatkan unsure kededaran kepada orang ramai. Untuk menanam unsur kesedaran ini maka pentingnya diadakan kempen dan pendidikan alam sekitar secara berterusan. Pendidikan alam sekitar boleh dilaksanakan pada dua peringkat. Pertama peringkat sekolah sebagai kurikulum formal yang diajar dalam matapelajaran geografi dan juga interdisiplin seperti dalam matapelajaran sains. Peringkat ke dua ditujukan kepada orang ramai dalam konteks kempen kesedaran seperti kempen cintailah hutan kita, kempen the green world dan lainlain lagi. Selain itu langkah kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar ini juga dilakukan oleh badan bukan kerajaan (NGO) seperti Persatuan Pencinta Alam Sekitar Malaysia dan juga Sahabat Alam Sekitar (SAM). Usaha yang berterusan khususnya kepada generasi muda diharap akan dapat mewujudkan masyarakat yang boleh hidup dengan harmoni dengan persekitaran hutan. 2. Dalam konteks kerajaan pula usaha untuk berkerjasama dengan Negara-negara serantau dan dengan pertubuhan Pertubuhan alam sekitar dunia yang lain sentiasa dilakukan. Dengan Negara ASEAN, Malaysia turut menyertai Program Alam Sekitar ASEAN. Selain itu Jabatan Perhutanan juga berkerjasama rapat dengan banyak pertubuhan antarabangsa. Misalnya Hari Perhutanan Sedunia disambut setiap tahun oleh Malaysia dengan melaksanakan program menanam pokok-pokok, pameran ceramah dan sebagainya. Dana sedunia alam semulajadi Malaysia (WWF) mempunyai pejabat dan wakil-wakilnya di Kuala Lumpur dan Kucing untuk membantu usaha-usaha perancangan dan pengurusan tumbuh-tumbuhan semulajadi dan hidupan liar dari segi bimbingan, perkhidmatan teknikal, kewangan dan pendidikan. Langkah 3 ( Penutup dan Rumusan – 10 Minit) Guru menyenaraikan isi-isi penting berkaitan dengan soalan yang diberikan di atas

Refleksi.
Di ukur berdasarkan pencapaian hasil pembelajaran dalam gerakerja pelajar.

Rujukan Khusus

1. Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah, Teks Pra U Geografi Manusia STPM, Tema 5 Bab ,14, m.s 423 - 473 Penerbit:Pearson dan Longman, Petaling Jaya, 2005.

Tugasan Pelajar : Latihan Menjawab Soalan
Sila Jawab Semua soalan yang diberikan:

Soalan 1. Berdasarkan kepada Malaysia, a) Terangkan langkah-langkah perundangan yang boleh diambil bagi memelihara dan memulihara alam sekitar fizikal. ( 12 Markah) b) Cadangkan langkah bukan perundangan yang boleh diambil bagi mengatasi masalah kemerosotan kualiti sumber udara dan sumber air di Negara itu. (13 Markah) Soalan 2. a) Dengan merujuk kepada contoh-contoh tertentu, jelaskan punca-punca utama yang menyebabkan berlakunya pencemaran dan kemusnahan sumber-sumber marin. (13 Markah) b) Huraikan langkah-langkah yang wajar diambil untuk memelihara dan memulihara sumber-sumber marin ini. ( 12 Markah) Soalan 3.
a) Apakah yang dimaksudkan dengan pengurusan sumber air yang lestari?. (5 Markah)

b) Huraikan langkah-langkah yang boleh diambil untuk menjamin sumber air di Malaysia agar sentiasa bersih dan berterusan. (10 Markah) c) Jelaskan kesan-kesan pembandaran terhadap sistem hidrologi bandar. (10 Markah)

TEMA 6: KAJIAN LAPANGAN/KAJIAN LUAR GEOGRAFI KERTAS 2 (Alam Sekitar Manusia).
HASIL PEMBELAJARAN • Memahami prinsip-prinsip kajian luar seperti menyatakan tajuk dan kawasan kajian secara mikro (kawasan yang kecil), mengemukakan objektif kajian luar dan menerangkan kaedah-kaedah yang boleh diguna untuk melakukan kajian luar.

• •

Menjelaskan kaedah dan langkah yang patut dibuat untuk melaksanakan kajian luar (sebelum, semasa dan selepas di lapangan) Memahami faktor, ciri, kepentingan, kesan terhadap alam sekitar dan langkah mengatasinya daripada sesuatu kegiatan ekonomi setempat (local activities) terhadap kawasan yang dikaji sahaja. Menjelaskan dapatan kajian terhadap sebuah bandar kecil yang meliputi kepelbagaian fungsi bandar (perkhidmatan, perniagaan, dan perindustrian),kawasan pengaruh bandar, perkembangan bandar (guna tanah, prasarana, dan kemudahan sosial) dan impak pembandaran terhadap alam sekitar fizikal Menjelaskan dapatan kajian di sebuah kawasan luar bandar yang meliputi: Interaksi desa bandar (pemasaran, penggunaan perkhidmatan, dan pengangkutan), pemodenan desa (perubahan guna tanah, prasarana, dan kemudahan sosial) dan impak transformasi desa terhadap alam sekitar fizikal

SUBTOPIK DAN HURAIAN SUKATAN PELAJARAN
SUBTOPIK 15.1 Prosedur melaksanakan kajian luar/lapangan 15.2 Tema dan skop kajian. 15.2 Kajian luar pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar. 15.3 Kajian luar transformasi desa dan pembandaran. HURAIAN Memahami prinsip dan kaedah melaksanakan kajian luar/lapangan . Menjelaskan tema dan skop kajian luar/lapangan Menyediakan laporan dan membincangkan setiap aktiviti ekonomi yang dikaji secara kajian luar daripada segi; ciri, faktor, kepentingan, kesan ke atas alam sekitar dan langkah mengatasinya. Menjelaskan kepelbagaian fungsi desa dan bandar, perkembangan, pemodenan dan kesan terhadap alam sekitar.

6.1

PROSEDUR MENJALANKAN KAJIAN LUAR

Pengenalan
1. Kajian luar merupakan salah satu komponen penting dalam Geografi kertas 2 STPM. Kajian luar ini bertujuan untuk membolehkan teori yang dipelajari di dalam bilik darjah dimantapkan lagi melalui kerja praktikal di lapangan yang akan meningkatkan lagi pemahaman pelajar tentang aspek alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia yang saling berkaitan.

kos dan masa aspek keselamatan keluasan kawasan kajian (a) Merangkumi unsur fizikal dan manusia Kawasan kajian yang dipilih hendaklah merangkumi unsur fizikal dan manusia. sebuah estet. menjalankan kajian di lapangan.perikanan. kos dan masa . pemilihan kawasan. (b) Bersifat spesifik dan in-situ – khusus di kawasan yang dikaji sahaja. Menentukan tajuk/isu kajian. Lokasi kawasan kajian yang dipilih hendaklah dirujuk pada peta kawasan berkenaan dan menepati objektif kajian luar yang didasarkan kepada perkara berikut. Pada amnya pemilihan kawasan kajian mestilah memenuhi syarat berikut (a) Berskala mikro – seperti di sebuah kampung. Paling luas kawasan kajian yang boleh diterima ialah di sebuah daerah kecil.menentukan masa yang sesuai untuk menjalankan kajian. Langkah-langkah menjalankan kajian luar Menentukan tajuk/isu kajian Pemilihan tajuk kajian luar bergantung pada kesesuaiannya dengan tempat yang dipilih seperti yang terkandung dalam sukatan pelajaran.2. sebuah rancangan FELDA. Kawasan yang hendak dikaji mestilah sesuai dengan tajuk yang dipilih. Kajian luar Alam Sekitar Manusia berdasarkan kepada dua tema iaitu pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar tempatan serta transformasi desa dan pembandaran Pemilihan lokasi kawasan 1. dan menyediakan laporan. lokasi kajian luar memadai dengan hanya sebuah kawasan sahaja. (b) Faktor jarak. (e) (f) (g) (h) unsur fizikal dan manusia yang terdapat di kawasan tersebut faktor jarak. Bagi setiap satu tajuk yang dipilih. sebuah pekan atau sebuah bandar kecil. persiapan logistik. menentukan kaedah kajian. perindustrian. Ini bagi membolehkan pelajar menjalankan kajian yang merangkumi kedua-dua aspek fizikal dan manusia serentak. Langkah-langkah dalam menjalankan kajian luar meliputi beberapa perkara iaitu. pelajar tingkatan enam rendah boleh menjalankan kajian luar tentang geomorfologi dan pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar. memproses dan menganalisis data. Tajuk kajian yang dipilih hendaklah merangkumi tajuk-tajuk yang telah dipelajari di bilik darjah. Contohnya. sebuah kawasan pertanian. menyediakan peralatan dan bahan kajian. 2. membuat tinjauan.

perindustrian. sebuah pekan atau sebuah bandar kecil. estet. pengukuran. Jarak kawasan kajian yang dipilih sebaik-baiknya tidak melebihi 2 jam perjalanan dengan bas. Menentukan kaedah kajian Di lapangan. . cerun curam. data atau maklumat primer diperolehi melalui kaedah pemerhatian. sumber internet. Kawasan yang dipilih seeloknya hendaklah mempunyai beberapa ciri fizikal yang boleh dikaji seperti sungai. haiwan buas. paya. hutan. (d) Keluasan kawasan kajian Keluasan kawasan kajian yang dipilih hendaklah bersifat mikro yang mempunyai kedua-dua unsur alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia. perikanan. kawasan pertanian. Keselamatan ini meliputi keselamatan dalam perjalanan. dan agensi awam lain dan swasta. temu bual dan kaji selidik. Misalnya laporan dari Jabatan Perangkaan Malaysia. senarai semak. kos dan masa hendaklah juga diambil kira dalam menentukan pemilihan kawasan kajian. pantai. Menjalankan tinjauan Sebelum menjalankan kajian luar guru hendaklah terlebih dahulu membuat tinjauan awal ke kawasan yang hendak dikaji. Jabatan Alam Sekitar. bukit. pelancongan. kajian di sebuah kampung.Faktor jarak. (c) Aspek keselamatan Dalam menentukan pemilihan kawasan kajian aspek utama yang perlu ditegaskan ialah keselamatan. Manakala data/maklumat sekunder boleh diperolehi melalui kajian di perpustakaan. Sekiranya unsur yang hendak dikaji terdapat di kawasan persekitaran sekolah memadai sekiranya kajian itu dijalankan di kawasan tersebut. Seboleh mungkin kawasan kajian hendaklah tidak terlalu jauh dari sekolah yang melibatkan perjalanan masa yang lama serta kos pengangkutan yang tinggi. Tujuannya untuk melihat kesesuaian kawasan kajian dengan objektif kajian yang hendak dijalankan. cerun. serta rancangan FELDA atau FELCRA. pencerapan. tasik dan stesen kaji cuaca atau kaji iklim. Contohnya. Jabatan Meteorologi. jarak dan kos perjalanan. penelitian rekod dan statistik serta laporan yang sedia ada yang berkaitan di kawasan kajian. daerah kecil. menentukan faktor keselamatan. kawasan kajian yang dipilih hendaklah bebas dari sebarang ancaman seperti arus sungai yang deras. kawasan berisiko tinggi dan kawasan larangan.

tetapi pelajar mesti menyediakan soalan secara ringkas sebagai panduan menemubual responden. Peralatan dan bahan kajian yang diperlukan mestilah disediakan lebih awal. tetapi jangan terlalu ringkas hingga tidak menjawab soalan kajian. Temubual tanpa soalselidik boleh juga dilakukan. d. temubual responden menggunakan soalselidik atau tanpa soalselidik. supaya sebelum ke lapangan atau ke kawasan berkenaan. Melalui pemerhatian. rekod melalui gambar foto atau video. Soalselidik perlu mengandungi soalan-soalan yang memberi jawapan kepada tujuan kajian yang telah ditentukan. Soalan dan jawapan responden penting untuk di analisis. b. keluasan kawasan. pelajar perlu ada buku catatan untuk mencatat apa yang perlu. Maklumat primer boleh diperolehi melalui kaedah pemerhatian. letakan kawasan. Soalselidik perlu disediakan sebelum ke lapangan dan dibawa secukupnya untuk menemubual sebilangan responden yang munasabah (30 hingga 40 orang). 2. 4 Pengentahuan sedia ada tentang penduduk. Pengenalan diri dan tujuan kajian Arahan soal selidik Setiap borang soal selidik diberi nombor siri Setiap soalan diberi nombor . (melalui peta lakar). pelajar sudah tahu sedikit tentang latar belakang kawasan kajian. Peralatan ini mestilah disediakan oleh guru dan pelajar sebelum menjalankan kajian luar. 3. Borang soal selidik dan borang temu bual berhubung dengan tajuk kajian hendaklah disediakan oleh guru bersama pelajar semasa merancang kajian luar. c. Menyediakan peralatan dan bahan kajian 1. Carian data dan maklumat sekunder ( misalnya dari jabatan kerajaan setempat dan agensi yang berkaitan) mestilah mendapat pertolongan guru mata pelajaran geografi. Bagi kertas alam sekitar manusia kebanyakan instrumen yang diperlukan adalah berbentuk borang soal-selidik dan borang temu bual. ciri iklim dan cuaca dan sebagainya perlu diketahui sebelum ke lapangan. Antara item yang pelu disediakan dalam borang soal-selidik ialah: a.Memperolehi maklumat Primer dan Sekunder 1. ciri kegiatan ekonomi yang terdapat dan juga latar belakang fizikal seperti keadaan bentuk muka bumi/topografi. Peralatan yang akan digunakan hendaklah: (a) (b) (c) mencukupi dan lengkap serta menepati tujuan kajian berfungsi dengan baik diperkenal dan didedahkan penggunaannya kepada pelajar 2. Tidak perlu panjang.

temu bual atau pengukuran yang dibuat di lapangan. kajian luar juga boleh menggunakan peralatan berikut. k. dan tempat tinggal) Isu-isu kajian (seperti interaksi desa bandar dan pembandaran: tempat pemasaran barangan. Alat GPS (Global Positioning System) – digunakan untuk menentukan letakan. kesan kepada kehidupan penduduk di kawasan kajian. g. Borang soal-selidik yang telah disediakan sebelum ke lokasi kajian. dan arah Alat perakam suara Alat tulis – digunakan untuk merekodkan setiap pemerhatian. impak alam sekitar: persepsi tentang masalah alam sekitar. j. (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) Menentukan masa yang sesuai untuk menjalankan kajian Kajian luar boleh dijalankan pada waktu persekolahan. 4. Menuliskan ‘Terima kasih’ pada muka surat akhir borang soal selidik Panduan menyediakan bahan temu bual adalah seperti berikut: (i) (ii) (iii) Buku catatan temu bual Alat perakam (jika ada/perlu) Catatan yang mengandungi soalan temu bual berasaskan isu-isu kajian seperti kaitan antara pembangunan dengan sumber di kawasan kajian. jelas dan elakkan daripada isu sensitif Bilangan soalan hendaklah tidak melebihi 15 soalan. ketinggian. Kajian luar hendaklah diselesaikan pada hari yang sama. soal selidik. i. Kamera – digunakan untuk merakam gambar sebagai bukti tempat itu dan bahan sokongan kajian. pada cuti hujung minggu atau pada cuti penggal persekolahan. h. migrasi. 3. pendapatan. kaum. pekerjaan. Selain itu. dan tempat mendapatkan barangan dan perkhidmatan. Kompas prismatik – digunakan untuk menentukan kedudukan dan arah kawasan/point yang dikaji. Langkah-Langkah menjalankan kajian luar . Ia hendaklah dijalankan selewat-lewatnya pada bulan Julai. saiz isi rumah. jantina. Peta kawasan – digunakan untuk menentukan lokasi dan membuat peta lakar sesuatu kawasan kajian.e. f. langkah-langkah mengurangkan masalah alam sekitar) Soalan hendaklah ringkas. kesan kepada alam sekitar. Kajian luar bagi pelajar tingkatan enam hendaklah dijalankan selepas mempelajari topik kegiatan ekonomi dan impak alam sekitar. Soalan boleh dalam bentuk terbuka dan tertutup Soalan boleh juga menggunakan skala yang sesuai Latar belakang responden (seperti umur.

4. dan aktiviti manusia • Kepentingan aktiviti ekonomi kepada penduduk sekitar. memilih lokasi kajian dan melakukan tinjauan awal Pemilihan tajuk mengikut kumpulan pelajar. Aktiviti bilik darjah atau kerja makmal. perkembangan dan masalah semasa yang dihadapi. Persediaan peralatan dan instrumen yang diperlukan termasuklah borang soal selidik. Sebelum ke lapangan guru membuat persiapan awal seperti: (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) Menentukan sistem atau tema kajian. • Kepentingan bentuk muka bumi. • Ciri-ciri aktiviti ekonomi. • Impak alam sekitar yang dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan kehidupan manusia. tugasan kumpulan. • Langkah yang telah diambil untuk mengurangkan impak alam sekitar. 3. Menjalankan aktiviti . Semasa di lapangan pelajar pencerapan. Kaedah pemilihan sampel adalah seperti berikut: • Sampel boleh dipilih secara rawak atau sistematik daripada populasi di kawasan kajian. taklimat kawalan keselamatan dan lain-lain yang bersesuaian.1. aspek kajian. surat kebenaran dari sekolah/Pejabat Pelajaran Daerah (PPD)/Jabatan Pelajaran Negeri (JPN). Penyediaan pengangkutan dan guru pengiring. • Ciri alam sekitar fizikal dan ciri alam sekitar manusia yang ada di kawasan kajian. • Saiz sampel antara 30 hingga 40 responden. fenomena cuaca. • Punca yang menyebabkan impak alam sekitar sama ada proses fizikal atau aktiviti manusia atau kedua-duanya. Taklimat kepada pelajar yang meliputi. Menghubungi agensi-agensi yang hendak dikunjungi. jumlah responden yang ingin ditemu bual/soal selidik. • Faktor yang mempengaruhi proses fizikal dan aktiviti manusia. 2. Pengurusan surat menyurat seperti surat kebenaran penjaga. dan pengukuran terhadap perkara berikut: menjalankan pemerhatian. Sekembali dari lapangan pelajar perlu melakukan perkara-perkara berikut: . Persiapan logistik. Setiap kumpulan diberikan tajuk yang berlainan supaya semua tajuk dapat dikaji secara kajian luar. Jika pelajar menalankan kaji selidik maka ia perlu menyoal selidik responden sebagai sampel dengan menggunakan borang soal selidik.

graf dan peta. dan pemerhatian (e) Hasil kajian dan perbincangan – huraian tentang dapatan kajian yang telah dianalisis. (f) Penutup – rumusan kajian. proses. Data tentang hasil kajian boleh dipersembahkan dalam bentuk jadual. pencerapan. Laporan itu hendaklah mengandungi perkara-perkara yang berikut. (a) Pengenalan – Tajuk kajian iaitu penyataan tentang apa yang dikaji. dan rajah bagi mana item yang relevan dan sesuai. membezakan dan menilai tentang saling interaksi aspek-aspek fizikal dengan aktiviti manusia atau sebaliknya.(i) (ii) (iii) (iv) (v) Menyusun dapatan (data dan maklumat) yang diperoleh mengikut keutamaan atau mengikut item yang telah dipecahkan dari sesuatu tajuk. Mempersembahkan maklumat dan data dalam bentuk jadual. (b) Tujuan kajian – penyataan tentang objektif kajian dilakukan berkaitan dengan tajuk kajian yang telah dipilih. Membincangkan dapatan/hasil kajian – menghubungkaitkan dapatan yang diperoleh dengan teori yang telah dipelajari dalam bilik darjah. dan membuat hubung kait antara dapatan yang diperoleh. soal-selidik. Membentangkan laporan mengikut kumpulan di dalam kelas. pelajar akan membentangkan hasil dapatan kumpulan masing-masing di dalam kelas. merangkumi punca. (d) Kaedah kajian – huraian tentang cara kajian dilakukan: pengukuran. Menyediakan laporan mengikut format berikut: Kajian lapangan dilakukan secara berkumpulan tetapi laporannya mesti disediakan secara individu. Oleh itu satu laporan kajian luar yang lengkap perlu dibuat setelah kembali daripada kerja di lapangan. rajah. Merumus dan mempersembahkan hasil kajian. (c) Lokasi kajian – huraian ringkas tentang ciri alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia yang ada di kawasan kajian dijalankan. temu bual. dan impak serta membanding. Setelah kembali dari lapangan dan setelah siap menyediakan laporan. graf. Memproses maklumat – mentafsir. menganalisis. Mempamerkan laporan di dalam kelas Guru akan mempamerkan laporan kajian luar tersebut di dalam kelas sebagai rujukan bagi kumpulan yang lain. carta. Setiap kumpulan mestilah membentangkan hasil kajian masing-masing. .

(a) Pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar tempatan (b) Transformasi desa dan pembandaran.2 TEMA DAN SKOP SEKITAR MANUSIA 1. KAJIAN LUAR GEOGRAFI ALAM Kajian luar alam sekitar manusia dikhususkan kepada dua tema utama sahaja iaitu. Tumpuan dan skop kajian bagi setiap aktiviti ekonomi di atas meliputi perkara berikut: (i) (ii) (iii) (iv) (v) Ciri aktiviti ekonomi dalam kawasan yang dipilih Faktor mempengaruhi letakan dan perkembangan Kepentingan aktiviti tersebut kepada penduduk dan ekonomi setempat Impak alam sekitar yang ditimbulkan oleh aktiviti ekonomi yang dikaji Langkah pengurusan alam sekitar 5.Menyimpan laporan kajian luar di Pusat Sumber Semua laporan kajian luar bagi setiap kumpulan dibukukan dan disimpan di Pusat Sumber. 2. Kajian luar berkaitan dengan pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar dilakukan terhadap salah satu aktiviti ekonomi berikut: (i) Pertanian (ii) Penternakan (iii) Perikanan (iv) Pembalakan (v) Perlombongan dan kuari (vi) Perindustrian (vii) Pengangkutan (viii) Pelancongan (ix) Perniagaan 4. Pemilihan kedua-dua tema ini dibuat setelah mengambil kira masa. dan kesesuaian tema dengan keupayaan dan keperluan pelajar tingkatan enam. kos. logistik. 6. Kajian luar berkaitan dengan transformasi desa dan pembandaran boleh dijalankan terhadap . Ini bertujuan untuk membolehkan pelajar-pelajar membuat rujukan. 3.

Semasa berada dilapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti pertanian berikut mestilah dikumpul khususnya melalui pemerhatian dan pencerapan. berkelompok atau berselerak). Dimensi kajian di lapangan. taburannya (berpusat. prasarana. Dalam jawapan. skala operasi (besar atau kecil). Interaksi desa bandar (pemasaran. temubual serta soal selidik. (i) (ii) (iii) (iv) ATAU (b) Sebuah kawasan luar bandar yang meliputi perkara berikut (i) (ii) (iii) (iv) Kepelbagaian aktiviti ekonomi desa yang dipilih. Jenis pertanian yang dijalankan. penggunaan perkhidmatan.(a) Sebuah bandar kecil (anggaran saiz penduduk 10 000 orang) atau pekan yang meliputi perkara berikut. nama kawasan dan jenis tanaman mesti disebut. lada hitam. sebuah perkampungan atau mukim atau sub-daerah atau daerah kecil. prasarana. Kawasan kebun kecil atau estet getah. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti pertanian seperti. pemilikan (individu. sayur-sayuran. nenas. perniagaan. padi. dan kemudahan sosial) Impak transformasi desa terhadap alam sekitar fizikal Kepelbagaian fungsi bandar (perkhidmatan. kelapa sawit. dan kemudahan sosial) Impak pembandaran terhadap alam sekitar fizikal Pembangunan Ekonomi dan Impak Alam Sekitar a) Pertanian Pilih satu kawasan kecil (misalnya: rancangan Felda/Felcra/Risda. buah-buahan sesuai dipilih terutama yang berdekatan dengan sekolah atau tempat kediaman pelajar. Kawasan yang dipilih mestilah dinamakan secara spesifik dan lengkap. dan perindustrian) Kawasan pengaruh bandar Perkembangan bandar (guna tanah. koko. . dan pengangkutan) Pemodenan desa (perubahan guna tanah. 1. pisang.

saiz ladang ternakan (bilangan haiwan). penggunaan tenaga buruh dan juga ciri teknologi yang digunakan. kerbau. adanya jaringan pengangkutan dan perhubungan dan lain-lain lagi. ayam. penawaran tenaga buruh dari penduduk sekitar. kemusnahan habitat dan rantaian makanan. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. burung unta. Faktor fizikal seperti bentuk muka bumi dan topografi sekitar serta faktor saliran khususnya sungai. Kesemua kesan ini mestilah diteliti dan boleh dibuktikan kewujudannya. Bagi mengatasi kesan negatif di atas. sumber modal. teknologi. penggunaan teknologi dan sebagainya. dan tanih tandus. penggunaan modal (sendiri atau pinjaman). Namakan kawasan penternakan dan jenis ternakan yang dikaji secara spesifik seperti di kawasan estet atau kebun kecil kelapa sawit. Misalnya pencemaran alam sekitar seperti pencemaran udara dan pencemaran air serta kemerosotan kualiti alam sekitar seperti hakisan tanah. pekerja ladang atau petani/pesawah. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan. tanah runtuh.swasta. arnab. biri-biri. Kepentingan aktiviti pertanian kepada penduduk dan ekonomi sekitar mestilah dikaji dengan teliti. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti pertanian. memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan dan mungkin juga menjadi asas kepada pembangunan infrastruktur dan petempatan. Kajian boleh difokuskan kepada beberapa aspek penternakan: Misalnya ciri-ciri penternakan seperti jenis ternakan yang dijalankan. rusa. iii) Kepentingan aktiviti pertanian kepada penduduk dan ekonomi setempat. Kaji kawasan. banjir dan ancaman kepupusan kepelbagaian biologi. dan khinzir. b) Penternakan Di Malaysia ternakan yang diusahakan secara komersil terdiri daripada lembu. . tempat atau perusahaan sedemikian. itik. burung puyuh. pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengurusan ladang. ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti pertanian yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. 1. keupayaan modal. orientasi pengeluarannya. operasi pengeluaran. Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas yang cukup. kerajaan). atau mana-mana kawasan yang ada ternakan komersil Dimensi kajian di lapangan. v) Langkah pengurusan alam sekitar. kambing. Penternakan dijalankan oleh syarikat-syarikat swasta atau pun oleh individu yang mengusahakan secara sendiri atau mendapat bantuan dari pihak kerajaan iaitu Jabatan Perkhidmatan Haiwan. Mungkin tidak sukar untuk mencari kawasan ternakan komersil di sekitar atau tidak jauh dari sekolah atau tempat kediaman pelajar.

bekalan buruh/pekerja. Pantai Remis. Kawasan perikanan yang spesifik inilah perlu dikaji secara mendalam oleh pelajar. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. 2. Kuala Kemaman. 3. Aktiviti perikanan terbahagi kepada dua. Perikanan air tawar atau akuakultur pula sedang dimajukan dengan galakan serta bantuan kerajaan. skala operasi pengeluaran (kecil atau besar) sumber modal. Kepentingan aktiviti penternakan kepada penduduk dan ekonomi setempat. kawasan-kawasan pedalaman berpaya atau lembah sungai serta di sungai-sungai tertentu. (Sila namakan secara spesifik kawasan yang dipilih oleh pelajar untuk dikaji secara khusus). iaitu perikanan marin/laut dan perikanan air tawar atau akuakultur. Dimensi kajian di lapangan. c) Perikanan 1. pemasaran dan pemprosesan hasil ternakan. Untuk memilih salah satu kawasan atau perkampungan nelayan sebagai kawasan kajian tidak sukar. laut dalam atau akuakultur). 1. Kawasan perikanan marin/laut banyak terdapat di sepanjang pantai/pinggir laut negara Malaysia. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat serta memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan 4 Kesan aktiviti penternakan terhadap alam sekitar fizikal seperti pencemaran air dan bau busuk pandangan masyarakat tempatan terhadap penternakan itu. Akuakultur dijalankan oleh individu secara kecilan dan syarikat secara besar-besaran di kawasan pinggir pantai yang berpaya bakau.2. penggunaan teknologi dan sebagainya. langkahlangkah pengurusan alam sekitar yang diambil oleh masyarakat dan pihak berkuasa tempatan untuk mengurangkan kesan alam sekitar tersebut. Kajian boleh difokuskan kepada beberapa aspek perikanan: Misalnya ciri-ciri perikanan seperti jenis perikanan yang dijalankan (pinggir pantai. Faktor-faktor yang mempengaruhi aktiviti penternakan di kawasan itu yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan seperti bentuk muka bumi/topografi sekitar. Perikanan pinggir pantai dan juga laut dalam giat diusahakan oleh para nelayan serta syarikat-syarikat tertentu yang berpengkalan di tempat-tempat tersebut. kemudahan pengangkutan. Banyak yang terkenal seperti Sedili. Faktor-faktor yang mempengaruhi perkembangan aktiviti perikanan di kawasan itu yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan seperti bentuk muka bumi/topografi . Pulau Ketam. dan sebagainya. 2. punca/sumber air.

Hulu Langat. Hulu Selangor. Rompin. iaitu di pos-pos renjer hutan yang memeriksa lori-lori balak. Nama lokasi atau tempat itu penting disebut kerana pembalakan berlaku bukan di seluruh daerah itu. Kepentingan aktiviti perikanan kepada penduduk dan ekonomi setempat. . Faktor-faktor yang mempengaruhi aktiviti pembalakan di kawasan itu yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan seperti bentuk muka bumi/topografi sekitar. kemudahan pengangkutan. 1. Kajian luar di tempat pembalakan sukar dilakukan oleh pelajar kerana mungkin terlalu jauh di pedalaman. 2. Di dalam daerah-daerah berkenaan. Hulu Terengganu/Besut/Dungun/Kemaman. Jelebu. Maran. Akan tetapi kajian masih boleh dilakukan di tempat-tempat tertentu yang berkaitan dengan pembalakan. Segamat. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. di kilang-kilang papan yang agak besar biasanya terletak berdekatan dengan kawasan pembalakan. Kubang Pasu. skala operasi pengeluaran (kecil atau besar) sumber modal. Gua Musang. Kajian boleh difokuskan kepada beberapa aspek pembalakan: Misalnya jenis pokok yang dibalak. 3. Keluang.sekitar. Batang Padang dan daerah-daerah di pedalaman Sabah dan Sarawak. Temerloh. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat serta memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan termasuk industri hiliran. pembalakan diusahakan di lokasi-lokasi atau tempat-tempat tertentu sahaja. penggunaan teknologi dan sebagainya. Justeru itu kawasan pembalakan mestilah dinamakan secara khusus. atau di syarikat-syarikat pembalakan yang ada di bandar atau di pekan berdekatan. Kuala Pilah. pemasaran dan pemprosesan hasil perikanan. Tampin. bekalan buruh/pekerja. 2. atau kerana merbahaya dari segi perjalanan dan operasi di situ. 3. Pembalakan biasanya dijalankan di kawasan/daerah pedalaman yang ada sumber hutan seperti Lipis. 4 Kesan aktiviti perikanan terhadap alam sekitar fizikal seperti pencemaran air dan bau kepupusan sumber termasuk langkah-langkah pengurusan alam sekitar yang diambil oleh nelayan/pengusaha dan pihak berkuasa tempatan untuk mengurangkan kesan alam sekitar tersebut. d) Pembalakan 1. Gerik. Jerantut. keluasan kawasan yang terlibat. atau mungkin tidak dibenarkan masuk. Dimensi kajian di lapangan.

kebenaran/lesen membalak, konsesi yang diberikan, bekalan buruh/pekerja, kemudahan pengangkutan, pemasaran dan pemprosesan hasil kayu balak. 3. Kepentingan aktiviti pembalakan kepada penduduk dan ekonomi setempat. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat serta memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan termasuk industri hiliran. 4. Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti pembalakan. Misalnya pencemaran alam sekitar seperti pencemaran air serta kemerosotan kualiti alam sekitar seperti hakisan tanah, tanah runtuh, dan tanih tandus, banjir dan ancaman kepupusan kepelbagaian biologi, kemusnahan habitat dan rantaian makanan. Kesemua kesan ini mestilah diteliti dan boleh dibuktikan kewujudannya. 5. Langkah pengurusan alam sekitar. Bagi mengatasi kesan negatif di atas, pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengurusan konsesi balak, jabatan perhutanan dan sebagainya Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan, amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar.

e)

Perlombongan

Di Malaysia, kajian luar terhadap aktiviti perlombongan petroleum dan gas asli sukar dilakukan kerana lokasi perlombongan ini terletak di laut. Oleh sebab itu kajian luar boleh dilakukan terhadap aktiviti perlombongan di daratan seperti perlombongan kuari dan pecah batu, perlombongan bijih timah (kawasan bekas lombong bijih timah), perlombongan emas, arang batu, tembaga dan sebagainya yang masih ada dan bersesuaian dengan kawasan setempat yang dikaji. Kawasan perlombongan yang dipilih mestilah dinyatakan secara spesifik. Dimensi kajian di lapangan. 1. Semasa berada dilapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti perlombongan berikut mestilah dikumpul khususnya melalui pemerhatian dan pencerapan. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti perlombongan seperti; Jenis perlombongan yang dijalankan, taburannya (berpusat, berkelompok atau berselerak), skala operasi (besar atau kecil), pemilikan (individu, swasta, kerajaan), orientasi pengeluarannya, penggunaan modal (pelaburan asing atau tempatan), penggunaan tenaga buruh dan juga ciri teknologi yang digunakan. ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti perlombongan yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. Faktor fizikal

seperti adanya sumber mineral, bentuk muka bumi dan topografi sekitar, jenis geologi yang ada dan juga faktor saliran khususnya sungai. Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas yang cukup, penawaran tenaga buruh dari penduduk sekitar, kemudahan pembandaran yang berdekatan, keupayaan modal, teknologi, adanya jaringan pengangkutan dan perhubungan dan lain-lain lagi. iii) Kepentingan aktiviti perlombongan kepada penduduk dan ekonomi setempat. Kepentingan aktiviti perlombongan kepada penduduk dan ekonomi sekitar mestilah dikaji dengan teliti. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat, memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan dan mungkin juga menjadi asas kepada pembangunan infrastruktur dan petempatan seperti pembangunan bandar. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti perlombongan. Misalnya; kemerosotan dan kepupusan sumber mineral, pencemaran alam sekitar seperti pencemaran udara dan pencemaran air serta kemerosotan kualiti alam sekitar seperti hakisan tanah, tanah runtuh, dan tanih tandus, banjir dan ancaman kepupusan kepelbagaian biologi, kemusnahan habitat dan rantaian makanan. Kesemua kesan ini mestilah diteliti dan boleh dibuktikan kewujudannya. v) Langkah pengurusan alam sekitar. Bagi mengatasi kesan negatif di atas, pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengurusan dan pekerja yang terlibat dengan sektor perlombongan berkenaan. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan, amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Sebagai contoh jika kajian dilakukan di kawasan perlombongan bijih timah pelajar boleh mencadangkan langkah untuk meningkatkan kebergunaan kawasan lombong dengan cara menebusguna untuk dijadikan kawasan pertanian, kolam akuakultur atau dibangunkan sebagai kawasan pelancongan setempat.

f)

Perindustrian

1. Kajian luar terhadap aktiviti perindustrian boleh dilakukan terhadap industri primer dan juga sekunder. Industri primer meliputi kilang memproses seperti kilang memproses getah dan kelapa sawit, kayu balak, memproses hasil perikanan dan perlombongan serta industri petrokimia. Industri sekunder pula terdiri daripada pelbagai jenis industri pembuatan, pemasangan dan juga industri elektrik dan elektronik.

2. Di kawasan-kawasan tertentu industri kecil dan sederhana (IKS) juga boleh dikaji secara kajian luar. Apa yang penting kawasan industri yang dipilih mestilah dinamakan secara khusus dan tidak boleh terlalu luas seperti di sebuah negeri atau negara yang mencerminkan ketidakmampuan pelajar mengkajinya secara kajian luar. Untuk menjimatkan kos dan masa pelajar boleh mengkaji kawasan industri yang berdekatan dengan tempat kediaman atau sekolah masing-masing. Dimensi kajian di lapangan. Semasa berada di lapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti perindustrian berikut mestilah dikumpul dengan teliti. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti perindustrian seperti; Jenis industri yang dijalankan (nyatakan samada kilang memproses, pembuatan,pemasangan dan lain-lain), lokasi dan taburannya (di kawasan sumber, di bandar, pinggir bandar, di kawasan FTZ dll), skala operasi (besar atau kecil), pemilikan (individu, swasta, agensi kerajaan), orientasi pengeluarannya, penggunaan modal (pelaburan asing atau tempatan), penggunaan tenaga buruh (berintensif buruh), penggunaan sumber bahan mentah dan sumber kuasa serta ciri teknologi yang digunakan (industri giat jentera yang kurang bergantung kepada tenaga buruh). Setiap ciri di atas mestilah dikenalpasti oleh pelajar semasa berada di lapangan. ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti perindustrian yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. Faktor fizikal seperti adanya sumber bahan mentah dan sumber kuasa, bentuk muka bumi dan topografi sekitar yang menjadi tapakbina kilang ( seperti kawasan yang selamat dari banjir). Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas yang cukup, polisi governan mewujudkan kawasan perdagangan bebas (FTZ), penawaran tenaga buruh dari penduduk sekitar, kemudahan pembandaran yang berdekatan, keupayaan modal, teknologi, adanya jaringan pengangkutan dan perhubungan dan lain-lain lagi. Faktor-faktor ini perlulah ditelitikan secara mikro oleh para pelajar. iii) Kepentingan aktiviti perindustrian kepada penduduk dan ekonomi setempat. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik atau kaedah temubual. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat, peningkatan kuasa beli dan saiz pasaran, peningkatan jumlah penduduk akibat migrasi masuk, memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan samada di peringkat huluan dan hiliran, meningkatkan pembangunan infrastruktur khususnya jaringan pengangkutan dan perhubungan, pembangunan petempatan dan bandar, pusat-pusat perkhidmatan penduduk dan sebagainya. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti perindustrian. Impak alam sekitar boleh dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan juga kehidupan manusia. Kesan negatif terhadap alam sekitar fizikal termasuklah kemerosotan dan kepupusan sumber alam, pencemaran alam sekitar seperti

pencemaran udara, pencemaran air, pencemaran bunyi dan bau, pencemaran sisa toksid yang berbahaya serta kemerosotan kualiti alam sekitar seperti peningkatan suhu sekitar (pemanasan setempat) dan kemusnahan ekosistem akuatik. Impak sosial pula termasuklah menjejaskan kesihatan penduduk akibat pencemaran udara dan air, gangguan bunyi bising, gangguan kepada aktiviti sosial dan ekonomi yang lain. Item impak ini mestilah dikaji dengan teliti dan boleh dibuktikan secara lokaliti. v) Langkah pengurusan alam sekitar. Bagi mengatasi kesan negatif di atas, pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengurusan dan pekerja kilang. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan, amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Apa yang penting setiap langkah yang dicadangkan mestilah logik, relevan dan sesuai dengan persekitaran yang dikaji.

g)

Pengangkutan

1. Kajian luar terhadap aktiviti pengangkutan boleh dilakukan terhadap jenis dan rangkaian pengangkutan. Misalnya pengangkutan darat (keretapi, bas, teksi, LRT, ERL, Komuter), pengangkutan air (kapal, feri, bot) dan pengangkutan udara (kapalterbang). Justeru itu kawasan kajian boleh terdiri daripada sebuah stesyen (misalnya stesyen keretapi, bas, teksi, LRT, ERL, Komuter) atau sebuah pelabuhan/pengkalan dan juga sebuah lapangan terbang. 2. Selain itu kajian juga boleh dilakukan terhadap jaringan pengangkutan seperti lebuh raya dan jalan raya, laluan keretapi, LRT, ERL, Komuter dan sebagainya yang bersesuaian dengan objektif kajian pelajar. Dimensi kajian di lapangan. Semasa berada di lapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti pengangkutan berikut mestilah dikumpul dengan teliti. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti pengangkutan seperti; Jenis pengangkutan yang dijalankan (keretapi, Komuter, LRT, ERL, Bas, Teksi, Feri, Kapalterbang dan lain-lain), jaringan pengangkutan – lebuh raya, jalan raya, jalan keretapi dan sebagainya (dari mana dan ke mana), skala operasi (besar atau kecil), mod dan isipadu pengangkutan mengikut masa, ciri pemilikan (individu, swasta, agensi kerajaan), penggunaan modal (pelaburan asing atau tempatan), penggunaan tenaga buruh (berintensif buruh), penggunaan sumber kuasa serta ciri teknologi yang digunakan. Setiap ciri di atas mestilah dikenalpasti oleh pelajar semasa berada di lapangan.

kraf tangan. Item impak ini juga mestilah dikaji dengan teliti dan boleh dibuktikan secara lokaliti. iii) Kepentingan aktiviti pengangkutan kepada penduduk dan ekonomi setempat. pembangunan petempatan dan bandar dan lainlain lagi. kemerosotan kualiti alam sekitar seperti peningkatan suhu sekitar (pemanasan setempat). lereng bukit. tanah runtuh/tanah mendap. mengurangkan pencemaran udara dan pencemaran bunyi. teknologi. Kesan terhadap alam sekitar fizikal termasuklah perubahan landskap fizikal seperti landskap fizikal bandar akibat pembinaan laluan LRT. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti pengangkutan. amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Bagi mengatasi kesan negatif di atas. Faktor fizikal seperti bentuk muka bumi dan topografi sekitar yang menjadi tapakbina jaringan pengangkutan ( kawasan tanah rata. meningkatkan ketersampaian serta mempercepatkan perjalanan. Kesemua item di atas mestilah dibuktikan secara lokaliti. kawasan yang selamat dari banjir dan sebagainya). Faktor-faktor ini perlulah ditelitikan secara mikro oleh para pelajar. mendorong kepada pembangunan infrastruktur yang lain seperti kemudahan perhubungan. faktor keupayaan modal. . Impak alam sekitar boleh dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan juga kehidupan manusia. mempercepatkan masa perjalanan. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik atau kaedah temubual. Jika sistem lebuh raya dikaji mungkin terdapat kesan-kesan seperti hakisan tanih. .ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti pengangkutan yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. Impak sosial pula termasuklah menjejaskan kesihatan penduduk akibat pencemaran udara. mempercepatkan pembangunan di sesebuah kawasan. dan lain-lain lagi. v) Langkah pengurusan alam sekitar. relevan dan sesuai dengan persekitaran yang dikaji. buahan dll). Faktor kemanusiaan pula adalah seperti polisi governan untuk mengurangkan kesesakan. pengurusan dan pekerja. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan. Apa yang penting setiap langkah yang dicadangkan mestilah logik. mengatasi kesesakan. tanah tinggi. meningkatkan ketersampaian. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk setempat seperti di plaza tol. menjana pembangunan ekonomi setempat (nyatakan jenis kegiatan ekonomi yang berkembang misalnya perniagaan makanan. kesan pencemaran alam sekitar seperti pencemaran udara dan bunyi. Selain itu untuk memenuhi permintaan dari pengguna yang tinggi. gangguan bunyi bising serta resiko kemalangan. pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak berkuasa tempatan.

meingkatkan pendapatan dan taraf hidup penduduk. Ciri tarikan hutan seperti hutan lipur dan hutan bakau. segar dan lain-lain tarikan fizikal yang khusus yang ada di kawasan kajian seperti adanya gua batu kapur. keupayaan modal. resort dan chalet serta kemudahan reakreasi untuk pelancong. agensi kerajaan). sekolah atau daerah masing-masing. kewujudan batu karang dan taman-taman laut/maritim di sekitarnya.h) Pelancongan. kawasan jeram dan air terjun atau mana-mana sebuah kawasan yang sesuai yang mampu dikaji secara kajian luar. 2. Jenis aktiviti pelancongan yang dijalankan (nyatakan samada pelancongan pantai. perniagaan makanan. Semasa berada di lapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti pelancongan berikut mestilah dikumpul dengan teliti. Sebagai contoh lokasi kajian luar boleh diselaraskan dengan destinasi program lawatan sambil belajar yang seringkali diadakan oleh pihak sekolah. Menggalakkan pertumbuhan/perkembangan ekonomi yang berkaitan seperti perniagaan kraf tangan. penggunaan tenaga kerja dan sebagainya. tanah tinggi. Misalnya kemudahan pengangkutan dan perhubungan. Namun begitu lokasi kajian luar boleh melampaui sempadan daerah atau negeri bergantung kepada kebijaksanaan guru yang mengendalikannya. 1. Faktor-faktor ini perlulah ditelitikan secara mikro oleh para pelajar. swasta. kawasan pantai. iii) Kepentingan aktiviti pelancongan kepada penduduk dan ekonomi setempat. tasik semulajadi – sila nyatakan secara terperinci) Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas pelancongan yang lengkap. dan lain-lain lagi. ciri lokasi dan daya tarikan pelancongan yang terdapat (ciri fizikal dan buatan manusia). Faktor fizikal atau tarikan semulajadi seperti (pantai berair jernih. sungai. produk pelancongan yang disediakan. pemilikan (individu. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti pelancongan seperti. kemudahan penginapan -hotel. skala operasi (besar atau kecil). Kajian luar terhadap aktiviti pelancongan boleh dilakukan di sebuah kawasan yang kecil seperti sebuah pulau. air. jeram dan air terjun. pelajar boleh mengkaji kawasan pelancongan yang berdekatan dengan tempat kediaman. pengangkutan dan telekomunikasi . kawasan tanah tinggi. udara yang nyaman. suhu yang sejuk dll. Untuk menjimatkan kos dan masa. kawasan hutan lipur. ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti pelancongan yang meliputi faktor tarikan fizikal dan kemanusiaan. Dimensi kajian di lapangan. Antara kepentingan/sumbangan yang boleh dikaji ialah seperti menyediakan peluang pekerjaan kepada penduduk setempat – mengurangkan pengganguran. hutan lipur dll). teknologi. penggunaan modal (pelaburan asing atau tempatan). Ciri tarikan semulajadi di kawasan tanah tinggi seperti pemandangan yang cantik. Adanya kepelbagaian jenis fauna dan flora.

amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Impak alam sekitar boleh dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan juga kehidupan manusia. Selain itu masalah pencemaran budaya setempat juga boleh dikenalpasti melalui pemerhatian dalam kajian luar ini. Kesan pencemaran persekitaran seperti sampah sarap. sebuah bandar kecil atau sebuah kawasan perniagaan tertentu di sebuah bandar besar Untuk menjimatkan kos dan masa pelajar boleh mengkaji kawasan perniagaan di pekan atau bandar yang berdekatan dengan tempat kediaman atau daerah masing-masing. v) Langkah pengurusan alam sekitar. Apa yang penting setiap langkah yang dicadangkan mestilah logik. Bagi mengatasi kesan negatif di atas.Gangguan kepada ekosistem daratan akibat pemusnahan hutan untuk dibina hotel/resort dan padang golf serta ekosistem akuatik kesan pencemaran air laut. pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual para pelancong tempatan dan luar negara. Kawasan tanah tinggi tidak sesejuk sebelumnya akibat pemusnahan hutan secara berleluasa untuk dibina pusat-pusat pelancongan. Sumbangan sektor pelancongan terhadap kawasan sekitar boleh diperolehi melalui aktiviti pemerhatian.Membangunkan kawasan mundur – pembangunan sumber alam lebih cepat. sisa makanan di kawasan perkelahan pantai dan hutan lipur yang membawa kepada pencemaran bau. temubual dan kaji selidik. relevan dan sesuai dengan persekitaran yang dikaji. Kesan perubahan iklim mikro khususnya suhu di kawasan tanah tinggi. sungai dan tasik akibat penyaliran sisa kumbahan dari hotel dan resort atau sisa makanan dari restoran dan gerai. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan. Fenomena pemanasan setempat. jalan pengangkutan dll . sungai dan tasik. padang golf. Misalnya penyerapan budaya kuning /budaya barat terhadap sosio-budaya tempatan yang mengubah cara berpakaian dan pergaulan penduduk setempat. menukarkan struktur ekonomi setempat dan menggalakkan pertumbuhan pusatpusat ekonomi yang baru. resort. Kesan pencemaran air – seperti air laut. Dimensi kajian di lapangan. i) Perniagaan Kajian luar terhadap aktiviti perniagaan boleh dilakukan terhadap sebuah kawasan yang kecil dan khusus sifatnya di sebuah pekan. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti pelancongan. Kesan negatif terhadap alam sekitar fizikal termasuklah kesan hakisan di kawasan tanah tinggi dan pantai akibat pembinaan hotel. .

Selain itu status kebersihan di premis-premis perniagaan juga boleh diperhatikan khususnya premis perniagaan makanan seperti gerai dan restoran. daerah lain dsb. Impak ke atas manusia pula ialah menjejaskan kesihatan/menimbulkan pelbagai penyakit seperti taun. runcit. pembangunan petempatan dan bandar. Pemilikan dan pengurusan (individu. meningkatkan pembangunan infrastruktur khususnya jaringan pengangkutan dan perhubungan. modal sendiri atau pinjaman bank. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik atau kaedah temubual. Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas yang cukup. pusat-pusat perkhidmatan penduduk dan sebagainya yang berkaitan dengan perniagaan.Semasa berada di lapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti perniagaan berikut mestilah dikumpul dengan teliti. faktor pasaran – adanya permintaan dari penduduk sekitar. penawaran tenaga kerja. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk. dan takungan air yang lain. kontrak atau tetap. perniagaan perkhidmatan dsb). bentuk muka bumi dan topografi sekitar yang menjadi tapakbina kedai/ruang niaga ( seperti kawasan yang selamat dari banjir). Ciri buruh/pekerja – penggunaan tenaga buruh/tenaga kerja asing atau tempatan. perniagaan makanan. iii) Kepentingan aktiviti periniagaan kepada penduduk dan ekonomi setempat. kepialu yang berpunca daripada premis perniagaan yang . Skala operasi perniagaan: (skala kecil. Ciri modal yang digunakan – keupayaan modal kecil atau besar. gaji/upah buruh dll. sederhana atau besar-besaran). longkang. sisa pepejal dan pencemaran bau. dana kerajaan misalnya di bawah skim kredit mikro dll. terlatih atau tidak terlatih. parit. Faktor-faktor ini perlulah ditelitikan secara mikro oleh para pelajar. Pencemaran air – pencemaran sungai. Penggunaan bahan mentah/barangan perniagaan – dari kawasan sekitar atau diambil dari luar. memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: Ciri aktiviti perniagaan seperti. kemudahan pembandaran yang berdekatan dan juga keupayaan modal. i) ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti perniagaan yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. Orientasi pasaran – kepada penduduk sekitar atau luar kawasan/luar bandar. Kesan negatif terhadap persekitaran sekitar fizikal ialah pencemaran persekitaran seperti – pencemaran sampah sarap. keluarga atau syarikat/usahsama). Jenis perniagaan yang dijalankan ( Perniagaan borong. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti perniagaan. ke bandar lain. peningkatan kuasa beli dan saiz pasaran setempat. Impak alam sekitar boleh dikaji terhadap persekitaran sekitar fizikal dan juga kehidupan manusia. Faktor fizikal seperti adanya sumber bahan mentah yang diniagakan.

Hal ini boleh dinyatakan. perubahan yang berlaku di kawasan kajian. mengemukakan. isu yang berkaitan dengan pembandaran. Pertama. seperti berikut: Isu Transformasi Desa: 1. penyediaan prasarana dan kemudahan sosial. menunjukkan bukti-bukti dsb. 2. dan pemodenan desa melalui pembangunan tanah. Secara keseluruhannya kajian luar tentang transformasi desa dan pembandaran ini telah ditetapkan supaya ditumpukan kepada dua isu. Bagi mengatasi kesan negatif di atas. dan akhirnya impak perubahan desa tersebut terhadap alam sekitar fizikal. penyediaan prasarana dan kemudahan sosial. menjelaskan. penumpang atau maklumat. misalnya daripada pertanian dan perikanan kepada perindustrian dan perkhidmatan. dan akhirnya impak pembandaran terhadap alam sekitar fizikal. Transformasi Desa dan Pembandaran Pengenalan 1. Menentukan Tujuan/Objektif Kajian Berdasarkan kedua-dua isu iaitu transformasi desa dan pembandaran. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan. Pelajar sepatutnya menentukan bahawa kajian luar ini bertujuan untuk mengesan atau mengenal pasti. perkembangan bandar seperti yang boleh diperhatikan berdasarkan perubahan guna tanah.kotor.pekerja. interaksi desa-bandar melalui aktiviti pemasaran hasil keluaran desa dan penggunaan barangan atau perkhidmatan bandar yang berdekatan. Kedua. juga melalui pengangkutan barangan. isu transformasi desa yang meliputi perubahan berbagai-bagai aktiviti ekonomi desa.pelanggan dan dan juga pihak berkuasa tempatan. . Item impak ini mestilah dikaji dengan teliti dan boleh dibuktikan secara lokaliti. pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengusaha premis perniagaan. amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Ini meliputi perubahan berbagai-bagai fungsi dan peranan bandar misalnya daripada pertanian dan perlombongan kepada perindustrian dan perkhidmatan. perubahan kawasan pengaruh perkhidmatan bandar. pelajar boleh merangka tujuan kajian. v) Langkah pengurusan alam sekitar.

Bagi tema pembandaran (bandar kecil) pula persoalan yang hendak diperiksa adalah “apakah corak pembandaran (perubahan menjadi bandar) yang telah atau sedang berlaku di bandar kecil tersebut”. Ini tidak mungkin dilakukan oleh pelajar Tingkatan Enam. 2. pembangunan dan pemodenan guna tanah.) perubahan yang berlaku di bandar yang dikaji. menunjukkan bukti-bukti dsb. Kawasan kajian dipilih oleh pelajar dan mestilah dinyatakan dengan jelas nama dan letakannya. juga impak persekitaran fizikal). perkara yang hendak dikaji adalah : “corak perubahan yang penting (signifikan) dan menarik untuk diketahui”. Isu Pembandaran: 1. Pelajar perlu menyatakan bahawa kajian luar ini bertujuan untuk memeriksa (atau mengenal pasti.2. Rancangan Tanah FELDA. Atau boleh juga mendapatkan maklumat dengan mengunjungi pejabat Majlis Daerah di mana bandar itu terletak Dimensi Kajian di Lapangan 1. pusat mukim atau daerah kecil yang penduduknya seramai kira-kira 10. 2. Jadi pelajar boleh bertanya kepada diri sendiri ‘apakah corak perubahan tersebut? (daripada segi aktiviti ekonomi. yang menarik dan penting di samping itu juga apakah faktor-faktor yang mempengaruhinya.000 orang) kerana bandar yang besar memerlukan masa dan perbelanjaan yang besar untuk dikaji. unit dan skala kawasan kajian telah ditetapkan dalam sukatan pelajaran iaitu sebuah bandar kecil (atau pekan. mukim dan lazimnya tidak boleh lebih daripada sebuah daerah kecil. juga bagaimanakah perubahan itu boleh berlaku dan apakah faktor-faktor yang mempengaruhinya’.000 orang. menjelaskan. kawasan yang lebih besar memerlukan masa dan belanja yang besar untuk dikaji. kawasan pengaruh. Saiz penduduk sesebuah bandar boleh disemak berdasarkan Laporan Banci Penduduk dan Perumahan. Ini kerana secara logistiknya. FELCRA. penyediaan kemudahan prasarana dan kemudahan komuniti. Skala dan unit kawasan kajian telah ditentukan dalam sukatan pelajaran iaitu sebuah kampung (desa) atau ladang. Pihak Berkuasa Tempatan. interaksi desabandar. Ini tidak sesuai kepada pelajar Tingkatan Enam. perkembangan guna tanah dan impak persekitaran fizikal. Kawasan kajian yang dipilih oleh pelajar mestilah dinyatakan dengan spesifik nama dan letakannya. Pelajar sepatutnya tidak memilih bandar yang besar (misalnya melebihi 30. Bagi tema transformasi desa. Perubahan dilihat daripada segi fungsi dan peranan bandar kecil. Bagaimanapun. Persoalan atau isu yang hendak dikaji selidik ialah perubahan. 3. RISDA. Kaedah/Metodologi Kajian .

Namun begitu ia mestilah mendapat pertolongan guru mata pelajaran geografi untuk mendapat kebenaran pegawai yang terbabit. Pengentahuan sedia ada tentang penduduk. 30% peniaga 3. letakan kawasan. Temubual tanpa soalselidik boleh juga dilakukan. Kaedah kajian melibatkan cara atau teknik yang diguna untuk mengumpul maklumat. tetapi pelajar mesti menyediakan soalan secara ringkas sebagai panduan menemubual responden. Kebun kecil . maka pelajar disarankan menggunakan kaedah berkut: Pengumpulan maklumat Primer a) Maklumat primer boleh diperolehi melalui kaedah pemerhatian. Penunjuk yang digunakan dapat membantu pelajar mengenal pasti jenis maklumat dan seterusnya data yang perlu dikumpulkan. Sebelum menentukan kaedah. Dalam kajian tentang transformasi desa penunjuk dan seterusnya maklumat berikut perlu dikumpulkan. Lihat jadual 1 di sebelah: Jadual 1: Penunjuk. menganalisis data dan melaporkan hasil kajian. Guna tanah utama Contoh data 1. Pengumpulan maklumat Sekunder a) Maklumat sekunder boleh diperolehi dari kajian di perpustakaan. tetapi jangan terlalu ringkas hingga tidak menjawab soalan kajian. (melalui peta lakar). Tidak perlu panjang. keluasan kawasan. maklumat dan contoh data yang perlu diperolehi bagi tema transformasi desa Penunjuk Perubahan ekonomi Contoh Penunjuk Aktiviti ekonomi Maklumat yang diperlukan 1. 100 hektar. sumber internet. b) Hal ini supaya sebelum ke lapangan pelajar sudah tahu sedikit tentang latar belakang kawasan kajian. 40% pekebun kecil 2. rekod melalui gambar foto atau video. 2. laporan dan rekod ( misalnya dari jabatan kerajaan setempat dan agensi swasta yang berkaitan). Melalui pemerhatian. Pekerjaan penduduk 3. pelajar perlu ada buku catatan untuk mencatat apa yang perlu. ciri iklim dan cuaca dan sebagainya perlu diketahui sebelum ke lapangan. ciri kegiatan ekonomi yang terdapat dan juga latar belakang fizikal seperti keadaan bentuk muka bumi/topografi. Soalselidik perlu disediakan sebelum ke lapangan dan dibawa secukupnya untuk menemubual sebilangan responden yang munasabah (30 hingga 40 orang). Fungsi desa 2. menyusun.1. Berdasarkan jenis maklumat yang hendak dikumpul. Soalan dan jawapan responden penting untuk di analisis. meringkas. kita perlu mengenal pasti penunjuk atau disebut juga sebagai pemboleh ubah tentang isu yang hendak diikaji tadi. temubual responden menggunakan soalselidik atau tanpa soalselidik. b) Soalselidik perlu mengandungi soalan-soalan yang memberi jawapan kepada tujuan kajian yang telah ditentukan.

1. 3 kilang pembuatan 3. 40 kedai runcit 2. Perncemaran sampah dan bau 1. 80% isi rumah tamat Tingkatan 5 1. penunjuk dan maklumat yang berikut perlu dikumpulkan . Jenis jalan raya 2. maklumat dan contoh data yang perlu dikumpulkan berkaitan dengan tema pembandaran (bandar kecil) Penunjuk Pembandaran Fungsi bandar Contoh Maklumat yang diperlukan Bilangan penduduk bandar 1. pern iagaan peri ndustrian pela ncongan perk hidmatan awam pen gangkutan Pengaruh bandar 1.500 orang 1.Tempat anak bersekolah 1. 1. Penunjuk. Telekomunikasi Perubahan sosial Peningkatan taraf penduduk hidup (pendidikan) Perubahan Peningkatan kadar persekitaran fizikal pencemaran Perubahan interaksi 1. 2. Kemudahan prasarana dan sosial Perubahan persekitaran fizikal Peningkatan pencemaran kadar 1. Contoh tempat berdebu 3.3 hektar Perumahan 5 hektar Jalan raya 19 km 1. Bilangan hotel & pusat pelancongan Contoh data Tahun 2000 . Contoh tempat berdebu . P enggunaan perkhidmatan Pemodenan 1. Tempat tinggal pembeli barangan Tempat tinggal pengguna perkhidmatan Keluasan guna tanah bandar Bilangan kemudahan sosial moden ikut jenis % pengguna daripada jumlah pembeli yang datang dari tempat sekitar bandar yang dikaji 1. Manakala bagi mengkaji tema pembandaran bandar kecil pula. Bilangan kedai ikut jenis 2. Guna tanah bandar bandar 2. Pencemaran air 2. 2. Jalan raya 3. Ada Pusat kesihatan. 2. Kemudahan internet. Tempat membeli belah 3. 3. Jadual 2. Ada stesen/ perkhidmatan bas 4. Contoh longkang berair yang tercemar 2. 15 km Jalan berturap 2. 1 Pusat peranginan Penunjuk Penduduk bandar Aktiviti ekonomi spt. Kelinik kesihatan 3. Komersil 1. Contoh longkang berair yang tercemar 2. 5 kali seminggu ke bandar 3. 3.C orak pengangkutan 2. Tempat beli pelbagai jenis barangan 2. Naik bas/kereta 2. Kemudahan infrastruktur dan kesihatan kemudahan sosial 2. Pencemaran udara getah/kelapa sawit 1. 3 buah hotel 3 bintang 5. Cara ke bandar 2. Jenis telekomunikasi yang disediakan Pencapaian pendidikan di kalangan penduduk 1. Tempat dapatkan rawatan Perkembangan 1. Pencemaran udara 3. Tempat guna kemudahan sosial 1. Pencemaran air 2. Bilangan kilang 3.12. Lihat Jadual 2 di sebelah. Stesen bas dan kekerapan perkhidmatan bas 4.

Sementara bagi mengumpulkan maklumat tentang fungsi desa dan bandar. Kaedah ini dikenali sebagai temu bual . pelajar boleh menanyakan ketua kampung. 7. meliputi tempat-tempat yang dikunjungi oleh responden. Panjang soal selidik adalah kira-kira dua muka surat.misalnya bagi soalan tentang tempat tinggal. soalan lain yang ditanyakan. penghulu atau ketua kampung yang dikaji. Sampel lazimnya dipetik secara rawak (random) atau sistematik asalkan tidak memihak kepada sesiapa sehingga semua isi rumah atau pengguna/responden di pusat perniagaan atau kampung yang dipilih berpeluang untuk dikaji. Bagi mengumpulkan data tentang jumlah penduduk dan guna tanah bandar. Manakala data tentang kawasan pengaruh bandar dan interaksi desa-bandar pula perlu dikumpulkan melalui kaedah kaji selidik menggunakan soal selidik yang telah disediakan sebelum turun ke lapangan.) di bandar yang dikaji dalam . dalam bentuk soalan pendek sama ada secara tertutup (pilihan jawapan disediakan . pejabat atau lapangan. pejabat atau bengkel) serta aktiviti perniagaan atau perkhidmatan lain yang dijalankan dari satu jalan ke satu jalan yang lain sehingga seluruh kawasan perniagaan dan perkhidmatan dicerap. pelajar perlu melakukan pemerhatian atau cerapan. 9. Bagi kajian tentang kawasan pengaruh bandar pelajar perlu menanyakan dari mana mereka datang dan senaraikan barangan yang mereka beli dan perkhidmatan yang mereka gunakan. Misalnya jika dipilih secara sistematik sampel dipilih satu bagi setiap lima (5) orang pengguna yang datang berkunjung ke suatu perkhidmatan/barangan (kedai/klinik/pejabat pos/sekolah dsb. Semua maklumat lazimnya boleh dikumpulkan sama ada di perpustakaan. Soalan yang yang dikemukakan termasuklah latar belakang isi rumah yang dikaji (umumnya digelar responden) dan penunjuk (pemboleh ubah) yang hendak dikaji. sama ada secara tertutup atau terbuka. Kaedah ini dinamakan sebagai rujukan data sekunder. Atau mengunjungi Pejabat Penghulu atau Pejabat Daerah/Majlis Daerah yang berkenaan. Misalnya bagi mendapatkan maklumat asas tentang keadaan kawasan kajian.4. Selain soalan tentang latar belakang isi rumah. pelajar boleh memilih kaedah kajian yang sesuai. jenis barangan yang dibeli atau perkhidmatan yang digunakan dan cara ke tempat membeli belah/guna perkhidmatan. 8. dalam kes ini kawasan pengaruh bandar. pelajar perlu pergi ke perpustakaan dan membuat rujukan kepada peta (jika ada) dan Laporan Banci Penduduk dan Perumahan tahun terkini. Bagi mengkaji interaksi desa-bandar pula data perlu dikumpulkan dari sebuah kampung tertentu yang dipilih. 10. 6. Kaedah ini memerlukan pelajar menghitung ruang niaga (kedai. Pemerhatian melibatkan aktiviti membuat catatan atau semakan senarai (senarai yang hendak dibanci disediakan sebelum turun ke lapangan) di lapangan. kenderaan yang dimiliki dan jenis barangan yang dibeli) atau secara terbuka (misalnya soalan tentang umur. 5. Setelah mengenal pasti penunjuk yang boleh digunakan dan menentukan maklumat serta jenis data yang hendak dikumpulkan. Fotograf boleh dirakam untuk merekodkan perkara yang menarik dan perlu huraian lanjut. pendapatan dan saiz keluarga). Kaji selidik dilakukan menggunakan borang soal selidik ringkas yang dibentuk secara berstruktur.

. graf.40 sampel adalah memadai bagi mewakili pengguna atau isi rumah kampung yang jumlahnya boleh dianggarkan (jumlah penduduk bandar dan kawasan sekitarnya atau kampung yang dikaji digelar populasi). Setelah data dikutip di lapangan.tempoh tertentu. Hasil kajian yang di dalamnya mengandungi maklumat asas tentang isu iaitu perubahan yang berlaku terhadap desa atau bandar kecil. Tiada format laporan tertentu yang boleh digunakan untuk semua kajian. Kesimpulan dan cadangan. 12. kaedah kajian. Akhirnya pelajar perlu menyimpulkan iaitu menjawab sama ada apa yang dinyatakan dalam tujuan kajian tercapai atau sebaliknya.). dan akhirnya kesimpulan. Lazimnya tajuk-tajuk kecil boleh diigunakan untuk memudahkan penulisan laporan. peta dsb. Pengenalan yang memuatkan tajuk kajian.3 CONTOH KAJIAN LUAR YANG TELAH DILAKUKAN. pelajar perlu meringkaskannya dengan membentuk jadual tertentu mengikut keperluan tujuan kajian. kawasan kajian. 13. Jika ada rujukan. Analisis kajian adalah bahagian yang menjelaskan. 2. Jumlah sampel adalah berbeza dari satu kajian ke suatu kajian yang lain. dimulakan dengan pengenalan. Seterusnya mencadangkan langkah-langkah yang sesuai untuk mengatasi sesuatu masalah yang timbul dari sesuatu isu/fenomena yang terdapat. Maklumat yang hendak dinyatakan perlu dipersembahkan dalam bentuk jadual dan rajah (carta. Laporan kajian luar perlu mengandungi perkara berikut: 1.4. 6. Atau jika di kampung. hasil kajian termasuk analisis dan perbincangan. . nama tempat dan letakan kawasan yang dikaji. tujuan kajian. senarai rujukan hendaklah dituliskan di hujung laporan. Statistik mudah seperti peratus dan purata selain graf dan carta pai boleh dihasilkan. Pelajar perlu membincangkan bagaimana perubahan itu boleh berlaku dan apakah faktor yang mempengaruhinya. Komponen Pelaporan Kajian Luar Setelah selesai menjalankan kajian luar di lapangan. sampel yang dipilih satu daripada lima (5) buah rumah yang terdapat di kampung berkenaan. dan kaedah yang dipilih. ciri-ciri guna tanah semasa. fungsi desa atau bandar kecil dan status alam sekitar. Mesin kira atau komputer boleh digunakan untuk memudahkan kerja-kerja pengiraan. 3. membincang serta memberi bukti tentang isu iaitu perubahan yang berlaku. Setelah data dianalisa proses menulis laporan boleh dimulakan. Lazimnya pada peringkat STPM 30 . tujuan kajian. 11. Peta lakar kawasan yang dikaji wajar disertakan. Antara yang boleh dikemukakan adalah anggaran jumlah dan pekerjaan penduduk. Panjang laporan kira-kira 10 halaman. Peta lakar juga perlu dibuat untuk menunjukkan letakan kawasan kajian atau taburan fenomena yang dikaji. pelajar perlu menulis laporan.

ia bersuhu sederhana sejuk dengan purata suhu tahunan 17ºC. 2. Rekod utama diperolehi adalah berkaitan dengan suhu dan hujan yang dikeluarkan oleh Stesyen Kaji Cuaca Tanah Rata. Contoh : Sektor Primer: Sektor Pertanian. Di antara kesan yang telah diperhatikan adalah seperti perubahan landskap yang ketara. hakisan cerun dan juga pencemaran air. Keadaan topografi tanah rata merupakan ”sebuah . Pemerhatian dan pencerapan di lapangan dijalankan bagi mengenalpasti jenis-jenis tanaman yang di tanam di sekitar Tanah Rata serta kesan yang terjadi terhadap alam sekitar fizikal akibat aktiviti pertanian tersebut. Di samping itu peta topo juga dirujuk untuk mendapatkan maklumat keadaan topografi sekitar. Temubual dijalankan kepada 30 orang responden yang terdiri daripada petani/pekebun sayur. Soalan temubual berkisar kepada pendapatan bulanan yang diperolehi. Cameron Highland. Mengenalpasti kesan negatif aktiviti pertanian terhadap persekitaran fizikal setempat. penjual. Menjelaskan faktor fizikal dan kemanusiaan yang mempengaruhi kegiatan pertanian tersebut. Tanah Rata terletak di daerah Cameron Highland. Cameron Highland. tempat pemasaran hasil. 1. Kawasan Kajian. Sebagai kawasan tanah tinggi. strawberi. Rujukan sumber sekunder. Menjelaskan kepentingan aktiviti pertanian kepada penduduk dan kegiatan ekonomi setempat. Objektif Kajian: Secara khusus kajian ini bertujuan untuk: • • • • Mengenalpasti jenis dan ciri kegiatan pertanian di sekitar Tanah Rata. 3. Kaedah Kajian: Kajian luar ini dilaksanakan melalui tiga kaedah berikut: 1. Pemerhatian dan pencerapan. Ketinggiannya dari paras laut ialh kira-kira 1500 meter. amalan/kaedah pertanian yang dijalankan dan juga kesan yang timbul akibat kegiatan pertanian tersebut. Pahang. Tajuk Kajian: Mengkaji Kegiatan Pertanian di Sekitar Tanah Rata.Pembangunan Ekonomi dan Alam Sekitar. pekerja hotel dan juga penduduk tempatan. Temu bual.

Terdapat dua kawasan ladang teh utama di sekitar Tanah Rata iaitu Ladang Teh Boh yang terletak di sebelah tengara dan ladang teh Bharat Cameron yang terletak di sebelah barat tanah Rata. kaktus. bungabungaan dan buahan sitrus khususnya strawberry. perkhidmatan kerajaan. 1. Tanah Rata merupakan penempatan terbesar yang berstatus bandar kecil yang lengkap dengan kemudahan bandar seperti kawasan perniagaan. tetapi ia diuruskan secara sistematik. Kawasan tersebut dikenali sebagai Kebun Strawberry Kasimanis dan Kebun Strawberry Healthy. . 2. Ringlet. Tanah Rata dan Brinchang.orkid dan kekwa. Lihat peta 2 di bawah yang menunjukkan taburan kawasan tanamam berkenaan. Di antara jenis bunga yang ditanam ialah seperti maar. Keadaan suhu yang sejuk serta adanya tanaman hawa sederhana inilah yang menjadi tarikan utama pelancong ke Cameron Highland. Ipoh dan Georgetown.5 hingga 1 hektar) bagi setiap pekebun yang diusahakan secara intensif (giat setempat).lembah di kawasan tanah tinggi” yang dikelilinggi oleh gunung ganang yang dilitupi hutan hujan khatulistiwa. Tanaman utamanya ialah teh yang merupakan identiti kawasan ini malah identiti ekonomi Cameron Highland. salad dan sebagainya yang ditanam secara kebun kecil. Bagi tanaman strawberry dan bunga pula ditanam secara kecil-kecilan oleh pekebun sayur. Cameron Highland. 3. Terdapat tiga kawasan penempatan utama di Cameron Highland iaitu. Skala dan orientasi pengeluaran. Kawasan Tanah Rata terletak di pertengahan antara Ringlet di sebelah bawah dengan Brinchang di sebelah atas. 2. sayur-sayuran. Selain itu tanaman bunga-bungan juga ditanam. perkhidmatan bank. Hasil tanaman sayuran juga berorientasikan jualan dalam negara seperti di sekitar Cameron Highland dan juga di bandar-bandar besar di Semenanjung Malaysia seperti Kuala Lumpur. Jenis tanaman dan taburannya. Dapatan/Hasil Kajian: a) Jenis dan Ciri Kegiatan Pertanian di sekitar Tanah Rata. Menuju ke sebelah tenggara dari Tanah Rata. Tanaman teh ditanam secara perladangan. sebelum memasuki kawasan ladang teh Boh terdapat tanaman sayuran seperti kobis bunga. Ciri fizikal yang istimewa di kawasan ini ialah keadaan suhunya yang sejuk yang amat mempengaruhi kegiatan pertanian khususnya tanaman teh. Sebenarnya Tanah Rata menjadi pusat pentadbiran bagi daerah Cameron Highland. Manakala ke utara Tanah Rata terdapat pula tanaman buahan sitrus khususnya strawberry. Sebagai contoh teh Boh sangat terkenal di negara kita dan dipasarkan keluar negara. tomato. hotel. Justeru itu skala operasinya luas (beratus-ratus hektar luasnya) dan berorientasikan eksport. institusi sosial dan sebagainya. Namun begitu terdapat juga sayuran yang dieksport ke negara jiran khususnya Singapura. Manakala tanaman sayuran pula diusahakan pada skala kebun kecil ( purata saiz kebun antara 0.

Menggunakan teknologi moden sepenuhnya seperti penggunaan baja kimia. . Namun begitu bagi kebun kecil sayuran dan bungaan mempunyai keupayaan modal yang kecil/modal individu atau keluarga dan mendapat pinjaman bank. Kawasan ini merupakan kawasan tanah tinggi. 4. 6. Perladangan teh sepenuhnya menggunakan buruh upahan/bergaji tetap atau kontrak yang beratus-ratus orang jumlahnya. Justeru itu kawasan Tanah Rata dikategorikan sebagai kawasan yang subur untuk pertanian. Terdapat sebuah stesyen penyelidikan MARDI yang bertanggungjawab menjalankan R&D khususnya daripada segi penghasilan baka sayuran dan bungaan. b) Faktor-Faktor yang mempengaruhi Kegiatan Pertanian di sekitar Tanah Rata.racun serangga. Tanaman teh dan sayuran biasanya ditanam di lereng-lereng bukit kawasan tanah tinggi atau bukitbukit sekitarnya. Sebahagian besar daripada pengusaha kebun juga merupakan penjual sayuran. Teknologi dan input yang digunakan. Selain itu buahan strawberry dan bungaan banyak menggunakan kaedah “rumah hijau” dan tanaman hidrophonik. Daripada segi jenis tanah pula kawasan ini terdiri daripada tanah laterit yang bersaliran baik iaitu tidak menakung air. Manakala tanaman sayuran dan bungaan banyak diuruskan oleh penduduk tempatan yang sebahagian besarnya terdiri daripada kaum Cina. Bentuk muka bumi/relief. Cameron Highland. Satu ciri yang istimewa bagi topografi kawasan ini ialah terdapatnya ”Lembah di kawasan tanah tinggi”. Faktor-faktor tersebut ialah faktor fizikal dan kemanusiaan: Faktor Fizikal 1. Manakala tanaman sayuran banyak menggunakan tenaga buruh keluarga dan juga buruh asing dari Indonesia sebagai pekerja upahan. bungaan dan buahan strawberry di sekitar kawasan ini. Terdapat dua kumpulan faktor yang mempengaruhi kegiatan pertanian di kaasan ini. Pertanian berskala besar khususnya tanaman teh menggunakan modal yang besar dari syarikat yang sudah teguh dan berjenama. mementingkan R&D dan sebagainya. 5. Perladangan teh dimiliki oleh syarikat swasta iaitu BOH Plantation yang diuruskan oleh sebuah Keluarga Inggeris semenjak 70 tahun dahulu. benih. kilang pemprosesan serta kedai menjual hasil teh mereka. Misalnya ladang teh Boh banyak menggunakan tenaga buruh dari kaum India. Modal dan kos.3. Penggunaan buruh. Sebagai contoh kaum India perempuan terlibat dalam kerja-kerja pengutipan dan pengumpulan daun teh. Pemilikan dan pengurusannya. kaedah pengairan sistematik. Justeru itu ia merupakan kawasan yang subur yang disaliri oleh beberapa batang sungai seperti Sungai Habu sungai Palas yang mengalir turun dari Gunung Berinchang mengairi kawasan Tanah Rata. Penyelidikan teh dijalankan oleh syarikat swasta berkenaan. Sebagai contoh Ladang teh Bharat dan Ladang teh Boh merupakan syarikat perladangan yang sudah terkenal mempunyai keupayaan modal untuk membuka ladang.

Pengurusan yang cekap dipengaruhi oleh tahap pendidikan dan kemahiran tinggi serta terlatih yang dimiliki oleh pekerja syarikat ini berasaskan konsep pengkhususan dan saling melengkapi. Faktor iklim/cuaca – seperti keadaan suhu. Keupayaan modal yang besar oleh syarikat BOH Plantation yang mengusahakan tanaman teh di kawasan ini. Kelantan. bungan dan strawberry di usahakan secara komersial sepenuhnya. Kemudahan asas/prasarana yang ada – seperti jalan pengangkutan. Ke utara dari Tanah Rata terdapat jalan raya yang menghubungkannya dengan Kampung Raja dan boleh terus ke Simpang Pulai seterusnya ke Ipoh dan Gua Musang. Bank Pembangunan dan sebagainya yang terdapat di sekitar Tanah Rata.sayuran. Purata suhu tahunan kirakira 17ºC dengan julat suhu tahunan yang sangat kecil (1. apatah lagi BOH merupakan syarikat pengeluaran teh yang amat terkenal dan teguh kewangannya. Cameron Highland. 6. Program R&D yang berdaya maju telah diusahakan oleh BOH Plantation bagi mengekalkan kualiti produknya. 5. Faktor pengurusan pertanian yang sistematik yang diamalkan oleh syarikat besar seperti BOH Plantation. c) Sumbangan kegiatan pertanian terhadap penduduk serta pembangunan ekonomi dan sosial kawasan Tanah Rata. Di samping adanya pejabat MARDI yang banyak menjalankan penyelidikan mengenai baka dan kaedah penanaman yang sesuai untuk menghasilkan produk yang berkualiti dan berkuantiti tinggi. buahan sitrus dan bunga-bungaan sentiasa segar. Faktor yang paling penting yang membolehkan tanaman teh.2. hujan. Faktor modal. Selain itu bagi pengusaha tempatan yang menanam sayur dan bunga mendapat pinjaman kredit daripada institusi kewangan seperti Bank Pertanian. Faktor Kemanusiaan 3. sayuran dan bungaan boleh ditanam dan hidup subur di kawasan Tanah Rata ialah kerana suhunya yang sejuk yang amat sesuai untuk tanaman tersebut. baja kimia. Kelembapan udara juga tinggi untuk menjamin persekitaran yang sentiasa sejuk bagi membolehkan tanaman teh. racun serangga dan lain-lain membolehkan tanaman teh. Faktor teknologi. sayuran. .1º). Di kawasan ini terdapatnya jaringan jalan raya yang baik yang menghubungkannya dengan bandar-bandar besar seperti Kuala Lumpur dan Ipoh melalui lebuh raya PLUS. Sepanjang tahun suhunya tidak pernah melebihi 20ºC dan tidak pernah turun bawah dari 15ºC. Justeru itu hasil sayuran dan bungabungaan boleh dipasarkan dengan mudah ke bandar-bandar utama di Semenanjung Malaysia. Selain itu kawasan ini juga menerima jumlah hujan yang tinggi kira-kira 2644 mm setahun yang menjamin bekalan air yang cukup untuk aktiviti penanaman berjalan dengan lancar. Darjah kebolehsampaian ke Cameron Highland pada maa ini adalah tinggi. 4. Penggunaan teknologi moden sepenuhnya seperti penggunaan jentera. sistem pengairan yang disediakan dan kemudahan fizikal yang lain. kelembapan udara dan sebagainya.

memotong. Walaupun pekebun sayur membina teres. elektrik. Jelas sekali tarikan utama pelancong ke Tanah Tinggi Cameron ialah kerana adanya ladang teh.1. Perkembangan pesat kegiatan pertanian telah mempercepatkan pembangunan infrastruktur Tanah Rata sehingga menjadi bandar kecil yang berfungsi sebagai pusat pengumpul dan pengedar hasil tanaman penduduk. Hakisan tanah dan kekerapan kejadian tanah runtuh.500 hingga RM: 2. Hasil penjualan sayuran. Kehilangan nutrien tanah atau kehilangan kesuburan tanah. Dengan adanya ladang teh juga kilang memproses daun teh telah di bina di kawasan tersebut. 2. meneres lereng-lereng bukit dengan menggunakan jentera berat untuk dijadikan kawasan penanaman sayuran mereka. Selain itu aktiviti penyahutanan untuk dijadikan tapak tanaman sayuran ini juga telah menyebabkan tanih kehilangan top soil dengan cepat apabila aktiviti pertanian tersebut dilakukan tanpa tanaman tutup bumi. Menyediakan peluang pekerjaan kepada penduduk setempat. 4. . bunga-bungaan dan buahan sitrus telah berupaya meningkatkan pendapatan perkapita penduduk melepasi daripada garis kemiskinan. Dengan adanya pusat-pusat jualan ini maka pekebun boleh menjual terus hasil tanaman mereka dan ini akan menambahkan pendapatan perkapita mereka.000 sebulan. Misalnya kilang memproses daun teh kepunyaan BOH Plantation dan juga Bharat Teh Plantation. Seterusnya menggalakkan perkembangan perniagaan runcit untuk membekalkan keperluan penduduk sekitar. Berdasarkan temubual yang dijalankan pendapatan purata bulanan pekebun dan penjual sayur-sayuran adalah di sekitar RM: 1. Kesankesan bukit tergondol. tanpa sungkupan yang mendedahkan permukaan tanih secara langsung kepada agen hakisan khususnya larian air permukaan. Antaranya ia menggalakkan pertumbuhan dan perkembangan ekonomi yang berrantaian dengannya atau mewujudkan kepelbagaian ekonomi khususnya sektor pelancongan. 3. bungaan dan buahan strawberry seperti di Kea Farm. Memajukan infrastuktur seperti rangkaian jalan raya. Pada masa kini kegiatan ini banyak dilakukan oleh pekebun sayur secara haram yang menarah. Dengan itu perkhidmatan-perkhidmatan lain seperti kemudahan kewangan/bank. bekalan air. kewujudan gegalur serta kesan cerun runtuh jelas ketara di kawasan tanah yang baru dibuka. Ini berlaku di peringkat kerja pembukaan dan pembersihan tapak pertanian khususnya di kawasan bercerun curam/lereng-lereng bukit. restoran dan kedai tumbuh dengan pesat di sekitar Tanah Rata ini. sistem perhubungan. 2. namun hakisan tetap berlaku kerana kawasan ini menerima hujan lebat sepanjang tahun. klinik desa dan lain-lain lagi. sekolah. Memperluaskan pasaran setempat serta kesan-kesan positif daripada perluasan pasaran seperti kewujudan pasar borong dan pusat jualan sayuran. Aktiviti pertanian menjadi sumber pekerjaan dan pendapatan utama penduduk kawasan ini. Kegiatan pertanian terhadap alam sekitar 1. Kesan pengganda daripada aktiviti pertanian juga jelas kelihatan. tanaman strawberry serta produk bunga-bungaan. d) Kesan setempat.

sumber kepelbagaian biologi/spesis dan juga rantaian makanan dalam ekosistemnya. perubahan aktiviti ekonomi. Pencemaran air dan kemusnahan hidupan akuatik akibat penggunaan racun serangga dan baja kimia yang berlebihan khususnya dalam penanaman sayuran di kawasan ini. kemudahan sosial dan keadaan alam sekitar. Hutan yang dimusnahkan dan tasik yang tercemar akan kehilangan habitat. Peningkatan suhu ini disebabkan oleh aktiviti penyahutanan yang sangat ketara berlaku untuk tujuan pertanian dan juga pembinaan hotel. Kaedah Kajian . 5. Pahang Tujuan Kajian 1. Kemusnahan ekosistem hutan berkait dengan kerja-kerja penyahutanan/pembangunan tanah untuk dijadikan sebagai tapak tanaman sayuran dan juga kemusnahan ekosistem akuatik akibat penggunaan racun serangga dalam pertanian.3ºC) tetapi kesan pemanasannya dapat dirasai oleh penduduk sekitar. Kesan pemanasan setempat/kenaikan suhu mikro. Terdapat dua bentuk pencemaran air yang dikesan. Pekan. Suhu di kawasan ini tidak lagi sedingan seperti tahun-tahun 1970-an. Berdasarkan temubual dengan penduduk setempat. Persoalan kajian ini adalah perubahan sosial dan ekonomi melalui proses pembangunan desa dan pemodenan di sebuah petempatan yang dirancang melalui FELCRA. Pertama pencemaran kelodak dalam sungai akibat larian air permukaan yang membawa masuk regolit tanih di kawasan cerun yang terdedah dan ke dua keracunan air sungai dan tasik akibat penggunaan racun serangga yang berleluasa dalam tanaman sayuran. 2.3. Begitu juga dengan pencemaran kelodak dan lumpur telah mencetekkan Empangan Sultan Abu Bakar yang menjadi stesyen janakuasa hidroelektrik di Cameron Highland. Pencemaran ini banyak terdapat di sekitar Tasik Ringlet yang terletak di selatan Tanah Rata. Walaupun peningkatan suhu sangat kecil (disekitar 0. Keseluruhan penanaman sayuran di atas tanah cerun-cerun bukit menggunakan baja kimia dan racun serangga. Aspek yang akan diberi tumpuan adalah pemodenan infrastruktur.. Pahang. corak interaksi desa-bandar melalui pemasaran. penggunaan barangan dan perkhidmatan. didapati suhu di sini telah meningkat sedikit. Tajuk Kajian : Transformasi Desa FELCRA Sri Makmur. 4. Kajian ini bertujuan untuk memeriksa dan menjelaskan proses transformasi Desa Sri Makmur. Transformasi Desa dan Pembandaran Contoh Kajian Luar Transformasi Desa.

petempatan ini tidak tersisih daripada pembangunan sosial dan ekonomi. Proses perubahan turut berlaku di desa ini. Pengenalan Desa Sri Makmur adalah sebuah petempatan luar bandar yang terancang terletak di daerah Pekan. Seramai 30 ketua isi rumah (kira-kira 7. kemudahan infrastruktur dan sosial. dikumpulkan melalui Pejabat FELCRA Sri Makmur. satu kaji selidik telah dijalankan. Bagi mengetahui keadaan sosio-ekonomi isi rumah dan pola interaksi desa-bandar. Data sekunder seperti jumlah penduduk. keadaan muka bumi. Pelan Desa Sri Makmur ditunjukkan dalam peta 4 di sebelah. Kedudukan desa ini adalah di tebing kiri Sungai Pahang iaitu kira-kira 60 km ke barat bandar Kuantan dan 35 km ke timur bandar Maran. Pahang. Ke Pekan Dusun Dewan Ladang Kelapa Sawit Sekolah Ladang Getah Ladang Setor Getah Kedai Koperasi Ladang Kelapa Sawit Ladang Kelapa Sawit Ke Maran/Kuantan U Peta 4. 2. Latar Belakang Desa Sri Makmur . Pahang.5% daripada jumlah ketua isi rumah yang berjumlah 405 orang) telah dikaji selidik. keluasan tanah. Maklumat dan data yang dikumpul telah diringkaskan (ditukar kepada jadual) dan dianalisa. aktiviti perniagaan dan keadaan alam sekitar diperolehi melalui pemerhatian. Maklumat tentang kajian ini diperolehi daripada berbagai-bagai sumber. keluasan kawasan pertanian dan jenis tanaman. hitungan dan cerapan di lapangan. guna tanah. Manakala corak taburan petempatan.1. Pelan Desa Sri Makmur Pekan. bilangan rumah kediaman. Walaupun desa ini agak terasing daripada jaluran pembangunan utama.

2. Wanita Dinamis Felcra (WADIRA). Manakala kawasan pertanian terdapat di bahagian tanah yang lebih rendah. 2. Petempatan luar bandar ini pada mulanya adalah sebuah kampung yang menempatkan semula penduduk kampung-kampung tradisional di tepi Sungai Pahang yang dilanda banjir besar tahun 1971. 5 buah kedai koperasi yang menjalankan perniagaan pasar mini dan restoran. Hasil Kajian Secara umumnya. Penyediaan kemudahan sosial bukan sahaja memajukan taraf pendidikan dan kesihatan tetapi juga memodenkan minda dan keterbukaan penduduk. Setelah beberapa petempatan ini dibuka. Ini termasuklah Persatuan Belia. masjid. kajian ini mendapati beberapa perkara menarik. FELCRA dengan kerjasama kerajaan negeri Pahang telah membina rumah-rumah kediaman baru. bentuk muka bumi petempatan desa ini adalah beralun. 3. Secara umumnya. Desa Sri Makmur ditadbir oleh seorang Pengurus yang dibantu oleh beberapa orang pegawai serta ketua kampung (Tok Empat) yang melalui satu badan yang dikenali sebagai Jawatankuasa Keselamatan dan Kemajuan Kampung (JKKK). Anak sungai mengalir melalui tengah-tengah kampung tersebut. Cawangan UMNO dan . FELCRA telah membuka tanah baru. bekalan elektrik dan air bersih (paip) turut dibekalkan ke kampung ini. Selain kemudahan jalan raya. Kini kampung ini mempunyai keluasan kira-kira 600 hektar. balai raya. a) Pemodenan Kemudahan Infrastruktur dan Sosial 1. Bukti-bukti yang dikumpulkan di lapangan menunjukkan bahawa Desa Sri Makmur telah mengalami transformasi. 4. Selain itu. Pelbagai persatuan dan kelab ditubuhkan di kampung tersebut. dewan serba guna. Program pembangunan desa melalui Felcra telah memajukan pelbagai kemudahan infrastruktur dan sosial. Terdapat sebuah sekolah rendah dan sebuah sekolah agama di kampung tersebut. pondok polis. iaitu berubah menjadi sebuah petempatan luar bandar yang moden. Pengurus dan pegawai FELCRA yang lain mengendalikan urusan memajukan tanah pertanian secara sistem ladang. Berasaskan pengurusan secara moden. 3. di samping menyatukan dan memulihkan tanah terbiar untuk diusahakan secara berkelompok. Persatuan Khairat Kematian. Kawasan pertanian dimajukan secara berkelompok.1. Rumah-rumah kediaman didirikan di kawasan tanah yang lebih tinggi. terdapat juga sebuah klinik desa. Desa Sri Makmur adalah sebuah petempatan FELCRA (Lembaga Penyatuan dan Pemulihan Tanah Persekutuan). Disamping itu terdapat 10 buah kedai runcit untuk memenuhi keperluan penduduk di kampung tersebut serta sebuah stesen pam minyak Kemudahan ini telah memudahkan penduduk untuk membeli keperluan harian dan mendapatkan kemudahan perkhidmatan keperluan asas mereka.

Jadual pengurusan ladang yang ketat disusun untuk memastikan kerja-kerja ladang dijalankan dengan sempurna dan mengikut masa yang telah ditetapkan. Kewujudan persatuan dan kelab yang bergiat cergas membuktikan bahawa masyarakat kampung tersebut dinamis dan maju. Jentera moden seperti jentolak dan pembajak digunakan untuk membersihkan tanah baru yang berhutan serta tanah terbiar milik penduduk kampung. Biasanya. penggunaan teknik penananam dan penuaian hasil. . penjagaan ladang dan penuaian hasil dijalankan secara moden. 2. Lihat Jadual di bawah. Ini penting untuk memastikan hasil keluaran yang optimum. Perubahan ekonomi yang ketara dapat dikesan di Desa Makmur adalah pemodenan aktiviti ekonomi khususnya pertanian. penjagaan yang sempurna dan pengurusan ladang yang sistematik telah membolehkan ladang mengeluarkan hasil yang tinggi. telah melantik seorang Pengurus Rancangan dan dibantu oleh lima orang pekerja pejabat dan teknikal serta tiga orang pemandu kenderaan. kelapa sawit dituai dua kali sebulan. Kira-kira 65 peratus daripada keluasan tanah ditanami dengan kelapa sawit. Pihak FELCRA juga telah mengupah buruh yang dibawa masuk dari Indonesia secara kontrak untuk mengendalikan tugas menanam. Racun serangga dan kulat digunakan secara terkawal untuk mengawal serangan serangga dan kulat ke atas anak pokok. galah bersabit moden yang diperbuat daripada aluminium moden digunakan menggantikan batang buluh. Pengurus Felcra Sri Makmur. penjagaan. Bagi memastikan ladang dimajukan secara moden pihak pengurusan FELCRA. b) Perubahan Ekonomi 1. Begitu juga semasa penjagaan pokok banyak peralatan moden seperti penyembur racun dan penabur baja digunakan. Pada keseluruhannya. 30 peratus getah dan selebihnya dusun buah-buahan. Pisau toreh dan bekas pelastik pula digunakan untuk menoreh getah. Pada peringkat awal tanaman anak-anak kelapa sawit dan getah dijaga dengan rapi. dan hasil keluaran. menjaga dan menuai buah kelapa sawit atau menoreh pokok getah. pengurusan ladang. sebuah agensi pembangunan luar bandar yang telah di korporatkan. kayu sentang dan jati. Pemodenan tersebut dapat dibuktikan melalui beberapa perkara seperti jenis tanaman. Hanya sebahagian kecil peserta FELCRA yang turut terlibat dengan kerja-kerja ladang (Hasil Temu bual dengan Encik Abd Rahman Mat. Bagi mencantas pelepah kelapa tua dan menuai buah kelapa sawit. terutamanya bagi pokok yang telah matang. 2005). Penanaman. 3. hasil keluaran pertanian Felcra Sri Makmur telah dapat ditingkatkan. Baka kelapa sawit dan getah yang ditanam adalah jenis yang bermutu tinggi yang dibekalkan oleh Jabatan Pertanian. Ini penting untuk memastikan hasil yang tinggi.Koperasi. Bagi getah pula sebanyak 250 kg/hektar getah beku dapat dikutip bagi setiap bulan. setiap hektar pokok kelapa sawit mampu menghasilkan hingga purata kira-kira 10 tan buah kelapa sawit yang bermutu. 4. Baja sebatian digunakan untuk menyuburkan anak pokok. 3. Penggunaan baka yang baik. Bagi pokok kelapa sawit yang telah matang. Desa Sri Makmur yang luasnya kira-kira 600 hektar telah dimajukan dengan pelbagai tanaman.

Tahun 1999 14 235 2005 18. Bagi peserta yang masih muda. wakil pos dan masjid. perkakas elektrik. membuat kueh bahulu untuk dipasarkan. sekolah menengah. peralatan rumah tangga ataupun perkhidmatan sekolah menengah dan bank. 2. mereka ke pekan Sri jaya atau bandar Maran. Pekan dan Kuantan. Sebelum penduduk kampung ini menyertai Felcra. Maran. Bagi memeriksa corak interaksi antara Desa Sri Makmur dan bandar-bandar di sekitarnya. Rata-rata para peserta FELCRA telah mengalami perubahan ekonomi melalui perubahan pekerjaan dan peningkatan pendapatan.Jadual . 2. Manakala bagi membeli kenderaan seperti motosikal dan mendapatkan rawatan kesihatan mereka berkunjung ke Sri Jaya. Bagi membeli pakaian. Isi rumah lazimnya membeli barangan keperluan asas harian lkususnya makanan (seperti beras. Begitu juga bagi penggunaan perkhidmatan seperti pendidikan rendah. Maran atau Kuantan. satu kaji selidik telah dijalankan.2 258 c) Perubahan Pekerjaan dan Peningkatan Pendapatan Isi Rumah 1. Isi rumah yang mempunyai pekerjaan tambahan lazimnya mempunyai pendapatan yang lebih tinggi.) di kedai-kedai yang terletak dalam kampung tersebut sendiri.00 kepada RM850. peralatan rumah tangga. Berdasarkan jawapan soalan kaji selidik. gas memasak dll. kesihatan (klinik). menjadi tukang kayu dan menjadi pemandu. Walaubagaimanapun bagi mendapatkan barangan yang lebih tinggi nilainya atau jarang digunakan seperti pakaian. d) Corak Interaksi Desa-Bandar 1. ikan.00 (Hasil Temu bual dengan Pegawai Luar Pembangunan Felcra 2005 ). isi rumah Desa Sri Makmur perlu berkunjung ke pekan dan bandar yang lebih jauh. Aspek yang ditanya adalah tempat membeli dan jarak dari rumah kediaman di Sri Makmur ke pusat membeli barangan dan perkhidmatan lainnya serta kekerapannya dalam setahun. ada juga yang menjalankan aktiviti tambahan seperti berniaga. gula. Penduduk Desa Sri Makmur juga berinteraksi dengan bandar-bandar yang berdekatan seperti Sri Jaya. perkakas lektrik. roti. mereka juga memperoleh pendapatan tambahan daripada skim Felcra. Kini selain menjalankan aktiviti pertanian di kebun asal atau menjadi buruh di tempat-tempat lain. perabut ataupun perkhidmatan bank. 3. minyak petrol. Purata pendapatan bulanan peserta telah meningkat dari RM350. Jadual 2 menjelaskan pola tersebut. pejabat daerah dan peguam. mereka adalah pekebun kecil getah dan buruh tani yang hidup dalam keadaan miskin. Peningkatan hasil keluaran pertania Desa Sri Makmur Jenis Tanaman Kelapa sawit (purata tan/hektar/bulan) Getah beku (purata kg/hektar/bulan) Sumber: Pejabat FELCRA Sri Makmur 2005. . penduduk kampung tersebut mempunyai darjah interaksi yang tinggi dengan pekan Sri Jaya yang jaraknya hanya 16 km.

penduduk menjual hasil keluaran pertanian mereka kepada peraih atau kepada pihak Felcra sendiri di kampung tersebut.0 0. Air sungai juga agak berkelodak terutamanya selepas berlaku hujan lebat.0 66.Jadual .0 0.0 60.0 0.0 0.0 0.0 10.0 0.0 0.0 300 280 12 2 0 0 0 0 12 52 0 8.0 0.0 0.0 0. proses transfomasi desa sedikit sebanyak telah mempengaruhi kualiti alam sekitar.0 10. Antara keadaan persekitaran fizikal yang terjejas akibat perubahan dan pemodenan ekonomi desa termasuklah hakisan cerun yang berlaku di beberapa bahagian ladang dan perumahan kampung tersebut akibat penggondolan bukit sehingga mewujudkan lurah dan fenomena tanah runtuh.an/tahun guna Pekan Jarak (70 km) % KekerapPeng.0 0.0 5. Pencemaran sampah sarap domestik khususnya di kawasan perniagaan juga dapat dikesan. Pekan yang paling kerap mereka kunjungi adalah Sri Jaya. penduduk berinteraksi dengan pekan dan bandar yang berdekatan selain dengan pusat perkhidmatan desa di Desa Sri Makmur sendiri.0 0. Mereka ke pekan tersebut untuk membeli barangan asas seperti pakaian dan perkhidmatan asas seperti sekolah menengah dan perkhidmatan pos. Bagaimanapun.0 6 0 6 6 6 52 12 12 0 0 0 0. Bagaimanapun.an/tahun guna 90 100 60. kemerosotan kualiti alam sekitar di Desa Sri Makmur terkawal dan tidak berbahaya.0 22.0 3.an /tahun guna Kuantan Jarak (48km) % KekerapPeng.0 0.3 0.0 87.0 0.0 0.0 90.0 0.3 0.0 55.0 10.0 0.0 0.0 3.3 6.6 90.0 8. Secara keseluruhannya.7 45.0 0. .1 km) % KekerapPengan/tahun guna Sri Jaya Jarak (16 km) % KekerapPeng.0 18 0 12 18 12 280 6 12 12 52 0 2.4 3.0 0.0 0.0 0.0 0 0 3 6 2 12 6 0 0 0 0 0. e) Perubahan Alam Sekitar Di sebalik kemajuan yang dicapai.0 100 0 0 0 0 0 6 0 0 0 0 1 Sumber: Kaji selidik 2005 4. Interaksi dengan pekan dan bandar berdekatan membolehkan penduduk menikmati barangan dan kemudahan perkhidmatan moden yang penting bagi perubahan kehidupan penduduk desa.0 10.0 30. Pola Interaksi Penduduk Desa Sri Makmur dengan Pekan dan Bandar di Sekitarnya bagi Tujuan Membeli Barangan dan Menggunakan Perkhidmatan (Saiz sampel 35) Jenis barangan dibeli dan perkhidmatan yang digunakan Barangan makanan Sekolah rendah Klinik/hospital Pakaian Perkakas elektrik Sekolah menengah Kenderaan Bank Pejabat/wakil pos Jual hasil pertanian Pejabat tanah Purata Jarak dan Kekerapan Berkunjung ke Pekan dan Bandar Terdekat Sri Makmur Jarak (0.0 28.an /tahun guna Maran Jarak (30 km) % KekerapPeng.4 6.0 70.0 20.

LATIHAN BAB 6 Soalan 1: Berdasarkan kajian luar yang telah anda jalankan di suatu kawasan pelancongan. [6 Markah] Soalan 2: Berdasarkan kajian luar yang telah anda jalankan di satu kawasan pertanian. a) Nyatakan ciri-ciri kegiatan pertanian yang dijalankan di kawasan tersebut. a) b) Namakan kawasan kajian anda itu. Pembangunan sektor pertanian dengan kaedah penanaman dan pengurusan moden telah berjaya meningkatkan taraf hidup penduduk desa. terangkan menyebabkan kawasan tersebut menjadi daya tarikan pelancong. d) Jelaskan kesan aktiviti pelancongan terhadap alam sekitar fizikal di kawasan tersebut dan [6 Markah] e) Cadangkan langkah-langkah yang boleh diambil oleh pihak berkuasa untuk mengatasi masalah pencemaran kawasan tersebut.Kesimpulan Kajian ini telah dapat menunjukkan bahawa Desa Sri Makmur telah mengalami pemodenan dan perubahan ekonomi yang agak pesat. [8 Markah ] c) Bagaimanakah kegiatan pertanian yang anda kaji itu menyebabkan berlakunya hakisan cerun di kawasan berkenaan. [ 1 Markah] [ 4 Markah] faktor yang [ 8 Markah] c) Berdasarkan bukti-bukti yang ada dilapangan. Terangkan bagaimana anda menjalankan kajian luar tersebut. [ 4 Markah ] . [ 7 Markah] b) Jelaskan bagaimana faktor-faktor fizikal dan kemanusiaan mempengaruhi kegiatan pertanian di kawasan tersebut. Penyediaan kemudahan infrastruktur dan kemudahan sosial telah memudahkan berlakunya proses pemodenan. [6 Markah] d) Kenalpastikan langkah yang boleh diambil untuk mengurangkan kesan hakisan di kawasan yang anda kaji itu.

[7 Markah] b) Terangkan sumbangan kegiatan ekonomi yang anda kaji itu terhadap pembangunan sosio-ekonomi kawasan perkenaan. [8 Markah] . a) Kenalpastikan faktor-faktor yang menyebabkan aktiviti ekonomi tersebut dijalankan di kawasan itu. [10 Markah] c) Jelaskan bagaimana aktiviti ekonomi yang anda kaji telah menjejaskan alam sekitar fizikal setempat.Soalan 3: Berdasarkan kajian lapangan yang telah anda lakukan terhadap mana-mana satu jenis aktiviti ekonomi sekunder .

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->