AHLI PANEL
GEOGRAFI KERTAS 1 STPM
(Alam Sekitar Fizikal) PANEL PUAN ROSNAH BINTI SALLEH (K) ENCIK CHEK ZAINON BIN SHAFIE ENCIK SHUKRI BIN SULAIMAN PUAN SHAHRIZAN BINTI KAWI SEKOLAH SMK ALOR AKAR, KUANTAN SMK KUALA LANAR, KUALA LIPIS SMK JENGKA 2, BANDAR JENGKA SMK (A) TAHAP, JERANTUT

GEOGRAFI KERTAS 2 STPM
(Alam Sekitar Manusia) PANEL SEKOLAH ENCIK RUSLY BIN MUSA SMK JENGKA 21, BANDAR (K) JENGKA ENCIK SUKI BIN HASSAN SMK TEMIN, JERANTUT ENCIK HAMRI BIN SALLEH SMK MUADZAM SHAH, ROMPIN PUAN SARIMAH BT DARUS SMK SULAIMAN, BENTONG

ISI KANDUNGAN
PERKARA MUKASURAT
Selayang Pandang Format Kertas Peperiksaan Geografi STPM mulai 2007 Objektif Pengajaran dan Pembelajaran Geografi STPM Cadangan Strategi Pengajaran – Pembelajaran Geografi STPM Skala Perbincangan dan Sumber Pengajaran – Pembelajaran i ii iii iv v

GEOGRAFI KERTAS 1 (Alam Sekitar Fizikal)
TEMA/TAJUK DAN SUB TAJUK TEMA 1: 1.1 1.2 SISTEM BUMI MUKASU RAT

Kedudukan bumi dalam sistem suria. Tenaga : Konsep, jenis dan punca tenaga. SISTEM GEOMORFOLOGI

TEMA 2: 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5

Teori Hanyutan Benua Jenis, proses dan faktor yang mempengaruhi luluhawa Jenis, cara dan faktor yang mempengaruhi hakisan sungai Cara, faktor dan bentuk bumi pemendapan di zon pinggir pantai. Kemahiran amali sistem geomorfologi : Profil rentas muka bumi. SISTEM ATMOSFERA

TEMA 3: 3.1 3.2 3.3

Taburan suhu secara menegak dan mendatar serta faktor yang mempengaruhinya. Perubahan iklim: Pemanasan global, faktor yang mempengaruhi dan kesan-kesanya. Mikro iklim bandar: Fenomena jerebu, fakor yang

3.4 3.5

mempengaruhi dan kesan-kesannya. Kemahiran amali sistem atmosfera: Rajah tiupan angin. Kemahiran amali sistem atmosfera: Mengira julat suhu, melukis graf garisan dan mentafsirkanya.

TEMA 4: 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5

SISTEM HIDROLOGI

Proses menegak dan mendatar dalam kitar hidrologi. Proses edaran air tanih Imbangan air positif dan negatif serta faktor yang mempengaruhinya Kepentingan air dan kesan gangguan imbangan air kepada manusia. Kemahiran amali sistem hidrologi: Melukis dan mentafsir graf imbangan air. SISTEM EKOLOGI

TEMA 5: 5.1 5.2 5.3

Ekosistem: Konsep, komponen, dan jenis ekosistem. Rantaian dan siratan makanan dalam ekosistem hutan paya bakau Kepentingan ekosistem hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia. SALING KEBERGANTUNGAN SISTEM

TEMA 6: 6.1 6.2

Saling bergantung sesama sistem fizikal. Pengekalan, pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar fizikal. KAJIAN LUAR GEOGRAFI 1 (Alam Sekitar

TEMA 7: Fizikal) 7.1 7.2 7.3

Prosedur menjalankan kajian luar Geografi Kertas 1. Skop dan tajuk kajian luar Geografi Kertas 1 Contoh-contoh kajian luar yang dijalankan.

4 1. Sektor tertier: Sektor pelancongan – faktor. kepentingan dan kesan aktiviti perindustrian terhadap alam sekitar.5 PENDUDUK MUKASU RAT Taburan penduduk: Faktor yang mempengaruhi ketidakseimbangan taburan penduduk dan kesan-kesannya. faktor.5 Sektor pertanian: Jenis.1 2. kepentingan dan langkah memajukan sektor pelancongan. Migrasi: Konsep.3 2.2 1. Sektor perindustrian: Jenis. TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR 2. Kemahiran amali penduduk: Membina dan mentafsir graf garis pertumbuhan penduduk. TRANSFORMASI DESA DAN TEMA 3: PEMBANDARAN 3. Kemahiran amali: Membina dan mentafsir carta pai/rajah bulatan berbahagi.GEOGRAFI KERTAS 2 (Alam Sekitar Manusia) TEMA/TAJUK DAN SUB TAJUK TEMA 1: 1.1 1. pola dan faktor yang mempengaruhi migrasi dalaman. dasar dan strategi pembangunan desa di . Pertumbuhan penduduk: Trend.1 Konsep transformasi desa. kepentingan dan kesan aktiviti pertanian terhadap alam sekitar. faktor.2 2.4 2. proses dan faktor yang mempengaruhinya Kesan pertumbuhan dan tumpuan penduduk terhadap alam sekitar.3 1. Kemahiran amali : Membina dan mentafsir graf bar kompaun/komponen.

2 4. ALAM SEKITAR DAN TEMA 5: IMPAK PENGURUSANNYA. .5 7. TEMA 6: KAJIAN LUAR GEOGRAFI 2 (Alam Sekitar Manusia) 7.1 5.3. Bandar dan pembandaran: Konsep. Kemahiran amali: Membina dan mentafsir peta koroplet.3 Globalisasi ekonomi : Saling bergantung antara kawasan. faktor dan perkembangan pembandaran.3 3.6 Prosedur menjalankan kajian luar Geografi Kertas 2. Kerjasama serantau: Pertumbuhan segitiga ASEAN.4 Malaysia. 5.2 3.1 4. TEMA 4: GLOBALISASI EKONOMI DAN KERJASAMA SERANTAU 4. Pengurusan alam sekitar: Prinsip-prinsip pembangunan lestari.2 Impak aktiviti manusia terhadap alam sekitar – punca dan kesannya.4 7. Kemahiran Amali: Membina dan mentafsir graf bar cermin. Kesan transformasi desa terhadap penduduk dan alam sekitar. Skop dan tajuk kajian luar Geografi Kertas 2 Contoh-contoh kajian luar yang dijalankan.

Tajuk dan sub tajuk. Geografi kertas 1 dibahagikan kepada 7 tema iaitu. aktiviti pengajaran – pembelajaran. Geografi kertas 2 pula terdiri daripada 6 tema seperti berikut. tema 4 sistem hidrologi. Sebagai panel. Modul ini dibahagikan mengikut kertas 1 dan 2 yang kandungannya meliputi semua tema di dalam sukatan baru Geografi STPM yang akan dilaksanakan pada tahun 2006. Justeru itu kami terpanggil untuk menyambut inisiatif yang digerakan oleh ”Unit Penyeliaan Sekolah Menengah. kami menyedari bahawa ketiadaan panduan yang khusus untuk ”guru mengajar dan murid belajar” pasti akan menyukarkan mereka untuk menguasai matapelajaran ini. Seterusnya dimasukkan bahagian refleksi sebagai pengukuran . hasil pembelajaran atau objektif pembelajaran. tema 4 Globalisasi Ekonomi dan Kerjasama Serantau. tema 3 Transformasi Desa dan Pembandaran. isi atau kandungan pembelajaran. sisipan konsep. tema 5 sistem ekologi dan tema 6 ialah saling kebergantungan sistem. tema 3 sistem atmosfera.SELAYANG PANDANG Syukur kehadrat Allah SWT kerana dengan limpah kurnianya kami berjaya menghasilkan modul ini yang bertajuk “Modul Pengajaran dan Pembelajaran Cemerlang Geografi STPM ” yang berasaskan kepada sukatan baru yang akan diguna pakai mulai tahun 2006. Tema 1 ialah Penduduk. tema 5 Impak Alam Sekitar dan Pengurusannya. Jabatan Pelajaran Pahang” yang telah mengabungjalinkan tenaga pakar geografi di peringkat negeri bagi menghasilkan modul tersebut. Kami meletakkan tema 7 iaitu berkaitan dengan kajian luar atau kajian lapangan Geografi Kertas 1 sebagai penutupnya. Sektor Pengurusan Sekolah. Penulisan bagi setiap tema berasaskan kepada perkara-perkara berikut. Tema terakhir ialah tema 6 iaitu berkaitan dengan kajian luar atau kajian lapangan Geografi Kertas 2. tema 2 sistem geomorfologi. tema 1 ialah berkaitan dengan sistem bumi. tema 2 Pembangunan Ekonomi dan Impak Alam Sekitar . contoh soalan yang relevan berkaitan dengan tajuk berkenaan serta skema jawapannya. Modul ini ditulis khusus untuk panduan guru dan pelajar tingkatan enam yang mengambil matapelajaran Geografi di peringkat Sijil Tinggi Persekolahan Malaysia (STPM). Tema kajian luar ini meliputi dua tajuk penting iaitu pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar serta transformasi desa dan pembandaran.

kajian dan tafsiran peta topografi. Soalan boleh juga menguji pengalaman kajian luar. Soalan yang dikemukakan merangkumi semua tajuk dalam sukatan pelajaran. Aras mudah (Pengetahuan).pencapaian objektif pengajaran-pembelajaran. rujukan khusus serta tugasan pelajar sebagai aktiviti pengukuhan dan pengayaan. Akhir sekali kami ingin mengucapkan jutaan terima kasih kepada Jabatan Pelajaran Pahang khususnya kepada sektor pengurusan sekolah yang julung kalinya mengambil inisiatif menggerak dan menjayakan pembinan modul ini untuk seluruh anak-anak Geografi Pahang. aras sederhana (Pemahaman dan Aplikasi). Aras soalan yang ditanya akan berdasarkan kepada Taksonomi Bloom iaitu aras Mudah. Sintesis dan Penilaian). iaitu Geografi Kertas 1 (Alam Sekitar Fizikal) dan Geografi Kertas 2 (Alam Sekitar Manusia). Alam Sekitar Manusia Masa Jenis Bilangan Markah Wajaran : 3 jam : Soalan Esei : 8 soalan : 100 : 50% Masa Jenis Bilangan Markah Wajaran : 3 jam : Soalan Esei : 8 soalan : 100 : 50% Bil soalan wajib dijawab : 4 soalan Bil soalan wajib dijawab : 4 soalan Nota: 1. dan peta yang berkaitan dengan tajuk yang terdapat dalam Sukatan Pelajaran Geografi Mulai tahun 2007 dan seterusnya format kertas peperiksaan adalah seperti berikut: Geografi Kertas 1 (942/1) Geografi Kertas 2 (942/2) Alam Sekitar Fizikal. pelbagai data geografi. Sederhana dan Sukar. PANEL GEOGRAFI STPM PAHANG Format Kertas Peperiksaan Geografi STPM MULAI 2007 Peperiksaan bagi mata pelajaran ini terdiri daripada dua kertas. terima kasih. Seboleh mungkin bagi setiap tema difokuskan kepada aspek pengajaran soalan langsung dan soalan kemahiran amali. Bagi tajuk-tajuk yang tidak disentuh perlulah dikembangluaskan oleh guru-guru disekolah menggunakan format yang telah disediakan. aras sukar (Analisis. Bukan semua tajuk atau sub tajuk bagi setiap tema yang kami sediakan. dan juga konsep dan kemahiran yang perlu dalam kajian geografi. Sekian. ia merupakan pilihan bagi tajuk-tajuk tertentu sebagai contoh atau model pengajaran-pembelajaran. gambar rajah. . Soalan akan menguji kefahaman calon tentang tajuk yang dihuraikan dalam sukatan pelajaran.

Soalan kajian luar Geografi kertas 1 boleh ditanya dari salah satu sistem berikut. Soalan ini mempunyai banyak pecahan dan tidak terhad kepada tiga pecahan sepertimana tahun-tahun sebelumnya. dan jitu dengan menggunakan laras geografi. (d) meningkatkan kemahiran mempersembah. (b) meningkatkan kefahaman tentang saling bergantung antara elemen-elemen dan proses-proses Alam Sekitar Fizikal dan Alam Sekitar Manusia sebagai satu sistem dan bukannya berasaskan pembahagian aspek-aspek secara berasingan. 4. graf. mentafsir.2. prinsip. . (e) mencerap dan mengkaji fenomena geografi yang menjadi isu semasa. dan menganalisis data geografi dalam bentuk jadual. carta dan peta. carta dan peta serta menganalisis data. Pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar atau Transformasi desa dan pembandaran. gambar rajah (graf. Setiap tahun adunan soalan langsung. sistem atmosfera. (g) berfikir secara kritis dan kreatif dalam mempersembahkan sesuatu penghujahan secara tersusun. (c) menerangkan peranan manusia sebagai agen perubahan kepada sistem-sistem dalam alam sekitar selain fenomena semula jadi. Soalan boleh ditanya dalam bentuk kemahiran amali dan kajian luar. Ini bermakna soalan no 3 sebenarnya mempunyai dua soalan. dan proses dalam Geografi Fizikal dan Geografi Manusia secara bersepadu dan pada pelbagai skala. Pelbagai rangsangan soalan akan diberikan seperti data. soalan kemahiran amali dan soalan kajian luar akan dikemukakan untuk dijawab oleh calon. Manakala soalan kajian luar Geografi kertas 2 boleh ditanya dari salah satu tema berikut. persembahan kartografi seperti graf. dan peta). rajah. Bagi Geografi kertas 1. soalan nombor 3 datangnya dari tema sistem geomorfologi manakala Geografi kertas 2. Soalan no 3 terdiri daripada soalan pilihan SAMADA dan ATAU. serta meningkatkan kesedaran yang mendalam tentang kedinamikan hubungan sesama manusia dan manusia dengan alam sekitar. soalan no 3 datangnya dari tema pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar. Soalan ini mempunyai banyak pecahan dan tidak terhad kepada tiga pecahan sepertimana tahun-tahun sebelumnya. carta. padat. Soalan kemahiran amali melibatkan pengiraan. Sistem geomorfologi. dan foto. rajah. rajah. carta. 3. sistem hidrologi dan sistem ekologi. 5. (f) membuat sintesis dan penilaian dengan bantuan kaedah-kaedah kemahiran geografi yang tepat di dalam dan di luar bilik darjah. Oleh itu ia akan menguntungkan calon daripada segi pilihannya untuk menjawab 9 soalan bukannya 8 soalan sepertimana tahun-tahun sebelumnya. peta lakar dan peta topografi. OBJEKTIF PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN GEOGRAFI STPM Objektif sukatan pelajaran ini adalah untuk membolehkan pelajar (a) meningkatkan pengetahuan tentang konsep.

menghayati. dan melibatkan diri secara langsung dalam proses pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar secara berterusan. kebolehan dan kemenjadian setiap murid mestilah digembelengkan untuk membolehkan ia mampu membuat perbandingan dan perbezaan. (j) mensyukuri dan mencintai negara Malaysia dan alam sekitarnya. kecekapan dan keterampilan pelajar untuk • . menghubungkaitkan. mudah difahami serta menyeronokkan pelajar maka perkara-perkara berikut perlulah diberi penekanan yang serius oleh guru: • Menekankan perkembangan kemahiran berfikir secara kritis dan kreatif. menganalogikan. CADANGAN STRATEGI PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN GEOGRAFI STPM Proses pengajaran-pembelajaran masa kini perlu dipelbagaikan sesuai dengan faktor kemenjadian dan aras kebolehan/pencapaian murid yang berbeza-beza. membuat urutan dan keutamaan. membuat hipotesis. (i) menyedari. Pendekatan bersepadu dalam pemilihan pedagogi dan pandragogi pengajaran-pembelajaran amat dititikberatkan. membuat gambaran mental. Menekankan perkembangan kemahiran generik. mengumpul dan mengelaskan. Manakala kemahiran berfikir secara kreatif pula perlu dijana untuk membolehkan murid mampu membuat sumbangsaraan/menjana idea. mengesan kecondongan membuat penilaian dan juga membuat kesimpulan. membuat analisis. Aspek kemahiran generik pula menekankan pembinaan skill.(h) memahami kepentingan hubung kait negara Malaysia dengan negara-negara lain di dunia. membuat inferens.merekacipta serta mengitlak. Dalam konteks kemahiran berfikir secara kritis maka bakat. Dalam konteks melahirkan pengajaran yang berkesan. meramalkan masa hadapan.mensintesiskan.

mod aplikasi. Kombinasi antara kemahiran berfikir dan kemahiran generik akan melahirkan strategi pengajaranpembelajaran yang berfikrah. kemahiran bekerjasama dan berkongsi.memilih dan menganalisis maklumat serta kemahiran menyelesaikan masalah amat perlu ditekankan. Pengajaran-pembelajaran konteksual. kemahiran mengakses. Justeru itu kepelbagaian jenis kaedah mengajar yang disarankan kepada guru-guru geografi tingkatan enam ialah seperti berikut: a) b) c) d) e) f) g) h) Perbincangan kumpulan dan sumbangsaraan. Kita boleh memulakannya dengan skala makro seperti global/dunia. Skala perbincangan ini mestilah disesuaikan dengan sub-sub tema yang telah ditetapkan. Pembelajaran masteri. Asia Pasifik. mengurus. mod penerokaan dan juga mod komunikasi. Kajian masa depan (KMD). kemahiran merancang dan mengelolakan aktiviti. Kajian kes kepada sebuah Negara khususnya Malaysia amat digalakkan untuk meningkatkan kefahaman pelajar mengenai keunikan geografi Malaysia seterusnya melahirkan rasa bersyukur dan berbangga dengan keistimewaan yang dimiliki oleh Malaysia berbanding dengan Negara-negara lain khususnya Negara serantau Asia Tenggara dan Asia Pasifik. Asia Tenggara. Kaedah inkuiri – penemuan. atau skala yang lebih kecil seperti sebuah negara dan juga skala mikro seperti kawasan kajian luar. Bagi membolehkan ICT berguna kepada proses pengajaran dan pembelajaran maka empat mod P&P dicadangkan iaitu. kawasan Tropika Lembab. Kajian luar/kajian lapangan. kemahiran menggunakan teknologi khususnya ICT. Dengan menggunakan ke empat-empat mod P&P ini pelajar bukan sahaja boleh mengakses maklumat geografi dengan lebih luas malah menjadikan matapelajaran geografi lebih seronok dipelajari. SKALA PERBINCANGAN DAN SUMBER PENGAJARAN -PEMBELAJARAN Skala perbincangan bagi setiap tema yang ada di dalam sukatan pelajaran adalah berbeza-beza.menguasai suasana persekitaran. mod tutorial. Justeru itu ia amat bergantung kepada kebijaksanaan guru untuk memilih dan menentukannya bagi memperluaskan prespektif pelajar-pelajar geografi. Kajian kes dan kajian tindakan. Selain itu penggunaan teknologi maklumat dan komunikasi (ICT) sebagai alat bantuan dalam proses pengajaran dan pembelajaran kontemparori amat diutamakan. . Simulasi dan main peranan. Justeru kelengkapan komputer dan internet di sekolah seperti kemudahan ”school net” di makmal komputer sekolah mestilah dimanfaatkan oleh guru. Dalam konteks ini elemen-elemen seperti kemahiran berkomunikasi.

Perbincangan kumpulan. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Gambar kejadian 4 musim. model dan juga sumber-sumber yang boleh diambil dari teknologi maklumat dan komunikasi terkini seperti dari internet. bahan bercetak. i. SISIPAN KONSEP : Kecondongan paksi bumi. Peredaran bumi.Sumber pengajaran dan pembelajaran kini perlu dipelbagaikan dan tidak lagi terhad kepada buku-buku rujukan semata-mata. rajah. tele sidang dan sebagainya. ISI-ISI UTAMA : Memahami kedudukan dan pergerakan bumi dalam system suria. laman web. Ia boleh meliputi pelbagai jenis peta. e-mail. Kumpulan 3 – Musim Luruh . Kumpulan 1 – Musim Bunga ii. Putaran bumi. data. Kemudahan ICT ini perlulah dimanfaatkan oleh setiap pelajar bagi mengakses pelbagai maklumat geografi yang kontemparori. Kumpulan 2 – Musim Panas iii. CD-ROM. KERTAS 1 ( ALAM SEKITAR FIZIKAL) TAJUK : Kedudukan bumi dalam sistem suria. HASIL PEMBELAJARAN : Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat : Menghuraikan : Putaran dan peredaran bumi dan kesannya. TEMA 1 : SISTEM BUMI.

+ Ketika solstis musim panas 21 Jun matahari akan berada tegak di atas kepala di kawasan garis lintang sartan (23 ½ U). putaran bumi di atas paksinya yang condong 2m Huraian tentang kejadian ekuinoks dan solstis i. Hemisfera selatan mengalami siang lebih panjang daripada malam. (12m) b) Mengapakah sesetengah tempat mengalami musim sejuk dan musim panas sementara tempattempat lain tidak. kutub) 2m . peredaran bumi mengeluiligi matahari 2m ii. Peredaran bumi mengelilingi matahari. Hemisfera utara mengalami musim panas sementara hemisfera selatan mengalami musim sejuk. kedudukan matahari (pada garis lintang : khatulistiwa. Bumi berputar sebanyak 360 mengambil masa 24 jam atau 15 longitud dalam masa satu jam. (4m) + Pada 22 Disember iaitu ketika solstis musim sejuk berlaku. Putaran bumi ini akan menyebabkan bahagian bumi yang menghadap matahari akan mengalami waktu siang sementara bahagian bumi yang terlindung daripada pancaran matahari akan mengalami waktu malam. (4m) b)-Peredaran bumi mengelilingi matahari Konsep peredaran i. Kawasan hemisfera utara waktu siang lebih panjang daripada malam. (4m) + Putaran bumi di atas paksinya yang condong sebanyak 23 ½ daripada satah tegak. sederhana. Manakala hemisfera selatan waktu malam lebih panjang daripada siang. Putaran bumi pada paksinya yang condong.2 x 10 -9) daripada seluruh tenaga matahari dan jumlahnya berubah-ubah mengikut masa? (5m) d) Mengapakah jumlah bahang matahari yang diterima berbeza-beza mengikut bahagian dunia. Perbezaan panjang waktu malam dan siang berlaku mengikut garis lintang tertentu di mana garis lintang yang berada 90 dengan matahari akan mengalami waktu siang dan malam yang sama panjang sementara kawasan yang terletak pada sudut yang lebih kecil daripada 90 akan mengalami waktu malam dan siang yang berbeza. Garisan Jadi (23 ½ S) mempunyai sudut pancaran matahari tegak di atas kepala.iv. Bincangkan pernyataan ini. ii. (10m) c) Mengapakah bumi hanya menerima sebahagian kecil sahaja (0.Hemisfera selatan mengalami musim panas sementara hemisfera utara musim sejuk. Hemisfera Utara mengalami waktu malam yang lebih panjang daripada waktu siang kerana bahagian bumi ini agak agak terlindung daripada pancaran matahari. Kawasan dalam lingkungan garis lintang yang sama menerima siang dan malam sama panjang selain kawasan khatulistiwa. (10m) PENILAIAN JAWAPAN : a) 2 faktor utama : i. Kumpulan 4 – Musim Sejuk CONTOH SOALAN (RELEVAN) : a) “ Pada musim tertentu sesetengah kawasan mengalami waktu siang yang lebih panjang daripada waktu malam”.

habuk dan debu menyerap kira-kira 15 % daripada jumlah sinaran -Albedo – keputihan atau kecerahan sesuatu permukaan (yang lebih cerah akan memantulkan jumlah sinaran yang lebih tinggi) *catatan : terima mana-mana 3 sebab (2. huraian tentang Keadaan aphelion (jauh) dan keadaan perihelion (dekat) 2m 2m 2m c). air dan tumbuh-tumbuhan) dan bentuk (topografi).Paksi yang condong .Peredaran bumi mengelilingi matahari menyebabkan kejadian solstis dan ekuinoks. -Tompok matahari (sunspot) – lebih banyak tenaga electromagnet mengikut kiraan tompok matahari (tempoh 11 tahun setiap kiraan). -Peredaran bumi mengelilingi matahari yang mewujudkan kejadian musim mengikut kedudukan garis lintang. *catatan : terima mana-mana 3 sebab dengan huraian x 3 markah. jenis dan punca tenaga. terima gambarajah yang sesuai x 1 markah.4 kedudukan bumi .Garis relevan . udara. TEMA TAJUK 1 : : SISTEM BUMI Tenaga : Konsep. debu.Garisan khatulistiwa Jarak bumi daripada matahari . 1 markah) Terima juga jawapan melalui gambarajah yang betul. -Ketebalan atmosfera. gas-gas. 2.Jarak dari matahari dengan bumi (150 juta km) jarak semasa perihelion dan afehelion.kedudukan matahari . . wap air. -Penyerakan oleh zarah yang halus seperti molekul gas. -Perbezaan permukaan dari segi jenis (daratan. . -Pemantulan dilapisan atas atmosfera dan pemantulan oleh awan. habuk dan hablur ais. -Kecondongan pancaran matahari. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. d)-Putaran bumi mewujudkan siang dan malam. Jangka masa siang / malam tak sama panjang Dalam masa satu tahun Penggunaan gambar rajah yang sesuai empat musim . Bahan-bahan tersebut dapat menyerakkan sinaran matahari.ii. -Penyerapan – zarah wap air.

( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN (a) 2 bentuk tenaga . Menilai kepentingan tenaga terhadap sistem-sistem bumi. CONTOH SOALAN : ( 5 markah ) a) Huraikan 2 bentuk tenaga.sudut pancaran sinaran suria . SISIPAN KONSEP Tenaga Suria : ISI-ISI UTAMA : Jenis-jenis tenaga Variasi tenaga suria Peranan tenaga suria kepada sistem dan hidupan bumi.tenaga kinetik ( 5m ) (b) Perbezaan kadar penerimaan tenaga suria .Mengenalpasti dan membezakan jenis-jenis tenaga yang ada dalam sistem bumi.kedudukan garislintang .tenaga keupayaan . AKTIVITI PEMBELAJARAN : Pengetahuan sedia ada pelajar mengenai tenaga suria. ( 10 markah ) c) Huraikan peranan tenaga suria terhadap aktiviti manusia. Aktiviti berkumpulan – kumpulan 1 : Jenis-jenis tenaga kumpulan 2 : Cara-cara pemindahan tenaga suria kumpulan 3 : Faktor yang mempengaruhi tenaga suria kumpulan 4 : Peranan tenaga suria kepada sistem bumi dan hidupan bumi.perbezaan siang dan malam . Latihan. Memahami variasi tenaga mengikut ruang dan masa. Memahami proses pemindahan tenaga suria kepada sistem bumi. b) Mengapakah kadar penerimaan tenaga suria berbeza antara tempat-tempat di dunia.ketebalan atmosfera .

pelancongan .perindustrian . HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. Memahami Teori Plat Tektonik. CONTOH SOALAN : . Menghuraikan bukti-bukti teori hanyutan benua. Menghuraikan proses-proses hanyutan benua. kawasan berair.perlombongan ( 5 x 2 markah ) TEMA 2 : SISTEM GEOMORFOLOGI KERTAS 1 ( ALAM SEKITAR FIZIKAL ) TEMA TAJUK : : Sistem Geomorfologi Teori Hanyutan Benua. tumbuhtumbuhan) (5 x 2markah) (c ) Peranan tenaga suria terhadap aktiviti manusia.pembalakan . Power point – teori plat tektonik dan bukti hanyutan benua Latihan.pertanian .perikanan .- jarak bumi dari matahari (perihelion dan afelion) perbezaan permukaan bumi (daratan.penternakan . . SISIPAN KONSEP Plat-plat dunia : ISI-ISI UTAMA : Teori Plat Tektonik Proses-proses hanyutan benua Bukti-bukti hanyutan benua AKTIVITI PEMBELAJARAN : Pengetahuan sedia ada pelajar mengenai benua di dunia.

berlaku pergerakan akibat kuasa-kuasa tektonik pergerakan dari kutub hasilkan tekanan ke atas benua daya mampatan dan daya tegangan – arus perolakan kuat (5 x 2markah) Bukti. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. ( 5m ) Hipotesis Wegener perpecahan pangea kepada laurasia dan gondwanaland peranan putaran bumi membekalkan tenaga tekanan pemisah plat.bukti teori hanyutan benua keselanjaran benua geologi batuan fosil batuan Paleomagnet Oseanik ( 5 x 2 markah ) TEMA TAJUK : : Sistem Geomorfologi Luluhawa. Menghuraikan faktor-faktor yang mempengaruhi luluhawa. b) Jelaskan hipotesis Wegener mengenai hanyutan benua c) Huraikan bukti-bukti hanyutan benua PENILAIAN JAWAPAN ( 5 markah ) ( 10 markah ) ( 10 markah ) (a) Maksud plat ialah kepingan-kepingan kerak bumi yang membentuk kerak bumi benua dan kerak bumi lautan.a) Apakah yang dimaksudkan dengan plat-plat dunia. SISIPAN KONSEP Luluhawa kimia Luluhawa fizikal Luluhawa Biotik : ISI-ISI UTAMA : Maksud luluhawa Faktor yang mempengaruhi luluhawa Kepentingan luluhawa . Memahami maksud luluhawa. Menghuraikan kepentingan luluhawa kepada aktiviti manusia.

( 5m ) Faktor yang mempengaruhi proses luluhawa. Granit untuk kuari/pembinaan/ jalanraya Marmar untuk bangunan / alatan hiasan rumah Batu kapur untuk simen Batu permata untuk perhiasan Batuan laterit untuk pertanian Tanah liat untuk peralatan tembikar (5 x 2markah) . Penjelasan dan rumusan oleh guru. c) Jelaskan bagaimana kepelbagaian jenis batuan boleh mempengaruhi aktiviti manusia. CONTOH SOALAN : ( 5 markah ) ( 10 markah ) a) Nyatakan maksud luluhawa. Pelajar mengumpulkan beberapa jenis batuan. Iklim Batuan Topografi Pengangkutan Tumbuh-tumbuhan Masa (5 x 2markah) Pengaruh batuan terhadap aktiviti manusia. ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN (a) Maksud luluhawa kimia ialah proses pemecahan. suhu. b) Huraikan faktor-faktor yang mempengaruhi luluhawa. pereputan dan penyepaian batuan secara insitu yang dipengaruhi oleh agen-agen atmosfera seperti pancaran matahari. Latihan. Pelajar menghuraikan perbezaan jenis-jenis batuan tersebut.AKTIVITI PEMBELAJARAN : Maujud Geografi – lawatan disekitar sekolah dan mengkaji jenis-jenis batuan. hujan dan lain-lain.

Menghuraikan sumbangan bentuk mukabumi pemendapan sungai terhadap manusia. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. ( 5m ) . Menghuraikan jenis-jenis hakisan sungai. c) Huraikan kepentingan bentuk mukabumi sungai dalam mempengaruhi aktiviti manusia. b) Huraikan faktor-faktor yang mempengaruhi hakisan sungai. Aktiviti Kumpulan : Kumpulan 1 : Jenis-jenis hakisan sungai Kumpulan 2 : Faktor yang mempengaruhi hakisan sungai Kumpulan 3 : Bentuk-bentuk muka bumi hakisan sungai. Pengangkutan dan pemendapan sungai Tenaga sungai Bentuk mukabumi sungai. ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN Jenis-jenis hakisan sungai hakisan mendalam hakisan melebar hakisan mengundur (b) Faktor yang mempengaruhi hakisan sungai. Kumpulan 4 : Bentuk-bentuk muka bumi pemendapan sungai. SISIPAN KONSEP : Hakisan. CONTOH SOALAN : ( 5 markah ) ( 10 markah ) a) Huraikan jenis-jenis hakisan sungai. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Pengetahuan sedia ada pelajar mengenai sungai.TEMA TAJUK : : Sistem Geomorfologi Sungai. Menghuraikan faktor-faktor yang mempengaruhi hakisan sungai. Penerangan dan huraian oleh guru. ISI-ISI UTAMA : Jenis-jenis hakisan Faktor yang mempengaruhi hakisan sungai Kepentingan bentuk-bentuk mukabumi pemendapan sungai.

dataran banjir/ delta / dataran mendap . Penerangan dan huraian oleh guru. ISI-ISI UTAMA : Jenis-jenis hakisan ombak Faktor yang mempengaruhi hakisan ombak Kepentingan bentuk-bentuk mukabumi pemendapan ombak.dataran mendap / tetambak . Menghuraikan cara-cara hakisan ombak. Pengangkutan dan pemendapan ombak Tenaga ombak Bentuk mukabumi pemendapan ombak.petempatan .Isipadu air Kecerunan Halaju sungai Batuan Jumlah beban muatan Halangan (5 x 2markah) (c) Kepentingan bentuk muka bumi sungai . Menghuraikan faktor-faktor yang mempengaruhi hakisan ombak.sungai – pengangkutan/ perhubungan (5 x 2markah) TEMA TAJUK : : Sistem Geomorfologi Ombak.pertanian . HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat.tasik ladam/ muara sungai – ternakan ikan dalam sangkar / akuakultur . Menghuraikan sumbangan bentuk mukabumi pemendapan ombak terhadap manusia.rekreasi .air terjun – elektrik hidro / rekreasi . Aktiviti Kumpulan : .jeram . AKTIVITI PEMBELAJARAN : Pengetahuan sedia ada pelajar mengenai laut.beting pasir sungai – perlombongan pasir . SISIPAN KONSEP : Hakisan.

menanam semula pokok bakau .jumlah dan saiz beban muatan Kedudukan pantai (terdedah / terlindung ) Pengaruh arus Aktiviti manusia (5 x 2markah) (c) Tindakan manusia terhadap bentuk muka bumi pinggir pantai 1.aktiviti manusia berasaskan air 2.pembinaan struktur / bangunan dipinggir pantai .pupukan/ timbunan pantai dengan pasir . b) Huraikan faktor-faktor yang mempengaruhi hakisan ombak. menyebabkan pemendapan . menyebabkan hakisan bertambah . Jenis dan kekuatan ombak Kepelbagaian jenis. CONTOH SOALAN : ( 5 markah ) ( 10 markah ) a) Nyatakan cara-cara hakisan sungai.eksploitasi hutan bakau .aktiviti perlombongan pasir laut . ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN Cara-cara hakisan ombak tindakan hidrol tindakan geselan tindakan lagaan tindakan larutan (b) Faktor yang mempengaruhi hakisan ombak.Kumpulan 1 : Cara-cara hakisan ombak Kumpulan 2 : Faktor yang mempengaruhi hakisan ombak Kumpulan 3 : Faktor yang mempengaruhi tenaga ombak Kumpulan 4 : Bentuk-bentuk muka bumi pemendapan ombak Latihan. c) Jelaskan bagaimana manusia mempengaruhi bentuk mukabumi pinggir pantai.membina pemecah ombak di laut ( 5m ) .

- struktur binaan pinggir pantai (tembok, gabion, tetrapod, timbunan batu, dan lain-lain) (pilihan 4 + 1 atau 3 + 2 / 5 x 2 markah )

TEMA : Sistem Geomorfologi TAJUK : Teori Hanyutan Benua HASIL PEMBELAJARAN : Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat : 1. Menjelaskan definisi Teori Hanyutan Benua 2. Menjelaskan taburan dan bukti-bukti hanyutan benua 3. Menghuraikan kesan-kesan hanyutan benua terhadap konfigurasi bentuk bumi

SISIPAN KONSEP : 1. Teori Awal 2. Teori Perluasan Dasar Lautan 3. Teori Tektonik Plat ISI-ISI UTAMA : 1. Bukti-bukti Teori Hanyutan Benua: a. Bukti keselenjaran benua b. Bukti geologi c. Bukti iklim purba d. Bukti fosil e. Bukti kemagnetan purba f. Bukti lautan 2. Kesan hanyutan benua terhadap konfigurasi bentuk bumi: a. Pembentukan jurang lautan dan laut b. Pembentukana benua yang menentukan sempadan politik dan geografi c. Taburan tidak sama rata lautan dan daratan d. Kepelbagaian taburan spesies flora dan fauna e. Plat tektonik yang berubah-ubah. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Perbincangan dalam kumpulan. Pembentukan kumpulan antara 4-5 pelajar. Pelajar di beri masa selama 15 minit untuk perbincangan. 15 minit diperuntukan untuk dibentangkan oleh kumpulan yang dipilih secara rawak. Guru membuat rumusan dan tambahan isi yang perlu.

CONTOH SOALAN (RELEVAN) : a) Apakah yang dimaksudkan dengan plat tektonik (5m) b) Huraikan bukti-bukti yang menjadi asas kepada teori hanyutan benua (10m) c) Terangkan kesan hanyutan benua terhadap konfigurasi bentuk bumi (10m) PENILAIAN JAWAPAN : a) Plat tektonik menerangkan tentang lapisan kerak bumi yang boleh dibahagikan kepada kepingankepingan iaitu plat benua dan plat lautan. Plat benua membentuk daratan dan plat lauatan membentuk dasar laut. ( 5 x 1m =5m) b) B1-Bukti keselenjaran benua-daratan berasal daripada blok besar dikenali sebagai pangeagaris pantai dan pentas benua selanjar antara satu sama lain. B2-Bukti geologi-benua Afrika dan benua Amerika Selatan berpecah daripada satu blok. B3-Bukti iklim purba-zon iklim dan ciri pengglasieran adalah serupa bagi benua selatan. B4-Bukti fosil-flora yang serupa pada bahan enapan hampir dengan ais benua selatan. B5-Bukti kemagnetan purba-magnet utara berubah. B6-Bukti lautan-lembangan dan dasar laut adalah lebih muda daripada benua. ( 5 x 2m =10m) C1- Pembentukan jurang lautan dan laut C2- Pembentukan benua-benua yang menentukan sempadan politik dan geografi C3- Taburan tidak sama rata lautan dan daratan C4- Kepelbagaian taburan spesies flora dan fauna C5- Plat tektonik yang berubah-ubah

c)

TAJUK : • • Melukis profil rentas Mentafsir peta, guna tanah pertanian.

HASIL PEMBELAJARAN : Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat : • • • Menyatakan maksud profil rentas. Menulis profil rentas Menjelaskan pengaruh ketinggian terhadap guna tanah pertanian.

SISIPAN KONSEP : • • Profil rentas Guna tanah pertanian.

ISI-ISI UTAMA : • • Konsep profil rentas dan cara melukisnya.. Pelbagai guna tanah pertanian dan kaitannya dengan ketinggian.

AKTIVITI PEMBELAJARAN : Kerja amali

CONTOH SOALAN : Soalan-soalan berikut adalah berdasarkan kepada Peta 1 yang berskala 1 : 50 000. (a) Apakah maksud, ‘ profil rentas ‘ ( 5m ) (b ) Dengan menggunakan skala 1: 10 000, lukiskan profil rentas dari tanda tinggi 525 ke tanda tinggi 475. Labelkan ciri-ciri fizikal dan guna tanah yang terdapat di sepanjang profil rentas tersebut. ( 10m ) (b) Berdasarkan Peta 1, jelaskan bagaimana perbezaan ketinggian bentuk bumi mempengaruhi jenis guna tanah pertanian di kawasan lembangan Sungai Mira. ( 10m )

PENILAIAN JAWAPAN ( a) Profil Rentas ialah gambaran yang dibuat antara dua poin untuk menunjukkan ciri fizikal dan ciri budaya terutama guna tanah yang terdapat di sepanjang keratan itu. ( 5m ) ( b ) Melukis Profil Rentas. ( 10m ) ( Sila lukis, Profil Rentas yang lengkap )

(c)

Pengaruh ketinggian terhadap guna tanah pertanian ialah : • • • Pinggir pantai - penanaman kelapa. Tanah pamah - penanaman padi sawah. Kaki Bukit Beralun – Kelapa sawit dan getah. ( 3m x3 =1 = 10m )

TEMA 3 : SISTEM ATMOSFERA. KERTAS 1 ( ALAM SEKITAR FIZIKAL ) TAJUK : Taburan suhu secara menegak dan mendatar serta faktor yang mempengaruhinya. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat, • • • Menjelaskan konsep ‘taburan suhu secara menegak’ dan ‘taburan suhu secara mendatar’. Menjelaskan konsep pemanasan global,dan sebab-sebab berlaku keadaan sedemikian Menghuraikan faktor-faktor yang mempengaruhi taburan suhu secara mendatar. :

SISIPAN KONSEP • •

Konsep ‘taburan suhu secara menegak’ dan ‘taburan suhu secara mendatar’. Pemanasan global. . ISI-ISI UTAMA : • • • Maksud ‘ taburan suhu secara menegak’ dan taburan suhu secara mendatar’. Maksud ‘pemanasan secara global dan sebab-sebab berlaku. Faktor yang mempengaruhi taburan suhu secara mendatar .

• Kegiatan pertanian pindah.AKTIVITI PEMBELAJARAN : • • Carta bergambar. ( 8 markah ) c) Huraikan faktor yang mempengaruhi suhu mendatar. Perbezaan suhu yang dilihat mengikut ketinggian. CONTOH SOALAN : ( a) Apakah maksud. • Pembakaran terbuka. • . • Suhu semakin meningkat secara menyeluruh di permukaan bumi. • Kegiatan pembakaran hutan secara berleluasa. • Pengeluaran asap kenderaan dan kilang. Sebab-sebabnya. Melukis Peta Minda. ‘taburan suhu secara mendatar’ dan ‘ taburan suhu secara menegak’. • Taburan Suhu Secara Mendatar ialah. ( 2m + 1m X 5 = 7) (b ) Maksudnya ialah. ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN ( a ) Maksudnya ialah. Pemanasan global dan nyatakan sebab-sebab berlakunya keadaan sedemikian ( 7 markah ) (b ) Apakah maksud. suhu semakin rendah mengikut ketinggian. • Perbezaan suhu yang dilihat secara kedudukan garisan latitud. Taburan Suhu Secara Menegak ialah.Semakin tinggi sesuatu tempat suhu semakin turun. • Kegiatan pembalakan secara berlebihan. semakin jauh dari garisan khatulistiwa suhu semakin kurang arah ke kutub.

Badan Air. Fenomena jerebu. : ISI-ISI UTAMA . ( 2m x 5 = 10m ) TEMA 3 : SISTEM ATMOSFERA. faktor-faktor yang mempengaruhi dan kesankesannya. Aspek. Kegiatan manusia. Menghuraikan kesan kejadian jerebu terhadap alam sekitar. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. Sifat kebenuaan. Litupan tumbuhan. Kecondongan paksi bumi. TAJUK : Mikro iklim bandar. . : SISIPAN KONSEP • • • Konsep jerebu.( mana-mana 4m/ 4m ) ( c) Faktor-faktor yang mempengaruhi ‘taburan suhu secara mendatar’ ialah • • • • • • • kedudukan latitud. • • • Menjelaskan konsep jerebu. Kesan kejadian jerebu. Menjelaskan peranan kegiatan manusia yang menyebabkan kejadian jerebu. Litupan Awan.

( 5 x 2m = 10m) . Kesan kejadian jerebu terhadap alam sekitar . Pembukaan ladang – ladang kelapa sawit. Aktiviti pembinan – debu-debu/habuk-habuk. ( 10 m ) Huraikan kesan kejadian jerebu terhadap alam sekitar. Partikel terampai di atmosfera / dalam kepekatan yang tinggi/. ( 10 m ) PENILAIAN JAWAPAN a) Apakah yang anda faham tentang konsep jerebu.• • • Maksud jerebu Peranan kegiatan manusia yang menyebabkan kejadian jerebu.asap kilang. CONTOH SOALAN : a) b) c) Apakah yang anda faham tentang konsep jerebu. Partikal terampai ini terbentuk di dalam keadaan cuaca kering /dan udaranya yang stabil / yang menghasilkan satu lapisan kabus nipis menyelimuti ruang atmosfera di sesuatu kawasan. Perindustrian . ( 5m ) Jelaskan peranan kegiatan manusia yang menyebabkan berlakunya kejadian jerebu. Pembakaran terbuka. Pertanian pindah – kaum asli. Melukis Peta Minda. Sistem pengangkutan – asap kenderaan. AKTIVITI PEMBELAJARAN : • • Carta bergambar. ( 5 markah ) b) Jelaskan peranan kegiatan manusia yang menyebabkan berlakunya kejadian jerebu.

Sekurang-kurang 1 Faktor fizikal (FF) dan 1 faktor manusia (FM ) Mana-mana 5 x 2 = 10 markah . melukis Rajah Tiupan Angin. : ISI-ISI UTAMA • • Peratus kekerapan tiupan angin. Penyakit berkaiatan pernafasan seperti batuk. • Melukis Rajah Tiupan Angin. Kertumbuhan tumbuhan terganggu. • Mengira peratus kekerapan angin. mengira peratus kekerapan angin. .c) Jelaskan kesan kejadian jerebu terhadap alam sekitar. Kesan Alam Sekitar Manusia Jarak penglihatan terganggu. SISIPAN KONSEP • • • : Peratus kekerapan tiupan angin. • Menjelaskan pengaruh tiupan angin monsun terhadap kegiatan manusia. Kadar sejatan kurang. Rajah tiupan angin Angin monsun. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. asma dan mata merebak. Melukis Rajah Tiupan Angin. pengangkutan terjejas. Pengaruh tiupan angin terhadap kegiatan manusia. Kesan Alam Sekitar Fizikal Kejadian hujan asid. TEMA 3 : TAJUK : • • SISTEM ATMOSFERA Kemahiran amali sistem atmosfera . Kegiatan ekonomi terganggu.

7 % Timur laut = 4 30 X 100 % = 13. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Kerja Amali.• Pengaruh tiupan angin terhadap kegiatan manusia.0 % Tengara dan barat daya = 3 30 • X 100 % . lukis rajah tiupan angin mudah menunjukkan peratus kekerapan tiupan angin kawasan S pada bulan April. ( 5m ) ( b) Dengan menggunakan hasil kiraan pada soalan (a). (a) Berdasarkan jadual 5.3 % Timur = 6 30 X 100 % • = 20. kira peratus kekerapan peratus angin kawasan S bagi bulan April. ( 10m ) (C ) Huraikan bagaimana pengaruh angin monsun terhadap kegiatan penduduk di kawasan pantai timur Semenanjung Malaysia. ( 10m ) PENILAIAN JAWAPAN : ( a ) Mengira peratus kekerapan tiupan angin: = Bilangan hari sesuatu arah Bilangan hari dalam 1 bulan Utara dan barat laut = 2 30 X 100 % • X 100 % = 6. CONTOH SOALAN : Arah Bilangan Hari Utara 2 Timur Timur Tenggara Selatan Barat laut daya 4 6 3 5 3 Barat 0 Barat laut 2 Tenang 5 Jadual : Kekerapan Arah Angin Kawasan S pada Bulan April.

Kegiatan ternakan . Menjelaskan kesan peningkatan suhu terhadap alam sekitar fizikal. • • • Mengira julat suhu tahunan. Perubahan iklim. tumbuhan tenggelam. . Graf Garisan. SISTEM ATMOSFERA HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat.= 10. • • Kemahiran amali sistem atmosfera . ISI-ISI UTAMA • : Julat suhu dan cara pengiraan. Perubahan suhu. : SISIPAN KONSEP • • • Konsep julat suhu. ( Sila lukis rajah tiupan angin yang lengkap ) ( 10m ) ( c) Pengaruh tiupan angin monsun terhadap kegiatan manusia ialah : Kegiatan perikanan – terganggu tidak turun ke laut ketika monsun timur laut.terganggu. melukis graf garisan dan mentafsir. kurang sambutan dan kunjungan. ternakan mati lemas dan hanyut. Melukis graf garisan.0 % Selatan dan Tenang = 5 30 • X 100 % • = 16. ( 2m x 5 = 10m ) TEMA 3 : TAJUK . Kegiatan perniagaan . Kegiatan pertanian .7 % ( b) Melukis Rajah Tiupan Angin. mengira julat suhu.terjejas. Kegiatan pelancongan – terganggu akibat hujan lebat dan banjir.terganggu.

4 30 25 29 25. b) Berdasarkan Jadual di atas.• Melukis graf garisan.5 24 27. ( 10 markah ) ( 7 markah ) Jelaskan kesan peningkatan suhu terhadap alam sekitar fizikal . AKTIVITI PEMBELAJARAN : Kerja Amali. J Bulan F M A M J J O S O N D Suhu Minimum (ºC) Suhu Maksimum (ºC) 24 27 24.6 29 25 29 26 30 26. c) ( 3 markah ) ( 5 markah) lukis graf yang sesuai untuk menunjukkan Suhu Maksimum dan Suhu Minimum bagi kawasan Y tahun 2001.4 28 24 27. ii.1 28 25.2 • Kesan perubahan iklim ( peningkat suhu ) terhadap alam sekitar.3 27 25 28 25. a) Nyatakan maksud Julat Suhu. . kira Julat Suhu Tahunan Kawasan Y. i . CONTOH SOALAN : Jadual: Suhu Maksimum dan Suhu Minimum Kawasan Y bagi Tahun 2001 .

• • • • • • Memahami proses-proses kitaran hidrologi Menjelaskan proses menegak dan mendatar dalam kitaran hidrologi Menjelaskan konsep imbangan air positif dan imbangan air negatif Menjelaskan kepentingan sumber air kepada manusia Memahami konsep air tanah dan sistem akuifer serta pergerakan air tanah Menjelaskan gangguan-gangguan manusia terhadap kitar hidrologi SISIPAN KONSEP • • • • Proses menegak dalam kitaran hidrologi Proses mendatar dalam kitaran hidrologi Edaran air tanah Imbangan air . pencemaran udara.24º C = 3º C (5m ) ( ii ) ( Sila lukis graf garisan yang lengkap ) (c) kenalpasti 3 pengaruh . kemarau. dll. 1m ( 3m ) TEMA 4 : SISTEM HIDROLOGI. KERTAS 1 ( GEOGRAFI ALAM SEKITAR FIZIKAL ) HASIL PEMBELAJARAN Setelah mempelajari bab ini pelajar dapat. Contoh. Bulan Januari : = 27º C . peningkatan suhu .Suhu Maksimum – Suhu Minimum.PENILAIAN JAWAPAN (a) (b) Perbezaan nilai suhu maksimum dengan suhu minimum (i) .

(5m) ATAU P = ET + ST + r P ialah kerpasan ET ialah sejat peluhan ST ialah air yang diterima atau hilang daripada lapisan tanah .a) Apakah dimaksudkan ketidakseimbangan air positif b) Jelaskan bagaimana ketidakseimbangan air positif mempengaruhhi aktiviti manusia c) huraikan faktor-faktor yang mempengaruhi imbangan air tanih (5m) (10m) (10m) PENILAIAN JAWAPAN 1 a) Jumlah kerpasan sama banyaknya dengan jumlah air yang mengalami sejatpeluhan dan perubahan air yang disimpan dalam tanih dan air larian permukaan.huraikan proses-proses yang terlibat dalam kitar hidrologi (10m) c) Huraikan bagaimana aktiviti manusia mempengaruhi kitar hidrologi di kawasan tropika lembap (10m) 2.ISI-ISI UTAMA • • • • • Proses menegak dan mendatar dalam kitar hidrologi Imbangan air Edaran air tanah dan sistem akuifer Kepentingan sumber air kepada manusia Gangguan-gangguan terhadap kitar hidrologi AKTIVITI PEMBELAJARAN • • • Penggunaan ICT Rajah Kitar Hidrologi Pembentangan Dalam Kumpulan CONTOH SOALAN 1.a) Apakah yang difahami dengan imbangan air (5m) b) Dengan bantuan gambar rajah.

Proses kerpasan .Tumbuh-tumbuhan .Proses larian air permukaan .Alir lintang udara .dan embun yang turun ke permukaan bumi melebihi jumlah sejatan iaitu jumlah wap air yang naik ke atmosfera.Kejerapan / keporosan tanih .Proses sejat peluhan .Proses pemeluwapan .Proses resapan . (5m) b)Perindustrian Pelancongan dan rekreasi Penternakan Perikanan dan akuakultur Pengangkutan Pertanian Perniagaan Aktiviti harian/ domestik 5 isi X 2m =10m c) – Bentuk muka bumi .a) Jumlah kerpasan iaitu hujan.Proses pemejalwapan 5 isi X 2m + 2m = 12m c) Aktiviti pembalakan/ penyahutan Aktiviti pertanian Aktiviti perindustrian Proses perbandaran / urbanisasi Pembinaan empangan Aktiviti penghutanan semula 5 isi X 2m = 10m 2.r ialah air larian permukaan b) – Rajah kitar hidrologi .Jumlah kerpasan .salji.Ketelapan tanih .Kewujudan badan-badan air .Proses sejatan .Aliran air bawah tanah .

• Graf Garisan. Melukis graf garisan. mengira lebihan dan kurangan air. : SISIPAN KONSEP • Konsep imbangan air.. CONTOH SOALAN : Jadual : Komponen Imbangan Air bagi Stesen Kaji Cuaca Kawasan X . Menjelaskan kesan gangguan imbangan air terhadap manusia. • Gangguan imbangan air. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Kerja Amali. ISI-ISI UTAMA : • • • Imbangan air dan cara pengiraan. Kesan gangguan imbangan air terhadap manusia. melukis graf bar dan mentafsir. • Mengira lebihan dan kurangan air. Bulan/ Komponen ImbanganAir Kerpasan Sejatpeluhan J 87 12 F 89 13 M 87 29 A 74 63 M 94 102 J 87 139 J 122 160 O 1O2 143 S 56 104 O 56 65 N 76 22 D 89 12 • • Melukis graf garisan. Kesan gangguan Imbangan Air kepada manusia HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat.Tindakan manusia 5 isi X 2m = 10m TAJUK : • • Kemahiran amali sistem hidrologi .

jelaskan bagaimana pola imbangan air yang sedemikian boleh menganggu kegiatan manusia di kawasan tersebut PENILAIAN JAWAPAN (a) Cara Pengiraan : Lebihan Air dan Kurangan Air ( Penerimaan Air ) = Jumlah Kerpasan – Jumlah Sejat peluhan. b) ( Sila lukis graf garisan yang lengkap ) .12 75 mm b) Contoh Bulan Jun.52 mm.(a) Kira lebihan air dan kurangan air bagi Stesen Kaji Cuaca Kawasan X (b) Dengan menggunakan maklumat kerpasan dan sejatpeluhan . a) Contoh Bulan Januari. = 89 – 12 = 77 mm. = = 87 . c) Contoh Bulan Disember. = = 87 – 139 . lukis graf yang sesuai menunjukan lebihan air dan kurangan air bagi Stesen Kaji Cuaca Kawasan X. b) Berdasarkan graf yang telah anda dilukis pada (b) .

TEMA 5 : SISTEM EKOLOGI KERTAS 1 ( ALAM SEKITAR FIZIKAL ) TAJUK : • • • Konsep ekosistem dan komponen ekosistem. Antara kegiatan manusia ialah : • • • • Pertanian Pelancongan Perniagaan. HASIL PEMBELAJARAN : Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat : • • • Menyatakan maksud ekosistem Menyenaraikan komponan asas dalam ekosistem Menjelaskan ekosistem akuatik.c) Kenalpasti bagaimana pola imbangan air yang sedemikian boleh menganggu kegiatan manusia di kawasan X. Ekosistem akautik ( hutan paya bakau ) Kepentingan hutan paya bakau. Perindustrian. . SISIPAN KONSEP : Ekosistem Aliran tenaga dalam makanan Hutan bakau ISI-ISI UTAMA : • Interaksi utama antara komponen abiotik dan biotik dalam satu persekitaran.

• • • • • Melindungi pinggir pantai Tempat perlindungan haiwan dan ikan Memerangkap nutrien . • Larutan mineral .kemasinan dan keasidan air. • Komponan abiotik terdiri daripada tenaga suria.• • • Komponan biotik ialah benda-benda hidup seperti tumbuhan-tumbuhan haiwan organisma dan manusia. ( 1+ 3+3=10) (c) Kepentingan hutan paya bakau. udang. bakteria. CONTOH SOALAN : 1 (a) Jelaskan maksud ekosistem (5m) (b) Dengan merujuk kepada sebuah ekosistem akuatik beri contoh komponan biotik dan komponan abiotik. zooplanton.air. ikan. ( 10m ) PENILAIAN JAWAPAN: (a) Ekosistem ialah satu interaksi antara benda hidup dan benda bukan hidup dalam satu alam sekitar.suhu.sedimen dan bahan toksid Tempat bekalan makanan Perikanan . (1x5m) (b) Ekosistem akuatik • • Gambarajah Komponan biotik terdiri daripada tumbuhan plakton. Pengguna pengeluar dan pengurai Gambarajh ekosistem. ( 10m ) (c ) Huraikan kepentingan ekosistem hutan paya bakau. kulat.tanah. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Penggunaan ICT.

SISIPAN KONSEP • • • • Rantaian Makanan. Siratan Makanan Ekosistem Daratan.• • • • Hasil kayu Sumber makanan dan bahan kegunaan domestik serta ubatan Penyelidekan dan pendidikan Penyelidekan ( 2x5=10m ) TEMA 5 TAJUK : • • • : SISTEM EKOLOGI Konsep ‘rantaian makanan’ dan siratan makanan’. Jenis ekosistem dan contohnya. Ekosistem Lautan ISI-ISI UTAMA • Maksud rantaian makanan’ dan‘ siratan makanan ‘ . Kepentingan hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia. HASIL PEMBELAJARAN • • • Menjelaskan maksud ‘ Rantaian Makanan’ dan ‘Siratan Makanan’ Menyatakantan jenis ekosistem dan contohnya. Menjelaskan kepentingan hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia.

‘ Rantaian Makanan’ dan ‘Siratan Makanan’. pengguna sekunder dan pengguna tertier yang melibatkan pemindahan tenaga untuk menjalankan aktiviti tumbesaran dalam sesuatu ekosistem. Konsep siratan makanan mempunyai hubungan kait dengan rantaian makanan kerana siratan makanan ialah gabungan beberapa rantaian makanan untuk membentuk satu ekosistem yang rencam dan unik.ekosistem lautan. ( 2m ) . • Konsep rantaian makanan dapat dijelaskan sebagai hubungan pemakanan antara pengeluar. CONTOH SOALAN : (a) Apakah maksud ‘ rantaian makanan’ dan ‘ siratan makanan’. (8 m ) PENILAIAN JAWAPAN : (a) Apakah maksud. . .Hutan pantai. ( 2m ) • Contohnya.• • Jenis ekosistem dan contoh. Kepentingan hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia AKTIVIYI PEMBELAJARAN : Pembelajaran luar bilik darjah (PLBD). . ( 9 m) (b) Nyatakan jenis ekosistem dan berikan contoh setiap jenis tersebut. ( 4m/5m) • (b) Nyatakan jenis ekosistem dan berikan contoh setiap jenis tersebut.Hutan hujan tropika. • Jenis ekosistem.ekosistem daratan . (4m) (c) Huraikan kepentingan ekosistem hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia. pengguna primer.

Merupakan kawasan tadahan. Membincangkan bagaimanakah kebakaran hutan boleh menganggu alam sekitar fizikal. Terhadap alam sekitar manusia. Membincangkan langkah-langkah mengatasi kemusnahan hutan. Pengekalan. pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar.Mencegah berlaku kejadian banjir.. Pengekalan.(c) Huraikan kepentingan ekosistem hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia. : SISIPAN KONSEP • • Kebakaran hutan. . Sumber perubatan. . .Menghalang berlaku hakisan. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat • • • Menjelaskan punca-punca pembakaran hutan. • Kepentingan ekosistem hutan : • Terhadap alam sekitar fizikal. Sumber kayu balak. . ( KERTAS 1 : GEOGRAFI ALAM SEKITAR FIZIKAL) TAJUK : • • Saling kebergantungan Sistem.Membantu pembentukan kerpasan dengan menjalankan proses sejat peluhan . pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar fizikal. gangguan terhadap sistem atmosfera.Sederhanakan suhu bumi. . . Sumber makanan. • - TEMA 6 : SALING KEBERGANTUNGAN SISTEM. Sumber bahan mentah kraf tangan.

( 5m ) b) Huraikan kesan kebakaran hutan terhadap alam sekitar fizikal . kilat. a) Nyatakan punca pembakaran hutan di Malaysia. pembukaan ladang. Pencairan salji/ kenaikan aras laut. ( 10 m ) PENILAIAN JAWAPAN a) Nyatakan punca pembakaran hutan di Malaysia. kemarau. Melukis Peta Minda. ( 10m ) c) Beri cadangan anda tentang cara-cara mengatasi kemusnahan hutan. Menganggu keseimbangan kandungan udara. ( 5m ) b) Huraikan kesan kebakaran hutan terhadap alam sekitar fizikal. Memusnah habitat flora dan fauna. Tanih kering/ tandus. pertanian pindah. AKTIVITI PEMBELAJARAN : • • Carta Bergambar.ISI-ISI UTAMA • • • : Punca-punca kebakaran hutan. CONTOH SOALAN : . kecuaian manusia. . Langkah-langkah mengatasi kemusnahan hutan. Peningkatan suhu/ matahari terus memancar ke bumi. Bagaimana kebakaran hutan boleh menganggu alam sekitar fizikal.

• Memahami bagaimana menulis laporan kajian luar yang mesti disediakan dan seterusnya menggunakan format laporan tersebut untuk menulis jawapan soalan kajian lapangan Geografi Kertas 1 STPM. semasa dan selepas di lapangan) • Mengenalpasti aspek-aspek yang boleh dikaji secara kajian luar bagi setiap sistem geomorfologi. mengemukakan objektif kajian luar dan menerangkan kaedah-kaedah yang boleh diguna untuk melakukan kajian luar. Kadar hakisan tanah meningkat/ tiada halangan / tiada cengkaman akar. Rawatan silverkultur. ( Mana-mana 5 x 3m = 10 markah) c) Beri cadangan anda tentang cara-cara mengatasi kemusnahan hutan. HASIL PEMBELAJARAN Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat: • Memahami prinsip-prinsip kajian luar seperti menyatakan tajuk dan kawasan kajian secara mikro (kawasan yang kecil). • Menjelaskan kaedah dan langkah yang patut dibuat untuk melaksanakan kajian luar (sebelum. Mewartakan hutan simpan dan taman negara. SUBTOPIK DAN HURAIAN SUKATAN PELAJARAN SUBTOPIK HURAIAN 7.Akta Perhutanan Negara ( Pindaan 1993 )/ Enakmen Industeri Berasas Kayu ( 1985) Kempen . (Mana-mana 5 x 3m = 10 markah) TEMA 7: KAJIAN LAPANGAN/KAJIAN LUAR GEOGRAFI KERTAS 1 (Alam Sekitar Fizikal). sistem atmosfera. sistem hidrologi dan juga sistem ekologi.Tupan angin kencang /tiada halangan / tekanan udara rendah. Tanam semula hutan. Kuat kuasa undang-undang.Media cetak/ media elektoronik Ladang hutan.1 Prosedur melaksanakan kajian Memahami prinsip dan kaedah melaksanakan kajian .

luar/lapangan 7.1 Prosedur Menjalankan Kajian Luar Alam Sekitar Fizikal. 2. menentukan kaedah kajian.sistem hidrologi dan sistem ekologi. 3. menjalankan kajian di lapangan. yang dijalankan atmosfera. 7. Langkah-langkah dalam menjalankan kajian luar ialah menentukan tajuk/isu kajian. sistem atmosfera. Lokasi kawasan kajian yang dipilih hendaklah dirujuk pada peta kawasan berkenaan dan menepati objektif kajian luar yang didasarkan kepada perkara berikut. (a) (b) (c) (d) unsur fizikal dan manusia yang terdapat di kawasan tersebut faktor jarak. membuat tinjauan. Tajuk kajian luar Alam Sekitar Fizikal berdasarkan kepada empat sistem. memproses dan menganalisis data.menentukan masa yang sesuai untuk menjalankan kajian. luar/lapangan . Langkahlangkah yang dicadangkan ini boleh menjadi panduan dan senarai semak kepada guru dan pelajar sebelum menjalankan kajian luar. dan menyediakan laporan.3 Contoh-Contoh Kajian luar Contoh laporan kajian luar sistem geomorfologi. Langkah-langkah dalam menjalankan kajian luar akan diperincikan di bawah ini. kos dan masa aspek keselamatan keluasan kawasan kajian .2 Tema dan skop kajian. iaitu Alam Sekitar Fizikal dan Alam Sekitar Manusia yang boleh dijalankan serentak. Teori yang dipelajari di dalam bilik darjah dimantapkan lagi melalui kerja praktikal di lapangan yang akan meningkatkan lagi pemahaman pelajar tentang aspek alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia yang saling berkaitan. Langkah-langkah menjalankan kajian luar Menentukan tajuk/isu kajian Pemilihan tajuk kajian luar bergantung pada kesesuaiannya dengan tempat yang dipilih seperti yang terkandung dalam sukatan pelajaran. iaitu sistem geomorfologi. Pengenalan 1. sistem atmosfera. persiapan logistik. Menjelaskan tema dan skop kajian luar/lapangan bagi setiap sistem: sistem geomorfologi. Dokumen ini mengandungi langkah-langkah dalam menjalankan kajian luar. hidrologi dan ekologi. menyediakan peralatan dan bahan kajian. 7. dan sistem ekologi. pemilihan kawasan. Pemilihan kawasan 1. Kajian luar merupakan salah satu komponen penting dalam disiplin geografi. Kajian luar ini mengandungi dua bahagian. sistem hidrologi.

Ini bagi membolehkan pelajar menjalankan kajian yang merangkumi kedua-dua aspek fizikal dan manusia serentak. haiwan buas. (b) faktor jarak. kawasan berisiko tinggi dan kawasan larangan. kos dan masa hendaklah juga diambil kira dalam menentukan pemilihan kawasan kajian. pelajar tingkatan enam rendah boleh menjalankan kajian luar tentang geomorfologi dan pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar. bukit. paya. (c) aspek keselamatan Dalam menentukan pemilihan kawasan kajian aspek utama yang perlu ditegaskan ialah keselamatan. Sekiranya unsur yang hendak dikaji terdapat di kawasan persekitaran sekolah memadai sekiranya kajian itu dijalankan di kawasan tersebut. cerun. hutan. tasik dan stesen kaji cuaca atau kaji iklim. hutan.(a) merangkumi unsur fizikal dan manusia Kawasan kajian yang dipilih hendaklah merangkumi unsur fizikal dan manusia. 2. Keselamatan ini meliputi keselamatan dalam perjalanan. Seboleh mungkin kawasan kajian hendaklah tidak terlalu jauh dari sekolah yang melibatkan perjalanan masa yang lama serta kos pengangkutan yang tinggi. pantai. unsur dan proses fizikal yang berlaku. fenomena fizikal. kos dan masa Faktor jarak. cerun curam. pantai. dan stesen kaji cuaca atau kaji iklim. Contohnya. sebuah cerun. Kawasan yang dipilih seeloknya hendaklah mempunyai beberapa ciri fizikal yang boleh dikaji seperti sungai. Peralatan dan kegunaannya . Tajuk kajian yang dipilih hendaklah merangkumi tajuk-tajuk yang telah dipelajari di bilik darjah. Kawasan kajian luar hendaklah berskala mikro seperti sebuah lembah sungai. kawasan kajian yang dipilih hendaklah bebas dari sebarang ancaman seperti arus sungai yang deras. Jarak kawasan kajian yang dipilih sebaik-baiknya tidak melebihi 2 jam perjalanan dengan bas. (d) keluasan kawasan kajian 1. Kawasan yang hendak dikaji mestilah sesuai dengan tajuk yang dipilih. Pada amnya pemilihan kawasan kajian mestilah memenuhi syarat berikut (a) (b) Kawasan kajian luar boleh dipilih berdasarkan bentuk muka bumi. Keluasan kawasan kajian yang dipilih hendaklah bersifat mikro yang mempunyai kedua-dua unsur alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia.

Sumber data sekunder terdiri daripada laporan seperti laporan dari Jabatan Perangkaan Malaysia. Pengurusan surat menyurat seperti surat kebenaran penjaga. (iii) (iv) (v) (vi) (vii) (viii) (ix) (x) Kaedah kajian: Maklumat boleh diperoleh dari dua sumber iaitu sumber sekunder dan sumber primer. dan sekiranya yang diukur ialah profil pantai. Data primer diperoleh di lapangan melalui kaedah pemerhatian. dan mengira kelembapan bandingan Termometer Sixes. Penyediaan pengangkutan dan guru pengiring. dan arah Higrometer putar dan air suling – digunakan untuk merekodkan suhu kering dan suhu basah. temu bual dan kaji selidik. anemometer. dan barometer – digunakan untuk mengukur unsur cuaca Peta topografi – digunakan untuk menentukan lokasi dan membuat peta lakar sesuatu kawasan kajian Alat tulis – digunakan untuk merekodkan setiap pencerapan atau pengukuran di lapangan Kamera – digunakan untuk merakam gambar sebagai bukti tempat itu dan bahan sokongan kajian.Kajian luar bagi bahagian alam sekitar fizikal boleh menggunakan peralatan berikut. tolok hujan. dan agensi awam lain dan swasta. Menghubungi agensi-agensi yang hendak dikunjungi. pengukuran. (i) (ii) Alat aras Abney atau klinometer Suunto – digunakan untuk merekodkan ketinggian sesuatu poin yang diukur Pancang jajar – digunakan untuk menjajarkan sesuatu pengukur linear semasa mengukur profil. senarai semak. memilih lokasi kajian dan melakukan tinjauan awal Pemilihan tajuk mengikut kumpulan pelajar. Jabatan Meteorologi. Langkah menjalankan kajian luar (a) Sebelum ke lapangan guru membuat persiapan awal seperti: (i) (ii) (iii) (iv) (v) Menentukan sistem atau tema kajian. Setiap kumpulan diberikan tajuk yang berlainan supaya semua tajuk dapat dikaji secara kajian luar. . pencerapan. pancang jajar ini boleh juga digunakan untuk mengukur ketinggian ombak serta tempohnya Pita ukur – digunakan untuk kerja-kerja pengukuran jarak Kompas prismatik – digunakan untuk menentukan orientasi profil yang diukur Alat GPS (Global Positioning System) –digunakan untuk menentukan letakan. Jabatan Alam Sekitar. alat pelindung Stevenson. surat kebenaran dari sekolah/Pejabat Pelajaran Daerah (PPD)/Jabatan Pelajaran Negeri (JPN). ketinggian.

Merumus dan mempersembahkan hasil kajian. Kajian lapangan dilakukan secara berkumpulan tetapi laporannya mesti disediakan secara individu. dan pengukuran terhadap perkara berikut: • Ciri alam sekitar fizikal dan ciri alam sekitar manusia yang ada di kawasan kajian. Memproses maklumat – mentafsir. . taklimat kawalan keselamatan dan lain-lain yang bersesuaian. dan membuat hubung kait antara dapatan yang diperoleh. • Punca yang menyebabkan impak alam sekitar sama ada proses fizikal atau aktiviti manusia atau kedua-duanya. • Kepentingan bentuk muka bumi. Mempersembahkan maklumat dan data dalam bentuk jadual. • Impak alam sekitar yang dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan kehidupan manusia. Penyediaan laporan kajian luar 1. • Faktor yang mempengaruhi proses fizikal dan aktiviti manusia. dan rajah bagi mana item yang relevan dan sesuai. Setiap kumpulan mestilah membentangkan hasil kajian masing-masing. carta. jumlah responden yang ingin ditemu bual/soal selidik. fenomena cuaca. • Langkah yang telah diambil untuk mengurangkan impak alam sekitar. Pelajar menjalankan pemerhatian. menganalisis. Laporan itu hendaklah mengandungi perkara-perkara yang berikut. dan aktiviti manusia (b) Semasa di lapangan (i) (c) Sekembali dari lapangan (i) (ii) (iii) (iv) (v) Menyusun dapatan (data dan maklumat) yang diperoleh mengikut keutamaan atau mengikut item yang telah dipecahkan dari sesuatu tajuk. Tujuan kajian – penyataan tentang objektif kajian dilakukan berkaitan dengan tajuk kajian yang telah dipilih. aspek kajian. Taklimat kepada pelajar yang meliputi. pencerapan. graf. Oleh itu satu laporan kajian luar yang lengkap perlu dibuat setelah kembali daripada kerja di lapangan.(vi) (vii) Persediaan peralatan dan instrumen yang diperlukan termasuklah borang soal selidik. Membincangkan dapatan/hasil kajian – menghubungkaitkan dapatan yang diperoleh dengan teori yang telah dipelajari dalam bilik darjah. (a) (b) Pengenalan – Tajuk kajian iaitu penyataan tentang apa yang dikaji. tugasan kumpulan.

. proses. membezakan dan menilai tentang saling interaksi aspek-aspek fizikal dengan aktiviti manusia atau sebaliknya. sistem atmosfera. merangkumi punca.(c) (d) (e) Lokasi kajian – huraian ringkas tentang ciri alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia yang ada di kawasan kajian dijalankan. Penutup – rumusan kajian. dan impak serta membanding. pencerapan. merekodkan. temu bual.2. graf dan peta.1 (a) (i) (ii) (iii) (iv) (v) (b) Kajian luar sistem geomorfologi boleh dilakukan di salah satu kawasan berikut: Lembah sungai Cerun Pinggir pantai Tanah tinggi Tanah pamah Tumpuan kajian bagi setiap sistem geomorfologi yang dipilih adalah: (i) (ii) (iii) (iv) (v) Proses geomorfologi Faktor yang mempengaruhi Kepentingan kepada pembentukan bentuk muka bumi Impak kepada alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia Cadangan mengurangkan impak tersebut 7. rajah. Data tentang hasil kajian boleh dipersembahkan dalam bentuk jadual. Kaedah kajian – huraian tentang cara kajian dilakukan: pengukuran. Kajian luar alam sekitar fizikal hendaklah berdasarkan salah satu daripada empat sistem iaitu sistem geomorfologi.2. Unsur cuaca yang dikaji: (i) (ii) (iii) (iv) (v) Suhu Hujan Angin Kelembapan bandingan Litupan awan . 7. dan sistem ekologi.2 (a) Kajian luar berkaitan sistem atmosfera boleh dilakukan di stesen kaji cuaca atau kaji iklim. dan menganalisis unsur cuaca dan menjelaskan faktor yang mempengaruhinya. soalselidik. dan pemerhatian Hasil kajian dan perbincangan – huraian tentang dapatan kajian yang telah dianalisis. (f) 7.Kajian perlu ditumpukan kepada aktiviti mencerap. sistem hidrologi.2 Skop dan Tajuk Kajian Luar Alam Sekitar Fizikal Tajuk dan Tumpuan Kajian Pemilihan tajuk kajian luar bergantung pada kesesuaiannya dengan tempat yang dipilih dan jumlah masa yang diperuntukkan bagi setiap bahagian dalam sukatan pelajaran.

sama ada yang besar. .4 (a) Kajian luar berkaitan sistem ekologi boleh dijalankan di salah satu kawasan berikut: (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) Hutan Tasik Sungai Pinggir pantai Paya Belukar (b) Kajian perlu ditumpukan kepada: (i) (ii) (iii) Komponen asas ekosistem Gangguan terhadap keseimbangan ekosistem Pemeliharaan dan pemuliharaan ekosistem Kajian Luar Sistem Geomorfologi 1.3 (a) Tekanan udara Kajian luar berkaitan sistem hidrologi boleh dijalankan di salah satu kawasan berikut: (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) Luar bandar Bandar Perumahan Perindustrian Pertanian Bencana • Banjir • Kemarau • Pencemaran air (b) Kajian perlu ditumpukan kepada: (i) (ii) Aspek permintaan dan bekalan air serta faktor yang mempengaruhinya (untuk kawasan (i) hingga (v)) Kejadian banjir. Kesemua bentuk dapat diukur. kemarau. Kejayaan pengukiran bentuk-bentuk tersebut adalah bergantung pada beberapa faktor yang mempengaruhinya.2. 7.(vi) 7. Setiap bentuk yang terdapat adalah merupakan hasil ukiran proses-proses yang bertindak di sesuatu kawasan berkenaan. Di dalam sistem geomorfologi. dan pencemaran air serta faktor yang mempengaruhinya (untuk kawasan (vi)).2. penekanan hanya diberikan kepada geomorfologi lembangan saliran dan geomorfologi pinggir pantai. 2.

Tujuan khusus kajian luar bagi sistem geomorfologi ini ialah untuk mengukur profil cerun. Alat tulis (untuk merekodkan setiap pencerapan atau pengukuran di lapangan).maupun yang kecil. dan juga faktor-faktor yang mempengaruhi proses dan pembentukan bentuk berkenaan. sama ada secara langsung ataupun secara tidak langsung. Tujuan 1. Kompas prismatik (untuk menentukan orientasi profil yang diukur). Lokasi kawasan kajian luar ini perlu dikenal-pasti terlebih dahulu berdasarkan peta topografi. Di dalam peta lakar ini perlu dimasukkan apa sahaja bentuk serta perubahan bentuk muka bumi yang terdapat. Hasil kajian itu akan membolehkan pelajar memahami dengan lebih baik tentang proses-proses yang terlibat di dalam pembentukan sesuatu bentuk muka bumi berkenaan. ialah sebagai suatu ilustrasi untuk mengenali bentuk muka bumi di lapangan. Membuat peta lakar kawasan yang dikaji. Adalah dicadangkan supaya lokasi kajian luar dipilih berdasarkan tempat yang paling dekat dengan sekolah. umpamanya hakisan. . Kajian di sebuah kawasan yang kecil ini sepatutnya dapat membantu pelajar secara umumnya untuk melihat bagaimana sesuatu bentuk muka bumi serta proses-proses yang bertindak mewujudkannya boleh mempengaruhi manusia. Pengukuran profil cerun. penentuan sesuatu bentuk yang hendak diukur adalah bergantung pada kemampuan peralatan. Pada peta lakar ini juga perlu dimasukkan poin serta garis-garis profil yang bakal diukur. sekiranya diperlukan). pengangkutan atau pemendapan. Alat aras Abney atau klinometer Suunto (untuk merekodkan tinggi atau rendah sesuatu poin yang diukur). 2. Lokasi Kajian Luar Pemilihan lokasi kawasan kajian luar ini bergantung pada masa yang terdapat serta kos. 5. pancang jajar ini juga boleh digunakan untuk mengukur ketinggian ombak serta tempohnya. dan sekiranya profil pantai yang diukur. dan seelok-eloknya setelah dibuat tinjauan awal oleh guru untuk menentukan kesesuaian tempat berkenaan untuk digunakan sebagai kawasan kajian luar. 2. 3. Alat-alat dan Kegunaannya 1. boleh dilakukan sama ada di sebuah kawasan bercerun yang tidak terdapat terlalu banyak tumbuh-tumbuhan atau di sesebuah pantai. kemungkinan proses yang bertindak menghasilkannya. Aktiviti di Lapangan 1. 4. Bagaimanapun. Pita ukur (untuk kerja-kerja pengukuran jarak). Pancang jajar (untuk menjajar sesuatu pengukuran linear semasa mengukur profil. keselamatan dan juga masa yang ada.

7 Pastikan poin/titik untuk dijadikan stesen pengukuran di lapangan. keadaan cuaca semasa kajian dijalankan dan sebagainya. Lukiskan keratan rentas yang hendak diukur di atas peta lakar. litupan serta jenis tumbuhan atau rumput. Pastikan garis profil tersebut terdapat pada suatu garis lurus dan bersudut tepat kepada garis umum kontur. Sebaik-baiknya kedua-dua titik yang dipilih adalah saling nampak. Ukuran diteruskan sehingga habis menggunakan kaedah yang serupa. Agihkan alat yang diperlukan untuk pengukuran kepada setiap kumpulan. 4. tentukan garis profil yang bakal diukur. 5. Setiap perubahan pada cerun profil yang diukur perlu direkodkan melalui pengukuran dan dilabelkan dengan jelas. pencatat perlu juga merekodkan segala perkara yang kelihatan serta lokasinya yang dapat membantu dalam kerja-kerja analisis. 2. 6. Pengukuran ketinggian bolehlah dilakukan daripada titik atau poin paling tinggi yang hendak diukur kepada titik yang paling rendah. 2. ataupun sebaliknya. tanih (jenis. 5. umpamanya jenis-jenis batuan serta keadaan keterdedahannya.Pastikan jarak/panjang garis profil yang bakal diukur tidak terlalu panjang dan juga tidak terlalu pendek (seelok-eloknya tidak melebihi 40 meter). 3. Dengan menggunakan pancang jajar. 4. Pastikan rentasan pengikat dalam pengukuran untuk menentukan kontur. Mengukur cerun: 1. Semasa melakukan pengukuran profil. Pastikan setiap pelajar terlibat dalam kerja yang hendak dijalankan 6 Pastikan dua titik/poin permulaan dan terakhir yang hendak diukur di lapangan dan di atas peta lakar. Gunakan sebanyak mungkin poin pengukuran untuk menggambarkan perubahanperubahan yang terdapat pada cerun rentasan tersebut. sementara perlu ada seorang pencatat. Pengukuran ketinggian ini dilakukan dengan menggunakan sama ada alat ukur aras Abney atau klinometer Suunto dengan seorang memegang pancang jajar pada titik yang diukur. struktur serta keterdedahannya). Dengan menggunakan peta lakar kawasan kajian. Ukur orientasi profil rentas. segala rekod pengukuran tersebut bolehlah dicatatkan juga pada suatu profil lakar yang telah dibuat sebelum kerja-kerja pengukuran dimulakan dengan menandakan titik-titik yang diukur. dan dua orang mengukur jarak daripada titik pengguna alat kepada titik yang diukur. pastikan lokasi atau di mana mereka berada di atas peta. Jarak antara poin pengukuran . ataupun garis gigi air sekiranya kajian dijalankan di pantai. Untuk mengelakkan melakukan kesilapan. 3. Penentuan poin sampel perlu didasarkan kepada perubahan yang ketara pada sesuatu cerun yang bakal diukur. Agihkan kawasan-kawasan kecil yang hendak dikaji kepada kumpulan-kumpulan kecil yang telah dikenal pasti. Lantik seorang pelajar untuk mengetuai setiap kumpulan atau boleh juga diminta setiap kumpulan untuk melantik seorang ketua di kalangan mereka.

2. jarak yang diukur mestilah merupakan jarak yang terdapat pada satu rataan yang selari dengan rataan penglihatan pencerap. Bagaimanapun. iaitu rataan mendatar. jarak antara stesen A dan B diukur dengan menggunakan pita ukur. Oleh itu pemilihan parameter cuaca yang dapat dicerap dan diperhatikan dalam suatu jangka masa yang singkat perlu dikenalpasti terlebih dahulu. Tetapi. Catatan yang diperlukan dapat dilakukan pada rajah kasar rentasan yang diukur. Pemegang alat aras menenang tepat kepada tinggi aras matanya pada pancang jajar melalui kanta mata alat sambil memutarkan skru dibahagian tepi alat tersebut bagi mendapatkan buih kecil pengaras spirit supaya berada benar-benar di tengah. pengukuran dan pencerapan tersebut mungkin tidak dapat dilaksanakan untuk suatu jangka masa yang panjang.mestilah tidak terlalu jauh kerana ini akan menghilangkan cici-ciri morfologi penting yang terdapat disepanjang cerun yang diukur. dalam keadaan masa yang tidak mengizinkan bagi kajian luar. 10 Setelah bacaan sudut diperolehi. penetapan lokasi kawasan kajian juga perlu dipilih bersesuaian dengan jnagkan masa dan kos kajian luar yang dilakukan. . Pemegang alat aras Abney berdiri di stesen A yang sebaik-baiknya diketahui ketinggiannya. Seperti juga dalam sistem geomorfologi. sementara pembantunya memegang satu pancang jajar di stesen B. unsur-unsur di dalam sistem atmosfera dapat diukur dan dicerap. apa yang perlu dilakukan setelah garis AH dilaraskan ialah mengukur secara berperingkat-peringkat. Contoh catatan pada keratan rentas yang diukur Kajian Luar Sistem Atmosfera 1. 8 Pengukuran boleh dilakukan sama ada dari bawah ke atas cerun. jangan lagi putarkan skru tadi dan bacaan bolehlah dilakukan pada skala vernier untuk mendapatkan bacaan sudut . ataupun dari atas menuruni cerun. Cara pengukuran dan pencerapan yang serupa dilakukan bagi stesenstesen yang berikutnya sehingga kepada stesen penghabisan untuk rentasan tersebut. iaitu titik H.1. Lakukan penjajaran dulu untuk memastikan garis yang diukur itu terdapat lurus. Apabila ini sudah didapati. 9 Bagi mengukur garis rentas dari A ke H (Rajah 1.1). Rajah 1. Di samping itu. bersetentang dengan dawai rentas halus yang terdapat di dalam tiub alat tersebut. sama ada sudut dongak ataupun sudut tunduk berdasarkan aras 0.

kawasan tepubina. Cup anemometer. Alat aras Abney atau klinometer Suunto. 4. 5. Barometer Lokasi Kajian Luar Kawasan yang hendak digunakan bagi tujuan kajian luar sistem atmosfera ini perlu mempunyai ciri-ciri yang memenuhi keperluan berikut: 1. Alat-alat Yang Diperlukan 1. tanah lapang. Pita ukur. 3. Alat tulis. taman rekreasi.Tujuan Kajian luar ini adalah bertujuan untuk: 1. Bawah pokok berlainan ketinggian dan berlainan kanopi. 2. Tempat yang mempunyai permukaan yang berbeza. Higrometer putar (dengan air suling). kawasan permukaan berumput. 4. 7. 6. . umpamanya kawasan permukaan berturap. melihat pola taburan parameter cuaca yang dicerap mengikut lokasi dan masa. 2. 5. membanding dan membezakan antara parameter yang dicerap di beberapa lokasi yang ditetapkan. mengaitkan perkara-perkara yang diukur dan dicerap dengan pengaruhnya terhadap manusia. 2. 3. termasuk kertas graf. Tolok hujan. menilai pengaruh sesuatu lokasi dan faktor-faktor persekitaran yang menyebabkan perbezaan parameter yang dicerap mengikut lokasi terpilih. mencerap pelbagai parameter iklim dan cuaca di beberapa lokasi yang ditentukan mengikut masa.

Semasa mencerap parameter cuaca tersebut. Pada peta lakar tersebut perlu dimasukkan lokasi titik-titik bagi pengukuran parameter cuaca. Merekodkan parameter cuaca menggunakan alat yang yang telah ditetapkan. Sebarang faktor yang dianggap mempengaruhi parameter cuaca yang dicerap hendaklah dicatatkan. pengaruh kepadatan bangunan. pengaruh litupan bumi dan badan air. umpamanya pengaruh lalu lintas. Sudut ketinggian serta jarak daripada titik pengukuran kepada bahagian tengah pangkal pokok akan membolehkan ketinggian pokok serta bahagian bawah kanopi dicari. iaitu sekurangkurangnya satu titik di setiap kawasan yang berlainan persekitaran dan pola guna tanahnya. Membuat peta lakar kawasan yang dikaji. 4. Segala perkara lain yang berkaitan dengan tapak kawasan. 3.3. keadaan cuaca semasa (contohnya litupan awan. Kedudukan kawasan yang dipilih tidak begitu jauh dari kawasan sekolah. ketinggian pokok serta bahagian bawah kanopi perlu diukur dengan menggunakan alat aras Abney atau klinometer Suunto dengan jarak diukur menggunakan pita ukur. 4. tiupan angin dan sebagainya) perlu direkodkan/dicatatkan. 6. 2. Kerja-kerja tersebut hendaklah dilakukan untuk setiap titik atau stesen yang telah ditetapkan serta dilakukan mengikut jarak masa yang sesuai. umpamanya suhu basah dan suhu kering dengan menggunakan higrometer putar dan halaju angin menggunakan cup anemometer. . 5. Kawasan yang mudah menjalankan pencerapan data cuaca. Sekiranya mencerap suhu di kawasan berpokok. dengan menolak ketinggian aras mata pengukur sudut. Aktiviti di Lapangan 1. 5. keadaan persekitarannya juga perlu dicatatkan bagi membantu dalam penganalisisan dan penyediaan laporan. Kelembapan bandingan dapat dikira menggunakan data suhu kering dan suhu basah melalui jadual pertukaran yang dibekalkan bersama higrometer putar. umpamanya setiap setengah jam atau satu jam sekali. Perkara ini penting untuk membantu penganalisisan untuk penulisan laporan. umpamanya cerun. tanih atau batuan.

bila perlu. 1. penawaran dan permintaan air. penganalisan. dianalisa. Selain dari tajuk. air bawah tanah). hendaklah menjelaskan juga kepada pelajar sebarang teori yang berkaitan dengan tajuk yang dipilih. Kajian luar hidrologi yang berkenaan dengan aspek-aspek hidrologi tersebut lazimnya dijalankan menurut urutan kerja berikut: penilaian. pengukuran kualiti air. Tujuan Objektif kajian luar hidrologi adalah untuk membolehkan pelajar. 3. Namun. 4. aspek-aspek hidrologi yang lazim dipertimbangkan ialah bekalan air. Kajian Luar Sistem Hidrologi Pengenalan 1. Guru boleh membahagikan kerja tertentu kepada pelajar tertentu supaya setengah pelajar berfokus kepada hanya satu atau dua aspek kerja lapangan. 2. pengukuran jumlah hujan. Melalui kerja lapangan. Hidrologi merupakan salah satu komponen penting dalam geografi fizikal. Namun. bukan semuanya kerja tersebut harus dilakukan secara menyeluruh. Penulisan laporan hidrologi juga boleh berfokus kepada satu atau dua aspek kerja lapangan tersebut. diharapkan bahawa pelajar dapat mengalami secara langsung aspek-aspek hidrologi dan ini akan meningkatkan lagi pemahaman pelajar tentang aspek-aspek tersebut dalm alam sekitar geografi fizikal. dan lain-lain. diukur. Tujuan utama dalam kerja lapangan hidrologi ialah bahawa teori-teori hidrologi yang dipelajari di dalam bilik darjah dimantapkan lagi melalui kerja praktikal berkenaan. kajian lapangan hidrologi bukan sahaja berfokus kepada aspek-aspek fizikal hidrologi tetapi juga merangkumi kajian terhadap bagaimana aspek-aspek tersebut saling berkaitan dengan masyarakat manusia. pemetaan dan penulisan laporan. telaga. . penggunaan air hujan. kemarau. guru. peta kawasan kajian dan peralatan perlu dilakukan dan diselesaikan di bilik darjah atau di makmal terlebih dahulu sebelum guru dan pelajar-pelajar boleh melakukan kajian luar. ditafsir. tasik. dipeta. pengukuran. dan dilaporkan dalam kajian luar. dinilai. membuat perbandingan antara teori-teori hidrologi yang dibelajari di bilik darjah dengan realiti di alam nyata melalui pemerhatian dan kerja praktikal di lapangan. Oleh itu berbagai aspek air dan sumber air boleh diperhati. penilaian dan pengukuran sumber-sumber air (sungai. pencemaran). imbangan air. Kajian luar sistem hidrologi berkait dengan air. Misalnya.Penentuan lokasi. kajian bencana air (banjir. penafsiran.

Untuk mengaitkan kejadian-kejadian banjir dan kemarau dengan keadaan curahan hujan serta luahan air sungai berdasarkan maklumat yang diperolehi di lapangan dengan data yang diperolehi daripada jabatan-jabatan kerajaan. dan memudahkan guru mengawasi dan menjaga keselamatan mereka. dan 5. Untuk mengukur jumlah hujan. mendapat pengalaman dan kemahiran untuk mengumpulkan maklumat hidrologi (primer dan sekunder) melalui pengukuran parameter hidrologi di lapangan dan mengutip maklumat hidrologi daripada pelbagai sumber. 6. keratan rentas. pelajar akan mempunyai masa sekurang-kurangnya 6 jam berada di lapangan untuk melakukan kajian luar. halaju dan luahan sungai. mendapat kemahiran untuk memperoleh data dan maklumat melalui pemerhatian. carta. kampung baru. dan peta) dan menulis laporan. 3.2. pelajar seharusnya dibahagikan kepada kumpulan-kumpulan kecil untuk memudahkan mereka menjalankan kajian. 8. Pemilihan kawasan dan lokasi kajian luar hendaklah mengambil kira jarak dari sekolah kerana ini akan melibatkan kos pengangkutan dan masa perjalanan. pekan kecil) Bandar Perumahan . Untuk mengesan kerugian serta kemusnahan yang dialami. dan menggambarkannya dalam bentuk jadual khas dan gambar rajah khas dalam bidang hidrologi (graf. Untuk meninjau dan mengesan intensiti serta kekerapan kejadian banjir dan kemarau di sesuatu kawasan yang dipilih. pencerapan. 7. Kajian luar berkaitan sistem hidrologi boleh dijalankan di salah satu kawasan berikut (walaupun tidak semestinya dihadkan kepada hanya kawasan-kawasan ini sahaja): (i) (ii) (iii) Luar Bandar (kampung. Sebaik-baiknya perjalanan pergi dan balik dari lokasi itu tidak memakan masa lebih daripada 2 jam. Lokasi Kajian 1. jumlah sejatan. 3. mendapat kemahiran untuk menganalisis data hidrologi dan maklumat hidrologi yang diperolehi di lapangan. dan temu bual di lapangan khasnya dalam bidang hidrologi. Semasa melaksanakan kajian luar. soal selidik. pengukuran. 4. Dengan itu. 2.

tasik. Alat-alat Yang Diperlukan . dan lain-lain Sungai. dan cara-cara mengawal bencana Lain-lain topik hidrologi. penentuan kawasan kajian adalah berdasarkan pengetahuan dan maklumat sedia ada tentang kejadian-kejadian banjir atau kemarau tempat tersebut. jenis dan jumlah kerugian. air bawah tanah) Pengukuran dan pengujian kualiti air (sungai. pencemaran) dalam aspek luas kawasan yang diliputi. persediaan menghadapi bencana. tasik. air bawah tanah) Kajian bencana air (banjir.(iv) (v) (vi) (vii) (viii) (ix) Sekolah Industri Pertanian Kawasan yang mengalami bencana hidrologi seperti banjir. telaga. telaga. air kolam dan lain-lain sumber Pengukuran jumlah hujan dan keasidan air hujan Penilaian dan penganalisan hujan berdasarkan data sekunder Penilaian imbangan air Penilaian dan pengukuran sumber-sumber air (sungai. Kawasan yang dipilih mungkin merupakan kawasan petempatan di luar bandar atau pun kawasan di bandar. Kajian luar berkaitan sistemi hidrologi boleh dijalankan di dalam salah satu topik berikut (walaupun tidak semestinya dihadkan kepada hanya topik-topik yang disenaraikan di sini sahaja): (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) (viii) (ix) (x) (xi) (xii) Pengukuran ciri-ciri hidrologi sungai Bekalan air Penawaran and permintaan air Penggunaan air hujan dan cara-cara pengutipannya Penggunaan air alternatif termasuk air hujan. penyebab bencana. paya dan badan-badan air yang lain Mana-mana kawasan lain yang berkait dengan hidrologi atau air 3. air sungai. air telaga. Topik dan tema kajian 1. tasik. kolam. kemarau. air bawah tanah. kemarau. Untuk kajian banjir/kemarau. pencemaran air. krisis air.

Untuk melaksanakan kajian luar banjir/kemarau pula tidak memerlukan alat yang hendak digunakan di lapangan. Membuat pemerhatian dan pencatatan (mengambil nota dan foto) hujan. perigi serta kedalaman aras air. Bagaimanapun. halaju arus dan luahan sungai. 4. Mendapatkan responden yang hendak disoal-selidik dan menyoal-selidik mereka dalam kajian banjir/kemarau. 2. Mengukur lebar. tetapi jika tiada alat ini. metod kasar menentukan masa aliran bola ping pong antara dua poin sepanjang sungai boleh dilakukan. kerja-kerja ukur lebar. Untuk mengukur keratan rentas. Aktiviti di Lapangan Untuk mengukur hujan dan sejatan.1. dulang sejatan dan sebagainya. Mengira luas kawasan keratan rentas. Untuk kajian luar banjir/kemarau. sejatan atau alam sekitar sungai. suatu set soal-selidik yang mudah perlu disediakan terlebih dahulu sebelum kajian luar dijalankan. soal-selidik yang dibentuk sebelum ke lapangan. Pengukuran hujan memerlukan tolok hujan. Pengukuran sejatan pula memerlukan dulang sejatan. Untuk memantapkan kajian ini. Pengukuran aspek-aspek fizikal untuk sistem hidrologi di lapangan sekiranya hendak dilakukan memerlukan penggunaan peralatan ukur rantai dan ukur kompas serta alat-alat yang mahal seperti meter arus untuk mengukur aliran air dalam sungai. Menghasilkan laporan kajian luar . pengaruh hidrologi terhadap manusia seperti kemarau dan banjir dapat dikesan melalui penggunaan soal-selidik terhadap responden yang biasa mengalami masalah tersebut. tolok hujan. 2. aktiviti merekodkan jumlah hujan yang turun dan jumlah sejatan dalam sehari dilakukan pada waktu tertentu setiap hari. halaju arus dan luahan sungai. 3. Mengukur jumlah hujan atau sejatan. dan maklumat-maklumat rasmi tentang kejadian banjir atau kemarau di kawasan berkenaan serta data tentang hujan. anak-anak sungai dan sistem perparitan. panjang dan dalam sungai dijalankan. kajian lapangan banjir/kemarau memerlukan peta topografi kawasan kajian. data-data fizikal hasil pengukuran serta pencerapan jangka panjang dapat digunakan. 1. Membuat pemerhatian tentang kawasan sekitar. Bagaimanapun. Ukuran halaju arus sungai pula memerlukan meter arus. panjang dan dalam sungai. terutamanya berkaitan dengan kewujudan sungai. 3. Lain-lain perkara yang berkaitan dengan persekitaran tempat kajian juga perlu direkodkan bagi membantu penganalisisan dan penulisan laporan. Pengukuran keratan rentas sungai memerlukan peralatan ukur rantai dan ukur kompas.

Foto-foto dan peta lakar yang diperolehi di lapangan perlu digunakan sebagai bahan dokumentasi dalam laporan. langkah-langkah pemeliharaan dan pemuliharaan ekosistem daratan dan air. 4. Aktiviti di Lapangan 1. Sekitar tasik. memplot saiz sungai. Mengenal pasti fungsi setiap spesies terhadap ekosistem berkenaan. Alat aras Abney atau klinometer Suunto. Mengenal pasti gangguan terhadap ekosistem. 2. 4. 2. Mengukur jarak dengan menggunakan pita ukur. 5. Di pinggir pantai yang mempunyai hutan. Kajian Luar Sistem Ekologi Di dalam sistem ekologi penekanan diberikan kepada mengenal pasti komponen asas ekosistem. 2. memplot graf. 6. data yang diperolehi perlu diproses untuk digunakan sebagai asas menulis laporan. taburan. Alat-alat Yang Diperlukan untuk melakukan pengukuran: 1. gangguan terhadap ekosistem dan langkah pemeliharaan dan pemuliharaannya. Menentukan komponen biotik dan abiotik dalam sesebuah ekosistem. komponen biotik dan abiotik dalam ekosistem daratan dan air.. Pita ukur. Tujuan Tujuan kajian luar sistem ekologi ialah untuk mengenal pasti/mengukur: 1.Selepas semua ukuran dan cerapan dilakukan di lapangan. Mengukur suhu dan kelembapan udara. 3. dan akhirnya menulis laporan yang menyeluruh mengikut format yang ditetapkan hendaklah ditulis oleh setiap pelajar. Di pinggir hutan lipor. . 3. Mengenal pasti jenis spesies. Data digunakan untuk memplot gambarajah. kepadatan flora dan fauna. kolam dan paya. 2. gangguan terhadap ekosistem daratan dan air. 3. menjanakan jadual-jadual yang bermakna. Termometer Higrometer putar Lokasi Kajian Luar 1. 3.

Pengukuran. Menjelaskan kepentingan bentuk muka bumi kepada aktiviti ekonomi penduduk setempat. Tiga lokasi pantai di sekitar Pulau Pangkor telah dipilih untuk dikaji iaitu Pantai Teluk Nipah. Kaedah Kajian Kajian luar ini dilaksanakan melalui tiga kaedah berikut: 1. Mengenalpasti bentuk muka bumi/rupamuka fizikal yang terdapat di kawasan kajian. Perak. Pantai Teluk Dalam dan Pantai Sungai Pinang Kecil. daerah Manjong. Contoh : Mengkaji Kecerunan dan Bentuk Bumi di Zon Pinggir Pantai. Menghuraikan proses pembentukan bentuk muka bumi tersebut. Tajuk Kajian Mengkaji Kecerunan dan Bentuk Bumi di Zon Pinggir Pantai di Pulau Pangkor.3 Contoh Contoh Kajian Luar Yang Dijalankan. .7. Kajian Luar Sistem Geomorfologi. Ketiga-tiga kawasan pantai ini terletak bersebelahan antara satu sama lain. Kawasan Kajian Kajian luar ini dilakukan di Pulau Pangkor. Perak. Objektif Kajian: Secara khusus kajian ini bertujuan untuk: • • • • Mengukur kecerunan pantai di stesyen/poin-poin tertentu. Mengukur kecerunan pantai di beberapa stesyen dan melukis profil rentas zon pinggir pantai berkenaan.

pita ukur. alat tulis dan buku catatan. Gambar: Peralatan yang digunakan dalam pengukuran cerun pantai. staf ukur aras atau staf bersenggat dalam unit meter. maka alat aras automatik di . pancang jajar yang digunakan untuk mengukur cerun pantai. Setelah poin yang hendak diukur ditetapkan.2. kalkulator. Temubual dan kaji selidik terhadap pengusaha pelancongan dan para pelancong. Pemerhatian dan pencerapan. Alat aras automatik yang mempunyai tripod. 3. Peralatan yang digunakan: Antara peralatan yang digunakan ialah: 1. (Sila lihat gambar peralatan di bawah) Selain itu kamera digital. Pemerhatian dan pencerapan di lapangan dijalankan bagi mengenalpasti bentuk muka bumi yang tedapat. Kaedah Mengukur Kecerunan Pantai: Langkah 1: Menentukan poin yang hendak diukur dan melakukan kerja pengarasan.

(Lihat gambar di sebelah) . Letakkan staf ukur aras ke bahagian cerun yang hendak diukur dan dapatkan bacaan ketinggian cerun tersebut melalui teropong alat aras automatik. Sila catatkan bacaan ketinggian yang selari dengan garis kolimatan dalam unit meter. (Lihat Gambar di sebelah) Gambar: Kerja pengarasan dengan menggunakan aras aras automatik.pasang di atas tripod untuk melakukan kerja-kerja pengarasan. Setelah alat ini diaraskan maka ia boleh digunakan untuk mendapatkan bacaan ketinggian sesuatu tempat pada satu rataan mendatar dari mana-mana sudut atau arah. Langkah 2: Menggunakan staf ukur aras. Memastikan garis kolimatan (garis penglihatan mendatar) dapat dilihat dengan jelas dengan cara membetulkan fokus pada alat aras automatik. Iaitu: a) b) Memastikan tiub buih pada alat aras automatik berada pada sudut tepat. Terdapat dua langkah pengarasan yang penting yang perlu dibuat untuk mendapatkan bacaan yang tepat.

Langkah 3: Mengukur jarak sebenar di atas permukaan bumi. Kerja-kerja mengukur jarak memerlukan dua langkah berikut. (Sila lihat gambar di sebelah) . a) b) Menyelaraskan pancang jajar pada setiap 20 meter antara tripod dengan staf ukur aras. Jarak sebenar diukur antara pusat tripod dengan staf ukur aras. Mengukur jarak dengan menggunakan pita ukur antara pusat tripod dengan staf ukur aras melalui pancang jajar yang telah diselaraskan.Gambar: Mengukur ketinggian dengan menggunakan staf ukur aras. Sila catatkan jarak dalam unit meter.

Dapatan kajian: a) Rupamuka fizikal yang terdapat di kawasan kajian dan menjelaskan proses pembentukannya. 1. Terdapat tiga bentuk bumi/rupamuka fizikal yang ada di kawasan kajian iaitu. Teluk dan tanjung. Pantai berpasir. peratus dan nisbah. i) ii) iii) i) Teluk dan tanjung. Nilai kecerunan yang dikira boleh diberikan dalam bentuk sudut.Gambar: Mengukur jarak dan kerja penyelarasan pancang jajar. Terdapat dua kawasan teluk yang dikaji yang terletak bersebelahan antara satu sama lain iaitu Teluk Nipah dan Teluk Dalam. . Ke dua-dua bentuk bumi ini terhasil akibat proses hakisan ombak ke atas geologi yang berlainan yang berkedudukan selang-seli antara keras dengan lembut. Beting pasir muka teluk. Langkah 4: Mengira kecerunan dengan menggunakan salah satu hukum trigonometri.

Misalnya di pantai Teluk Nipah tumbuh pelbagai jenis chalet dan resort . bertanjung. b) Kepentingan rupamuka fizikal kepada kegiatan ekonomi penduduk sekitarnya: Terdapat beberapa jenis kegiatan ekonomi penduduk setempat yang amat berkait rapat dengan bentuk bumi fizikal yang terdapat di sekitar kawasan kajian. Lama kelamaan timbunan pasir menjadi semakin besar sehingga menjadi beting-beting pasir yang jelas kelihatan ketika air surut. kesannya tenaga ombak semakin berkurangan apabila melepasi pulau tersebut lalu memendapkan sebahagian bahan muatannnya sebelum tiba ke pantai. iii) Beting pasir. 1. 1. Pulau ini menghalang tiupan angin kencang dari laut. Berdasarkan kepada jenis ombak limpah yang tiba di pantai Teluk Nipah maka tidak hairanlah lebih banyak bahan yang dimendapkan untuk menghasilkan pantai yang mempunyai kelebaran antara 25 hingga 30 meter dan berkecerunan sederhana curam. 1. hidraulik dan larutan adalah lebih tinggi ke atas batuan lembut (batu pasir) yang menyebabkan terbentuknya teluk manakala kadar hakisan ombak kurang berkesan ke atas batuan keras (batu granit) yang menyebabkan batuan tersebut berdiri sebagai bonjolan batuan keras menganjur ke laut yang dinamakan sebagai tanjung. Sebenarnya di kawasan yang berteluk wujudnya pantai berpasir. Timbunan pasir ini dinamakan sebagai beting muka teluk. Kadar hakisan ombak samada secara geselan. Di hadapan pantai Teluk nipah terdapat dua buah pulau kecil. Lihat rajah di sebelah.2. Bahan-bahan yang dimendapkan oleh ombak di muka teluk ini pula menjadi penghalang kepada lurutan ombak dan pada masa yang sama bahan-bahan yang dibawa oleh lurutan ombak turut dimendapkan di atas timbunan pasir tadi. pasir pantai yang bersih serta laut yang jernih menjadi aset utama untuk industri pelancongan tumbuh dengan pesat di kawasan ini. Keadaan pantainya yang berteluk. ii) Pantai berpasir. 2. Kewujudan pantai berpasir dikaitkan dengan proses pemendapan ombak yang berlaku semasa damparan dan lurutan. Berhadapan dengan muka teluk terdapat timbunan-timbunan pasir yang jelas kelihatan ketika air surut. Kewujudannya dikaitkan dengan proses pemendapan oleh ombak. Dengan itu saiz pantai menjadi semakin lebar. 2. lagaan. Semasa damparan tenaga ombak lebih kuat untuk menyerakkan bahan-bahan yang dibawanya seperti bijian pasir dan kulit-kulit kerang ke pantai berbanding dengan tenaga ombak semasa lurutan. Antaranya ialah: i) Kegiatan pelancongan.

Lebar sungai dapat diukur dengan menggunakan pita linen sahaja. jet ski. luncur air. Selain daripada tempat penginapan resort-resort ini juga menyediakan pelbagai aktiviti yang berasaskan pelancongan pantai seperti berkayak. Contoh :kajian luar mengukur lebar. mengering dan membungkus hasil-hasil laut di samping ia mempunyai darjah ketersampaian yang tinggi. gerai cenderamata serta perkhidmatan pengangkutan van. Oleh itu. R&R Resort serta Teluk Nipah Resort. . sotong. Kegiatan perikanan di Pulau Pangkor adalah tertumpu kepada perairan selat Melaka. Sebaiknya bahagian sungai yang dipilih mempunyai kedalaman tidak melebihi dua kaki. halaju arus dan luahan sungai (a) Mengukur Lebar. Jelas kelihatan bot-bot nelayan dilabuhkan di jeti Teluk Dalam ini. luas kawasan keratan rentas. udang yang dikeringkan untuk dijual dan dipasarkan ke seluruh Malaysia. skuba dan lain-lain lagi. Disamping itu wujudnya kegiatan perniagaan yang berantaian dengan aktiviti pelancongan seperti gerai-gerai makanan laut (sea food). Keadaan pantainya yang berteluk dan terlindung daripada tiupan angin kencang membolehkan pelabuhan perikanan di bina. Dalam dan Luas Kawasan Keratan Rentas Sungai 1. Ini kerana di kawasan ini mudah untuk didirikan bangunan untuk dijadikan tempat memproses. snorkling. Sememangnya Pulau Pangkor amat terkenal dengan industri hasil laut ini seperti ikan. Kajian Luar Sistem Hidrologi. dalam. iii) Aktiviti Industri Kecil dan Sederhana (IKS). 2.untuk kemudahan pelancong seperti Mizan Resort. Cerun pantai yang curam dan keadaan pantai yang dalam menyebabkan tidak sesuai untuk aktiviti pelancongan. Di kawasan pantai yang lebih rata dan landai banyak didirikan pusat memproses hasil laut sebagai industri hiliran kepada kegiatan perikanan. Keadaan ini jelas kelihatan di pantai Teluk Dalam. Guru harus memilih sungai yang cetek untuk tujuan keselamatan. Sebagai contoh di kawasan pantai Sungai Pinang Kecil. Kawasan sungai yang dikaji itu juga bersih (tidak tercemar). adalah amat mustahak untuk guru berkenaan menjalankan tinjauan awal sebelum menetapkan tapak kajian. justeru itu ia diguna sebagai pelabuhan perikanan dengan dibina jeti pendaratan ikan serta kawasan membina dan membaiki bot-bot nelayan. ii) Kegiatan perikanan.

Kedalaman sungai dapat diukur dengan pancang jajar dan beberapa ukuran sepanjang lebar sungai perlu dilakukan.2. dalam (LM) dan keratan rentas sungai (Keluasan A+B+C+D+E+F). Lebar sungai dapat diukur dengan pita ukur atau rantai (satu ukuran adalah diperlukan). 4. pengiraan luas kawasan adalah berdasarkan bentuk poligon yang menggunakan formula berikut: Luas Kawasan Keratan Rentas = A + B + C + D + E + F = Z meter persegi (m2) (b) Mengukur Halaju Sungai (Arus Sungai) 1. D dan E pula menyerupai segi empat. Purata kedalaman dapat diperolehi dengan mempuratakan kesemua kedalaman tersebut. C. maka luas kawasan keratan rentas dapat dikira jika setiap empat segi dicantumkan seperti rajah 1 di bawah. Berdasarkan keratan rentas. Berdasarkan rajah 1. Justeru itu. Namun demikian. E dan F. 3. Rajah 1 menggambarkan kerja-kerja ukur lebar. ukuran lebar dan kesemua ukuran kedalaman adalah diperlukan semasa memplot keratan rentas alur sungai tersebut. Dalam pasaran terdapat berbagai jenis meter arus. Pancang jajar L M Q P X M M Q P X Pita ukur X A Y B C D E F Rajah 1 : Metod pengukuran lebar (XY). luas kawasan B. Luas kawasan A dan F merupakan segitiga. luas kawasan keratan rentas adalah gabungan semua luas kawasan A. D. Ukuran laju arus lazim dilakukan dengan meter arus. C. Meter arus lazim memberikan bacaan dalam meter/saat. dalam dan keratan rentas sungai. B. .

2. iaitu menggunakan kelajuan sebiji bola ping pong yang mengalir di dalam sungai pada jarak tertentu. di tengah sungai dan di tebing kanan). maka halaju arus aliran sungai ialah kira-kira 0. Halaju arus sungai adalah berbeza antara tebing ke tebing sungai yang bertentangan. Jika PQ = 10 meter dan masa aliran bola ping pong dari P ke Q ialah 100 saat. Kemudian. pengukuran laju arus masih boleh dilakukan dengan kos yang minima. Contoh meter arus adalah seperti gambar di bawah: Gambar: Meter arus berbentuk tropedo yang sering diguna untuk mengukur halaju arus sungai. Jika sekolah tidak mempunyai meter arus. 2. Oleh itu. Mula-mula ukur jarak sepanjang sungai antara P (Titik permulaan letak bola ping pong) dan Q (Titik hujung aliran bola ping pong).1 meter/saat. 3. tiga ukuran perlu dibuat (iaitu di tebing kiri.Namun begitu harga meter arus ini amat mahal. (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) Tatacara mengukur halaju arus dengan bola ping pong adalah seperti berikut: Tentukan dua titik di sepanjang sungai yang berjarak 10 meter Sediakan jam tangan Seorang berada di tempat P dan melepaskan bola Seorang melihat jam untuk menentukan masa aliran bola dari P ke Q Seorang berada di tempat Q untuk menangkap bola dan memberi isyarat berhenti (untuk penjaga jam) Kirakan halaju arus dengan formula berikut: . tiga bacaan halaju itu dipuratakan.

Ukuran luahan adalah penting untuk menentukan isipadu air yang sedia ada di dalam sebatang sungai pada musim-musim yang berbeza. Jumlah luahan untuk menentukan pembinaan empangan adalah berbeza-beza menurut saiz empangan atau loji yang hendak dibina. Ukuran luahan lazim digunakan untuk perancangan sumber air. Luahan ditakrifkan sebagai jumlah isipadu air yang mengalir melintasi satu titik rentas sebatang sungai pada satu unit masa tertentu. Justeru itu. Ukuran luahan adalah lazimnya dalam Meter Padu Sesaat (m3/saat) atau CUMEC. Sebelum luahan dapat ditentukan. 2.Jarak PQ (meter) Halaju arus = _____________________ Masa (saat) Jika masa yang dicatat ialah 5 saat. Jika luahan adalah terlalu kecil. maka halaju arus = 10 meter dibahagikan dengan 5 = 2 meter/saat. (c) Mengukur Luahan Sungai 1. Ini bermakna bagi setiap dua saat halaju arus sungai tersebut sebanyak 2 meter. tatacara kerja yang menjadi pra-syarat ialah pengukuran halaju arus dan keluasan keratan rentas sungai di tempat di mana luahan hendak ditentukan. . Pembinaan empangan atau loji pengambilan air juga bergantung kepada luahan sungai. nilai-nilai halaju arus dan keluasan keratan rentas mesti diperolehi sebelum dapat menentukan luahan. 3. Luahan sungai boleh dikira dengan menggunakan formula berikut: Luahan (m3/saat) = Halaju Arus (meter/saat) x Keratan Rentas Sungai (m2). sumber air adalah tidak mencukupi dan hal ini akan mengagalkan pembinaan empangan atau loji air tersebut.

Terangkan bagaimana anda mengukur kecerunan sesuatu tempat. (a) (i) Apakah yang difahamkan dengan profil rentas sungai? (ii) Huraikan bagaimana profil rentas sungai dapat diukur? (b) (i) Apakah yang difahamkan dengan profil panjang sungai? (ii) Huraikan bagaimana halaju arus sungai dapat diukur.Soalan Praktikal: Soalan 1: Berdasarkan satu kajian luar yang telah anda lakukan di mana-mana sebuah kawasan cerun. [9] d) Huraikan langkah-langkah yang boleh diambil untuk menstabilkan sesebuah cerun. (c) Huraikan faktor yang mempengaruhi halaju sungai tersebut. a) b) Namakan kawasan cerun yang anda pilih itu. [9] Soalan 2: Berdasarkan kajian luar yang anda telah jalankan di sebatang sungai. [3] [3] [3] [3] [5] [8] . (d) Jelaskan kesan proses sungai terhadap aktiviti manusia di kawasan tersebut. [1] [6] c) Tunjukkan bagaimana aktiviti-aktiviti manusia boleh menyebabkan sesebuah cerun menjadi tidak stabil.

TEMA 1: PENDUDUK TOPIK Taburan Penduduk SUB TOPIK 1. Kajian kes: Taburan penduduk di negara sedang membangun :Malaysia. Menjelaskan mengapa taburan penduduk dunia dan taburan penduduk di rantau Asia Tenggara tidak sekata. negeri atau negara di dunia. . Kajian kes: Taburan penduduk di sebuah negara maju: Kanada – di Lembangan St. MASA 2 Masa (90 minit) Peta Konsep: • • • • • Konsep taburan penduduk mengikut kepadatan.1 Taburan Penduduk: Faktor yang mempengaruhi ketidakseimbangan taburan penduduk dan kesan-kesannya. SISIPAN KONSEP Taburan penduduk bermaksud kedudukan penduduk secara rawak yang diukur dlam sesuatu daerah. Lawrence. Menghuraikan kesan ketidakseimbangan taburan penduduk terhadap sumber alam. Kajian kes: Taburan Penduduk di rantau Asia Tenggara. Membandingkan faktor-faktor yang mempengaruhi taburan penduduk antara negara maju dengan negara sedang membangun berdasarkan kajian kes yang dibincangkan. HASIL PEMBELAJARAN Setelah selesai mengikuti pelajaran ini pelajar seharusnya dapat: • • • • Memahami konsep taburan penduduk mengikut kepadatan. Taburan Penduduk Dunia – Faktor-faktor yang mempengaruhinya.

mengikut garis lintang. Bertanya tentang pengertian taburan penduduk yang pelajar tahu 2. ekonomi dan sosial. • Faktor-faktor yang mempengaruhi taburan penduduk di Asia Tenggara khususnya di Malaysia. A. ketidakseimbangan ekonomi antara kaum. Taburan penduduk dunia mengikut benua. Taburan Penduduk Dunia. Pelajar diminta berada dalam kumpulan serta berbincang tentang sebab-sebab berlakunya ketidakseimbangan penduduk di Malaysia. Konsep taburan penduduk mengikut kepadatan yang menghasilkan taburan penduduk yang padat. F. C. Berbincang dan menerima pendapat idea-idea pelajar dan mencatatkan isi-isi penting di papan putih. ketidakseimbangan kawasan contoh pantai barat dan pantai timur. Sukatan taburan. Contoh ketidakseimbangan kawasan. Taburan penduduk dunia mengikut kawasan • Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Guru 1. Konsep Taburan dan Kepadatan Penduduk. 3. berbeza antara pelbagai aspek terdapat tiga jenis ketidak seimbangan yang menjadi kajian ahli-ahli geografi iaitu ketidakseimbangan jumlah penduduk dari segi sempadan politik. sederhana dan jarang.Ketidakseimbangan pula dapat menjelaskan keadaan yang berlaku akibat taburan yang tidak sekata. Taburan penduduk dunia mengikut garis lintang Taburan penduduk mengikut Kebenuaan dan Kepulauan. . • Faktor-faktor yang mempengaruhi taburan penduduk di negara maju. • Ketidakseragaman taburan penduduk dunia mengikut benua. Negeri. luarbandar dengan Bandar. dan kepulauan. Menerangkan pengertian sebenar taburan penduduk dengan memberikan contohcontoh yang senang difahami pelajar 4. D. • Kesan ketidakseragaman taburan penduduk terhadap sumber alam dan sosio – ekonomi sesebuah kawasan. kawasan dll. Daerah serta tempat tinggal mereka. • Faktor-faktor yang mempengaruhi taburan penduduk dunia yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. B. E. Taburan Penduduk Dunia Mengikut Kepadatan. mengikut ketinggian dan juga mengikut kawasan. Taburan penduduk dunia mengikut ketinggian tempat. ISI-ISI UTAMA Ringkasan Pembelajaran. G.

Menjawab secara lisan tentang pengertian taburan penduduk dengan memberikan beberapa contoh yang releven. 3.. Memberikan pendapat berdasarkan KBKK dengan bimbingan guru. Perbincangan kumpulan mengikut tajuk yang guru beri. 4. (pengetahuan sedia ada) 2. Soalan Latihan Soalan 1: Berdasarkan kepada negara-negara di rantau Asia Tenggara yang telah anda kaji secara khusus. a) Nilaikan sejauhmanakah faktor migrasi telah menyebabkan perbezaan taburan kepadatan penduduk di dalam negara -negara yang telah anda kaji itu. Mencatatkan nota ringkas mengenai isi-isi penting hasil dari perbincangan dengan guru. Meminta pelajar menyenaraikan kesan-kesan ketidakseimbangan penduduk keatas sumber (negatif dan positif) Pelajar 1. . [6 Markah] c) . 6.5. Persembahan oleh ketua kumpulan tentang faktor-faktor yang mempengaruhi ketidakseimbangan penduduk di kawasan yang mereka kaji. 5. [15 Markah] b) Huraikan langkah-langkah yang telah dan boleh diambil bagi menyeimbangkan taburan penduduk di negara-negara berkenaan. [9 Markah] Cadangkan langkah-langkah jangka panjang yang boleh diambil untuk menyeimbangkan taburan penduduk di Malaysia. Mencatatkan pengertian taburan sebenar serta membuat perbandingan nyata. [10 Markah] Soalan 2: a) b) Mengapakah taburan penduduk di Malaysia tidak seimbang? [10 Markah] Jelaskan kesan-kesan akibat ketidakseimbangan taburan penduduk di Malaysia terhadap sumber-sumber alamnya.

Soalan 3: a) b) c) Tunjukkan negara dihitung. [10 Markah] bagaimana kepadatan penduduk sesebuah Soalan 4: a) Berdasarkan kepada sebuah negara Asia Pasifik yang telah anda kaji secara khusus.Kawasan ekonomi contoh industri-peluang pekerjaan .Sumber semulajadi contoh sumber mineral.kesihatan. Soalan 1b.Pembukaan kawasan pertanian di kawasan luar Bandar.Menyamakan pembangunan antara kawasan contoh pembukaan kawasan baru .Keadaan bentuk muka bumi .Migrasi ke kawasan felda atau petempatan baru berikan nama lokasi .Migrasi-pendidikan berikan contoh pusat pengajian tinggi . [5 Markah] ii) Huraikan faktor-faktor yang menyebabkan taburan penduduk di dalam Negara berkenaan tidak sekata. Soalan 2a. [10 Markah] b) Mengapakah taburan penduduk dunia tidak seimbang? [10 Markah] PENILAIAN JAWAPAN Soalan 1. huraikan bagaimana faktor governan boleh mempengaruhi taburan penduduk di sesebuah negara. [ 10 Markah] Berdasarkan contoh-contoh tertentu.a Calon diminta memilih nama negara (1m) Migrasi ke kawasan Bandar-bandar akibat mencari peluang pekerjaan berlaku kepadatan di Bandar utama contoh adalah mengikut nama negara . [5 Markah] Jelaskan pengaruh faktor-faktor fizikal terhadap taburan penduduk di Asia Pasifik. perikanan dll .Kemudahan infrastruktur .Peluang perniagaan IKS . hiburan dll - .Langkah-langkah . i) Nyatakan corak taburan penduduk di negara berkenaan.Kepadatan kawasan yang pelajar kaji contoh di Malaysia Pantai barat dan pantai timur.Kemudahan sosial contoh pusat pengajian tinggi.Penduduk Malaysia tidak seimbang kerana .Pembukaan Bandar baru .

2 1 505.Kawasan ekonomi contoh industri-peluang pekerjaan .7 73.4 120.1 576.5 33.Pembukaan kawasan pertanian di kawasan luar Bandar.9 2 083.1 33.2 .9 67.2 268.2 5592.2 1 209. Pengangkutan terawal dan kepesatan pengangkutan lebuhraya Bandar-bandar utama dan pusat pentadbiran Menyamakan pembangunan antara kawasan contoh pembukaan kawasan baru contoh penzonan industri .9 1 411.9 2 456.2 1173. Faktor sejarah penjajahan barat.9 Keluasan (KM²) 18 986 9 426 14 983 1 650 6 643 35 965 21 005 795 1 031 73 620 124 449 7 956 12 955 243 91 Kepadatan (Orang / KM²) 131. Jawapan: Lihat penghitungan kepadatan penduduk di dalam jadual di bawah.3 213.3 2 909.2 746.7 94.4 15. Formula Kepadatan: Jumlah Penduduk ÷ Luas Kawasan Jadual : Kepadatan penduduk negeri-negeri di Malaysia pada tahun 1996.Kemudahan infrastruktur .4 1 358. Negeri Johor Kedah Kelantan Melaka Negeri Sembilan Pahang Perak Perlis Pulau Pinang Sabah Serawak Selangor Terengganu WP Kuala Lumpur WP Labuan Penduduk (' 000) 2 496.5 797.Peluang perniagaan IKS .8 1 919.8 99.5 159. Soalan 3a –Cara menghitung kepadatan penduduk a) Hitung kepadatan penduduk negeri-negeri di Malaysia pada tahun 1996.7 948.Pembukaan Bandar baru .Soalan 2b - Dasar kerajaan yang membanggunkan kawasan Bandar dan desa.2 349.9 1 213.4 365.

hiburan dll Dasar kerajaan yang membanggunkan kawasan Bandar dan desa.Pengaruh Fizikal keatas penduduk asia fasifik – Beri nama Negara yang dipilih KAWASAN PADAT .Habitat terjejas .Sumber terjejas dan kekurang KAWASAN KURANG .Hakisan.Suhu meningkat. pulau haba Bandar .kesihatan. air dan darat .Kepupusan flora dan fauna .Pembaziran sumber 3c. Pengangkutan terawal dan kepesatan pengangkutan lebuhraya Kawasan FELDA.Pencemaran udara.3b.Faktor dasar kerajaan yg mempengaruhi taburan Kemudahan sosial contoh pusat pengajian tinggi.Sama jawapan soalan 1 .Kemusnahan hutan . landskap . dll Bandar-bandar utama dan pusat pentadbiran contoh putrajaya 4a. pengondolan.

.

Kadar Kelahiran Pengukuran bilangan penduduk yang lahir dalam tempoh setahun. Kesinambungan 2 kadar (Kelahiran-Kematian) Pengukuran yang lebih jelas terhadap pertumbuhan penduduk disesebuah Negara dapat dilihat dengan menilai penduduk yang masih ada. Menyatakan Konsep penduduk sebagai sumber manusia 2. Proses dan Faktor yang mempengaruhinya MASA 2 masa (90minit) HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir pembelajaran Pelajar akan dapat 1. perlahan. 3. Menjelaskan proses pertumbuhan penduduk secara (i) Semulajadi (Kelahiran –Kematian) (ii) Pertumbuhan penduduk (Kelahiran-Kematian + migrasi bersih) 4. Migrasi Perpindah masuk/keluar penduduk di sesebuah Negara berdasarkan pelbagai faktor releven . statik. Menjelaskan trend pertumbuhan penduduk dunia dan Negara Malaysia. atau berkurangan di sesebuah Negara pada tempoh tertentu.TEMA 1: PENDUDUK TOPIK Pertumbuhan Penduduk SUB TOPIK 1. Keadaan ini menyebabkan bilangan penduduk di sesebuah Negara akan berkurangan. Membincangkan faktor yang mempengaruhi pertumbuhan penduduk (i) Kadar kelahiran (ii) Kadar Kematian (ii) Migrasi SISIPAN KONSEP Manusia yang mendiami di sesuatu kawasan Pertumbuhan Penduduk Pertumbuhan penduduk biasanya dinilai dengan jumlah angka tertentu untuk menunjukkan suatu arah pertambahan penduduk sama ada pesat.2 Pertumbuhan Penduduk: Trend. Proses ini akan menambahkan bilangan penduduk di sesebuah Negara. Kadar Kematian Pengukuran yang berasaskan bilangan penduduk yang telah mati.

Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Guru 6. Mencatatkan nota ringkas mengenai isi-isi penting Contoh-Contoh Soalan yang Releven 1.ISI-ISI UTAMA Faktor-faktor pertambahan penduduk • Sosial – perkahwinan pada usia muda. 8. Mencatatkan pengertian sebenar serta membuat perbandingan nyata. Bertanya tentang pengertian penduduk yang pelajar tahu 7. Perbincangan kumpulan mengikut tajuk yang guru beri. Malaysia. • Ekonomi – Kemiskinan dan amalan keluarga (anak-anak perlu mewarisi pekerjaan tradisi. [12 markah] . 9. (a) Jelaskan faktor-faktor yang menyebabkan Negara. [13 markah] (b) Huraikan kesan-kesan pertumbuhan penduduk yang pesat ke atas sumber. amalan tradisi dan agama. 11. Pelajar diminta berada dalam kumpulan serta berbincang tentang keadaan pertumbuhan penduduk di Asia Tenggara. 9. Negeri. 12. Daerah serta tempat tinggal mereka. Pelajar 7.negara tersebut mengalami kadar pertumbuhan penduduk yang pesat. Berbincang dan menerima pendapat idea-idea pelajar dan mencatatkan isi-isi penting di papan putih. Memberikan pendapat berdasarkan KBKK dengan bimbingan guru. Menerangkan pengertian sebenar penduduk dan Pertumbuhan Penduduk dengan memberikan contoh-contoh. 10. (pengetahuan sedia ada) 8.sumber alam di dalam negara berkenaan. • Dasar Kerajaan – Menggalakkan kelahiran bagi menjana sumber yang ada. Berdasarkan sesetengah Negara di rantau Asia Pasifik yang telah anda kaji. Menjawab secara lisan tentang pengertian penduduk. Persembahan oleh ketua kumpulan tentang faktor-faktor yang mempengaruhi pertumbuhan penduduk di kawasan yang mereka kaji.

Sedangkan Negara Malaysia sangat menggalakan bilangan anak yang ramai. Thailand. Bincangkan pernyataan ini. • Kadar kelahiran tinggi dan kadar kematian rendah • Tahap pendidikan yang rendah • Kegaggalan perancang keluarga • Perkhwinan pada usia muda • Faktor agama dan adat tradisi • Keperluan keluarga (kerja ladang) Soalan 1 (b) Kesan Pertumbuhan penduduk keatas sumber-sumber alam • Kepupusan sumber flora-fauna. Soalan 2 (a) Maksud Pertumbuhan Penduduk ialah pengukuran yang dapat menunjukkan suatu arah pertambahan penduduk sama ada pesat. . Vietnam. [10 markah] (c) Penilaian Jawapan Soalan 1 (a) Negara yang dicadang ialah Indonesia. Ini menyebabkan Negara terbabit akan mengikut arus kehendak dasar ini di masa akan datang. statik atau berkurangan di sesebuah Negara pada satu tempoh tertentu. perlahan. China. Kemboja dll. Menghadkan bilangan anak dalam sesebuah keluarga contoh Singapura. [10 markah ] Pilih sebuah negara di rantau Asia Pasifik yang mengalami kurangan penduduk. udara dan tanah • Kemusnahan sumber hutan. (a) (b) Apakah yang dimaksudkan dengan ‘Pertumbuhan Penduduk’ [5 markah] Dasar Kerajaan penting dalam mempengaruhi pertumbuhan penduduk di negara-negara Asia Tenggara. Soalan 2 (b) Dasar kerajaan penting dalam mempengaruhi pertumbuhan penduduk di Asia Tenggara. air dan tanah • Kekurangan sumber makanan • Merosotnya sumber contoh sumber mineral dan kayu-kayan yang berharga.2. mineral • Tekanan sumber guna tanah secara giat Pencemaran sumber contoh air. dan jelaskan sebab-sebab mengapakah Negara tersebut perlu meningkatkan pertumbuhan penduduknya.

Penambah baikan pelbagai kemudahan bagi memenuhi keperluan rakyat contoh sekolah. • Kearah memantapkan kawalan keselamatan Negara dari serangan musuh. Rujukan Rusly & Nurashikin Abdullah. 2005 . Teks PRA-U Geografi Manusia STPM. Pearson dan Longman. Singapura dan Hawaii Sebab-sebab Negara tersebut perlu mempertingkatkan lagi kadar pertumbuhan penduduk . • Memajukan sesebuah Negara dengan pelbagai infrastruktur dan pasarana. Sistem pendidikan yang lebih tinggi serta memberikan peluang pada kaum wanita untuk turut terlibat dalam pelbagai sector awam.• • • • Kempen serta motivasi kekeluargan anjuran lembaga kependudukan Malaysia. • Bagi memenuhi ruang keperluan guna tenaga kerja secara tak langsung dapat menarik minat pelabur-pelabur asing untuk membuka industrinya. Pertingkatkan tahap kesihatan yang lebih baik serta moden contoh hospitalhospital yang lengkap dengan pelbagai alatan bantuan kecemasan. maktab dll ini bagi memastikan tiada pelajar yang tercicir dalam pelbagai peringkat pendidikan. New Zeland. • Meluaskan pasaran barangan industri di peringkat tempatan lagi. Kuala Lumpur. Soalan 2 (c) Negara di Asia Pasifik yang mengalami kekurangan penduduk ialah Australia. • Mengelakkan berlakunya pembaziran sumber • Membangunkan sesebuah Negara dari segi pelbagai kegiatan ekonomi.

Migrasi Antarabangsa Migrasi yang melibatkan perpindahan penduduk melepasi sempadan antarabangsa .4 Migrasi: Konsep. Menghuraikan pola migrasi dalaman Negara Malaysia (i) Arah aliran migrasi iaitu Desa ke Bandar. Mempersembahkan data aliran migrasi dalam bentuk jadual dan peta. 2. MASA 2 waktu (90 minit) HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat. 1. 4. Umur dan Taraf pendidikan 3. Menerangkan pengertian Migrasi dalaman dan antarabangsa. SISIPAN KONSEP Pengertian Migrasi Migrasi bermaksud perpindahan masuk atau keluar penduduk yang melibatkan 2 tempat yang berbeza. Migrasi Dalaman Migrasi ini hanya berlaku dalam sesebuah Negara tanpa melibatkan Negara yang berlainan politik.TEMA: PENDUDUK TOPIK Migrasi SUB TOPIK 1. Desa ke desa (ii) Isipadu aliran (iii) Komposisi aliran contoh Jantina. pola dan factor yang mempengaruhi migrasi dalaman. Bandar ke Bandar. Membincangkan factor-faktor yang mempengaruhi migrasi serta kesan baik dan buruk.

Meneliti Jadual yang telah guru berikan dan berbincang untuk mendapatkan skala yang idel. 3. Membina peta aliran serta melengkapkan petunjuk. dan bermusim 4. Mencatatkan nota-nota penting yang guru berikan. 5. Pelajar 1. Menerangkan jadual tersebut serta membimbing pelajar mencari skala yang sesuai untuk peta aliaran. .ISI-ISI UTAMA 1. tajuk dan warna. Terdapat pelbagai jenis dan keadaan berlakunya migrasi kekal. pelajar diberi peruntukan masa untuk pengujian tersebut. Memberikan latihan esei. • Faktor tolakan dari tempat asal • Faktor tarikan dari tempai yang dituju 3. Bersoaljawab tentang pengertian migrasi yang pelajar faham. 4. skala. Menerangkan pengertian migrasi secara terperinci sambil memberikan contohcontoh yang mantap dan senang difahami. Kesan baik dan buruknya migrasi terhadap Negara yang dituju dan yang ditinggalkan AKTIVITI PEMBELAJARAN Guru 1. Migrasi adalah satu proses pepindahan penduduk dari dua tempat yang bebeza atas sebab tertentu. 5. Pelajar menerangkan pengertian migrasi yang mereka tahu. Memberikan gambaran ringkas migrasi yang berlaku di Malaysia dan kawasan berhampiran. (pengetahuan sedia ada) 2. 6. 6. 4. Menjawab latihan esei mengikut masa yang telah ditetapkan oleh guru. 2. 3. sementara. Menjawab secara lisan proses-proses migrasi yang pernah mereka alami atau lihat. Memberikan jadual migrasi penduduk dalam Malaysia ke bandar-bandar utama.

Kesesakan dan kepadatan penduduk yang tinggi – tepu. 5. Kesan sosial – jenayah. UKM. Tempat asal. b) Tanah kawasan pedalaman terbiar. Tempat destinasi Mewujudkan fenomena setinggan – mencacatkan keindahan bandar. Peluang pekerjaan – meningkatkan taraf hidup. b) 1. Rujukan Rusly & Nurashikin Abdullah. 2. hiburan dll. c) 1. Peluang pendidikan – peringkat yang lebih tinggi spt. 2005 . merompak. merebaknya penyakit dan masalah sosial. huraikan faktor yang mempengaruhi aliran.Contoh Soalan Releven Berdasarkan mana-mana negara di rantau Asia Pasifik. a) Kekurangan tenaga kerja. Kemudahan sosial – Kesihatan. a) b) c) d) e) f) Jenis aliran migrasi dalaman. migrasi berkenaan [4 Markah] (b) Pilih satu jenis aliran migrasi dalaman yang utama di dalam negara berkenaan. % ketersampaian tinggi – kemudahan pengangkutan spt lebuh raya dll Kesan negatif aliran migrasi. Pengangguran dan kemiskinan bandar. 2. Teks PRA-U Geografi Manusia STPM. 3. Pearson dan Longman. (a) Nyatakan pelbagai jenis aliran migrasi dalaman yang berlaku di negara tersebut. 2. Kemajuan ekonomi bandar maju dan pesat – industri berkembang pesat dan bekalan buruh mencukupi. 4. Bandar ke desa Bandar ke bandar Desa ke desa Desa ke bandar Tranmigrasi Pilihan desa ke bandar dan faktor mempengaruhinya. (c) Jelaskan kesan negatif aliran migrasi terhadap negara yang anda pilih terhadap kawasan asal dan kawasan destinasinya. 4. [12 Markah] Penilain Soalan a) 1.UM. 3. Kuala Lumpur. Meluaskan pasaran dan kuasa beli.

data migrasi. Menganalisis data Plotan berdasarkan dasarkan data. mentafsir dan menganalisis pelbagai jenis data penduduk seperti kadar kelahiran. kadar kematian. rajah dan peta tematik (peta koroplet. Mentafsirkan pola atau corak yang terhasil daripada graf. rajah/carta dan peta tematik dengan mengaplikasikan teknik kartografi yang betul. rajah/carta dan peta yang dilukiskan. . Meramalkan fenomena geografi yang boleh terjadi akibat pola/corak tersebut. carta. peta titik. data umur dan jantina serta lain-lain ke dalam bentuk graf. skala. SISIPAN KONSEP Kemahiran amali penduduk dan sumber menumpukan kepada kemahiran membina. plotan dan petunjuk. 2 3 4 Membina dan mentafsirkan pelbagai bentuk kemahiran amali. Panduan latihan amali iaitu menentukan tajuk.TEMA: PENDUDUK TOPIK Kemahiran Amali SUB TOPIK 1.5 Kemahiran Amali penduduk: Membina dan mentafsir graf garisan pertumbuhan penduduk MASA 2 Masa (90 Minit) HASIL PEMBELAJARAN Setelah mempelajari tema ini pelajar akan dapat: • • • • Membina pelbagai jenis graf. ISI-ISI UTAMA 1. Menganalisiskan sebab-sebab sesuatu pola/corak yang terhasil. peta bulatan berkadar dan juga peta aliran). kepadatan penduduk.

lukis graf garis untuk menunjukkan pertambahan penduduk di wilayah-wilayah terpilih di dunia dari tahun 1900 hingga 1990. . 3. garisan. Pelajar 1. Panduan membaca data dan memindahkannya dalam bentuk kemahiran yang akan dipelajari 4. Menerangkan kepentingan kemahiran amali dalam geografi. Menunjukkan contoh-contoh kemahiran yang terdapat dalam gambarajah. Melakukan pengiraan secara berkumpulan 4. 2. Pelajar membaca data dan meanalisiskan butiran. 5. 2. Membina graf bar. 3.Memberikan latihan amali secara berkumpulan dan perseoragan. Mencatatkan isi-isi penting mengenai kemahiran yang guru terangkan.AKTIVITI PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN Guru 1.Berbincang mengenai petua dan peraturan dalam membina graf pelbagai jenis. carta pai serta lain-lain dengan sempurna. Contoh Soalan yang releven Jadual 1: Penduduk di wilayah-wilayah terpilih di dunia 1900 – 1990 (Juta orang) Wilayah Afrika Amerika Latin Amerika Utara Asia Eropah Tahun 1900 120 63 81 915 423 1930 155 109 135 1072 532 1950 200 163 167 1376 576 1970 344 283 228 2056 705 1990 648 448 276 3108 786 a) Berdasarkan jadual 1.

Jawapannya: Kepesatan pertumbuhan penduduk di Asia berlaku selepas tahun 1950. ii) Huraikan mengapa berlakunya pertambahan penduduk yang pesat di wilayah tersebut. Terdapat empat jenis pola atau corak atau trend atau arah alir yang boleh dikenalpasti dari sesebuah graf garis.1. Antaranya: (1) Peningkatan kadar kelahiran dan pengurangan kadar kematian ekoran daripada kemajuan taraf kesihatan serta teknologi perubatan yang dapat mengawal pelbagai penyakit merbahaya serta dapat mengurangkan resiko kematian bayi di samping meningkatkan jangka hayat penduduk. Ini disebabkan oleh beberapa faktor. (2) Aras kesuburan (Fertiliti) wanita yang tinggi berkaitan dengan peratus penduduk dalam kumpulan umur subur yang ramai (misalnya 15 hingga 44 tahun) serta amalan Berdasarkan graf garis yang telah anda lukis pada soalan (a) Nyatakan wilayah yang mengalami pertambahan penduduk yang paling pesat . Pola atau trend peningkatan atau penurunan secara gradual (perlahanlahan) Pola atau trend yang stabil – konstan (garis lurus yang mendatar) Pola atau trend yang tidak stabil/tidak menentu – mengalami kenaikan dan penurunan dalam tempoh masa yang tertentu.1.1 b) Menganalisis dan mentafsir Graf Garis. sebab-sebab mengapa pola tersebut bersifat demikian dan juga elemen kajian masa depan (KMD) seperti mencadangkan langkah. Iaitu : i) ii) iii) iv) Pola atau trend peningkatan atau penurunan secara mendadak. Menganalisis graf garis memerlukan kemahiran mengadunkan pengentahuan sedia ada dengan pola atau bentuk graf yang terhasil. meramalkan kesan jangka panjang dan sebagainya. Lihat contoh soalan pentafsiran di bawah: b) i) Jawapannya: Wilayah yang mengalami pertambahan penduduk yang paling pesat ialah wilayah ASIA. Komponen penganalisisan dan pentafsiran merangkumi pola atau corak graf yang terhasil.

sumber bahan api fosil.perkahwinan pada usia muda membangun. kadar kematian berkurangan. . Jawapannya: Memilih sebuah Negara di Asia yang mengalami pertumbuhan penduduk yang pesat seperti Indonesia.pertanian. harganya semakin mahal. halangan agama. India. (2) Kepupusan/kehabisan sumber alam khususnya jenis sumber yang tidak boleh diperbaharui seperti sumber mineral: . Pertumbuhan penduduk yang pesat memungkinkan sumber-sumber alam sesebuah negara diteroka dan dieksploitasi sepenuhnya bagi menampung pertumbuhan tersebut. (5) Kestabilan politik. (4) Bertambahnya pengeluaran sumber-sumber makanan khususnya pada era revolusi hijau yang memungkinkan pertumbuhan pesat penduduk Asia dapat ditampung daripada mengalami krisis makanan dan kebuluran.perindustrian. peningkatan tenaga buruh dan kemajuan ekonomi. jelaskan kesan pertumbuhan penduduk yang pesat terhadap sumber alam di negara tersebut.jangka hayat meningkat yang seterusnya mendorong peningkatan kelahiran. Kedapatan lebih banyak sumber makanan berzat/berkhasiat serta amalan pemakanan/diet yang seimbang di kalangan penduduk telah menjamin kesihatan penduduk bertambah. Filipina. c) Pilih sebuah negara di Asia.infrastruktur dan sebagainya menjadi semakin hebat apabila penduduk bertambah.1945) mengurangkan kematian penduduk secara besar-besaran akibat peperangan. Tamatnya perang dunia ke dua (1939 . Bangladesh dll yang sesuai. adat dan status quo masyarakat. bijih timah.pembandaran. Ini akan menimbulkan kesan: (1) Tekanan terhadap sumber alam khususnya terhadap sumber tanah. Dalam keadaan sumber tersebut tidak boleh diganti maka kesan jangka panjangnya ia diancam kehabisan/kepupusan. Kesannya saiz tanah secara relatifnya menjadi semakin sempit. Kegagalan program perancangan keluarga boleh juga dikaitkan dengan keperluan buruh/tenaga kerja oleh sesebuah keluarga khususnya dalam sektor pertanian tadisional. Persaingan guna tanah untuk petempatan. Di samping memberi ruang kepada negara-negara Asia mengubah polisi kependudukan dan sosio-ekonomi negara masing-masing ke arah pertambahan penduduk. bijih besi emas dan lain-lain akibat pengeluaran berlebihan bagi menampung keperluan penduduk yang bertambah dengan pesat. khususnya di negara-negara Asia yang sedang (3) Kegagalan Program Kawalan Penduduk/Perancangan keluarga di sesetengah negara Asia yang disebabkan oleh taraf pendidikan yang masih rendah.

di sebelah atasnya paksi Y yang bernilai positif manakala di sebelah bawahnya ialah paksi Y yang bernilai negatif. Pada amnya graf bar terdiri daripada tiga jenis iaitu graf bar komponen. Pilih satu skala yang sesuai yang boleh meliputi semua data dan boleh diplotkan di dalam sehelai kertas graf sahaja. Gerakerja Membina Graf Bar: Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan baca soalan dengan teliti. Kenalpastikan kaedah graf bar yang hendak dibina samada bar kompaun. Termasuk juga kesan hakisan tanih serta tanah runtuh. Langkah 4: Tandakan setiap nilai data yang terdapat dalam soalan. (5) Kesan positif. Sebaiknya skala yang dipilih tidak terlalu besar atau terlalu kecil sehingga mencacatkan kesan nampak (Visual impact) graf bar yang dilukis itu. Paksi X berada di tengah graf. Paksi X mewakili tahun/elemen/unsur manakala paksi Y mewakili nilai. bar komponen atau graf bar cermin. Konsep: Graf bar atau graf palang ialah graf yang mempunyai turus-turus secara menegak. 1. Graf bar komponen atau graf bar majmuk mempunyai turus yang bertingkat-tingkat manakala graf bar kompaun mempunyai turus yang berbaris-baris. Tandakan nilai bagi setiap 1 CM di atas paksi Y dan nyatakan unitnya dihujung paksi tersebut. Pengeluaran sumber-sumber makanan tersebut tidak sepadan dengan pertambahan penduduk. (4) Berkurangnya sumber-sumber makanan khususnya yang berasaskan hasil-hasil pertanian. graf bar kompaun dan juga graf bar cermin. Langkah 3: Sediakan paksi X dan paksi Y di atas kertas graf. Pembangunan sumber alam meningkat.1.(3) Pencemaran dan kemusnahan/kerosakan sumber seperti sumber udara dan air akibat pertambahan industri. Misalnya jika data itu melibatkan perubahan (angka positif dan negatif) maka graf bar yang sesuai dibina ialah graf bar cermin. (Ingat – Plotan bagi graf bar mestilah dijarakkan antara satu bar dengan bar yang lain.pembuangan sisa domestik yang biasanya sejajar dengan pertumbuhan penduduk yang pesat.2 a) Membina Graf Bar. Graf bar cermin pula mempunyai nilai paksi tegak yang positif dan negatif. Seterusnya buat plotan bar atau turus mengikut nilai-nilai data yang terdapat dalam soalan.kenderaan. Jika graf garis perlu rapat dan . Langkah 2: Kenalpastikan nilai maksima serta nilai minima dalam data tersebut. Penandaan nilai mestilah dijarakkan dari paksi Y (sebaik-baiknya berjarak 1 CM). sumber perikanan dan penternakan relatif dengan keperluan penduduk yang bertambah dengan pesat. Oleh sebab itu plotan bar adalah berlawanan dengan plotan graf garis. sumber tidak terbiar membazir kerana mempunyai tenaga kerja yang cukup untuk menjana dan membangunkannya.

Penyelesaian: Oleh kerana soalan meminta calon melukiskan graf bar yang menunjukkan Migrasi Bersih. Sekiranya nilai yang diperolehi positif . Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas graf. Lihat Contoh 2 di bawah: Contoh 2: Jadual 2 di bawah menunjukkan bilangan migrasi masuk dan migrasi keluar di beberapa buah negeri terpilih Semenanjung Malaysia pada tahun 1998. Negeri Johor Kedah Kelantan Terengganu Pahang Melaka Perak Selangor Pulau Pinang Bil. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk di tulis di ruang bawah graf bar). lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan bilangan migrasi bersih mengikut beberapa buah negeri terpilih di Semenanjung Malaysia pada tahun 1998. maka calon mestilah dahulu mengira nilai migrasi bersih bagi setiap negeri dengan menggunakan formula berikut: Migrasi Bersih = Migrasi Masuk ▬ Migrasi Keluar.Migrasi Masuk (orang) 30 838 19 357 11 069 14 979 25 957 9 161 25 753 61 048 12 664 Bil. Jadual 2: Bilangan migrasi masuk dan migrasi keluar di beberapa buah negeri terpilih Semenanjung Malaysia pada tahun 1998.bermula di atas paksi Y manakala plotan bar mesti renggang dari paksi Y dan renggang antara bar-bar yang dibina) Langkah 5: Lengkapkan graf anda dengan tajuk.Migrasi keluar (orang) 26 880 16 266 14 113 9 361 23 635 11 993 35 317 38 536 16 736 a) Berdasarkan jadual 2. skala dan petunjuk. Jika nilai migrasi bersih yang diperolehi mempunyai nilai positif dan negatif maka graf bar yang perlu dilukis ialah graf bar cermin.

1 cm – 1. Skala yang dipilih: 1 CM = 2000 Orang. 1.5 cm – 1.0 cm . Berdasarkan nilai migrasi bersih yang diperolehi itu.4cm – 4.8cm 1.5cm 2.Migrasi Masuk (MM) 30 838 19 357 11 069 14 979 25 957 9 161 25 753 61 048 12 664 Bil. Bahagikan nilai migrasi bersih dengan skala anda untuk memperolehi panjang setiap bar yang akan dilukis nanti.9 cm 1.Migrasi keluar (MK) 26 880 16 266 14 113 9 361 23 635 11 993 35 317 38 536 16 736 Migrasi Bersih (MM – MK) 3 958 3 091 –3 044 5 618 2 322 –2 832 –9 564 22 512 –4 072 Panjang bar 1cm = 2000 org.2cm – 2. pilih satu skala yang sesuai bagi mewakili semua data.7cm 11.sahaja atau negatif sahaja maka calon boleh memilih untuk melukis graf bar komponen atau graf bar kompaun bergantunglah kepada kesesuaiannya. Lihat Jadual nilai migrasi bersih dan panjang setiap bar di sebelah: Jadual : Nilai Migrasi Bersih dan Panjang Setiap Bar. Negeri Johor Kedah Kelantan Terengganu Pahang Melaka Perak Selangor Pulau Pinang Bil.

berbanding dengan negeri-negeri pantai timur dan utara semenanjung. Peluang perkerjaan yang luas dan tawaran gaji yang lumayan terutamanya dalam sektor perindustrian dan perkhidmatan khususnya di bandar-bandar besar dalam negeri yang berkenaan. Faktor Urbanisasi. graf bar juga perlu dianalisis dan ditafsirkan daripada segi polanya. Bandar yang lebih besar. Antara sebab-sebab yang boleh dibincangkan ialah: 1. Sepertimana graf garis. meningkatkan darjah ketersampaian antara negeri-negeri pantai barat dengan negerinegeri yang lain. . sebab-sebab. 4. Mengenalpasti dengan tepat negeri di pantai barat yang mempunyai kadar migrasi masuk yang tinggi . Peluang pendidikan. Di peringkat ini calon mestilah berupaya mengadunkan pengentahuan yang dimilikinya dengan kemahiran amali yang dibuat. Lihat contoh soalan analisis di bawah. Faktor pemangkin migrasi. Sebab-sebab: (Boleh dibincangkan secara perbandingan antara faktor tarikan dan faktor tolakan . Sistem pengangkutan yang cekap. Peluang pendidikan tinggi juga lebih luas dan terbuka khususnya di negeri Selangor..1.Selangor dan Perak.cepat. canggih dan jaringan yang padat akan memudahkan pergerakan. Faktor sistem pengangkutan. 2.1. b) Mengapakah sesetengah negeri di Pantai Barat Semenanjung Malaysia mengalami kadar migrasi masuk yang tinggi berbanding dengan negeri-negeri di pantai timur dan utara semenanjung.2 b) Menganalisis dan Mentafsir Graf Bar. kesan serta cadangan mengatasi hasil daripada sesuatu bentuk bar yang terhasil. 3. Boleh dibuktikan dengan nama-nama IPTA atau IPTS boleh dibuat perbandingan dengan negeri-negeri lain. Jawapannya: 1.judul isinya masih lagi sama).lebih maju/pesat membangun yang menawarkan pelbagai kemudahan yang menarik. Peluang perkerjaan. Tarikan kemudahan bandar yang begitu banyak di negerinegeri pantai barat berbanding dengan negeri-negeri lain.

Langkah 3: Berdasarkan nilai puncakuasadua ini. . Langkah 4: Kirakan sudut sektor bagi setiap elemen yang terdapat dalam jadual dengan menggunakan formula berikut: Nilai Bagi Setiap Elemen x 360° Jumlah Keseluruhan Elemen Langkah 5: Membuat plotan.1.1. pengiraan sudut sektor dan juga pengiraan peratus sudut sektor. pilih satu skala yang sesuai yang boleh diguna untuk mengira panjang jejari. Carta pai mempunyai beberapa nama seperti Rajah Bulatan Berbahagi dan juga Simbol Bulatan Berkadar. Sebaiknya panjang jejari mestilah sesuai untuk menghasilkan bulatan agar tidak terlalu besar atau terlalu kecil. Terdapat tiga pengiraan penting untuk membina sesebuah carta pai iaitu. Langkah 2: Campurkan semua nilai data mengikut sektor bagi tujuan mencari jejari.3 a) Membina Carta Pai (Rajah Bulatan Berbahagi). Gerakerja Membina Carta Pai (Rajah Bulatan Berbahagi): Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan kenalpastikan berapa buah carta pai yang perlu dibina berasaskan kehendak soalan. Nilai jejari boleh dikira dengan menggunakan formula berikut: Jejari = √ jumlah Apabila sudah dipuncakuasaduakan maka nilai yang diperolehi bukan lagi dalam unit biasa tetapi bertukar menjadi UNIT PUNCAKUASADUA. Melukis bulatan dengan menggunakan jangka lukis berdasarkan panjang jejari yang telah dikira dan juga menandakan bukaan sudut sektor bagi setiap elemen yang telah dikira dengan menggunakan jangka sudut di dalam bulatan berkenaan. pengiraan skala jejari bulatan. Bahagikan nilai puncakuasa dua yang diperolehi dalam langkah (2) di atas dengan nilai skala yang telah dipilih itu. Ia terdiri daripada bulatan yang dipecahkan kepada segmen –segmen atau sektor-sektor mengikut nilai sudut yang telah dikira.

264. (Ingat !. Langkah 1: Mengira skala jejari: Formula: √ JUMLAH = √ 23. 681 898 23.64 tahun Lebih dari 65 tahun Jumlah Berdasarkan jadual 3 di atas siapkan sebuah rajah bulatan berbahagi bagi menunjukkan jumlah penduduk mengikut kumpulan umur di Malaysia pada tahun 2000.Langkah 6: Mengira peratus setiap sudut sektor dengan menggunakan formula berikut: Nilai Bagi Setiap Elemen x 100% Jumlah Keseluruhan Elemen Nilai peratus ini mestilah dimasukkan ke dalam setiap bukaan sudut sektor bulatan tersebut. nilai peratus yang perlu ditulis dalam setiap bukaan sudut sektor dan bukannya nilai sudut berkenaan) Langkah 7: Lorekan atau warnakan setiap sudut sektor dengan lorekan atau warna yang berlainan dan seterusnya lengkapkan carta pai anda dengan tajuk. Kumpulan Umur Jumlah Penduduk (‘000) orang 7.000 . 684 14. skala dan petunjuk. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas carta. Lihat Contoh 3 di bawah: Jadual 3 di bawah menunjukkan jumlah penduduk mengikut kumpulan umur di Malaysia pada tahun 2000. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk boleh ditulis di bahagian bawah carta pai anda itu.264 Bawah 15 tahun 15 .

9º 360º 100 = 3.27 unit puncakuasadua Skala Jejari = 1 CM = 1000 unit puncakuasdua = 4823.86% 360º 100 = 63.264.823 CM.681.000 =13.2º x 23. 15 – 64 tahun 14.02% . Lebih 65 tahun 898.000 Jumlah 7.27 ÷ 1000 Panjang jejari = 4.9º x 100 = 33.264.9º x 23.000 =227.681.000 =118.= 4823.000 x 360º 23.000 x 360º 227. Langkah 2: Mengira sudut sektor dan peratus sudut sektor. (Lihat Jadual di bawah) Kumpulan umur Jumlah Penduduk Sudut Sektor : Formulanya: Nilai x 360º Bawah 15 tahun 7.264.684.684.000 2º 898.000 9º 14.000 x 360º 13.11% 360º % sudut sektor Formulanya: Nilai sudut sektor x 100% 360º 118.

TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR Tajuk Impak Pembangunan Ekonomi Terhadap Alam Sekitar Subtajuk 2. Aras 3 • Menjelaskan kepentingan atau sumbangan sektor pembangunan ekonomi dan sosial negara Asia pasifik. pertanian kepada Aras 4 • Menjelaskan kesan negatif aktiviti pertanian terhadap alam sekitar dan mencadangkan langkah-langkah mengatasinya. pengubahsuian genetik. Tanaman monokultur – tanaman sejenis sahaja misalnya padi sawah yang ditanam di atas tapak yang sama yang hanya berbeza mengikut masa seperti tanaman padi sawah dalam musim dan luar musim.1 Sektor pertanian Masa 2 Jam (80 Minit) Hasil Pembelajaran Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat. teknologi transgenik. dan teknologenik. Tanaman multikultur – tanaman pelbagai jenis iaitu campuran tanaman padi sawah dengan tanaman lain. . Aras 1 • Membezakan pelbagai jenis dan ciri sistem pertanian di Asia pasifik. Sisipan Konsep • • • Bioteknologi – bermaksud penggunaan teknologi dalam perkembangan pertanian dan pembuatan seperti pembiakbakaan tisu. Aras 2 • Menghuraikan pelbagai faktor yang mempengaruhi kegiatan pertanian di Asia pasifik. dan teknologi nano.

1 membekalkan sumber makanan 3.2 Kekurangan tenaga buruh. 2.1 Memajukan bioteknologi 5.6 Meningkatkan teknologi 3.8 Kemiskinan 5.6 Masalah teknologi 4. 4.2.0 Langkah-langkah memajukan sektor pertanian 5.8 Memajukan infrastruktur dan pembangunan bandar 4.1 Fizikal. kemarau.3 Pertanian kebun kecil 1.3 Kekurangan modal.4 Masalah tanah – saiz tanah tidak ekonomik.4 Membantu ekonomi sampingan 3.7 Kekurangan pengetahuan moden 4.2 Sosial 2. tanah terbiar.2.Isi-isi Pembelajaran 1.1.5 Harga pasaran antarabangsa tidak stabil 4.2 Wujudkan semula program pembangunan wilayah 5.2 Sistem saliran 2.1 Iklim 2. 4. 4.0 Faktor-faktor mempengaruhi.5 Memperbaiki sistem pengurusan dan pemasaran . 2.0 Masalah yang dihadapi 4.3 Bentuk muka bumi 2.3 Peluang pekerjaan 3.3 Governan 2.4 Perladangan ektensif 2.1.4 Tingkatkan infrastruktur pertanian 5. 4.2 Pendapatan eksport negara 3. 1.2 Pertanian sara diri intensif 1. ancaman makluk perosak.0 Kepentingan atau sumbangan 3.2 Kemanusiaan.3 Projek pertanian berkelompok 5.7 Meluaskan pasaran 3.2.2.1 Pertanian pindah 1.1.0 Jenis dan ciri sistem pertanian. 2.4 Teknologi 3.1 Ekonomi 2.5 Menambahkan dana/modal 3.1 Ancaman fizikal – banjir.

6 Gangguan kitar hidrologi 6. • http://www. 5.my/dof/ • http://www.3 Kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. 5. Aktiviti murid 1. 2. Guru meminta pelajar mencari maklumat yang terdapat di halaman web sistem pertanian yang terdapat di negara berkaitan dengan. 2. Guru merumus dan memberi soalan latihan yang perlu disiapkan dalam bentuk folio.moa.1 Langkah perundangan – Akta Kualiti Alam Sekitar 1974. 7. 7. Guru meminta beberapa kumpulan membentangkan hasil capaian di halaman web berkenaan. Pelajar mendapatkan maklumat dalam halaman web dan mencetak maklumat berkaitan. 3.jas. Pelajar membentang hasil maklumat yang diperolehi.sains.3 Pencemaran air 6.2 Amalan pengurusan cekap dan strategik.4 Pencemaran udara/jerebu 6.my • http://www. Pelajar menyatakan jenis-jenis pertanian yang terdapat di Malaysia.1 Perubahan landskap 6.gov.7 Pemanasan setempat.5 Kemusnahan ekosistem/biodiversiti 6. Pelajar berada dalam 2 orang 1 kumpulan.treasury. .5. 4. Guru bertanyakan pelajar jenis-jenis pertanian yang terdapat di negara.0 Kesan negatif terhadap alam sekitar 6.6 Mempromosikan produk pertanian. Pelajar mencatit soalan. • Faktor mempengaruhi • Sumbangan terhadap sosioekonomi • Masalah-masalah dalam pertanian • Kesan terhadap alam sekitar dan langkah mengatasi. 6. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Aktiviti guru 1. 7.agrolink. 3.2 Hakisan dan gerakan jisim 6. Guru bahagikan kepada beberapa kumpulan kecil dan memberi alamat halaman web.0 Langkah mengatasi kesan negatif 7.my. 4.

tanah terbiar.1 Kekurangan tenaga buruh.banjir.2 Kekurangan modal.1 Kemarau. (8 Markah) Kaji kesan-kesan negatif pembangunan pertanian perladangan terhadap alam sekitar fizikal di negara berkenaan.Contoh Soalan Soalan 1 Pilih mana-mana sebuah negara di rantau Asia Pasifik. 2. 2. Menyediakan banyak peluang pekerjaan. Menyumbang kepada pendapatan eksport negara.5 Masalah teknologi c) . 1. 3. 2. (8 markah) Penilaian Jawapan Soalan ini merupakan soalan langsung dan terdiri daripada tiga bahagian. Memajukan infrastruktur dan pembangunan bandar 2markah x 4 isi = 8m + 1m (cth negara) = 9m b) Masalah sektor pertanian perladangan. Faktor Kemanusiaan 2. a) Huraikan kelebihan sektor pertanian perladangan berbanding dengan sektor-sektor pertanian yang lain yang ada di negara tersebut. (c) pula meminta pelajar mengkaji kesan negatif pertanian ladang terhadapa alam sekitar. (b) meminta pelajar menjelaskan masalah sektor pertanian perladangan. (9 Markah) b) Jelaskan masalah-masalah yang dihadapi untuk memajukan sektor pertanian perladangan di negara itu. Faktor Fizikal 1. 2.3 Masalah tanah – saiz tanah tidak ekonomik.2 Makhluk haiwan perosak. Membantu memajukan sektor ekonomi sampingan 4. 1. 2. 1. Antara kelebihan sektor pertanian perladangan berbanding sektor pertanian lain ialah. a) Negara yang dipilih ialah Malaysia. (a) meminta pelajar memilih sebuah negara di Asia Pasifik dan memberikan kelebihan sektor pertanian perladangan berbanding sektor pertanian lain.4 Harga pasaran antarabangsa tidak stabil 2.

2.2m x4 isi = 8m c) Kesan-kesan negatif terhadap alam sekitar.s. 2m x 4 isi = 8m Rujukan Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. Petaling Jaya. 6. 118 – 156. Penerbit:Pearson dan Longman. Bab 6 – Sektor Pertanian. 2005. 1. Perubahan landskap Hakisan dan gerakan jisim Pencemaran air Pencemaran udara/jerebu Kemusnahan ekosistem/biodiversiti Gangguan kitar hidrologi Pemanasan setempat. 4. . 7. 3. 5. m.

perhutanan dll. Sisipan Konsep • • • • Industri Primier – Industri peringkat pertama berdasarkan industri pemerosesan sumber alam seperti pertanian. Aglomerasi Industri . Aras 4 • Menjelaskan kesan negatif aktiviti perindustrian terhadap alam sekitar dan mencadangkan langkah-langkah mengatasinya.perlombongan. sekunder dan tertier.Pengelompokkan industri di satu kawasan yang khas seperti di kawasan perdagangan bebas (FTZ) . Industri sekunder – Industri pembuatan yang menukarkan hasil industri primer kepada barangan siap atau separa siap. pelancongan dll.2 Sektor Perindustrian Masa 2 waktu (80 Minit ) Hasil Pembelajaran Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat. Aras 1 • Mengenalpasti sektor ekonomi primer. Aras 2 • Menjelaskan pelbagai faktor yang mempengaruhi perkembangan sektor industri. Industri Tertier – Industri perkhidmatan yang menyediakan pelbagai perkhidmatan kepada pelanggan seperti pengangkutan. Aras 3 • Menjelaskan kepentingan atau sumbangan terhadap sosioekonomi.TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR Tajuk Impak Pembangunan Ekonomi Terhadap Alam Sekitar Subtajuk 2.telekomunikasi.

3 Teknologi 2.1 Langkah perundangan – Akta Kualiti Alam Sekitar 1974 5. Guru menunjukkan gambar-gambar yang diambil semasa lawatan di kilang kelapa sawit Ladang Kota Bahagia. 1.2 Hujan asid 4.5 Pemanasan setempat atau pulau haba bandar. Kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar.1 Peluang pekerjaan 3.0 Kesan ke atas alam sekitar 4. 4. 5. .4 Kemusnahan hidupan akuatik 4.4 Tenaga buruh 2.4 Memajukan industri berkaitan 3. 2.5 Meningkatn pembangunan infrastruktur.1 Dasar dan polisi kerajaan 2.6 Bahan mentah dan sumber kuasa 3.1 Industri primer 1.0 Kepentingan atau sumbangan 3. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Aktiviti guru 1.5 Pasaran dan permintaan 2.0 Langkah mengatasi kesan negatif 5.1 Pencemaran udara dan jerebu 4.3 Industri tertier 2.0 Faktor-faktor mempengaruhi.3 Pencemaran air 4.2 Pendapatan negara 3.2 Keupayaan modal 2.0 Jenis dan ciri sektor industri.3 Meluaskan pasaran 3.2 Amalan pengurusan cekap dan strategik.Isi-isi Pembelajaran 1.2 Industri sekunder 1.

Guru meminta pelajar membentangkan hasil perbincangan melalui kaedah forum. a) Industri tertier – Industri peringkat pertama berdasarkan industri pemerosesan sumber alam seperti pertanian. 3. Pelajar membincangkan topik yang berkaitan melalui forum dan sesi soal jawab di antara pelajar-pelajar. Aktiviti murid 1. Pelajar berada dalam 5 orang 1 kumpulan. Kekurangan bahan mentah. Kekurangan tenaga buruh mahir. Cth kilang perabut. 4. 1. Pelajar mencatat soalan. Guru bahagikan kepada beberapa kumpulan kecil dan memberi soalan perbincangan. Masalah kekurangan modal.perlombongan. Guru merumus topik perbincangan dan memberi soalan latihan. 4. . (a) meminta pelajar membezakan maksud industri primer dan industri sekunder (b) meminta pelajar menghuraikan faktor penghalang kemajuan industri di sebuah negara Asia Tenggara. (c) pula meminta pelajar mengkaji kesan negatif akibat perindustrian yang tidak mengamalkan konsep pembangunan lestari. 5. ( 9 Markah) Penilaian Jawapan Terdiri daripada tiga bahagian. 2. 2. Contoh Soalan Soalan 2 a) Bezakan ( 6 Markah) maksud industri primer dengan industri sekunder. 3. 4.2.(3m) b) Faktor penghalang kemajuan. Harga di pasaran antarabangsa. b) Huraikan faktor-faktor yang boleh menghalang kemajuan industri perkilangan di sesetengah negara Asia Tenggara . 3.papan lapis dll. (3m) Industri sekunder – Industri pembuatan yang menukarkan hasil industri primer kepada barangan siap atau separa siap. Guru meminta pelajar menyatakan kawasan industri di daerah. Pelajar menyatakan lokasi kawasan perindustrian yang mereka tahu. ( 10 Markah) c) Jelaskan kesan-kesan negatif terhadap alam sekitar fizikal akibat aktiviti perindustrian yang tidak mengamalkan konsep pembangunan lestari. perhutanan dll. ibu negeri dan ibu negara.bandar.

Penerbit:Pearson dan Longman. Bab 11 – Sektor Perkhidmatan. Penipisan lapisan ozon dan kesan rumah hijau. Pemanasan setempat.3 isi x3m =9m + ( 1m isi terbaik) = 10m c) Kesan-kesan negatif terhadap alam sekitar. 4. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. 4 isi x 2m = 8m + ( 1m isi terbaik) = 9m Rujukan Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. 267 – 281. Pencemaran air 5. m. Kemusnahan ekosistem akuatik 6. Fenomena hujan asid. Pencemaran udara 2. 2005. 3. 1. Petaling Jaya. .s.

hutan lipur.TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR Tajuk Impak Pembangunan Ekonomi Terhadap Alam Sekitar Subtajuk 2. tasik. tanah tinggi. pulau. gua batu kapur dan sebagainya. Aras 1 • Mengenalpasti sektor ekonomi tertier. Aras 2 • Menjelaskan pelbagai faktor yang mempengaruhi perkembangan sektor industri pelancongan.3 Sektor Pelancongan Masa 2 waktu (80 Minit ) Hasil Pembelajaran Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat. Sisipan Konsep a) Ekopelancongan (Eco – Tourism) Aktiviti pelancongan yang berkembang berasaskan sumber semulajadi seperti pelancongan pantai. Aras 3 • Menjelaskan kepentingan atau sumbangan terhadap sosioekonomi. Aktiviti pelancongan yang paling banyak berkembang di . sungai. air terjun/jeram. Aras 4 • Menjelaskan kesan negatif aktiviti pelancongan terhadap alam sekitar dan mencadangkan langkah-langkah mengatasinya.

konsep “home stay” dan lainlain. Contohnya di Kedah dan Perlis seperti di kawasan MADA.Keindahan persekitaran fizikal seperti pantai dan gua.Malaysia. Akua – tourism seperti di kawasan ternakan akuakultur. Putrajaya. kawasan perkampungan nelayan. Hutan Simpan Endau – Rompin di Pahang. Pusat Sains Negara. . Mengalakkan aktiviti pelancongan sambil belajar khususnya dikalangan pelajar sekolah. .Keindahan flora dan fauna. .Kemudahan pengangkutan dan perhubungan . Contohnya di Taman Negara. c) Pelancongan Kesihatan. Pulau Langkawi. rawatan pakar.Iklim yang sesuai ii) Faktor alam sekitar manusia. perubatan tradisional dan lain-lain. Bagang Lalang Selangor. . . b) Pelancongan pertanian ( Agro – Tourism ) Aktiviti pelancongan di kawasan dusun buah-buahan. Kedatangan pelancong untuk mendapatkan rawatan perubatan.Kemudahan prasarana .Dasar kerajaan Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 10 Minit ) .Tempat-tempat bersejarah . d) Pelancongan Pendidikan. Hutan Simpan Belum di Perak. perkhidmatan hospitality swasta.Pulau-pulau dan taman maritim yang cantik. . Cameron Highland dan sebagainya Isi-isi Pembelajaran a) Faktor-faktor mempengaruhi perkembangan kegiatan pelancongan i) Faktor alam sekitar fizikal. Contohnya pusat-pusat pengajian tinggi.Keindahan kawasan tanah tinggi.

a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. b) Guru menjelaskan tempat-tempat menarik yang terdapat di Malaysia dan menyatakan kepentingan kepada ekonomi negara. (Nota: Perbincangan mestilah berasaskan prinsip: FHC – Fakta diikuti oleh Huraian dan dilengkapi dengan contoh-contoh yang spesifik) Langkah 3 (Pembentangan Hasil Perbincangan – 40 Minit) b) Pembentangan hasil perbincangan dan penambahbaikan. Langkah-langkah memajukan sektor pelancongan di Malaysia. ii) Guru bersama dengan kumpulan pelajar lain membuat pembetulan dan penambahbaikan terhadap hasil pembentangan. [9 Markah] b) Cadangkan langkah yang boleh diambil untuk memajukan sektor pelancongan di dalam negara berkenaan. Langkah 2: (Diskusi Pelajar – 20 Minit ) a) Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk membincangkan dua aspek berikut: i) ii) Faktor-faktor yang mempengaruhi sektor pelancongan yang terdapat di Malaysia. Contoh Soalan Pilih sebuah Negara di Asia Tenggara. [ 8 Markah] . a) Huraikan kepentingan sektor pelancongan terhadap pembangunan ekonomi dan sosial negara berkenaan. Langkah 4 ( Rumusan Hasil Pembelajaran – 10 minit) Guru merumuskan setiap langkah pembelajaran di atas dan menyatakan kecapaian objektifnya. i) Setiap kumpulan membentangkan hasil perbincangan.

arkeopelancongan. menguruskan sisa pelancongan dan memelihara kualiti alam sekitar setempat. Pembangunan di kawasan luar Bandar.c) Huraikan kesan negatif sektor pelancongan terhadap penduduk dan alam sekitar negara berkenaan.(b) Meminta pelajar mencadangkan beberapa langkah bagi memajukan sector berkenaan. Memajukan sistm pengangkutan dan perhubungan. 2 markah x 4 isi = 8m c) Kesan negatif sektor pelancongan. i) ii) iii) iv) v) Sumber pendapatan negara.Antara kepentingan sektor pelancongan ialah. [ 8 Markah] Penilaian Jawapan Soalan ini merupakan soalan langsung dan terdiri daripada tiga bahagian. dan ecopelancongan.(c) Meminta pelajar memberi kesan negative sector tersebut kepada alam sekitar manusia dan alam sekitar fizikal. Membangunkan sumber-sumber setempat yang berpotensi berasaskan konsep agropelancongan. (a) Meminta pelajar memilih sebuah Negara Asia Tenggara dan memberikan kepentingan sector pelancongan terhadap ekonomi dan social Negara. Peluang pekerjaan. i) ii) iii) iv) v) Mempromosikan produk pelancongan menerusi media.akuapelancongan. 2 markah x 4 isi = 8m + 1m(cth negara) =9M b) Langkah memajukan sektor pelancongan. Menyediakan kemudahan asas yang mencukupi. a) Negara yang dipilih ialah Malaysia. Masalah Terhadap Persekitaran Fizikal. pakej pelancongan yang menarik melalui TDC(Lembaga Penggalak Pelancongan). . Perkembangan teknologi dan R&D. Kempen kesedaran seperti langkah menjaga kebersihan. Menggalakkan perkembangan industri berkaitan.

Petaling Jaya. Pendedahan dan penyerapan budaya barat. rantaian makanan pelbagai jenis hidupan. 2 markah x 4 isi = 8m Rujukan Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. resort padang golf dan sebagainya. Masalah kesesakan di pusat pelancongan popular atau di pintu-pintu masuk utama spt. Perubahan ilkim mikro khususnya suhu di kawasan tanah tinggi. i) ii) iii) Pencemaran budaya di kalangan penduduk tempatan. Pencemaran air laut. . m. membekalkan oksigen dan mengimbangi CO2 akan terganggu. 2005. sungai dan tasik akibat penyaliran sisa kumbahan. Gangguan terhadap ekosistem daratan.i) ii) iii) iv) Hakisan di kawasan tanah tinggi dan pinggir pantai akibat pembinaan hotel.Fungsi ekosistem hutan seperti habitat. Tanah Tinggi Genting. Kuala Perlis. Masalah wabak penyakit atau penularan penyakit yang cepat berjangkit yang dibawa oleh pelancong. Masalah Terhadap Persekitaran Manusia. Bab 11 – Sektor Perkhidmatan. Penerbit:Pearson dan Longman. Teks Pra U Geografi Manusia STPM.s. Tanah Tinggi Cameron dan lain-lain. 267 – 281.

TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR Tema Pembangunan Ekonomi dan Impak Alam Sekitar Tajuk 2. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 20 Minit ) .peratus dan sudut. Aras 1 • Mengenalpasti kaedah mendapatkan nilai jejari. Aras 3 • Mentafsir data dan carta pai. Aras 2 • Membina carta pai mengikut kaedah/format sebenar.4 Kemahiran Amali Subtajuk Membina dan mentafsir carta pai/rajah bulatan berbahagi Masa 2 waktu (80 Minit ) Hasil Pembelajaran Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat. Isi-isi Pembelajaran a) Mempersembahkan data pelancongan dalam bentuk carta pai. b) Mentafsir dan menganalisis data.

337 23. peratus dan format melukis carta pai. sudut. 230 77. sudut dan jejari. 329 176. Jadual 4: Keluaran Dalam Negara Kasar (RM: Juta) mengikut sektor-sektor ekonomi di Malaysia. Meramalkan kesan jangka panjang sebagai satu kajian masa depan (KMD) Langkah 3 ( Rumusan Hasil Pembelajaran – 10 minit) Guru merumuskan setiap langkah pembelajaran di atas dan menyatakan kecapaian objektifnya. Contoh Soalan Jadual 4 menunjukkan Keluaran Dalam Negara Kasar (KDNK) mengikut sektorsektor ekonomi di Malaysia pada tahun 1990 hingga 2000. 802 33. Menganalisis sebab.a) Guru memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. 635 . 830 71. Mengira peratus. b) Guru menjelaskan kaedah-kaedah pengiraan jejari. Melukis carta pai. Langkah 2 ( Mentafsir dan Menganalisis Data Keluaran Dalam Negara Kasar (KDNK) mengikut sektor ekonomi di Malaysia – 50 Minit) a) Guru mengedarkan data keluaran dalam negara kasar(KDNK) di mengikut sektor ekonomi dan pelajar dibantu untuk: i) ii) vi) vii) viii) Malaysia Mengenalpasti pola dan aliran perdagangan. 496 79. 267 27.2000 Sektor Ekonomi Sektor Primer Sektor Sekunder Sektor Tertiar Jumlah Keluaran Dalam Negara Kasar (RM: Juta) Tahun 1990 Tahun 2000 22. 1990 .

Langkah 4: Kirakan sudut sektor bagi setiap elemen yang terdapat dalam jadual dengan menggunakan formula berikut: . Nilai jejari boleh dikira dengan menggunakan formula berikut: Jejari = √ jumlah Apabila sudah dipuncakuasaduakan maka nilai yang diperolehi bukan lagi dalam unit biasa tetapi bertukar menjadi UNIT PUNCAKUASADUA. Penilaian Jawapan a) Membina Rajah Bulatan Berbahagi. Jika carta pai separa bulatan calon perlu darab dengan 180° manakala carta pai bulatan penuh calon perlu darab dengan 360°. siapkan sebuah Rajah Bulatan berbahagi bagi menunjukkan perubahan keluaran dalam negara kasar mengikut sektor-sektor ekonomi di Malaysia antara tahun 1990 hingga 2000. Langkah 2: Campurkan semua nilai data mengikut sektor bagi tujuan mencari jejari.a) Berdasarkan jadual 4. Langkah 3: Berdasarkan nilai puncakuasadua ini. pilih satu skala yang sesuai yang boleh diguna untuk mengira panjang jejari. Gerakerja Membina Carta Pai (Rajah Bulatan Berbahagi): Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan kenalpastikan berapa buah carta pai yang perlu dibina berasaskan kehendak soalan. Bahagikan nilai puncakuasa dua yang diperolehi dalam langkah (2) di atas dengan nilai skala yang telah dipilih itu. Konsep: Carta Pai atau Rajah Bulatan Berbahagi dikenali juga sebagai rajah bulatan berkadar yang merujuk kepada bulatan yang dipecahbahagikan mengikut sektor-sektor tertentu. Sebaiknya panjang jejari mestilah sesuai untuk menghasilkan bulatan agar tidak terlalu besar atau terlalu kecil. Terdapat dua jenis carta pai iaitu carta pai separa bulatan dan carta pai bulatan penuh.

. Penerbit:Pearson dan Longman. Petaling Jaya. nilai peratus yang perlu ditulis dalam setiap bukaan sudut sektor dan bukannya nilai sudut berkenaan) Langkah 7: Lorekan atau warnakan setiap sudut sektor dengan lorekan atau warna yang berlainan dan seterusnya lengkapkan carta pai anda dengan tajuk. Melukis bulatan dengan menggunakan jangka lukis berdasarkan panjang jejari yang telah dikira dan juga menandakan bukaan sudut sektor bagi setiap elemen yang telah dikira dengan menggunakan jangka sudut di dalam bulatan berkenaan. Rujukan Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. (Ingat !. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas carta. Langkah 6: Mengira peratus setiap sudut sektor dengan menggunakan formula berikut: Nilai Bagi Setiap Elemen x 100% Jumlah Keseluruhan Elemen Nilai peratus ini mestilah dimasukkan ke dalam setiap bukaan sudut sektor bulatan tersebut. skala dan petunjuk. Bab 11 – Sektor Perkhidmatan. Sila rujuk Rajah Bulatan Berbahagi yang telah disiapkan di sebelah. 267 – 281. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk boleh ditulis di bahagian bawah carta pai anda itu.s. 2005.Nilai Bagi Setiap Elemen x 360° Jumlah Keseluruhan Elemen Langkah 5: Membuat plotan. m.

pelajar akan dapat: 1. Di Malaysia. Di Malaysia.TEMA 3: TRANFORMASI DESA DAN PERBANDARAN Tema Tranformasi Desa Dan Perbandaran Tajuk Tranformasi Desa Sub Tajuk Konsep Transformasi Desa Hasil Pembelajaran Diakhir pembelajaran. dasar-dasar mengenai pembangunan wilayah telah dirancang dan dilakasanakan oleh governan (kerajaan) menerusi pelbagai agensinya. Konsep Transformasi Desa Program pembangunan yang dilaksanakan bagi mengurangkan ketidakseimbangan pembangunan antara wilayah-wilayah.Mengetahui dasar dan strategi pembangunan desa Isi-Isi Pembelajaran A. .Mentakrif konsep transformasi desa 2. Dasar Dan Strategi Pembangunan Desa Dasar biasanya dimaksudkan sebagai satu set keputusan tentang matlamat. B. strategi serta tindakan atau program pembangunan yang perlu dan boleh dilaksanakan bagi mengurangkan ketidakseimbangan pembangunan antara wilayah-wilayah.

dasar-dasar mengenai pembangunan wilayah telah dirancang dan dilakasanakan oleh governan (kerajaan) menerusi pelbagai agensinya. Di antara strategi atau program pembangunan yang telah dan sedang diambil bagi mengurangkan jurang pembangunan yang tidak seimbang ialah: 1.Program pembangunan insitu. Menekankan pembangunan fizikal desa seperti penyediaan kemudahan asas yang lengkap dan sempurna; bekalan elektrik, air, jalan raya, telekomunikasi, penyediaan rumah rakyat menerusi Program perumahan rakyat termiskin (PPRT) serta menyediakan pusat-pusat pertumbuhan ekonomi desa dan pasaran hasil desa. Di bawah projek pembangunan insitu ini sesetengah kawasan desa yang berpotensi dipilih secara khusus dan dinaik taraf menerusi projek desa wawasan seperti desa tani. Selain itu kemudahan fizikal pertanian seperti Rancangan Pengairan Muda dan Kemubu dijadikan sebagai projek asas untuk memajukan sektor pertanian desa khususnya padi sawah. Dengan adanya kemudahan asas yang cukup ini maka penduduk desa tidak perlu lagi berhijrah ke tempat lain untuk memperbaiki taraf dan kualiti hidup mereka. Strategi pembangunan insitu dibentuk khan untuk membaik pulih serta memodenkan kampung-kampung tradisional. Agensi kerajaan tertentu telah ditugaskan untuk membangunkan kawasan-kawasan yang telah dikenalpasti. Dalam konteks ini pendekatan bersepadu (Integrated Rural Development – IRD) telah digunakan dan semua kemudahan asas/infrastruktur yang diperlukan untuk memajukan kawasan desa berkenaan disediakan oleh kerajaan seperti jaringan pengangkutan, sistem tali air, rangkaian pemasaran, pusat penyebaran pertanian, bekalan air, elektrik dan lain-lain lagi yang diselaraskan oleh pelbagai agensi kerajaan yang dibentuk. Terdapat dua jenis program pembangunan insitu yang dilaksanakan di Malaysia. Pertama ialah untuk kawasan penanaman padi seperti di kawasan MADA (Kedah) dan KADA (Kelantan), Projek Tali air dan pertanian daerah Besut, Terengganu serta projek pertanian Barat Laut, Selangor. Kedua ialah untuk kawasan bukan penanaman padi seperti projek Pembangunan Integrasi Pertanian Johor Barat, Pahang Barat dan Negeri Sembilan Timur yang mengusahakan tanaman getah, kelapa sawit, kelapa buah-buahan serta nanas. 2. Program Pembangunan Pertanian Development Programme – IADP). Bersepadu (Integrated Agricultural

IADP ialah satu pakej pembangunan yang bersifat “kesepaduan” yang menggabungjalinkan segala resos, tenaga, sumber berpotensi dan agensi bagi memajukan sektor pertanian luar bandar dan seterusnya membasmi kemiskinan desa. Diantara strategi yang terlibat di bawah IADP ialah seperti program pembangunan tanah pertanian, kepelbagaian tanaman, program penanaman semula dan juga penyatuan saiz dan skel tani yang tidak ekonomik dibawah rancangan mini estet (pertanian berkelompok). Satu ciri penting IADP ialah menyelaras dan mengintegrasikan agensi

pembangunan yang selama ini beroperasi secara berasingan dan bertindan lapis. Fungsi agensi pembangunan seperti RISDA, FAMA, MAJUTERNAK, MAJUIKAN, LPP, MARDEC, MARDI, MADA, KADA, LKW dan lain-lain telah diselaraskan, disusun semula dan disepadukan secara menyeluruh agar karenah birokrasi yang boleh melambatkan program pembangunan untuk petani diminimakan.

Justeru itu bermula dengan Rancangan Malaysia ke 2, IADP telah dijadikan sebagai strategi utama rancangan pembangunan luar bandar Malaysia di bawah Kementerian Pembangunan Luar Bandar bagi tujuan mengatasi kemiskinan dan seterusnya menyeimbangan jurang pembanguna antara bandar dengan luar bandar. Objektif IADP adalah seperti berikut: i) ii) iii) iv) v) Meningkatkan pengeluaran pertanian dan seterusnya pendapatan dikalangan pekebun kecil. Memodenkan sektor pertanian luar bandar melalui penggunaan teknologi moden yang sesuai, sistematik dan efisyen. Memperbaiki sistem perkhidmatan pengembangan pertanian di luar bandar. Memodenkan kehidupan petani luar bandar dengan menggalakkan mereka menceburkan diri dlam sektor perniagaan tani. Membentuk sikap petani supaya mereka berkerja secara berkumpulan, sistematik, berjadual dan teratur dengan memperbaiki sistem institusi pertanian dan penyebaran info pertanian yang moden. Jadual: Projek pembangunan pertanian di bawah IADP Malaysia, 1992.
Nama Projek/ Kawasan terlibat MADA 1 dan 2 KADA 1 Besut Barat Laut Selangor Krian. Negeri Sembilan Tahun perlaksanaan 1965 - 1987 1967 - 1973 1971 - 1978 1978 - 1985 1979 - 1987 1981 - 1987 Keluasan (Hektar) 121 281 57 222 14 175 100 073 30 613 513 000 Tanaman utama Padi Sawah Padi sawah Padi sawah,getah,dusun buah-buahan ,kelapa. Padi sawah, kelapa,koko dan kopi Padi sawah, getah,kelapa,kelapa sawit, dusun buahan. Padi, getah, dusun buahan dan kelapa sawit Sumber kewangan Bank Dunia Bank Dunia ADB Bank Dunia Bank Dunia ADB

Pahang Barat Perak Utara Terengganu Utara

1983 - 1990 1986 - 1993 1986 - 1990

2 270 000 1 218 030 436 600

Getah, padi, kelapa sawit dan dusun buahan Getah, padi, tanaman campuran, kelapa sawit Padi, getah,akuakultur ,ternakan dan tembakau

ADB Bank Dunia Bank Dunia

Di bawah IADP ini Program reformasi tanah pertanian amat dititikberatkan. Misalnya projek pertanian berkelompok/mini estet yang dijalankan oleh agensi yang berkaitan, memajukan sektor kebun kecil yang tidak produktif, mengusahakan tanah terbiar dengan tanaman komersial yang boleh diuruskan secara sistematik bagi tujuan menambahkan pendapatan perkapita penduduk luar bandar. Dalam konteks reformasi tanah pertanian ini agensi-agensi kerajaan tertentu telah diberi tanggungjawab dan telahpun berjaya menainkan peranannya. Misalnya RISDA yang bertanggungjawab memajukan pekebun kecil getah serta FELCRA yang bertanggungjawab menyatu dan memulihkan tanah persekutuan. Kebun-kebun kecil yang berselerak dan tidak produktif akan disatukan di bawah pengurusan mini estet yang lebih ekonomi dan terurus. Dengan itu pendapatan perkapita pekebun akan meningkat sekaligus taraf hidup penduduk luar bandar dapat dipertingkatkan. 3. Penyelerakkan/penyebaran industri ke desa. Kawasan desa yang berpotensi dikenalpasti dan dibina kilang pembuatan atau pemerosesan, kerajaan juga menyediakan zon industri bebas cukai (FTZ) di kawasan luar bandar yang lengkap dengan kemudahan asas dan insentif untuk menarik pelabur membina cawangan industrinya. Di kawasan FTZ pelabur diberikan taraf perintis antara 5 hingga 10 tahun. Dengan adanya usaha ini maka tumpuan pembangunan industri tidak di kawasan bandar atau jaluran pantai barat semenanjung sahaja. Kini penyebaran industri perkilangan sudah memasuki ke koridor industri pantai timur khususnya di negeri Pahang dan Terengganu di samping di kawasan rancangan pembangunan wilayah pertanian seperti di wilayah JENGKA sendiri telah didirikan kilang elektronik (ALPS). Untuk memastikan dasar penyelerakan industri dari bandar ke luar bandar ini berjaya maka pihak kerajaan telah menyediakan infrastruktur fizikal dan sosial seperti kemudahan jalanraya, landasan keretapi, bekalan air, bekalan tenaga elektrik, kemudahan pelabuhan, kemudahan telekomunikasi dan sebagainya khususnya di kawasan FTZ. Terdapat juga usaha promosi dan kerjasama yang erat antara kerajaan persekutuan dan kerajaan negeri dalam usaha menempatkan industri perkilangan di kawasan luar bandar di negeri masing-masing. Dengan adanya penyelerakan industri

berskala besar seperti industri pembuatan, pemerosesan dan pemasangan di wilayah mundur ini maka secara tidak langsung ia akan dapat mempercepatkan pembangunan di wilayah mundur/kawasan luar bandar berkenaan. Selain daripada itu pada masa yang sama peralihan tumpuan industri dari kawasan bandar ke kawasan luar bandar atau pinggir bandar akan dapat memperlahankan kadar perindustrian di kawasan yang telah sedia maju. Dengan cara ini keseimbangan pembangunan antara kawasan/wilayah boleh dicapai pada masa hadapan.

3. Rancangan Pembangunan Wilayah (RPW) secara khusus. Rancangan Pembangunan Wilayah (RPW) adalah satu strategi pembangunan secara khusus di wilayah yang dikenalpasti mundur yang diletakkan di bawah agensi perlaksanaannya yang tersendiri. Di bawah RPW strategi penjanaan sumber alam dan pembangunan tanah baru merupakan usaha-usaha utama yang telah dilaksanakan oleh kerajaan disekitar tahun 1970-an. Di antara contoh RPW yang telah diperbadankan dan mempunyai autonomi secara khusus untuk memajukan wilayah mundur ialah seperti Lembaga Kemajuan Wilayah (LKW) JENGKA,KETENGAH,KESEDAR,KEJORA, KEDA,PERDA,DARA dan lain-lain lagi. Di dalam kawasan RPW ini terdapat tiga sumber alam yang perlu dijanakan sepenuhnya secara sistematik dan optima iaitu pertama sumber tanah yang subur untuk ditanam dengan tanaman getah dan kelapa sawit secara perladangan, ke dua sumber hutan untuk dibalak dan ke tiga sumber galian yang ada yang boleh dilombong. Daripada ketiga-tiga jenis sumber ini sumber tanah merupakan sumber utama yang telah dibangunkan dengan sektor pertanian perladangan. Namun begitu sebelum sumber tanah dibangunkan, sumber hutan terlebih dahulu dibalak. Ini kerana sebahagian besar RPW melibatkan kawasan hutan dara. Di antara contoh Rancangan Pembangunan Wilayah (RPW) secara khusus yang melibatkan pembangunan tanah baru yang telah dilaksanakan antara tempoh 1966 hingga 1994 ialah seperti jadual di bawah: Program Pembangunan Wilayah secara khusus di Malaysia (1966 – 1994) Program Rancangan Pembangunan Wilayah (RPW) JENGKA DARA KEJORA KETENGAH KESEDAR Lokasi mengikut negeri Pahang Pahang Tenggara Johor Tenggara Terengganu tengah Kelantan Selatan Tahun perlaksanaan 1972 1972 1972 1973 1978

Bandar Muazam Shah bagi Wilayah Dara dan juga bandar Al-Muktafi Billah Shah bagi wilayah Ketengah. 1983 1983 Dasar kerajaan membandarkan kawasan luar bandar mempunyai tiga matlamat besar iaitu . Kawasan luar bandar yang dibandarkan ini akan bertindak sebagai pusat pertumbuhan ekonomi wilayah baru dan pada masa yang sama mampu mengekang aliran migrasi desa ke bandar-bandar besar sahaja. Antara bandar-bandar baru yang diwujudkan di kawasan pembangunan wilayah ialah Bandar Jengka bagi wilayah Jengka. Dengan memajukan pekan-pekan ini sudah tentunya kawasan desa yang terpinggir juga boleh menikmati kemudahan pembandaran. Kawasan-kawasan pembangunan wilayah yang terletak di pedalaman dan jauh daripada bandar utama dalam sesebuah negeri turut diwujudkan bandar-bandar baru bagi tujuan memberikan kemudahan-kemudahan pembandaran kepada penduduk sekitarnya yang agak jauh untuk diperolehi di bandar-bandar utama . ii. Antara pekan-pekan kecil yang dimaju dan dinaikkan taraf menjadi bandar ialah seperti Bandar Maran di Pahang. Strategik membandarkan kawasan luar bandar ini sebenarnya bergabungjalin dengan strategi penyelerakan industri dan juga program pembangunan wilayah di kawasan pertanian. Pembandaran Kawasan luar bandar dilaksanakan menerusi strategi-strategi berikut:.Pertama untuk menggiatkan/mencergaskan pembangunan ekonomi di kawasan yang masih lembab. Di Pahang misalnya pihak kerajaan negeri telah memperkenalkan konsep “Pembandaran . Walaupun perkembangan dan pembangunan di bandar-bandar baru ini agak perlahan. tetapi sekurang-kurangnya ia dapat memenuhi beberapa keperluan penduduk sekitar yang agak sukar diperolehi dari bandar-bandar besar yang lain yang letaknya agak jauh. Di kawasan luar bandar mungkin terdapatnya pekan-pekan yang berpotensi untuk dimajukan dan dijadikan sebagai bandar kecil atau bandar bersaiz sederhana. Perindustrian Desa Kedah Pulau Pinang. Program pembinaan bandar-bandar baru ini mulai dilaksanakan awal tahun 1970-an serentak dengan penubuhan Lembaga Kemajuan Wilayah (LKW). kedua melegakan kesesakan di kawasan bandar raya yang sudah padat dan tebu bina dan ke tiga mengimbangi pembangunan antara kawasan khususnya antara wilayah bandar yang sudah maju dengan luar bandar yang masih mundur. i. Dengan adanya bandar-bandar baru ini juga ia telah menjadi pusat pertumbuhan ekonomi wilayah berkenaan. Mewujudkan bandar baru di kawasan pembangunan wilayah.KEDA PERDA 4. Bandar Permaisuri di Setiu Terengganu dan juga Bandar Jerteh di Besut Terengganu. Membandarkan Pekan-Pekan Berpotensi.

Oleh itu bandar-bandar baru diwujudkan untuk kemudahan pekerjanya. iv.perumahan. Di Pantai Timur Semenanjung pula. Sebagai contoh di laluan utama Kuantan . Melalui dasar penyelerakan industri ke luar bandar. Pekan-pekan berpotensi yang terletak di persimpangan jalan-jalan utama akan dimajukan dan dimodenkan dengan industri. petani. Misalnya bandar baru Nilai di Negeri Sembilan. UiTM cawangan Kelantan di letakkan di daerah Machang dan UiTM cawangan Terengganu diletakkan di daerah Dungun. Mewujudkan Bandar Industri. kerajaan telah menggalakkan pelaburan industri ke kawasan-kawasan luar bandar yang berpotensi. Kemudahan Sosial Untuk meningkatkan lagi pembangunan ekonomi wilayah mundur kerajaan juga membantu memperbaiki taraf sosial penduduk.kemudahan bandar dan sebagainya. Bandar Gebeng dan Peramu di Pahang serta Mersing Johor.perkhidmatan pengangkutan. Sebagai contoh kerajaan telah memajukan industri kecil dan sederhana (IKS) di desa di bawah skim kredit mikro.kawasan penempatan yang tersusun dan sebagainya. khidmat nasihat serta bimbingan yang berterusan. Contoh Soalan: . Begitu juga maju atau mundurnya sesebuah bandar itu amat bergantung kepada pembangunan perindustrian kawasan tersebut. Seperti kemudahan pendidikan menengah. Misalnya UUM di letakkan di Sintok. iii. Utara Kedah.kewangan dan bank.Kuala Lumpur akan tumbuh bandar-bandar industri seperti MEC CITY di persimpangan Gambang . IPT di luar bandar. Dengan adanya IPT diluar bandar ini maka faedah ilmu dan peluang pekerjaan akan dapat dinikmati bersama oleh penduduk luar bandar berkenaan. Dalam hal ini industri dan bandar memang tidak boleh dipisahkan. Melalui perkembangan industrilah penduduk akan bertambah yang akhirnya menyokong kepada kemajuan bandar. peniaga kecil serta usahawan IKS yang terpinggir dengan memberikan bantuan modal/kredit. UiTM cawangan Pahang diletakkan di wilayah JENGKA. naik taraf kemudahan kesihatan. Dengan terbinanya kawasan perindustrian sudah tentu memerlukan kemudahan asas dan prasarana yang setanding dengan kawasan bandar yang sudah maju.Lebuh Raya Tun Razak dan juga Bandar Baru Mentakab di persimpangan Mentakab. pengangkutan dan perhubungan. kemudahan reakreasi dan sebagainya mengikut keperluan penduduk setempat. Kemajuan industri bergantung kepada kemudahan pembandaran yang ada di sekitarnya seperti kemudahan pamasaran.Simpang”. Selain itu kerajaan juga sentiasa membantu golongan nelayan. Sebagai contoh universiti –universiti tempatan atau cawangan universiti yang baru dibuka dilokasikan di kawasan luar bandar. melalui projek koridor industri yang ke dua di Malaysia yang menyambungkan kawasan industri Pengkalan Chepa Kelantan hingga ke Mersing Johor diharap akan dapat melahirkan bandar-bandar baru industri seperti Batu Rakit dan Kerteh di Terengganu.

Proses Perubahan Desa 1. Banyak petempatan luar bandar/desa telah berubah menjadi bandar disebabkan oleh adanya sumber-sumber alam yang berharga di tempat berkenaan. ( 5 Markah) ii) Jelaskan langkah-langkah yang telah dan sedang diambil oleh negara berkenaan bagi memajukan wilayah-wilayahnya yang mundur (15 Markah) TEMA 3: TRANFORMASI DESA DAN PERBANDARAN Tema Tranformasi Desa Dan Perbandaran Tajuk Tranformasi Desa Sub Tajuk Proses Perubahan Desa Hasil Pembelajaran Diakhir pembelajaran. Sebagai contoh migran-migran Cina. i) Nyatakan keadaan ketidakseimbangan pembangunan yang berlaku di dalam negara berkenaan. Pada masa yang sama pembangunan infrastruktur. pelajar akan dapat: 1. ( 5 Markah) Pilih sebuah negara di Asia Pasifik.ekonomi dan sosial akan dialirkan ke kawasan desa berkenaan khususnya oleh penjajah Inggeris.a) b) Apakah yang dimaksudkan dengan “Pembangunan yang tidak seimbang”?. Ini akan menarik penduduk dari luar berhijrah ke tempat tersebut demi merebut segala peluang yang ada. bandar Seremban dan Taiping berkembang berasaskan sumber bijih timah.petempatan. Pada masa kini pula terdapat beberapa buah bandar baru yang wujud akibat adanya potensi sumber alam yang ada di kawasan berkenaan. Sebagai contoh Bandar Kertih di .Ipoh. Proses transformasi desa ini berlaku sejak abad ke 19 lagi.Proses perubahan desa A. Ini kerana apabila adanya sumber alam yang berharga maka manusia akan meneroka dan mengeksploitasinya. Potensi sumber alam yang ada di sesebuah desa . Perkembangan pesat penduduk dan pembangunan ekonomi moden yang dijalankan akhirnya beransur-ansur mengubah desa dan petempatan perlombongan berkenaan menjadi sebuah bandar. Misalnya bandaraya Kuala Lumpur.

Pada zaman dahulu ia adalah sebuah kampung tradisional/pekan yang akhirnya berubah menjadi bandar kerana lokasinya sebagai tempat persinggahan orang ramai (transit). Persinggahan/Stesyen: Bandar Gemas (Keretapi). Faktor Polisi kerajaan: Melalui pelbagai cara dan tujuan kerajaan telah mengubah dan membangunkan kawasan petempatan luar bandar yang tertentu menjadi bandar. Perdagangan dan pelabuhan: Bandar-bandar seperti Pulau Pinang dan Kelang yang berasal daripada petempatan desa /petempatan nelayan pantai telah berkembang menjadi bandar pelabuhan yang pesat membangun kerana lokasinya yang strategi di laluan perdagangan timur dengan barat/perairan Selat Melaka. Begitu juga dengan bandar Ayer Keroh. Petempatan luar bandar/desa yang berpotensi akan dimajukan dan dibangunkan menjadi bandar kecil atau bandar sederhana yang berfungsi sebagai pusat-pusat pertumbuhan sosio-ekonomi sokongan/pelengkap kepada bandar-bandar yang sedia ada. Pelbagai kemudahan seperti jeti untuk feri berlabuh dan hotel bertaraf antarabangsa telah dibina di bandar Kuah. perindustrian dan sebagainya. 3. Keadaan ini akan membuka banyak peluang ekonomi dan perniagaan yang menjadi rebutan penduduk. Seperti bandar Gua Musang untuk Ulu Kelantan.Johor Baharu(Stesyen terakhir di selatan).perkhidmatan. Tujuan untuk pembangunan wilayah yang baru dibuka: Misalan bandar Pusat Jengka untuk Wilayah Jengka. Melaka berkembang pesat kerana kedudukannya di laluan lebuh raya Utara – Selatan (PLUS). 2. Boleh dikatakan hampir ke semua bandar-bandar di Malaysia yang berasal daripada petempatan desa.Kuala Berang untuk Ulu Terengganu dan bandar Gerik untuk Ulu Perak. Sesebuah desa boleh berkembang menjadi bandar apabila sektor ekonomi moden yang ada di desa tersebut berkembang pesat. Faktor Perkembangan Ekonomi Moden. Bandar Kuah berkembang dari sebuah pengkalan perikanan kepada bandar yang menjadi pintu masuk pelancong ke Langkawi. Bandar Gerik (Lebuh-raya timurbarat).bandar Muazam Shah untuk Wilayah Dara dan bandar Muktafi .Terengganu telah berubah dari sebuah kampung nelayan tradisional kepada bandar industri moden kerana penemuan sumber petroleum dan gas asli di perairan Terengganu yang menjadikan Kertih sebagai pusat pemerosesan gas asli utama serta adanya beberapa jenis kilang pemerosesan yang beroperasi di kawasan itu. Bandar Kuah di Langkawi berkembang kerana potensi pelancongan yang wujud di Kepulauan Langkawi itu. Misalnya: Tujuan untuk memajukan penduduk luar bandar sekitar.Misalnya sektor perniagaan.

Antara desa sekitar dengan bandar sebenarnya wujud keadaan saling bergantung yang tidak boleh dipisahkan. Manakala bandar itu pula menjadi pasaran untuk penduduk luar bandar menjual hasil pertanian dan penternakan mereka. d) Wujudnya rangkaian pasar malam dan pasar tani yang membuktikan kawasan bandar menjadi pasaran barangan dan hasil desa samada hasil pertanian. Hubungan berfungsi ini begitu kukuh terutama sekali apabila kita mengkaji dalam konteks bandar kecil atau bandar sederhana yang dikelilingi oleh kawasan desa sekitarnya sehingga pembangunan ekonomi dan sosial di antara kedua-duanya bergerak seiringan dan segandingan. Selain itu sesebuah bandar juga berperanan membekalkan keperluan barangan dan perkhidmatan kepada penduduk sekitarnya. peniaga dan juga pembekal barangan dan perkhidmatan. Bandar bergantung kepada luar bandar untuk memperolehi bekalan makanan kepada penduduk bandar dan juga memperolehi bekalan bahan mentah untuk industri perkilangan yang beroperasi di sesebuah bandar . e) Wujudnya beberapa agensi perkhidmatan atau pusat-pusat perkhidmatan kepada penduduk desa seperti pejabat daerah. hospital/pusat kesihatan dan sebagainya. b) Wujudnya sistem dan jaringan pengangkutan antara bandar dengan kawasan desa sekitar seperti sistem jalan raya. 4. Saling Interaksi Desa – Bandar. mahkamah. .Billah Shah untuk wilayah Ketengah. pejabat agama. jalan air (sungai ) dan lainlain lagi. perikanan dan kraf tangan. pejabat tanah. Terdapat beberapa bukti yang boleh dikemukakan berkaitan dengan wujudnya saling hubungan antara bandar dengan kawasan desa sekitarnya. Pembinaan bandar-bandar baru ini mungkin berasal daripada tapak petempatan luar bandar/desa yang ada di situ atau ia juga turut melibatkan pembangunan petempatan luar bandar yang ada disekitarnya ke arah ciri-ciri kebandaran. Antara bukti-bukti yang lazim ialah: a) Wujudnya rangkaian kedai runcit di desa-desa yang mana keperluan barangan pekedai itu dibekalkan oleh pembekal dari bandar yang ada di sekitar mereka. jalan keretapi. pejabat pos. Contoh Soalan Berdasarkan kepada sebuah bandar kecil (10 000 – 30 000 orang penduduk) yang telah anda kaji di lapangan. c) Wujudnya pergerakan ulang alik penduduk desa ke bandar yang mungkin terdiri daripada pekerja. bank.

a) Nyatakan secara ringkas. (11 Markah) TEMA 3: TRASFORMASI DESA DAN PERBANDARAN Tema Transformasi Desa Dan Perbandaran Tajuk Bandar dan Perbandaran Sub Tajuk Pengertian Bandar dan Perbandaran Hasil Pembelajaran Pada akhir pengajaran dan pembelajaran.Perubahan cara hidup dari tradisional kepada nilai dan gaya hidup moden 2. Maksud perbandaran Perbandaran atau Urbanisasi bermaksud proses perubahan sesuatu kawasan daripada luar Bandar kepada bandar.Menghuraikan faktor-faktor perbandaran 4. Ia meliputi 4 aspek berikut: a. (8 Markah) c) Pilih satu sahaja aktiviti manusia yang dijalankan di bandar tersebut dan terangkan bagaimana aktiviti itu memberikan kesan negatif kepada alam sekitar fizikal kawasan berkenaan.Mentakrifkan maksud perbandaran 2.( 6 Markah) b) Terangkan fungsi-fungsi di bandar tersebut yang dapat membantu memajukan kawasan desa sekitarnya. Bandar Primat .Menjelaskan taburan Bandar Sisipan Konsep 1.Perubahan struktur dan kegiatan ekonomi dari kegiatan ekonomi tradisional kepada ekonomi moden d.Menghuraikan perkembangan Bandar diMalaysia 3. fungsi-fungsi utama yang terdapat di bandar itu.Perluasan saiz Bandar c. pelajar akan dapat: 1.Pertambahan jumlah dan peratusan penduduk bandar b.

Perbandaran selepas kemerdekaan d.Kemudahan asas e.Faktor sejarah b. Bandar satelit Bandar baru yang di bina khas tidak jauh dari Bandar utama. dasar dan rancangan kerajaan d.Ia masih berhubung secara langsung dan berada di bawah lingkungan pengaruh Bandar induk. Konurbasi Bandar Proses pergabungan dan percantuman pinggir bandar dengan pinggir bandar lain di kawasan berdekatan. Senawang bagi Seremban.Perkembangan Bandar di Malaysia a. Kawasan Megalopolis biasanya mempunyai penduduk melebihi 10 juta orang 6. Metropolis Perkembangan sesebuah bandaraya sehingga mempunyai penduduk melebihi satu juta.Perbandaran pada zaman penjajah c.Termasuk Bandar baru di pinggir Bandar seperti Bandar baru Ampang. Isi-Isi Pembelajaran 1. 3.Faktor demografi 4. Bayan Baru bagi Pulau Pinang. Bandar Baru Petempatan yang bercirikan Bandar yang dirancang dan dibangunkan di kawasan luar Bandar.Perbandaran selepas tahun 1970-an e. 7. Subang Jaya.Faktor-faktor perbandaran a.Fenomena Perbandaran .Bandar terbesar di sesebuah negara yang saiz penduduk berganda-ganda berbanding Bandar kedua.Maksud Perbandaran 2.Perkembangan ekonomi moden c. 4. Mexico City di Mexico.Ia mempunyai pemusatan dan kepelbagaian fungsi. Megalopolis Perkembangan metropolis hingga memungkinkan percantuman metropolis-metropolis. Contoh:Bangkok di Thailand. Contoh: Petaling Jaya bagi Kuala Lumpur.Perbandaran awal ( Abad ke-15 ) b.Faktor politik.Perbandaran era 1990-an dan abad ke-21 3. Bandar baru Selayang. 5. Contoh: Bandar Jengka dan Muadzam Shah di Pahang.

Tumpuan pembangunan ekonomi 2.Bandar Satelit c.Faktor demografi 6. Contoh Kuala Lumpur dengan Petaling Jaya.Pencemaran udara 8.Kesesakan lalulintas 7.Konurbasi Bandar 5. b.Kekurangan peluang pekerjaan 4.Faktor-faktor Pembentukan Bandar Primat 1.Sejarah perbandaran 4.Berlaku menerusi proses rebakan Bandar dari pusat ke pinggir atau perkembangan pesat zon pinggir Bandar atau subbandar itu sendiri hingga sempadan sesebuak Bandar bercantum dengan sempadan Bandar yang lain yang berdekatan.Bandar Primat b.Maksud Bandar Primat b.Letakan bandar yang berhampiran .Subbandar e.Bandar Baru d. Manila dengan Quezon City dan Bangkok dengan Thonburi.Metropolis f.Pencemaran baud an bunyi 10.Kemudahan asas 5.Konurbasi Bandar a.Bandar Primat a.Masalah sosial 5.Persaingan.Maksud konurbasi Bandar Proses percantuman atau penggabungan bagi dua buah Bandar atau lebih yang terletak berdekatan antara satu sama lain.Megalopolis g. pengangguran dan kemiskinan bandar 3.Kekurangan kemudahan asas 6.Masalah yang timbul dalam bandar raya primat 1.a.Faktor-faktor konurbasi Bandar 1.Perumahan 2.Pencemaran air 9.Pemusatan fungsi Bandar 3.Peningkatan suhu mikro 6.Migrasi c.

Masalah pengganguran dan kemiskinan bandar.Manila dan lain-lain telah dan sedang mengalami kadar urbanisasi yang pesat adalah disebabkan oleh migrasi masuk penduduk dari luar bandarnya. kelayakan dan kemahiran yang ada pada migran. Ekonomi bandar tidak mampu menyerap lebihan penduduk yang terlalu ramai akibat migrasi masuk. (8 Markah) TEMA 3: TRASFORMASI DESA DAN PERBANDARAN TAJUK Kesan Tranformasi Desa Dan Perbandaran SUB TAJUK Kesan Perbandaran Terhadap Penduduk Dan Alam Sekitar HASIL PEMBELAJARAN Diakhir Pembelajaran pelajar akan dapat: 1. Masalah di bandar-bandar utama: 1.Dasar kerajaan Contoh Soalan a) Apakah yang dimaksudkan dengan konurbasi bandar?.Perkembangan perindustrian 4.Pertumbuhan penduduk Bandar yang pesat 5.Bangkok. Kebanyakan mereka berkerja dalam sektor informal. Jakarta. sebagai buruh kasar atau mungkin terlibat dengan aktiviti . Justeru itu proses urbanisasi ini telah menimbulkan pelbagai masalah baik di bandar mahupun di desanya. (5 Markah) b) Jelaskan sebab-sebab kewujudan fenomena konurbasi bandar di Asia Tenggara. Antara masalah tersebut ialah: A.Menjelaskan kesan transformasi desa dan perbandaran terhadap penduduk dan ekonomi 2.2. Bandar-bandar utama di negara sedang membangun seperti Kuala Lumpur. Sedangkan migran yang masuk tidak memiliki kelayakan tersebut.Menjelaskan kesan transformasi desa dan perbandaran teradap alam sekitar ISI-ISI PEMBELAJARAN Kesan Pembandaran Terhadap Penduduk. Sebahagian besar sektor ekonomi bandar bersifat semi profesional/profesional yang memerlukan kelulusan yang tinggi. ( 12 Markah) c) Huraikan masalah-masalah akibat kewujudan fenomena konurbasi Bandar tersebut.Kewujudan sistem pengangkutan yang baik dan cekap 3. Peluang perkerjaan yang ada terhad untuk dipadankan dengan kelulusan.

Masalah ke atas sumber-sumber alam di bandar. rawatan sisa kumbahan yang tidak memuaskan. Kesan-kesan sosial yang dihadapi penduduk bandar seperti masalah kekurangan perumahan (nilai hartanah tinggi .kenderaan semakin bertambah sejajar dengan peningkatan kadar urbanisasi di bandar-bandar utama. pelacuran. Selain daripada sumber hutan pupus dan musnah. Kawasan perumahan baru akan dibuka yang melibatkan aktiviti penyahutanan. 2.industri. sumber tanah juga rosak dengan pelbagai kejadian seperti hakisan tanah dan tanah runtuh. Penyakit berjangkit ini mudah merebak kerana di kawasan setinggan tidak mempunyai sistem pembentungan yang sempurna. sistem jalan bandar yang tidak dapat menampung aliran trafik secara relatifnya saiz jalan semakin sempit. serta mudah merebaknya penyakit berjangkit seperti denggi di lokasi-lokasi tertentu khususnya di kawasan setinggan yang sesak (slum area). Justeru masalah pengganguran dalam bandar akan berlaku.pelacuran. Petempatan haram ini dinamakan sebagai petempatan setinggan. kemiskinan bandar akan berlaku. Selain itu akibat tekanan hidup dan kos hidup yang tinggi di bandar maka mudah menularnya penyakit sosial seperti jenayah. sistem perparitan dan longkang yang tidak terurus. Pertambahan penduduk bandar pula menambahkan permintaan terhadap petempatan. 5. Apatah lagi kawasan bandar kekurangan rumah-rumah kos rendah. Urbanisasi seumpama ini digelar sebagai “Urbanisasi Palsu”.ruang niaga. penyalahgunaan dadah dan lain-lain yang wujud akibat kadar pengganguran dan kemiskinan bandar yang tinggi. bekalan air yang tidak bersih dan persekitaran tempat tinggal yang kotor serta sesak. Ini menyebabkan darjah ketersampaian menjadi rendah walaupun pada jarak yang dekat. resiko kemalangan dan . Justeru jalan penyelesaian terdekat ialah membina petempatan-petempatan haram di atas tanah rezab kerajaan/swasta seperti rezab bangunan.rezab jalan raya dan sebagainya. Keadaan ini akan merugikan kos masa. kos hidup yang tinggi menyebabkan kualiti dan taraf hidup penduduk bandar menjadi rendah.industri. Sumber udara dan air juga boleh tercemar apabila penduduk. kepupusan dan kemerosotan sumber hutan serta pencemaran dan kerosakan sumber. Oleh kerana kegiatan ekonomi migran hanya dalam sektor informal sahaja maka pendapatan yang diperolehinya adalah kecil. pergerakan penduduk bandar menjadi lambat dan mengambil masa yang lama untuk tiba ke destinasi seperti ke tempat kerja. Masalah perumahan yang akhirnya mewujudkan fenomena persetingganan. Kesannya saiz tanah menjadi semakin sempit dan harga tanah menjadi semakin mahal.jaringan jalan raya dan lain-lain. Proses urbanisasi yang pesat akan mewujudkan persaingan guna tanah untuk petempatan. Berpunca daripada pertambahan kenderaan. 3. Masalah persekitaran sosial bandar. tidak mampu dimiliki oleh pekerja yang berpendapatan rendah – ini akan mewujudkan petempatan setinggan). rezab sungai. Relatif dengan kos hidup yang tinggi di bandar menyebabkan migran-migran tidak mampu memiliki atau menyewa rumah yang kadar sewanya begitu tinggi. Meliputi masalah tekanan terhadap sumber tanah. 4. Kesan kesesakan lalu lintas dan traffic jam.

Dalam konteks pencemaran udara dan jerebu di kawasan bandar pula terdapat banyak kesan negatifnya ke atas kesihatan penduduk bandar. Manakala fenomena pulau haba pula menyebabkan penduduk sentiasa kepanasan dan kerimasan.1 mikrometer boleh menembusi sistem penapisan pernafasan dan didepositkan di dalam paru-paru. Ini kerana dianggarkan hampir 50% komponen jerebu yang terdiri daripada partikulat terampai yang bersaiz 0. Proses pembandaran yang pesat menyebabkan aliran migrasi penduduk terarah ke bandar berkenaan. Pendapatan yang diperolehi adalah kecil dan tidak mencukupi untuk menampung kos hidup yang tinggi di bandar. air. Kesan-kesan positif -Kemudahan prasarana dan kemudahan bandar. Sebagai contoh fenomena banjir kilat banyak merosakkan harta benda dan memerlukan kos yang tinggi untuk mengatasinya. kemudahan riadah dan sukan. Justeru itu mereka hanya terlibat dalam sektor informal seperti buruh binaan dan penjaja. MONORAIL. Taraf kesihatan penduduk bandar terjejas akibat pertambahan pencemaran persekitaran seperti pencemaran udara. Di Kuala Lumpur. Selain itu aliran migrasi yang terlalu ramai menyebabkan peluang pekerjaan yang wujud tidak sepadan dan tidak dapat menampung penawaran tenaga kerja yang ada. kemudahan pengangkutan awam canggih. 7.01 hingga 0. Selain itu ketidakselesaan hidup di bandar juga dirasai khususnya di kawasan yang mengalami fenomena pulau haba dan banjir kilat. bau busuk dan lain-lain lagi. Kesan daripada fenomena ini ialah meningkatnya kadar pengganguran di bandar. Meningkatkan kadar pengganguran dan kemiskinan bandar. Kawasan bandar besar dan maju lazimnya terdapat kemudahan bandar yang cukup dan moden seperti pusat membeli belah. Pulau Pinang dan Johor Baharu misalnya mengalami masalah kesesakan lalulintas yang amat teruk . Kesan yang paling besar ialah ke atas sistem pernafasan. sakit kerongkong. penyakit mata dan lelah (akibat pencemaran udara).lain-lain lagi. Kesannya kemiskinan bandar akan bertambah. bau dan bunyi. Sistem Transit Aliran Ringan (LRT) dan juga ERL. Di Kuala Lumpur kerajaan terpaksa memperkenalkan sistem pengangkutan awam yang moden dan canggih untuk mengatasi masalah ini seperti penggunaan KOMUTER. Kesesakan lalulintas ini akan lebih ketara ketika pergerakan keluar masuk pekerja ke pejabat atau ke kilang mereka seperti pada sebelah pagi dan petang. Kualiti kesihatan penduduk akan terjejas dengan pendedahan kepada pelbagai penyakit kulit (akibat hujan asid). kemudahan hiburan dan sebagainya bagi menampung keperluan penduduk yang ramai . kemudahan pendidikan tinggi. Jika ini berlaku kerosakan ke atas organ pernafasan akan terjadi dan amat berisiko tinggi bagi orang yang mengidap penyakit astma (lelah).nemomia dan penyakit-penyakit yang berkaitan dengan jantung. 6. 8. Kualiti hidup penduduk bandar terjejas. Migran yang datang dari luar bandar ini memiliki kelulusan dan kemahiran yang rendah untuk diserapkan dalam sektor ekonomi moden. kemudahan hospital moden.

1. Bangunanbangunan konkrit. medan letak kereta berbitumen merupakan bahan-bahan yang menggalakkan proses pengaliran dan simpanan haba pada siang hari sebagai haba pendam dan dibebaskan pada waktu malam bagi mengimbangi kehilangan haba di permukaan bumi. pengangkutan sektor perniagaan secara besar-besaran telah membuka ruang kepada penduduk bandar untuk meningkatkan taraf hidup mereka. Kelembapan udara yang rendah. Kecerunan suhu adalah tinggi di pusat bandar kemudian semakin menurun menghala ke pinggirnya. jalan-jalan berturap.1983. Menara Petronas dan Midvalley Megamall akan mencantikkan lagi landskap bandar yang kelak boleh menjadi daya tarikan pelancong.7 darjah celcius lebih tinggi 2 darjah celcius lebih tinggi 4 darjah celcius lebih tinggi 3 darjah celcius lebih tinggi 3 darjah celcius lebih tinggi a. Tetapi di bandar proses ini tidak berlaku. Sebaliknya haba bumi akan dihalang oleh bahan-bahan pencemar di udara yang kemudian memantulkan kembali tenaga tersebut ke bumi. 9. Jadual: Keamatan Maksima Pulau Haba Waktu Malam Bagi Beberapa Buah Bandar di Malaysia 1973 . PUSAT BANDAR Kuala Lumpur. Suhu adalah salah satu unsur utama yang mengalami perubahan akibat aktiviti manusia di bandar. sektor perkhidmatan seperti bank.itu.P/Jaya Bandar Baru Bangi Georgetown P. Sektor-sektor pekerjaan ini menawarkan gaji yang lumayan yang membolehkan penduduk memperolehi pendapatan yang tinggi yang seterusnya akan dapat memperbaiki taraf hidup mereka. Pembebasan haba dari bumi ini sepatutnya terus dilesapkan ke angkasa. hospitaliti. . Kewujudan udara kering (dry air) di bandar berbanding dengan pinggirnya yang lebih lembab dan lebih nyaman. Selain itu kewujudan bangunan-bangunan besar seperti Suria KLCC. b. Kesan-kesan positif –Kepelbagai kegiatan ekonomi Kewujudan kepelbagaian kegiatan ekonomi bandar yang saling berantaian antara satu sama lain seperti sektor perindustrian. Kemerosotan Kualiti Alam Sekitar 2. Suhu yang lebih tinggi atau cuaca yang lebih panas di bandar berbanding dengan pinggir bandar.Pinang Johor Baharu Kota Kinabalu PULAU HABA MAKSIMA (Darjah Celcius) 6 . Kesannya tenaga haba terus berkitar pada ruang atmosfera bandar. Dengan adanya kemudahan – kemudahan ini kualiti hidup dan kesejahteraan penduduk akan meningkat. Peningkatan terhadap suhu di pusat bandar sehingga beberapa darjah celcius melebihi daripada suhu sekitaran di pinggir bandarnya menghasilkan satu fenomena yang dikenali sebagai Pulau Haba. Kesan kenaikan suhu mikro/Pulau haba bandar. Kesan terhadap persekitaran fizikal bandar akibat proses urbanisasi A. 3.

Kehilangan air yang cepat berlaku adalah disebabkan oleh proses sejatan yang tinggi di bandar kesan pulau haba disamping luahan ke dalam sistem saliran seperti sungai dan terus ke laut. Jika sistem perparitannya tidak cekap. Terdapat pelbagai sebab terjadinya pulau haba di bandar.karbon monoksida. Dengan memiliki tenaga haba yang banyak. Komposisi udara atau lapisan udara yang tebal diselimuti jerebu dan bahan pencemar(pollutions) khususnya dalam keadaan udara yang lebih kering di bandar. aspalt. bahan-bahan pencemar udara dan sebagainya. industri dan sebagainya yang juga mampu memerangkap bahangan matahari. Fenomena Banjir Kilat dan Hujan Asid. tar/bitumen.c. e. Ini menyebabkan angin yang lembab dari luar bandar bertiup masuk ke dalam bandar yang boleh menurunkan hujan yang lebat. Adanya banyak bahan atau sumber yang boleh menyerap dan menyimpan bahangan matahari sebagai haba pendam seperti bangunan konkrit. Kesannya tiupan angin yang lebih kencang bertiup masuk dari luar ke pusat Bandar. c. Tambahan pula Lebih 50% permukaan bumi di bandar telah ditutupi dengan bitumen. Perlepasan banyak tenaga haba di bandar yang berpunca dari sumber janakuasa kilang. Selain daripada itu perubahan terhadap unsur hujan di dalam bandar juga melibatkan kualiti air hujan itu sendiri. ia tidak dapat menampung aliran air permukaan lalu mengalir-limpahkannya menyebabkan wujudnya fenomena banjir kilat. Selain daripada itu suhu yang tinggi di bandar akan menyebabkan tekanan udaranya menjadi rendah. Keadaan sedemikian telah menghalang proses susupan (infiltrasi) air hujan ke dalam tanah sebaliknya lebih cepat mengalir sebagai air larian permukaan. Tempoh hayat sesuatu banjir kilat adalah begitu cepat iaitu antara beberapa jam hingga satu hari sahaja. d. Kekurangan litupan tumbuhan atau pokok-pokok peneduh yang mampu bertindak menyederhanakan suhu. Ini mendorong terbentuknya awan yang akhirnya turun sebagai hujan.Antaranya ialah: a. Partikel-partikel debu. Kekerapan kejadian hujan perolakan yang lebih tinggi di bandar yang berpunca daripada kadar sejatan permukaan yang tinggi dari haba yang lebih banyak tersimpan di bandar. Kejadian ini dinamakan sebagai badai. d.gas-gas seperti sulfur. Perlepasan banyak gas-gas rumah hijau seperti karbon dioksida. kesan daripada pulau haba maka kadar sejatan dalam bandar adalah tinggi. Perubahan landskap yang ketara dari hutan semulajadi bertukar kepada “hutan batu”. b.konkrit dan aspalt. sumber kenderaan bergerak dan juga dari metabolisme badan manusia sendiri yang ramai tinggal di bandar. Wujudnya tekanan udara yang rendah akibat suhu yang tinggi di pusat Bandar. 2. Bahangan matahari yang tersimpan di waktu siang akan dibebaskan di waktu malam.nitrogen dan lain-lain yang dibebaskan dari kenderaan .metana. karbon monoksida dan hidrokarbon-hidrokarbon daripada sumber-sumber kenderaan.

Peningkatan tegasan ricih boleh menyebabkan keseimbangan cerun terganggu. aktiviti tanah runtuh di kawasan cerun berkenaan tidak dapat dielakkan lagi. kakisan kepada monumen-monumen bersejarah juga boleh memudaratkan kesihatan manusia. Puluhan hingga ratusan ribu tan metrik simen. Kemusnahan ekosistem dan kepelbagaian biologi. Dengan adanya daya tarikan. Runtuhan ialah pergerakan regolith yang berlaku di cerun-cerun yang sangat curam dan adakalanya tegak (90 darjah) seperti di tebing-tebing tinggi. 4. Pembinaan bangunan tinggi di lereng-lereng bukit akan menyebabkan wujudnya peningkatan beban di atas permukaan cerun berkenaan berbanding dengan keadaan asalnya. 3. tanah runtuh dan tanah mendap Berpunca daripada eksploitasi terhadap tanah-tanah bandar secara berlebihan bagi menampung keperluan penduduk yang semakin bertambah. . Tegasan ini dikenali sebagai Tegasan Ricih. maka bangunan Highland Towers menjadi tidak seimbang dan akhirnya runtuh tersungkur secara tiba-tiba memerangkap puluhan nyawa di dalamnya. Pemotongan lereng dan kaki bukit pula akan meningkatkan tegasan pada jisim batuan atau regolith di atas permukaan cerun tersebut. Hujan asid akan melunturkan warna bangunan. Apabila cerun menjadi tidak stabil. Di Malaysia fenomena tanah runtuh yang paling dasyat ialah yang pernah berlaku dalam Tragedi Runtuhan Kondominium Highland Tower. Aktiviti penyahutanan untuk pembinaan tapak bandar-bandar satelit secara langsung memusnahkan ekosistem yang sedia ada samada ekosistem hutan mahupun ekosistem akuatik seperti sungai dan paya.besi cerucuk dan batu bata serta bahan domestik yang lain telah meningkatkan tegasan ricih sesebuah cerun kerana ia boleh menyebabkan lampauan beban berlaku di atas cerun terbabit. Seperti aktiviti peneresan. Proses ini akan merendahkan kekuatan cerun dan seterusnya menyebabkan cerun di depan bangunan Highland Towers mengelangsar manakala cerun belakangnya menolak bangunan berkenaan. Masalah hakisan tanah. Jika proses kondensasi ini mencapai ke tahap tepu. bahu-bahu bukit yang telah di tarah dan dipotong atau di lereng-lereng bukit yang telah di teres dan diratakan untuk didirikan kondominium dan lain-lain. tegasan ricih terjadi akibat lampauan berat beban di atas permukaan cerun. Di dalam kes runtuhan Highland Tower di Hulu Kelang pada 11 Disember 1993.dan perindustrian pula bertindak sebagai nukleus kondensasi untuk menarik wap-wap air ke arahnya membentuk manik-manik hujan yang mengandungi asid seperti asid sulfurik dan juga asid nitrit. manik-manik hujan tersebut akan turun sebagai Hujan Asid. pemotongan dan perataan bukit untuk dijadikan pelbagai tapakbina.konkrit. Kuala Lumpur.tolakan dan graviti bertindak pada masa yang sama.Tegasan ricih boleh meningkat kerana lampauan beban boleh menyebabkan tekanan air liang pada tanah liat bertambah. Kawasan hutan selama ini menjadi habitat.

asap dan habuk.membekalkan sumber makanan kepada pelbagai spesis fauna dan flora.habuk. lantas menyebabkan keadaan sekelilingnya menjadi kabur dan kurang jelas. Paya-paya yang ditimbus serta sungai-sungai yang tercemar akibat kelodak dan lumpur pula boleh memusnahkan rantaian makanan hidupan akuatik. Manakala Jerebu (Haze) pula boleh ditakrifkan sebagai “Partikel-partikel terampai di atmosfera dalam kepekatan yang tinggi. partikulat terampai ini dikenali sebagai PM10 (disebut PM ten). Partikel terampai (Partikulat) ini terbentuk di dalam keadaan cuaca kering (Dry Air) dan udaranya yang stabil yang menghasilkan satu lapisan kabus nipis menyelimuti ruang atmosfera sesuatu kawasan. Pencemaran Alam Sekitar 1. Partikel-partikel ini boleh menyerak dan menyerap cahaya matahari. asap kenderaan dan lain-lain yang menjadi penyumbang utama kepada masalah jerebu. Meliputi pencemaran sungai. habuk gergaji dan simen. Partikulat terampai boleh terdiri daripada pelbagai jenis umpamanya debu halus . air hujan/hujan asid dan lain-lain yang berpunca daripada sisa domestik/perumahan dari penduduk bandar. Partikulat terampai ini adalah zarah-zarah pepejal yang amat halus dan ringan sifatnya bersaiz kurang daripada 10 mikrometer serta boleh terapung dalam udara dalam tempoh waktu yang lama. Apabila ia ditebang kepelbagaian biologinya akan turut musnah.debu dan sebagainya di dalam atmosfera yang mana ia boleh mengubah kuantiti. Proses penyerakan dan penyerapan cahaya matahari oleh partikulat-partikulat terampai ini dinamakan sebagai “Serakan Mie (Mie Scattering)” dan ianya boleh mengurangkan jarak penglihatan. Pencemaran udara berlaku dengan kehadiran satu atau lebih daripada bahan cemar (Pollutions) seperti gas-gas. Masalah pencemaran air. air bawah tanah. Masalah pencemaran udara dan jerebu. Indeks kemerosotan kualiti air bersih (kadar pencemaran air) dari pelbagai sumber ini boleh diukur melalui pelbagai indikator . bahan berbau. kawasan pelupusan sampah yang menyebabkab kualiti udara terjejas. Daripada sudut sains alam sekitar. muara/pelabuhan. Misalnya oleh partikulatpartikulat seperti debu halus.kualiti dan sifat atmosfera tersebut dan akhirnya boleh memberikan kesan negatif kepada persekitaran fizikal sesuatu kawasan khususnya di bandar. tasik. B. sisa kumbahan dan juga sisa kilang yang menjejaskan kualiti air bersih dari sungai. 2.kolam dan takungan semulajadi.asap pembakaran terbuka dari kawasan pelupusan sampah. Akibat pertambahan bilangan kenderaan yang seiringan dengan pertambahan penduduk bandar serta pertambahan kawasan-kawasan perindustrian.zarah.

Peningkatan jumlah penduduk juga menyebabkan adalah relatf dengan pembuangan sampah. . Bincangkan pernyataan ini. 5.N). Pencemaran berlaku akibat pembuangan sisa-sisa toksik daripada kilang-kilang tanpa melalui proses rawatan atau dibuang ditempat yang tidak sepatutnya. Pulau Pinang. CONTOH SOALAN a) Mengapakah kadar pembandaran yang dialami oleh negara-negara sedang membangun pada masa kini lebih pesat berbanding dengan negara-negara maju. 6. Nilai Keasidan ( pH) disamping perubahan warna dan bau yang ada di dalam sesuatu sumber air tersebut. Sisa-sisa toksik ditanam didalam tanah menyebabkan sumber tanih musnah. kandungan Pepejal Terampai (SS). (15 Markah) . Contoh-Contoh pencemaran sumber air yang serius di kawasan bandar ialah seperti kes pencemaran Sungai Gombak dan Sungai Kelang di bandaraya Kuala Lumpur dan Sungai Pinang di George Town.seperti kandungan Permintaan Oksigen Biologikal (BOD). Coli). Pencemaran bau khususnya di kawasan pelupusan sampah hasil buangan domestik. Pencemaran Tanih Pencemaran tanih berlaku akibat proses larut resap sisa-sisa toksik dan bahan –bahan buangan oleh tanih menyebabkan kesburan tahih terjejas. Pencemaran sampah sarap Berlaku akibat jumlah penduduk yang meningkat yang membuang sampah merata-rata. 3. 4. ( 10 Markah) b) Kadar pembandaran yang pesat dialami oleh negara-negara sedang membangun pada masa kini menimbulkan pelbagai kesan positif dan negatif. Ini Menyebabkan tanih hilanh kesuburan. Pencemaran sisa toksik. kandungan Amoniakal Nitrogen (NH3 . kandungan bakteria Escherichia Coli (E. Bunyi bising akibat kenderaan dan kilang terutama di kawasan bandar yang sesak. Pencemaran bunyi dan pencemaran bau.

TEMA 3: TRASFORMASI DESA DAN PERBANDARAN TAJUK Kemahiran Amali SUB TAJUK Membina Dan Mentafsir Peta Kloroplet HASIL PEMBELAJARAN Diakhir pembelajaran. Mentafsir pola atau corak peta kloroplet ISI-ISI PEMBELAJARAN A. Langkah 2: Pilih satu skala yang sesuai yang boleh meliputi semua data dan boleh diplotkan di dalam sehelai kertas graf sahaja. Sebaiknya skala yang dipilih tidak terlalu . Membina peta kloroplet dengan baik 2. Terdapat pelbagai jenis graf garis iaitu graf garis mudah. graf garis majmuk dan juga graf garis banyak. Gerak kerja Membina Graf Garis (Poligraf): Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan kenalpastikan nilai maksima serta nilai minima. Di peringkat ini graf garis yang hendak dibina ialah graf garis banyak (poligraf). Membina Graf Garis. pelajar akan dapat: 1. Graf garis ialah garisan yang menyambungkan titik-titik (poin) di atas kertas graf yang mengandungi paksi X dan paksi Y.

9 2025 (Anggaran ) 957. Menganalisis dan mentafsir Graf Garis.5 577.1 230.8 162.5 441. Sambungkan setiap nilai menjadi garisan-garisan. Langkah 4: Tandakan setiap nilai data yang terdapat dalam soalan.2025 (unit: Juta orang) Benua 1950 Afrika Amerika Latin Amerika Utara Asia Eropah 32. tidak boleh sama sekali dijarakkan dari paksi X.8 289. Lihat Contoh 1 di bawah: Contoh 1: Jadual 1 menunjukkan bilangan penduduk bandar mengikut benua-benua di dunia pada tahun 1950 hingga 2025 (anggaran) Jadual 1: Menunjukkan Bilangan Penduduk Bandar Mengikut Benua-Benua di Dunia pada tahun 1950 . skala dan petunjuk.7 106. lukis sebuah graf garis untuk menunjukkan bilangan penduduk bandar bagi setiap benua antara tahun 1950 hingga 2025.9 67. Tandakan nilai bagi setiap 1 CM di atas paksi Y dan nyatakan unitnya dihujung paksi tersebut.0 Tahun 1990 228.besar atau terlalu kecil sehingga mencacatkan kesan nampak (Visual impact) graf garis yang dilukis itu. Langkah 3: Sediakan paksi X dan paksi Y di atas kertas graf. (Ingat – Plotan bagi graf garis mestilah bermula di atas Paksi X.1 297.9 1970 81.6 a) Berdasarkan jadual 1.8 927. . Paksi X mewakili tahun manakala paksi Y mewakili nilai. Oleh sebab itu bagi nilai yang pertama di atas paksi Y iaitu 0 dan tahun yang pertama di atas paksi Y mestilah bermula di persilangan paksi X dan Y tersebut) Langkah 5: Lengkapkan graf anda dengan tajuk.9 167. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas graf.5 206.9 662.2 494. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk boleh ditulis di hujung setiap garisan yang telah diplot itu).9 758.8 2399.9 325. Penandaan nilai mestilah bermula di atas paksi X.

. meramalkan kesan jangka panjang dan sebagainya. Antaranya ialah: 2.perindustrian. Benua Asia. Pola atau trend peningkatan atau penurunan secara gradual (perlahanlahan) Pola atau trend yang stabil – konstan (garis lurus yang mendatar) Pola atau trend yang tidak stabil/tidak menentu – mengalami kenaikan dan penurunan dalam tempoh masa yang tertentu. sebab-sebab mengapa pola tersebut bersifat demikian dan juga elemen kajian masa depan (KMD) seperti mencadangkan langkah.kewanga n dan lain-lain telah berkembang dengan begitu pesat di bandar sejajar dengan dasar kerajaan di negara-negara sedang membangun untuk memajukan negara masing-masing. Benua Amerika Latin pula walaupun meningkat. Jawapannya: Trend Pembandaran di Negara Negara Sedang Membangun 1. Komponen penganalisisan dan pentafsiran merangkumi pola atau corak graf yang terhasil. Lihat contoh soalan pentafsiran di bawah: b) Berdasarkan graf yang anda lukis itu. jelaskan mengapa trend kadar urbanisasi yang dialami oleh benua yang terdiri daripada negara maju dan benua yang terdiri daripada negara sedang membangun adalah berbeza-beza. benua Afrika dan Benua Amerika Latin menunjukkan trend peningkatan yang tinggi. Pembangunan ekonomi bandar yang pesat selepas tahun 1970. Sebenarnya negara-negara dunia ke tiga khususnya negara-negara sedang membangun kini sedang mengalami pertambahan penduduk bandar yang pesat melebihi kadar purata pertambahan penduduk bandar sedunia.Menganalisis graf garis memerlukan kemahiran mengadunkan pengentahuan sedia ada dengan pola atau bentuk graf yang terhasil. Paling ketara sekali ialah benua Asia yang meningkat secara mendadak selepas tahun 1970 dikuti oleh benua Afrika selepas tahun 1990.perkhidmatan. Iaitu : v) vi) vii) viii) Pola atau trend peningkatan atau penurunan secara mendadak. Terdapat empat jenis pola atau corak atau trend atau arah alir yang boleh dikenalpasti dari sesebuah graf garis. Afrika dan Amerika Latin mengalami kadar pertambahan purata penduduk bandar lebih daripada 4% setahun berbanding dengan benua Eropah dan Amerika Utara yang hanya di sekitar 2% sahaja setahun. Trend pembandaran yang pesat di Asia dan Afrika disebabkan oleh beberapa faktor. Pelbagai sektor ekonomi moden seperti perniagaan. tetapi agak sederhana dan trendnya tidak sepantas benua Asia mahupun Afrika. benua Asia. Justeru kita boleh merumuskan ke tiga-tiga benua ini mempunyai sumbangan terbesar dalam mempengaruhi kadar pembandaran di dunia masa kini. Pada keseluruhannya.

Justeru ini memberikan ruang dan peluang kepada kebanyakan negara melaksanakan polisi dan program pembandaran negara masing-masing ke arah pemodenan dan kemajuan sosio-ekonominya. Sektor pertanian tradisional tidak mampu menampung lebihan buruh di desa. Era 1990-an menyaksikan banyak negara dunia ke tiga telah muncul sebagai Negara Industri Baru (NIC) seperti Korea Selatan. Kemunduran Sektor Ekonomi Desa Khususnya Sektor Pertanian. Kestabilan Politik dan Ekonomi. Oleh itu migrasi menjadi faktor terpenting menyumbangkan kepada proses pembandaran.pakej perkerjaan dan kemudahan/insentif yang menarik. Perkembangan pesat sektor industri terutama sekali di bandar-bandar besar telah mempercepatkan proses migrasi desa ke bandar. Kesannya buruhburuh pertanian terpaksa berhijrah ke bandar demi mengejar keperluan dan kemewahan hidup. Program pembandaran yang lebih sistematik dilaksanakan. 3.Sektor yang paling penting sekali ialah sektor perindustrian. Ini menyebabkan trend pembandaran menjadi lebih pesat lagi. pada masa yang sama sektor pertanian di desa terus mundur dan ketinggalan. Tamatnya perang dunia ke dua (1939 . Di kebanyakan negara sedang membangun perpindahan penduduk dari desa ke bandar telah menyumbangkan 60% hingga 80% daripada jumlah pertambahan penduduk di bandar. Faktor Demografi Pertambahan penduduk bandar juga dipengaruhi oleh faktor semulajadi yang berpunca daripada peningkatan kadar kelahiran dan pengurangan kadar kematian penduduk dalam bandar itu sendiri. Berlawanan dengan sektor ekonomi moden yang berkembang dengan pesat di bandar.gaji dan pendapatan yang lumayan. 5. Pada amnya selepas tahun 1970 dan khususnya era 1990-an pembangunan pembandaran tidak lagi menumpu kepada bandar-bandar utama sahaja. Tegasnya “dualisme ekonomi” yang ketara antara desa dengan bandar telah menggalakkan migrasi ke bandar yang menjadi penyebab utama mewujudkan trend pembandaran yang pesat dan mendadak di negara-negara dunia ke tiga. 4. Banyak negara dunia ke tiga sudah merdeka dan bebas dari belenggu penjajahan dan peperangan. saiz pertanian menjadi semakin sempit relatif dengan penduduk yang semakin bertambah. Taiwan dan juga Hong Kong. Telah dianggarkan sebelumnya pertambahan penduduk bandar akibat migrasi dari desa ialah antara 60% hingga 80%. pembangunan bandar-bandar bersaiz sederhana dan bandar kecil difokuskan melalui penyelerakan industri dari pusat ke pinggir bandar atau ke wilayahwilayah yang kurang maju. sumber-sumber pengeluaran yang ada semakin terhad dan tidak mencukupi untuk menampung keperluan penduduk.1945) membolehkan politik dunia menjadi stabil dalam jangka masa yang panjang. Kemunculan negara-negara ini pastinya mempercepatkan lagi proses pembandaran di negaranya yang biasanya bergerak seiringan dengan proses perindustrian. Kawasan desa mengalami tekanan penduduk. Ini bererti selebihnya bolehlah dikira . Justeru ia menjadi tarikan utama golongan muda di desa berhijrah ke bandar-bandar besar dan akhirnya menambahkan bilangan penduduk bandar dengan begitu cepat. Ini kerana industri menawarkan peluang perkerjaan yang luas.

Manila di Filipina dan lain-lain. Proses urbanisasi di negara-negara dunia ketiga juga memperlihatkan trend pembandaran yang memusat/menumpu kepada bandar-bandar utama sahaja. 6. 7. Pertama. Perkahwinan di usia muda akan meningkatkan aras kesuburan (fertiliti). Di benua Amerika Selatan. Ketiga-tiga sebab ini mempercepatkan lagi pertambahan penduduk bandar yang sedia ramai itu. kegagalan program kawalan penduduk khususnya perancangan keluarga akibat taraf pendidikan yang masih rendah. halangan agama dan adat yang masih kuat dipegang oleh migran-migran yang berhijrah ke bandar. Misalnya Bangkok di Thailand. masalah sosial. . Brasilia dan Sao Paolo di Brazil. Di Asia Tenggara bandar-bandar seperti Bangkok di Thailand. Lima di Peru. Trend Pembandaran di Negara-Negara Maju. Manila di Filipina dan Mexico City di Mexico. Caracas di Venuzuela dan lain-lain.sebagai berpunca daripada pertambahan semulajadi. bandar-bandar utama (Melebihi 1 juta orang) yang menjadi tumpuan penduduk ialah seperti. sekaligus meningkatkan kelahiran. Ada tiga sebab penting mengapa kadar pertumbuhan penduduk semulajadi di bandar-bandar negara-negara dunia ke tiga lebih pesat berbanding dengan negara maju. Manakala di Benua Afrika pula bandar-bandar seperti Cape Town dan Johanesberg di Afrika Selatan. pengganguran dan kemiskinan bandar. Kinshaha dan Luanda di Anggola. Ke tiga. Jakarta di Indonesia. pencemaran. Kuala Lumpur di Malaysia. Iaitu kewujudan sebuah sahaja bandar terbesar yang saiznya berpuluh-puluh kali ganda lebih besar berbanding dengan bandar ke dua dalam negara tersebut serta ia langsung tidak boleh ditandingi oleh bandar-bandar yang lain. Dakar di Senegal dan sebagainya. Buenos Aires di Argentina. Menjelang tahun 2000 hampir 63% daripada jumlah penduduk bandar di negaranegara sedang membangun tinggal di bandar-bandar utamanya. Penumpuan penduduk di bandar-bandar utama yang melebihi 1 juta orang adalah ketara sekali. amalan perkahwinan pada usia muda dikalangan penduduk bandar yang sebahagian besarnya berada dalam kumpulan umur subur yang ramai ( 15 hingga 44) tahun. bertambahnya kemajuan taraf kesihatan dan teknologi perubatan yang dapat mengawal pelbagai penyakit merbahaya seterusnya dapat mengurangkan resiko kematian bayi (meningkatkan kadar kelahiran sekaligus mengurangkan kadar kematian) disamping meningkatkan jangka hayat penduduk bandar. Mexico City di Mexico.pembentungan dan juga alam sekitar bandar. Kewujudan bandaraya primat menunjukkan pembangunan yang dialami oleh negara berkenaan adalah tidak seimbang/tidak menyeluruh. Ke dua. Trend pembandaran yang memusat ke sebuah bandar utama sahaja dalam sesebuah negara itu akhirnya akan mewujudkan “Bandaraya Primat”. Manakala penduduk yang terlalu menumpu ke bandar utama sahaja akan menyebabkan bandar utama menghadapi pelbagai masalah seperti setinggan. Proses pembandaran yang seumpama ini dinamakan sebagai “Pembandaran Palsu” (False Urbanization) dan ianya amat jelas sekali banyak berlaku di negara dunia ke tiga (negara sedang membangun). Addis Ababa di Habsyah.

Oleh itu tidak hairanlah jika pada masa kini trend pertumbuhannya menjadi perlahan. Detroit. Manchester-Liverpool. Di Amerika Syarikat pula kawasan-kawasan seperti Chicago. Justeru tidak hairanlah jika negara-negara Eropah dan Amerika Syarikat mengalami trend yang perlahan pada masa kini kerana proses urbanisasinya sudah hampir maksima. Ada beberapa sebab mengapa trend pembandaran di negara-negara maju pada masa kini adalah perlahan.9% hingga 1. Stuttgart-Frankfurt dan lain-lain lagi. London.3% hingga 0. Proses pembandaran yang pesat di Eropah bermula sejak Revolusi Perindustrian lagi (awal abad ke 19) sedangkan benua-benua lain khususnya Asia di penghujung abad ke 19.5% setahun manakala di United Kingdom = 0. Pengaruh Revolusi Industri. revolusi industri telah menukarkan budaya. St. Migrasi beramai-ramai meninggalkan desa menuju ke pusat-pusat perindustrian baru yang menawarkan pelbagai peluang perkerjaan. Akhirnya pusat-pusat perindustrian tersebut muncul sebagai bandar-bandar industri yang besar. Amerika Syarikat dan Kanada mempunyai jumlah penduduk yang tinggal di bandar antara 70% hingga 80% daripada jumlah keseluruhan penduduknya. Perbezaan masa hampir satu abad ini menyebabkan negara-negara dunia ke tiga begitu jauh tertinggal. Negara-negara maju khususnya di benua Eropah dan Amerika Utara mengalami sejarah dan proses pembandaran yang lebih awal berbanding dengan benua Asia. Jadi perkembangan urbanisasi di bandar-bandar ini sudahpun tepu/maksima. Terdapat pelbagai sebab mengapa kadar pertumbuhan penduduk bandar-bandar negara maju adalah rendah. di Amerika Syarikat = 1. Kepesatan urbanisasi di Asia pada masa kini telahpun berlaku di Eropah 100 tahun yang lalu.4 % di Amerika Syarikat pula ialah antara 0. Pertama berkait dengan peningkatan taraf pendidikan dan sosio-ekonomi penduduk yang menyebabkan .0% setahun. Misalnya negara-negara seperti United Kingdom. Faktor Pertumbuhan Penduduk Semulajadi Bandar Negara-Negara Maju. 3. organisasi dan kehidupan masyarakat Eropah pada masa itu ke arah kehidupan moden. Perkembangan perindustrian yang begitu pesat akhirnya mencantumkan bandar-bandar industri di Amerika Syarikat membentuk bandar megalopolis yang pertama di dunia yang menganjur dari Boston ke Washington yang mempunyai jumlah penduduk melebihi 40 juta orang. Colonge. Misalnya Paris. Antaranya ialah: 1. Seperti apa yang berlaku di Asia pada masa kini. Sejajar dengan kadar pertumbuhan penduduk semulajadi negara-negara maju yang perlahan maka pertumbuhan penduduk di dalam bandar-bandarnya juga adalah perlahan sahaja. Misalnya di United Kingdom kadar pertumbuhan penduduk tahunan bandarnya antara tahun 1993 hingga 1997 ialah antara 0. 2. Trend pembandaran di kedua-dua benua ini memperlihatkan peningkatan yang perlahan (gradual) atau stabil. Proses pembandaran pada masa kini berlaku tetapi kadarnya sedikit/perlahan sahaja.0% setahun.0 % setahun berbanding dengan negara-negara di benua Asia dan Afrika yang melebihi 2.Berdasarkan jadual yang diberi. Benelux-Ruhr. Kepesatan urbanisasi di Eropah yang berlaku 100 tahun yang lalu sememangnya disebabkan oleh pengaruh revolusi industri. negara maju diwakili oleh Benua Eropah dan Benua Amerika Utara.5% setahun.Afrika dan juga Amerika Latin.Boston dan New York. . Perancis. Misalnya kadar pertumbuhan tahunan penduduk bandar di Kanada hanyalah 2.Louis.

Langkah 3: Sediakan paksi X dan paksi Y di atas kertas graf. Kedua. Justeru itu mereka mengamalkan saiz keluarga kecil di samping amalan perkahwinan lewat yang sudah tentunya mengurangkan aras kesuburan (fertiliti). bar komponen atau graf bar cermin. Jika di negara sedang membangun pola pembandaran yang memusat ke bandar-bandar utama tetapi di negara maju pola penyebaran pembandaran dari pusat ke pinggir berlaku. Langkah 4: Tandakan setiap nilai data yang terdapat dalam soalan. Nikmat pembandaran juga dirasai oleh kawasan-kawasan pedalaman. Kenalpastikan kaedah graf bar yang hendak dibina samada bar kompaun. Justeru proses urbnanisasi tersebar ke bandarbandar sederhana dan bandar kecil di dalam negara tersebut. Graf bar cermin pula mempunyai nilai paksi tegak yang positif dan negatif. Misalnya jika data itu melibatkan perubahan (angka positif dan negatif) maka graf bar yang sesuai dibina ialah graf bar cermin. 4. Kesannya pertambahan penduduk di dalam bandar-bandar di negara maju adalah sedikit sahaja. Pilih satu skala yang sesuai yang boleh meliputi semua data dan boleh diplotkan di dalam sehelai kertas graf sahaja. Sebaiknya skala yang dipilih tidak terlalu besar atau terlalu kecil sehingga mencacatkan kesan nampak (Visual impact) graf bar yang dilukis itu. Pada amnya graf bar terdiri daripada tiga jenis iaitu graf bar komponen. Konsep: Graf bar atau graf palang ialah graf yang mempunyai turus-turus secara menegak. Seterusnya buat plotan . di sebelah atasnya paksi Y yang bernilai positif manakala di sebelah bawahnya ialah paksi Y yang bernilai negatif. Selain daripada pertumbuhan penduduk bandar yang perlahan. Paksi X berada di tengah graf.program perancangan keluarga berjaya dilaksanakan. Membina Graf Bar. Graf bar komponen atau graf bar majmuk mempunyai turus yang bertingkat-tingkat manakala graf bar kompaun mempunyai turus yang berbaris-baris. Langkah 2: Kenalpastikan nilai maksima serta nilai minima dalam data tersebut. trend urbanisasi di negara-negara maju juga berbeza dengan negara sedang membangun daripada segi arah aliran pembandaran. Bandar-bandar utama sebenarnya sudahpun tepu malah sesetengahnya membentuk megalopolis. graf bar kompaun dan juga graf bar cermin. Gerakerja Membina Graf Bar: Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan baca soalan dengan teliti. Penandaan nilai mestilah dijarakkan dari paksi Y (sebaik-baiknya berjarak 1 CM). Paksi X mewakili tahun/elemen/unsur manakala paksi Y mewakili nilai. Trend penyebaran keluar urbanisasi dari pusat ke pinggir ini membolehkan pembangunan di negara-negara maju lebih seimbang sifatnya berbanding dengan negara sedang membangun. Tandakan nilai bagi setiap 1 CM di atas paksi Y dan nyatakan unitnya dihujung paksi tersebut. Ini sudah tentu memperlahankan kadar urbanisasinya. perubahan sikap dan status quo masyarakat maju yang lebih mementingkan kerjaya serta kebebasan.

423.bar atau turus mengikut nilai-nilai data yang terdapat dalam soalan.605.190.259.900 23.507 577. Oleh sebab itu plotan bar adalah berlawanan dengan plotan graf garis.860 149. kirakan peratus penduduk bandar di setiap negeri Semenanjung Malaysia pada tahun 2000 dan tunjukkan peratus penduduk bandar tersebut melalui sebuah graf bar yang sesuai.295 874.100 2.400 3. Negeri Johor Kedah Kelantan Melaka Negeri Sembilan Pahang Perak Perlis Pulau Pinang Selangor Terengganu Wil.263.130.806 6.Per. skala dan petunjuk.800 1.200 1.263 175. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk di tulis di ruang bawah graf bar).934 929.800 1.064. Jadual 2: Jumlah Penduduk mengikut negeri dan Jumlah Penduduk Luar Bandar bagi setiap negeri di Semenanjung Malaysia pada tahun 2000.648 445.500 598. Lihat Contoh 2 di bawah: Contoh 2: Jadual 2 menunjukkan jumlah penduduk mengikut negeri dan jumlah penduduk luar bandar bagi setiap negeri di Semenanjung Malaysia pada tahun 2000. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas graf.287.057 348.Kuala Lumpur MALAYSIA Jumlah Penduduk (orang) 2.700 1. .561.563 685.500 1.624.411 946.613 (a) Dengan menggunakan jadual 2.319.731.600 Jumlah Penduduk Luar Bandar (orang) 1. Jika graf garis perlu rapat dan bermula di atas paksi Y manakala plotan bar mesti renggang dari paksi Y dan renggang antara bar-bar yang dibina) Langkah 5: Lengkapkan graf anda dengan tajuk. (Ingat – Plotan bagi graf bar mestilah dijarakkan antara satu bar dengan bar yang lain.100 1.269 300.000 230.900 849.

7% 100% Johor Kedah Kelantan Melaka N.084.6% 33.231 298.8% 47.1% 39.252 404.Jadual Menunjukkan Pengiraan Peratus Penduduk Bandar bagi setiap negeri di Semenanjung Malaysia Negeri Jumlah Penduduk Bandar = (Jum. Penduduk – Jum.4% 45.294 1.540.343 2.140 81.7% 67.444.8% 35.4% 42.437 1.566 675. Penduduk Luar Bandar) Penduduk Bandar (Orang) 1. Menganalisis dan mentafsir Graf Bar.Sembilan Pahang Perak Perlis P.423.3% 86.Pinang Selangor Terengganu WP. Penduduk Bandar x 100% Jumlah Penduduk % Penduduk Bandar 56.K. .789 615.506 444.900 Peratus Penduduk Bandar = Jum.293 486.4% 49.1% 89.537 1.L.939.

kemudahan perhubungan. Meliputi Institusi pendidian tinggi. Ini mendorong kemasukan pelaburan pertambahan industri dan perkhidmatan dan seterusnya mempercepatkan kadar pembandaran yang telah sedia .perkhidmatan dan perniagaan adalah di bandar-bandar besar di sebelah pantai barat semenanjung. Misalnya tumpuan industri di bandar-bandar besar telah mencipta banyak peluang pekerjaan dan seterusnya menggalakkan migrasi masuk . 2. kemudahan reakreasi dan hiburan . Sebab-sebab kadar pembandaran di negeri-negeri pantai barat semenanjung lebih tinggi berbanding dengan negeri-negeri pantai timur: 1.penduduk bandar terus bertambah/kadar pembandaran meningkat dengan cepat. sebab-sebab. Negeri-negeri di pantai barat lebih awal mengalami proses pembandaran moden semenjak zaman penjajah lagi.meningkatkan kadar pembandaran (jumlah penduduk badar). 3. Di peringkat ini calon mestilah berupaya mengadunkan pengentahuan yang dimilikinya dengan kemahiran amali yang dibuat.Sepertimana graf garis. Peningkatan kadar kelahiran di bandar. Kumpulan umur muda adalah penghijrah utama dan menetap di bandar-bandar besar pantai barat semenanjung. Justeru itu kemudahan asas. Lihat contoh soalan analisis di bawah.jaringan pengangkutan. 4. Tumpuan sektor ekonomi moden seperti industri. Adanya kemudahan pendidikan dan kemudahan sosial yang lebih baik di sebelah pantai barat. Disokong dengan faktor-faktor peningkatan taraf hidup/pendapatan yang lebih tinggi dan mampu menampung saiz keluarga yang lebih besar serta adanya kemudahan perubatan yang lebih baik dll yang mendorong kepada pertambahan penduduk bandar. ( b) Berdasarkan graf yang telah anda lukis itu. graf bar juga perlu dianalisis dan ditafsirkan daripada segi polanya. Komposisi umur ini adalah subur dan cenderung meningkatkan kelahiran. jelaskan mengapakah kadar pembandaran yang dialami oleh negeri-negeri pantai barat semenanjung lebih tinggi berbanding dengan negeri-negeri di pantai timurnya. kemudahan perumahan dan kemudahan asas yang menjadi tarikan penduduk dari negeri-negeri lain . Faktor sejarah pembandaran.pusat-pusat perkhidmatan telah sedia wujud. kesan serta cadangan mengatasi hasil daripada sesuatu bentuk bar yang terhasil.

. Tajuk Globalisasi Ekonomi. Sub Tajuk 4. Aras 3: • Menjelaskan sebab perlunya bekerjasama antara kawasan/negara.1 Saling Kebergantungan Antara Kawasan. Aras 2: • Menghuraikan aspek saling bergantung antara kawasan/negara. Masa 2 Waktu ( 80 minit) Hasil Pembelajaran Setelah selesai mempelajari sub tajuk ini pelajar akan dapat: Aras 1: • Menyatakan maksud globalisasi ekonomi.TEMA 4 : GLOBALISASI SERANTAU Tema EKONOMI DAN KERJASAMA Globalisasi Ekonomi dan Kerjasama Serantau.

b) Guru menjelaskan tiga konsep penting – globalisasi ekonomi. (Iaitu dasar pasaran bebas yang memberikan peluang kepada sesiapa sahaja termasuk pemodalpemodal asing memasuki seterusnya menguasai pasaran dan ekonomi sesebuah negara tanpa batas. Konsep Dunia tanpa smpadan.penghapusan skim keutamaan dagangan (PTA). penghapusan subsidi. penghapusan dasar kawalan modal berpilih dll. Iaitu dasar penghapusan segala peraturan dan sekatan ekonomi yang diamalkan oleh sesebuah negara yang selama ini menghalang aktiviti perdagangan seperti penghapusan dasar perlindungan.penghapusan sekatan tarif. Sisipan Konsep a) Globalisasi Ekonomi.• Kemahiran Amali : Membina. mudah .pantas dan rapat ) b) Liberalisasi Ekonomi. Isi-Isi Pembelajaran (a) Aspek saling kebergantungan antara kawasan: (i) Pelaburan (ii) Teknologi (iii) Pengeluaran (iv) Pasaran (v) Bekalan buruh (b) Sebab-sebab perlunya kerjasama antara kawasan/negara: (i) Kecekapan ekonomi (ii) Daya saing (iii) Pengkhususan (iv) Penyertaan dalam ekonomi dunia Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 10 Minit ) a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. liberalisasi ekonomi dan deregulasi ekonomi. Persaingan pasaran dan ekonomi akan menjadi terbuka dan bebas ) c) Deregulasi Ekonomi. menganalisis dan mentafsir graf bar cermin berasaskan data imbangan perdagangan. Langkah 2: (Diskusi Pelajar – 20 Minit ) . Globalisasi ekonomi ialah satu proses dimana sempadan ekonomi negara-negara di dunia kini semakin runtuh dan seluruh dunia (globe) kini menjadi satu unit yang boleh dihubungkan dengan cepat.

Meramalkan kesan jangka panjang sebagai satu kajian masa depan (KMD) Langkah 5 ( Rumusan Hasil Pembelajaran – 5 minit) Guru merumuskan setiap langkah pembelajaran di atas dan menyatakan kecapaian objektifnya. Contoh Soalan Yang relevan Jadual 1 di bawah menunjukkan nilai eksport dan import Malaysia dengan beberapa buah negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002. daya saing. i) Setiap kumpulan membentangkan hasil perbincangan. Langkah 4 ( Mentafsir dan Menganalisis Data Import – Eksport Malaysia mengikut kumpulan negara – 30 Minit) a) Guru mengedarkan data perdagangan luar Malaysia mengikut kumpulan negara dan pelajar dibantu untuk: i) ii) iii) iv) v) Mengenalpasti pola dan aliran perdagangan.pengeluaran. Sebab-sebab perlunya bekerjasama antara negara/kawasan daripada segi: kecekapan ekonomi. Jadual 1: Nilai Eksport dan Import (RM: Juta) Malaysia dengan beberapa buah Negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002. ii) Guru bersama dengan kumpulan pelajar lain membuat pembetulan dan penambahbaikan terhadap hasil pembentangan.Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk membincangkan dua aspek berikut: ix) x) Saling kebergantungan antara negara/kawasan daripada segi pelaburan. Menganalisis sebab.pengkhususan dan penyertaan dalam ekonomi dunia.teknologi.pasaran dan bekalan buruh. Mengira imbangan perdagangan (Defisit dan Infisit) Melukis graf bar cermin. Negara-negara Asia Pasifik terpilih Eksport RM: Juta Import . (Nota: Perbincangan mestilah berasaskan prinsip: FHC – Fakta diikuti oleh Huraian dan dilengkapi dengan contoh-contoh yang spesifik) Langkah 3 (Pembentangan Hasil Perbincangan – 20 Minit) Pembentangan hasil perbincangan dan penambahbaikan.

988.9 3.5 13. 1 1 1 1 1 1 MAX 6 Markah . [ 9 Markah] Penilaian Jawapan a) Mengira imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.703.576.635.7 3.5 44. [ 6 Markah ] Formula Mengira Imbangan Perdagangan (EKSPORT ▬ IMPORT) Pemarkahan: Negara Asia Pasifik Terpilih Imbangan Perdagangan (EKSPORT ▬ IMPORT) (RM: Juta) Markah Thailand Indonesia Singapura Jepun Taiwan China Pemarkahan: 205. [6 Markah] b) Lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002. kirakan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.6 .0 5.5 Sumber: Jabatan Perangkaan Malaysia.4.8 7.4 1 Negara = 1 Markah.Thailand Indonesia Singapura Jepun Taiwan China JUMLAH 3.422.203.1 213.1 19.1 4. [10 Markah] c) Jelaskan mengapa Malaysia perlu berkerjasama dengan negara-negara serantau.9 18.019.9 12.2 2.0 1.978.838.3 403.398.8 .2 3.923.724.9 47.559.414.236.581. a) Berdasarkan jadual 1 di atas.909.

perindustrian. (4) Memperolehi keuntungan daripada segi perkongsian pelaburan modal/kewangan menerusi perlaksanaan konsep dan kaedah pelaburan silang (cross invesment) serta pelaburan bersama.b) Lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002. R & D dan inovasi baru dalam pelbagai bidang. tenaga. Misalnya perdagangan intra-ASEAN. .pengangkutan. kewangan dan lain-lain. (2) Memperolehi keuntungan daripada segi perluasan saiz pasaran. Kesan-kesan positif perluasan pasaran diperoleh melalui pertambahan penduduk. peningkatan kuasa beli yang menyebabkan barangan dan perkhidmatan boleh dijual ke serata negara. (3) Memperolehi keuntungan dalam konteks perkongsian teknologi .telekomunikasi. [10 Markah] Melukis Graf Bar Cermin Item Pemarkahan Tajuk/Kaedah yang betul Skala yang sesuai Petunjuk Plotan (1 negara = 1 markah). pertanian. (5) Memperolehi keuntungan daripada keadaan saling melengkapi (Complementary) khususnya dalam konteks pengkhususan pengeluaran barangan industri pembuatan dan perkhidmatan serta sumber dan tenaga. perhutanan. Kebersihan dan kesempurnaan Markah 1 1 1 6 1 MAX 10 c) Jelaskan mengapa Malaysia perlu berkerjasama dengan negara-negara serantau. Hal ini dicapai menerusi Perjanjian Keutamaan Perdagangan (PTA). Contohnya di dalam AFTA. [9 Markah] Sebab-sebab Malaysia perlu bekerjasama dengan negara-negara serantau ialah untuk: (1) Memperolehi keuntungan dalam konteks meningkatkan aliran perdagangan antara negara.

s. Import dan Eksport Malaysia Mengikut Sektor Ekonomi. Perangkaan Malaysia. Penglibatan Malaysia dalam AFTA. 2005. Maklumat boleh diakses dari laman web berikut: (http:/www. 366 – 375. 2. Penerbit:Pearson dan Longman. Selain itu di atas semangat ASEAN semua negara telah membantu Indonesia menangani masalah jerebu yang berlaku pada tahun 1997 dan 2005. Tugasan Pelajar : Pembelajaran Akses Kendiri (PAK) ICT – Mengakses maklumat berkaitan dengan perdagangan luar Malaysia meliputi: i) ii) Kawasan pasaran baru. Kekurangan buruh dan tenaga pakar dalam Malaysia boleh di tampung oleh lebihan buruh dari negara lain. Sebagai contoh adalah menjadi tanggungjawab bersama antara Malaysia. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. APEC.my) . Bab 13 – Interaksi Antara Kawasan.kawal selia/pengawasan dan pemuliharaan jika berlaku kes-kes pembuangan enap cemar oleh kapal-kapal dagang yang melalui selat Melaka. Di ukur berdasarkan pencapaian hasil pembelajaran dalam gerakerja pelajar. Jabatan Statistik Malaysia.(6) Memperolehi keuntungan dalam konteks pengaliran buruh dan kepakaran. Indonesia dan singapura menjaga perairan Selat Melaka. Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah.gov. Statistics. Rujukan Khusus 1. m. Justeru ke tiga-tiga negara menjalankan usaha bersama membuat pengesanan. (7) Keuntungan dalam konteks penjagaan alam sekitar secara bersama khususnya dalam menangani permasalahan alam sekitar. EAEC dan Segitiga Pertumbuhan. rondaan. Petaling Jaya. (Pemarkahan: Mana-mana 5 isi x 2 Markah = MAX 10 Markah) Refleksi.

2 Pertumbuhan segitiga ASEAN Masa 2 Waktu ( 80 minit) Hasil Pembelajaran Setelah selesai mempelajari sub tajuk ini pelajar akan dapat: Aras 1: • Mengenalpasti kawasan pertumbuhan segitiga ASEAN Aras 2: • Menyatakan aktiviti ekonomi yang telah. sedang dan akan dilaksanakan di bawah segitiga pertumbuhan ASEAN Aras 3: • Membincangkan kepentingan dan masalah dalam segitiga pertumbuhan ASEAN .Tema Kerjasama serantau: Tajuk Kerjasama serantau ASEAN Sub Tajuk 4.

c) Pelaburan silang. 2.Sisipan Konsep a) Segitiga Pertumbuhan ASEAN. IMT-GT (Indonesia. Malaysia. Indonesia. Thailand – Growth Triangle 3. 7. Segitiga pertumbuhan merupakan lanjutan daripada kerjasama serantau ASEAN. Teras kerjasama ini ialah saling memperolehi keuntungan apabila negara-negara yang berjiran saling membantu dan melengkapi antara satu sama lain untuk memajukan kawasan yang telah dipilih. 6. Sedang dan Akan Dilaksanakan di Kawasan Segi Tiga Pertumbuhan. Malaysia. b) Pelaburan bersama Di bawah konsep pelaburan bersama. Pembangunan sektor pelancongan Pembangunan Sektor Pengangkutan Pembangunan Sektor Pembandaran: Pembangunan Sektor Perkhidmatan tertier Pembangunan Sektor Telekomunikasi Pembangunan Sektor Pertanian dan Perikanan Pembangunan Sektor Perhutanan . Misalnya firmafirma dari Singapura melabur modal di Selatan Johor. EAGA-BIMP (East Asean Growth Area – Berunai. Filipina) b) Mengenalpasti Rancangan Pembangunan Ekonomi Yang Telah. 1. IMS-GT (Indonesia. Ia merujuk kepada kerjasama ekonomi pada kawasan yang lebih kecil di dalam wilayah ASEAN yang melibatkan 3 atau 4 buah negara berjiran. Singapura – Growth Triangle 2. projek-projek yang telah dikenalpasti untuk dimajukan maka modalnya akan dikongsi bersama-sama oleh pihak swasta dari ketigatiga negara yang terbabit mengikut ekuiti yang dipersetujui. Isi-Isi Pembelajaran a) Mengenalpasti kawasan Segi Tiga Pertumbuhan ASEAN: 1. 4. 3. Malaysia. Manakala konsep pelaburan silang pula menggalakkan pihak swasta dari sesebuah negara melabur di kawasan negara lain dalam segi tiga pertumbuhan tersebut. 5.

Pembangunan infrastruktur Pembangunan sektor perindustrian. Langkah 2: (Diskusi Pelajar – 30 Minit ) Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk membincangkan dua aspek berikut: a) Mengenalpasti kawasan yang terlbat dalam setiap segitiga pertumbuhan dan juga rancangan yang telah. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 10 Minit ) a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas.8. kepentingan segitiga pertumbuhan ASEAN dan masalah yang (Nota: Perbincangan mestilah berasaskan prinsip: FHC – Fakta diikuti oleh Huraian dan dilengkapi dengan contoh-contoh yang spesifik) Langkah 3 (Pembentangan Hasil Perbincangan – 35 Minit) Pembentangan hasil perbincangan dan penambahbaikan. sedang serta yang akan dijalankan bagi setiap kawasan segitiga pertumbuhan. 9. Langkah 5 ( Rumusan Hasil Pembelajaran – 5 minit) . b) Guru menjelaskan tiga konsep penting – segitiga pertumbuhan. ii) Guru bersama dengan kumpulan pelajar lain membuat pembetulan dan penambahbaikan terhadap hasil pembentangan. b) Membincangkan dihadapi. pelaburan bersama dan pelaburan silang. i) Setiap kumpulan membentangkan hasil perbincangan.

2.GT: 1. Malaysia.Guru merumuskan setiap langkah pembelajaran di atas dan menyatakan kecapaian objektifnya. perkhidmatan feri Langkawi-PhuketAcheh di bawah IMT-GT. Projek Line ke 2 Johor dengan Singapura di bawah IMS-GT.Jambi. Pembangunan Sektor Pengangkutan: Khususnya laluan darat udara dan air/perkapalan seperti: Jalan Keretapi Trans-Borneo di bawah EAGA-BIMP. [ 10 Markah] 1. Contoh Soalan Yang relevan a) Namakan lima kawasan yang berada di bawah segitiga pertumbuhan IMS – GT [ 5 Markah ] b) Terangkan rancangan pembangunan ekonomi yang telah. Phuket dan Acheh “Pintu Masuk Pelancong Asean” di bawah IMT-GT disamping mewujudkan kawaan bebas cukai. Kalimantan Barat bagi Indonesia.Langkawi. Singapura – Growth Triangle) yang melibatkan kawasan : Kepulauan Riau. Pembangunan sektor pelancongan: Memajukan industri perhotelan/resort atau memajukan sumber-sumber maritim untuk tujuan pelancongan seperti menjadikan kepulauan Riau sebagai pusat pelancongan baru di bawah IMS-GT. Perkembangan sistem dan jaringan pengangkutan ini menjadi . Bangkahulu. sedang dan akan dilaksanakan di kawasan Segi Tiga Pertumbuhan ASEAN [ 10 Markah] c) Jelaskan mengapa pakatan segi tiga pertumbuhan di tubuhkan di rantau Asia Tenggara [ 10 Markah] Penilaian Jawapan a) Kawasan Segi Tiga Pertumbuhan IMS . IMS-GT (Indonesia. (Pemarkahan: 5 kawasan x 1 markah = MAX 5 Markah) b) Rancangan Pembangunan Ekonomi Yang Telah.Sumatera Barat. Selatan Johor bagi Malaysia dan Utara Singapura bagi Singapura. Sedang dan Akan Dilaksanakan di Kawasan Segi Tiga Pertumbuhan.

bekalan tenaga. 5. Pembangunan Sektor Perhutanan. sumber air. Tumpuan diberikan kepada sektor industri berasaskan sumber seperti industri pemprosesan pertanian (agro base industry) terutamanya di IMT-GT dan EAGA serta industri berintensif buruh di IMS-GT dan IMTGT. Kerjasama modal. Pembangunan Sektor Pertanian dan Perikanan : Khususnya berkaitan dengan sektor perladangan kelapa sawit dan getah di bawah EAGA dan juga pertanian makanan/padi di bawah IMT-GT. Disamping Perkongsian modal berasaskan konsep pelaburan silang (Cross Invesment) dan pelaburan bersama yang akan dapat dinikmati oleh semua pihak swasta yang terbabit di dalam wilayah tersebut.laut dalam dan akuakultur. 7. Pembangunan sektor perindustrian. Termasuk juga perikanan pingir pantai. sistem perhubungan dan lain-lain terutamanya di wilayah-wilayah yang baru berkembang misalnya di lembah Mindano. 6. Pembangunan Sektor Pembandaran: Mewujudkan bandar-bandar baru melalui pendekatan pelaburan bersama seperti projek bandar Nusa Jaya sebagai bandar terapung di Tanjung Pelepas Johor di bawah rancangan IMS-GT. Pembangunan Sektor Perkhidmatan tertier : Khususnya kewangan dan bank misalnya Labuan sebagai pusat Kewangan luar pesisir di bawah EAGA.pemangkin utama untuk memajukan sektor-sektor ekonomi yang lain. Meliputi sumber-sumber pembalakan khususnya di kawasan EAGA yang amat kaya dengan hutan disamping program pemeliharaan dan pemuliharaan hutan. (Pemarkahan: Mana-mana 5 isi x 2 Markah = MAX 10 Markah) b) Sebab-sebab pakatan segi tiga pertumbuhan di tubuhkan di rantau Asia Tenggara [ 10 Markah] Antara sebab-sebab mengapa pakatan segi tiga pertumbuhan tersebut ditubuhkan ialah: . 8. 3. Program pertukaran siaran Radio & TV dan lainlain maklumat budaya membolehkan intraksi sosial antara negara akan jadi lebih rapat. Perkhidmatan pembandaran akan menguntungkan banyak pihak. Pembangunan infrastruktur fizikal seperti jaringan jalan raya. Pembangunan Sektor Telekomunikasi :Sektor ini juga amat berpotensi untuk berkembang dengan pesat misalnya projek Internet Asean dengan Thailand sebagai pusatnya di bawah program IMT-GT.kepakaran dan pengurusan akan diutamakan bemi memajukan sektor ini. 9. 4.

Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks pembangunan sumber alam . Ini kerana pembangunan sumber dilakukan menerusi pelbagai perkongsian bijak yang diamalkan. Kekurangan buruh dan kepakaran di sesuatu kawasan segitiga akan dapat ditampung oleh buruh dan tenaga pakar dari negara jiran.perkhidmatan dan pergerakan penduduk. Segitiga pertumbuhan menjadi pusat pertumbuhan ekonomi ASEAN yang baru. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks perkongsian pelaburan modal/kewangan berdasarkan prinsip perkongsian bijak yang dilakukan menerusi pelaburan bersama ataupun pelaburan silang oleh pihak swasta. R&D dan inovasi baru dari negara jiran yang lebih maju ke kawasan segitiga terbabit.1. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks pengaliran buruh dan tenaga pakar. Misalnya melalui kewujudan kawasan bebas cukai. Kekurangan buruh di Malaysia ditampung oleh kemasukan buruh dari Indonesia. 6. Dalam konteks ini wujud suasana saling melengkapi. 2.sumber tenaga. Kawasan segitiga sememangnya kaya dengan sumber-sumber alam yang belum dimanfaatkan sepenuhnya seperti sumber hutan. Kekurangan teknologi sesebuah negara ditampung oleh kelebihan teknologi negara lain yang samasama melabur di kawasan segi tiga terbabit. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks perluasan pasaran dan perdagangan antara kawasan/intra-ASEAN. Utara Acheh dan Selatan Thai pastinya mengalami pertumbuhan ekonomi yang lebih cepat. Untuk mempercepatkan lagi/memangkinkan lagi pertumbuhan ekonomi dalam pelbagai sektor di antara negara-negara ASEAN yang berjiran yang termasuk dalam kawasan segitiga pertumbuhan berkenaan. Pengkalan Kubor sudah tentunya memberikan manfaat pasaran kepada semua negara. Dengan adanya pakatan ini sumber-sumber tersebut boleh dibangunkan tanpa terbiar membazir sebagai stok sumber sahaja. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks perkongsian teknologi. (Pemarkahan: Mana-mana 5 isi x 2 Markah = MAX 10 Markah) . Misalnya projek Line ke 2 menghubungkan Malaysia dengan Singapura di bawah IMS-GT telah dilaksanakan dengan jayanya dan memberi keuntungan kepada ke dua-dua negara daripada segi aliran barangan. Misalnya di bawah IMT –GT kawasankawasan seperti Pulau Langkawi. 5.sumber air dan sebagainya. Langkawi. Kesan-kesan positif daripada perluasan pasaran setempat akan dinikmati bersama. 3. Pihak swasta akan berkongsi modal melaksanakan sesuatu projek. Pemindahan teknologi membolehkan sumber-sumber yang ada dapat dibangunkan dengan cepat. Utara Kedah-Perlis seperti Bukit Kayu Hitam. sumber maritim. Kerana barangan di kawasan-kawasan bebas cukai tersebut lebih laris/dijual dengan harga yang murah. Kawasan-kawasan seperti Bukit Kayu hitam. 4.

Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. Penerbit:Pearson dan Longman. Bab 13 – Interaksi Antara Kawasan. 2005. MITI. Petaling Jaya. Masa 2 Waktu ( 80 minit) HASIL PEMBELAJARAN Setelah mempelajari tema ini pelajar akan dapat: • • • Membina peta aliran dengan mengaplikasikan teknik kartografi yang betul. Tugasan Pelajar : Pembelajaran Akses Kendiri (PAK) ICT – Mengakses maklumat berkaitan dengan perdagangan luar Malaysia meliputi i) Penglibatan Malaysia dalam Segitiga Pertumbuhan ASEAN Maklumat boleh diakses dari laman web berikut: (http:/www.Refleksi.s. 391 – 399. gov. Di ukur berdasarkan pencapaian hasil pembelajaran dalam gerakerja pelajar.3 Membina dan mentafsir peta Aliran.my) Tema Kerjasama serantau: Tajuk Kemahiran Amali Kerjasama Serantau Sub Tajuk 4. Mentafsirkan pola atau corak yang terhasil daripada peta aliran yang dilukiskan. m. . Rujukan Khusus 1. Menganalisiskan sebab-sebab sesuatu pola/corak yang terhasil.

Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 20 Minit ) Gerakerja Membina Peta Aliran: Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan kenalpastikan di mana dan ke arah mana garis aliran perlu dibuat berasaskan kehendak soalan dan peta yang diberikan. Isi-Isi Pembelajaran • • Membina peta aliran. perkhidmatan dan juga pergerakan manusia. Apabila semua data sudah dipuncakuasaduakan maka nilai yang diperolehi bukan lagi dalam unit biasa tetapi bertukar menjadi UNIT PUNCAKUASADUA.000. Sebaiknya . Skala ini diguna sekiranya terdapat perbezaan data yang terlalu besar antara nilai maksima dengan nilai minima. Justeru untuk menyelaraskan data-data tersebut maka semua data perlu dipuncakuasaduakan agar tidak terlalu ketara perbezaannya. Langkah 3: Berdasarkan nilai puncakuasadua ini.Sisipan Konsep: Konsep: Peta aliran adalah sejenis peta statistik yang diguna untuk menunjukkan arah dan isipadu (jumlah) pergerakan sesuatu barangan. Terdapat dua kaedah yang boleh diguna untuk mencari skala ketebalan garisan iaitu: a) Skala aritmetik. Terdapat dua elemen penting di dalam peta aliran iaitu. Bahagikan nilai puncakuasa dua yang diperolehi dalam langkah (2 b) di atas dengan nilai skala yang telah dipilih itu. ketibaan pelancong asing ke sesebuah negara.perkhidmatan dan penduduk itu bergerak. Langkah 2: Mencari skala ketebalan garis aliran. migrasi antarabangsa. b) Skala geometri. aliran masuk modal ke sesebuah negara dan sebagainya. Skala dalam unit puncakuasadua. pilih satu skala yang sesuai yang boleh diguna untuk mengira ketebalan garis aliran. 1CM = 20. Misalnya pergerakan import-eksport. Skala aritmetik digunakan sekiranya tidak terdapat perbezaan yang terlalu besar antara nilai maksima dengan nilai minima di dalam data soalan yang diberi.000 orang dan sebagainya. Mentafsir peta aliran. ketebalan garis aliran yang mewakili jumlah yang bergerak ke sesuatu destinasi dan juga anak panah (arrow) yang menunjukkan ke mana sesuatu barangan. Skala dalam unit biasa yang digunakan seperti 1CM = RM Juta : 10.

Arah aliran (arrow) bagi setiap garis aliran mesti ditunjukkan.1 8.0 14.290.8 . Plotan mestilah mengikut syarat-syarat berikut: a) b) c) d) Garis aliran mestilah sama tebal dari permulaan hingga ke destinasinya.9 5.8 37.710. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas carta. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk boleh ditulis di bahagian bawah peta aliran anda itu. skala dan petunjuk. a) Lukis sebuah peta aliran di atas peta kosong yang disediakan bagi menunjukkan nilai import dan eksport Malaysia dari dan ke beberapa buah negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 1999.127.0 8.ketebalan garisan janganlah terlalu besar atau terlalu kecil untuk menghasilkan kesan nampak yang baik.0 6.7 7.345. Negara Asia Pasifik Terpilih Jepun China Hong Kong Australia Berdasarkan jadual 1 di atas. Petunjuk yang dibuat mestilah bertangga bentuknya mewakili tiga nilai yang berbeza. Berdasarkan nilai ketebalan garisan yang telah dikira dalam langkah 3 di atas calon boleh membuat plotan garis aliran di atas peta yang diberikan.808.670.250. Untuk mengelakkan pertindihan garis aliran boleh dibuat melengkung atau bergabung. Langkah 2: ( Latihan Dalam Kelas Membina peta aliran– 30 Minit ) Lihat Contoh di sebelah: Jadual 1 di bawah menunjukkan nilai import dan eksport Malaysia dari dan ke beberapa buah negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 1999. Langkah 4: Membuat plotan. Antara garis aliran tidak boleh bertindih dan tidak boleh bersilang.803. Nilai Import dan Eksport (RM: Juta) Import Eksport 51. Langkah 5: Lorekan atau warnakan setiap garis aliran yang dibuat dan seterusnya lengkapkan peta aliran anda dengan tajuk.

Misalnya perkongsian teknologi dan kepakaran. Imbangan perdagangan ini amat menguntungkan Malaysia.9. kemudahan iii) iv) .Eksport i) Pola import dan eksport Malaysia dengan Jepun menunjukkan defisit sebanyak RM Juta: – 14. Mengurangkan penguasaan pasaran dan ancaman perdagangan dari kumpulan negara maju yang lain seperti dari Kesatuan Eropah (EU). dan juga Amerika syarikat Untuk mewujudkan aliran perdagangan yang lebih adil dan telus – serta saling memperolehi keuntungan menerusi konsep ”Liberalisasi perdagangan” dengan cara menghapuskan sekatan tarif dan dasar perlindungan yang diamalkan oleh sesebuah negara.513. nyatakan pola import dan eksport Malaysia dengan beberapa buah Negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 1999. Dimensi analisis: Sebab-sebab: c) Mengapakah negara-negara Asia Pasifik perdagangan yang kukuh antara satu sama lain?. NAFTA. Mewujudkan keadaan saling melengkapi dan perkongsian pintar antara negara.Sila lukis peta aliran berdasarkan jadual di atas Langkah 3 : Menganalisis dan mentafsir Peta Aliran (30 Minit) Contoh soalan Berdasarkan peta aliran yang telah anda lukis itu. i) ii) Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks perluasan pasaran antara negara. Ini menunjukkan Malaysia banyak mengimport barangan dari negara Jepun berbanding dengan barangan yang dieksport oleh Malaysia ke Jepun. Dimensi analisis: Pola Import . Hong Kong dan Australia pula mengalami infisit iaitu nilai eksport melebihi import.095.7. perlu menjalinkan kerjasama Sebab-sebab negara Asia Pasifik perlu menjalinkan kerjasama perdagangan yang kukuh antara satu sama lain. Misalnya dengan Hong Kong nilai infisitnya sebanyak RM: Juta: 8. Imbangan perdagangan ini amat merugikan Malaysia. Dengan itu perluasan pasaran boleh dilakukan secara lebih adil berdasarkan prinsip yang ditetapkan oleh Pertubuhan Perdagangan Sedunia (WTO). Misalnya melalui penubuhan zon perdagangan bebas. Untuk mengelakkan monopoli perdagangan dari negara-negara barat. ii) Pola import Malaysia dengan negara China.

0 22 665. Import (US $) 318.0 25 610. Rakan Seperdagangan ASEAN Brunei Darussalam Indonesia Filipina Singapura Thailand Jumlah Berdasarkan jadual 1 di atas. c) Huraikan faktor-faktor yang boleh meningkatkan perdagangan intra-ASEAN. Lembaran Praktis Geografi Kertas 2 STPM. Di ukur berdasarkan pencapaian hasil gerakerja dan perbincangan pelajar.Bhd.0 1 553. perkongsian sumber.0 639. [10 Markah].0 19 250.0 325. Latihan 2 Jadual 2 di bawah menunjukkan nilai eksport dan import Malaysia dengan beberapa buah negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002. Rujukan Khusus 1. perkongsian data dan maklumat dan sebagainya. Soalan Latihan Latihan 1: Jadual 1 di bawah menunjukkan import dan eksport antara Malaysia dengan rakan seperdagangan ASEAN pada tahun 2000.0 b) Berasaskan nilai peratusan yang telah dikira.0 24 380. Refleksi. 2002. Membantu negara-negara Asia Pasifik yang miskin dan kecil kuasa perdagangannya.0 3 234. Penerbit: Federal Publications Sdn. Shah Alam. [10 Markah].4 Eksport (US $) 3. lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan import dan eksport Malaysia dengan setiap rakan seperdagangan ASEAN pada tahun 1995. . a) Kirakan peratusan import dan eksport Malaysia dengan seperdagangan ASEAN pada tahun 2000.4 939.v) logistik. setiap rakan [5 Markah].8 1 064. Rusly Musa .

5 44.9 47. [ 6 Markah] b) Lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.9 18.724.2 3.7 RM: Juta Import 3.9 3.5 13. [8 Markah] TEMA 5 : IMPAK ALAM SEKITAR DAN PENGURUSANYA Tema Impak alam sekitar dan pengurusannya.576.0 1.635.988.414.909. kirakan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.1 Impak aktiviti pertanian terhadap alam sekitar: Kesan dan langkah mengatasinya – Kajian kes di Cameron Highland.978.1 4.703.422.Jadual 2: Nilai Eksport dan Import (RM: Juta) Malaysia dengan beberapa buah Negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.0 5.203.2 2. Masa 2 Waktu ( 80 minit) . Negara-negara Asia Pasifik terpilih Thailand Indonesia Singapura Jepun Taiwan China JUMLAH Eksport 3.019. Tajuk Impak aktiviti manusia terhadap alam sekitar Sub Tajuk 5. [11 Markah] c) Huraikan kerjasama ekonomi serantau dan antarabangsa yang disertai oleh Malaysia bagi tujuan meningkatkan aliran perdagangannya.9 12.5 a) Berdasarkan jadual 2 di atas.559.236.923.1 19.

3. bungaan dan buahan sitrus. Namun begitu sejak akhir-akhir ini kadar penerokaan tanah secara haram untuk pertanian di Cameron Highland semakin meningkat terutama sekali yang melibatkan kawasan bercerun dan lereng-lereng bukit. 2) Jenis aktiviti pertanian di Cameron Highland. Isi-Isi Pembelajaran 1. Ini kerana suhunya yang lebih sejuk kira-kira 24ºC berbanding dengan kawasan lain di Malaysia. 256 hektar telah digunakan sebagai kawasan pertanian iaitu kira-kira 24%. Ciri-ciri fizikal di Cameron Highland. b) Sebahagian besar kawasan ini masih lagi diliputi hutan tebal. Daripada segi tanihnya pula terbentuk oleh campuran granit yang berasid serta bewarna gelap. 2. Aras 3: • Membincangkan langkah mengatasi kesan negatif akibat aktiviti pertanian terhadap alam sekitar fizikal setempat. Ciri-ciri fizikal kawasan Cameron Highland Aktiviti pertanian di kawasan Cameron Highland. berbukit-bukau dan juga berlembah dengan kecerunannya antara 10º hingga 35º. a) Daerah Cameron Highland terletak di dalam negeri Pahang. 1. Ia memiliki tanih gembur berpasir. 4.Hasil Pembelajaran Setelah selesai mempelajari sub tajuk ini pelajar akan dapat: Aras 1: • Mengenalpasti pelbagai jenis aktiviti pertanian di Cameron Highland Aras 2: • Menghuraikan kesan aktiviti pertanian di Cameron Highland terhadap alam sekitar fizikal setempat. Purata hujan tahunannya pula ialah antara 104 mm hingga 317 mm.255 hektar dan dari jumlah ini terdapat lebih kurang 5. Iklim di Cameron Highland adalah amat sesuai untuk tanaman sub tropika dan temperat yang meliputi tanaman seperti teh. Suhu yang rendah ini disebabkan oleh pengaruh faktor ketinggian tempatnya. sayuran. Keluasannya ialah sebanyak 71. Wilayah Cameron Highland merupakan satu-satunya kawasan terpenting dan tertua di Malaysia yang terlibat dalam aktiviti pertanian di kawasan tanah tinggi. Kesan-kesan negatif terhadap alam sekitar fizikal setempat. . Langkah perundangan dan bukan perundangan untuk mengatasinya. c) Topografi kawasan ini ialah bergunung-ganang.

iii) Tanaman bunga-bungaan juga ditanam secara giat dan berkembang maju di Cameron Highland. Misalnya pekebun masih berdegil menggunakan jentera berat bagi meratakan kawasan curam dan lereng bukit di samping penggunaan racun serangga yang berleluasa tanpa pengurusan yang sistematik seperti membuang botol-botol racun ke sungai serta tasik yang berdekatan. Walaubagaimanapun tanaman teh oleh pekebun kecil ini telah berkurangan dan digantikan dengan tanaman sayuran serta bungaan. Terdapat empat jenis tanaman yang diusahakan secara komersial di Cameron highland iaitu tanaman teh yang diusahakan secara sistem perladangan. asparagus dan juga daun sadri di atas tapak tani yang sama.salad. 580 keluarga pekebun sayur di Cameron Highland. Antara yang popular ialah seperti “Cactus Valley”. tanaman . kejadian tanah runtuh dan juga pencemaran sumber air sungai dan tasik. ii) Penanaman sayur-sayuran pula merupakan aktiviti pertanian yang ke dua penting selepas tanaman teh. Justeru itu walaupun teh merupakan tanaman yang paling luas di Cameron Highland tetapi kadar hakisannya tanih yang dialami oleh kawasan ladang teh amat kecil berbanding dengan kawasan tanaman sayuran. Namun begitu terdapat juga pekebun-pekebun kecil yang mengusahakan tanaman teh hijau secara kecil-kecilan. pengusaha ladang teh secara perladangan ini telah mengambil langkah yang sewajarnya bagi mengurangkan kadar hakisan tanah berbanding dengan sistem pertanian/tanaman lain. Tanaman ini diusahakan secara perladangan oleh syarikat swasta terkenal iaitu BOH Plantations.500 hektar.140 hektar dan mampu menghasilkan sumber pendapatan kepada hampir 1. mawar. tanaman buah-buahan sitrus khususnya strawberry dan juga tanaman bunga-bungaan. Ini kerana kesedaran pemuliharaan tanah dikalangan pekebun di kawasan ini adalah amat rendah sekali. Pada masa ini keluasan tanaman bunga di Cameron Highland ialah sebanyak 300 hektar dan terdapat lebih daripada 40 buah pusat penyemaian bunga (nursery) di kawasan ini. Daripada segi pemuliharaan tanah. Penanaman sayur-sayuran merupakan aktiviti pertanian yang paling besar memberikan impak negatif ke atas persekitaran fizikal di Cameron Highland khususnya dalam konteks meningkatkan kadar hakisan tanih. Kawasan ladang bunga biasanya terdapat di kawasan rendah/lembah atau di kawasan kaki bukit yang telah di teres. bunga turki. Terdapat hampir 25 jenis sayuran yang diusahakan. kobis bunga. tanaman sayuran yang lebih bersifat sistem pertanian pasar/angkut. Kawasan perladangan teh merupakan kawasan penanaman yang terluas di Cameron Highland meliputi hampir 2. dan juga bunga matahari. Antara jenis bunga yang popular di tanam ialah seperti kekwa. i) Tanaman teh. Ia meliputi kawasan seluas 2. Sepertimana dalam tanaman sayuran. buahan dan bungaan.a) Jenis-jenis tanaman yang ditanam. Sistem pertanian yang dijalankan ialah bersifat pertanian pasar dengan tanah digunakan secara intensif. salad. Sistem tanaman selingan dan tanaman bercampur amat popular dijalankan di kawasan ini. Antara yang popular ialah seperti kobis. Kebanyakan para penanam bunga ialah bekas pekebun – pekebun sayur yang telah beralih kepada industri penanaman bunga setelah harga sayuran menjadi tidak stabil (mudah mengalami tutun-naik) berbanding dengan harga bunga yang lebih konsisten.tomato dan juga kacang buncis. Misalnya tanaman tomato dan kacang buncis diselingkan atau dicampurkan dengan tanaman lain seperti kobis.

Tanah Rata dan Brinchang. a. Permukaan bumi kehilangan pelindung. Perubahan landskap fizikal yang ketara . Pendedahan permukaan bumi secara terus kepada pelbagai proses geomorfologi seperti hakisan tanah dan tanah runtuh.8 tan/hektar setahun maka kadar hakisan yang akan dialami oleh tanah-tanah pertanian di Cameron Highland menjelang tahun 2000 akan menjadi lebih serius lagi.bunga juga banyak menjejaskan kualiti alam sekitar setempat kerana kebanyakan pengusahanya menggunakan jentera berat untuk meratakan tanah di kawasan cerun curam.Seperti hutan semulajadi bertukar kepada “hutan tanaman”.sayuran dan bungaan telah menyebabkan berlakunya perubahan landskap yang ketara di Cameron Highland. c. Justeru itu kadar pencemaran sungai meningkat. Berdasarkan gambar foto udara jelas kelihatan kawasan –kawasan gondolan terutamanya di cerun atau lereng-lereng bukit. Dalam konteks ini proses penyahutanan bagi tujuan mewujudkan kawasan pertanian ladang teh. sistem sungai biasanya menjadi keruh. Ini kerana tanaman buahan sitrus khususnya strawberry tidak ekonomik untuk dijalankan di tapak pertanian yang luas serta bersifat jangka pendek. b. Satu pengukuran yang telah dilakukan oleh Dr. diteres dan diratakan untuk kegiatan pertanian khususnya di kawasan lereng-lereng bukit yang bercerun curam. Wan Ruslan Ismail mendapati bahawa terdapat . Tanaman ini tidak dijalankan secara meluas sebaliknya lebih bersifat tanaman di dalam” rumah hijau”. Permukaan cerun yang terdedah akan mengalami tindakan air larian permukaan yang akan menghakis-angkut regolit atau tanih dari atas cerun ke bawah cerun. digembur. 3) Kesan Negatif Aktiviti Pertanian Terhadap alam Sekitar Fizikal di Cameron Highland. Dalam konteks geomorfologi pelbagai proses akan berlaku apabila permukaan tanah dibajak. Keluasannya di sekitar 250 hektar sahaja. permukaan tanah menjadi tergondol dan sebagainya. Dalam jangka masa panjang cerun-cerun yang terhakis itu menjadi tidak stabil dan boleh mengalami pelbagai jenis gerakan jisim seperti kesotan tanah. gelangsaran tanah dan juga tanah runtuh . Pencemaran air sungai dan peningkatan kadar pemendapan sungai. Di Cameron Highland fenomena hakisan dan tanah runtuh merupakan kesan yang paling besar kelihatan terutamanya di sekitar Ringlet. kehilangan daya pengikat dan cengkaman akar terhadap butiran tanah yang menyebabkan cerun-cerun menjadi tidak stabil. Larian air permukaan akan membawa regolith dari atas cerun ke bawah cerun dan seterusnya masuk ke sistem sungai yang ada di kawasan pertanian berkenaan.383 juta meter padu tanah di Cameron Highland telah terhakis dan dengan mengambil kira kadar kehilangan tanah sebanyak 16. berkelodak dan berlumpur serta mengalami kadar enapan yang tinggi sehingga dasarnya menjadi lebih cetek. iv) Tanaman buahan sitrus. Satu kajian yang telah dilakukan oleh Fuad Omar pada tahun 1988 mendapati bahawa hampir 2. Kesannya permukaan lereng-lereng bukit akan mengalami hakisan yang ketara seperti wujudnya gegalur dan tanah tergondol. Justeru itu kegiatan pertanian ini tidak begitu menjejaskan kualiti alam sekitar setempat.

(Sumber Wan Ruslan Ismail. Kesannya sumber-sumber air tersebut akan mengalami pencemaran bahan kimia yang tinggi yang akan memberikan impak negatif terhadap ekosistem akuatik. Gangguan ekologi secara menyeluruh akan berlaku apabila hutan-hutan dimusnahkan secara lebih meluas. 96).Hutan berfungsi sebagai satu habitat. Proses penyahutanan memusnahkan sama sekali habitat. e. kualiti air sungai juga terjejas akibat pengggunaan baja kimia dan racun serangga/perosak. rusa) akan kehilangan sumber-sumber makanan. paya dan sebagainya. tasik. Selain daripada pencemaran kelodak. hakisan.. Racun serangga seperti DDT dan juga pelbagai jenis baja kimia yang digunakan ke atas tanaman sayuran akan mengalami larut resap ke dalam tanah atau di bawa bersama oleh larian air permukaan.beberapa batang sungai di Cameron Highland mengalami kadar enapan yang tinggi. kolam. Misalnya Sungai Bertam sebanyak 67. Ketidakseimbangan ekologi mikro dan makro akan menimbulkan pelbagai kesan terhadap unsur-unsur lain seperti cuaca. 1999. DBP. Justeru itu haiwan-haiwan akan berhijrah ke hutan/habitat lain untuk mencari perlindungan atau tempat baru. Kuala Lumpur. Dalam konteks kepelbagaian biologi akibat pemusnahan hutan untuk aktiviti perladangan teh dan sayuran akan menyebabkan kesan-kesan negatif berikut: i) Pelbagai spesis fauna dan flora diancam kepupusan/kemusnahan akibat kehilangan sumber-sumber makanan. Oleh itu apabila hutan- . Di Cameron Highland pencemaran air di Tasik Ringlet merupakan satu contoh yang nyata. sungai Tringkap sebanyak 758.6 tan/Km²/tahun dan sungai Terla sebanyak 454. ii) Penghijrahan spesis akibat pemusnahan habitat . Termasuklah juga kemusnahan ekosistem seperti rantaian makanan dan habitat khususnya hutan yang telah dijadikan tapak pertanian. Apabila hutan dimusnahkan/dinyahkan maka fungsi pokok sebagai pengeluar utama akan musnah sama sekali. Kemusnahan habitat mengambil masa yang lama untuk dipulihkan. Di tempat baru ini mereka terpaksa bersaing dengan koloni lain.0 tan/Km²/tahun.8 tan/Km²/tahun. d. Penyahutanan untuk dijadikan tapak pertanian biasanya melibatkan kawasan hutan primer/hutan dara seperti dalam sistem perladangan teh. Dengan itu hidupan lain yang bergantung kepada tumbuhan seperti herbivor (kancil. Menggangu kestabilan kitar hidrologi. komponen biotik dan abiotik yang kelak menggangu keseimbangan ekologi setempat. Pengurusan Sumber Alam Tropika. Persaingan intra dan interspesis akan berlaku dan mana-mana spesis yang kalah akan musnah dan pupus. Apabila hal ini berlaku ia memberi kesan kepada hidupanhidupan lain yang sememangnya saling bergantung di dalam sesebuah hutan itu. Begitu juga dengan pergerakan larian air permukaan akan menuju ke sumber-sumber air yang ada di permukaan. Kemusnahan ekosistem dan kepelbagaian biologi (biodiversiti) seperti pelbagai spesis fauna dan flora yang diancam kepupusan. Jika larut resap berlaku maka sebatian kimia dari baja dan racun serangga tadi akan dibawa oleh aliran air bawah tanah (sistem akuifer) menuju ke sungai. kitar tenaga. Kawasan hutan primer pada asalnya merupakan kawasan tadahan air yang amat penting kepada sistem hidrologi khususnya sungai. iii) Kerosakan ekosistem seperti kemusnahan rantaian makanan. banjir dan sebagainya.s. m.

tasik. Daun dan kanopi tumbuhan tidak boleh lagi membebaskan wap-wap air ke udara. untuk akibat a. Pertama. ke dua menyebabkan kelembapan udara menurun (pembentukan udara kering) dan ke tiga mengurangkan kadar susupan. Terdapat beberapa sebab yang boleh dikaitkan dengan gangguan ke atas kestabilan kitar hidrologi ini.kolam dan sebagainya. b. Keadaan ini akan menyebabkan indeks suhu sekitar meningkat menjadi lebih panas berbanding dengan sebelumnya. Kawasan yang mempunyai resiko yang tinggi yang boleh menyebabkan hakisan dan tanah runtuh seperti di lereng – lereng bukit yang bercerun curam hendaklan diistiharkan sebagai kawasan rezab . penyahutanan telah mengurangkan proses transpirasi tumbuhan untuk membebaskan wap-wap air ke udara sebagai penyumbang kepada sejat-peluhan bagi membentuk awan. merawat atau membersihkan sungai yang tercemar dan sebagainya. mengharamkan penggunaan jentera berat. menanam tanaman tutup bumi. menarik balik lesen operasi kepada pengusaha pertanian dan pekebun sayur yang melanggar akta kualiti alam sekitar 1974 dan akta pemuliharaan kawasan tanah tinggi. Perubahan suhu mikro/pemanasan setempat. storan dan edaran air tanah (gangguan kepada sistem akuifer) yang seterusnya boleh menjejaskan sumber dan bekalan air kepada sungai. membina benteng untuk menstabilkan cerun. penjara. memotong cerun mengikut spesifikasi yang dibenarkan. sungkupan plastik. Langkah perundangan: Melipatgandakan usaha pemantauan oleh pihak berkuasa. Fenomena ini dinamakan sebagai pemanasan setempat. Hutan semulajadi sebenarnya berfungsi sebagai ”menyederhanakan suhu sekitar” dengan cara mengekalkan peratus kelembapan udaranya. udara menjadi lebih kering (dry air) dan persekitaran fizikal terdedah kepada bahangan matahari secara langsung tanpa ditapis dan diserap oleh kanopi tumbuhan. 4) Cadangan angkah yang wajar diambil mengurangkan kesan kerosakan persekitaran fizikal aktiviti pertanian di Cameron Highland. Selain itu pihak kerajaan juga mestilah menghukum pegawai kerajaan yang rasuah dalam konteks pemberian lesen dan kebenaran menggunakan tanah di kawasan tanah tinggi termasuk juga langkah menyediakan laporan EIA yang lengkap sebelum sesuatu projek pembangunan pertanian di kawasan tanah tinggi dijalankan. Tetapi apabila ia dimusnahkan untuk tujuan pertanian maka gangguan terhadap proses sejat-peluhan (evopotraspiration) pokok-pokok akan terjadi. paya. Sebagai contoh empangan mengalami penurunan paras airnya. Secara khusus amalan pengurusan yang cekap boleh dilaksanakan seperti berikut: i) Membenarkan aktiviti pertanian dijalankan hanya di kawasan yang mempunyai kesan yang paling minima kepada persekitaran fizikal. f.hutan tersebut di hapus dan dimusnahkan maka fungsinya sebagai kawasan tadahan air akan terjejas/hilang. mengenakan denda yang berat iaitu menaikkan kadar kompaun. Pada masa kini Cameron Highland tidak lagi sesejuk masa lalu. Kesannya peratus kelembapan udara akan menurun. Amalan pengurusan yang cekap: Memberbaiki tatacara/prosedur pemberian dan penggunaan oleh pejabat tanah dan daerah.

Cadangan yang dibuat oleh Jabatan Pertanian Malaysia berkaitan dengan kelebaran teres –teres pertanian di kawasan bercerun/lereng-lereng bukit ialah antara 1 hingga 2 meter bagi setiap teres. dialog.pertanian yang kekal. v) Menggabungkan kaedah dan amalan pengurusan tanah pertanian melalui tiga cara iaitu: • Kaedah agronomi seperti menutup permukaan tanah dengan sungkupan daun dan plastik dan juga meningkatkan kadar larut resap tanah dengan tanaman pelindung/tutup bumi seperti pokok kekacang. • • c. membina benteng dan sebagainya. tanaman selingan dan lain-lain lagi. pihak swasta dan badan bukan kerajaan (NGO) perlu mengambil langkah menyedarkan dan memberikan kefahaman kepada pekebun menerusi risalah. ii) Menggalakkan aktiviti penanaman sayur-sayuran dan bungaan dengan menggunakan kaedah hidroponik dan kaedah rumah hijau di kawasan tanah pamah bukannya menanam sayuran di lereng-lereng bukit atau kawasan bercerun curam yang boleh menyebabkan hakisan tanah dan ketidakstabilan cerun.program gotong-royong . merehatkan tanah. seminar.program gotong-royong termasuk pendidikan alam sekitar. Justeru agensi kerajaan khususnya Jabatan Pertanian.kaedah tanaman berjalur. giliran kawasan penanaman dan sebagainya. Menjalankan kempen kesedaran kepada pekebun sayur dan pengusaha pertanian tentang masalah hakisan dan kesannya kepada persekitaran fizikal menerusi risalah. Kaedah mekanika seperti pembinaan kontur/teres. zon perlindungan (hutan yang dikekalkan dalam keadaan semulajadi). Kaedah penyuburan tanah seperti pembajaan kimia/organin untuk mengekalkan keseimbangan nutrien tanah. sesi penerangan/dialog. iv) Bagi kawasan cerun yang dibenarkan untuk pertanian maka pekebun sayur mestilah membina teres-teres yang sesuai dan lebar bagi mengurangkan halaju larian air permukaan. seminar. Ini menunjukkan bahawa kesedaran petani/pekebun terhadap kesejahteraan alam sekitar terlalu rendah. iii) Menggunakan baja kimia dan racun serangga dengan kadar yang minima dan menguruskannya secara berhemah iaitu tidak membuang sisa racun dan baja kimia sewenang-wenangnya ke dalam sistem saliran seperti sungai dan tasik sebaliknya menyediakan kawasan pelupusan yang khusus. Satu kajian yang telah dilakukan oleh AVRDC dan Mardi pada tahun 1992 terhadap 252 pekebun sayur di Cameron Hinghand mendapati bahawa “petani/pekebun tidak merasakan masalah hakisan tanah sebagai suatu ancaman yang serius kepada tanaman mereka sebaliknya ketidakstabilan harga sayuran merupakan satu ancaman besar ”. mewujudkan sistem perparitan dan saliran di kawasan pertanian.

Huraikan langkah-langkah yang perlu diambil bagi mengatasi kesan negatif [10 Markah] (Tugasan pelajar Sila rangkakan jawapan bagi soalan di atas berasaskan prinsip: FHC – Fakta diikuti oleh Huraian dan dilengkapi dengan contohcontoh yang spesifik) Langkah 3 ( Penutup dan Rumusan – 10 Minit) Guru menyenaraikan isi-isi penting berkaitan dengan soalan yang diberikan di atas Rangka dan Skema Jawapan: Dengan merujuk kepada kawasan pembangunan tanah tinggi di Malaysia. [ 10 Markah] c) tersebut. a) Nyatakan EMPAT jenis aktiviti ekonomi yang dijalankan Judul Isi Jawapan [5 Markah] Markah . a) Nyatakan EMPAT jenis aktiviti ekonomi yang dijalankan [5 Markah] b) Jelaskan kesan negatif aktiviti ekonomi tersebut terhadap persekitaran fizikal kawasan setempat. Langkah 2: (Diskusi Pelajar – 30 Minit ) Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk merangka jawapan berkaitan dengan tugasan soalan yang diberikan seperti di bawah: Soalan Dengan merujuk kepada kawasan pembangunan tanah tinggi di Malaysia. jenis aktiviti pertanian. b) Guru menjelaskan ciri fizikal. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru/Kuliah – 40 Minit ) a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas.dan sebagainya bagi menghasilkan pembangunan pertanian yang lestari untuk masa depan Cameron Highland. kesan dan langkah mengatasinya di Cameron Highland.

Di antaranya ialah: Aktiviti pertanian seperti tanaman teh. [ 10 Markah] Judul Isi Jawapan Diantara kesan negatif aktiviti ekonomi terhadap persekitaran fizikal di kawasan tanah tinggi ialah: 1.  Aktiviti perkhidmatan     Pemarkahan: 1.Menamakan kawasan pembangunan tanah tinggi di Malaysia. bangunan dll. Perubahan landskap fizikal secara besar-besaran – penggondolan bukit. Contohnya: Cameron Highland.sayuran dan bungaan. Aktiviti penternakan termasuk akuakultur. padang golf.Tanah Tinggi Kundasang dll. Aktiviti pembinaan – pembinaan perumahan. Menyatakan jenis aktiviti ekonomi yang dijalankan di kawasan tanah tinggi. Genting Highland. hutan primer bertukar kepada hutan sekunder. Menamakan kawasan tanah tinggi (sekurang-kurangnya satu kawasan) 2. Bukit Fraser. tanaman perladangan. Aktiviti pelancongan. 2. Kesan hakisan tanih dan tanah runtuh – kewujudan gegalur di cerun2 Markah .  Aktiviti perniagaan.infrastruktur. Menyatakan empat jenis aktiviti ekonomi (1 jenis = 1 markah) 1 1 1 1 1 1 1 1 = 1 Markah = 4 Markah b) Jelaskan kesan negatif aktiviti ekonomi tersebut terhadap persekitaran fizikal kawasan setempat. jaringan pengangkutan. projek hidroelektrik dll  Aktiviti pembalakan / penyahutanan untuk pelbagai tujuan.

Peningkatan suhu mikro – kawasan sekitar tidak lagi sesejuk atau nyaman daripada keadaan sebelumnya akibat penyahutanan untuk pelbagai tujuan. Menjejaskan kesuburan tanih/lapisan top soil semakin nipis – menggangu keseimbangan nutrien tanih apabila tumbuhan yang melindungi permukaan tanih di tebang/dimusnahkan. Amalan pengurusan yang cekap: Meliputi: 2 Markah .cerun bukit atau tanah runtuh/batu runtuh di kaki bukit yang sudah di potong dan diteres oleh jentera berat untuk aktiviti pembinaan. 5 Memusnahkan kawasan tadahan air – menjejaskan sumber air kepada sungai. kolam. 4. 7.pertanian dll. tasik. rantaian makanan dll yang berkaitan dengan ekologi hutan (Pemarkahan: Mana-mana 5 isi x 2 Markah = MAX 10 Markah) 2 2 2 2 2 2 c) Huraikan langkah-langkah yang perlu diambil bagi mengatasi kesan negatif tersebut. 3.paya) termasuk sungai – Sungai menjadi keruh dan berkelodak atau pencemaran sumber air akibat penggunaan racun serangga dan baja kimia dalam pertanian serta penyaliran sisa kumbahan dari sektor pelancongan yang menjejaskan ekosistem akuatik. paya dan empangan akibat aktiviti pembalahan dan penyahutanan. mengenakan denda yang berat – menaikkan kadar kompaun.kolam. Pencemaran sumber air (tasik. menarik balik lesen operasi. penjara. [10 Markah] Judul Isi Jawapan Langkah-langkah yang perlu diambil bagi mengatasi kesan negatif di atas ialah: Langkah perundangan: Melipatgandakan usaha pemantauan oleh pihak berkuasa. Kerosakan ekosistem hutan – kemusnahan habitat dan spesis/kepelbagaian biologi. 6. menghukum pegawai yang rasuah dll termasuk langkah EIA sebelum sesuatu projek pembangunan di kawasan tanah tinggi dijalankan.

2005. Amalan pengurusan : MAX 6 markah. Membina sistem saliran – parit dan longkang yang sistematik untuk penyaliran air yang lebih sempurna. kawalan biologi agar tidak terlalu bergantung kepada baja kimia serta racun serangga. Langkah kestrukturan seperti membina benteng konkrit. 4.. 5. 149 – 155. 9. 6. Memotong cerun bukit mengikut spesifikasi yang dibenarkan. menggunakan baja organik. Amalan pertanian yang mesra alam seperti kaedah hidroponik. 3. Kempen dan Pendidikan Alam Sekitar: Kempen kesedaran kepada penduduk setempat dan pengusaha – menerusi risalah. Teks Pra U Geografi STPM. Menanam tanaman tutup bumi di tapak pertanian atau tanaman rumput dan tumbuhan pelindung di kawasan bercerun. Di ukur berdasarkan pencapaian hasil pembelajaran dalam gerakerja pelajar membincangkan isi-isi penting bagi menjawab tugasan soalan yang diberikan. groin dan gabion. Merawat atau membersihkan sungai yang tercemar. Memberbaiki tatacara/prosedur penggunaan tanah di kawasan tanah tinggi. 7. Amalan pertanian berteres/mengikut kontor.s. 10. Penerbit:Pearson dan Longman. Jaya. Rujukan Khusus 1. Kempen dan PAS : MAX 2 markah 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 Refleksi. Pemarkahan: Langkah perundangan : MAX 2 markah. Menanam semula hutan yang sudah ditebang/penghutanan semula. Rusly Manusia Sekitar. Petaling Musa dan Nurashikin Abdullah.program gotong-royong termasuk pendidikan alam sekitar.tembok penahan (retainning wall) serta sungkupan plastik untuk menstabilkan cerun.1. . Mengharamkan penggunaan jentera berat di kawasan tanah tinggi. 2. 8. sesi penerangan/dialog. seminar. Bab 6 – Pembangunan Ekonomi dan Alam m.

Tema Impak alam sekitar dan pengurusannya.2 Prinsip-prinsip pembangunan lestari (berterusan) Masa 2 Waktu ( 80 minit) . Tajuk Pengurusan Alam Sekitar Sub Tajuk 5.

Isi-Isi Pembelajaran a) Konsep Pembangunan Lestari (b) Menghuraikan lapan prinsip pembangunan berterusan (lestari) (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) Menjana atau menggalakkan semula pertumbuhan ekonomi Mengubah kualiti pertumbuhan ekonomi bagi menjamin kesejahteraan hidup Memulihara dan mempertingkatkan asas sumber Memastikan aras penduduk yang boleh ditampung Mengorientasikan semula teknologi dan kaedah pengurusan risiko Mengintegrasikan alam sekitar dan ekonomi dalam membuat keputusan Memperbaharui hubungan ekonomi antarabangsa .Hasil Pembelajaran Setelah selesai mempelajari sub tajuk ini pelajar akan dapat: Aras 1: • Mentakrifkan konsep pembangunan lestari (berterusan) Aras 2: • Mengenalpasti lapan prinsip pembangunan lestari (berterusan) Aras 3: • Menghuraikan prinsip-prinsip pembangunan berterusan. Ia bukanlah dua titik pemisah yang bergerak ke kiri dan ke kanan di atas satu garis lurus. Sisipan Konsep: Konsep Pembangunan Lestari Pembangunan lestari berteraskan kepada konsep pembangunan berterusan yang boleh difahami dari dua sudut. Pertama nikmat pembangunan sesebuah negara hendaklah berterusan dan boleh menjamin kesejahteraan hidup generasi kini dan akan datang. Kedua prinsip pembangunan yang mengadunkan dengan usaha pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar agar kesejahteraan hidup boleh dinikmati oleh semua penduduk. tetapi ia tidak seharusnya mengorbankan aspek alam sekitar. Kemajuan sosio-ekonomi dalam sesebuah negara itu amat dituntut. Dalam hal ini antara pembangunan dengan alam sekitar seharusnya bergerak seiringan dan segandingan .

Dasar ini menjadi asas . Langkah 2: (Diskusi Pelajar di dalam kelas – 40 Minit ) Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk merangka jawapan berkaitan dengan tugasan soalan yang diberikan seperti di bawah: Soalan Aplikasi Prinsip Pembangunan Lestari dalam Sektor Perhutanan di Malaysia. Dapatan Hasil Perbincangan Kelas Terdapat tiga aspek penting yang mesti digabungjalinkan dalam melaksanakan pembangunan lestari dalam sektor perhutanan di Malaysia iaitu langkah perundangan. Soalan Perbincangan: Jelaskan bagaimana Prinsip Pembangunan Lestari Telah diterapkan dalam Sektor Perhutanan di Malaysia.(viii) Memperkukuhkan kerjasama antarabangsa Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru/Kuliah – 20 Minit ) a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. Kedua-duanya terangkum dalam DASAR PERHUTANAN NEGARA 1978. b) Guru menjelaskan lapan prinsip pembangunan lestari. Langkah Perundangan: Di Malaysia kelestarian dalam pembangunan sektor perhutanan boleh ditinjau melalui dua aspek iaitu melalui langkah perundangan dan bukan perundangan. langkah pengurusan yang strategik dan juga langkah kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar.

Kawasan hutan seperti ini dinamakan HUTAN BERHASIL. bekalan air bersih. . kesuburan tanah dan keadaan alam sekeliling yang memuaskan supaya kesan banjir dan hakisan kepada sungai dan tanah pertanian dapat dikurangkan . Bagi menjamin pengurusan hutan yang teratur. Kawasan-kawasan hutan yang cukup bagi tujuan beristirehat. pemulihan dan menghutan semula melalui satu program yang tegas berpandukan kepada amalan SILVILKULTURE yang sempurna serta berpatutan supaya dapat mengeluarkan hasil yang tinggi. e) Menggalakkan usaha mengeluar dan menggunakan kayu bagi semua jenis keluaran hutan dengan sepenuhnya dan penubuhan perusahaan kilang berasaskan kayukayan dengan kadar keperluannya ditentukan supaya seimbang dengan kadar pengeluaran balak bukan sahaja untuk meninggikan mutu penggunaan tetapi juga membuka peluang perkerjaan serta mendapatkan pertukaran mata wang asing. Pengeluaran semua jenis keluaran hutan dalam negara akan berkekalan serta pada kadar yang berpatutan untuk pertanian.cekap optimun dan lestari maka Dasar Perhutanan Negara (1978) telah mengistiharkan langkah-langkah berikut: a) Mengisytiharkan sebagai Hutan Simpan Kekal tanah-tanah yang cukup luasnya serta bersesuaian kedudukannya di seluruh negara mengikut cara penggunaan yang sempurna bagi menjamin: i. sebelum hak milik tanah diberi dan juga mengikut cara mengusahasilan dan pemerosesan hasil yang sempurna mengikut kadar keperluan daya pemerosesan tempatan yang optimun. Kawasankawasan hutan seperti ini dinamakan sebagai HUTAN PERLINDUNGAN.yang kukuh untuk memastikan pengekalan sumber-sumber hutan dan keberterusannya agar sentiasa dapat memberikan sumbangan yang bermakna kepada pembangunan sosioekonomi negara. menjalankan penyelidikan serta pendidikan dan memelihara tumbuh-tumbuan dan margastua. ii. b) Menguruskan kawasan hutan simpan kekal dengan sempurna supaya dapat memberikan faedah sosio-ekonomi dan keselesaan alam sekeliling dengan sepenuhnya kepada penduduk dan negara. d) Menjamin supaya pengusahasilan hasil hutan dari kawasan-kawasan yang diluar hutan simpan kekal itu dilaksanakan dengan cara mengadakan rancangan yang seimbang dengan kadar pembangunan tanah bagi tujuan mendapatkan faedah-faedah paling tinggi untuk rakyat. Kawasan hutan seperti ini dinamakan HUTAN LIPUR. Iklim dan rupa bumi yang sempurna. iii. Dasar Perhutanan Negara 1978: 1.kegunaan tempatan dan eksport. c) Melaksanakan usaha-usaha penyelidikan dan pembangunan (R&D).

Dengan perlaksanaan Dasar Perhutanan Negara sebanyak 4. 2. d. c. Membersih atau membajak mana-mana tanah untuk tanaman atau Sebarang maksud lain. g) Memupuk kefahaman yang meluas kepada umum tentang peri pentingnya hutan serta faedah-faedahnya kepada generasi akan datang melalui saluran-saluran media sekaligus mewujudkan semangat kerjasama dalam menjaga khazanah perhutanan negara. Jabatan PERHILITAN mengawal aktiviti perburuan melalui sistem perlesenan. e. Memasuki Hutan Simpan Kekal. Akta perhutanan negara ini telah menggariskan beberapa larangan yang berkaitan dengan kawasan hutan simpan kekal.menggelang.9 juta hektar diuruskan sebagai hutan produktif dan 1. Menebang. . Menceroboh dengan apa jua cara.9 juta hektar sebagai hutan perlindungan.menembak memasang menjebak. Sesiapa yang memburu atau menyimpan atau memperniagakan hidupan liar yang tidak dibenarkan akan dikenakan denda atau dipenjara. b.2 juta hektar kawasan hutan di Semenanjung Malaysia telah digazetkan sebagai Hutan Simpan Kekal.f) Melaksanakan program latihan perhutanan yang lengkap di semua peringkat dalam sektor awam atau swasta bukan sahaja untuk menjamin bekalan tenaga manusia yang cukup bagi industri perkayuan tetapi juga meliputi menjaga dan melindungi hutan serta aspek-aspek sains perhutanan.menanda atau menoreh Mencari. Menggunakan bahan beracun atau bahan letupan di dalam sungai atau tasik bagi maksud menangkap ikan. Oleh itu Jabatan PERHILITAN diberi kuasa sepenuhnya untuk melaksanakan akta tersebut dan pindaanpindaannya.memetong. Kita juga mempunyai 0. pokok. jerat dan f. Akta ini juga menetapkan bahawa sesiapa yang didapati melanggar larangan-larangan tersebut boleh didakwa di mahkamah dan boleh di denda maksima sehingga RM:50. Dari jumlah hutan simpan kekal ini 2.mengambil dan mendedahkan kepada sebarang proses pengilangan atau memindahkan sebarang hasil hutan atau mineral.8 juta hektar atau 77% dari 6. Untuk menghasilkan langkah yang lebih tegas melalui sistem perundangan maka pihak kerajaan telah meluluskan Akta Perhutanan Negara dan Akta Industri Berasaskan Kayu pada tahun 1984. Larangan-larangan tersebut ialah: a.memburu.6 juta hektar taman negara dan kawasan hidupan liar. 3. Dalam konteks pemeliharaan hidupan liar pula akta perlindungan hidupan liar 1976 telah dihasilkan bertujuan untuk memastikan spesis hidupan liar di Negara kita tidak pupus dan terus memberikan faedah kepada generasi akan datang.000 atau 2 tahun penjara atau kedua-duanya sekali.

Yamane dan Batai yang cepat tumbesarannya dan jangkaan pusingan hidup selama 15 tahun.00 hektar) dan Kelantan (163.586. 3.0 hektar). Ini bermakna tempoh penebangan kali ke dua adalah seusia dengan kitar hidup pokok tersebut. Selaras dengan Dasar Perhutanan Negara.pertumbesaran. terdapat satu lagi cara pengurusan hutan yang lestari dan berkekalan di amalkan di Malaysia.Perak. Selain daripada kaedah penebangan hutan di atas. Selangor (8. sekiranya sesuatu kawasan itu kaya dengan pokok dagangan yang muda maka kaedah Polikitar diamalkan. Kedua-dua sistem ini menitikberatkan kepada kaedah penebangan hutan secara sistematik dan berjadual.079.00 hektar). Pertama. iaitu kaedah SILVILKULTUR.Di samping tanaman cepat tumbuh. bagi kawasan yang tidak mempunyai pokok dagangan muda penebangan secara Sistem Sebaya Malaya digunakan. Dalam konteks penebangan hutan. Pahang. Bagi Sistem Tebangan Memilih pula satu inventori dibuat di sesuatu kawasan yang hendak ditebang. Johor (17. Dalam Sistem Sebaya Malaya kesemua pokok-pokok yang mempunyai nilai dagangan ditebang dalam satu operasi dan tempoh pusingan tebangannya adalah antara 60 hingga 80 tahun.00 hektar). Projek ini bertujuan untuk membekalkan bahan kayu industri dan memenuhi keperluan tempatan.706.Negeri Sembilan. pengurusan hutan dan pemeliharaan sumber hutan yang berkekalan terus diberikan penekanan.889. Pokok-pokok tersebut mestilah cukup umurnya dan mempunyai diameter minimum 45 hingga 50 centimeter. Setakat ini spesis-spesis yang ditanam adalah daripada spesis kayu keras tropika seperti Acacia Mangium. Selangor.748 hektar telah siap ditanam di negeri-negeri berkenaan.penjagaan dan penggantian sesuatu dirian hutan dengan teratur. Malaysia memberi tumpuan kepada dua sistem penebangan berikut iaitu Sistem Sebaya Malaya (MUS) dan Sistem Pengurusan Tebangan Memilih (SMS). Langkah Pengurusan Hutan 1.00 hektar).0 hektar). Negeri Sembilan (4. Iaitu sebilangan kecil sahaja pokok yang telah dipilih dan ditandakan untuk ditebang. Kedua. Berdasarkan maklumat daripda inventori ini maka dua kaedah penebangan diamalkan. Seluas 98.Kelantan dan Terengganu. Pusingan tebangan yang diamalkan dalam kaedah polikitar ialah 30 tahun di Semenanjung Malaysia dan 25 tahun di Sabah serta Serawak. Bagi memantapkan lagi langkah perundangan ini kerajaan telah mewartakan hutan rezab atau Taman Negara yang juga menjadi Kawasan Perlindungan Hidupan Liar (KPHL). Peraturan-peraturan yang mengawal pengurusan Taman Negara dan kawasan perlindungan hidupan liar sekali lagi diletakkan di bawah pengawasan Jabatan PERHILITAN. Pahang (18. program ladang hutan bermutu tinggi .4. Perak (2. Antara program yang popular di bawah silvilkultur ialah projek Ladang Hutan Kompensatori (CFPP) yang telah dilancarkan dalam tahun 1982. Terengganu (200. 2. Sehingga 31 Ogos 1993 seluas 51.0 Hektar).125. Projek ini dilaksanakan di 7 buah negeri iaitu Johor. Silvilkultur ialah satu cara pemulihan hutan yang melibatkan penubuhan ladang hutan.000 hektar kawasan hutan miskin telah dikenalpasti dan dirancang penubuhannya di beberapa buah negeri di Semenanjung Malaysia. Sistem ini menetapkan dirian baki 32 pokok sehektar selepas penebangan pokok dilakukan.

dengan spesis Pokok Jati mula dilaksanakan di Kedah pada tahun 1988. Matlamat keluasan tanaman bagi Rancangan Malaysia Ke Lima dan Ke Enam adalah masingmasing 750 dan 1,250 hektar iaitu dengan keluasan tanaman 250 hektar setahun yang dibiayai melalui pinjaman daripada kerajaan persekutuan. 4. Sementara itu perladangan hutan di Sabah telah bermula dari tahun 1922 lagi dengan tertubuhnya percubaan tanaman pokok Jati untuk pengeluaran kayu keras di Kota Marudu. Perladangan hutan secara komersial bermula pada tahun 1974 dengan rancangan penubuhan seluas 60,000 hektar oleh Syarikat Sabah Softwood Sdn.Bhd (SSSB) di Brumas, Tawau. Penubuhan SSSB iaitu sebuah syarikat kerjasama antara North Borneo Timbers Bhd (40% pegangan saham) dan Yayasan Sabah (60% pegangan saham) bertujuan untuk menghutan semula kawasan-kawasan yang telah dibalak dengan spesisspesis yang cepat membesar seperti Pinus Caribaea dan Pinus Oocarpa. Susulan daripada itu Lembaga Kemajuan Perhutanan Sabah (SAFODA) telah ditubuhkan pada tahun 1976. Objektif penubuhannya aalah untuk menjalankan kerja-kerja penghutanan semula seluas 200,000 hektar kawasan terbiar akibat daripada aktiviti pertanian pindah dengan spesis seperti Acacia Mangium,Yamane,Eucalyptus Deglupta,Pinus Caribaea dan Pinus Oocarpa. Di bawah Rancangan Malaysia ke Enam (1991 - 1995) Jabatan Perhutanan Negeri Sabah telah mengenalpasti kawasan seluas 62,000 hektar boleh ditanami dengan pokok jenis tempatan seperti pokok Sentang dan Exotic. 5. Di Serawak, program pemulihan hutan secara ladang telah bermula semenjak 1920 dengan penubuhan seluas 19 hektar tanamam pokok Engkabang di dalam kawasan hutan Simpan Semenggoh. Projek tanaman ini kurang mendapat sambutan sehinggalah pada tahun 1965 satu program yang dinamakan “PROGRAM PENYELIDIKAN PENGHUTANAN” dilancarkan di dalam Rancangan Malaysia Pertama (1966 - 1970). Program ini antara lain bertujuan untuk mengenalpasti spesis-spesis tempatan dan Exotic untuk pembangunan ladang hutan dengan tumpuan menghutan semula kawasan-kawasan yang ditinggalkan oleh petani-petani pindah. Spesis-spesis yang ditanam termasuklah Engkabang, Durian,Mahogani,Acacia Mangium,Yamane dan Batai. Program perladangan hutan secara komersial telah dilancarkan pada tahun 1979 dan diperkembang luas dalam rancangan Malaysia Ke Empat (1981-1985). Sehingga 1993, Jabatan Hutan Negeri Serawak telah berjaya menubuhkan seluas 6,613.4 hektar ladang hutan di dalam kawasan yang ditinggalkan oleh petani pindah dan di beberapa kawasan hutan simpan. 6. Bidang Penyelidikan dan Pembangunan (R&D). Kejayaan program Silvilkultur di Malaysia banyak dibantu oleh perkembangan pesat bidang R&D khususnya yang berkaitan dengan pengurusan,penjagaan dan perawatan hutan. Menyedari hakikat ini pihak kerajaan telah menubuhkan satu Jawatan Kuasa Penyelaras Penyelidikan dan Pembangunan Ladang Hutan Malaysia pada 18 November 1988. Jawatan kuasa tersebut terdiri daripda tenaga-tenaga pakar dan penyelidik dari Jabatan Perhutanan Semenanjung Malaysia (JPSM), Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM) dan Universiti Pertanian Malaysia kini Universiti Putra Malaysia (UPM). Sebagai institusi yang berasaskan penyelidikan dan pembangunan hutan, FRIM dan UPM berkerjasa erat dan bertanggungjawab menjalankan penyelidikan demi menjamin kejayaan program perladangan hutan terutamanya dalam bidang seperti pengurusan, biakbaik pokok serta

sifat dan penggunaan kayu. Program penyelidikan dan pembangunan akan terus berkembang dengan bidang-bidang penyelidikan yang sedia ada disamping memberikan penekanan kepada penyelidikan pemilihan spesis,kesesuaian spesis dengan tapak tanaman, bekalan stok tanaman,silvilkulture,kajian ekonomik spesis ladang serta kawalan serangga dan penyakit. Langkah Kempen dan Pendidikan Alam Sekitar. 1. Pencegahan adalah lebih baik daripada pemulihan. Justeru itu perancangan untuk menguruskan ekosistem hutan dalam jangka masa panjang mestilah melibatkan unsure kededaran kepada orang ramai. Untuk menanam unsur kesedaran ini maka pentingnya diadakan kempen dan pendidikan alam sekitar secara berterusan. Pendidikan alam sekitar boleh dilaksanakan pada dua peringkat. Pertama peringkat sekolah sebagai kurikulum formal yang diajar dalam matapelajaran geografi dan juga interdisiplin seperti dalam matapelajaran sains. Peringkat ke dua ditujukan kepada orang ramai dalam konteks kempen kesedaran seperti kempen cintailah hutan kita, kempen the green world dan lainlain lagi. Selain itu langkah kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar ini juga dilakukan oleh badan bukan kerajaan (NGO) seperti Persatuan Pencinta Alam Sekitar Malaysia dan juga Sahabat Alam Sekitar (SAM). Usaha yang berterusan khususnya kepada generasi muda diharap akan dapat mewujudkan masyarakat yang boleh hidup dengan harmoni dengan persekitaran hutan. 2. Dalam konteks kerajaan pula usaha untuk berkerjasama dengan Negara-negara serantau dan dengan pertubuhan Pertubuhan alam sekitar dunia yang lain sentiasa dilakukan. Dengan Negara ASEAN, Malaysia turut menyertai Program Alam Sekitar ASEAN. Selain itu Jabatan Perhutanan juga berkerjasama rapat dengan banyak pertubuhan antarabangsa. Misalnya Hari Perhutanan Sedunia disambut setiap tahun oleh Malaysia dengan melaksanakan program menanam pokok-pokok, pameran ceramah dan sebagainya. Dana sedunia alam semulajadi Malaysia (WWF) mempunyai pejabat dan wakil-wakilnya di Kuala Lumpur dan Kucing untuk membantu usaha-usaha perancangan dan pengurusan tumbuh-tumbuhan semulajadi dan hidupan liar dari segi bimbingan, perkhidmatan teknikal, kewangan dan pendidikan. Langkah 3 ( Penutup dan Rumusan – 10 Minit) Guru menyenaraikan isi-isi penting berkaitan dengan soalan yang diberikan di atas

Refleksi.
Di ukur berdasarkan pencapaian hasil pembelajaran dalam gerakerja pelajar.

Rujukan Khusus

1. Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah, Teks Pra U Geografi Manusia STPM, Tema 5 Bab ,14, m.s 423 - 473 Penerbit:Pearson dan Longman, Petaling Jaya, 2005.

Tugasan Pelajar : Latihan Menjawab Soalan
Sila Jawab Semua soalan yang diberikan:

Soalan 1. Berdasarkan kepada Malaysia, a) Terangkan langkah-langkah perundangan yang boleh diambil bagi memelihara dan memulihara alam sekitar fizikal. ( 12 Markah) b) Cadangkan langkah bukan perundangan yang boleh diambil bagi mengatasi masalah kemerosotan kualiti sumber udara dan sumber air di Negara itu. (13 Markah) Soalan 2. a) Dengan merujuk kepada contoh-contoh tertentu, jelaskan punca-punca utama yang menyebabkan berlakunya pencemaran dan kemusnahan sumber-sumber marin. (13 Markah) b) Huraikan langkah-langkah yang wajar diambil untuk memelihara dan memulihara sumber-sumber marin ini. ( 12 Markah) Soalan 3.
a) Apakah yang dimaksudkan dengan pengurusan sumber air yang lestari?. (5 Markah)

b) Huraikan langkah-langkah yang boleh diambil untuk menjamin sumber air di Malaysia agar sentiasa bersih dan berterusan. (10 Markah) c) Jelaskan kesan-kesan pembandaran terhadap sistem hidrologi bandar. (10 Markah)

TEMA 6: KAJIAN LAPANGAN/KAJIAN LUAR GEOGRAFI KERTAS 2 (Alam Sekitar Manusia).
HASIL PEMBELAJARAN • Memahami prinsip-prinsip kajian luar seperti menyatakan tajuk dan kawasan kajian secara mikro (kawasan yang kecil), mengemukakan objektif kajian luar dan menerangkan kaedah-kaedah yang boleh diguna untuk melakukan kajian luar.

• •

Menjelaskan kaedah dan langkah yang patut dibuat untuk melaksanakan kajian luar (sebelum, semasa dan selepas di lapangan) Memahami faktor, ciri, kepentingan, kesan terhadap alam sekitar dan langkah mengatasinya daripada sesuatu kegiatan ekonomi setempat (local activities) terhadap kawasan yang dikaji sahaja. Menjelaskan dapatan kajian terhadap sebuah bandar kecil yang meliputi kepelbagaian fungsi bandar (perkhidmatan, perniagaan, dan perindustrian),kawasan pengaruh bandar, perkembangan bandar (guna tanah, prasarana, dan kemudahan sosial) dan impak pembandaran terhadap alam sekitar fizikal Menjelaskan dapatan kajian di sebuah kawasan luar bandar yang meliputi: Interaksi desa bandar (pemasaran, penggunaan perkhidmatan, dan pengangkutan), pemodenan desa (perubahan guna tanah, prasarana, dan kemudahan sosial) dan impak transformasi desa terhadap alam sekitar fizikal

SUBTOPIK DAN HURAIAN SUKATAN PELAJARAN
SUBTOPIK 15.1 Prosedur melaksanakan kajian luar/lapangan 15.2 Tema dan skop kajian. 15.2 Kajian luar pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar. 15.3 Kajian luar transformasi desa dan pembandaran. HURAIAN Memahami prinsip dan kaedah melaksanakan kajian luar/lapangan . Menjelaskan tema dan skop kajian luar/lapangan Menyediakan laporan dan membincangkan setiap aktiviti ekonomi yang dikaji secara kajian luar daripada segi; ciri, faktor, kepentingan, kesan ke atas alam sekitar dan langkah mengatasinya. Menjelaskan kepelbagaian fungsi desa dan bandar, perkembangan, pemodenan dan kesan terhadap alam sekitar.

6.1

PROSEDUR MENJALANKAN KAJIAN LUAR

Pengenalan
1. Kajian luar merupakan salah satu komponen penting dalam Geografi kertas 2 STPM. Kajian luar ini bertujuan untuk membolehkan teori yang dipelajari di dalam bilik darjah dimantapkan lagi melalui kerja praktikal di lapangan yang akan meningkatkan lagi pemahaman pelajar tentang aspek alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia yang saling berkaitan.

perikanan. sebuah rancangan FELDA. dan menyediakan laporan. Pada amnya pemilihan kawasan kajian mestilah memenuhi syarat berikut (a) Berskala mikro – seperti di sebuah kampung. Langkah-langkah menjalankan kajian luar Menentukan tajuk/isu kajian Pemilihan tajuk kajian luar bergantung pada kesesuaiannya dengan tempat yang dipilih seperti yang terkandung dalam sukatan pelajaran. menyediakan peralatan dan bahan kajian. menentukan kaedah kajian. Tajuk kajian yang dipilih hendaklah merangkumi tajuk-tajuk yang telah dipelajari di bilik darjah. Ini bagi membolehkan pelajar menjalankan kajian yang merangkumi kedua-dua aspek fizikal dan manusia serentak. Menentukan tajuk/isu kajian.2. perindustrian. Paling luas kawasan kajian yang boleh diterima ialah di sebuah daerah kecil. (e) (f) (g) (h) unsur fizikal dan manusia yang terdapat di kawasan tersebut faktor jarak. Lokasi kawasan kajian yang dipilih hendaklah dirujuk pada peta kawasan berkenaan dan menepati objektif kajian luar yang didasarkan kepada perkara berikut. lokasi kajian luar memadai dengan hanya sebuah kawasan sahaja. (b) Bersifat spesifik dan in-situ – khusus di kawasan yang dikaji sahaja. kos dan masa aspek keselamatan keluasan kawasan kajian (a) Merangkumi unsur fizikal dan manusia Kawasan kajian yang dipilih hendaklah merangkumi unsur fizikal dan manusia. persiapan logistik. kos dan masa . 2. Contohnya. memproses dan menganalisis data. sebuah kawasan pertanian. Bagi setiap satu tajuk yang dipilih. menjalankan kajian di lapangan. Kajian luar Alam Sekitar Manusia berdasarkan kepada dua tema iaitu pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar tempatan serta transformasi desa dan pembandaran Pemilihan lokasi kawasan 1. membuat tinjauan. Kawasan yang hendak dikaji mestilah sesuai dengan tajuk yang dipilih. pemilihan kawasan. sebuah estet. sebuah pekan atau sebuah bandar kecil. pelajar tingkatan enam rendah boleh menjalankan kajian luar tentang geomorfologi dan pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar. Langkah-langkah dalam menjalankan kajian luar meliputi beberapa perkara iaitu. (b) Faktor jarak.menentukan masa yang sesuai untuk menjalankan kajian.

senarai semak. cerun. kawasan pertanian. Menentukan kaedah kajian Di lapangan. pencerapan. Manakala data/maklumat sekunder boleh diperolehi melalui kajian di perpustakaan. Contohnya. (c) Aspek keselamatan Dalam menentukan pemilihan kawasan kajian aspek utama yang perlu ditegaskan ialah keselamatan. Tujuannya untuk melihat kesesuaian kawasan kajian dengan objektif kajian yang hendak dijalankan. Jabatan Alam Sekitar. Jabatan Meteorologi. bukit. pelancongan. tasik dan stesen kaji cuaca atau kaji iklim. perikanan. sebuah pekan atau sebuah bandar kecil. sumber internet.Faktor jarak. kajian di sebuah kampung. Misalnya laporan dari Jabatan Perangkaan Malaysia. haiwan buas. Keselamatan ini meliputi keselamatan dalam perjalanan. estet. kawasan kajian yang dipilih hendaklah bebas dari sebarang ancaman seperti arus sungai yang deras. temu bual dan kaji selidik. dan agensi awam lain dan swasta. Sekiranya unsur yang hendak dikaji terdapat di kawasan persekitaran sekolah memadai sekiranya kajian itu dijalankan di kawasan tersebut. pengukuran. . Kawasan yang dipilih seeloknya hendaklah mempunyai beberapa ciri fizikal yang boleh dikaji seperti sungai. kawasan berisiko tinggi dan kawasan larangan. cerun curam. penelitian rekod dan statistik serta laporan yang sedia ada yang berkaitan di kawasan kajian. data atau maklumat primer diperolehi melalui kaedah pemerhatian. paya. (d) Keluasan kawasan kajian Keluasan kawasan kajian yang dipilih hendaklah bersifat mikro yang mempunyai kedua-dua unsur alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia. Jarak kawasan kajian yang dipilih sebaik-baiknya tidak melebihi 2 jam perjalanan dengan bas. hutan. jarak dan kos perjalanan. perindustrian. Menjalankan tinjauan Sebelum menjalankan kajian luar guru hendaklah terlebih dahulu membuat tinjauan awal ke kawasan yang hendak dikaji. pantai. serta rancangan FELDA atau FELCRA. menentukan faktor keselamatan. kos dan masa hendaklah juga diambil kira dalam menentukan pemilihan kawasan kajian. Seboleh mungkin kawasan kajian hendaklah tidak terlalu jauh dari sekolah yang melibatkan perjalanan masa yang lama serta kos pengangkutan yang tinggi. daerah kecil.

temubual responden menggunakan soalselidik atau tanpa soalselidik. ciri iklim dan cuaca dan sebagainya perlu diketahui sebelum ke lapangan. d. pelajar sudah tahu sedikit tentang latar belakang kawasan kajian. Soalan dan jawapan responden penting untuk di analisis. Tidak perlu panjang. Antara item yang pelu disediakan dalam borang soal-selidik ialah: a. ciri kegiatan ekonomi yang terdapat dan juga latar belakang fizikal seperti keadaan bentuk muka bumi/topografi. (melalui peta lakar). Soalselidik perlu mengandungi soalan-soalan yang memberi jawapan kepada tujuan kajian yang telah ditentukan. Carian data dan maklumat sekunder ( misalnya dari jabatan kerajaan setempat dan agensi yang berkaitan) mestilah mendapat pertolongan guru mata pelajaran geografi.Memperolehi maklumat Primer dan Sekunder 1. Peralatan ini mestilah disediakan oleh guru dan pelajar sebelum menjalankan kajian luar. Maklumat primer boleh diperolehi melalui kaedah pemerhatian. 2. keluasan kawasan. Bagi kertas alam sekitar manusia kebanyakan instrumen yang diperlukan adalah berbentuk borang soal-selidik dan borang temu bual. Borang soal selidik dan borang temu bual berhubung dengan tajuk kajian hendaklah disediakan oleh guru bersama pelajar semasa merancang kajian luar. Peralatan yang akan digunakan hendaklah: (a) (b) (c) mencukupi dan lengkap serta menepati tujuan kajian berfungsi dengan baik diperkenal dan didedahkan penggunaannya kepada pelajar 2. pelajar perlu ada buku catatan untuk mencatat apa yang perlu. Melalui pemerhatian. letakan kawasan. Soalselidik perlu disediakan sebelum ke lapangan dan dibawa secukupnya untuk menemubual sebilangan responden yang munasabah (30 hingga 40 orang). tetapi pelajar mesti menyediakan soalan secara ringkas sebagai panduan menemubual responden. b. Pengenalan diri dan tujuan kajian Arahan soal selidik Setiap borang soal selidik diberi nombor siri Setiap soalan diberi nombor . Peralatan dan bahan kajian yang diperlukan mestilah disediakan lebih awal. rekod melalui gambar foto atau video. Temubual tanpa soalselidik boleh juga dilakukan. 3. supaya sebelum ke lapangan atau ke kawasan berkenaan. tetapi jangan terlalu ringkas hingga tidak menjawab soalan kajian. c. 4 Pengentahuan sedia ada tentang penduduk. Menyediakan peralatan dan bahan kajian 1.

Kamera – digunakan untuk merakam gambar sebagai bukti tempat itu dan bahan sokongan kajian. i. kaum. Soalan boleh dalam bentuk terbuka dan tertutup Soalan boleh juga menggunakan skala yang sesuai Latar belakang responden (seperti umur. pendapatan. Kajian luar bagi pelajar tingkatan enam hendaklah dijalankan selepas mempelajari topik kegiatan ekonomi dan impak alam sekitar. 4. Borang soal-selidik yang telah disediakan sebelum ke lokasi kajian. Selain itu. k. kesan kepada alam sekitar. pada cuti hujung minggu atau pada cuti penggal persekolahan. kajian luar juga boleh menggunakan peralatan berikut. temu bual atau pengukuran yang dibuat di lapangan. migrasi. g. jelas dan elakkan daripada isu sensitif Bilangan soalan hendaklah tidak melebihi 15 soalan. dan tempat mendapatkan barangan dan perkhidmatan. h. dan arah Alat perakam suara Alat tulis – digunakan untuk merekodkan setiap pemerhatian. soal selidik. f. 3. Menuliskan ‘Terima kasih’ pada muka surat akhir borang soal selidik Panduan menyediakan bahan temu bual adalah seperti berikut: (i) (ii) (iii) Buku catatan temu bual Alat perakam (jika ada/perlu) Catatan yang mengandungi soalan temu bual berasaskan isu-isu kajian seperti kaitan antara pembangunan dengan sumber di kawasan kajian. dan tempat tinggal) Isu-isu kajian (seperti interaksi desa bandar dan pembandaran: tempat pemasaran barangan. saiz isi rumah. Kompas prismatik – digunakan untuk menentukan kedudukan dan arah kawasan/point yang dikaji.e. j. Peta kawasan – digunakan untuk menentukan lokasi dan membuat peta lakar sesuatu kawasan kajian. Alat GPS (Global Positioning System) – digunakan untuk menentukan letakan. kesan kepada kehidupan penduduk di kawasan kajian. (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) Menentukan masa yang sesuai untuk menjalankan kajian Kajian luar boleh dijalankan pada waktu persekolahan. Ia hendaklah dijalankan selewat-lewatnya pada bulan Julai. Kajian luar hendaklah diselesaikan pada hari yang sama. langkah-langkah mengurangkan masalah alam sekitar) Soalan hendaklah ringkas. Langkah-Langkah menjalankan kajian luar . ketinggian. pekerjaan. jantina. impak alam sekitar: persepsi tentang masalah alam sekitar.

Penyediaan pengangkutan dan guru pengiring. taklimat kawalan keselamatan dan lain-lain yang bersesuaian. fenomena cuaca. Aktiviti bilik darjah atau kerja makmal. 4. dan aktiviti manusia • Kepentingan aktiviti ekonomi kepada penduduk sekitar. • Kepentingan bentuk muka bumi.1. Menjalankan aktiviti . Pengurusan surat menyurat seperti surat kebenaran penjaga. 3. Sekembali dari lapangan pelajar perlu melakukan perkara-perkara berikut: . Semasa di lapangan pelajar pencerapan. • Impak alam sekitar yang dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan kehidupan manusia. Sebelum ke lapangan guru membuat persiapan awal seperti: (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) Menentukan sistem atau tema kajian. Menghubungi agensi-agensi yang hendak dikunjungi. aspek kajian. dan pengukuran terhadap perkara berikut: menjalankan pemerhatian. • Ciri alam sekitar fizikal dan ciri alam sekitar manusia yang ada di kawasan kajian. Jika pelajar menalankan kaji selidik maka ia perlu menyoal selidik responden sebagai sampel dengan menggunakan borang soal selidik. tugasan kumpulan. • Langkah yang telah diambil untuk mengurangkan impak alam sekitar. jumlah responden yang ingin ditemu bual/soal selidik. memilih lokasi kajian dan melakukan tinjauan awal Pemilihan tajuk mengikut kumpulan pelajar. • Ciri-ciri aktiviti ekonomi. • Saiz sampel antara 30 hingga 40 responden. • Faktor yang mempengaruhi proses fizikal dan aktiviti manusia. Persiapan logistik. • Punca yang menyebabkan impak alam sekitar sama ada proses fizikal atau aktiviti manusia atau kedua-duanya. Taklimat kepada pelajar yang meliputi. Setiap kumpulan diberikan tajuk yang berlainan supaya semua tajuk dapat dikaji secara kajian luar. 2. perkembangan dan masalah semasa yang dihadapi. surat kebenaran dari sekolah/Pejabat Pelajaran Daerah (PPD)/Jabatan Pelajaran Negeri (JPN). Kaedah pemilihan sampel adalah seperti berikut: • Sampel boleh dipilih secara rawak atau sistematik daripada populasi di kawasan kajian. Persediaan peralatan dan instrumen yang diperlukan termasuklah borang soal selidik.

Memproses maklumat – mentafsir. Data tentang hasil kajian boleh dipersembahkan dalam bentuk jadual. . Merumus dan mempersembahkan hasil kajian. (a) Pengenalan – Tajuk kajian iaitu penyataan tentang apa yang dikaji. Laporan itu hendaklah mengandungi perkara-perkara yang berikut. proses. pencerapan. dan rajah bagi mana item yang relevan dan sesuai. (b) Tujuan kajian – penyataan tentang objektif kajian dilakukan berkaitan dengan tajuk kajian yang telah dipilih. membezakan dan menilai tentang saling interaksi aspek-aspek fizikal dengan aktiviti manusia atau sebaliknya. Mempamerkan laporan di dalam kelas Guru akan mempamerkan laporan kajian luar tersebut di dalam kelas sebagai rujukan bagi kumpulan yang lain. Setelah kembali dari lapangan dan setelah siap menyediakan laporan. dan membuat hubung kait antara dapatan yang diperoleh. Menyediakan laporan mengikut format berikut: Kajian lapangan dilakukan secara berkumpulan tetapi laporannya mesti disediakan secara individu. Mempersembahkan maklumat dan data dalam bentuk jadual. soal-selidik. Membentangkan laporan mengikut kumpulan di dalam kelas. graf dan peta. Oleh itu satu laporan kajian luar yang lengkap perlu dibuat setelah kembali daripada kerja di lapangan. dan impak serta membanding. pelajar akan membentangkan hasil dapatan kumpulan masing-masing di dalam kelas. Membincangkan dapatan/hasil kajian – menghubungkaitkan dapatan yang diperoleh dengan teori yang telah dipelajari dalam bilik darjah. Setiap kumpulan mestilah membentangkan hasil kajian masing-masing. carta.(i) (ii) (iii) (iv) (v) Menyusun dapatan (data dan maklumat) yang diperoleh mengikut keutamaan atau mengikut item yang telah dipecahkan dari sesuatu tajuk. graf. menganalisis. (f) Penutup – rumusan kajian. (c) Lokasi kajian – huraian ringkas tentang ciri alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia yang ada di kawasan kajian dijalankan. (d) Kaedah kajian – huraian tentang cara kajian dilakukan: pengukuran. rajah. temu bual. merangkumi punca. dan pemerhatian (e) Hasil kajian dan perbincangan – huraian tentang dapatan kajian yang telah dianalisis.

3. KAJIAN LUAR GEOGRAFI ALAM Kajian luar alam sekitar manusia dikhususkan kepada dua tema utama sahaja iaitu.2 TEMA DAN SKOP SEKITAR MANUSIA 1. Kajian luar berkaitan dengan transformasi desa dan pembandaran boleh dijalankan terhadap .Menyimpan laporan kajian luar di Pusat Sumber Semua laporan kajian luar bagi setiap kumpulan dibukukan dan disimpan di Pusat Sumber. Ini bertujuan untuk membolehkan pelajar-pelajar membuat rujukan. (a) Pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar tempatan (b) Transformasi desa dan pembandaran. kos. dan kesesuaian tema dengan keupayaan dan keperluan pelajar tingkatan enam. Tumpuan dan skop kajian bagi setiap aktiviti ekonomi di atas meliputi perkara berikut: (i) (ii) (iii) (iv) (v) Ciri aktiviti ekonomi dalam kawasan yang dipilih Faktor mempengaruhi letakan dan perkembangan Kepentingan aktiviti tersebut kepada penduduk dan ekonomi setempat Impak alam sekitar yang ditimbulkan oleh aktiviti ekonomi yang dikaji Langkah pengurusan alam sekitar 5. logistik. Pemilihan kedua-dua tema ini dibuat setelah mengambil kira masa. 2. 6. Kajian luar berkaitan dengan pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar dilakukan terhadap salah satu aktiviti ekonomi berikut: (i) Pertanian (ii) Penternakan (iii) Perikanan (iv) Pembalakan (v) Perlombongan dan kuari (vi) Perindustrian (vii) Pengangkutan (viii) Pelancongan (ix) Perniagaan 4.

kelapa sawit. lada hitam. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti pertanian seperti. nama kawasan dan jenis tanaman mesti disebut. skala operasi (besar atau kecil). padi. perniagaan. sayur-sayuran. nenas. dan kemudahan sosial) Impak transformasi desa terhadap alam sekitar fizikal Kepelbagaian fungsi bandar (perkhidmatan. prasarana. Interaksi desa bandar (pemasaran. taburannya (berpusat. Kawasan yang dipilih mestilah dinamakan secara spesifik dan lengkap. sebuah perkampungan atau mukim atau sub-daerah atau daerah kecil. berkelompok atau berselerak). dan pengangkutan) Pemodenan desa (perubahan guna tanah. dan perindustrian) Kawasan pengaruh bandar Perkembangan bandar (guna tanah. prasarana. pemilikan (individu. koko. Dimensi kajian di lapangan. . penggunaan perkhidmatan. dan kemudahan sosial) Impak pembandaran terhadap alam sekitar fizikal Pembangunan Ekonomi dan Impak Alam Sekitar a) Pertanian Pilih satu kawasan kecil (misalnya: rancangan Felda/Felcra/Risda. pisang. Jenis pertanian yang dijalankan. Semasa berada dilapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti pertanian berikut mestilah dikumpul khususnya melalui pemerhatian dan pencerapan.(a) Sebuah bandar kecil (anggaran saiz penduduk 10 000 orang) atau pekan yang meliputi perkara berikut. Kawasan kebun kecil atau estet getah. temubual serta soal selidik. (i) (ii) (iii) (iv) ATAU (b) Sebuah kawasan luar bandar yang meliputi perkara berikut (i) (ii) (iii) (iv) Kepelbagaian aktiviti ekonomi desa yang dipilih. buah-buahan sesuai dipilih terutama yang berdekatan dengan sekolah atau tempat kediaman pelajar. Dalam jawapan. 1.

dan khinzir. Mungkin tidak sukar untuk mencari kawasan ternakan komersil di sekitar atau tidak jauh dari sekolah atau tempat kediaman pelajar. kemusnahan habitat dan rantaian makanan. pekerja ladang atau petani/pesawah. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti pertanian. penggunaan teknologi dan sebagainya. b) Penternakan Di Malaysia ternakan yang diusahakan secara komersil terdiri daripada lembu. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan. Kaji kawasan. Kajian boleh difokuskan kepada beberapa aspek penternakan: Misalnya ciri-ciri penternakan seperti jenis ternakan yang dijalankan. Misalnya pencemaran alam sekitar seperti pencemaran udara dan pencemaran air serta kemerosotan kualiti alam sekitar seperti hakisan tanah. itik. pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengurusan ladang. teknologi. penawaran tenaga buruh dari penduduk sekitar. penggunaan modal (sendiri atau pinjaman). Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. kerbau. Faktor fizikal seperti bentuk muka bumi dan topografi sekitar serta faktor saliran khususnya sungai. saiz ladang ternakan (bilangan haiwan). Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat. orientasi pengeluarannya. kerajaan). amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. keupayaan modal. 1. . atau mana-mana kawasan yang ada ternakan komersil Dimensi kajian di lapangan. rusa. Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas yang cukup. v) Langkah pengurusan alam sekitar. Namakan kawasan penternakan dan jenis ternakan yang dikaji secara spesifik seperti di kawasan estet atau kebun kecil kelapa sawit. ayam. burung puyuh. banjir dan ancaman kepupusan kepelbagaian biologi. burung unta. Kesemua kesan ini mestilah diteliti dan boleh dibuktikan kewujudannya. tempat atau perusahaan sedemikian. penggunaan tenaga buruh dan juga ciri teknologi yang digunakan. kambing. Bagi mengatasi kesan negatif di atas. biri-biri. arnab. Kepentingan aktiviti pertanian kepada penduduk dan ekonomi sekitar mestilah dikaji dengan teliti. adanya jaringan pengangkutan dan perhubungan dan lain-lain lagi. memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan dan mungkin juga menjadi asas kepada pembangunan infrastruktur dan petempatan. ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti pertanian yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. tanah runtuh. dan tanih tandus. operasi pengeluaran. sumber modal.swasta. Penternakan dijalankan oleh syarikat-syarikat swasta atau pun oleh individu yang mengusahakan secara sendiri atau mendapat bantuan dari pihak kerajaan iaitu Jabatan Perkhidmatan Haiwan. iii) Kepentingan aktiviti pertanian kepada penduduk dan ekonomi setempat.

Aktiviti perikanan terbahagi kepada dua. Faktor-faktor yang mempengaruhi perkembangan aktiviti perikanan di kawasan itu yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan seperti bentuk muka bumi/topografi . 3. Kawasan perikanan marin/laut banyak terdapat di sepanjang pantai/pinggir laut negara Malaysia. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat serta memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan 4 Kesan aktiviti penternakan terhadap alam sekitar fizikal seperti pencemaran air dan bau busuk pandangan masyarakat tempatan terhadap penternakan itu. kemudahan pengangkutan.2. kawasan-kawasan pedalaman berpaya atau lembah sungai serta di sungai-sungai tertentu. 1. skala operasi pengeluaran (kecil atau besar) sumber modal. Perikanan air tawar atau akuakultur pula sedang dimajukan dengan galakan serta bantuan kerajaan. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. Perikanan pinggir pantai dan juga laut dalam giat diusahakan oleh para nelayan serta syarikat-syarikat tertentu yang berpengkalan di tempat-tempat tersebut. 2. Kuala Kemaman. bekalan buruh/pekerja. pemasaran dan pemprosesan hasil ternakan. penggunaan teknologi dan sebagainya. Kajian boleh difokuskan kepada beberapa aspek perikanan: Misalnya ciri-ciri perikanan seperti jenis perikanan yang dijalankan (pinggir pantai. iaitu perikanan marin/laut dan perikanan air tawar atau akuakultur. Kepentingan aktiviti penternakan kepada penduduk dan ekonomi setempat. Akuakultur dijalankan oleh individu secara kecilan dan syarikat secara besar-besaran di kawasan pinggir pantai yang berpaya bakau. Kawasan perikanan yang spesifik inilah perlu dikaji secara mendalam oleh pelajar. Faktor-faktor yang mempengaruhi aktiviti penternakan di kawasan itu yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan seperti bentuk muka bumi/topografi sekitar. Pulau Ketam. Dimensi kajian di lapangan. c) Perikanan 1. (Sila namakan secara spesifik kawasan yang dipilih oleh pelajar untuk dikaji secara khusus). 2. laut dalam atau akuakultur). Pantai Remis. Untuk memilih salah satu kawasan atau perkampungan nelayan sebagai kawasan kajian tidak sukar. punca/sumber air. dan sebagainya. langkahlangkah pengurusan alam sekitar yang diambil oleh masyarakat dan pihak berkuasa tempatan untuk mengurangkan kesan alam sekitar tersebut. Banyak yang terkenal seperti Sedili.

Kajian luar di tempat pembalakan sukar dilakukan oleh pelajar kerana mungkin terlalu jauh di pedalaman. keluasan kawasan yang terlibat. Dimensi kajian di lapangan. Justeru itu kawasan pembalakan mestilah dinamakan secara khusus. 2. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat serta memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan termasuk industri hiliran. Akan tetapi kajian masih boleh dilakukan di tempat-tempat tertentu yang berkaitan dengan pembalakan. Di dalam daerah-daerah berkenaan. 1. pembalakan diusahakan di lokasi-lokasi atau tempat-tempat tertentu sahaja. penggunaan teknologi dan sebagainya. 4 Kesan aktiviti perikanan terhadap alam sekitar fizikal seperti pencemaran air dan bau kepupusan sumber termasuk langkah-langkah pengurusan alam sekitar yang diambil oleh nelayan/pengusaha dan pihak berkuasa tempatan untuk mengurangkan kesan alam sekitar tersebut. 2. Hulu Selangor. Kuala Pilah. atau kerana merbahaya dari segi perjalanan dan operasi di situ. . Gua Musang. Jerantut. d) Pembalakan 1. Hulu Langat. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. atau di syarikat-syarikat pembalakan yang ada di bandar atau di pekan berdekatan. bekalan buruh/pekerja. Pembalakan biasanya dijalankan di kawasan/daerah pedalaman yang ada sumber hutan seperti Lipis. pemasaran dan pemprosesan hasil perikanan. atau mungkin tidak dibenarkan masuk. Kubang Pasu. Tampin. Kajian boleh difokuskan kepada beberapa aspek pembalakan: Misalnya jenis pokok yang dibalak. Hulu Terengganu/Besut/Dungun/Kemaman. Batang Padang dan daerah-daerah di pedalaman Sabah dan Sarawak.sekitar. iaitu di pos-pos renjer hutan yang memeriksa lori-lori balak. 3. Nama lokasi atau tempat itu penting disebut kerana pembalakan berlaku bukan di seluruh daerah itu. Rompin. Gerik. Maran. 3. kemudahan pengangkutan. di kilang-kilang papan yang agak besar biasanya terletak berdekatan dengan kawasan pembalakan. Kepentingan aktiviti perikanan kepada penduduk dan ekonomi setempat. Faktor-faktor yang mempengaruhi aktiviti pembalakan di kawasan itu yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan seperti bentuk muka bumi/topografi sekitar. Jelebu. Temerloh. Segamat. skala operasi pengeluaran (kecil atau besar) sumber modal. Keluang.

kebenaran/lesen membalak, konsesi yang diberikan, bekalan buruh/pekerja, kemudahan pengangkutan, pemasaran dan pemprosesan hasil kayu balak. 3. Kepentingan aktiviti pembalakan kepada penduduk dan ekonomi setempat. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat serta memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan termasuk industri hiliran. 4. Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti pembalakan. Misalnya pencemaran alam sekitar seperti pencemaran air serta kemerosotan kualiti alam sekitar seperti hakisan tanah, tanah runtuh, dan tanih tandus, banjir dan ancaman kepupusan kepelbagaian biologi, kemusnahan habitat dan rantaian makanan. Kesemua kesan ini mestilah diteliti dan boleh dibuktikan kewujudannya. 5. Langkah pengurusan alam sekitar. Bagi mengatasi kesan negatif di atas, pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengurusan konsesi balak, jabatan perhutanan dan sebagainya Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan, amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar.

e)

Perlombongan

Di Malaysia, kajian luar terhadap aktiviti perlombongan petroleum dan gas asli sukar dilakukan kerana lokasi perlombongan ini terletak di laut. Oleh sebab itu kajian luar boleh dilakukan terhadap aktiviti perlombongan di daratan seperti perlombongan kuari dan pecah batu, perlombongan bijih timah (kawasan bekas lombong bijih timah), perlombongan emas, arang batu, tembaga dan sebagainya yang masih ada dan bersesuaian dengan kawasan setempat yang dikaji. Kawasan perlombongan yang dipilih mestilah dinyatakan secara spesifik. Dimensi kajian di lapangan. 1. Semasa berada dilapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti perlombongan berikut mestilah dikumpul khususnya melalui pemerhatian dan pencerapan. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti perlombongan seperti; Jenis perlombongan yang dijalankan, taburannya (berpusat, berkelompok atau berselerak), skala operasi (besar atau kecil), pemilikan (individu, swasta, kerajaan), orientasi pengeluarannya, penggunaan modal (pelaburan asing atau tempatan), penggunaan tenaga buruh dan juga ciri teknologi yang digunakan. ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti perlombongan yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. Faktor fizikal

seperti adanya sumber mineral, bentuk muka bumi dan topografi sekitar, jenis geologi yang ada dan juga faktor saliran khususnya sungai. Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas yang cukup, penawaran tenaga buruh dari penduduk sekitar, kemudahan pembandaran yang berdekatan, keupayaan modal, teknologi, adanya jaringan pengangkutan dan perhubungan dan lain-lain lagi. iii) Kepentingan aktiviti perlombongan kepada penduduk dan ekonomi setempat. Kepentingan aktiviti perlombongan kepada penduduk dan ekonomi sekitar mestilah dikaji dengan teliti. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat, memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan dan mungkin juga menjadi asas kepada pembangunan infrastruktur dan petempatan seperti pembangunan bandar. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti perlombongan. Misalnya; kemerosotan dan kepupusan sumber mineral, pencemaran alam sekitar seperti pencemaran udara dan pencemaran air serta kemerosotan kualiti alam sekitar seperti hakisan tanah, tanah runtuh, dan tanih tandus, banjir dan ancaman kepupusan kepelbagaian biologi, kemusnahan habitat dan rantaian makanan. Kesemua kesan ini mestilah diteliti dan boleh dibuktikan kewujudannya. v) Langkah pengurusan alam sekitar. Bagi mengatasi kesan negatif di atas, pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengurusan dan pekerja yang terlibat dengan sektor perlombongan berkenaan. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan, amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Sebagai contoh jika kajian dilakukan di kawasan perlombongan bijih timah pelajar boleh mencadangkan langkah untuk meningkatkan kebergunaan kawasan lombong dengan cara menebusguna untuk dijadikan kawasan pertanian, kolam akuakultur atau dibangunkan sebagai kawasan pelancongan setempat.

f)

Perindustrian

1. Kajian luar terhadap aktiviti perindustrian boleh dilakukan terhadap industri primer dan juga sekunder. Industri primer meliputi kilang memproses seperti kilang memproses getah dan kelapa sawit, kayu balak, memproses hasil perikanan dan perlombongan serta industri petrokimia. Industri sekunder pula terdiri daripada pelbagai jenis industri pembuatan, pemasangan dan juga industri elektrik dan elektronik.

2. Di kawasan-kawasan tertentu industri kecil dan sederhana (IKS) juga boleh dikaji secara kajian luar. Apa yang penting kawasan industri yang dipilih mestilah dinamakan secara khusus dan tidak boleh terlalu luas seperti di sebuah negeri atau negara yang mencerminkan ketidakmampuan pelajar mengkajinya secara kajian luar. Untuk menjimatkan kos dan masa pelajar boleh mengkaji kawasan industri yang berdekatan dengan tempat kediaman atau sekolah masing-masing. Dimensi kajian di lapangan. Semasa berada di lapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti perindustrian berikut mestilah dikumpul dengan teliti. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti perindustrian seperti; Jenis industri yang dijalankan (nyatakan samada kilang memproses, pembuatan,pemasangan dan lain-lain), lokasi dan taburannya (di kawasan sumber, di bandar, pinggir bandar, di kawasan FTZ dll), skala operasi (besar atau kecil), pemilikan (individu, swasta, agensi kerajaan), orientasi pengeluarannya, penggunaan modal (pelaburan asing atau tempatan), penggunaan tenaga buruh (berintensif buruh), penggunaan sumber bahan mentah dan sumber kuasa serta ciri teknologi yang digunakan (industri giat jentera yang kurang bergantung kepada tenaga buruh). Setiap ciri di atas mestilah dikenalpasti oleh pelajar semasa berada di lapangan. ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti perindustrian yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. Faktor fizikal seperti adanya sumber bahan mentah dan sumber kuasa, bentuk muka bumi dan topografi sekitar yang menjadi tapakbina kilang ( seperti kawasan yang selamat dari banjir). Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas yang cukup, polisi governan mewujudkan kawasan perdagangan bebas (FTZ), penawaran tenaga buruh dari penduduk sekitar, kemudahan pembandaran yang berdekatan, keupayaan modal, teknologi, adanya jaringan pengangkutan dan perhubungan dan lain-lain lagi. Faktor-faktor ini perlulah ditelitikan secara mikro oleh para pelajar. iii) Kepentingan aktiviti perindustrian kepada penduduk dan ekonomi setempat. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik atau kaedah temubual. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat, peningkatan kuasa beli dan saiz pasaran, peningkatan jumlah penduduk akibat migrasi masuk, memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan samada di peringkat huluan dan hiliran, meningkatkan pembangunan infrastruktur khususnya jaringan pengangkutan dan perhubungan, pembangunan petempatan dan bandar, pusat-pusat perkhidmatan penduduk dan sebagainya. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti perindustrian. Impak alam sekitar boleh dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan juga kehidupan manusia. Kesan negatif terhadap alam sekitar fizikal termasuklah kemerosotan dan kepupusan sumber alam, pencemaran alam sekitar seperti

pencemaran udara, pencemaran air, pencemaran bunyi dan bau, pencemaran sisa toksid yang berbahaya serta kemerosotan kualiti alam sekitar seperti peningkatan suhu sekitar (pemanasan setempat) dan kemusnahan ekosistem akuatik. Impak sosial pula termasuklah menjejaskan kesihatan penduduk akibat pencemaran udara dan air, gangguan bunyi bising, gangguan kepada aktiviti sosial dan ekonomi yang lain. Item impak ini mestilah dikaji dengan teliti dan boleh dibuktikan secara lokaliti. v) Langkah pengurusan alam sekitar. Bagi mengatasi kesan negatif di atas, pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengurusan dan pekerja kilang. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan, amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Apa yang penting setiap langkah yang dicadangkan mestilah logik, relevan dan sesuai dengan persekitaran yang dikaji.

g)

Pengangkutan

1. Kajian luar terhadap aktiviti pengangkutan boleh dilakukan terhadap jenis dan rangkaian pengangkutan. Misalnya pengangkutan darat (keretapi, bas, teksi, LRT, ERL, Komuter), pengangkutan air (kapal, feri, bot) dan pengangkutan udara (kapalterbang). Justeru itu kawasan kajian boleh terdiri daripada sebuah stesyen (misalnya stesyen keretapi, bas, teksi, LRT, ERL, Komuter) atau sebuah pelabuhan/pengkalan dan juga sebuah lapangan terbang. 2. Selain itu kajian juga boleh dilakukan terhadap jaringan pengangkutan seperti lebuh raya dan jalan raya, laluan keretapi, LRT, ERL, Komuter dan sebagainya yang bersesuaian dengan objektif kajian pelajar. Dimensi kajian di lapangan. Semasa berada di lapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti pengangkutan berikut mestilah dikumpul dengan teliti. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti pengangkutan seperti; Jenis pengangkutan yang dijalankan (keretapi, Komuter, LRT, ERL, Bas, Teksi, Feri, Kapalterbang dan lain-lain), jaringan pengangkutan – lebuh raya, jalan raya, jalan keretapi dan sebagainya (dari mana dan ke mana), skala operasi (besar atau kecil), mod dan isipadu pengangkutan mengikut masa, ciri pemilikan (individu, swasta, agensi kerajaan), penggunaan modal (pelaburan asing atau tempatan), penggunaan tenaga buruh (berintensif buruh), penggunaan sumber kuasa serta ciri teknologi yang digunakan. Setiap ciri di atas mestilah dikenalpasti oleh pelajar semasa berada di lapangan.

kesan pencemaran alam sekitar seperti pencemaran udara dan bunyi. Kesan terhadap alam sekitar fizikal termasuklah perubahan landskap fizikal seperti landskap fizikal bandar akibat pembinaan laluan LRT. gangguan bunyi bising serta resiko kemalangan. mendorong kepada pembangunan infrastruktur yang lain seperti kemudahan perhubungan. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti pengangkutan. Bagi mengatasi kesan negatif di atas. kraf tangan. mempercepatkan pembangunan di sesebuah kawasan. amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Kesemua item di atas mestilah dibuktikan secara lokaliti. meningkatkan ketersampaian. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk setempat seperti di plaza tol. buahan dll). kemerosotan kualiti alam sekitar seperti peningkatan suhu sekitar (pemanasan setempat). pengurusan dan pekerja. Impak sosial pula termasuklah menjejaskan kesihatan penduduk akibat pencemaran udara. teknologi. Apa yang penting setiap langkah yang dicadangkan mestilah logik. Faktor-faktor ini perlulah ditelitikan secara mikro oleh para pelajar. kawasan yang selamat dari banjir dan sebagainya). iii) Kepentingan aktiviti pengangkutan kepada penduduk dan ekonomi setempat. Jika sistem lebuh raya dikaji mungkin terdapat kesan-kesan seperti hakisan tanih. tanah runtuh/tanah mendap. Selain itu untuk memenuhi permintaan dari pengguna yang tinggi.ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti pengangkutan yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. . mengurangkan pencemaran udara dan pencemaran bunyi. mengatasi kesesakan. Faktor fizikal seperti bentuk muka bumi dan topografi sekitar yang menjadi tapakbina jaringan pengangkutan ( kawasan tanah rata. dan lain-lain lagi. Impak alam sekitar boleh dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan juga kehidupan manusia. pembangunan petempatan dan bandar dan lainlain lagi. mempercepatkan masa perjalanan. faktor keupayaan modal. relevan dan sesuai dengan persekitaran yang dikaji. meningkatkan ketersampaian serta mempercepatkan perjalanan. lereng bukit. . Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik atau kaedah temubual. v) Langkah pengurusan alam sekitar. Item impak ini juga mestilah dikaji dengan teliti dan boleh dibuktikan secara lokaliti. pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak berkuasa tempatan. Faktor kemanusiaan pula adalah seperti polisi governan untuk mengurangkan kesesakan. menjana pembangunan ekonomi setempat (nyatakan jenis kegiatan ekonomi yang berkembang misalnya perniagaan makanan. tanah tinggi. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan.

Untuk menjimatkan kos dan masa. kawasan tanah tinggi. kewujudan batu karang dan taman-taman laut/maritim di sekitarnya. suhu yang sejuk dll. kawasan pantai. produk pelancongan yang disediakan. Faktor-faktor ini perlulah ditelitikan secara mikro oleh para pelajar. 2. kawasan hutan lipur. teknologi. kawasan jeram dan air terjun atau mana-mana sebuah kawasan yang sesuai yang mampu dikaji secara kajian luar. udara yang nyaman. Misalnya kemudahan pengangkutan dan perhubungan. swasta. Sebagai contoh lokasi kajian luar boleh diselaraskan dengan destinasi program lawatan sambil belajar yang seringkali diadakan oleh pihak sekolah. Faktor fizikal atau tarikan semulajadi seperti (pantai berair jernih. iii) Kepentingan aktiviti pelancongan kepada penduduk dan ekonomi setempat.h) Pelancongan. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti pelancongan seperti. resort dan chalet serta kemudahan reakreasi untuk pelancong. Adanya kepelbagaian jenis fauna dan flora. ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti pelancongan yang meliputi faktor tarikan fizikal dan kemanusiaan. sungai. hutan lipur dll). Ciri tarikan hutan seperti hutan lipur dan hutan bakau. 1. Menggalakkan pertumbuhan/perkembangan ekonomi yang berkaitan seperti perniagaan kraf tangan. Antara kepentingan/sumbangan yang boleh dikaji ialah seperti menyediakan peluang pekerjaan kepada penduduk setempat – mengurangkan pengganguran. Ciri tarikan semulajadi di kawasan tanah tinggi seperti pemandangan yang cantik. pelajar boleh mengkaji kawasan pelancongan yang berdekatan dengan tempat kediaman. pemilikan (individu. skala operasi (besar atau kecil). Semasa berada di lapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti pelancongan berikut mestilah dikumpul dengan teliti. kemudahan penginapan -hotel. penggunaan modal (pelaburan asing atau tempatan). Dimensi kajian di lapangan. Jenis aktiviti pelancongan yang dijalankan (nyatakan samada pelancongan pantai. dan lain-lain lagi. jeram dan air terjun. Namun begitu lokasi kajian luar boleh melampaui sempadan daerah atau negeri bergantung kepada kebijaksanaan guru yang mengendalikannya. air. penggunaan tenaga kerja dan sebagainya. Kajian luar terhadap aktiviti pelancongan boleh dilakukan di sebuah kawasan yang kecil seperti sebuah pulau. keupayaan modal. tasik semulajadi – sila nyatakan secara terperinci) Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas pelancongan yang lengkap. tanah tinggi. perniagaan makanan. sekolah atau daerah masing-masing. segar dan lain-lain tarikan fizikal yang khusus yang ada di kawasan kajian seperti adanya gua batu kapur. pengangkutan dan telekomunikasi . meingkatkan pendapatan dan taraf hidup penduduk. ciri lokasi dan daya tarikan pelancongan yang terdapat (ciri fizikal dan buatan manusia). agensi kerajaan).

Kawasan tanah tinggi tidak sesejuk sebelumnya akibat pemusnahan hutan secara berleluasa untuk dibina pusat-pusat pelancongan. Dimensi kajian di lapangan. Bagi mengatasi kesan negatif di atas. pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual para pelancong tempatan dan luar negara. jalan pengangkutan dll . Fenomena pemanasan setempat. Kesan pencemaran air – seperti air laut. Selain itu masalah pencemaran budaya setempat juga boleh dikenalpasti melalui pemerhatian dalam kajian luar ini. . resort. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan. sungai dan tasik.Gangguan kepada ekosistem daratan akibat pemusnahan hutan untuk dibina hotel/resort dan padang golf serta ekosistem akuatik kesan pencemaran air laut. sebuah bandar kecil atau sebuah kawasan perniagaan tertentu di sebuah bandar besar Untuk menjimatkan kos dan masa pelajar boleh mengkaji kawasan perniagaan di pekan atau bandar yang berdekatan dengan tempat kediaman atau daerah masing-masing. Kesan pencemaran persekitaran seperti sampah sarap. sisa makanan di kawasan perkelahan pantai dan hutan lipur yang membawa kepada pencemaran bau. padang golf. Sumbangan sektor pelancongan terhadap kawasan sekitar boleh diperolehi melalui aktiviti pemerhatian. relevan dan sesuai dengan persekitaran yang dikaji. menukarkan struktur ekonomi setempat dan menggalakkan pertumbuhan pusatpusat ekonomi yang baru. Apa yang penting setiap langkah yang dicadangkan mestilah logik. temubual dan kaji selidik. Impak alam sekitar boleh dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan juga kehidupan manusia.Membangunkan kawasan mundur – pembangunan sumber alam lebih cepat. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti pelancongan. sungai dan tasik akibat penyaliran sisa kumbahan dari hotel dan resort atau sisa makanan dari restoran dan gerai. i) Perniagaan Kajian luar terhadap aktiviti perniagaan boleh dilakukan terhadap sebuah kawasan yang kecil dan khusus sifatnya di sebuah pekan. v) Langkah pengurusan alam sekitar. Misalnya penyerapan budaya kuning /budaya barat terhadap sosio-budaya tempatan yang mengubah cara berpakaian dan pergaulan penduduk setempat. amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Kesan perubahan iklim mikro khususnya suhu di kawasan tanah tinggi. Kesan negatif terhadap alam sekitar fizikal termasuklah kesan hakisan di kawasan tanah tinggi dan pantai akibat pembinaan hotel.

kemudahan pembandaran yang berdekatan dan juga keupayaan modal. Ciri buruh/pekerja – penggunaan tenaga buruh/tenaga kerja asing atau tempatan. memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan. Skala operasi perniagaan: (skala kecil. iii) Kepentingan aktiviti periniagaan kepada penduduk dan ekonomi setempat. dan takungan air yang lain. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: Ciri aktiviti perniagaan seperti. daerah lain dsb. Impak ke atas manusia pula ialah menjejaskan kesihatan/menimbulkan pelbagai penyakit seperti taun.Semasa berada di lapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti perniagaan berikut mestilah dikumpul dengan teliti. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti perniagaan. Ciri modal yang digunakan – keupayaan modal kecil atau besar. modal sendiri atau pinjaman bank. Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas yang cukup. pusat-pusat perkhidmatan penduduk dan sebagainya yang berkaitan dengan perniagaan. perniagaan makanan. Selain itu status kebersihan di premis-premis perniagaan juga boleh diperhatikan khususnya premis perniagaan makanan seperti gerai dan restoran. perniagaan perkhidmatan dsb). Pemilikan dan pengurusan (individu. gaji/upah buruh dll. Kesan negatif terhadap persekitaran sekitar fizikal ialah pencemaran persekitaran seperti – pencemaran sampah sarap. Penggunaan bahan mentah/barangan perniagaan – dari kawasan sekitar atau diambil dari luar. pembangunan petempatan dan bandar. penawaran tenaga kerja. sisa pepejal dan pencemaran bau. Jenis perniagaan yang dijalankan ( Perniagaan borong. faktor pasaran – adanya permintaan dari penduduk sekitar. parit. keluarga atau syarikat/usahsama). Impak alam sekitar boleh dikaji terhadap persekitaran sekitar fizikal dan juga kehidupan manusia. Faktor fizikal seperti adanya sumber bahan mentah yang diniagakan. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik atau kaedah temubual. kontrak atau tetap. ke bandar lain. sederhana atau besar-besaran). bentuk muka bumi dan topografi sekitar yang menjadi tapakbina kedai/ruang niaga ( seperti kawasan yang selamat dari banjir). longkang. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk. runcit. terlatih atau tidak terlatih. i) ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti perniagaan yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. peningkatan kuasa beli dan saiz pasaran setempat. Pencemaran air – pencemaran sungai. dana kerajaan misalnya di bawah skim kredit mikro dll. Faktor-faktor ini perlulah ditelitikan secara mikro oleh para pelajar. kepialu yang berpunca daripada premis perniagaan yang . Orientasi pasaran – kepada penduduk sekitar atau luar kawasan/luar bandar. meningkatkan pembangunan infrastruktur khususnya jaringan pengangkutan dan perhubungan.

kotor. dan akhirnya impak pembandaran terhadap alam sekitar fizikal. isu yang berkaitan dengan pembandaran. Bagi mengatasi kesan negatif di atas. penumpang atau maklumat. Kedua. amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. dan akhirnya impak perubahan desa tersebut terhadap alam sekitar fizikal. dan pemodenan desa melalui pembangunan tanah. menunjukkan bukti-bukti dsb. Secara keseluruhannya kajian luar tentang transformasi desa dan pembandaran ini telah ditetapkan supaya ditumpukan kepada dua isu. penyediaan prasarana dan kemudahan sosial. 2. mengemukakan. Hal ini boleh dinyatakan. v) Langkah pengurusan alam sekitar. penyediaan prasarana dan kemudahan sosial. Menentukan Tujuan/Objektif Kajian Berdasarkan kedua-dua isu iaitu transformasi desa dan pembandaran. seperti berikut: Isu Transformasi Desa: 1. Transformasi Desa dan Pembandaran Pengenalan 1. misalnya daripada pertanian dan perikanan kepada perindustrian dan perkhidmatan.pekerja. . Pelajar sepatutnya menentukan bahawa kajian luar ini bertujuan untuk mengesan atau mengenal pasti. Pertama. menjelaskan. pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengusaha premis perniagaan. Ini meliputi perubahan berbagai-bagai fungsi dan peranan bandar misalnya daripada pertanian dan perlombongan kepada perindustrian dan perkhidmatan.pelanggan dan dan juga pihak berkuasa tempatan. juga melalui pengangkutan barangan. pelajar boleh merangka tujuan kajian. perubahan yang berlaku di kawasan kajian. perkembangan bandar seperti yang boleh diperhatikan berdasarkan perubahan guna tanah. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan. perubahan kawasan pengaruh perkhidmatan bandar. isu transformasi desa yang meliputi perubahan berbagai-bagai aktiviti ekonomi desa. interaksi desa-bandar melalui aktiviti pemasaran hasil keluaran desa dan penggunaan barangan atau perkhidmatan bandar yang berdekatan. Item impak ini mestilah dikaji dengan teliti dan boleh dibuktikan secara lokaliti.

Kaedah/Metodologi Kajian . Jadi pelajar boleh bertanya kepada diri sendiri ‘apakah corak perubahan tersebut? (daripada segi aktiviti ekonomi. 2. Pelajar perlu menyatakan bahawa kajian luar ini bertujuan untuk memeriksa (atau mengenal pasti. Ini kerana secara logistiknya. Rancangan Tanah FELDA. Perubahan dilihat daripada segi fungsi dan peranan bandar kecil.000 orang. penyediaan kemudahan prasarana dan kemudahan komuniti. 3. Kawasan kajian dipilih oleh pelajar dan mestilah dinyatakan dengan jelas nama dan letakannya. unit dan skala kawasan kajian telah ditetapkan dalam sukatan pelajaran iaitu sebuah bandar kecil (atau pekan. Ini tidak mungkin dilakukan oleh pelajar Tingkatan Enam. Pelajar sepatutnya tidak memilih bandar yang besar (misalnya melebihi 30. kawasan yang lebih besar memerlukan masa dan belanja yang besar untuk dikaji. FELCRA. perkembangan guna tanah dan impak persekitaran fizikal. Ini tidak sesuai kepada pelajar Tingkatan Enam. juga bagaimanakah perubahan itu boleh berlaku dan apakah faktor-faktor yang mempengaruhinya’. Bagaimanapun. Bagi tema transformasi desa.2. menjelaskan. interaksi desabandar. menunjukkan bukti-bukti dsb. Atau boleh juga mendapatkan maklumat dengan mengunjungi pejabat Majlis Daerah di mana bandar itu terletak Dimensi Kajian di Lapangan 1. kawasan pengaruh. Isu Pembandaran: 1. 2. Saiz penduduk sesebuah bandar boleh disemak berdasarkan Laporan Banci Penduduk dan Perumahan. yang menarik dan penting di samping itu juga apakah faktor-faktor yang mempengaruhinya.000 orang) kerana bandar yang besar memerlukan masa dan perbelanjaan yang besar untuk dikaji. Persoalan atau isu yang hendak dikaji selidik ialah perubahan. Bagi tema pembandaran (bandar kecil) pula persoalan yang hendak diperiksa adalah “apakah corak pembandaran (perubahan menjadi bandar) yang telah atau sedang berlaku di bandar kecil tersebut”. perkara yang hendak dikaji adalah : “corak perubahan yang penting (signifikan) dan menarik untuk diketahui”. Skala dan unit kawasan kajian telah ditentukan dalam sukatan pelajaran iaitu sebuah kampung (desa) atau ladang. pusat mukim atau daerah kecil yang penduduknya seramai kira-kira 10.) perubahan yang berlaku di bandar yang dikaji. Pihak Berkuasa Tempatan. juga impak persekitaran fizikal). Kawasan kajian yang dipilih oleh pelajar mestilah dinyatakan dengan spesifik nama dan letakannya. RISDA. pembangunan dan pemodenan guna tanah. mukim dan lazimnya tidak boleh lebih daripada sebuah daerah kecil.

Guna tanah utama Contoh data 1. maka pelajar disarankan menggunakan kaedah berkut: Pengumpulan maklumat Primer a) Maklumat primer boleh diperolehi melalui kaedah pemerhatian. ciri iklim dan cuaca dan sebagainya perlu diketahui sebelum ke lapangan. pelajar perlu ada buku catatan untuk mencatat apa yang perlu. tetapi jangan terlalu ringkas hingga tidak menjawab soalan kajian. menganalisis data dan melaporkan hasil kajian. temubual responden menggunakan soalselidik atau tanpa soalselidik. 2. Lihat jadual 1 di sebelah: Jadual 1: Penunjuk. meringkas. Soalselidik perlu disediakan sebelum ke lapangan dan dibawa secukupnya untuk menemubual sebilangan responden yang munasabah (30 hingga 40 orang). (melalui peta lakar). Berdasarkan jenis maklumat yang hendak dikumpul. Pengentahuan sedia ada tentang penduduk. Soalan dan jawapan responden penting untuk di analisis.1. Sebelum menentukan kaedah. Pengumpulan maklumat Sekunder a) Maklumat sekunder boleh diperolehi dari kajian di perpustakaan. menyusun. Temubual tanpa soalselidik boleh juga dilakukan. laporan dan rekod ( misalnya dari jabatan kerajaan setempat dan agensi swasta yang berkaitan). 40% pekebun kecil 2. ciri kegiatan ekonomi yang terdapat dan juga latar belakang fizikal seperti keadaan bentuk muka bumi/topografi. b) Soalselidik perlu mengandungi soalan-soalan yang memberi jawapan kepada tujuan kajian yang telah ditentukan. Fungsi desa 2. rekod melalui gambar foto atau video. Kaedah kajian melibatkan cara atau teknik yang diguna untuk mengumpul maklumat. sumber internet. b) Hal ini supaya sebelum ke lapangan pelajar sudah tahu sedikit tentang latar belakang kawasan kajian. Penunjuk yang digunakan dapat membantu pelajar mengenal pasti jenis maklumat dan seterusnya data yang perlu dikumpulkan. letakan kawasan. Pekerjaan penduduk 3. maklumat dan contoh data yang perlu diperolehi bagi tema transformasi desa Penunjuk Perubahan ekonomi Contoh Penunjuk Aktiviti ekonomi Maklumat yang diperlukan 1. Namun begitu ia mestilah mendapat pertolongan guru mata pelajaran geografi untuk mendapat kebenaran pegawai yang terbabit. Kebun kecil . Melalui pemerhatian. keluasan kawasan. Tidak perlu panjang. Dalam kajian tentang transformasi desa penunjuk dan seterusnya maklumat berikut perlu dikumpulkan. 30% peniaga 3. kita perlu mengenal pasti penunjuk atau disebut juga sebagai pemboleh ubah tentang isu yang hendak diikaji tadi. 100 hektar. tetapi pelajar mesti menyediakan soalan secara ringkas sebagai panduan menemubual responden.

Guna tanah bandar bandar 2. 1. Contoh longkang berair yang tercemar 2. Bilangan hotel & pusat pelancongan Contoh data Tahun 2000 . 3 kilang pembuatan 3. Jenis jalan raya 2. 2. 80% isi rumah tamat Tingkatan 5 1. 3. Tempat membeli belah 3. Komersil 1. pern iagaan peri ndustrian pela ncongan perk hidmatan awam pen gangkutan Pengaruh bandar 1. Contoh tempat berdebu 3.3 hektar Perumahan 5 hektar Jalan raya 19 km 1. 3 buah hotel 3 bintang 5.12. Stesen bas dan kekerapan perkhidmatan bas 4. 3. Pencemaran udara getah/kelapa sawit 1. Ada stesen/ perkhidmatan bas 4. Bilangan kedai ikut jenis 2. 1. Penunjuk. 15 km Jalan berturap 2. Tempat tinggal pembeli barangan Tempat tinggal pengguna perkhidmatan Keluasan guna tanah bandar Bilangan kemudahan sosial moden ikut jenis % pengguna daripada jumlah pembeli yang datang dari tempat sekitar bandar yang dikaji 1. 5 kali seminggu ke bandar 3.Tempat anak bersekolah 1. Jalan raya 3. Contoh longkang berair yang tercemar 2. Kemudahan infrastruktur dan kesihatan kemudahan sosial 2. Contoh tempat berdebu . Pencemaran air 2. 40 kedai runcit 2. Jadual 2.C orak pengangkutan 2. 1 Pusat peranginan Penunjuk Penduduk bandar Aktiviti ekonomi spt. P enggunaan perkhidmatan Pemodenan 1. Tempat dapatkan rawatan Perkembangan 1. Naik bas/kereta 2. Cara ke bandar 2. Pencemaran air 2. Ada Pusat kesihatan. Manakala bagi mengkaji tema pembandaran bandar kecil pula. penunjuk dan maklumat yang berikut perlu dikumpulkan .500 orang 1. 2. Kemudahan prasarana dan sosial Perubahan persekitaran fizikal Peningkatan pencemaran kadar 1. Tempat beli pelbagai jenis barangan 2. Jenis telekomunikasi yang disediakan Pencapaian pendidikan di kalangan penduduk 1. 2. Telekomunikasi Perubahan sosial Peningkatan taraf penduduk hidup (pendidikan) Perubahan Peningkatan kadar persekitaran fizikal pencemaran Perubahan interaksi 1. Pencemaran udara 3. Kemudahan internet. Lihat Jadual 2 di sebelah. Bilangan kilang 3. maklumat dan contoh data yang perlu dikumpulkan berkaitan dengan tema pembandaran (bandar kecil) Penunjuk Pembandaran Fungsi bandar Contoh Maklumat yang diperlukan Bilangan penduduk bandar 1. Tempat guna kemudahan sosial 1. Kelinik kesihatan 3. Perncemaran sampah dan bau 1.

Manakala data tentang kawasan pengaruh bandar dan interaksi desa-bandar pula perlu dikumpulkan melalui kaedah kaji selidik menggunakan soal selidik yang telah disediakan sebelum turun ke lapangan. sama ada secara tertutup atau terbuka. pejabat atau bengkel) serta aktiviti perniagaan atau perkhidmatan lain yang dijalankan dari satu jalan ke satu jalan yang lain sehingga seluruh kawasan perniagaan dan perkhidmatan dicerap. meliputi tempat-tempat yang dikunjungi oleh responden. jenis barangan yang dibeli atau perkhidmatan yang digunakan dan cara ke tempat membeli belah/guna perkhidmatan.) di bandar yang dikaji dalam . pelajar boleh memilih kaedah kajian yang sesuai. pelajar perlu melakukan pemerhatian atau cerapan. Bagi kajian tentang kawasan pengaruh bandar pelajar perlu menanyakan dari mana mereka datang dan senaraikan barangan yang mereka beli dan perkhidmatan yang mereka gunakan. Kaedah ini dinamakan sebagai rujukan data sekunder. Pemerhatian melibatkan aktiviti membuat catatan atau semakan senarai (senarai yang hendak dibanci disediakan sebelum turun ke lapangan) di lapangan. Kaedah ini memerlukan pelajar menghitung ruang niaga (kedai. dalam bentuk soalan pendek sama ada secara tertutup (pilihan jawapan disediakan . Fotograf boleh dirakam untuk merekodkan perkara yang menarik dan perlu huraian lanjut. pelajar perlu pergi ke perpustakaan dan membuat rujukan kepada peta (jika ada) dan Laporan Banci Penduduk dan Perumahan tahun terkini. Sementara bagi mengumpulkan maklumat tentang fungsi desa dan bandar. Misalnya bagi mendapatkan maklumat asas tentang keadaan kawasan kajian. penghulu atau ketua kampung yang dikaji. Bagi mengkaji interaksi desa-bandar pula data perlu dikumpulkan dari sebuah kampung tertentu yang dipilih. dalam kes ini kawasan pengaruh bandar. soalan lain yang ditanyakan. 10. Atau mengunjungi Pejabat Penghulu atau Pejabat Daerah/Majlis Daerah yang berkenaan. 8. Panjang soal selidik adalah kira-kira dua muka surat. Selain soalan tentang latar belakang isi rumah. Kaji selidik dilakukan menggunakan borang soal selidik ringkas yang dibentuk secara berstruktur. pendapatan dan saiz keluarga). 9. 7.4. Setelah mengenal pasti penunjuk yang boleh digunakan dan menentukan maklumat serta jenis data yang hendak dikumpulkan. 6. Soalan yang yang dikemukakan termasuklah latar belakang isi rumah yang dikaji (umumnya digelar responden) dan penunjuk (pemboleh ubah) yang hendak dikaji. Kaedah ini dikenali sebagai temu bual . pelajar boleh menanyakan ketua kampung.misalnya bagi soalan tentang tempat tinggal. kenderaan yang dimiliki dan jenis barangan yang dibeli) atau secara terbuka (misalnya soalan tentang umur. Misalnya jika dipilih secara sistematik sampel dipilih satu bagi setiap lima (5) orang pengguna yang datang berkunjung ke suatu perkhidmatan/barangan (kedai/klinik/pejabat pos/sekolah dsb. 5. Sampel lazimnya dipetik secara rawak (random) atau sistematik asalkan tidak memihak kepada sesiapa sehingga semua isi rumah atau pengguna/responden di pusat perniagaan atau kampung yang dipilih berpeluang untuk dikaji. Semua maklumat lazimnya boleh dikumpulkan sama ada di perpustakaan. pejabat atau lapangan. Bagi mengumpulkan data tentang jumlah penduduk dan guna tanah bandar.

tempoh tertentu. kawasan kajian. Lazimnya pada peringkat STPM 30 . dan kaedah yang dipilih. Tiada format laporan tertentu yang boleh digunakan untuk semua kajian. Peta lakar juga perlu dibuat untuk menunjukkan letakan kawasan kajian atau taburan fenomena yang dikaji. ciri-ciri guna tanah semasa. Statistik mudah seperti peratus dan purata selain graf dan carta pai boleh dihasilkan. graf. Pelajar perlu membincangkan bagaimana perubahan itu boleh berlaku dan apakah faktor yang mempengaruhinya. Panjang laporan kira-kira 10 halaman. 11. hasil kajian termasuk analisis dan perbincangan. dimulakan dengan pengenalan. sampel yang dipilih satu daripada lima (5) buah rumah yang terdapat di kampung berkenaan. Mesin kira atau komputer boleh digunakan untuk memudahkan kerja-kerja pengiraan. tujuan kajian. 6. nama tempat dan letakan kawasan yang dikaji. peta dsb. 13. Setelah data dikutip di lapangan. Laporan kajian luar perlu mengandungi perkara berikut: 1. Atau jika di kampung.3 CONTOH KAJIAN LUAR YANG TELAH DILAKUKAN. Analisis kajian adalah bahagian yang menjelaskan. . senarai rujukan hendaklah dituliskan di hujung laporan. Jika ada rujukan. Maklumat yang hendak dinyatakan perlu dipersembahkan dalam bentuk jadual dan rajah (carta. Setelah data dianalisa proses menulis laporan boleh dimulakan. membincang serta memberi bukti tentang isu iaitu perubahan yang berlaku. pelajar perlu menulis laporan. . kaedah kajian. fungsi desa atau bandar kecil dan status alam sekitar. pelajar perlu meringkaskannya dengan membentuk jadual tertentu mengikut keperluan tujuan kajian. Peta lakar kawasan yang dikaji wajar disertakan. Pengenalan yang memuatkan tajuk kajian.). Hasil kajian yang di dalamnya mengandungi maklumat asas tentang isu iaitu perubahan yang berlaku terhadap desa atau bandar kecil. dan akhirnya kesimpulan. Kesimpulan dan cadangan. 2. 3.40 sampel adalah memadai bagi mewakili pengguna atau isi rumah kampung yang jumlahnya boleh dianggarkan (jumlah penduduk bandar dan kawasan sekitarnya atau kampung yang dikaji digelar populasi). Akhirnya pelajar perlu menyimpulkan iaitu menjawab sama ada apa yang dinyatakan dalam tujuan kajian tercapai atau sebaliknya. Antara yang boleh dikemukakan adalah anggaran jumlah dan pekerjaan penduduk. tujuan kajian. Seterusnya mencadangkan langkah-langkah yang sesuai untuk mengatasi sesuatu masalah yang timbul dari sesuatu isu/fenomena yang terdapat. Komponen Pelaporan Kajian Luar Setelah selesai menjalankan kajian luar di lapangan. Jumlah sampel adalah berbeza dari satu kajian ke suatu kajian yang lain. 12. Lazimnya tajuk-tajuk kecil boleh diigunakan untuk memudahkan penulisan laporan.4.

1. pekerja hotel dan juga penduduk tempatan. Rekod utama diperolehi adalah berkaitan dengan suhu dan hujan yang dikeluarkan oleh Stesyen Kaji Cuaca Tanah Rata. Tajuk Kajian: Mengkaji Kegiatan Pertanian di Sekitar Tanah Rata. Temubual dijalankan kepada 30 orang responden yang terdiri daripada petani/pekebun sayur. Kaedah Kajian: Kajian luar ini dilaksanakan melalui tiga kaedah berikut: 1. Kawasan Kajian. Pemerhatian dan pencerapan di lapangan dijalankan bagi mengenalpasti jenis-jenis tanaman yang di tanam di sekitar Tanah Rata serta kesan yang terjadi terhadap alam sekitar fizikal akibat aktiviti pertanian tersebut. Soalan temubual berkisar kepada pendapatan bulanan yang diperolehi. Sebagai kawasan tanah tinggi. Tanah Rata terletak di daerah Cameron Highland. Pemerhatian dan pencerapan. penjual. Keadaan topografi tanah rata merupakan ”sebuah . Pahang. Cameron Highland. Di samping itu peta topo juga dirujuk untuk mendapatkan maklumat keadaan topografi sekitar. tempat pemasaran hasil. Di antara kesan yang telah diperhatikan adalah seperti perubahan landskap yang ketara. hakisan cerun dan juga pencemaran air. Mengenalpasti kesan negatif aktiviti pertanian terhadap persekitaran fizikal setempat. 2. 3. Objektif Kajian: Secara khusus kajian ini bertujuan untuk: • • • • Mengenalpasti jenis dan ciri kegiatan pertanian di sekitar Tanah Rata. amalan/kaedah pertanian yang dijalankan dan juga kesan yang timbul akibat kegiatan pertanian tersebut. ia bersuhu sederhana sejuk dengan purata suhu tahunan 17ºC.Pembangunan Ekonomi dan Alam Sekitar. Rujukan sumber sekunder. Menjelaskan faktor fizikal dan kemanusiaan yang mempengaruhi kegiatan pertanian tersebut. Ketinggiannya dari paras laut ialh kira-kira 1500 meter. Temu bual. Cameron Highland. Menjelaskan kepentingan aktiviti pertanian kepada penduduk dan kegiatan ekonomi setempat. strawberi. Contoh : Sektor Primer: Sektor Pertanian.

Cameron Highland. . Selain itu tanaman bunga-bungan juga ditanam. Kawasan tersebut dikenali sebagai Kebun Strawberry Kasimanis dan Kebun Strawberry Healthy. sebelum memasuki kawasan ladang teh Boh terdapat tanaman sayuran seperti kobis bunga. Sebagai contoh teh Boh sangat terkenal di negara kita dan dipasarkan keluar negara. 1. Sebenarnya Tanah Rata menjadi pusat pentadbiran bagi daerah Cameron Highland. tetapi ia diuruskan secara sistematik. perkhidmatan bank. Di antara jenis bunga yang ditanam ialah seperti maar. Dapatan/Hasil Kajian: a) Jenis dan Ciri Kegiatan Pertanian di sekitar Tanah Rata. Manakala tanaman sayuran pula diusahakan pada skala kebun kecil ( purata saiz kebun antara 0. Namun begitu terdapat juga sayuran yang dieksport ke negara jiran khususnya Singapura.orkid dan kekwa. institusi sosial dan sebagainya. Ciri fizikal yang istimewa di kawasan ini ialah keadaan suhunya yang sejuk yang amat mempengaruhi kegiatan pertanian khususnya tanaman teh. Tanah Rata merupakan penempatan terbesar yang berstatus bandar kecil yang lengkap dengan kemudahan bandar seperti kawasan perniagaan. Bagi tanaman strawberry dan bunga pula ditanam secara kecil-kecilan oleh pekebun sayur.lembah di kawasan tanah tinggi” yang dikelilinggi oleh gunung ganang yang dilitupi hutan hujan khatulistiwa. Manakala ke utara Tanah Rata terdapat pula tanaman buahan sitrus khususnya strawberry. 2. Kawasan Tanah Rata terletak di pertengahan antara Ringlet di sebelah bawah dengan Brinchang di sebelah atas. Lihat peta 2 di bawah yang menunjukkan taburan kawasan tanamam berkenaan. Keadaan suhu yang sejuk serta adanya tanaman hawa sederhana inilah yang menjadi tarikan utama pelancong ke Cameron Highland. salad dan sebagainya yang ditanam secara kebun kecil. Hasil tanaman sayuran juga berorientasikan jualan dalam negara seperti di sekitar Cameron Highland dan juga di bandar-bandar besar di Semenanjung Malaysia seperti Kuala Lumpur. bungabungaan dan buahan sitrus khususnya strawberry. tomato. 3. sayur-sayuran. Skala dan orientasi pengeluaran. Terdapat dua kawasan ladang teh utama di sekitar Tanah Rata iaitu Ladang Teh Boh yang terletak di sebelah tengara dan ladang teh Bharat Cameron yang terletak di sebelah barat tanah Rata. Tanah Rata dan Brinchang. Justeru itu skala operasinya luas (beratus-ratus hektar luasnya) dan berorientasikan eksport. hotel. Jenis tanaman dan taburannya. Tanaman teh ditanam secara perladangan.5 hingga 1 hektar) bagi setiap pekebun yang diusahakan secara intensif (giat setempat). perkhidmatan kerajaan. Ringlet. Tanaman utamanya ialah teh yang merupakan identiti kawasan ini malah identiti ekonomi Cameron Highland. kaktus. Ipoh dan Georgetown. Terdapat tiga kawasan penempatan utama di Cameron Highland iaitu. Menuju ke sebelah tenggara dari Tanah Rata. 2.

Menggunakan teknologi moden sepenuhnya seperti penggunaan baja kimia. bungaan dan buahan strawberry di sekitar kawasan ini. Kawasan ini merupakan kawasan tanah tinggi.3. Satu ciri yang istimewa bagi topografi kawasan ini ialah terdapatnya ”Lembah di kawasan tanah tinggi”. mementingkan R&D dan sebagainya. benih. Tanaman teh dan sayuran biasanya ditanam di lereng-lereng bukit kawasan tanah tinggi atau bukitbukit sekitarnya. Penggunaan buruh. Namun begitu bagi kebun kecil sayuran dan bungaan mempunyai keupayaan modal yang kecil/modal individu atau keluarga dan mendapat pinjaman bank. Perladangan teh dimiliki oleh syarikat swasta iaitu BOH Plantation yang diuruskan oleh sebuah Keluarga Inggeris semenjak 70 tahun dahulu. 6. Sebahagian besar daripada pengusaha kebun juga merupakan penjual sayuran. kilang pemprosesan serta kedai menjual hasil teh mereka.racun serangga. Daripada segi jenis tanah pula kawasan ini terdiri daripada tanah laterit yang bersaliran baik iaitu tidak menakung air. Manakala tanaman sayuran banyak menggunakan tenaga buruh keluarga dan juga buruh asing dari Indonesia sebagai pekerja upahan. 4. kaedah pengairan sistematik. Terdapat dua kumpulan faktor yang mempengaruhi kegiatan pertanian di kaasan ini. Manakala tanaman sayuran dan bungaan banyak diuruskan oleh penduduk tempatan yang sebahagian besarnya terdiri daripada kaum Cina. . b) Faktor-Faktor yang mempengaruhi Kegiatan Pertanian di sekitar Tanah Rata. Sebagai contoh Ladang teh Bharat dan Ladang teh Boh merupakan syarikat perladangan yang sudah terkenal mempunyai keupayaan modal untuk membuka ladang. Sebagai contoh kaum India perempuan terlibat dalam kerja-kerja pengutipan dan pengumpulan daun teh. Modal dan kos. Justeru itu kawasan Tanah Rata dikategorikan sebagai kawasan yang subur untuk pertanian. 5. Selain itu buahan strawberry dan bungaan banyak menggunakan kaedah “rumah hijau” dan tanaman hidrophonik. Penyelidikan teh dijalankan oleh syarikat swasta berkenaan. Justeru itu ia merupakan kawasan yang subur yang disaliri oleh beberapa batang sungai seperti Sungai Habu sungai Palas yang mengalir turun dari Gunung Berinchang mengairi kawasan Tanah Rata. Misalnya ladang teh Boh banyak menggunakan tenaga buruh dari kaum India. Pertanian berskala besar khususnya tanaman teh menggunakan modal yang besar dari syarikat yang sudah teguh dan berjenama. Faktor-faktor tersebut ialah faktor fizikal dan kemanusiaan: Faktor Fizikal 1. Teknologi dan input yang digunakan. Perladangan teh sepenuhnya menggunakan buruh upahan/bergaji tetap atau kontrak yang beratus-ratus orang jumlahnya. Cameron Highland. Terdapat sebuah stesyen penyelidikan MARDI yang bertanggungjawab menjalankan R&D khususnya daripada segi penghasilan baka sayuran dan bungaan. Pemilikan dan pengurusannya. Bentuk muka bumi/relief.

Faktor modal. Pengurusan yang cekap dipengaruhi oleh tahap pendidikan dan kemahiran tinggi serta terlatih yang dimiliki oleh pekerja syarikat ini berasaskan konsep pengkhususan dan saling melengkapi. sayuran dan bungaan boleh ditanam dan hidup subur di kawasan Tanah Rata ialah kerana suhunya yang sejuk yang amat sesuai untuk tanaman tersebut. bungan dan strawberry di usahakan secara komersial sepenuhnya. Kelantan. Sepanjang tahun suhunya tidak pernah melebihi 20ºC dan tidak pernah turun bawah dari 15ºC. Darjah kebolehsampaian ke Cameron Highland pada maa ini adalah tinggi. Selain itu bagi pengusaha tempatan yang menanam sayur dan bunga mendapat pinjaman kredit daripada institusi kewangan seperti Bank Pertanian. c) Sumbangan kegiatan pertanian terhadap penduduk serta pembangunan ekonomi dan sosial kawasan Tanah Rata. kelembapan udara dan sebagainya. Faktor iklim/cuaca – seperti keadaan suhu. 5.sayuran. sistem pengairan yang disediakan dan kemudahan fizikal yang lain. racun serangga dan lain-lain membolehkan tanaman teh. Penggunaan teknologi moden sepenuhnya seperti penggunaan jentera. Selain itu kawasan ini juga menerima jumlah hujan yang tinggi kira-kira 2644 mm setahun yang menjamin bekalan air yang cukup untuk aktiviti penanaman berjalan dengan lancar. 6. Faktor pengurusan pertanian yang sistematik yang diamalkan oleh syarikat besar seperti BOH Plantation. Cameron Highland. Bank Pembangunan dan sebagainya yang terdapat di sekitar Tanah Rata. Keupayaan modal yang besar oleh syarikat BOH Plantation yang mengusahakan tanaman teh di kawasan ini. Faktor teknologi. sayuran. Justeru itu hasil sayuran dan bungabungaan boleh dipasarkan dengan mudah ke bandar-bandar utama di Semenanjung Malaysia. hujan. . apatah lagi BOH merupakan syarikat pengeluaran teh yang amat terkenal dan teguh kewangannya.1º). 4. Faktor yang paling penting yang membolehkan tanaman teh. Di samping adanya pejabat MARDI yang banyak menjalankan penyelidikan mengenai baka dan kaedah penanaman yang sesuai untuk menghasilkan produk yang berkualiti dan berkuantiti tinggi. Kelembapan udara juga tinggi untuk menjamin persekitaran yang sentiasa sejuk bagi membolehkan tanaman teh. Purata suhu tahunan kirakira 17ºC dengan julat suhu tahunan yang sangat kecil (1. baja kimia. Di kawasan ini terdapatnya jaringan jalan raya yang baik yang menghubungkannya dengan bandar-bandar besar seperti Kuala Lumpur dan Ipoh melalui lebuh raya PLUS. Program R&D yang berdaya maju telah diusahakan oleh BOH Plantation bagi mengekalkan kualiti produknya. buahan sitrus dan bunga-bungaan sentiasa segar. Faktor Kemanusiaan 3. Kemudahan asas/prasarana yang ada – seperti jalan pengangkutan. Ke utara dari Tanah Rata terdapat jalan raya yang menghubungkannya dengan Kampung Raja dan boleh terus ke Simpang Pulai seterusnya ke Ipoh dan Gua Musang.2.

Pada masa kini kegiatan ini banyak dilakukan oleh pekebun sayur secara haram yang menarah. Kesan pengganda daripada aktiviti pertanian juga jelas kelihatan. Dengan itu perkhidmatan-perkhidmatan lain seperti kemudahan kewangan/bank. tanaman strawberry serta produk bunga-bungaan. bungaan dan buahan strawberry seperti di Kea Farm.1. Jelas sekali tarikan utama pelancong ke Tanah Tinggi Cameron ialah kerana adanya ladang teh. meneres lereng-lereng bukit dengan menggunakan jentera berat untuk dijadikan kawasan penanaman sayuran mereka. Ini berlaku di peringkat kerja pembukaan dan pembersihan tapak pertanian khususnya di kawasan bercerun curam/lereng-lereng bukit. sekolah. kewujudan gegalur serta kesan cerun runtuh jelas ketara di kawasan tanah yang baru dibuka. Memperluaskan pasaran setempat serta kesan-kesan positif daripada perluasan pasaran seperti kewujudan pasar borong dan pusat jualan sayuran. Perkembangan pesat kegiatan pertanian telah mempercepatkan pembangunan infrastruktur Tanah Rata sehingga menjadi bandar kecil yang berfungsi sebagai pusat pengumpul dan pengedar hasil tanaman penduduk. Walaupun pekebun sayur membina teres. Selain itu aktiviti penyahutanan untuk dijadikan tapak tanaman sayuran ini juga telah menyebabkan tanih kehilangan top soil dengan cepat apabila aktiviti pertanian tersebut dilakukan tanpa tanaman tutup bumi. Dengan adanya pusat-pusat jualan ini maka pekebun boleh menjual terus hasil tanaman mereka dan ini akan menambahkan pendapatan perkapita mereka. Misalnya kilang memproses daun teh kepunyaan BOH Plantation dan juga Bharat Teh Plantation. tanpa sungkupan yang mendedahkan permukaan tanih secara langsung kepada agen hakisan khususnya larian air permukaan. 2. bekalan air. bunga-bungaan dan buahan sitrus telah berupaya meningkatkan pendapatan perkapita penduduk melepasi daripada garis kemiskinan. Aktiviti pertanian menjadi sumber pekerjaan dan pendapatan utama penduduk kawasan ini. . namun hakisan tetap berlaku kerana kawasan ini menerima hujan lebat sepanjang tahun. klinik desa dan lain-lain lagi. elektrik. Kehilangan nutrien tanah atau kehilangan kesuburan tanah. Hasil penjualan sayuran. Kesankesan bukit tergondol. 4. Antaranya ia menggalakkan pertumbuhan dan perkembangan ekonomi yang berrantaian dengannya atau mewujudkan kepelbagaian ekonomi khususnya sektor pelancongan. Kegiatan pertanian terhadap alam sekitar 1. 2. sistem perhubungan. Seterusnya menggalakkan perkembangan perniagaan runcit untuk membekalkan keperluan penduduk sekitar. Dengan adanya ladang teh juga kilang memproses daun teh telah di bina di kawasan tersebut. Memajukan infrastuktur seperti rangkaian jalan raya. 3. restoran dan kedai tumbuh dengan pesat di sekitar Tanah Rata ini.000 sebulan. memotong. Menyediakan peluang pekerjaan kepada penduduk setempat.500 hingga RM: 2. d) Kesan setempat. Hakisan tanah dan kekerapan kejadian tanah runtuh. Berdasarkan temubual yang dijalankan pendapatan purata bulanan pekebun dan penjual sayur-sayuran adalah di sekitar RM: 1.

2. corak interaksi desa-bandar melalui pemasaran. Pahang Tujuan Kajian 1. Pencemaran air dan kemusnahan hidupan akuatik akibat penggunaan racun serangga dan baja kimia yang berlebihan khususnya dalam penanaman sayuran di kawasan ini. Keseluruhan penanaman sayuran di atas tanah cerun-cerun bukit menggunakan baja kimia dan racun serangga. Pertama pencemaran kelodak dalam sungai akibat larian air permukaan yang membawa masuk regolit tanih di kawasan cerun yang terdedah dan ke dua keracunan air sungai dan tasik akibat penggunaan racun serangga yang berleluasa dalam tanaman sayuran. penggunaan barangan dan perkhidmatan.3ºC) tetapi kesan pemanasannya dapat dirasai oleh penduduk sekitar. Walaupun peningkatan suhu sangat kecil (disekitar 0. Berdasarkan temubual dengan penduduk setempat. Peningkatan suhu ini disebabkan oleh aktiviti penyahutanan yang sangat ketara berlaku untuk tujuan pertanian dan juga pembinaan hotel. Pencemaran ini banyak terdapat di sekitar Tasik Ringlet yang terletak di selatan Tanah Rata. 4. Aspek yang akan diberi tumpuan adalah pemodenan infrastruktur. Kaedah Kajian . Suhu di kawasan ini tidak lagi sedingan seperti tahun-tahun 1970-an. Terdapat dua bentuk pencemaran air yang dikesan. sumber kepelbagaian biologi/spesis dan juga rantaian makanan dalam ekosistemnya. Pekan. didapati suhu di sini telah meningkat sedikit. Transformasi Desa dan Pembandaran Contoh Kajian Luar Transformasi Desa. 5. Pahang.. Begitu juga dengan pencemaran kelodak dan lumpur telah mencetekkan Empangan Sultan Abu Bakar yang menjadi stesyen janakuasa hidroelektrik di Cameron Highland. Tajuk Kajian : Transformasi Desa FELCRA Sri Makmur.3. perubahan aktiviti ekonomi. Kesan pemanasan setempat/kenaikan suhu mikro. kemudahan sosial dan keadaan alam sekitar. Persoalan kajian ini adalah perubahan sosial dan ekonomi melalui proses pembangunan desa dan pemodenan di sebuah petempatan yang dirancang melalui FELCRA. Kemusnahan ekosistem hutan berkait dengan kerja-kerja penyahutanan/pembangunan tanah untuk dijadikan sebagai tapak tanaman sayuran dan juga kemusnahan ekosistem akuatik akibat penggunaan racun serangga dalam pertanian. Kajian ini bertujuan untuk memeriksa dan menjelaskan proses transformasi Desa Sri Makmur. Hutan yang dimusnahkan dan tasik yang tercemar akan kehilangan habitat.

Bagi mengetahui keadaan sosio-ekonomi isi rumah dan pola interaksi desa-bandar. keluasan tanah. Pahang. Pengenalan Desa Sri Makmur adalah sebuah petempatan luar bandar yang terancang terletak di daerah Pekan. keluasan kawasan pertanian dan jenis tanaman. Latar Belakang Desa Sri Makmur . Maklumat dan data yang dikumpul telah diringkaskan (ditukar kepada jadual) dan dianalisa. Proses perubahan turut berlaku di desa ini. dikumpulkan melalui Pejabat FELCRA Sri Makmur. Pelan Desa Sri Makmur Pekan. Walaupun desa ini agak terasing daripada jaluran pembangunan utama.5% daripada jumlah ketua isi rumah yang berjumlah 405 orang) telah dikaji selidik. Maklumat tentang kajian ini diperolehi daripada berbagai-bagai sumber. Data sekunder seperti jumlah penduduk. Manakala corak taburan petempatan. Kedudukan desa ini adalah di tebing kiri Sungai Pahang iaitu kira-kira 60 km ke barat bandar Kuantan dan 35 km ke timur bandar Maran. Seramai 30 ketua isi rumah (kira-kira 7. Pelan Desa Sri Makmur ditunjukkan dalam peta 4 di sebelah.1. guna tanah. bilangan rumah kediaman. Ke Pekan Dusun Dewan Ladang Kelapa Sawit Sekolah Ladang Getah Ladang Setor Getah Kedai Koperasi Ladang Kelapa Sawit Ladang Kelapa Sawit Ke Maran/Kuantan U Peta 4. 2. hitungan dan cerapan di lapangan. aktiviti perniagaan dan keadaan alam sekitar diperolehi melalui pemerhatian. Pahang. petempatan ini tidak tersisih daripada pembangunan sosial dan ekonomi. kemudahan infrastruktur dan sosial. keadaan muka bumi. satu kaji selidik telah dijalankan.

Setelah beberapa petempatan ini dibuka. FELCRA dengan kerjasama kerajaan negeri Pahang telah membina rumah-rumah kediaman baru. Pelbagai persatuan dan kelab ditubuhkan di kampung tersebut. terdapat juga sebuah klinik desa. 3. Disamping itu terdapat 10 buah kedai runcit untuk memenuhi keperluan penduduk di kampung tersebut serta sebuah stesen pam minyak Kemudahan ini telah memudahkan penduduk untuk membeli keperluan harian dan mendapatkan kemudahan perkhidmatan keperluan asas mereka. Selain kemudahan jalan raya. 3. pondok polis. Petempatan luar bandar ini pada mulanya adalah sebuah kampung yang menempatkan semula penduduk kampung-kampung tradisional di tepi Sungai Pahang yang dilanda banjir besar tahun 1971. Anak sungai mengalir melalui tengah-tengah kampung tersebut. Rumah-rumah kediaman didirikan di kawasan tanah yang lebih tinggi. Cawangan UMNO dan . Secara umumnya. Kini kampung ini mempunyai keluasan kira-kira 600 hektar. di samping menyatukan dan memulihkan tanah terbiar untuk diusahakan secara berkelompok. Bukti-bukti yang dikumpulkan di lapangan menunjukkan bahawa Desa Sri Makmur telah mengalami transformasi. Kawasan pertanian dimajukan secara berkelompok. bekalan elektrik dan air bersih (paip) turut dibekalkan ke kampung ini. iaitu berubah menjadi sebuah petempatan luar bandar yang moden. Persatuan Khairat Kematian. Hasil Kajian Secara umumnya. Desa Sri Makmur adalah sebuah petempatan FELCRA (Lembaga Penyatuan dan Pemulihan Tanah Persekutuan). masjid. kajian ini mendapati beberapa perkara menarik. Ini termasuklah Persatuan Belia. Terdapat sebuah sekolah rendah dan sebuah sekolah agama di kampung tersebut. FELCRA telah membuka tanah baru. 2. Selain itu. 2. bentuk muka bumi petempatan desa ini adalah beralun. Manakala kawasan pertanian terdapat di bahagian tanah yang lebih rendah. a) Pemodenan Kemudahan Infrastruktur dan Sosial 1. Penyediaan kemudahan sosial bukan sahaja memajukan taraf pendidikan dan kesihatan tetapi juga memodenkan minda dan keterbukaan penduduk.1. Berasaskan pengurusan secara moden. 4. 5 buah kedai koperasi yang menjalankan perniagaan pasar mini dan restoran. balai raya. Program pembangunan desa melalui Felcra telah memajukan pelbagai kemudahan infrastruktur dan sosial. Wanita Dinamis Felcra (WADIRA). Desa Sri Makmur ditadbir oleh seorang Pengurus yang dibantu oleh beberapa orang pegawai serta ketua kampung (Tok Empat) yang melalui satu badan yang dikenali sebagai Jawatankuasa Keselamatan dan Kemajuan Kampung (JKKK). Pengurus dan pegawai FELCRA yang lain mengendalikan urusan memajukan tanah pertanian secara sistem ladang. dewan serba guna.

penggunaan teknik penananam dan penuaian hasil. Pisau toreh dan bekas pelastik pula digunakan untuk menoreh getah. penjagaan yang sempurna dan pengurusan ladang yang sistematik telah membolehkan ladang mengeluarkan hasil yang tinggi. setiap hektar pokok kelapa sawit mampu menghasilkan hingga purata kira-kira 10 tan buah kelapa sawit yang bermutu. Bagi memastikan ladang dimajukan secara moden pihak pengurusan FELCRA. hasil keluaran pertanian Felcra Sri Makmur telah dapat ditingkatkan. . Desa Sri Makmur yang luasnya kira-kira 600 hektar telah dimajukan dengan pelbagai tanaman. Hanya sebahagian kecil peserta FELCRA yang turut terlibat dengan kerja-kerja ladang (Hasil Temu bual dengan Encik Abd Rahman Mat. sebuah agensi pembangunan luar bandar yang telah di korporatkan.Koperasi. Biasanya. b) Perubahan Ekonomi 1. Pemodenan tersebut dapat dibuktikan melalui beberapa perkara seperti jenis tanaman. Begitu juga semasa penjagaan pokok banyak peralatan moden seperti penyembur racun dan penabur baja digunakan. Bagi mencantas pelepah kelapa tua dan menuai buah kelapa sawit. telah melantik seorang Pengurus Rancangan dan dibantu oleh lima orang pekerja pejabat dan teknikal serta tiga orang pemandu kenderaan. penjagaan ladang dan penuaian hasil dijalankan secara moden. Pengurus Felcra Sri Makmur. Pada keseluruhannya. penjagaan. kelapa sawit dituai dua kali sebulan. Jadual pengurusan ladang yang ketat disusun untuk memastikan kerja-kerja ladang dijalankan dengan sempurna dan mengikut masa yang telah ditetapkan. Kira-kira 65 peratus daripada keluasan tanah ditanami dengan kelapa sawit. Perubahan ekonomi yang ketara dapat dikesan di Desa Makmur adalah pemodenan aktiviti ekonomi khususnya pertanian. Jentera moden seperti jentolak dan pembajak digunakan untuk membersihkan tanah baru yang berhutan serta tanah terbiar milik penduduk kampung. 3. 30 peratus getah dan selebihnya dusun buah-buahan. terutamanya bagi pokok yang telah matang. 2005). 2. Pada peringkat awal tanaman anak-anak kelapa sawit dan getah dijaga dengan rapi. 3. pengurusan ladang. Ini penting untuk memastikan hasil keluaran yang optimum. Ini penting untuk memastikan hasil yang tinggi. Kewujudan persatuan dan kelab yang bergiat cergas membuktikan bahawa masyarakat kampung tersebut dinamis dan maju. Baka kelapa sawit dan getah yang ditanam adalah jenis yang bermutu tinggi yang dibekalkan oleh Jabatan Pertanian. 4. Penanaman. dan hasil keluaran. Lihat Jadual di bawah. Racun serangga dan kulat digunakan secara terkawal untuk mengawal serangan serangga dan kulat ke atas anak pokok. Bagi getah pula sebanyak 250 kg/hektar getah beku dapat dikutip bagi setiap bulan. kayu sentang dan jati. menjaga dan menuai buah kelapa sawit atau menoreh pokok getah. Pihak FELCRA juga telah mengupah buruh yang dibawa masuk dari Indonesia secara kontrak untuk mengendalikan tugas menanam. galah bersabit moden yang diperbuat daripada aluminium moden digunakan menggantikan batang buluh. Penggunaan baka yang baik. Bagi pokok kelapa sawit yang telah matang. Baja sebatian digunakan untuk menyuburkan anak pokok.

Walaubagaimanapun bagi mendapatkan barangan yang lebih tinggi nilainya atau jarang digunakan seperti pakaian. 2. Berdasarkan jawapan soalan kaji selidik. Isi rumah yang mempunyai pekerjaan tambahan lazimnya mempunyai pendapatan yang lebih tinggi. Sebelum penduduk kampung ini menyertai Felcra. peralatan rumah tangga. Maran atau Kuantan. menjadi tukang kayu dan menjadi pemandu. 2. d) Corak Interaksi Desa-Bandar 1. Bagi memeriksa corak interaksi antara Desa Sri Makmur dan bandar-bandar di sekitarnya. Peningkatan hasil keluaran pertania Desa Sri Makmur Jenis Tanaman Kelapa sawit (purata tan/hektar/bulan) Getah beku (purata kg/hektar/bulan) Sumber: Pejabat FELCRA Sri Makmur 2005. Bagi membeli pakaian. Aspek yang ditanya adalah tempat membeli dan jarak dari rumah kediaman di Sri Makmur ke pusat membeli barangan dan perkhidmatan lainnya serta kekerapannya dalam setahun. wakil pos dan masjid. Penduduk Desa Sri Makmur juga berinteraksi dengan bandar-bandar yang berdekatan seperti Sri Jaya. Begitu juga bagi penggunaan perkhidmatan seperti pendidikan rendah. perkakas elektrik. ada juga yang menjalankan aktiviti tambahan seperti berniaga. Kini selain menjalankan aktiviti pertanian di kebun asal atau menjadi buruh di tempat-tempat lain. penduduk kampung tersebut mempunyai darjah interaksi yang tinggi dengan pekan Sri Jaya yang jaraknya hanya 16 km. Bagi peserta yang masih muda. Maran. mereka juga memperoleh pendapatan tambahan daripada skim Felcra. membuat kueh bahulu untuk dipasarkan. Jadual 2 menjelaskan pola tersebut. kesihatan (klinik). gas memasak dll. pejabat daerah dan peguam. Tahun 1999 14 235 2005 18. peralatan rumah tangga ataupun perkhidmatan sekolah menengah dan bank.00 (Hasil Temu bual dengan Pegawai Luar Pembangunan Felcra 2005 ). isi rumah Desa Sri Makmur perlu berkunjung ke pekan dan bandar yang lebih jauh. sekolah menengah.Jadual . 3. mereka adalah pekebun kecil getah dan buruh tani yang hidup dalam keadaan miskin. mereka ke pekan Sri jaya atau bandar Maran. roti. minyak petrol. Isi rumah lazimnya membeli barangan keperluan asas harian lkususnya makanan (seperti beras. ikan. Purata pendapatan bulanan peserta telah meningkat dari RM350. Rata-rata para peserta FELCRA telah mengalami perubahan ekonomi melalui perubahan pekerjaan dan peningkatan pendapatan. . Manakala bagi membeli kenderaan seperti motosikal dan mendapatkan rawatan kesihatan mereka berkunjung ke Sri Jaya. perabut ataupun perkhidmatan bank.00 kepada RM850.) di kedai-kedai yang terletak dalam kampung tersebut sendiri. satu kaji selidik telah dijalankan. Pekan dan Kuantan. perkakas lektrik. gula.2 258 c) Perubahan Pekerjaan dan Peningkatan Pendapatan Isi Rumah 1.

3 0. Mereka ke pekan tersebut untuk membeli barangan asas seperti pakaian dan perkhidmatan asas seperti sekolah menengah dan perkhidmatan pos.0 0.0 60.0 0.0 3. Air sungai juga agak berkelodak terutamanya selepas berlaku hujan lebat. Secara keseluruhannya.0 3.0 0.0 66.0 22.0 90.0 10.0 0.0 8.0 0.7 45.0 0.0 100 0 0 0 0 0 6 0 0 0 0 1 Sumber: Kaji selidik 2005 4.0 28.0 6 0 6 6 6 52 12 12 0 0 0 0.0 0.0 20.0 30.1 km) % KekerapPengan/tahun guna Sri Jaya Jarak (16 km) % KekerapPeng.0 0. Antara keadaan persekitaran fizikal yang terjejas akibat perubahan dan pemodenan ekonomi desa termasuklah hakisan cerun yang berlaku di beberapa bahagian ladang dan perumahan kampung tersebut akibat penggondolan bukit sehingga mewujudkan lurah dan fenomena tanah runtuh.0 0.3 0.0 0. Pola Interaksi Penduduk Desa Sri Makmur dengan Pekan dan Bandar di Sekitarnya bagi Tujuan Membeli Barangan dan Menggunakan Perkhidmatan (Saiz sampel 35) Jenis barangan dibeli dan perkhidmatan yang digunakan Barangan makanan Sekolah rendah Klinik/hospital Pakaian Perkakas elektrik Sekolah menengah Kenderaan Bank Pejabat/wakil pos Jual hasil pertanian Pejabat tanah Purata Jarak dan Kekerapan Berkunjung ke Pekan dan Bandar Terdekat Sri Makmur Jarak (0. e) Perubahan Alam Sekitar Di sebalik kemajuan yang dicapai.an/tahun guna 90 100 60.6 90.0 87.0 0. Pencemaran sampah sarap domestik khususnya di kawasan perniagaan juga dapat dikesan.0 0. Interaksi dengan pekan dan bandar berdekatan membolehkan penduduk menikmati barangan dan kemudahan perkhidmatan moden yang penting bagi perubahan kehidupan penduduk desa.0 300 280 12 2 0 0 0 0 12 52 0 8.0 0.4 6.an /tahun guna Maran Jarak (30 km) % KekerapPeng. kemerosotan kualiti alam sekitar di Desa Sri Makmur terkawal dan tidak berbahaya.0 10.0 0.0 0.0 0.an /tahun guna Kuantan Jarak (48km) % KekerapPeng.Jadual .0 0.0 18 0 12 18 12 280 6 12 12 52 0 2.0 0. Bagaimanapun.3 6.0 55.0 5. . penduduk berinteraksi dengan pekan dan bandar yang berdekatan selain dengan pusat perkhidmatan desa di Desa Sri Makmur sendiri.0 0.0 0.0 0. Pekan yang paling kerap mereka kunjungi adalah Sri Jaya.0 10.an/tahun guna Pekan Jarak (70 km) % KekerapPeng.4 3.0 0 0 3 6 2 12 6 0 0 0 0 0.0 0.0 70.0 10. Bagaimanapun. proses transfomasi desa sedikit sebanyak telah mempengaruhi kualiti alam sekitar. penduduk menjual hasil keluaran pertanian mereka kepada peraih atau kepada pihak Felcra sendiri di kampung tersebut.

d) Jelaskan kesan aktiviti pelancongan terhadap alam sekitar fizikal di kawasan tersebut dan [6 Markah] e) Cadangkan langkah-langkah yang boleh diambil oleh pihak berkuasa untuk mengatasi masalah pencemaran kawasan tersebut. [8 Markah ] c) Bagaimanakah kegiatan pertanian yang anda kaji itu menyebabkan berlakunya hakisan cerun di kawasan berkenaan. [ 7 Markah] b) Jelaskan bagaimana faktor-faktor fizikal dan kemanusiaan mempengaruhi kegiatan pertanian di kawasan tersebut. [ 1 Markah] [ 4 Markah] faktor yang [ 8 Markah] c) Berdasarkan bukti-bukti yang ada dilapangan.Kesimpulan Kajian ini telah dapat menunjukkan bahawa Desa Sri Makmur telah mengalami pemodenan dan perubahan ekonomi yang agak pesat. [6 Markah] Soalan 2: Berdasarkan kajian luar yang telah anda jalankan di satu kawasan pertanian. Terangkan bagaimana anda menjalankan kajian luar tersebut. [6 Markah] d) Kenalpastikan langkah yang boleh diambil untuk mengurangkan kesan hakisan di kawasan yang anda kaji itu. a) b) Namakan kawasan kajian anda itu. [ 4 Markah ] . a) Nyatakan ciri-ciri kegiatan pertanian yang dijalankan di kawasan tersebut. LATIHAN BAB 6 Soalan 1: Berdasarkan kajian luar yang telah anda jalankan di suatu kawasan pelancongan. terangkan menyebabkan kawasan tersebut menjadi daya tarikan pelancong. Penyediaan kemudahan infrastruktur dan kemudahan sosial telah memudahkan berlakunya proses pemodenan. Pembangunan sektor pertanian dengan kaedah penanaman dan pengurusan moden telah berjaya meningkatkan taraf hidup penduduk desa.

[8 Markah] .Soalan 3: Berdasarkan kajian lapangan yang telah anda lakukan terhadap mana-mana satu jenis aktiviti ekonomi sekunder . [7 Markah] b) Terangkan sumbangan kegiatan ekonomi yang anda kaji itu terhadap pembangunan sosio-ekonomi kawasan perkenaan. a) Kenalpastikan faktor-faktor yang menyebabkan aktiviti ekonomi tersebut dijalankan di kawasan itu. [10 Markah] c) Jelaskan bagaimana aktiviti ekonomi yang anda kaji telah menjejaskan alam sekitar fizikal setempat.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful