AHLI PANEL
GEOGRAFI KERTAS 1 STPM
(Alam Sekitar Fizikal) PANEL PUAN ROSNAH BINTI SALLEH (K) ENCIK CHEK ZAINON BIN SHAFIE ENCIK SHUKRI BIN SULAIMAN PUAN SHAHRIZAN BINTI KAWI SEKOLAH SMK ALOR AKAR, KUANTAN SMK KUALA LANAR, KUALA LIPIS SMK JENGKA 2, BANDAR JENGKA SMK (A) TAHAP, JERANTUT

GEOGRAFI KERTAS 2 STPM
(Alam Sekitar Manusia) PANEL SEKOLAH ENCIK RUSLY BIN MUSA SMK JENGKA 21, BANDAR (K) JENGKA ENCIK SUKI BIN HASSAN SMK TEMIN, JERANTUT ENCIK HAMRI BIN SALLEH SMK MUADZAM SHAH, ROMPIN PUAN SARIMAH BT DARUS SMK SULAIMAN, BENTONG

ISI KANDUNGAN
PERKARA MUKASURAT
Selayang Pandang Format Kertas Peperiksaan Geografi STPM mulai 2007 Objektif Pengajaran dan Pembelajaran Geografi STPM Cadangan Strategi Pengajaran – Pembelajaran Geografi STPM Skala Perbincangan dan Sumber Pengajaran – Pembelajaran i ii iii iv v

GEOGRAFI KERTAS 1 (Alam Sekitar Fizikal)
TEMA/TAJUK DAN SUB TAJUK TEMA 1: 1.1 1.2 SISTEM BUMI MUKASU RAT

Kedudukan bumi dalam sistem suria. Tenaga : Konsep, jenis dan punca tenaga. SISTEM GEOMORFOLOGI

TEMA 2: 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5

Teori Hanyutan Benua Jenis, proses dan faktor yang mempengaruhi luluhawa Jenis, cara dan faktor yang mempengaruhi hakisan sungai Cara, faktor dan bentuk bumi pemendapan di zon pinggir pantai. Kemahiran amali sistem geomorfologi : Profil rentas muka bumi. SISTEM ATMOSFERA

TEMA 3: 3.1 3.2 3.3

Taburan suhu secara menegak dan mendatar serta faktor yang mempengaruhinya. Perubahan iklim: Pemanasan global, faktor yang mempengaruhi dan kesan-kesanya. Mikro iklim bandar: Fenomena jerebu, fakor yang

3.4 3.5

mempengaruhi dan kesan-kesannya. Kemahiran amali sistem atmosfera: Rajah tiupan angin. Kemahiran amali sistem atmosfera: Mengira julat suhu, melukis graf garisan dan mentafsirkanya.

TEMA 4: 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5

SISTEM HIDROLOGI

Proses menegak dan mendatar dalam kitar hidrologi. Proses edaran air tanih Imbangan air positif dan negatif serta faktor yang mempengaruhinya Kepentingan air dan kesan gangguan imbangan air kepada manusia. Kemahiran amali sistem hidrologi: Melukis dan mentafsir graf imbangan air. SISTEM EKOLOGI

TEMA 5: 5.1 5.2 5.3

Ekosistem: Konsep, komponen, dan jenis ekosistem. Rantaian dan siratan makanan dalam ekosistem hutan paya bakau Kepentingan ekosistem hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia. SALING KEBERGANTUNGAN SISTEM

TEMA 6: 6.1 6.2

Saling bergantung sesama sistem fizikal. Pengekalan, pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar fizikal. KAJIAN LUAR GEOGRAFI 1 (Alam Sekitar

TEMA 7: Fizikal) 7.1 7.2 7.3

Prosedur menjalankan kajian luar Geografi Kertas 1. Skop dan tajuk kajian luar Geografi Kertas 1 Contoh-contoh kajian luar yang dijalankan.

proses dan faktor yang mempengaruhinya Kesan pertumbuhan dan tumpuan penduduk terhadap alam sekitar. TRANSFORMASI DESA DAN TEMA 3: PEMBANDARAN 3. TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR 2.1 Konsep transformasi desa.5 Sektor pertanian: Jenis.2 1. pola dan faktor yang mempengaruhi migrasi dalaman. Kemahiran amali: Membina dan mentafsir carta pai/rajah bulatan berbahagi.3 1. faktor.1 2.3 2. kepentingan dan kesan aktiviti perindustrian terhadap alam sekitar.GEOGRAFI KERTAS 2 (Alam Sekitar Manusia) TEMA/TAJUK DAN SUB TAJUK TEMA 1: 1. Migrasi: Konsep.5 PENDUDUK MUKASU RAT Taburan penduduk: Faktor yang mempengaruhi ketidakseimbangan taburan penduduk dan kesan-kesannya.4 2.1 1. faktor. Sektor perindustrian: Jenis. Pertumbuhan penduduk: Trend. dasar dan strategi pembangunan desa di . kepentingan dan langkah memajukan sektor pelancongan. Sektor tertier: Sektor pelancongan – faktor.2 2. Kemahiran amali : Membina dan mentafsir graf bar kompaun/komponen. Kemahiran amali penduduk: Membina dan mentafsir graf garis pertumbuhan penduduk.4 1. kepentingan dan kesan aktiviti pertanian terhadap alam sekitar.

faktor dan perkembangan pembandaran. Kemahiran Amali: Membina dan mentafsir graf bar cermin. Kesan transformasi desa terhadap penduduk dan alam sekitar. TEMA 6: KAJIAN LUAR GEOGRAFI 2 (Alam Sekitar Manusia) 7. Kerjasama serantau: Pertumbuhan segitiga ASEAN.4 7.4 Malaysia. Bandar dan pembandaran: Konsep.3. Pengurusan alam sekitar: Prinsip-prinsip pembangunan lestari.1 5.3 Globalisasi ekonomi : Saling bergantung antara kawasan.2 3.2 4. . Kemahiran amali: Membina dan mentafsir peta koroplet. TEMA 4: GLOBALISASI EKONOMI DAN KERJASAMA SERANTAU 4.6 Prosedur menjalankan kajian luar Geografi Kertas 2. ALAM SEKITAR DAN TEMA 5: IMPAK PENGURUSANNYA.5 7.2 Impak aktiviti manusia terhadap alam sekitar – punca dan kesannya.3 3.1 4. 5. Skop dan tajuk kajian luar Geografi Kertas 2 Contoh-contoh kajian luar yang dijalankan.

tema 3 Transformasi Desa dan Pembandaran. aktiviti pengajaran – pembelajaran. tema 4 sistem hidrologi. tema 3 sistem atmosfera. Tema terakhir ialah tema 6 iaitu berkaitan dengan kajian luar atau kajian lapangan Geografi Kertas 2. Modul ini dibahagikan mengikut kertas 1 dan 2 yang kandungannya meliputi semua tema di dalam sukatan baru Geografi STPM yang akan dilaksanakan pada tahun 2006.SELAYANG PANDANG Syukur kehadrat Allah SWT kerana dengan limpah kurnianya kami berjaya menghasilkan modul ini yang bertajuk “Modul Pengajaran dan Pembelajaran Cemerlang Geografi STPM ” yang berasaskan kepada sukatan baru yang akan diguna pakai mulai tahun 2006. isi atau kandungan pembelajaran. Sektor Pengurusan Sekolah. tema 5 Impak Alam Sekitar dan Pengurusannya. Geografi kertas 1 dibahagikan kepada 7 tema iaitu. tema 5 sistem ekologi dan tema 6 ialah saling kebergantungan sistem. Penulisan bagi setiap tema berasaskan kepada perkara-perkara berikut. Modul ini ditulis khusus untuk panduan guru dan pelajar tingkatan enam yang mengambil matapelajaran Geografi di peringkat Sijil Tinggi Persekolahan Malaysia (STPM). kami menyedari bahawa ketiadaan panduan yang khusus untuk ”guru mengajar dan murid belajar” pasti akan menyukarkan mereka untuk menguasai matapelajaran ini. hasil pembelajaran atau objektif pembelajaran. Tajuk dan sub tajuk. sisipan konsep. tema 1 ialah berkaitan dengan sistem bumi. Sebagai panel. Justeru itu kami terpanggil untuk menyambut inisiatif yang digerakan oleh ”Unit Penyeliaan Sekolah Menengah. Kami meletakkan tema 7 iaitu berkaitan dengan kajian luar atau kajian lapangan Geografi Kertas 1 sebagai penutupnya. tema 4 Globalisasi Ekonomi dan Kerjasama Serantau. Seterusnya dimasukkan bahagian refleksi sebagai pengukuran . Tema kajian luar ini meliputi dua tajuk penting iaitu pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar serta transformasi desa dan pembandaran. Tema 1 ialah Penduduk. tema 2 sistem geomorfologi. tema 2 Pembangunan Ekonomi dan Impak Alam Sekitar . contoh soalan yang relevan berkaitan dengan tajuk berkenaan serta skema jawapannya. Geografi kertas 2 pula terdiri daripada 6 tema seperti berikut. Jabatan Pelajaran Pahang” yang telah mengabungjalinkan tenaga pakar geografi di peringkat negeri bagi menghasilkan modul tersebut.

aras sederhana (Pemahaman dan Aplikasi). Bukan semua tajuk atau sub tajuk bagi setiap tema yang kami sediakan. ia merupakan pilihan bagi tajuk-tajuk tertentu sebagai contoh atau model pengajaran-pembelajaran. PANEL GEOGRAFI STPM PAHANG Format Kertas Peperiksaan Geografi STPM MULAI 2007 Peperiksaan bagi mata pelajaran ini terdiri daripada dua kertas. Akhir sekali kami ingin mengucapkan jutaan terima kasih kepada Jabatan Pelajaran Pahang khususnya kepada sektor pengurusan sekolah yang julung kalinya mengambil inisiatif menggerak dan menjayakan pembinan modul ini untuk seluruh anak-anak Geografi Pahang. dan juga konsep dan kemahiran yang perlu dalam kajian geografi. Alam Sekitar Manusia Masa Jenis Bilangan Markah Wajaran : 3 jam : Soalan Esei : 8 soalan : 100 : 50% Masa Jenis Bilangan Markah Wajaran : 3 jam : Soalan Esei : 8 soalan : 100 : 50% Bil soalan wajib dijawab : 4 soalan Bil soalan wajib dijawab : 4 soalan Nota: 1. kajian dan tafsiran peta topografi. .pencapaian objektif pengajaran-pembelajaran. Aras mudah (Pengetahuan). aras sukar (Analisis. terima kasih. Sintesis dan Penilaian). dan peta yang berkaitan dengan tajuk yang terdapat dalam Sukatan Pelajaran Geografi Mulai tahun 2007 dan seterusnya format kertas peperiksaan adalah seperti berikut: Geografi Kertas 1 (942/1) Geografi Kertas 2 (942/2) Alam Sekitar Fizikal. Aras soalan yang ditanya akan berdasarkan kepada Taksonomi Bloom iaitu aras Mudah. rujukan khusus serta tugasan pelajar sebagai aktiviti pengukuhan dan pengayaan. Soalan akan menguji kefahaman calon tentang tajuk yang dihuraikan dalam sukatan pelajaran. gambar rajah. Seboleh mungkin bagi setiap tema difokuskan kepada aspek pengajaran soalan langsung dan soalan kemahiran amali. Soalan yang dikemukakan merangkumi semua tajuk dalam sukatan pelajaran. Bagi tajuk-tajuk yang tidak disentuh perlulah dikembangluaskan oleh guru-guru disekolah menggunakan format yang telah disediakan. Sederhana dan Sukar. iaitu Geografi Kertas 1 (Alam Sekitar Fizikal) dan Geografi Kertas 2 (Alam Sekitar Manusia). pelbagai data geografi. Soalan boleh juga menguji pengalaman kajian luar. Sekian.

padat. carta dan peta. Ini bermakna soalan no 3 sebenarnya mempunyai dua soalan. (e) mencerap dan mengkaji fenomena geografi yang menjadi isu semasa. rajah. Soalan kemahiran amali melibatkan pengiraan. peta lakar dan peta topografi. rajah. (c) menerangkan peranan manusia sebagai agen perubahan kepada sistem-sistem dalam alam sekitar selain fenomena semula jadi. mentafsir. (d) meningkatkan kemahiran mempersembah. 5. graf. serta meningkatkan kesedaran yang mendalam tentang kedinamikan hubungan sesama manusia dan manusia dengan alam sekitar. Soalan boleh ditanya dalam bentuk kemahiran amali dan kajian luar. dan proses dalam Geografi Fizikal dan Geografi Manusia secara bersepadu dan pada pelbagai skala. gambar rajah (graf. Pelbagai rangsangan soalan akan diberikan seperti data. 3. (f) membuat sintesis dan penilaian dengan bantuan kaedah-kaedah kemahiran geografi yang tepat di dalam dan di luar bilik darjah. sistem atmosfera. Soalan kajian luar Geografi kertas 1 boleh ditanya dari salah satu sistem berikut. dan foto. Manakala soalan kajian luar Geografi kertas 2 boleh ditanya dari salah satu tema berikut. dan jitu dengan menggunakan laras geografi. sistem hidrologi dan sistem ekologi. carta. (b) meningkatkan kefahaman tentang saling bergantung antara elemen-elemen dan proses-proses Alam Sekitar Fizikal dan Alam Sekitar Manusia sebagai satu sistem dan bukannya berasaskan pembahagian aspek-aspek secara berasingan. 4. Sistem geomorfologi. Oleh itu ia akan menguntungkan calon daripada segi pilihannya untuk menjawab 9 soalan bukannya 8 soalan sepertimana tahun-tahun sebelumnya. persembahan kartografi seperti graf. Soalan ini mempunyai banyak pecahan dan tidak terhad kepada tiga pecahan sepertimana tahun-tahun sebelumnya. . OBJEKTIF PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN GEOGRAFI STPM Objektif sukatan pelajaran ini adalah untuk membolehkan pelajar (a) meningkatkan pengetahuan tentang konsep. soalan kemahiran amali dan soalan kajian luar akan dikemukakan untuk dijawab oleh calon. dan menganalisis data geografi dalam bentuk jadual. rajah. prinsip.2. carta. dan peta). carta dan peta serta menganalisis data. Setiap tahun adunan soalan langsung. Pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar atau Transformasi desa dan pembandaran. soalan nombor 3 datangnya dari tema sistem geomorfologi manakala Geografi kertas 2. Bagi Geografi kertas 1. soalan no 3 datangnya dari tema pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar. Soalan ini mempunyai banyak pecahan dan tidak terhad kepada tiga pecahan sepertimana tahun-tahun sebelumnya. (g) berfikir secara kritis dan kreatif dalam mempersembahkan sesuatu penghujahan secara tersusun. Soalan no 3 terdiri daripada soalan pilihan SAMADA dan ATAU.

Pendekatan bersepadu dalam pemilihan pedagogi dan pandragogi pengajaran-pembelajaran amat dititikberatkan. menganalogikan. menghayati. Menekankan perkembangan kemahiran generik.(h) memahami kepentingan hubung kait negara Malaysia dengan negara-negara lain di dunia. CADANGAN STRATEGI PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN GEOGRAFI STPM Proses pengajaran-pembelajaran masa kini perlu dipelbagaikan sesuai dengan faktor kemenjadian dan aras kebolehan/pencapaian murid yang berbeza-beza. membuat inferens. meramalkan masa hadapan. membuat gambaran mental. Dalam konteks kemahiran berfikir secara kritis maka bakat. Dalam konteks melahirkan pengajaran yang berkesan. menghubungkaitkan. dan melibatkan diri secara langsung dalam proses pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar secara berterusan. mengesan kecondongan membuat penilaian dan juga membuat kesimpulan.merekacipta serta mengitlak. mengumpul dan mengelaskan. membuat urutan dan keutamaan. Aspek kemahiran generik pula menekankan pembinaan skill. (i) menyedari. Manakala kemahiran berfikir secara kreatif pula perlu dijana untuk membolehkan murid mampu membuat sumbangsaraan/menjana idea. kebolehan dan kemenjadian setiap murid mestilah digembelengkan untuk membolehkan ia mampu membuat perbandingan dan perbezaan. membuat hipotesis. membuat analisis. (j) mensyukuri dan mencintai negara Malaysia dan alam sekitarnya.mensintesiskan. mudah difahami serta menyeronokkan pelajar maka perkara-perkara berikut perlulah diberi penekanan yang serius oleh guru: • Menekankan perkembangan kemahiran berfikir secara kritis dan kreatif. kecekapan dan keterampilan pelajar untuk • .

kemahiran bekerjasama dan berkongsi. mod penerokaan dan juga mod komunikasi. Simulasi dan main peranan. Justeru itu kepelbagaian jenis kaedah mengajar yang disarankan kepada guru-guru geografi tingkatan enam ialah seperti berikut: a) b) c) d) e) f) g) h) Perbincangan kumpulan dan sumbangsaraan. Justeru kelengkapan komputer dan internet di sekolah seperti kemudahan ”school net” di makmal komputer sekolah mestilah dimanfaatkan oleh guru. . Kombinasi antara kemahiran berfikir dan kemahiran generik akan melahirkan strategi pengajaranpembelajaran yang berfikrah. Asia Pasifik. Selain itu penggunaan teknologi maklumat dan komunikasi (ICT) sebagai alat bantuan dalam proses pengajaran dan pembelajaran kontemparori amat diutamakan. Kajian kes kepada sebuah Negara khususnya Malaysia amat digalakkan untuk meningkatkan kefahaman pelajar mengenai keunikan geografi Malaysia seterusnya melahirkan rasa bersyukur dan berbangga dengan keistimewaan yang dimiliki oleh Malaysia berbanding dengan Negara-negara lain khususnya Negara serantau Asia Tenggara dan Asia Pasifik. Dengan menggunakan ke empat-empat mod P&P ini pelajar bukan sahaja boleh mengakses maklumat geografi dengan lebih luas malah menjadikan matapelajaran geografi lebih seronok dipelajari. mod aplikasi. kawasan Tropika Lembab.memilih dan menganalisis maklumat serta kemahiran menyelesaikan masalah amat perlu ditekankan. Dalam konteks ini elemen-elemen seperti kemahiran berkomunikasi. Pengajaran-pembelajaran konteksual. kemahiran menggunakan teknologi khususnya ICT. Asia Tenggara. atau skala yang lebih kecil seperti sebuah negara dan juga skala mikro seperti kawasan kajian luar.menguasai suasana persekitaran. Kajian luar/kajian lapangan. Kaedah inkuiri – penemuan. mengurus. kemahiran merancang dan mengelolakan aktiviti. SKALA PERBINCANGAN DAN SUMBER PENGAJARAN -PEMBELAJARAN Skala perbincangan bagi setiap tema yang ada di dalam sukatan pelajaran adalah berbeza-beza. Kajian kes dan kajian tindakan. Justeru itu ia amat bergantung kepada kebijaksanaan guru untuk memilih dan menentukannya bagi memperluaskan prespektif pelajar-pelajar geografi. Kita boleh memulakannya dengan skala makro seperti global/dunia. Bagi membolehkan ICT berguna kepada proses pengajaran dan pembelajaran maka empat mod P&P dicadangkan iaitu. mod tutorial. kemahiran mengakses. Skala perbincangan ini mestilah disesuaikan dengan sub-sub tema yang telah ditetapkan. Kajian masa depan (KMD). Pembelajaran masteri.

i. tele sidang dan sebagainya.Sumber pengajaran dan pembelajaran kini perlu dipelbagaikan dan tidak lagi terhad kepada buku-buku rujukan semata-mata. ISI-ISI UTAMA : Memahami kedudukan dan pergerakan bumi dalam system suria. Kemudahan ICT ini perlulah dimanfaatkan oleh setiap pelajar bagi mengakses pelbagai maklumat geografi yang kontemparori. Kumpulan 1 – Musim Bunga ii. Peredaran bumi. Putaran bumi. SISIPAN KONSEP : Kecondongan paksi bumi. Perbincangan kumpulan. model dan juga sumber-sumber yang boleh diambil dari teknologi maklumat dan komunikasi terkini seperti dari internet. HASIL PEMBELAJARAN : Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat : Menghuraikan : Putaran dan peredaran bumi dan kesannya. e-mail. data. rajah. TEMA 1 : SISTEM BUMI. KERTAS 1 ( ALAM SEKITAR FIZIKAL) TAJUK : Kedudukan bumi dalam sistem suria. Kumpulan 3 – Musim Luruh . bahan bercetak. Ia boleh meliputi pelbagai jenis peta. Kumpulan 2 – Musim Panas iii. CD-ROM. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Gambar kejadian 4 musim. laman web.

(12m) b) Mengapakah sesetengah tempat mengalami musim sejuk dan musim panas sementara tempattempat lain tidak. Kumpulan 4 – Musim Sejuk CONTOH SOALAN (RELEVAN) : a) “ Pada musim tertentu sesetengah kawasan mengalami waktu siang yang lebih panjang daripada waktu malam”. kutub) 2m . Kawasan dalam lingkungan garis lintang yang sama menerima siang dan malam sama panjang selain kawasan khatulistiwa. (4m) b)-Peredaran bumi mengelilingi matahari Konsep peredaran i. putaran bumi di atas paksinya yang condong 2m Huraian tentang kejadian ekuinoks dan solstis i. Perbezaan panjang waktu malam dan siang berlaku mengikut garis lintang tertentu di mana garis lintang yang berada 90 dengan matahari akan mengalami waktu siang dan malam yang sama panjang sementara kawasan yang terletak pada sudut yang lebih kecil daripada 90 akan mengalami waktu malam dan siang yang berbeza. sederhana. (10m) PENILAIAN JAWAPAN : a) 2 faktor utama : i. Bumi berputar sebanyak 360 mengambil masa 24 jam atau 15 longitud dalam masa satu jam. Hemisfera Utara mengalami waktu malam yang lebih panjang daripada waktu siang kerana bahagian bumi ini agak agak terlindung daripada pancaran matahari. Putaran bumi ini akan menyebabkan bahagian bumi yang menghadap matahari akan mengalami waktu siang sementara bahagian bumi yang terlindung daripada pancaran matahari akan mengalami waktu malam. Garisan Jadi (23 ½ S) mempunyai sudut pancaran matahari tegak di atas kepala. + Ketika solstis musim panas 21 Jun matahari akan berada tegak di atas kepala di kawasan garis lintang sartan (23 ½ U). kedudukan matahari (pada garis lintang : khatulistiwa.iv.Hemisfera selatan mengalami musim panas sementara hemisfera utara musim sejuk. ii. Bincangkan pernyataan ini. Manakala hemisfera selatan waktu malam lebih panjang daripada siang.2 x 10 -9) daripada seluruh tenaga matahari dan jumlahnya berubah-ubah mengikut masa? (5m) d) Mengapakah jumlah bahang matahari yang diterima berbeza-beza mengikut bahagian dunia. peredaran bumi mengeluiligi matahari 2m ii. Hemisfera selatan mengalami siang lebih panjang daripada malam. (4m) + Pada 22 Disember iaitu ketika solstis musim sejuk berlaku. (4m) + Putaran bumi di atas paksinya yang condong sebanyak 23 ½ daripada satah tegak. (10m) c) Mengapakah bumi hanya menerima sebahagian kecil sahaja (0. Putaran bumi pada paksinya yang condong. Kawasan hemisfera utara waktu siang lebih panjang daripada malam. Peredaran bumi mengelilingi matahari. Hemisfera utara mengalami musim panas sementara hemisfera selatan mengalami musim sejuk.

2.Paksi yang condong .Jarak dari matahari dengan bumi (150 juta km) jarak semasa perihelion dan afehelion. Jangka masa siang / malam tak sama panjang Dalam masa satu tahun Penggunaan gambar rajah yang sesuai empat musim . -Tompok matahari (sunspot) – lebih banyak tenaga electromagnet mengikut kiraan tompok matahari (tempoh 11 tahun setiap kiraan). air dan tumbuh-tumbuhan) dan bentuk (topografi). huraian tentang Keadaan aphelion (jauh) dan keadaan perihelion (dekat) 2m 2m 2m c). -Penyerakan oleh zarah yang halus seperti molekul gas. udara.Garisan khatulistiwa Jarak bumi daripada matahari . wap air. habuk dan hablur ais.Garis relevan . -Penyerapan – zarah wap air. . -Ketebalan atmosfera. *catatan : terima mana-mana 3 sebab dengan huraian x 3 markah. Bahan-bahan tersebut dapat menyerakkan sinaran matahari. -Perbezaan permukaan dari segi jenis (daratan. gas-gas. 1 markah) Terima juga jawapan melalui gambarajah yang betul. -Pemantulan dilapisan atas atmosfera dan pemantulan oleh awan. debu.4 kedudukan bumi . jenis dan punca tenaga. . HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat.Peredaran bumi mengelilingi matahari menyebabkan kejadian solstis dan ekuinoks. -Kecondongan pancaran matahari. -Peredaran bumi mengelilingi matahari yang mewujudkan kejadian musim mengikut kedudukan garis lintang. d)-Putaran bumi mewujudkan siang dan malam.kedudukan matahari . habuk dan debu menyerap kira-kira 15 % daripada jumlah sinaran -Albedo – keputihan atau kecerahan sesuatu permukaan (yang lebih cerah akan memantulkan jumlah sinaran yang lebih tinggi) *catatan : terima mana-mana 3 sebab (2.ii. TEMA TAJUK 1 : : SISTEM BUMI Tenaga : Konsep. terima gambarajah yang sesuai x 1 markah.

Aktiviti berkumpulan – kumpulan 1 : Jenis-jenis tenaga kumpulan 2 : Cara-cara pemindahan tenaga suria kumpulan 3 : Faktor yang mempengaruhi tenaga suria kumpulan 4 : Peranan tenaga suria kepada sistem bumi dan hidupan bumi. b) Mengapakah kadar penerimaan tenaga suria berbeza antara tempat-tempat di dunia.Mengenalpasti dan membezakan jenis-jenis tenaga yang ada dalam sistem bumi.ketebalan atmosfera . Memahami variasi tenaga mengikut ruang dan masa. Latihan. Memahami proses pemindahan tenaga suria kepada sistem bumi.sudut pancaran sinaran suria . ( 10 markah ) c) Huraikan peranan tenaga suria terhadap aktiviti manusia. ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN (a) 2 bentuk tenaga .tenaga keupayaan .kedudukan garislintang . CONTOH SOALAN : ( 5 markah ) a) Huraikan 2 bentuk tenaga. Menilai kepentingan tenaga terhadap sistem-sistem bumi. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Pengetahuan sedia ada pelajar mengenai tenaga suria.tenaga kinetik ( 5m ) (b) Perbezaan kadar penerimaan tenaga suria . SISIPAN KONSEP Tenaga Suria : ISI-ISI UTAMA : Jenis-jenis tenaga Variasi tenaga suria Peranan tenaga suria kepada sistem dan hidupan bumi.perbezaan siang dan malam .

penternakan .- jarak bumi dari matahari (perihelion dan afelion) perbezaan permukaan bumi (daratan. Menghuraikan bukti-bukti teori hanyutan benua.pertanian . CONTOH SOALAN : . Menghuraikan proses-proses hanyutan benua.perindustrian . Memahami Teori Plat Tektonik. tumbuhtumbuhan) (5 x 2markah) (c ) Peranan tenaga suria terhadap aktiviti manusia.pelancongan . .perlombongan ( 5 x 2 markah ) TEMA 2 : SISTEM GEOMORFOLOGI KERTAS 1 ( ALAM SEKITAR FIZIKAL ) TEMA TAJUK : : Sistem Geomorfologi Teori Hanyutan Benua. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat.perikanan . SISIPAN KONSEP Plat-plat dunia : ISI-ISI UTAMA : Teori Plat Tektonik Proses-proses hanyutan benua Bukti-bukti hanyutan benua AKTIVITI PEMBELAJARAN : Pengetahuan sedia ada pelajar mengenai benua di dunia. Power point – teori plat tektonik dan bukti hanyutan benua Latihan.pembalakan . kawasan berair.

a) Apakah yang dimaksudkan dengan plat-plat dunia. b) Jelaskan hipotesis Wegener mengenai hanyutan benua c) Huraikan bukti-bukti hanyutan benua PENILAIAN JAWAPAN ( 5 markah ) ( 10 markah ) ( 10 markah ) (a) Maksud plat ialah kepingan-kepingan kerak bumi yang membentuk kerak bumi benua dan kerak bumi lautan. SISIPAN KONSEP Luluhawa kimia Luluhawa fizikal Luluhawa Biotik : ISI-ISI UTAMA : Maksud luluhawa Faktor yang mempengaruhi luluhawa Kepentingan luluhawa . Memahami maksud luluhawa. Menghuraikan faktor-faktor yang mempengaruhi luluhawa. ( 5m ) Hipotesis Wegener perpecahan pangea kepada laurasia dan gondwanaland peranan putaran bumi membekalkan tenaga tekanan pemisah plat. Menghuraikan kepentingan luluhawa kepada aktiviti manusia. berlaku pergerakan akibat kuasa-kuasa tektonik pergerakan dari kutub hasilkan tekanan ke atas benua daya mampatan dan daya tegangan – arus perolakan kuat (5 x 2markah) Bukti. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat.bukti teori hanyutan benua keselanjaran benua geologi batuan fosil batuan Paleomagnet Oseanik ( 5 x 2 markah ) TEMA TAJUK : : Sistem Geomorfologi Luluhawa.

pereputan dan penyepaian batuan secara insitu yang dipengaruhi oleh agen-agen atmosfera seperti pancaran matahari. Pelajar mengumpulkan beberapa jenis batuan. Pelajar menghuraikan perbezaan jenis-jenis batuan tersebut. Penjelasan dan rumusan oleh guru. b) Huraikan faktor-faktor yang mempengaruhi luluhawa. ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN (a) Maksud luluhawa kimia ialah proses pemecahan. Granit untuk kuari/pembinaan/ jalanraya Marmar untuk bangunan / alatan hiasan rumah Batu kapur untuk simen Batu permata untuk perhiasan Batuan laterit untuk pertanian Tanah liat untuk peralatan tembikar (5 x 2markah) . c) Jelaskan bagaimana kepelbagaian jenis batuan boleh mempengaruhi aktiviti manusia. ( 5m ) Faktor yang mempengaruhi proses luluhawa. CONTOH SOALAN : ( 5 markah ) ( 10 markah ) a) Nyatakan maksud luluhawa.AKTIVITI PEMBELAJARAN : Maujud Geografi – lawatan disekitar sekolah dan mengkaji jenis-jenis batuan. Iklim Batuan Topografi Pengangkutan Tumbuh-tumbuhan Masa (5 x 2markah) Pengaruh batuan terhadap aktiviti manusia. Latihan. suhu. hujan dan lain-lain.

SISIPAN KONSEP : Hakisan. ISI-ISI UTAMA : Jenis-jenis hakisan Faktor yang mempengaruhi hakisan sungai Kepentingan bentuk-bentuk mukabumi pemendapan sungai. CONTOH SOALAN : ( 5 markah ) ( 10 markah ) a) Huraikan jenis-jenis hakisan sungai. Menghuraikan faktor-faktor yang mempengaruhi hakisan sungai. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Pengetahuan sedia ada pelajar mengenai sungai. b) Huraikan faktor-faktor yang mempengaruhi hakisan sungai. Pengangkutan dan pemendapan sungai Tenaga sungai Bentuk mukabumi sungai. Penerangan dan huraian oleh guru.TEMA TAJUK : : Sistem Geomorfologi Sungai. Menghuraikan jenis-jenis hakisan sungai. Menghuraikan sumbangan bentuk mukabumi pemendapan sungai terhadap manusia. ( 5m ) . ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN Jenis-jenis hakisan sungai hakisan mendalam hakisan melebar hakisan mengundur (b) Faktor yang mempengaruhi hakisan sungai. Kumpulan 4 : Bentuk-bentuk muka bumi pemendapan sungai. c) Huraikan kepentingan bentuk mukabumi sungai dalam mempengaruhi aktiviti manusia. Aktiviti Kumpulan : Kumpulan 1 : Jenis-jenis hakisan sungai Kumpulan 2 : Faktor yang mempengaruhi hakisan sungai Kumpulan 3 : Bentuk-bentuk muka bumi hakisan sungai. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat.

SISIPAN KONSEP : Hakisan.jeram .air terjun – elektrik hidro / rekreasi . HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat.dataran banjir/ delta / dataran mendap .Isipadu air Kecerunan Halaju sungai Batuan Jumlah beban muatan Halangan (5 x 2markah) (c) Kepentingan bentuk muka bumi sungai .pertanian .rekreasi .sungai – pengangkutan/ perhubungan (5 x 2markah) TEMA TAJUK : : Sistem Geomorfologi Ombak.beting pasir sungai – perlombongan pasir . AKTIVITI PEMBELAJARAN : Pengetahuan sedia ada pelajar mengenai laut. Menghuraikan faktor-faktor yang mempengaruhi hakisan ombak. Pengangkutan dan pemendapan ombak Tenaga ombak Bentuk mukabumi pemendapan ombak. Aktiviti Kumpulan : . Penerangan dan huraian oleh guru.tasik ladam/ muara sungai – ternakan ikan dalam sangkar / akuakultur . Menghuraikan sumbangan bentuk mukabumi pemendapan ombak terhadap manusia. Menghuraikan cara-cara hakisan ombak.dataran mendap / tetambak . ISI-ISI UTAMA : Jenis-jenis hakisan ombak Faktor yang mempengaruhi hakisan ombak Kepentingan bentuk-bentuk mukabumi pemendapan ombak.petempatan .

eksploitasi hutan bakau .aktiviti perlombongan pasir laut . c) Jelaskan bagaimana manusia mempengaruhi bentuk mukabumi pinggir pantai.jumlah dan saiz beban muatan Kedudukan pantai (terdedah / terlindung ) Pengaruh arus Aktiviti manusia (5 x 2markah) (c) Tindakan manusia terhadap bentuk muka bumi pinggir pantai 1.membina pemecah ombak di laut ( 5m ) . b) Huraikan faktor-faktor yang mempengaruhi hakisan ombak.menanam semula pokok bakau . ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN Cara-cara hakisan ombak tindakan hidrol tindakan geselan tindakan lagaan tindakan larutan (b) Faktor yang mempengaruhi hakisan ombak. CONTOH SOALAN : ( 5 markah ) ( 10 markah ) a) Nyatakan cara-cara hakisan sungai.pembinaan struktur / bangunan dipinggir pantai .pupukan/ timbunan pantai dengan pasir . menyebabkan pemendapan .aktiviti manusia berasaskan air 2.Kumpulan 1 : Cara-cara hakisan ombak Kumpulan 2 : Faktor yang mempengaruhi hakisan ombak Kumpulan 3 : Faktor yang mempengaruhi tenaga ombak Kumpulan 4 : Bentuk-bentuk muka bumi pemendapan ombak Latihan. menyebabkan hakisan bertambah . Jenis dan kekuatan ombak Kepelbagaian jenis.

- struktur binaan pinggir pantai (tembok, gabion, tetrapod, timbunan batu, dan lain-lain) (pilihan 4 + 1 atau 3 + 2 / 5 x 2 markah )

TEMA : Sistem Geomorfologi TAJUK : Teori Hanyutan Benua HASIL PEMBELAJARAN : Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat : 1. Menjelaskan definisi Teori Hanyutan Benua 2. Menjelaskan taburan dan bukti-bukti hanyutan benua 3. Menghuraikan kesan-kesan hanyutan benua terhadap konfigurasi bentuk bumi

SISIPAN KONSEP : 1. Teori Awal 2. Teori Perluasan Dasar Lautan 3. Teori Tektonik Plat ISI-ISI UTAMA : 1. Bukti-bukti Teori Hanyutan Benua: a. Bukti keselenjaran benua b. Bukti geologi c. Bukti iklim purba d. Bukti fosil e. Bukti kemagnetan purba f. Bukti lautan 2. Kesan hanyutan benua terhadap konfigurasi bentuk bumi: a. Pembentukan jurang lautan dan laut b. Pembentukana benua yang menentukan sempadan politik dan geografi c. Taburan tidak sama rata lautan dan daratan d. Kepelbagaian taburan spesies flora dan fauna e. Plat tektonik yang berubah-ubah. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Perbincangan dalam kumpulan. Pembentukan kumpulan antara 4-5 pelajar. Pelajar di beri masa selama 15 minit untuk perbincangan. 15 minit diperuntukan untuk dibentangkan oleh kumpulan yang dipilih secara rawak. Guru membuat rumusan dan tambahan isi yang perlu.

CONTOH SOALAN (RELEVAN) : a) Apakah yang dimaksudkan dengan plat tektonik (5m) b) Huraikan bukti-bukti yang menjadi asas kepada teori hanyutan benua (10m) c) Terangkan kesan hanyutan benua terhadap konfigurasi bentuk bumi (10m) PENILAIAN JAWAPAN : a) Plat tektonik menerangkan tentang lapisan kerak bumi yang boleh dibahagikan kepada kepingankepingan iaitu plat benua dan plat lautan. Plat benua membentuk daratan dan plat lauatan membentuk dasar laut. ( 5 x 1m =5m) b) B1-Bukti keselenjaran benua-daratan berasal daripada blok besar dikenali sebagai pangeagaris pantai dan pentas benua selanjar antara satu sama lain. B2-Bukti geologi-benua Afrika dan benua Amerika Selatan berpecah daripada satu blok. B3-Bukti iklim purba-zon iklim dan ciri pengglasieran adalah serupa bagi benua selatan. B4-Bukti fosil-flora yang serupa pada bahan enapan hampir dengan ais benua selatan. B5-Bukti kemagnetan purba-magnet utara berubah. B6-Bukti lautan-lembangan dan dasar laut adalah lebih muda daripada benua. ( 5 x 2m =10m) C1- Pembentukan jurang lautan dan laut C2- Pembentukan benua-benua yang menentukan sempadan politik dan geografi C3- Taburan tidak sama rata lautan dan daratan C4- Kepelbagaian taburan spesies flora dan fauna C5- Plat tektonik yang berubah-ubah

c)

TAJUK : • • Melukis profil rentas Mentafsir peta, guna tanah pertanian.

HASIL PEMBELAJARAN : Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat : • • • Menyatakan maksud profil rentas. Menulis profil rentas Menjelaskan pengaruh ketinggian terhadap guna tanah pertanian.

SISIPAN KONSEP : • • Profil rentas Guna tanah pertanian.

ISI-ISI UTAMA : • • Konsep profil rentas dan cara melukisnya.. Pelbagai guna tanah pertanian dan kaitannya dengan ketinggian.

AKTIVITI PEMBELAJARAN : Kerja amali

CONTOH SOALAN : Soalan-soalan berikut adalah berdasarkan kepada Peta 1 yang berskala 1 : 50 000. (a) Apakah maksud, ‘ profil rentas ‘ ( 5m ) (b ) Dengan menggunakan skala 1: 10 000, lukiskan profil rentas dari tanda tinggi 525 ke tanda tinggi 475. Labelkan ciri-ciri fizikal dan guna tanah yang terdapat di sepanjang profil rentas tersebut. ( 10m ) (b) Berdasarkan Peta 1, jelaskan bagaimana perbezaan ketinggian bentuk bumi mempengaruhi jenis guna tanah pertanian di kawasan lembangan Sungai Mira. ( 10m )

PENILAIAN JAWAPAN ( a) Profil Rentas ialah gambaran yang dibuat antara dua poin untuk menunjukkan ciri fizikal dan ciri budaya terutama guna tanah yang terdapat di sepanjang keratan itu. ( 5m ) ( b ) Melukis Profil Rentas. ( 10m ) ( Sila lukis, Profil Rentas yang lengkap )

(c)

Pengaruh ketinggian terhadap guna tanah pertanian ialah : • • • Pinggir pantai - penanaman kelapa. Tanah pamah - penanaman padi sawah. Kaki Bukit Beralun – Kelapa sawit dan getah. ( 3m x3 =1 = 10m )

TEMA 3 : SISTEM ATMOSFERA. KERTAS 1 ( ALAM SEKITAR FIZIKAL ) TAJUK : Taburan suhu secara menegak dan mendatar serta faktor yang mempengaruhinya. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat, • • • Menjelaskan konsep ‘taburan suhu secara menegak’ dan ‘taburan suhu secara mendatar’. Menjelaskan konsep pemanasan global,dan sebab-sebab berlaku keadaan sedemikian Menghuraikan faktor-faktor yang mempengaruhi taburan suhu secara mendatar. :

SISIPAN KONSEP • •

Konsep ‘taburan suhu secara menegak’ dan ‘taburan suhu secara mendatar’. Pemanasan global. . ISI-ISI UTAMA : • • • Maksud ‘ taburan suhu secara menegak’ dan taburan suhu secara mendatar’. Maksud ‘pemanasan secara global dan sebab-sebab berlaku. Faktor yang mempengaruhi taburan suhu secara mendatar .

( 2m + 1m X 5 = 7) (b ) Maksudnya ialah. Perbezaan suhu yang dilihat mengikut ketinggian. • Perbezaan suhu yang dilihat secara kedudukan garisan latitud. Taburan Suhu Secara Menegak ialah.AKTIVITI PEMBELAJARAN : • • Carta bergambar. CONTOH SOALAN : ( a) Apakah maksud. • Pembakaran terbuka. suhu semakin rendah mengikut ketinggian. ( 8 markah ) c) Huraikan faktor yang mempengaruhi suhu mendatar. Pemanasan global dan nyatakan sebab-sebab berlakunya keadaan sedemikian ( 7 markah ) (b ) Apakah maksud. ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN ( a ) Maksudnya ialah.Semakin tinggi sesuatu tempat suhu semakin turun. • Suhu semakin meningkat secara menyeluruh di permukaan bumi. • Kegiatan pembalakan secara berlebihan. • Kegiatan pembakaran hutan secara berleluasa. • Pengeluaran asap kenderaan dan kilang. Melukis Peta Minda. semakin jauh dari garisan khatulistiwa suhu semakin kurang arah ke kutub. • . ‘taburan suhu secara mendatar’ dan ‘ taburan suhu secara menegak’. • Taburan Suhu Secara Mendatar ialah. • Kegiatan pertanian pindah. Sebab-sebabnya.

TAJUK : Mikro iklim bandar. Kesan kejadian jerebu. : ISI-ISI UTAMA . Sifat kebenuaan. Litupan Awan. Menghuraikan kesan kejadian jerebu terhadap alam sekitar. Badan Air. Kecondongan paksi bumi. : SISIPAN KONSEP • • • Konsep jerebu. Fenomena jerebu. Kegiatan manusia. Litupan tumbuhan. Menjelaskan peranan kegiatan manusia yang menyebabkan kejadian jerebu. faktor-faktor yang mempengaruhi dan kesankesannya. • • • Menjelaskan konsep jerebu. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. . ( 2m x 5 = 10m ) TEMA 3 : SISTEM ATMOSFERA. Aspek.( mana-mana 4m/ 4m ) ( c) Faktor-faktor yang mempengaruhi ‘taburan suhu secara mendatar’ ialah • • • • • • • kedudukan latitud.

Melukis Peta Minda. ( 5 markah ) b) Jelaskan peranan kegiatan manusia yang menyebabkan berlakunya kejadian jerebu. ( 10 m ) PENILAIAN JAWAPAN a) Apakah yang anda faham tentang konsep jerebu. Partikal terampai ini terbentuk di dalam keadaan cuaca kering /dan udaranya yang stabil / yang menghasilkan satu lapisan kabus nipis menyelimuti ruang atmosfera di sesuatu kawasan.• • • Maksud jerebu Peranan kegiatan manusia yang menyebabkan kejadian jerebu. Sistem pengangkutan – asap kenderaan. CONTOH SOALAN : a) b) c) Apakah yang anda faham tentang konsep jerebu. Aktiviti pembinan – debu-debu/habuk-habuk. Kesan kejadian jerebu terhadap alam sekitar . Partikel terampai di atmosfera / dalam kepekatan yang tinggi/. Pembakaran terbuka.asap kilang. ( 5m ) Jelaskan peranan kegiatan manusia yang menyebabkan berlakunya kejadian jerebu. Pertanian pindah – kaum asli. Perindustrian . AKTIVITI PEMBELAJARAN : • • Carta bergambar. ( 10 m ) Huraikan kesan kejadian jerebu terhadap alam sekitar. ( 5 x 2m = 10m) . Pembukaan ladang – ladang kelapa sawit.

Kegiatan ekonomi terganggu. Sekurang-kurang 1 Faktor fizikal (FF) dan 1 faktor manusia (FM ) Mana-mana 5 x 2 = 10 markah .c) Jelaskan kesan kejadian jerebu terhadap alam sekitar. • Menjelaskan pengaruh tiupan angin monsun terhadap kegiatan manusia. : ISI-ISI UTAMA • • Peratus kekerapan tiupan angin. melukis Rajah Tiupan Angin. . asma dan mata merebak. mengira peratus kekerapan angin. Rajah tiupan angin Angin monsun. TEMA 3 : TAJUK : • • SISTEM ATMOSFERA Kemahiran amali sistem atmosfera . • Melukis Rajah Tiupan Angin. Kesan Alam Sekitar Manusia Jarak penglihatan terganggu. Kesan Alam Sekitar Fizikal Kejadian hujan asid. SISIPAN KONSEP • • • : Peratus kekerapan tiupan angin. Penyakit berkaiatan pernafasan seperti batuk. Melukis Rajah Tiupan Angin. pengangkutan terjejas. Pengaruh tiupan angin terhadap kegiatan manusia. Kadar sejatan kurang. Kertumbuhan tumbuhan terganggu. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. • Mengira peratus kekerapan angin.

( 10m ) PENILAIAN JAWAPAN : ( a ) Mengira peratus kekerapan tiupan angin: = Bilangan hari sesuatu arah Bilangan hari dalam 1 bulan Utara dan barat laut = 2 30 X 100 % • X 100 % = 6. lukis rajah tiupan angin mudah menunjukkan peratus kekerapan tiupan angin kawasan S pada bulan April.• Pengaruh tiupan angin terhadap kegiatan manusia. (a) Berdasarkan jadual 5. kira peratus kekerapan peratus angin kawasan S bagi bulan April. ( 10m ) (C ) Huraikan bagaimana pengaruh angin monsun terhadap kegiatan penduduk di kawasan pantai timur Semenanjung Malaysia.3 % Timur = 6 30 X 100 % • = 20. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Kerja Amali.7 % Timur laut = 4 30 X 100 % = 13. ( 5m ) ( b) Dengan menggunakan hasil kiraan pada soalan (a). CONTOH SOALAN : Arah Bilangan Hari Utara 2 Timur Timur Tenggara Selatan Barat laut daya 4 6 3 5 3 Barat 0 Barat laut 2 Tenang 5 Jadual : Kekerapan Arah Angin Kawasan S pada Bulan April.0 % Tengara dan barat daya = 3 30 • X 100 % .

Kegiatan pertanian . mengira julat suhu. Kegiatan pelancongan – terganggu akibat hujan lebat dan banjir.terganggu. melukis graf garisan dan mentafsir. ( 2m x 5 = 10m ) TEMA 3 : TAJUK . Perubahan iklim. • • Kemahiran amali sistem atmosfera . ( Sila lukis rajah tiupan angin yang lengkap ) ( 10m ) ( c) Pengaruh tiupan angin monsun terhadap kegiatan manusia ialah : Kegiatan perikanan – terganggu tidak turun ke laut ketika monsun timur laut.7 % ( b) Melukis Rajah Tiupan Angin. ternakan mati lemas dan hanyut. Menjelaskan kesan peningkatan suhu terhadap alam sekitar fizikal. ISI-ISI UTAMA • : Julat suhu dan cara pengiraan.= 10. . tumbuhan tenggelam.0 % Selatan dan Tenang = 5 30 • X 100 % • = 16. Graf Garisan.terganggu. Melukis graf garisan.terjejas. : SISIPAN KONSEP • • • Konsep julat suhu. SISTEM ATMOSFERA HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. • • • Mengira julat suhu tahunan. kurang sambutan dan kunjungan. Kegiatan ternakan . Perubahan suhu. Kegiatan perniagaan .

b) Berdasarkan Jadual di atas. kira Julat Suhu Tahunan Kawasan Y.4 28 24 27. c) ( 3 markah ) ( 5 markah) lukis graf yang sesuai untuk menunjukkan Suhu Maksimum dan Suhu Minimum bagi kawasan Y tahun 2001. J Bulan F M A M J J O S O N D Suhu Minimum (ºC) Suhu Maksimum (ºC) 24 27 24.5 24 27.4 30 25 29 25.6 29 25 29 26 30 26. ii. ( 10 markah ) ( 7 markah ) Jelaskan kesan peningkatan suhu terhadap alam sekitar fizikal .3 27 25 28 25. . i . a) Nyatakan maksud Julat Suhu. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Kerja Amali.1 28 25.• Melukis graf garisan.2 • Kesan perubahan iklim ( peningkat suhu ) terhadap alam sekitar. CONTOH SOALAN : Jadual: Suhu Maksimum dan Suhu Minimum Kawasan Y bagi Tahun 2001 .

pencemaran udara.PENILAIAN JAWAPAN (a) (b) Perbezaan nilai suhu maksimum dengan suhu minimum (i) . kemarau.Suhu Maksimum – Suhu Minimum. peningkatan suhu . KERTAS 1 ( GEOGRAFI ALAM SEKITAR FIZIKAL ) HASIL PEMBELAJARAN Setelah mempelajari bab ini pelajar dapat.24º C = 3º C (5m ) ( ii ) ( Sila lukis graf garisan yang lengkap ) (c) kenalpasti 3 pengaruh . Contoh. Bulan Januari : = 27º C . 1m ( 3m ) TEMA 4 : SISTEM HIDROLOGI. dll. • • • • • • Memahami proses-proses kitaran hidrologi Menjelaskan proses menegak dan mendatar dalam kitaran hidrologi Menjelaskan konsep imbangan air positif dan imbangan air negatif Menjelaskan kepentingan sumber air kepada manusia Memahami konsep air tanah dan sistem akuifer serta pergerakan air tanah Menjelaskan gangguan-gangguan manusia terhadap kitar hidrologi SISIPAN KONSEP • • • • Proses menegak dalam kitaran hidrologi Proses mendatar dalam kitaran hidrologi Edaran air tanah Imbangan air .

a) Apakah dimaksudkan ketidakseimbangan air positif b) Jelaskan bagaimana ketidakseimbangan air positif mempengaruhhi aktiviti manusia c) huraikan faktor-faktor yang mempengaruhi imbangan air tanih (5m) (10m) (10m) PENILAIAN JAWAPAN 1 a) Jumlah kerpasan sama banyaknya dengan jumlah air yang mengalami sejatpeluhan dan perubahan air yang disimpan dalam tanih dan air larian permukaan.a) Apakah yang difahami dengan imbangan air (5m) b) Dengan bantuan gambar rajah.huraikan proses-proses yang terlibat dalam kitar hidrologi (10m) c) Huraikan bagaimana aktiviti manusia mempengaruhi kitar hidrologi di kawasan tropika lembap (10m) 2. (5m) ATAU P = ET + ST + r P ialah kerpasan ET ialah sejat peluhan ST ialah air yang diterima atau hilang daripada lapisan tanah .ISI-ISI UTAMA • • • • • Proses menegak dan mendatar dalam kitar hidrologi Imbangan air Edaran air tanah dan sistem akuifer Kepentingan sumber air kepada manusia Gangguan-gangguan terhadap kitar hidrologi AKTIVITI PEMBELAJARAN • • • Penggunaan ICT Rajah Kitar Hidrologi Pembentangan Dalam Kumpulan CONTOH SOALAN 1.

(5m) b)Perindustrian Pelancongan dan rekreasi Penternakan Perikanan dan akuakultur Pengangkutan Pertanian Perniagaan Aktiviti harian/ domestik 5 isi X 2m =10m c) – Bentuk muka bumi .Proses resapan .a) Jumlah kerpasan iaitu hujan.Proses pemejalwapan 5 isi X 2m + 2m = 12m c) Aktiviti pembalakan/ penyahutan Aktiviti pertanian Aktiviti perindustrian Proses perbandaran / urbanisasi Pembinaan empangan Aktiviti penghutanan semula 5 isi X 2m = 10m 2.Kejerapan / keporosan tanih .dan embun yang turun ke permukaan bumi melebihi jumlah sejatan iaitu jumlah wap air yang naik ke atmosfera.Alir lintang udara .Proses sejatan .Jumlah kerpasan .Proses sejat peluhan .Aliran air bawah tanah .Ketelapan tanih .Proses larian air permukaan .Proses pemeluwapan .Tumbuh-tumbuhan .Proses kerpasan .Kewujudan badan-badan air .salji.r ialah air larian permukaan b) – Rajah kitar hidrologi .

Melukis graf garisan.Tindakan manusia 5 isi X 2m = 10m TAJUK : • • Kemahiran amali sistem hidrologi . AKTIVITI PEMBELAJARAN : Kerja Amali. mengira lebihan dan kurangan air. Kesan gangguan Imbangan Air kepada manusia HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. CONTOH SOALAN : Jadual : Komponen Imbangan Air bagi Stesen Kaji Cuaca Kawasan X . Menjelaskan kesan gangguan imbangan air terhadap manusia. • Gangguan imbangan air. • Mengira lebihan dan kurangan air. ISI-ISI UTAMA : • • • Imbangan air dan cara pengiraan. melukis graf bar dan mentafsir.. • Graf Garisan. : SISIPAN KONSEP • Konsep imbangan air. Bulan/ Komponen ImbanganAir Kerpasan Sejatpeluhan J 87 12 F 89 13 M 87 29 A 74 63 M 94 102 J 87 139 J 122 160 O 1O2 143 S 56 104 O 56 65 N 76 22 D 89 12 • • Melukis graf garisan. Kesan gangguan imbangan air terhadap manusia.

b) ( Sila lukis graf garisan yang lengkap ) .(a) Kira lebihan air dan kurangan air bagi Stesen Kaji Cuaca Kawasan X (b) Dengan menggunakan maklumat kerpasan dan sejatpeluhan . b) Berdasarkan graf yang telah anda dilukis pada (b) . = 89 – 12 = 77 mm. lukis graf yang sesuai menunjukan lebihan air dan kurangan air bagi Stesen Kaji Cuaca Kawasan X. = = 87 .12 75 mm b) Contoh Bulan Jun.52 mm. = = 87 – 139 . jelaskan bagaimana pola imbangan air yang sedemikian boleh menganggu kegiatan manusia di kawasan tersebut PENILAIAN JAWAPAN (a) Cara Pengiraan : Lebihan Air dan Kurangan Air ( Penerimaan Air ) = Jumlah Kerpasan – Jumlah Sejat peluhan. c) Contoh Bulan Disember. a) Contoh Bulan Januari.

c) Kenalpasti bagaimana pola imbangan air yang sedemikian boleh menganggu kegiatan manusia di kawasan X. . SISIPAN KONSEP : Ekosistem Aliran tenaga dalam makanan Hutan bakau ISI-ISI UTAMA : • Interaksi utama antara komponen abiotik dan biotik dalam satu persekitaran. Perindustrian. HASIL PEMBELAJARAN : Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat : • • • Menyatakan maksud ekosistem Menyenaraikan komponan asas dalam ekosistem Menjelaskan ekosistem akuatik. Antara kegiatan manusia ialah : • • • • Pertanian Pelancongan Perniagaan. Ekosistem akautik ( hutan paya bakau ) Kepentingan hutan paya bakau. TEMA 5 : SISTEM EKOLOGI KERTAS 1 ( ALAM SEKITAR FIZIKAL ) TAJUK : • • • Konsep ekosistem dan komponen ekosistem.

ikan. ( 10m ) (c ) Huraikan kepentingan ekosistem hutan paya bakau. udang. • Larutan mineral . ( 10m ) PENILAIAN JAWAPAN: (a) Ekosistem ialah satu interaksi antara benda hidup dan benda bukan hidup dalam satu alam sekitar.tanah. zooplanton.sedimen dan bahan toksid Tempat bekalan makanan Perikanan . (1x5m) (b) Ekosistem akuatik • • Gambarajah Komponan biotik terdiri daripada tumbuhan plakton. ( 1+ 3+3=10) (c) Kepentingan hutan paya bakau. Pengguna pengeluar dan pengurai Gambarajh ekosistem. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Penggunaan ICT.kemasinan dan keasidan air. kulat. CONTOH SOALAN : 1 (a) Jelaskan maksud ekosistem (5m) (b) Dengan merujuk kepada sebuah ekosistem akuatik beri contoh komponan biotik dan komponan abiotik.suhu. bakteria. • Komponan abiotik terdiri daripada tenaga suria.air.• • • Komponan biotik ialah benda-benda hidup seperti tumbuhan-tumbuhan haiwan organisma dan manusia. • • • • • Melindungi pinggir pantai Tempat perlindungan haiwan dan ikan Memerangkap nutrien .

Menjelaskan kepentingan hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia. Jenis ekosistem dan contohnya. Ekosistem Lautan ISI-ISI UTAMA • Maksud rantaian makanan’ dan‘ siratan makanan ‘ . Siratan Makanan Ekosistem Daratan. Kepentingan hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia. HASIL PEMBELAJARAN • • • Menjelaskan maksud ‘ Rantaian Makanan’ dan ‘Siratan Makanan’ Menyatakantan jenis ekosistem dan contohnya.• • • • Hasil kayu Sumber makanan dan bahan kegunaan domestik serta ubatan Penyelidekan dan pendidikan Penyelidekan ( 2x5=10m ) TEMA 5 TAJUK : • • • : SISTEM EKOLOGI Konsep ‘rantaian makanan’ dan siratan makanan’. SISIPAN KONSEP • • • • Rantaian Makanan.

• Konsep rantaian makanan dapat dijelaskan sebagai hubungan pemakanan antara pengeluar. ( 2m ) • Contohnya. Konsep siratan makanan mempunyai hubungan kait dengan rantaian makanan kerana siratan makanan ialah gabungan beberapa rantaian makanan untuk membentuk satu ekosistem yang rencam dan unik. CONTOH SOALAN : (a) Apakah maksud ‘ rantaian makanan’ dan ‘ siratan makanan’. (8 m ) PENILAIAN JAWAPAN : (a) Apakah maksud. Kepentingan hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia AKTIVIYI PEMBELAJARAN : Pembelajaran luar bilik darjah (PLBD). ( 9 m) (b) Nyatakan jenis ekosistem dan berikan contoh setiap jenis tersebut.ekosistem lautan. • Jenis ekosistem. pengguna primer.Hutan pantai. ‘ Rantaian Makanan’ dan ‘Siratan Makanan’. (4m) (c) Huraikan kepentingan ekosistem hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia. . ( 2m ) .• • Jenis ekosistem dan contoh. . pengguna sekunder dan pengguna tertier yang melibatkan pemindahan tenaga untuk menjalankan aktiviti tumbesaran dalam sesuatu ekosistem.ekosistem daratan . ( 4m/5m) • (b) Nyatakan jenis ekosistem dan berikan contoh setiap jenis tersebut.Hutan hujan tropika. .

• Kepentingan ekosistem hutan : • Terhadap alam sekitar fizikal.Mencegah berlaku kejadian banjir. . pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar fizikal. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat • • • Menjelaskan punca-punca pembakaran hutan. .. gangguan terhadap sistem atmosfera. Terhadap alam sekitar manusia. Sumber makanan.Sederhanakan suhu bumi. ( KERTAS 1 : GEOGRAFI ALAM SEKITAR FIZIKAL) TAJUK : • • Saling kebergantungan Sistem. . Sumber kayu balak.Merupakan kawasan tadahan. Pengekalan. Pengekalan. Sumber bahan mentah kraf tangan.(c) Huraikan kepentingan ekosistem hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia. pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar.Menghalang berlaku hakisan. . . Sumber perubatan. • - TEMA 6 : SALING KEBERGANTUNGAN SISTEM. : SISIPAN KONSEP • • Kebakaran hutan. . Membincangkan langkah-langkah mengatasi kemusnahan hutan.Membantu pembentukan kerpasan dengan menjalankan proses sejat peluhan . Membincangkan bagaimanakah kebakaran hutan boleh menganggu alam sekitar fizikal.

ISI-ISI UTAMA • • • : Punca-punca kebakaran hutan. kemarau. ( 10 m ) PENILAIAN JAWAPAN a) Nyatakan punca pembakaran hutan di Malaysia. pertanian pindah. Melukis Peta Minda. Bagaimana kebakaran hutan boleh menganggu alam sekitar fizikal. ( 5m ) b) Huraikan kesan kebakaran hutan terhadap alam sekitar fizikal. ( 5m ) b) Huraikan kesan kebakaran hutan terhadap alam sekitar fizikal . AKTIVITI PEMBELAJARAN : • • Carta Bergambar. Langkah-langkah mengatasi kemusnahan hutan. CONTOH SOALAN : . Menganggu keseimbangan kandungan udara. Peningkatan suhu/ matahari terus memancar ke bumi. a) Nyatakan punca pembakaran hutan di Malaysia. Memusnah habitat flora dan fauna. kilat. Pencairan salji/ kenaikan aras laut. . ( 10m ) c) Beri cadangan anda tentang cara-cara mengatasi kemusnahan hutan. pembukaan ladang. Tanih kering/ tandus. kecuaian manusia.

• Memahami bagaimana menulis laporan kajian luar yang mesti disediakan dan seterusnya menggunakan format laporan tersebut untuk menulis jawapan soalan kajian lapangan Geografi Kertas 1 STPM. ( Mana-mana 5 x 3m = 10 markah) c) Beri cadangan anda tentang cara-cara mengatasi kemusnahan hutan. Kadar hakisan tanah meningkat/ tiada halangan / tiada cengkaman akar.Akta Perhutanan Negara ( Pindaan 1993 )/ Enakmen Industeri Berasas Kayu ( 1985) Kempen . (Mana-mana 5 x 3m = 10 markah) TEMA 7: KAJIAN LAPANGAN/KAJIAN LUAR GEOGRAFI KERTAS 1 (Alam Sekitar Fizikal). Mewartakan hutan simpan dan taman negara. Rawatan silverkultur.Media cetak/ media elektoronik Ladang hutan. Tanam semula hutan.1 Prosedur melaksanakan kajian Memahami prinsip dan kaedah melaksanakan kajian . sistem hidrologi dan juga sistem ekologi. mengemukakan objektif kajian luar dan menerangkan kaedah-kaedah yang boleh diguna untuk melakukan kajian luar. • Menjelaskan kaedah dan langkah yang patut dibuat untuk melaksanakan kajian luar (sebelum. Kuat kuasa undang-undang. SUBTOPIK DAN HURAIAN SUKATAN PELAJARAN SUBTOPIK HURAIAN 7. HASIL PEMBELAJARAN Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat: • Memahami prinsip-prinsip kajian luar seperti menyatakan tajuk dan kawasan kajian secara mikro (kawasan yang kecil). semasa dan selepas di lapangan) • Mengenalpasti aspek-aspek yang boleh dikaji secara kajian luar bagi setiap sistem geomorfologi.Tupan angin kencang /tiada halangan / tekanan udara rendah. sistem atmosfera.

1 Prosedur Menjalankan Kajian Luar Alam Sekitar Fizikal. Langkah-langkah menjalankan kajian luar Menentukan tajuk/isu kajian Pemilihan tajuk kajian luar bergantung pada kesesuaiannya dengan tempat yang dipilih seperti yang terkandung dalam sukatan pelajaran. Langkah-langkah dalam menjalankan kajian luar akan diperincikan di bawah ini. Pengenalan 1. hidrologi dan ekologi. iaitu Alam Sekitar Fizikal dan Alam Sekitar Manusia yang boleh dijalankan serentak. Menjelaskan tema dan skop kajian luar/lapangan bagi setiap sistem: sistem geomorfologi.3 Contoh-Contoh Kajian luar Contoh laporan kajian luar sistem geomorfologi. Langkahlangkah yang dicadangkan ini boleh menjadi panduan dan senarai semak kepada guru dan pelajar sebelum menjalankan kajian luar.menentukan masa yang sesuai untuk menjalankan kajian. Langkah-langkah dalam menjalankan kajian luar ialah menentukan tajuk/isu kajian.sistem hidrologi dan sistem ekologi. persiapan logistik. kos dan masa aspek keselamatan keluasan kawasan kajian . memproses dan menganalisis data. Teori yang dipelajari di dalam bilik darjah dimantapkan lagi melalui kerja praktikal di lapangan yang akan meningkatkan lagi pemahaman pelajar tentang aspek alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia yang saling berkaitan. menyediakan peralatan dan bahan kajian. sistem atmosfera.2 Tema dan skop kajian. sistem hidrologi. pemilihan kawasan. yang dijalankan atmosfera. Tajuk kajian luar Alam Sekitar Fizikal berdasarkan kepada empat sistem. sistem atmosfera. 3. Pemilihan kawasan 1. 7. 7. iaitu sistem geomorfologi. membuat tinjauan. 2. (a) (b) (c) (d) unsur fizikal dan manusia yang terdapat di kawasan tersebut faktor jarak. Lokasi kawasan kajian yang dipilih hendaklah dirujuk pada peta kawasan berkenaan dan menepati objektif kajian luar yang didasarkan kepada perkara berikut. luar/lapangan . Dokumen ini mengandungi langkah-langkah dalam menjalankan kajian luar. menentukan kaedah kajian. Kajian luar merupakan salah satu komponen penting dalam disiplin geografi. dan menyediakan laporan. menjalankan kajian di lapangan.luar/lapangan 7. dan sistem ekologi. Kajian luar ini mengandungi dua bahagian.

Keluasan kawasan kajian yang dipilih hendaklah bersifat mikro yang mempunyai kedua-dua unsur alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia. Ini bagi membolehkan pelajar menjalankan kajian yang merangkumi kedua-dua aspek fizikal dan manusia serentak. (b) faktor jarak. Keselamatan ini meliputi keselamatan dalam perjalanan. hutan. Kawasan kajian luar hendaklah berskala mikro seperti sebuah lembah sungai. unsur dan proses fizikal yang berlaku. cerun curam. haiwan buas. tasik dan stesen kaji cuaca atau kaji iklim. paya. Jarak kawasan kajian yang dipilih sebaik-baiknya tidak melebihi 2 jam perjalanan dengan bas. pantai. Tajuk kajian yang dipilih hendaklah merangkumi tajuk-tajuk yang telah dipelajari di bilik darjah. Peralatan dan kegunaannya . kawasan berisiko tinggi dan kawasan larangan.(a) merangkumi unsur fizikal dan manusia Kawasan kajian yang dipilih hendaklah merangkumi unsur fizikal dan manusia. Seboleh mungkin kawasan kajian hendaklah tidak terlalu jauh dari sekolah yang melibatkan perjalanan masa yang lama serta kos pengangkutan yang tinggi. pelajar tingkatan enam rendah boleh menjalankan kajian luar tentang geomorfologi dan pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar. kawasan kajian yang dipilih hendaklah bebas dari sebarang ancaman seperti arus sungai yang deras. dan stesen kaji cuaca atau kaji iklim. Contohnya. kos dan masa hendaklah juga diambil kira dalam menentukan pemilihan kawasan kajian. (c) aspek keselamatan Dalam menentukan pemilihan kawasan kajian aspek utama yang perlu ditegaskan ialah keselamatan. hutan. Pada amnya pemilihan kawasan kajian mestilah memenuhi syarat berikut (a) (b) Kawasan kajian luar boleh dipilih berdasarkan bentuk muka bumi. pantai. Kawasan yang dipilih seeloknya hendaklah mempunyai beberapa ciri fizikal yang boleh dikaji seperti sungai. bukit. 2. cerun. fenomena fizikal. Kawasan yang hendak dikaji mestilah sesuai dengan tajuk yang dipilih. (d) keluasan kawasan kajian 1. kos dan masa Faktor jarak. sebuah cerun. Sekiranya unsur yang hendak dikaji terdapat di kawasan persekitaran sekolah memadai sekiranya kajian itu dijalankan di kawasan tersebut.

Langkah menjalankan kajian luar (a) Sebelum ke lapangan guru membuat persiapan awal seperti: (i) (ii) (iii) (iv) (v) Menentukan sistem atau tema kajian. Menghubungi agensi-agensi yang hendak dikunjungi.Kajian luar bagi bahagian alam sekitar fizikal boleh menggunakan peralatan berikut. pencerapan. surat kebenaran dari sekolah/Pejabat Pelajaran Daerah (PPD)/Jabatan Pelajaran Negeri (JPN). pancang jajar ini boleh juga digunakan untuk mengukur ketinggian ombak serta tempohnya Pita ukur – digunakan untuk kerja-kerja pengukuran jarak Kompas prismatik – digunakan untuk menentukan orientasi profil yang diukur Alat GPS (Global Positioning System) –digunakan untuk menentukan letakan. Data primer diperoleh di lapangan melalui kaedah pemerhatian. . (iii) (iv) (v) (vi) (vii) (viii) (ix) (x) Kaedah kajian: Maklumat boleh diperoleh dari dua sumber iaitu sumber sekunder dan sumber primer. dan barometer – digunakan untuk mengukur unsur cuaca Peta topografi – digunakan untuk menentukan lokasi dan membuat peta lakar sesuatu kawasan kajian Alat tulis – digunakan untuk merekodkan setiap pencerapan atau pengukuran di lapangan Kamera – digunakan untuk merakam gambar sebagai bukti tempat itu dan bahan sokongan kajian. pengukuran. anemometer. Jabatan Meteorologi. dan arah Higrometer putar dan air suling – digunakan untuk merekodkan suhu kering dan suhu basah. Penyediaan pengangkutan dan guru pengiring. temu bual dan kaji selidik. ketinggian. dan mengira kelembapan bandingan Termometer Sixes. dan agensi awam lain dan swasta. alat pelindung Stevenson. Sumber data sekunder terdiri daripada laporan seperti laporan dari Jabatan Perangkaan Malaysia. tolok hujan. Jabatan Alam Sekitar. (i) (ii) Alat aras Abney atau klinometer Suunto – digunakan untuk merekodkan ketinggian sesuatu poin yang diukur Pancang jajar – digunakan untuk menjajarkan sesuatu pengukur linear semasa mengukur profil. senarai semak. memilih lokasi kajian dan melakukan tinjauan awal Pemilihan tajuk mengikut kumpulan pelajar. Setiap kumpulan diberikan tajuk yang berlainan supaya semua tajuk dapat dikaji secara kajian luar. Pengurusan surat menyurat seperti surat kebenaran penjaga. dan sekiranya yang diukur ialah profil pantai.

aspek kajian. Laporan itu hendaklah mengandungi perkara-perkara yang berikut. dan rajah bagi mana item yang relevan dan sesuai. • Kepentingan bentuk muka bumi. pencerapan. Tujuan kajian – penyataan tentang objektif kajian dilakukan berkaitan dengan tajuk kajian yang telah dipilih. Kajian lapangan dilakukan secara berkumpulan tetapi laporannya mesti disediakan secara individu. • Faktor yang mempengaruhi proses fizikal dan aktiviti manusia. Memproses maklumat – mentafsir. dan membuat hubung kait antara dapatan yang diperoleh. Taklimat kepada pelajar yang meliputi. menganalisis. Penyediaan laporan kajian luar 1. carta. • Impak alam sekitar yang dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan kehidupan manusia. Merumus dan mempersembahkan hasil kajian. • Punca yang menyebabkan impak alam sekitar sama ada proses fizikal atau aktiviti manusia atau kedua-duanya. Membincangkan dapatan/hasil kajian – menghubungkaitkan dapatan yang diperoleh dengan teori yang telah dipelajari dalam bilik darjah. Pelajar menjalankan pemerhatian.(vi) (vii) Persediaan peralatan dan instrumen yang diperlukan termasuklah borang soal selidik. jumlah responden yang ingin ditemu bual/soal selidik. Setiap kumpulan mestilah membentangkan hasil kajian masing-masing. (a) (b) Pengenalan – Tajuk kajian iaitu penyataan tentang apa yang dikaji. dan pengukuran terhadap perkara berikut: • Ciri alam sekitar fizikal dan ciri alam sekitar manusia yang ada di kawasan kajian. graf. fenomena cuaca. tugasan kumpulan. . Oleh itu satu laporan kajian luar yang lengkap perlu dibuat setelah kembali daripada kerja di lapangan. Mempersembahkan maklumat dan data dalam bentuk jadual. • Langkah yang telah diambil untuk mengurangkan impak alam sekitar. taklimat kawalan keselamatan dan lain-lain yang bersesuaian. dan aktiviti manusia (b) Semasa di lapangan (i) (c) Sekembali dari lapangan (i) (ii) (iii) (iv) (v) Menyusun dapatan (data dan maklumat) yang diperoleh mengikut keutamaan atau mengikut item yang telah dipecahkan dari sesuatu tajuk.

7.2 (a) Kajian luar berkaitan sistem atmosfera boleh dilakukan di stesen kaji cuaca atau kaji iklim.2 Skop dan Tajuk Kajian Luar Alam Sekitar Fizikal Tajuk dan Tumpuan Kajian Pemilihan tajuk kajian luar bergantung pada kesesuaiannya dengan tempat yang dipilih dan jumlah masa yang diperuntukkan bagi setiap bahagian dalam sukatan pelajaran. dan menganalisis unsur cuaca dan menjelaskan faktor yang mempengaruhinya. Kajian luar alam sekitar fizikal hendaklah berdasarkan salah satu daripada empat sistem iaitu sistem geomorfologi. Unsur cuaca yang dikaji: (i) (ii) (iii) (iv) (v) Suhu Hujan Angin Kelembapan bandingan Litupan awan .2. graf dan peta. dan pemerhatian Hasil kajian dan perbincangan – huraian tentang dapatan kajian yang telah dianalisis. sistem atmosfera. Kaedah kajian – huraian tentang cara kajian dilakukan: pengukuran.. Penutup – rumusan kajian.1 (a) (i) (ii) (iii) (iv) (v) (b) Kajian luar sistem geomorfologi boleh dilakukan di salah satu kawasan berikut: Lembah sungai Cerun Pinggir pantai Tanah tinggi Tanah pamah Tumpuan kajian bagi setiap sistem geomorfologi yang dipilih adalah: (i) (ii) (iii) (iv) (v) Proses geomorfologi Faktor yang mempengaruhi Kepentingan kepada pembentukan bentuk muka bumi Impak kepada alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia Cadangan mengurangkan impak tersebut 7.(c) (d) (e) Lokasi kajian – huraian ringkas tentang ciri alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia yang ada di kawasan kajian dijalankan. dan sistem ekologi. pencerapan. (f) 7. dan impak serta membanding.2. membezakan dan menilai tentang saling interaksi aspek-aspek fizikal dengan aktiviti manusia atau sebaliknya. proses. temu bual. rajah. merangkumi punca. soalselidik. sistem hidrologi. merekodkan.Kajian perlu ditumpukan kepada aktiviti mencerap. Data tentang hasil kajian boleh dipersembahkan dalam bentuk jadual.

2. Kejayaan pengukiran bentuk-bentuk tersebut adalah bergantung pada beberapa faktor yang mempengaruhinya.2. penekanan hanya diberikan kepada geomorfologi lembangan saliran dan geomorfologi pinggir pantai.3 (a) Tekanan udara Kajian luar berkaitan sistem hidrologi boleh dijalankan di salah satu kawasan berikut: (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) Luar bandar Bandar Perumahan Perindustrian Pertanian Bencana • Banjir • Kemarau • Pencemaran air (b) Kajian perlu ditumpukan kepada: (i) (ii) Aspek permintaan dan bekalan air serta faktor yang mempengaruhinya (untuk kawasan (i) hingga (v)) Kejadian banjir. . sama ada yang besar. Setiap bentuk yang terdapat adalah merupakan hasil ukiran proses-proses yang bertindak di sesuatu kawasan berkenaan. Kesemua bentuk dapat diukur.(vi) 7. 2. Di dalam sistem geomorfologi. kemarau.4 (a) Kajian luar berkaitan sistem ekologi boleh dijalankan di salah satu kawasan berikut: (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) Hutan Tasik Sungai Pinggir pantai Paya Belukar (b) Kajian perlu ditumpukan kepada: (i) (ii) (iii) Komponen asas ekosistem Gangguan terhadap keseimbangan ekosistem Pemeliharaan dan pemuliharaan ekosistem Kajian Luar Sistem Geomorfologi 1. dan pencemaran air serta faktor yang mempengaruhinya (untuk kawasan (vi)). 7.

. Alat tulis (untuk merekodkan setiap pencerapan atau pengukuran di lapangan). Adalah dicadangkan supaya lokasi kajian luar dipilih berdasarkan tempat yang paling dekat dengan sekolah. pancang jajar ini juga boleh digunakan untuk mengukur ketinggian ombak serta tempohnya. 5. Aktiviti di Lapangan 1. Lokasi kawasan kajian luar ini perlu dikenal-pasti terlebih dahulu berdasarkan peta topografi. 4. dan sekiranya profil pantai yang diukur. Kajian di sebuah kawasan yang kecil ini sepatutnya dapat membantu pelajar secara umumnya untuk melihat bagaimana sesuatu bentuk muka bumi serta proses-proses yang bertindak mewujudkannya boleh mempengaruhi manusia. ialah sebagai suatu ilustrasi untuk mengenali bentuk muka bumi di lapangan. kemungkinan proses yang bertindak menghasilkannya. Pengukuran profil cerun. Pita ukur (untuk kerja-kerja pengukuran jarak). sama ada secara langsung ataupun secara tidak langsung. Tujuan 1. Alat aras Abney atau klinometer Suunto (untuk merekodkan tinggi atau rendah sesuatu poin yang diukur). pengangkutan atau pemendapan. Hasil kajian itu akan membolehkan pelajar memahami dengan lebih baik tentang proses-proses yang terlibat di dalam pembentukan sesuatu bentuk muka bumi berkenaan. dan seelok-eloknya setelah dibuat tinjauan awal oleh guru untuk menentukan kesesuaian tempat berkenaan untuk digunakan sebagai kawasan kajian luar. 3. keselamatan dan juga masa yang ada. Alat-alat dan Kegunaannya 1. umpamanya hakisan. dan juga faktor-faktor yang mempengaruhi proses dan pembentukan bentuk berkenaan. 2. Pada peta lakar ini juga perlu dimasukkan poin serta garis-garis profil yang bakal diukur. Kompas prismatik (untuk menentukan orientasi profil yang diukur). penentuan sesuatu bentuk yang hendak diukur adalah bergantung pada kemampuan peralatan. Membuat peta lakar kawasan yang dikaji. sekiranya diperlukan).maupun yang kecil. Tujuan khusus kajian luar bagi sistem geomorfologi ini ialah untuk mengukur profil cerun. Bagaimanapun. Di dalam peta lakar ini perlu dimasukkan apa sahaja bentuk serta perubahan bentuk muka bumi yang terdapat. boleh dilakukan sama ada di sebuah kawasan bercerun yang tidak terdapat terlalu banyak tumbuh-tumbuhan atau di sesebuah pantai. Lokasi Kajian Luar Pemilihan lokasi kawasan kajian luar ini bergantung pada masa yang terdapat serta kos. 2. Pancang jajar (untuk menjajar sesuatu pengukuran linear semasa mengukur profil.

Ukur orientasi profil rentas. 3. Untuk mengelakkan melakukan kesilapan. 5. Ukuran diteruskan sehingga habis menggunakan kaedah yang serupa. 2. Semasa melakukan pengukuran profil. Jarak antara poin pengukuran . Sebaik-baiknya kedua-dua titik yang dipilih adalah saling nampak. pastikan lokasi atau di mana mereka berada di atas peta.Pastikan jarak/panjang garis profil yang bakal diukur tidak terlalu panjang dan juga tidak terlalu pendek (seelok-eloknya tidak melebihi 40 meter). Setiap perubahan pada cerun profil yang diukur perlu direkodkan melalui pengukuran dan dilabelkan dengan jelas. ataupun garis gigi air sekiranya kajian dijalankan di pantai. Pastikan rentasan pengikat dalam pengukuran untuk menentukan kontur. litupan serta jenis tumbuhan atau rumput. 2. 3. Dengan menggunakan pancang jajar. Pastikan setiap pelajar terlibat dalam kerja yang hendak dijalankan 6 Pastikan dua titik/poin permulaan dan terakhir yang hendak diukur di lapangan dan di atas peta lakar. Mengukur cerun: 1. umpamanya jenis-jenis batuan serta keadaan keterdedahannya. ataupun sebaliknya. Dengan menggunakan peta lakar kawasan kajian. Pengukuran ketinggian ini dilakukan dengan menggunakan sama ada alat ukur aras Abney atau klinometer Suunto dengan seorang memegang pancang jajar pada titik yang diukur. tentukan garis profil yang bakal diukur. tanih (jenis. segala rekod pengukuran tersebut bolehlah dicatatkan juga pada suatu profil lakar yang telah dibuat sebelum kerja-kerja pengukuran dimulakan dengan menandakan titik-titik yang diukur. 4. Agihkan kawasan-kawasan kecil yang hendak dikaji kepada kumpulan-kumpulan kecil yang telah dikenal pasti. Agihkan alat yang diperlukan untuk pengukuran kepada setiap kumpulan. pencatat perlu juga merekodkan segala perkara yang kelihatan serta lokasinya yang dapat membantu dalam kerja-kerja analisis. Pengukuran ketinggian bolehlah dilakukan daripada titik atau poin paling tinggi yang hendak diukur kepada titik yang paling rendah. Gunakan sebanyak mungkin poin pengukuran untuk menggambarkan perubahanperubahan yang terdapat pada cerun rentasan tersebut. Pastikan garis profil tersebut terdapat pada suatu garis lurus dan bersudut tepat kepada garis umum kontur. struktur serta keterdedahannya). 5. Lukiskan keratan rentas yang hendak diukur di atas peta lakar. sementara perlu ada seorang pencatat. keadaan cuaca semasa kajian dijalankan dan sebagainya. Lantik seorang pelajar untuk mengetuai setiap kumpulan atau boleh juga diminta setiap kumpulan untuk melantik seorang ketua di kalangan mereka. dan dua orang mengukur jarak daripada titik pengguna alat kepada titik yang diukur. Penentuan poin sampel perlu didasarkan kepada perubahan yang ketara pada sesuatu cerun yang bakal diukur. 6. 7 Pastikan poin/titik untuk dijadikan stesen pengukuran di lapangan. 4.

bersetentang dengan dawai rentas halus yang terdapat di dalam tiub alat tersebut. jarak yang diukur mestilah merupakan jarak yang terdapat pada satu rataan yang selari dengan rataan penglihatan pencerap.1. Cara pengukuran dan pencerapan yang serupa dilakukan bagi stesenstesen yang berikutnya sehingga kepada stesen penghabisan untuk rentasan tersebut. unsur-unsur di dalam sistem atmosfera dapat diukur dan dicerap. Lakukan penjajaran dulu untuk memastikan garis yang diukur itu terdapat lurus.1). sementara pembantunya memegang satu pancang jajar di stesen B. Rajah 1. Bagaimanapun. 2. Catatan yang diperlukan dapat dilakukan pada rajah kasar rentasan yang diukur. Apabila ini sudah didapati. 9 Bagi mengukur garis rentas dari A ke H (Rajah 1. jangan lagi putarkan skru tadi dan bacaan bolehlah dilakukan pada skala vernier untuk mendapatkan bacaan sudut . 10 Setelah bacaan sudut diperolehi. pengukuran dan pencerapan tersebut mungkin tidak dapat dilaksanakan untuk suatu jangka masa yang panjang. Pemegang alat aras Abney berdiri di stesen A yang sebaik-baiknya diketahui ketinggiannya. penetapan lokasi kawasan kajian juga perlu dipilih bersesuaian dengan jnagkan masa dan kos kajian luar yang dilakukan. dalam keadaan masa yang tidak mengizinkan bagi kajian luar. Oleh itu pemilihan parameter cuaca yang dapat dicerap dan diperhatikan dalam suatu jangka masa yang singkat perlu dikenalpasti terlebih dahulu. Pemegang alat aras menenang tepat kepada tinggi aras matanya pada pancang jajar melalui kanta mata alat sambil memutarkan skru dibahagian tepi alat tersebut bagi mendapatkan buih kecil pengaras spirit supaya berada benar-benar di tengah. Di samping itu. Seperti juga dalam sistem geomorfologi. Tetapi. Contoh catatan pada keratan rentas yang diukur Kajian Luar Sistem Atmosfera 1. jarak antara stesen A dan B diukur dengan menggunakan pita ukur. iaitu rataan mendatar. iaitu titik H. sama ada sudut dongak ataupun sudut tunduk berdasarkan aras 0. 8 Pengukuran boleh dilakukan sama ada dari bawah ke atas cerun. . apa yang perlu dilakukan setelah garis AH dilaraskan ialah mengukur secara berperingkat-peringkat.mestilah tidak terlalu jauh kerana ini akan menghilangkan cici-ciri morfologi penting yang terdapat disepanjang cerun yang diukur. ataupun dari atas menuruni cerun.

taman rekreasi. membanding dan membezakan antara parameter yang dicerap di beberapa lokasi yang ditetapkan. Cup anemometer. 2. 6. 3. 7. Alat-alat Yang Diperlukan 1. mengaitkan perkara-perkara yang diukur dan dicerap dengan pengaruhnya terhadap manusia. 2. umpamanya kawasan permukaan berturap. kawasan permukaan berumput. Tempat yang mempunyai permukaan yang berbeza. 2. . 5. 5. kawasan tepubina. Barometer Lokasi Kajian Luar Kawasan yang hendak digunakan bagi tujuan kajian luar sistem atmosfera ini perlu mempunyai ciri-ciri yang memenuhi keperluan berikut: 1.Tujuan Kajian luar ini adalah bertujuan untuk: 1. Higrometer putar (dengan air suling). melihat pola taburan parameter cuaca yang dicerap mengikut lokasi dan masa. 4. termasuk kertas graf. Tolok hujan. 3. Pita ukur. menilai pengaruh sesuatu lokasi dan faktor-faktor persekitaran yang menyebabkan perbezaan parameter yang dicerap mengikut lokasi terpilih. tanah lapang. Alat aras Abney atau klinometer Suunto. Bawah pokok berlainan ketinggian dan berlainan kanopi. 4. Alat tulis. mencerap pelbagai parameter iklim dan cuaca di beberapa lokasi yang ditentukan mengikut masa.

Sebarang faktor yang dianggap mempengaruhi parameter cuaca yang dicerap hendaklah dicatatkan. Sudut ketinggian serta jarak daripada titik pengukuran kepada bahagian tengah pangkal pokok akan membolehkan ketinggian pokok serta bahagian bawah kanopi dicari. Kelembapan bandingan dapat dikira menggunakan data suhu kering dan suhu basah melalui jadual pertukaran yang dibekalkan bersama higrometer putar. umpamanya setiap setengah jam atau satu jam sekali. tanih atau batuan. Kerja-kerja tersebut hendaklah dilakukan untuk setiap titik atau stesen yang telah ditetapkan serta dilakukan mengikut jarak masa yang sesuai. umpamanya pengaruh lalu lintas. keadaan persekitarannya juga perlu dicatatkan bagi membantu dalam penganalisisan dan penyediaan laporan. Aktiviti di Lapangan 1.3. Kedudukan kawasan yang dipilih tidak begitu jauh dari kawasan sekolah. 2. Segala perkara lain yang berkaitan dengan tapak kawasan. iaitu sekurangkurangnya satu titik di setiap kawasan yang berlainan persekitaran dan pola guna tanahnya. 5. Membuat peta lakar kawasan yang dikaji. 5. Pada peta lakar tersebut perlu dimasukkan lokasi titik-titik bagi pengukuran parameter cuaca. Merekodkan parameter cuaca menggunakan alat yang yang telah ditetapkan. tiupan angin dan sebagainya) perlu direkodkan/dicatatkan. 4. umpamanya cerun. pengaruh litupan bumi dan badan air. pengaruh kepadatan bangunan. 6. umpamanya suhu basah dan suhu kering dengan menggunakan higrometer putar dan halaju angin menggunakan cup anemometer. dengan menolak ketinggian aras mata pengukur sudut. Perkara ini penting untuk membantu penganalisisan untuk penulisan laporan. 4. Semasa mencerap parameter cuaca tersebut. ketinggian pokok serta bahagian bawah kanopi perlu diukur dengan menggunakan alat aras Abney atau klinometer Suunto dengan jarak diukur menggunakan pita ukur. keadaan cuaca semasa (contohnya litupan awan. Sekiranya mencerap suhu di kawasan berpokok. . 3. Kawasan yang mudah menjalankan pencerapan data cuaca.

Tujuan utama dalam kerja lapangan hidrologi ialah bahawa teori-teori hidrologi yang dipelajari di dalam bilik darjah dimantapkan lagi melalui kerja praktikal berkenaan. pengukuran. membuat perbandingan antara teori-teori hidrologi yang dibelajari di bilik darjah dengan realiti di alam nyata melalui pemerhatian dan kerja praktikal di lapangan. Oleh itu berbagai aspek air dan sumber air boleh diperhati. dinilai. hendaklah menjelaskan juga kepada pelajar sebarang teori yang berkaitan dengan tajuk yang dipilih. Kajian luar hidrologi yang berkenaan dengan aspek-aspek hidrologi tersebut lazimnya dijalankan menurut urutan kerja berikut: penilaian. 4. Guru boleh membahagikan kerja tertentu kepada pelajar tertentu supaya setengah pelajar berfokus kepada hanya satu atau dua aspek kerja lapangan. dipeta. penafsiran.Penentuan lokasi. Misalnya. 3. Penulisan laporan hidrologi juga boleh berfokus kepada satu atau dua aspek kerja lapangan tersebut. pemetaan dan penulisan laporan. pencemaran). dan dilaporkan dalam kajian luar. Tujuan Objektif kajian luar hidrologi adalah untuk membolehkan pelajar. tasik. telaga. peta kawasan kajian dan peralatan perlu dilakukan dan diselesaikan di bilik darjah atau di makmal terlebih dahulu sebelum guru dan pelajar-pelajar boleh melakukan kajian luar. bila perlu. kemarau. Namun. air bawah tanah). dan lain-lain. penilaian dan pengukuran sumber-sumber air (sungai. diukur. Melalui kerja lapangan. 1. Hidrologi merupakan salah satu komponen penting dalam geografi fizikal. pengukuran kualiti air. . dianalisa. penganalisan. kajian lapangan hidrologi bukan sahaja berfokus kepada aspek-aspek fizikal hidrologi tetapi juga merangkumi kajian terhadap bagaimana aspek-aspek tersebut saling berkaitan dengan masyarakat manusia. penawaran dan permintaan air. Selain dari tajuk. penggunaan air hujan. pengukuran jumlah hujan. bukan semuanya kerja tersebut harus dilakukan secara menyeluruh. Namun. aspek-aspek hidrologi yang lazim dipertimbangkan ialah bekalan air. imbangan air. ditafsir. 2. Kajian luar sistem hidrologi berkait dengan air. Kajian Luar Sistem Hidrologi Pengenalan 1. kajian bencana air (banjir. diharapkan bahawa pelajar dapat mengalami secara langsung aspek-aspek hidrologi dan ini akan meningkatkan lagi pemahaman pelajar tentang aspek-aspek tersebut dalm alam sekitar geografi fizikal. guru.

Dengan itu. dan memudahkan guru mengawasi dan menjaga keselamatan mereka.2. pelajar akan mempunyai masa sekurang-kurangnya 6 jam berada di lapangan untuk melakukan kajian luar. 2. Kajian luar berkaitan sistem hidrologi boleh dijalankan di salah satu kawasan berikut (walaupun tidak semestinya dihadkan kepada hanya kawasan-kawasan ini sahaja): (i) (ii) (iii) Luar Bandar (kampung. mendapat kemahiran untuk memperoleh data dan maklumat melalui pemerhatian. halaju dan luahan sungai. jumlah sejatan. dan 5. pengukuran. 7. 6. 8. mendapat kemahiran untuk menganalisis data hidrologi dan maklumat hidrologi yang diperolehi di lapangan. 3. pencerapan. Untuk mengaitkan kejadian-kejadian banjir dan kemarau dengan keadaan curahan hujan serta luahan air sungai berdasarkan maklumat yang diperolehi di lapangan dengan data yang diperolehi daripada jabatan-jabatan kerajaan. keratan rentas. mendapat pengalaman dan kemahiran untuk mengumpulkan maklumat hidrologi (primer dan sekunder) melalui pengukuran parameter hidrologi di lapangan dan mengutip maklumat hidrologi daripada pelbagai sumber. Pemilihan kawasan dan lokasi kajian luar hendaklah mengambil kira jarak dari sekolah kerana ini akan melibatkan kos pengangkutan dan masa perjalanan. 3. Untuk mengukur jumlah hujan. dan peta) dan menulis laporan. kampung baru. Untuk mengesan kerugian serta kemusnahan yang dialami. Lokasi Kajian 1. dan temu bual di lapangan khasnya dalam bidang hidrologi. 4. soal selidik. pekan kecil) Bandar Perumahan . Sebaik-baiknya perjalanan pergi dan balik dari lokasi itu tidak memakan masa lebih daripada 2 jam. Semasa melaksanakan kajian luar. pelajar seharusnya dibahagikan kepada kumpulan-kumpulan kecil untuk memudahkan mereka menjalankan kajian. Untuk meninjau dan mengesan intensiti serta kekerapan kejadian banjir dan kemarau di sesuatu kawasan yang dipilih. carta. dan menggambarkannya dalam bentuk jadual khas dan gambar rajah khas dalam bidang hidrologi (graf.

penyebab bencana. dan cara-cara mengawal bencana Lain-lain topik hidrologi. tasik. pencemaran) dalam aspek luas kawasan yang diliputi. dan lain-lain Sungai. air bawah tanah) Pengukuran dan pengujian kualiti air (sungai. air sungai. air kolam dan lain-lain sumber Pengukuran jumlah hujan dan keasidan air hujan Penilaian dan penganalisan hujan berdasarkan data sekunder Penilaian imbangan air Penilaian dan pengukuran sumber-sumber air (sungai. air bawah tanah. Alat-alat Yang Diperlukan .(iv) (v) (vi) (vii) (viii) (ix) Sekolah Industri Pertanian Kawasan yang mengalami bencana hidrologi seperti banjir. Topik dan tema kajian 1. tasik. air telaga. kemarau. pencemaran air. kolam. krisis air. air bawah tanah) Kajian bencana air (banjir. telaga. Untuk kajian banjir/kemarau. jenis dan jumlah kerugian. penentuan kawasan kajian adalah berdasarkan pengetahuan dan maklumat sedia ada tentang kejadian-kejadian banjir atau kemarau tempat tersebut. Kawasan yang dipilih mungkin merupakan kawasan petempatan di luar bandar atau pun kawasan di bandar. Kajian luar berkaitan sistemi hidrologi boleh dijalankan di dalam salah satu topik berikut (walaupun tidak semestinya dihadkan kepada hanya topik-topik yang disenaraikan di sini sahaja): (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) (viii) (ix) (x) (xi) (xii) Pengukuran ciri-ciri hidrologi sungai Bekalan air Penawaran and permintaan air Penggunaan air hujan dan cara-cara pengutipannya Penggunaan air alternatif termasuk air hujan. telaga. kemarau. paya dan badan-badan air yang lain Mana-mana kawasan lain yang berkait dengan hidrologi atau air 3. persediaan menghadapi bencana. tasik.

Mengukur jumlah hujan atau sejatan. Untuk kajian luar banjir/kemarau. Pengukuran sejatan pula memerlukan dulang sejatan. Membuat pemerhatian dan pencatatan (mengambil nota dan foto) hujan. Untuk melaksanakan kajian luar banjir/kemarau pula tidak memerlukan alat yang hendak digunakan di lapangan. Mengira luas kawasan keratan rentas. halaju arus dan luahan sungai. Membuat pemerhatian tentang kawasan sekitar. soal-selidik yang dibentuk sebelum ke lapangan. Untuk mengukur keratan rentas. Bagaimanapun. metod kasar menentukan masa aliran bola ping pong antara dua poin sepanjang sungai boleh dilakukan. Pengukuran keratan rentas sungai memerlukan peralatan ukur rantai dan ukur kompas. 1. kerja-kerja ukur lebar. aktiviti merekodkan jumlah hujan yang turun dan jumlah sejatan dalam sehari dilakukan pada waktu tertentu setiap hari. tolok hujan. pengaruh hidrologi terhadap manusia seperti kemarau dan banjir dapat dikesan melalui penggunaan soal-selidik terhadap responden yang biasa mengalami masalah tersebut. data-data fizikal hasil pengukuran serta pencerapan jangka panjang dapat digunakan. kajian lapangan banjir/kemarau memerlukan peta topografi kawasan kajian. dan maklumat-maklumat rasmi tentang kejadian banjir atau kemarau di kawasan berkenaan serta data tentang hujan. Pengukuran aspek-aspek fizikal untuk sistem hidrologi di lapangan sekiranya hendak dilakukan memerlukan penggunaan peralatan ukur rantai dan ukur kompas serta alat-alat yang mahal seperti meter arus untuk mengukur aliran air dalam sungai.1. 2. 3. 4. 3. tetapi jika tiada alat ini. Aktiviti di Lapangan Untuk mengukur hujan dan sejatan. anak-anak sungai dan sistem perparitan. Menghasilkan laporan kajian luar . suatu set soal-selidik yang mudah perlu disediakan terlebih dahulu sebelum kajian luar dijalankan. panjang dan dalam sungai dijalankan. Ukuran halaju arus sungai pula memerlukan meter arus. Mengukur lebar. perigi serta kedalaman aras air. dulang sejatan dan sebagainya. 2. sejatan atau alam sekitar sungai. terutamanya berkaitan dengan kewujudan sungai. Untuk memantapkan kajian ini. Bagaimanapun. panjang dan dalam sungai. Pengukuran hujan memerlukan tolok hujan. Mendapatkan responden yang hendak disoal-selidik dan menyoal-selidik mereka dalam kajian banjir/kemarau. halaju arus dan luahan sungai. Lain-lain perkara yang berkaitan dengan persekitaran tempat kajian juga perlu direkodkan bagi membantu penganalisisan dan penulisan laporan.

2. Foto-foto dan peta lakar yang diperolehi di lapangan perlu digunakan sebagai bahan dokumentasi dalam laporan. . 3. 4. 3. Mengenal pasti fungsi setiap spesies terhadap ekosistem berkenaan. 3. Alat-alat Yang Diperlukan untuk melakukan pengukuran: 1. data yang diperolehi perlu diproses untuk digunakan sebagai asas menulis laporan. 6. Mengenal pasti gangguan terhadap ekosistem. Tujuan Tujuan kajian luar sistem ekologi ialah untuk mengenal pasti/mengukur: 1. 2. Menentukan komponen biotik dan abiotik dalam sesebuah ekosistem. Pita ukur. Aktiviti di Lapangan 1. komponen biotik dan abiotik dalam ekosistem daratan dan air. gangguan terhadap ekosistem daratan dan air. Data digunakan untuk memplot gambarajah. Sekitar tasik. taburan.Selepas semua ukuran dan cerapan dilakukan di lapangan. Kajian Luar Sistem Ekologi Di dalam sistem ekologi penekanan diberikan kepada mengenal pasti komponen asas ekosistem. Di pinggir hutan lipor. 3. Di pinggir pantai yang mempunyai hutan. menjanakan jadual-jadual yang bermakna. Alat aras Abney atau klinometer Suunto. memplot graf. Mengenal pasti jenis spesies. kolam dan paya. 2. dan akhirnya menulis laporan yang menyeluruh mengikut format yang ditetapkan hendaklah ditulis oleh setiap pelajar. memplot saiz sungai.. 2. kepadatan flora dan fauna. 5. gangguan terhadap ekosistem dan langkah pemeliharaan dan pemuliharaannya. langkah-langkah pemeliharaan dan pemuliharaan ekosistem daratan dan air. 4. Mengukur jarak dengan menggunakan pita ukur. Mengukur suhu dan kelembapan udara. Termometer Higrometer putar Lokasi Kajian Luar 1.

Mengukur kecerunan pantai di beberapa stesyen dan melukis profil rentas zon pinggir pantai berkenaan.7. Objektif Kajian: Secara khusus kajian ini bertujuan untuk: • • • • Mengukur kecerunan pantai di stesyen/poin-poin tertentu. Perak. Tajuk Kajian Mengkaji Kecerunan dan Bentuk Bumi di Zon Pinggir Pantai di Pulau Pangkor. Ketiga-tiga kawasan pantai ini terletak bersebelahan antara satu sama lain. Perak. Kajian Luar Sistem Geomorfologi. Mengenalpasti bentuk muka bumi/rupamuka fizikal yang terdapat di kawasan kajian. Contoh : Mengkaji Kecerunan dan Bentuk Bumi di Zon Pinggir Pantai. Pantai Teluk Dalam dan Pantai Sungai Pinang Kecil.3 Contoh Contoh Kajian Luar Yang Dijalankan. Menghuraikan proses pembentukan bentuk muka bumi tersebut. Tiga lokasi pantai di sekitar Pulau Pangkor telah dipilih untuk dikaji iaitu Pantai Teluk Nipah. . Kawasan Kajian Kajian luar ini dilakukan di Pulau Pangkor. Kaedah Kajian Kajian luar ini dilaksanakan melalui tiga kaedah berikut: 1. Menjelaskan kepentingan bentuk muka bumi kepada aktiviti ekonomi penduduk setempat. Pengukuran. daerah Manjong.

pita ukur. kalkulator. Kaedah Mengukur Kecerunan Pantai: Langkah 1: Menentukan poin yang hendak diukur dan melakukan kerja pengarasan. Alat aras automatik yang mempunyai tripod. Peralatan yang digunakan: Antara peralatan yang digunakan ialah: 1. Pemerhatian dan pencerapan di lapangan dijalankan bagi mengenalpasti bentuk muka bumi yang tedapat. Gambar: Peralatan yang digunakan dalam pengukuran cerun pantai. Pemerhatian dan pencerapan.2. (Sila lihat gambar peralatan di bawah) Selain itu kamera digital. Setelah poin yang hendak diukur ditetapkan. alat tulis dan buku catatan. pancang jajar yang digunakan untuk mengukur cerun pantai. staf ukur aras atau staf bersenggat dalam unit meter. maka alat aras automatik di . Temubual dan kaji selidik terhadap pengusaha pelancongan dan para pelancong. 3.

(Lihat gambar di sebelah) . Memastikan garis kolimatan (garis penglihatan mendatar) dapat dilihat dengan jelas dengan cara membetulkan fokus pada alat aras automatik. Terdapat dua langkah pengarasan yang penting yang perlu dibuat untuk mendapatkan bacaan yang tepat. Iaitu: a) b) Memastikan tiub buih pada alat aras automatik berada pada sudut tepat.pasang di atas tripod untuk melakukan kerja-kerja pengarasan. (Lihat Gambar di sebelah) Gambar: Kerja pengarasan dengan menggunakan aras aras automatik. Letakkan staf ukur aras ke bahagian cerun yang hendak diukur dan dapatkan bacaan ketinggian cerun tersebut melalui teropong alat aras automatik. Langkah 2: Menggunakan staf ukur aras. Sila catatkan bacaan ketinggian yang selari dengan garis kolimatan dalam unit meter. Setelah alat ini diaraskan maka ia boleh digunakan untuk mendapatkan bacaan ketinggian sesuatu tempat pada satu rataan mendatar dari mana-mana sudut atau arah.

a) b) Menyelaraskan pancang jajar pada setiap 20 meter antara tripod dengan staf ukur aras. Langkah 3: Mengukur jarak sebenar di atas permukaan bumi. Sila catatkan jarak dalam unit meter. Jarak sebenar diukur antara pusat tripod dengan staf ukur aras. Mengukur jarak dengan menggunakan pita ukur antara pusat tripod dengan staf ukur aras melalui pancang jajar yang telah diselaraskan. (Sila lihat gambar di sebelah) .Gambar: Mengukur ketinggian dengan menggunakan staf ukur aras. Kerja-kerja mengukur jarak memerlukan dua langkah berikut.

Teluk dan tanjung. Terdapat tiga bentuk bumi/rupamuka fizikal yang ada di kawasan kajian iaitu. Terdapat dua kawasan teluk yang dikaji yang terletak bersebelahan antara satu sama lain iaitu Teluk Nipah dan Teluk Dalam.Gambar: Mengukur jarak dan kerja penyelarasan pancang jajar. Ke dua-dua bentuk bumi ini terhasil akibat proses hakisan ombak ke atas geologi yang berlainan yang berkedudukan selang-seli antara keras dengan lembut. Pantai berpasir. Langkah 4: Mengira kecerunan dengan menggunakan salah satu hukum trigonometri. 1. Dapatan kajian: a) Rupamuka fizikal yang terdapat di kawasan kajian dan menjelaskan proses pembentukannya. i) ii) iii) i) Teluk dan tanjung. Beting pasir muka teluk. peratus dan nisbah. Nilai kecerunan yang dikira boleh diberikan dalam bentuk sudut. .

Kewujudan pantai berpasir dikaitkan dengan proses pemendapan ombak yang berlaku semasa damparan dan lurutan. iii) Beting pasir. 1. 2. Berhadapan dengan muka teluk terdapat timbunan-timbunan pasir yang jelas kelihatan ketika air surut. Timbunan pasir ini dinamakan sebagai beting muka teluk. Dengan itu saiz pantai menjadi semakin lebar. Misalnya di pantai Teluk Nipah tumbuh pelbagai jenis chalet dan resort . bertanjung. Antaranya ialah: i) Kegiatan pelancongan. Di hadapan pantai Teluk nipah terdapat dua buah pulau kecil. Lama kelamaan timbunan pasir menjadi semakin besar sehingga menjadi beting-beting pasir yang jelas kelihatan ketika air surut. Sebenarnya di kawasan yang berteluk wujudnya pantai berpasir. Semasa damparan tenaga ombak lebih kuat untuk menyerakkan bahan-bahan yang dibawanya seperti bijian pasir dan kulit-kulit kerang ke pantai berbanding dengan tenaga ombak semasa lurutan. 2. Lihat rajah di sebelah. ii) Pantai berpasir. Kewujudannya dikaitkan dengan proses pemendapan oleh ombak. Kadar hakisan ombak samada secara geselan. hidraulik dan larutan adalah lebih tinggi ke atas batuan lembut (batu pasir) yang menyebabkan terbentuknya teluk manakala kadar hakisan ombak kurang berkesan ke atas batuan keras (batu granit) yang menyebabkan batuan tersebut berdiri sebagai bonjolan batuan keras menganjur ke laut yang dinamakan sebagai tanjung. Pulau ini menghalang tiupan angin kencang dari laut. b) Kepentingan rupamuka fizikal kepada kegiatan ekonomi penduduk sekitarnya: Terdapat beberapa jenis kegiatan ekonomi penduduk setempat yang amat berkait rapat dengan bentuk bumi fizikal yang terdapat di sekitar kawasan kajian. Bahan-bahan yang dimendapkan oleh ombak di muka teluk ini pula menjadi penghalang kepada lurutan ombak dan pada masa yang sama bahan-bahan yang dibawa oleh lurutan ombak turut dimendapkan di atas timbunan pasir tadi. lagaan.2. kesannya tenaga ombak semakin berkurangan apabila melepasi pulau tersebut lalu memendapkan sebahagian bahan muatannnya sebelum tiba ke pantai. 1. 1. Keadaan pantainya yang berteluk. pasir pantai yang bersih serta laut yang jernih menjadi aset utama untuk industri pelancongan tumbuh dengan pesat di kawasan ini. Berdasarkan kepada jenis ombak limpah yang tiba di pantai Teluk Nipah maka tidak hairanlah lebih banyak bahan yang dimendapkan untuk menghasilkan pantai yang mempunyai kelebaran antara 25 hingga 30 meter dan berkecerunan sederhana curam.

halaju arus dan luahan sungai (a) Mengukur Lebar. .untuk kemudahan pelancong seperti Mizan Resort. adalah amat mustahak untuk guru berkenaan menjalankan tinjauan awal sebelum menetapkan tapak kajian. skuba dan lain-lain lagi. luncur air. R&R Resort serta Teluk Nipah Resort. iii) Aktiviti Industri Kecil dan Sederhana (IKS). Kawasan sungai yang dikaji itu juga bersih (tidak tercemar). ii) Kegiatan perikanan. Selain daripada tempat penginapan resort-resort ini juga menyediakan pelbagai aktiviti yang berasaskan pelancongan pantai seperti berkayak. dalam. sotong. Keadaan pantainya yang berteluk dan terlindung daripada tiupan angin kencang membolehkan pelabuhan perikanan di bina. Guru harus memilih sungai yang cetek untuk tujuan keselamatan. Jelas kelihatan bot-bot nelayan dilabuhkan di jeti Teluk Dalam ini. Disamping itu wujudnya kegiatan perniagaan yang berantaian dengan aktiviti pelancongan seperti gerai-gerai makanan laut (sea food). luas kawasan keratan rentas. snorkling. Oleh itu. Kegiatan perikanan di Pulau Pangkor adalah tertumpu kepada perairan selat Melaka. Lebar sungai dapat diukur dengan menggunakan pita linen sahaja. Kajian Luar Sistem Hidrologi. gerai cenderamata serta perkhidmatan pengangkutan van. Cerun pantai yang curam dan keadaan pantai yang dalam menyebabkan tidak sesuai untuk aktiviti pelancongan. Sebaiknya bahagian sungai yang dipilih mempunyai kedalaman tidak melebihi dua kaki. Keadaan ini jelas kelihatan di pantai Teluk Dalam. 2. justeru itu ia diguna sebagai pelabuhan perikanan dengan dibina jeti pendaratan ikan serta kawasan membina dan membaiki bot-bot nelayan. Contoh :kajian luar mengukur lebar. Sebagai contoh di kawasan pantai Sungai Pinang Kecil. udang yang dikeringkan untuk dijual dan dipasarkan ke seluruh Malaysia. Sememangnya Pulau Pangkor amat terkenal dengan industri hasil laut ini seperti ikan. mengering dan membungkus hasil-hasil laut di samping ia mempunyai darjah ketersampaian yang tinggi. Ini kerana di kawasan ini mudah untuk didirikan bangunan untuk dijadikan tempat memproses. Di kawasan pantai yang lebih rata dan landai banyak didirikan pusat memproses hasil laut sebagai industri hiliran kepada kegiatan perikanan. jet ski. Dalam dan Luas Kawasan Keratan Rentas Sungai 1.

luas kawasan B. Rajah 1 menggambarkan kerja-kerja ukur lebar. dalam dan keratan rentas sungai. Dalam pasaran terdapat berbagai jenis meter arus. C. Justeru itu. 3. Purata kedalaman dapat diperolehi dengan mempuratakan kesemua kedalaman tersebut. Pancang jajar L M Q P X M M Q P X Pita ukur X A Y B C D E F Rajah 1 : Metod pengukuran lebar (XY). D dan E pula menyerupai segi empat. ukuran lebar dan kesemua ukuran kedalaman adalah diperlukan semasa memplot keratan rentas alur sungai tersebut. Meter arus lazim memberikan bacaan dalam meter/saat.2. E dan F. Namun demikian. 4. C. B. Kedalaman sungai dapat diukur dengan pancang jajar dan beberapa ukuran sepanjang lebar sungai perlu dilakukan. Lebar sungai dapat diukur dengan pita ukur atau rantai (satu ukuran adalah diperlukan). D. dalam (LM) dan keratan rentas sungai (Keluasan A+B+C+D+E+F). Luas kawasan A dan F merupakan segitiga. luas kawasan keratan rentas adalah gabungan semua luas kawasan A. maka luas kawasan keratan rentas dapat dikira jika setiap empat segi dicantumkan seperti rajah 1 di bawah. pengiraan luas kawasan adalah berdasarkan bentuk poligon yang menggunakan formula berikut: Luas Kawasan Keratan Rentas = A + B + C + D + E + F = Z meter persegi (m2) (b) Mengukur Halaju Sungai (Arus Sungai) 1. Berdasarkan keratan rentas. Ukuran laju arus lazim dilakukan dengan meter arus. . Berdasarkan rajah 1.

Contoh meter arus adalah seperti gambar di bawah: Gambar: Meter arus berbentuk tropedo yang sering diguna untuk mengukur halaju arus sungai. tiga bacaan halaju itu dipuratakan. Jika sekolah tidak mempunyai meter arus. Kemudian. iaitu menggunakan kelajuan sebiji bola ping pong yang mengalir di dalam sungai pada jarak tertentu. Oleh itu. maka halaju arus aliran sungai ialah kira-kira 0. di tengah sungai dan di tebing kanan). 3. pengukuran laju arus masih boleh dilakukan dengan kos yang minima. 2. 2. Halaju arus sungai adalah berbeza antara tebing ke tebing sungai yang bertentangan.Namun begitu harga meter arus ini amat mahal. tiga ukuran perlu dibuat (iaitu di tebing kiri.1 meter/saat. Mula-mula ukur jarak sepanjang sungai antara P (Titik permulaan letak bola ping pong) dan Q (Titik hujung aliran bola ping pong). (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) Tatacara mengukur halaju arus dengan bola ping pong adalah seperti berikut: Tentukan dua titik di sepanjang sungai yang berjarak 10 meter Sediakan jam tangan Seorang berada di tempat P dan melepaskan bola Seorang melihat jam untuk menentukan masa aliran bola dari P ke Q Seorang berada di tempat Q untuk menangkap bola dan memberi isyarat berhenti (untuk penjaga jam) Kirakan halaju arus dengan formula berikut: . Jika PQ = 10 meter dan masa aliran bola ping pong dari P ke Q ialah 100 saat.

sumber air adalah tidak mencukupi dan hal ini akan mengagalkan pembinaan empangan atau loji air tersebut. Ukuran luahan lazim digunakan untuk perancangan sumber air. Jumlah luahan untuk menentukan pembinaan empangan adalah berbeza-beza menurut saiz empangan atau loji yang hendak dibina. Justeru itu. Jika luahan adalah terlalu kecil. (c) Mengukur Luahan Sungai 1.Jarak PQ (meter) Halaju arus = _____________________ Masa (saat) Jika masa yang dicatat ialah 5 saat. 2. Pembinaan empangan atau loji pengambilan air juga bergantung kepada luahan sungai. Luahan ditakrifkan sebagai jumlah isipadu air yang mengalir melintasi satu titik rentas sebatang sungai pada satu unit masa tertentu. maka halaju arus = 10 meter dibahagikan dengan 5 = 2 meter/saat. Ukuran luahan adalah lazimnya dalam Meter Padu Sesaat (m3/saat) atau CUMEC. 3. Ini bermakna bagi setiap dua saat halaju arus sungai tersebut sebanyak 2 meter. . nilai-nilai halaju arus dan keluasan keratan rentas mesti diperolehi sebelum dapat menentukan luahan. Sebelum luahan dapat ditentukan. Ukuran luahan adalah penting untuk menentukan isipadu air yang sedia ada di dalam sebatang sungai pada musim-musim yang berbeza. Luahan sungai boleh dikira dengan menggunakan formula berikut: Luahan (m3/saat) = Halaju Arus (meter/saat) x Keratan Rentas Sungai (m2). tatacara kerja yang menjadi pra-syarat ialah pengukuran halaju arus dan keluasan keratan rentas sungai di tempat di mana luahan hendak ditentukan.

Soalan Praktikal: Soalan 1: Berdasarkan satu kajian luar yang telah anda lakukan di mana-mana sebuah kawasan cerun. [1] [6] c) Tunjukkan bagaimana aktiviti-aktiviti manusia boleh menyebabkan sesebuah cerun menjadi tidak stabil. [9] Soalan 2: Berdasarkan kajian luar yang anda telah jalankan di sebatang sungai. (a) (i) Apakah yang difahamkan dengan profil rentas sungai? (ii) Huraikan bagaimana profil rentas sungai dapat diukur? (b) (i) Apakah yang difahamkan dengan profil panjang sungai? (ii) Huraikan bagaimana halaju arus sungai dapat diukur. Terangkan bagaimana anda mengukur kecerunan sesuatu tempat. [9] d) Huraikan langkah-langkah yang boleh diambil untuk menstabilkan sesebuah cerun. (c) Huraikan faktor yang mempengaruhi halaju sungai tersebut. (d) Jelaskan kesan proses sungai terhadap aktiviti manusia di kawasan tersebut. [3] [3] [3] [3] [5] [8] . a) b) Namakan kawasan cerun yang anda pilih itu.

MASA 2 Masa (90 minit) Peta Konsep: • • • • • Konsep taburan penduduk mengikut kepadatan. Kajian kes: Taburan penduduk di sebuah negara maju: Kanada – di Lembangan St.1 Taburan Penduduk: Faktor yang mempengaruhi ketidakseimbangan taburan penduduk dan kesan-kesannya. Menjelaskan mengapa taburan penduduk dunia dan taburan penduduk di rantau Asia Tenggara tidak sekata. Membandingkan faktor-faktor yang mempengaruhi taburan penduduk antara negara maju dengan negara sedang membangun berdasarkan kajian kes yang dibincangkan. Menghuraikan kesan ketidakseimbangan taburan penduduk terhadap sumber alam. HASIL PEMBELAJARAN Setelah selesai mengikuti pelajaran ini pelajar seharusnya dapat: • • • • Memahami konsep taburan penduduk mengikut kepadatan. SISIPAN KONSEP Taburan penduduk bermaksud kedudukan penduduk secara rawak yang diukur dlam sesuatu daerah.TEMA 1: PENDUDUK TOPIK Taburan Penduduk SUB TOPIK 1. Lawrence. Kajian kes: Taburan penduduk di negara sedang membangun :Malaysia. Taburan Penduduk Dunia – Faktor-faktor yang mempengaruhinya. Kajian kes: Taburan Penduduk di rantau Asia Tenggara. negeri atau negara di dunia. .

E. mengikut ketinggian dan juga mengikut kawasan. Pelajar diminta berada dalam kumpulan serta berbincang tentang sebab-sebab berlakunya ketidakseimbangan penduduk di Malaysia. 3. . Konsep taburan penduduk mengikut kepadatan yang menghasilkan taburan penduduk yang padat. A. Berbincang dan menerima pendapat idea-idea pelajar dan mencatatkan isi-isi penting di papan putih. B. kawasan dll. • Ketidakseragaman taburan penduduk dunia mengikut benua. ketidakseimbangan ekonomi antara kaum. berbeza antara pelbagai aspek terdapat tiga jenis ketidak seimbangan yang menjadi kajian ahli-ahli geografi iaitu ketidakseimbangan jumlah penduduk dari segi sempadan politik. ketidakseimbangan kawasan contoh pantai barat dan pantai timur. D. dan kepulauan. Sukatan taburan. • Faktor-faktor yang mempengaruhi taburan penduduk di Asia Tenggara khususnya di Malaysia. G. mengikut garis lintang. sederhana dan jarang. Bertanya tentang pengertian taburan penduduk yang pelajar tahu 2. Konsep Taburan dan Kepadatan Penduduk. C. • Faktor-faktor yang mempengaruhi taburan penduduk dunia yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. Negeri. Taburan Penduduk Dunia. Taburan penduduk dunia mengikut benua.Ketidakseimbangan pula dapat menjelaskan keadaan yang berlaku akibat taburan yang tidak sekata. Taburan penduduk dunia mengikut kawasan • Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Guru 1. Taburan penduduk dunia mengikut ketinggian tempat. Daerah serta tempat tinggal mereka. F. • Faktor-faktor yang mempengaruhi taburan penduduk di negara maju. ISI-ISI UTAMA Ringkasan Pembelajaran. Contoh ketidakseimbangan kawasan. ekonomi dan sosial. Menerangkan pengertian sebenar taburan penduduk dengan memberikan contohcontoh yang senang difahami pelajar 4. luarbandar dengan Bandar. Taburan Penduduk Dunia Mengikut Kepadatan. • Kesan ketidakseragaman taburan penduduk terhadap sumber alam dan sosio – ekonomi sesebuah kawasan. Taburan penduduk dunia mengikut garis lintang Taburan penduduk mengikut Kebenuaan dan Kepulauan.

5. Memberikan pendapat berdasarkan KBKK dengan bimbingan guru. Soalan Latihan Soalan 1: Berdasarkan kepada negara-negara di rantau Asia Tenggara yang telah anda kaji secara khusus. Mencatatkan nota ringkas mengenai isi-isi penting hasil dari perbincangan dengan guru. Menjawab secara lisan tentang pengertian taburan penduduk dengan memberikan beberapa contoh yang releven. [10 Markah] Soalan 2: a) b) Mengapakah taburan penduduk di Malaysia tidak seimbang? [10 Markah] Jelaskan kesan-kesan akibat ketidakseimbangan taburan penduduk di Malaysia terhadap sumber-sumber alamnya. [9 Markah] Cadangkan langkah-langkah jangka panjang yang boleh diambil untuk menyeimbangkan taburan penduduk di Malaysia.. a) Nilaikan sejauhmanakah faktor migrasi telah menyebabkan perbezaan taburan kepadatan penduduk di dalam negara -negara yang telah anda kaji itu. [15 Markah] b) Huraikan langkah-langkah yang telah dan boleh diambil bagi menyeimbangkan taburan penduduk di negara-negara berkenaan. . Perbincangan kumpulan mengikut tajuk yang guru beri. 4. Persembahan oleh ketua kumpulan tentang faktor-faktor yang mempengaruhi ketidakseimbangan penduduk di kawasan yang mereka kaji. [6 Markah] c) . Meminta pelajar menyenaraikan kesan-kesan ketidakseimbangan penduduk keatas sumber (negatif dan positif) Pelajar 1. Mencatatkan pengertian taburan sebenar serta membuat perbandingan nyata. 6. 3. (pengetahuan sedia ada) 2.5.

[ 10 Markah] Berdasarkan contoh-contoh tertentu. huraikan bagaimana faktor governan boleh mempengaruhi taburan penduduk di sesebuah negara.Menyamakan pembangunan antara kawasan contoh pembukaan kawasan baru . hiburan dll - .Langkah-langkah . Soalan 2a. [5 Markah] ii) Huraikan faktor-faktor yang menyebabkan taburan penduduk di dalam Negara berkenaan tidak sekata.Penduduk Malaysia tidak seimbang kerana .Kawasan ekonomi contoh industri-peluang pekerjaan .Kemudahan sosial contoh pusat pengajian tinggi. i) Nyatakan corak taburan penduduk di negara berkenaan.Kepadatan kawasan yang pelajar kaji contoh di Malaysia Pantai barat dan pantai timur.Peluang perniagaan IKS .Migrasi-pendidikan berikan contoh pusat pengajian tinggi .Keadaan bentuk muka bumi .kesihatan.Pembukaan Bandar baru .Migrasi ke kawasan felda atau petempatan baru berikan nama lokasi . [10 Markah] b) Mengapakah taburan penduduk dunia tidak seimbang? [10 Markah] PENILAIAN JAWAPAN Soalan 1. [10 Markah] bagaimana kepadatan penduduk sesebuah Soalan 4: a) Berdasarkan kepada sebuah negara Asia Pasifik yang telah anda kaji secara khusus.Soalan 3: a) b) c) Tunjukkan negara dihitung.a Calon diminta memilih nama negara (1m) Migrasi ke kawasan Bandar-bandar akibat mencari peluang pekerjaan berlaku kepadatan di Bandar utama contoh adalah mengikut nama negara .Kemudahan infrastruktur . [5 Markah] Jelaskan pengaruh faktor-faktor fizikal terhadap taburan penduduk di Asia Pasifik.Sumber semulajadi contoh sumber mineral.Pembukaan kawasan pertanian di kawasan luar Bandar. Soalan 1b. perikanan dll .

2 5592.2 1 209.8 1 919.9 1 411.9 67.4 1 358.2 349.9 1 213.5 797. Faktor sejarah penjajahan barat.7 73.Peluang perniagaan IKS .Kawasan ekonomi contoh industri-peluang pekerjaan .Pembukaan Bandar baru .1 33.2 1 505. Soalan 3a –Cara menghitung kepadatan penduduk a) Hitung kepadatan penduduk negeri-negeri di Malaysia pada tahun 1996. Formula Kepadatan: Jumlah Penduduk ÷ Luas Kawasan Jadual : Kepadatan penduduk negeri-negeri di Malaysia pada tahun 1996.8 99.9 2 083.2 746.9 2 456. Pengangkutan terawal dan kepesatan pengangkutan lebuhraya Bandar-bandar utama dan pusat pentadbiran Menyamakan pembangunan antara kawasan contoh pembukaan kawasan baru contoh penzonan industri .Pembukaan kawasan pertanian di kawasan luar Bandar.5 33.1 576.9 Keluasan (KM²) 18 986 9 426 14 983 1 650 6 643 35 965 21 005 795 1 031 73 620 124 449 7 956 12 955 243 91 Kepadatan (Orang / KM²) 131.3 2 909. Negeri Johor Kedah Kelantan Melaka Negeri Sembilan Pahang Perak Perlis Pulau Pinang Sabah Serawak Selangor Terengganu WP Kuala Lumpur WP Labuan Penduduk (' 000) 2 496.2 1173.2 268.4 120.7 948.7 94. Jawapan: Lihat penghitungan kepadatan penduduk di dalam jadual di bawah.Soalan 2b - Dasar kerajaan yang membanggunkan kawasan Bandar dan desa.4 15.Kemudahan infrastruktur .4 365.5 159.3 213.2 .

Sama jawapan soalan 1 .Faktor dasar kerajaan yg mempengaruhi taburan Kemudahan sosial contoh pusat pengajian tinggi.3b.Habitat terjejas .Pembaziran sumber 3c.Pengaruh Fizikal keatas penduduk asia fasifik – Beri nama Negara yang dipilih KAWASAN PADAT . hiburan dll Dasar kerajaan yang membanggunkan kawasan Bandar dan desa.Suhu meningkat. pulau haba Bandar . air dan darat .Pencemaran udara. landskap .kesihatan. dll Bandar-bandar utama dan pusat pentadbiran contoh putrajaya 4a.Sumber terjejas dan kekurang KAWASAN KURANG .Hakisan. Pengangkutan terawal dan kepesatan pengangkutan lebuhraya Kawasan FELDA.Kemusnahan hutan . pengondolan.Kepupusan flora dan fauna .

.

Menyatakan Konsep penduduk sebagai sumber manusia 2. Keadaan ini menyebabkan bilangan penduduk di sesebuah Negara akan berkurangan. Membincangkan faktor yang mempengaruhi pertumbuhan penduduk (i) Kadar kelahiran (ii) Kadar Kematian (ii) Migrasi SISIPAN KONSEP Manusia yang mendiami di sesuatu kawasan Pertumbuhan Penduduk Pertumbuhan penduduk biasanya dinilai dengan jumlah angka tertentu untuk menunjukkan suatu arah pertambahan penduduk sama ada pesat. Kadar Kematian Pengukuran yang berasaskan bilangan penduduk yang telah mati. Kesinambungan 2 kadar (Kelahiran-Kematian) Pengukuran yang lebih jelas terhadap pertumbuhan penduduk disesebuah Negara dapat dilihat dengan menilai penduduk yang masih ada.2 Pertumbuhan Penduduk: Trend.TEMA 1: PENDUDUK TOPIK Pertumbuhan Penduduk SUB TOPIK 1. Migrasi Perpindah masuk/keluar penduduk di sesebuah Negara berdasarkan pelbagai faktor releven . Menjelaskan trend pertumbuhan penduduk dunia dan Negara Malaysia. atau berkurangan di sesebuah Negara pada tempoh tertentu. Proses ini akan menambahkan bilangan penduduk di sesebuah Negara. 3. Proses dan Faktor yang mempengaruhinya MASA 2 masa (90minit) HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir pembelajaran Pelajar akan dapat 1. statik. perlahan. Kadar Kelahiran Pengukuran bilangan penduduk yang lahir dalam tempoh setahun. Menjelaskan proses pertumbuhan penduduk secara (i) Semulajadi (Kelahiran –Kematian) (ii) Pertumbuhan penduduk (Kelahiran-Kematian + migrasi bersih) 4.

• Dasar Kerajaan – Menggalakkan kelahiran bagi menjana sumber yang ada. 9. (pengetahuan sedia ada) 8. Persembahan oleh ketua kumpulan tentang faktor-faktor yang mempengaruhi pertumbuhan penduduk di kawasan yang mereka kaji. Mencatatkan pengertian sebenar serta membuat perbandingan nyata. 8. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Guru 6. Daerah serta tempat tinggal mereka. amalan tradisi dan agama. (a) Jelaskan faktor-faktor yang menyebabkan Negara. Bertanya tentang pengertian penduduk yang pelajar tahu 7. Menerangkan pengertian sebenar penduduk dan Pertumbuhan Penduduk dengan memberikan contoh-contoh.negara tersebut mengalami kadar pertumbuhan penduduk yang pesat. Pelajar 7. Pelajar diminta berada dalam kumpulan serta berbincang tentang keadaan pertumbuhan penduduk di Asia Tenggara. Perbincangan kumpulan mengikut tajuk yang guru beri. Mencatatkan nota ringkas mengenai isi-isi penting Contoh-Contoh Soalan yang Releven 1. Memberikan pendapat berdasarkan KBKK dengan bimbingan guru. 9. 12.sumber alam di dalam negara berkenaan. 10. • Ekonomi – Kemiskinan dan amalan keluarga (anak-anak perlu mewarisi pekerjaan tradisi. [13 markah] (b) Huraikan kesan-kesan pertumbuhan penduduk yang pesat ke atas sumber. Menjawab secara lisan tentang pengertian penduduk. Berdasarkan sesetengah Negara di rantau Asia Pasifik yang telah anda kaji. Malaysia. Berbincang dan menerima pendapat idea-idea pelajar dan mencatatkan isi-isi penting di papan putih. 11. Negeri.ISI-ISI UTAMA Faktor-faktor pertambahan penduduk • Sosial – perkahwinan pada usia muda. [12 markah] .

. perlahan. udara dan tanah • Kemusnahan sumber hutan. mineral • Tekanan sumber guna tanah secara giat Pencemaran sumber contoh air. Kemboja dll. Bincangkan pernyataan ini. • Kadar kelahiran tinggi dan kadar kematian rendah • Tahap pendidikan yang rendah • Kegaggalan perancang keluarga • Perkhwinan pada usia muda • Faktor agama dan adat tradisi • Keperluan keluarga (kerja ladang) Soalan 1 (b) Kesan Pertumbuhan penduduk keatas sumber-sumber alam • Kepupusan sumber flora-fauna. (a) (b) Apakah yang dimaksudkan dengan ‘Pertumbuhan Penduduk’ [5 markah] Dasar Kerajaan penting dalam mempengaruhi pertumbuhan penduduk di negara-negara Asia Tenggara. Ini menyebabkan Negara terbabit akan mengikut arus kehendak dasar ini di masa akan datang.2. Thailand. Soalan 2 (a) Maksud Pertumbuhan Penduduk ialah pengukuran yang dapat menunjukkan suatu arah pertambahan penduduk sama ada pesat. air dan tanah • Kekurangan sumber makanan • Merosotnya sumber contoh sumber mineral dan kayu-kayan yang berharga. Menghadkan bilangan anak dalam sesebuah keluarga contoh Singapura. Soalan 2 (b) Dasar kerajaan penting dalam mempengaruhi pertumbuhan penduduk di Asia Tenggara. Sedangkan Negara Malaysia sangat menggalakan bilangan anak yang ramai. statik atau berkurangan di sesebuah Negara pada satu tempoh tertentu. Vietnam. China. [10 markah ] Pilih sebuah negara di rantau Asia Pasifik yang mengalami kurangan penduduk. [10 markah] (c) Penilaian Jawapan Soalan 1 (a) Negara yang dicadang ialah Indonesia. dan jelaskan sebab-sebab mengapakah Negara tersebut perlu meningkatkan pertumbuhan penduduknya.

Sistem pendidikan yang lebih tinggi serta memberikan peluang pada kaum wanita untuk turut terlibat dalam pelbagai sector awam. • Bagi memenuhi ruang keperluan guna tenaga kerja secara tak langsung dapat menarik minat pelabur-pelabur asing untuk membuka industrinya. Pertingkatkan tahap kesihatan yang lebih baik serta moden contoh hospitalhospital yang lengkap dengan pelbagai alatan bantuan kecemasan. • Memajukan sesebuah Negara dengan pelbagai infrastruktur dan pasarana. Pearson dan Longman.• • • • Kempen serta motivasi kekeluargan anjuran lembaga kependudukan Malaysia. Singapura dan Hawaii Sebab-sebab Negara tersebut perlu mempertingkatkan lagi kadar pertumbuhan penduduk . • Mengelakkan berlakunya pembaziran sumber • Membangunkan sesebuah Negara dari segi pelbagai kegiatan ekonomi. • Meluaskan pasaran barangan industri di peringkat tempatan lagi. maktab dll ini bagi memastikan tiada pelajar yang tercicir dalam pelbagai peringkat pendidikan. Kuala Lumpur. 2005 . Soalan 2 (c) Negara di Asia Pasifik yang mengalami kekurangan penduduk ialah Australia. Teks PRA-U Geografi Manusia STPM. • Kearah memantapkan kawalan keselamatan Negara dari serangan musuh. Rujukan Rusly & Nurashikin Abdullah. New Zeland. Penambah baikan pelbagai kemudahan bagi memenuhi keperluan rakyat contoh sekolah.

Umur dan Taraf pendidikan 3. Membincangkan factor-faktor yang mempengaruhi migrasi serta kesan baik dan buruk.4 Migrasi: Konsep. Migrasi Antarabangsa Migrasi yang melibatkan perpindahan penduduk melepasi sempadan antarabangsa . Mempersembahkan data aliran migrasi dalam bentuk jadual dan peta. Menerangkan pengertian Migrasi dalaman dan antarabangsa. SISIPAN KONSEP Pengertian Migrasi Migrasi bermaksud perpindahan masuk atau keluar penduduk yang melibatkan 2 tempat yang berbeza. 2. 1.TEMA: PENDUDUK TOPIK Migrasi SUB TOPIK 1. pola dan factor yang mempengaruhi migrasi dalaman. Menghuraikan pola migrasi dalaman Negara Malaysia (i) Arah aliran migrasi iaitu Desa ke Bandar. 4. Bandar ke Bandar. Desa ke desa (ii) Isipadu aliran (iii) Komposisi aliran contoh Jantina. Migrasi Dalaman Migrasi ini hanya berlaku dalam sesebuah Negara tanpa melibatkan Negara yang berlainan politik. MASA 2 waktu (90 minit) HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat.

5. Menerangkan jadual tersebut serta membimbing pelajar mencari skala yang sesuai untuk peta aliaran. dan bermusim 4. Menjawab latihan esei mengikut masa yang telah ditetapkan oleh guru. Pelajar menerangkan pengertian migrasi yang mereka tahu. 3. tajuk dan warna. pelajar diberi peruntukan masa untuk pengujian tersebut. Meneliti Jadual yang telah guru berikan dan berbincang untuk mendapatkan skala yang idel. 3. 5. 4. Kesan baik dan buruknya migrasi terhadap Negara yang dituju dan yang ditinggalkan AKTIVITI PEMBELAJARAN Guru 1. Menerangkan pengertian migrasi secara terperinci sambil memberikan contohcontoh yang mantap dan senang difahami. Memberikan gambaran ringkas migrasi yang berlaku di Malaysia dan kawasan berhampiran. Memberikan jadual migrasi penduduk dalam Malaysia ke bandar-bandar utama. 6. . skala.ISI-ISI UTAMA 1. Bersoaljawab tentang pengertian migrasi yang pelajar faham. Mencatatkan nota-nota penting yang guru berikan. Pelajar 1. • Faktor tolakan dari tempat asal • Faktor tarikan dari tempai yang dituju 3. Membina peta aliran serta melengkapkan petunjuk. Memberikan latihan esei. Migrasi adalah satu proses pepindahan penduduk dari dua tempat yang bebeza atas sebab tertentu. 6. 4. (pengetahuan sedia ada) 2. Menjawab secara lisan proses-proses migrasi yang pernah mereka alami atau lihat. 2. Terdapat pelbagai jenis dan keadaan berlakunya migrasi kekal. sementara.

Tempat asal. 3. Kesan sosial – jenayah. migrasi berkenaan [4 Markah] (b) Pilih satu jenis aliran migrasi dalaman yang utama di dalam negara berkenaan. Pearson dan Longman. UKM. huraikan faktor yang mempengaruhi aliran. b) 1. 2. [12 Markah] Penilain Soalan a) 1. 2005 . 4. Meluaskan pasaran dan kuasa beli. % ketersampaian tinggi – kemudahan pengangkutan spt lebuh raya dll Kesan negatif aliran migrasi. Peluang pendidikan – peringkat yang lebih tinggi spt.UM. Kuala Lumpur. Kemajuan ekonomi bandar maju dan pesat – industri berkembang pesat dan bekalan buruh mencukupi.Contoh Soalan Releven Berdasarkan mana-mana negara di rantau Asia Pasifik. Rujukan Rusly & Nurashikin Abdullah. 2. Kesesakan dan kepadatan penduduk yang tinggi – tepu. merompak. 5. 2. hiburan dll. 3. Pengangguran dan kemiskinan bandar. (a) Nyatakan pelbagai jenis aliran migrasi dalaman yang berlaku di negara tersebut. b) Tanah kawasan pedalaman terbiar. 4. a) Kekurangan tenaga kerja. Tempat destinasi Mewujudkan fenomena setinggan – mencacatkan keindahan bandar. a) b) c) d) e) f) Jenis aliran migrasi dalaman. Peluang pekerjaan – meningkatkan taraf hidup. (c) Jelaskan kesan negatif aliran migrasi terhadap negara yang anda pilih terhadap kawasan asal dan kawasan destinasinya. merebaknya penyakit dan masalah sosial. Bandar ke desa Bandar ke bandar Desa ke desa Desa ke bandar Tranmigrasi Pilihan desa ke bandar dan faktor mempengaruhinya. Teks PRA-U Geografi Manusia STPM. Kemudahan sosial – Kesihatan. c) 1.

rajah/carta dan peta tematik dengan mengaplikasikan teknik kartografi yang betul. skala. data migrasi. peta bulatan berkadar dan juga peta aliran). Menganalisiskan sebab-sebab sesuatu pola/corak yang terhasil.5 Kemahiran Amali penduduk: Membina dan mentafsir graf garisan pertumbuhan penduduk MASA 2 Masa (90 Minit) HASIL PEMBELAJARAN Setelah mempelajari tema ini pelajar akan dapat: • • • • Membina pelbagai jenis graf. rajah dan peta tematik (peta koroplet. Meramalkan fenomena geografi yang boleh terjadi akibat pola/corak tersebut. . Panduan latihan amali iaitu menentukan tajuk. kadar kematian. Mentafsirkan pola atau corak yang terhasil daripada graf. rajah/carta dan peta yang dilukiskan. ISI-ISI UTAMA 1. kepadatan penduduk. Menganalisis data Plotan berdasarkan dasarkan data. plotan dan petunjuk. SISIPAN KONSEP Kemahiran amali penduduk dan sumber menumpukan kepada kemahiran membina. data umur dan jantina serta lain-lain ke dalam bentuk graf. peta titik.TEMA: PENDUDUK TOPIK Kemahiran Amali SUB TOPIK 1. 2 3 4 Membina dan mentafsirkan pelbagai bentuk kemahiran amali. mentafsir dan menganalisis pelbagai jenis data penduduk seperti kadar kelahiran. carta.

Memberikan latihan amali secara berkumpulan dan perseoragan. Mencatatkan isi-isi penting mengenai kemahiran yang guru terangkan. Contoh Soalan yang releven Jadual 1: Penduduk di wilayah-wilayah terpilih di dunia 1900 – 1990 (Juta orang) Wilayah Afrika Amerika Latin Amerika Utara Asia Eropah Tahun 1900 120 63 81 915 423 1930 155 109 135 1072 532 1950 200 163 167 1376 576 1970 344 283 228 2056 705 1990 648 448 276 3108 786 a) Berdasarkan jadual 1. 2. garisan. 3. carta pai serta lain-lain dengan sempurna.Berbincang mengenai petua dan peraturan dalam membina graf pelbagai jenis.AKTIVITI PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN Guru 1. 2. 5. . Pelajar 1. Menerangkan kepentingan kemahiran amali dalam geografi. lukis graf garis untuk menunjukkan pertambahan penduduk di wilayah-wilayah terpilih di dunia dari tahun 1900 hingga 1990. Melakukan pengiraan secara berkumpulan 4. Panduan membaca data dan memindahkannya dalam bentuk kemahiran yang akan dipelajari 4. Membina graf bar. Menunjukkan contoh-contoh kemahiran yang terdapat dalam gambarajah. Pelajar membaca data dan meanalisiskan butiran. 3.

Komponen penganalisisan dan pentafsiran merangkumi pola atau corak graf yang terhasil. (2) Aras kesuburan (Fertiliti) wanita yang tinggi berkaitan dengan peratus penduduk dalam kumpulan umur subur yang ramai (misalnya 15 hingga 44 tahun) serta amalan Berdasarkan graf garis yang telah anda lukis pada soalan (a) Nyatakan wilayah yang mengalami pertambahan penduduk yang paling pesat .1 b) Menganalisis dan mentafsir Graf Garis. Pola atau trend peningkatan atau penurunan secara gradual (perlahanlahan) Pola atau trend yang stabil – konstan (garis lurus yang mendatar) Pola atau trend yang tidak stabil/tidak menentu – mengalami kenaikan dan penurunan dalam tempoh masa yang tertentu. Menganalisis graf garis memerlukan kemahiran mengadunkan pengentahuan sedia ada dengan pola atau bentuk graf yang terhasil.1. meramalkan kesan jangka panjang dan sebagainya. Lihat contoh soalan pentafsiran di bawah: b) i) Jawapannya: Wilayah yang mengalami pertambahan penduduk yang paling pesat ialah wilayah ASIA.1. Jawapannya: Kepesatan pertumbuhan penduduk di Asia berlaku selepas tahun 1950. ii) Huraikan mengapa berlakunya pertambahan penduduk yang pesat di wilayah tersebut. Terdapat empat jenis pola atau corak atau trend atau arah alir yang boleh dikenalpasti dari sesebuah graf garis. Iaitu : i) ii) iii) iv) Pola atau trend peningkatan atau penurunan secara mendadak. sebab-sebab mengapa pola tersebut bersifat demikian dan juga elemen kajian masa depan (KMD) seperti mencadangkan langkah. Antaranya: (1) Peningkatan kadar kelahiran dan pengurangan kadar kematian ekoran daripada kemajuan taraf kesihatan serta teknologi perubatan yang dapat mengawal pelbagai penyakit merbahaya serta dapat mengurangkan resiko kematian bayi di samping meningkatkan jangka hayat penduduk. Ini disebabkan oleh beberapa faktor.

khususnya di negara-negara Asia yang sedang (3) Kegagalan Program Kawalan Penduduk/Perancangan keluarga di sesetengah negara Asia yang disebabkan oleh taraf pendidikan yang masih rendah. kadar kematian berkurangan. peningkatan tenaga buruh dan kemajuan ekonomi. (2) Kepupusan/kehabisan sumber alam khususnya jenis sumber yang tidak boleh diperbaharui seperti sumber mineral: . Filipina. harganya semakin mahal. Kegagalan program perancangan keluarga boleh juga dikaitkan dengan keperluan buruh/tenaga kerja oleh sesebuah keluarga khususnya dalam sektor pertanian tadisional. Bangladesh dll yang sesuai. (5) Kestabilan politik. halangan agama. c) Pilih sebuah negara di Asia.pembandaran. India. Ini akan menimbulkan kesan: (1) Tekanan terhadap sumber alam khususnya terhadap sumber tanah. Dalam keadaan sumber tersebut tidak boleh diganti maka kesan jangka panjangnya ia diancam kehabisan/kepupusan. Kedapatan lebih banyak sumber makanan berzat/berkhasiat serta amalan pemakanan/diet yang seimbang di kalangan penduduk telah menjamin kesihatan penduduk bertambah. Tamatnya perang dunia ke dua (1939 . bijih besi emas dan lain-lain akibat pengeluaran berlebihan bagi menampung keperluan penduduk yang bertambah dengan pesat.sumber bahan api fosil. Persaingan guna tanah untuk petempatan. adat dan status quo masyarakat. Jawapannya: Memilih sebuah Negara di Asia yang mengalami pertumbuhan penduduk yang pesat seperti Indonesia. bijih timah. jelaskan kesan pertumbuhan penduduk yang pesat terhadap sumber alam di negara tersebut. (4) Bertambahnya pengeluaran sumber-sumber makanan khususnya pada era revolusi hijau yang memungkinkan pertumbuhan pesat penduduk Asia dapat ditampung daripada mengalami krisis makanan dan kebuluran. Pertumbuhan penduduk yang pesat memungkinkan sumber-sumber alam sesebuah negara diteroka dan dieksploitasi sepenuhnya bagi menampung pertumbuhan tersebut.infrastruktur dan sebagainya menjadi semakin hebat apabila penduduk bertambah.perindustrian.1945) mengurangkan kematian penduduk secara besar-besaran akibat peperangan.pertanian. Di samping memberi ruang kepada negara-negara Asia mengubah polisi kependudukan dan sosio-ekonomi negara masing-masing ke arah pertambahan penduduk.jangka hayat meningkat yang seterusnya mendorong peningkatan kelahiran. . Kesannya saiz tanah secara relatifnya menjadi semakin sempit.perkahwinan pada usia muda membangun.

bar komponen atau graf bar cermin.pembuangan sisa domestik yang biasanya sejajar dengan pertumbuhan penduduk yang pesat. Seterusnya buat plotan bar atau turus mengikut nilai-nilai data yang terdapat dalam soalan. Pada amnya graf bar terdiri daripada tiga jenis iaitu graf bar komponen. Penandaan nilai mestilah dijarakkan dari paksi Y (sebaik-baiknya berjarak 1 CM). 1. Sebaiknya skala yang dipilih tidak terlalu besar atau terlalu kecil sehingga mencacatkan kesan nampak (Visual impact) graf bar yang dilukis itu. (5) Kesan positif. Kenalpastikan kaedah graf bar yang hendak dibina samada bar kompaun. Langkah 4: Tandakan setiap nilai data yang terdapat dalam soalan. Langkah 3: Sediakan paksi X dan paksi Y di atas kertas graf. graf bar kompaun dan juga graf bar cermin. Gerakerja Membina Graf Bar: Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan baca soalan dengan teliti.(3) Pencemaran dan kemusnahan/kerosakan sumber seperti sumber udara dan air akibat pertambahan industri. Jika graf garis perlu rapat dan . Langkah 2: Kenalpastikan nilai maksima serta nilai minima dalam data tersebut.kenderaan. (Ingat – Plotan bagi graf bar mestilah dijarakkan antara satu bar dengan bar yang lain. (4) Berkurangnya sumber-sumber makanan khususnya yang berasaskan hasil-hasil pertanian. Paksi X mewakili tahun/elemen/unsur manakala paksi Y mewakili nilai.1. Graf bar komponen atau graf bar majmuk mempunyai turus yang bertingkat-tingkat manakala graf bar kompaun mempunyai turus yang berbaris-baris. Pilih satu skala yang sesuai yang boleh meliputi semua data dan boleh diplotkan di dalam sehelai kertas graf sahaja. sumber perikanan dan penternakan relatif dengan keperluan penduduk yang bertambah dengan pesat. sumber tidak terbiar membazir kerana mempunyai tenaga kerja yang cukup untuk menjana dan membangunkannya. Oleh sebab itu plotan bar adalah berlawanan dengan plotan graf garis. di sebelah atasnya paksi Y yang bernilai positif manakala di sebelah bawahnya ialah paksi Y yang bernilai negatif. Tandakan nilai bagi setiap 1 CM di atas paksi Y dan nyatakan unitnya dihujung paksi tersebut. Pembangunan sumber alam meningkat. Termasuk juga kesan hakisan tanih serta tanah runtuh. Graf bar cermin pula mempunyai nilai paksi tegak yang positif dan negatif. Konsep: Graf bar atau graf palang ialah graf yang mempunyai turus-turus secara menegak. Paksi X berada di tengah graf. Pengeluaran sumber-sumber makanan tersebut tidak sepadan dengan pertambahan penduduk. Misalnya jika data itu melibatkan perubahan (angka positif dan negatif) maka graf bar yang sesuai dibina ialah graf bar cermin.2 a) Membina Graf Bar.

skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk di tulis di ruang bawah graf bar). Jadual 2: Bilangan migrasi masuk dan migrasi keluar di beberapa buah negeri terpilih Semenanjung Malaysia pada tahun 1998. Lihat Contoh 2 di bawah: Contoh 2: Jadual 2 di bawah menunjukkan bilangan migrasi masuk dan migrasi keluar di beberapa buah negeri terpilih Semenanjung Malaysia pada tahun 1998. Penyelesaian: Oleh kerana soalan meminta calon melukiskan graf bar yang menunjukkan Migrasi Bersih. lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan bilangan migrasi bersih mengikut beberapa buah negeri terpilih di Semenanjung Malaysia pada tahun 1998.Migrasi Masuk (orang) 30 838 19 357 11 069 14 979 25 957 9 161 25 753 61 048 12 664 Bil. Sekiranya nilai yang diperolehi positif . Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas graf. Jika nilai migrasi bersih yang diperolehi mempunyai nilai positif dan negatif maka graf bar yang perlu dilukis ialah graf bar cermin. Negeri Johor Kedah Kelantan Terengganu Pahang Melaka Perak Selangor Pulau Pinang Bil.Migrasi keluar (orang) 26 880 16 266 14 113 9 361 23 635 11 993 35 317 38 536 16 736 a) Berdasarkan jadual 2. skala dan petunjuk. maka calon mestilah dahulu mengira nilai migrasi bersih bagi setiap negeri dengan menggunakan formula berikut: Migrasi Bersih = Migrasi Masuk ▬ Migrasi Keluar.bermula di atas paksi Y manakala plotan bar mesti renggang dari paksi Y dan renggang antara bar-bar yang dibina) Langkah 5: Lengkapkan graf anda dengan tajuk.

pilih satu skala yang sesuai bagi mewakili semua data.5cm 2. 1. Bahagikan nilai migrasi bersih dengan skala anda untuk memperolehi panjang setiap bar yang akan dilukis nanti.4cm – 4.5 cm – 1.Migrasi keluar (MK) 26 880 16 266 14 113 9 361 23 635 11 993 35 317 38 536 16 736 Migrasi Bersih (MM – MK) 3 958 3 091 –3 044 5 618 2 322 –2 832 –9 564 22 512 –4 072 Panjang bar 1cm = 2000 org. Skala yang dipilih: 1 CM = 2000 Orang.7cm 11.sahaja atau negatif sahaja maka calon boleh memilih untuk melukis graf bar komponen atau graf bar kompaun bergantunglah kepada kesesuaiannya.9 cm 1.1 cm – 1.0 cm .2cm – 2.Migrasi Masuk (MM) 30 838 19 357 11 069 14 979 25 957 9 161 25 753 61 048 12 664 Bil. Berdasarkan nilai migrasi bersih yang diperolehi itu. Negeri Johor Kedah Kelantan Terengganu Pahang Melaka Perak Selangor Pulau Pinang Bil. Lihat Jadual nilai migrasi bersih dan panjang setiap bar di sebelah: Jadual : Nilai Migrasi Bersih dan Panjang Setiap Bar.8cm 1.

Sistem pengangkutan yang cekap. Faktor Urbanisasi.Selangor dan Perak. Sebab-sebab: (Boleh dibincangkan secara perbandingan antara faktor tarikan dan faktor tolakan . 3. Peluang perkerjaan yang luas dan tawaran gaji yang lumayan terutamanya dalam sektor perindustrian dan perkhidmatan khususnya di bandar-bandar besar dalam negeri yang berkenaan. Peluang pendidikan tinggi juga lebih luas dan terbuka khususnya di negeri Selangor. Di peringkat ini calon mestilah berupaya mengadunkan pengentahuan yang dimilikinya dengan kemahiran amali yang dibuat. Peluang perkerjaan.lebih maju/pesat membangun yang menawarkan pelbagai kemudahan yang menarik. Lihat contoh soalan analisis di bawah.1. Bandar yang lebih besar. b) Mengapakah sesetengah negeri di Pantai Barat Semenanjung Malaysia mengalami kadar migrasi masuk yang tinggi berbanding dengan negeri-negeri di pantai timur dan utara semenanjung. sebab-sebab.2 b) Menganalisis dan Mentafsir Graf Bar. Peluang pendidikan.1. graf bar juga perlu dianalisis dan ditafsirkan daripada segi polanya. Faktor pemangkin migrasi. Boleh dibuktikan dengan nama-nama IPTA atau IPTS boleh dibuat perbandingan dengan negeri-negeri lain. . Tarikan kemudahan bandar yang begitu banyak di negerinegeri pantai barat berbanding dengan negeri-negeri lain.judul isinya masih lagi sama). canggih dan jaringan yang padat akan memudahkan pergerakan. Sepertimana graf garis. Mengenalpasti dengan tepat negeri di pantai barat yang mempunyai kadar migrasi masuk yang tinggi . 2.. Faktor sistem pengangkutan. kesan serta cadangan mengatasi hasil daripada sesuatu bentuk bar yang terhasil.berbanding dengan negeri-negeri pantai timur dan utara semenanjung.cepat. 4. Antara sebab-sebab yang boleh dibincangkan ialah: 1. Jawapannya: 1. meningkatkan darjah ketersampaian antara negeri-negeri pantai barat dengan negerinegeri yang lain.

pilih satu skala yang sesuai yang boleh diguna untuk mengira panjang jejari. . Nilai jejari boleh dikira dengan menggunakan formula berikut: Jejari = √ jumlah Apabila sudah dipuncakuasaduakan maka nilai yang diperolehi bukan lagi dalam unit biasa tetapi bertukar menjadi UNIT PUNCAKUASADUA. Sebaiknya panjang jejari mestilah sesuai untuk menghasilkan bulatan agar tidak terlalu besar atau terlalu kecil. pengiraan skala jejari bulatan. Carta pai mempunyai beberapa nama seperti Rajah Bulatan Berbahagi dan juga Simbol Bulatan Berkadar. Bahagikan nilai puncakuasa dua yang diperolehi dalam langkah (2) di atas dengan nilai skala yang telah dipilih itu. Ia terdiri daripada bulatan yang dipecahkan kepada segmen –segmen atau sektor-sektor mengikut nilai sudut yang telah dikira.1.3 a) Membina Carta Pai (Rajah Bulatan Berbahagi). Langkah 4: Kirakan sudut sektor bagi setiap elemen yang terdapat dalam jadual dengan menggunakan formula berikut: Nilai Bagi Setiap Elemen x 360° Jumlah Keseluruhan Elemen Langkah 5: Membuat plotan. pengiraan sudut sektor dan juga pengiraan peratus sudut sektor. Gerakerja Membina Carta Pai (Rajah Bulatan Berbahagi): Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan kenalpastikan berapa buah carta pai yang perlu dibina berasaskan kehendak soalan. Melukis bulatan dengan menggunakan jangka lukis berdasarkan panjang jejari yang telah dikira dan juga menandakan bukaan sudut sektor bagi setiap elemen yang telah dikira dengan menggunakan jangka sudut di dalam bulatan berkenaan. Langkah 3: Berdasarkan nilai puncakuasadua ini.1. Terdapat tiga pengiraan penting untuk membina sesebuah carta pai iaitu. Langkah 2: Campurkan semua nilai data mengikut sektor bagi tujuan mencari jejari.

Kumpulan Umur Jumlah Penduduk (‘000) orang 7. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk boleh ditulis di bahagian bawah carta pai anda itu.000 . Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas carta. 684 14.264 Bawah 15 tahun 15 . 681 898 23. Lihat Contoh 3 di bawah: Jadual 3 di bawah menunjukkan jumlah penduduk mengikut kumpulan umur di Malaysia pada tahun 2000. Langkah 1: Mengira skala jejari: Formula: √ JUMLAH = √ 23. (Ingat !.264. nilai peratus yang perlu ditulis dalam setiap bukaan sudut sektor dan bukannya nilai sudut berkenaan) Langkah 7: Lorekan atau warnakan setiap sudut sektor dengan lorekan atau warna yang berlainan dan seterusnya lengkapkan carta pai anda dengan tajuk. skala dan petunjuk.Langkah 6: Mengira peratus setiap sudut sektor dengan menggunakan formula berikut: Nilai Bagi Setiap Elemen x 100% Jumlah Keseluruhan Elemen Nilai peratus ini mestilah dimasukkan ke dalam setiap bukaan sudut sektor bulatan tersebut.64 tahun Lebih dari 65 tahun Jumlah Berdasarkan jadual 3 di atas siapkan sebuah rajah bulatan berbahagi bagi menunjukkan jumlah penduduk mengikut kumpulan umur di Malaysia pada tahun 2000.

Lebih 65 tahun 898. (Lihat Jadual di bawah) Kumpulan umur Jumlah Penduduk Sudut Sektor : Formulanya: Nilai x 360º Bawah 15 tahun 7.000 9º 14.000 x 360º 227.264.684.000 x 360º 23. Langkah 2: Mengira sudut sektor dan peratus sudut sektor.27 ÷ 1000 Panjang jejari = 4.823 CM.000 x 360º 13.9º x 100 = 33.000 Jumlah 7.000 =13.264.86% 360º 100 = 63.9º x 23.27 unit puncakuasadua Skala Jejari = 1 CM = 1000 unit puncakuasdua = 4823.000 2º 898.264.02% .681.000 =227.= 4823.684.9º 360º 100 = 3.000 =118.2º x 23.11% 360º % sudut sektor Formulanya: Nilai sudut sektor x 100% 360º 118. 15 – 64 tahun 14.681.

dan teknologenik. Aras 2 • Menghuraikan pelbagai faktor yang mempengaruhi kegiatan pertanian di Asia pasifik. dan teknologi nano. . Aras 1 • Membezakan pelbagai jenis dan ciri sistem pertanian di Asia pasifik.1 Sektor pertanian Masa 2 Jam (80 Minit) Hasil Pembelajaran Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat. teknologi transgenik. Aras 3 • Menjelaskan kepentingan atau sumbangan sektor pembangunan ekonomi dan sosial negara Asia pasifik. Tanaman monokultur – tanaman sejenis sahaja misalnya padi sawah yang ditanam di atas tapak yang sama yang hanya berbeza mengikut masa seperti tanaman padi sawah dalam musim dan luar musim. Tanaman multikultur – tanaman pelbagai jenis iaitu campuran tanaman padi sawah dengan tanaman lain. pertanian kepada Aras 4 • Menjelaskan kesan negatif aktiviti pertanian terhadap alam sekitar dan mencadangkan langkah-langkah mengatasinya.TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR Tajuk Impak Pembangunan Ekonomi Terhadap Alam Sekitar Subtajuk 2. pengubahsuian genetik. Sisipan Konsep • • • Bioteknologi – bermaksud penggunaan teknologi dalam perkembangan pertanian dan pembuatan seperti pembiakbakaan tisu.

4.2.Isi-isi Pembelajaran 1.2.3 Projek pertanian berkelompok 5.1.5 Harga pasaran antarabangsa tidak stabil 4.4 Perladangan ektensif 2.4 Tingkatkan infrastruktur pertanian 5.1 Ancaman fizikal – banjir.1. 2.3 Peluang pekerjaan 3.7 Kekurangan pengetahuan moden 4. 2. ancaman makluk perosak.0 Langkah-langkah memajukan sektor pertanian 5.2 Kekurangan tenaga buruh.2 Wujudkan semula program pembangunan wilayah 5.4 Masalah tanah – saiz tanah tidak ekonomik.4 Teknologi 3. 1.0 Kepentingan atau sumbangan 3.1 Fizikal.2 Sistem saliran 2.5 Menambahkan dana/modal 3.2.1 Memajukan bioteknologi 5.1 membekalkan sumber makanan 3.6 Meningkatkan teknologi 3.1 Iklim 2.8 Kemiskinan 5.5 Memperbaiki sistem pengurusan dan pemasaran .6 Masalah teknologi 4.2 Pendapatan eksport negara 3.2.0 Faktor-faktor mempengaruhi. 4.0 Masalah yang dihadapi 4.3 Pertanian kebun kecil 1. 4.2 Sosial 2.2 Pertanian sara diri intensif 1.3 Kekurangan modal.3 Bentuk muka bumi 2.7 Meluaskan pasaran 3. kemarau.3 Governan 2.1. 2.1 Pertanian pindah 1.2 Kemanusiaan.8 Memajukan infrastruktur dan pembangunan bandar 4. tanah terbiar.1 Ekonomi 2.0 Jenis dan ciri sistem pertanian.4 Membantu ekonomi sampingan 3. 4.

3 Pencemaran air 6. Pelajar berada dalam 2 orang 1 kumpulan. . 5.my/dof/ • http://www.0 Langkah mengatasi kesan negatif 7. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Aktiviti guru 1. 4. 2. Pelajar mendapatkan maklumat dalam halaman web dan mencetak maklumat berkaitan.3 Kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar.0 Kesan negatif terhadap alam sekitar 6. 4. 3.6 Gangguan kitar hidrologi 6. 6.gov.2 Amalan pengurusan cekap dan strategik. Guru merumus dan memberi soalan latihan yang perlu disiapkan dalam bentuk folio.jas. Guru bertanyakan pelajar jenis-jenis pertanian yang terdapat di negara.7 Pemanasan setempat.4 Pencemaran udara/jerebu 6.treasury. Guru meminta beberapa kumpulan membentangkan hasil capaian di halaman web berkenaan. • Faktor mempengaruhi • Sumbangan terhadap sosioekonomi • Masalah-masalah dalam pertanian • Kesan terhadap alam sekitar dan langkah mengatasi.my. 7.sains. 2.2 Hakisan dan gerakan jisim 6. Pelajar membentang hasil maklumat yang diperolehi. • http://www. 7.5.5 Kemusnahan ekosistem/biodiversiti 6. Pelajar mencatit soalan. 7.1 Perubahan landskap 6. 5.moa.1 Langkah perundangan – Akta Kualiti Alam Sekitar 1974.agrolink. Guru meminta pelajar mencari maklumat yang terdapat di halaman web sistem pertanian yang terdapat di negara berkaitan dengan. Guru bahagikan kepada beberapa kumpulan kecil dan memberi alamat halaman web. Aktiviti murid 1. 3.6 Mempromosikan produk pertanian.my • http://www. Pelajar menyatakan jenis-jenis pertanian yang terdapat di Malaysia.

tanah terbiar.2 Kekurangan modal.banjir. Faktor Fizikal 1. 1. Memajukan infrastruktur dan pembangunan bandar 2markah x 4 isi = 8m + 1m (cth negara) = 9m b) Masalah sektor pertanian perladangan. Faktor Kemanusiaan 2. 2. Membantu memajukan sektor ekonomi sampingan 4.Contoh Soalan Soalan 1 Pilih mana-mana sebuah negara di rantau Asia Pasifik. a) Huraikan kelebihan sektor pertanian perladangan berbanding dengan sektor-sektor pertanian yang lain yang ada di negara tersebut. 1. Menyumbang kepada pendapatan eksport negara. 1.3 Masalah tanah – saiz tanah tidak ekonomik.1 Kekurangan tenaga buruh. (8 markah) Penilaian Jawapan Soalan ini merupakan soalan langsung dan terdiri daripada tiga bahagian. a) Negara yang dipilih ialah Malaysia. (9 Markah) b) Jelaskan masalah-masalah yang dihadapi untuk memajukan sektor pertanian perladangan di negara itu.2 Makhluk haiwan perosak.1 Kemarau. 2. (a) meminta pelajar memilih sebuah negara di Asia Pasifik dan memberikan kelebihan sektor pertanian perladangan berbanding sektor pertanian lain.4 Harga pasaran antarabangsa tidak stabil 2. 2. Menyediakan banyak peluang pekerjaan.5 Masalah teknologi c) . (c) pula meminta pelajar mengkaji kesan negatif pertanian ladang terhadapa alam sekitar. (b) meminta pelajar menjelaskan masalah sektor pertanian perladangan. 2. Antara kelebihan sektor pertanian perladangan berbanding sektor pertanian lain ialah. (8 Markah) Kaji kesan-kesan negatif pembangunan pertanian perladangan terhadap alam sekitar fizikal di negara berkenaan. 3. 2.

118 – 156. Petaling Jaya. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. m. 7. 2. Bab 6 – Sektor Pertanian.2m x4 isi = 8m c) Kesan-kesan negatif terhadap alam sekitar. . Perubahan landskap Hakisan dan gerakan jisim Pencemaran air Pencemaran udara/jerebu Kemusnahan ekosistem/biodiversiti Gangguan kitar hidrologi Pemanasan setempat. 5.s. 2m x 4 isi = 8m Rujukan Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. 4. 3. 6. Penerbit:Pearson dan Longman. 1. 2005.

Aras 3 • Menjelaskan kepentingan atau sumbangan terhadap sosioekonomi.2 Sektor Perindustrian Masa 2 waktu (80 Minit ) Hasil Pembelajaran Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat. Industri Tertier – Industri perkhidmatan yang menyediakan pelbagai perkhidmatan kepada pelanggan seperti pengangkutan. Aras 4 • Menjelaskan kesan negatif aktiviti perindustrian terhadap alam sekitar dan mencadangkan langkah-langkah mengatasinya. Aras 1 • Mengenalpasti sektor ekonomi primer. perhutanan dll. Aglomerasi Industri . Industri sekunder – Industri pembuatan yang menukarkan hasil industri primer kepada barangan siap atau separa siap. pelancongan dll.telekomunikasi. Sisipan Konsep • • • • Industri Primier – Industri peringkat pertama berdasarkan industri pemerosesan sumber alam seperti pertanian.perlombongan. Aras 2 • Menjelaskan pelbagai faktor yang mempengaruhi perkembangan sektor industri. sekunder dan tertier.Pengelompokkan industri di satu kawasan yang khas seperti di kawasan perdagangan bebas (FTZ) .TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR Tajuk Impak Pembangunan Ekonomi Terhadap Alam Sekitar Subtajuk 2.

3 Meluaskan pasaran 3. Kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar.Isi-isi Pembelajaran 1. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Aktiviti guru 1.0 Langkah mengatasi kesan negatif 5.5 Pasaran dan permintaan 2.2 Amalan pengurusan cekap dan strategik.1 Pencemaran udara dan jerebu 4.5 Pemanasan setempat atau pulau haba bandar.0 Jenis dan ciri sektor industri.6 Bahan mentah dan sumber kuasa 3.0 Kepentingan atau sumbangan 3.0 Kesan ke atas alam sekitar 4.3 Industri tertier 2.1 Langkah perundangan – Akta Kualiti Alam Sekitar 1974 5. 4. 5. Guru menunjukkan gambar-gambar yang diambil semasa lawatan di kilang kelapa sawit Ladang Kota Bahagia.4 Memajukan industri berkaitan 3.4 Tenaga buruh 2. .3 Pencemaran air 4.2 Keupayaan modal 2. 2.2 Industri sekunder 1.1 Peluang pekerjaan 3.4 Kemusnahan hidupan akuatik 4.2 Pendapatan negara 3.3 Teknologi 2.1 Industri primer 1.0 Faktor-faktor mempengaruhi.1 Dasar dan polisi kerajaan 2. 1.5 Meningkatn pembangunan infrastruktur.2 Hujan asid 4.

Guru meminta pelajar membentangkan hasil perbincangan melalui kaedah forum. ( 10 Markah) c) Jelaskan kesan-kesan negatif terhadap alam sekitar fizikal akibat aktiviti perindustrian yang tidak mengamalkan konsep pembangunan lestari. Masalah kekurangan modal. 2. (a) meminta pelajar membezakan maksud industri primer dan industri sekunder (b) meminta pelajar menghuraikan faktor penghalang kemajuan industri di sebuah negara Asia Tenggara. (c) pula meminta pelajar mengkaji kesan negatif akibat perindustrian yang tidak mengamalkan konsep pembangunan lestari. 2. . Contoh Soalan Soalan 2 a) Bezakan ( 6 Markah) maksud industri primer dengan industri sekunder. (3m) Industri sekunder – Industri pembuatan yang menukarkan hasil industri primer kepada barangan siap atau separa siap. Pelajar mencatat soalan. Guru meminta pelajar menyatakan kawasan industri di daerah. Pelajar membincangkan topik yang berkaitan melalui forum dan sesi soal jawab di antara pelajar-pelajar. ibu negeri dan ibu negara. Cth kilang perabut. Kekurangan bahan mentah.papan lapis dll. Harga di pasaran antarabangsa. a) Industri tertier – Industri peringkat pertama berdasarkan industri pemerosesan sumber alam seperti pertanian. 4. 3. b) Huraikan faktor-faktor yang boleh menghalang kemajuan industri perkilangan di sesetengah negara Asia Tenggara . Guru merumus topik perbincangan dan memberi soalan latihan.bandar. Aktiviti murid 1.perlombongan. 4. 1. 3. Guru bahagikan kepada beberapa kumpulan kecil dan memberi soalan perbincangan. 3. 5.(3m) b) Faktor penghalang kemajuan. ( 9 Markah) Penilaian Jawapan Terdiri daripada tiga bahagian. Kekurangan tenaga buruh mahir. Pelajar berada dalam 5 orang 1 kumpulan. 4. perhutanan dll. Pelajar menyatakan lokasi kawasan perindustrian yang mereka tahu.2.

Bab 11 – Sektor Perkhidmatan. m. Petaling Jaya. 4. 1. .s. 267 – 281. 3. 2005. Penerbit:Pearson dan Longman. Fenomena hujan asid. Pencemaran air 5. Pencemaran udara 2. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. Kemusnahan ekosistem akuatik 6. Penipisan lapisan ozon dan kesan rumah hijau.3 isi x3m =9m + ( 1m isi terbaik) = 10m c) Kesan-kesan negatif terhadap alam sekitar. 4 isi x 2m = 8m + ( 1m isi terbaik) = 9m Rujukan Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. Pemanasan setempat.

sungai. gua batu kapur dan sebagainya.3 Sektor Pelancongan Masa 2 waktu (80 Minit ) Hasil Pembelajaran Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat. air terjun/jeram. Aras 2 • Menjelaskan pelbagai faktor yang mempengaruhi perkembangan sektor industri pelancongan. Sisipan Konsep a) Ekopelancongan (Eco – Tourism) Aktiviti pelancongan yang berkembang berasaskan sumber semulajadi seperti pelancongan pantai. Aktiviti pelancongan yang paling banyak berkembang di . tasik. Aras 1 • Mengenalpasti sektor ekonomi tertier. hutan lipur. Aras 4 • Menjelaskan kesan negatif aktiviti pelancongan terhadap alam sekitar dan mencadangkan langkah-langkah mengatasinya. pulau.TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR Tajuk Impak Pembangunan Ekonomi Terhadap Alam Sekitar Subtajuk 2. Aras 3 • Menjelaskan kepentingan atau sumbangan terhadap sosioekonomi. tanah tinggi.

Pulau-pulau dan taman maritim yang cantik. Putrajaya. perubatan tradisional dan lain-lain.Dasar kerajaan Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 10 Minit ) . Pulau Langkawi. . Contohnya di Kedah dan Perlis seperti di kawasan MADA.Kemudahan pengangkutan dan perhubungan .Keindahan flora dan fauna. . Contohnya pusat-pusat pengajian tinggi. . .Keindahan kawasan tanah tinggi. kawasan perkampungan nelayan. Hutan Simpan Belum di Perak. rawatan pakar. . c) Pelancongan Kesihatan. d) Pelancongan Pendidikan. b) Pelancongan pertanian ( Agro – Tourism ) Aktiviti pelancongan di kawasan dusun buah-buahan. konsep “home stay” dan lainlain. Contohnya di Taman Negara.Keindahan persekitaran fizikal seperti pantai dan gua.Tempat-tempat bersejarah . perkhidmatan hospitality swasta.Iklim yang sesuai ii) Faktor alam sekitar manusia.Malaysia. . Pusat Sains Negara. Akua – tourism seperti di kawasan ternakan akuakultur. Cameron Highland dan sebagainya Isi-isi Pembelajaran a) Faktor-faktor mempengaruhi perkembangan kegiatan pelancongan i) Faktor alam sekitar fizikal. Kedatangan pelancong untuk mendapatkan rawatan perubatan. Bagang Lalang Selangor. Mengalakkan aktiviti pelancongan sambil belajar khususnya dikalangan pelajar sekolah.Kemudahan prasarana . Hutan Simpan Endau – Rompin di Pahang.

ii) Guru bersama dengan kumpulan pelajar lain membuat pembetulan dan penambahbaikan terhadap hasil pembentangan. [ 8 Markah] . Langkah 2: (Diskusi Pelajar – 20 Minit ) a) Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk membincangkan dua aspek berikut: i) ii) Faktor-faktor yang mempengaruhi sektor pelancongan yang terdapat di Malaysia. [9 Markah] b) Cadangkan langkah yang boleh diambil untuk memajukan sektor pelancongan di dalam negara berkenaan.a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. Langkah-langkah memajukan sektor pelancongan di Malaysia. a) Huraikan kepentingan sektor pelancongan terhadap pembangunan ekonomi dan sosial negara berkenaan. (Nota: Perbincangan mestilah berasaskan prinsip: FHC – Fakta diikuti oleh Huraian dan dilengkapi dengan contoh-contoh yang spesifik) Langkah 3 (Pembentangan Hasil Perbincangan – 40 Minit) b) Pembentangan hasil perbincangan dan penambahbaikan. Langkah 4 ( Rumusan Hasil Pembelajaran – 10 minit) Guru merumuskan setiap langkah pembelajaran di atas dan menyatakan kecapaian objektifnya. i) Setiap kumpulan membentangkan hasil perbincangan. Contoh Soalan Pilih sebuah Negara di Asia Tenggara. b) Guru menjelaskan tempat-tempat menarik yang terdapat di Malaysia dan menyatakan kepentingan kepada ekonomi negara.

akuapelancongan. dan ecopelancongan. menguruskan sisa pelancongan dan memelihara kualiti alam sekitar setempat. (a) Meminta pelajar memilih sebuah Negara Asia Tenggara dan memberikan kepentingan sector pelancongan terhadap ekonomi dan social Negara. Peluang pekerjaan.c) Huraikan kesan negatif sektor pelancongan terhadap penduduk dan alam sekitar negara berkenaan. a) Negara yang dipilih ialah Malaysia. Pembangunan di kawasan luar Bandar.arkeopelancongan. Masalah Terhadap Persekitaran Fizikal. Memajukan sistm pengangkutan dan perhubungan.(c) Meminta pelajar memberi kesan negative sector tersebut kepada alam sekitar manusia dan alam sekitar fizikal. . Menyediakan kemudahan asas yang mencukupi. 2 markah x 4 isi = 8m c) Kesan negatif sektor pelancongan. i) ii) iii) iv) v) Sumber pendapatan negara. Kempen kesedaran seperti langkah menjaga kebersihan. [ 8 Markah] Penilaian Jawapan Soalan ini merupakan soalan langsung dan terdiri daripada tiga bahagian. i) ii) iii) iv) v) Mempromosikan produk pelancongan menerusi media. Perkembangan teknologi dan R&D. pakej pelancongan yang menarik melalui TDC(Lembaga Penggalak Pelancongan). Membangunkan sumber-sumber setempat yang berpotensi berasaskan konsep agropelancongan.(b) Meminta pelajar mencadangkan beberapa langkah bagi memajukan sector berkenaan. Menggalakkan perkembangan industri berkaitan. 2 markah x 4 isi = 8m + 1m(cth negara) =9M b) Langkah memajukan sektor pelancongan.Antara kepentingan sektor pelancongan ialah.

i) ii) iii) Pencemaran budaya di kalangan penduduk tempatan.s.i) ii) iii) iv) Hakisan di kawasan tanah tinggi dan pinggir pantai akibat pembinaan hotel. Penerbit:Pearson dan Longman. m. Perubahan ilkim mikro khususnya suhu di kawasan tanah tinggi. Bab 11 – Sektor Perkhidmatan. Petaling Jaya.Fungsi ekosistem hutan seperti habitat. Kuala Perlis. Masalah wabak penyakit atau penularan penyakit yang cepat berjangkit yang dibawa oleh pelancong. membekalkan oksigen dan mengimbangi CO2 akan terganggu. Pencemaran air laut. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. rantaian makanan pelbagai jenis hidupan. sungai dan tasik akibat penyaliran sisa kumbahan. Tanah Tinggi Cameron dan lain-lain. 2005. Pendedahan dan penyerapan budaya barat. 2 markah x 4 isi = 8m Rujukan Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. resort padang golf dan sebagainya. Gangguan terhadap ekosistem daratan. Masalah Terhadap Persekitaran Manusia. Tanah Tinggi Genting. . 267 – 281. Masalah kesesakan di pusat pelancongan popular atau di pintu-pintu masuk utama spt.

Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 20 Minit ) . b) Mentafsir dan menganalisis data. Aras 2 • Membina carta pai mengikut kaedah/format sebenar. Aras 1 • Mengenalpasti kaedah mendapatkan nilai jejari. Aras 3 • Mentafsir data dan carta pai.4 Kemahiran Amali Subtajuk Membina dan mentafsir carta pai/rajah bulatan berbahagi Masa 2 waktu (80 Minit ) Hasil Pembelajaran Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat.TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR Tema Pembangunan Ekonomi dan Impak Alam Sekitar Tajuk 2.peratus dan sudut. Isi-isi Pembelajaran a) Mempersembahkan data pelancongan dalam bentuk carta pai.

sudut. Melukis carta pai. sudut dan jejari. b) Guru menjelaskan kaedah-kaedah pengiraan jejari. 267 27. Jadual 4: Keluaran Dalam Negara Kasar (RM: Juta) mengikut sektor-sektor ekonomi di Malaysia.a) Guru memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. Langkah 2 ( Mentafsir dan Menganalisis Data Keluaran Dalam Negara Kasar (KDNK) mengikut sektor ekonomi di Malaysia – 50 Minit) a) Guru mengedarkan data keluaran dalam negara kasar(KDNK) di mengikut sektor ekonomi dan pelajar dibantu untuk: i) ii) vi) vii) viii) Malaysia Mengenalpasti pola dan aliran perdagangan. 802 33. 230 77. peratus dan format melukis carta pai. Mengira peratus. Contoh Soalan Jadual 4 menunjukkan Keluaran Dalam Negara Kasar (KDNK) mengikut sektorsektor ekonomi di Malaysia pada tahun 1990 hingga 2000. 830 71. 337 23. 1990 .2000 Sektor Ekonomi Sektor Primer Sektor Sekunder Sektor Tertiar Jumlah Keluaran Dalam Negara Kasar (RM: Juta) Tahun 1990 Tahun 2000 22. Meramalkan kesan jangka panjang sebagai satu kajian masa depan (KMD) Langkah 3 ( Rumusan Hasil Pembelajaran – 10 minit) Guru merumuskan setiap langkah pembelajaran di atas dan menyatakan kecapaian objektifnya. 635 . 329 176. 496 79. Menganalisis sebab.

Langkah 3: Berdasarkan nilai puncakuasadua ini. Langkah 2: Campurkan semua nilai data mengikut sektor bagi tujuan mencari jejari. Nilai jejari boleh dikira dengan menggunakan formula berikut: Jejari = √ jumlah Apabila sudah dipuncakuasaduakan maka nilai yang diperolehi bukan lagi dalam unit biasa tetapi bertukar menjadi UNIT PUNCAKUASADUA. Sebaiknya panjang jejari mestilah sesuai untuk menghasilkan bulatan agar tidak terlalu besar atau terlalu kecil. Penilaian Jawapan a) Membina Rajah Bulatan Berbahagi.a) Berdasarkan jadual 4. pilih satu skala yang sesuai yang boleh diguna untuk mengira panjang jejari. Bahagikan nilai puncakuasa dua yang diperolehi dalam langkah (2) di atas dengan nilai skala yang telah dipilih itu. Konsep: Carta Pai atau Rajah Bulatan Berbahagi dikenali juga sebagai rajah bulatan berkadar yang merujuk kepada bulatan yang dipecahbahagikan mengikut sektor-sektor tertentu. Terdapat dua jenis carta pai iaitu carta pai separa bulatan dan carta pai bulatan penuh. Gerakerja Membina Carta Pai (Rajah Bulatan Berbahagi): Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan kenalpastikan berapa buah carta pai yang perlu dibina berasaskan kehendak soalan. Langkah 4: Kirakan sudut sektor bagi setiap elemen yang terdapat dalam jadual dengan menggunakan formula berikut: . Jika carta pai separa bulatan calon perlu darab dengan 180° manakala carta pai bulatan penuh calon perlu darab dengan 360°. siapkan sebuah Rajah Bulatan berbahagi bagi menunjukkan perubahan keluaran dalam negara kasar mengikut sektor-sektor ekonomi di Malaysia antara tahun 1990 hingga 2000.

2005. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk boleh ditulis di bahagian bawah carta pai anda itu. Melukis bulatan dengan menggunakan jangka lukis berdasarkan panjang jejari yang telah dikira dan juga menandakan bukaan sudut sektor bagi setiap elemen yang telah dikira dengan menggunakan jangka sudut di dalam bulatan berkenaan. Penerbit:Pearson dan Longman. nilai peratus yang perlu ditulis dalam setiap bukaan sudut sektor dan bukannya nilai sudut berkenaan) Langkah 7: Lorekan atau warnakan setiap sudut sektor dengan lorekan atau warna yang berlainan dan seterusnya lengkapkan carta pai anda dengan tajuk. Petaling Jaya. skala dan petunjuk. . Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas carta. Teks Pra U Geografi Manusia STPM.Nilai Bagi Setiap Elemen x 360° Jumlah Keseluruhan Elemen Langkah 5: Membuat plotan. Bab 11 – Sektor Perkhidmatan. m. Langkah 6: Mengira peratus setiap sudut sektor dengan menggunakan formula berikut: Nilai Bagi Setiap Elemen x 100% Jumlah Keseluruhan Elemen Nilai peratus ini mestilah dimasukkan ke dalam setiap bukaan sudut sektor bulatan tersebut. Sila rujuk Rajah Bulatan Berbahagi yang telah disiapkan di sebelah. (Ingat !. 267 – 281. Rujukan Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah.s.

Dasar Dan Strategi Pembangunan Desa Dasar biasanya dimaksudkan sebagai satu set keputusan tentang matlamat.Mengetahui dasar dan strategi pembangunan desa Isi-Isi Pembelajaran A. . strategi serta tindakan atau program pembangunan yang perlu dan boleh dilaksanakan bagi mengurangkan ketidakseimbangan pembangunan antara wilayah-wilayah. dasar-dasar mengenai pembangunan wilayah telah dirancang dan dilakasanakan oleh governan (kerajaan) menerusi pelbagai agensinya. Konsep Transformasi Desa Program pembangunan yang dilaksanakan bagi mengurangkan ketidakseimbangan pembangunan antara wilayah-wilayah. Di Malaysia. B. pelajar akan dapat: 1.TEMA 3: TRANFORMASI DESA DAN PERBANDARAN Tema Tranformasi Desa Dan Perbandaran Tajuk Tranformasi Desa Sub Tajuk Konsep Transformasi Desa Hasil Pembelajaran Diakhir pembelajaran. Di Malaysia.Mentakrif konsep transformasi desa 2.

dasar-dasar mengenai pembangunan wilayah telah dirancang dan dilakasanakan oleh governan (kerajaan) menerusi pelbagai agensinya. Di antara strategi atau program pembangunan yang telah dan sedang diambil bagi mengurangkan jurang pembangunan yang tidak seimbang ialah: 1.Program pembangunan insitu. Menekankan pembangunan fizikal desa seperti penyediaan kemudahan asas yang lengkap dan sempurna; bekalan elektrik, air, jalan raya, telekomunikasi, penyediaan rumah rakyat menerusi Program perumahan rakyat termiskin (PPRT) serta menyediakan pusat-pusat pertumbuhan ekonomi desa dan pasaran hasil desa. Di bawah projek pembangunan insitu ini sesetengah kawasan desa yang berpotensi dipilih secara khusus dan dinaik taraf menerusi projek desa wawasan seperti desa tani. Selain itu kemudahan fizikal pertanian seperti Rancangan Pengairan Muda dan Kemubu dijadikan sebagai projek asas untuk memajukan sektor pertanian desa khususnya padi sawah. Dengan adanya kemudahan asas yang cukup ini maka penduduk desa tidak perlu lagi berhijrah ke tempat lain untuk memperbaiki taraf dan kualiti hidup mereka. Strategi pembangunan insitu dibentuk khan untuk membaik pulih serta memodenkan kampung-kampung tradisional. Agensi kerajaan tertentu telah ditugaskan untuk membangunkan kawasan-kawasan yang telah dikenalpasti. Dalam konteks ini pendekatan bersepadu (Integrated Rural Development – IRD) telah digunakan dan semua kemudahan asas/infrastruktur yang diperlukan untuk memajukan kawasan desa berkenaan disediakan oleh kerajaan seperti jaringan pengangkutan, sistem tali air, rangkaian pemasaran, pusat penyebaran pertanian, bekalan air, elektrik dan lain-lain lagi yang diselaraskan oleh pelbagai agensi kerajaan yang dibentuk. Terdapat dua jenis program pembangunan insitu yang dilaksanakan di Malaysia. Pertama ialah untuk kawasan penanaman padi seperti di kawasan MADA (Kedah) dan KADA (Kelantan), Projek Tali air dan pertanian daerah Besut, Terengganu serta projek pertanian Barat Laut, Selangor. Kedua ialah untuk kawasan bukan penanaman padi seperti projek Pembangunan Integrasi Pertanian Johor Barat, Pahang Barat dan Negeri Sembilan Timur yang mengusahakan tanaman getah, kelapa sawit, kelapa buah-buahan serta nanas. 2. Program Pembangunan Pertanian Development Programme – IADP). Bersepadu (Integrated Agricultural

IADP ialah satu pakej pembangunan yang bersifat “kesepaduan” yang menggabungjalinkan segala resos, tenaga, sumber berpotensi dan agensi bagi memajukan sektor pertanian luar bandar dan seterusnya membasmi kemiskinan desa. Diantara strategi yang terlibat di bawah IADP ialah seperti program pembangunan tanah pertanian, kepelbagaian tanaman, program penanaman semula dan juga penyatuan saiz dan skel tani yang tidak ekonomik dibawah rancangan mini estet (pertanian berkelompok). Satu ciri penting IADP ialah menyelaras dan mengintegrasikan agensi

pembangunan yang selama ini beroperasi secara berasingan dan bertindan lapis. Fungsi agensi pembangunan seperti RISDA, FAMA, MAJUTERNAK, MAJUIKAN, LPP, MARDEC, MARDI, MADA, KADA, LKW dan lain-lain telah diselaraskan, disusun semula dan disepadukan secara menyeluruh agar karenah birokrasi yang boleh melambatkan program pembangunan untuk petani diminimakan.

Justeru itu bermula dengan Rancangan Malaysia ke 2, IADP telah dijadikan sebagai strategi utama rancangan pembangunan luar bandar Malaysia di bawah Kementerian Pembangunan Luar Bandar bagi tujuan mengatasi kemiskinan dan seterusnya menyeimbangan jurang pembanguna antara bandar dengan luar bandar. Objektif IADP adalah seperti berikut: i) ii) iii) iv) v) Meningkatkan pengeluaran pertanian dan seterusnya pendapatan dikalangan pekebun kecil. Memodenkan sektor pertanian luar bandar melalui penggunaan teknologi moden yang sesuai, sistematik dan efisyen. Memperbaiki sistem perkhidmatan pengembangan pertanian di luar bandar. Memodenkan kehidupan petani luar bandar dengan menggalakkan mereka menceburkan diri dlam sektor perniagaan tani. Membentuk sikap petani supaya mereka berkerja secara berkumpulan, sistematik, berjadual dan teratur dengan memperbaiki sistem institusi pertanian dan penyebaran info pertanian yang moden. Jadual: Projek pembangunan pertanian di bawah IADP Malaysia, 1992.
Nama Projek/ Kawasan terlibat MADA 1 dan 2 KADA 1 Besut Barat Laut Selangor Krian. Negeri Sembilan Tahun perlaksanaan 1965 - 1987 1967 - 1973 1971 - 1978 1978 - 1985 1979 - 1987 1981 - 1987 Keluasan (Hektar) 121 281 57 222 14 175 100 073 30 613 513 000 Tanaman utama Padi Sawah Padi sawah Padi sawah,getah,dusun buah-buahan ,kelapa. Padi sawah, kelapa,koko dan kopi Padi sawah, getah,kelapa,kelapa sawit, dusun buahan. Padi, getah, dusun buahan dan kelapa sawit Sumber kewangan Bank Dunia Bank Dunia ADB Bank Dunia Bank Dunia ADB

Pahang Barat Perak Utara Terengganu Utara

1983 - 1990 1986 - 1993 1986 - 1990

2 270 000 1 218 030 436 600

Getah, padi, kelapa sawit dan dusun buahan Getah, padi, tanaman campuran, kelapa sawit Padi, getah,akuakultur ,ternakan dan tembakau

ADB Bank Dunia Bank Dunia

Di bawah IADP ini Program reformasi tanah pertanian amat dititikberatkan. Misalnya projek pertanian berkelompok/mini estet yang dijalankan oleh agensi yang berkaitan, memajukan sektor kebun kecil yang tidak produktif, mengusahakan tanah terbiar dengan tanaman komersial yang boleh diuruskan secara sistematik bagi tujuan menambahkan pendapatan perkapita penduduk luar bandar. Dalam konteks reformasi tanah pertanian ini agensi-agensi kerajaan tertentu telah diberi tanggungjawab dan telahpun berjaya menainkan peranannya. Misalnya RISDA yang bertanggungjawab memajukan pekebun kecil getah serta FELCRA yang bertanggungjawab menyatu dan memulihkan tanah persekutuan. Kebun-kebun kecil yang berselerak dan tidak produktif akan disatukan di bawah pengurusan mini estet yang lebih ekonomi dan terurus. Dengan itu pendapatan perkapita pekebun akan meningkat sekaligus taraf hidup penduduk luar bandar dapat dipertingkatkan. 3. Penyelerakkan/penyebaran industri ke desa. Kawasan desa yang berpotensi dikenalpasti dan dibina kilang pembuatan atau pemerosesan, kerajaan juga menyediakan zon industri bebas cukai (FTZ) di kawasan luar bandar yang lengkap dengan kemudahan asas dan insentif untuk menarik pelabur membina cawangan industrinya. Di kawasan FTZ pelabur diberikan taraf perintis antara 5 hingga 10 tahun. Dengan adanya usaha ini maka tumpuan pembangunan industri tidak di kawasan bandar atau jaluran pantai barat semenanjung sahaja. Kini penyebaran industri perkilangan sudah memasuki ke koridor industri pantai timur khususnya di negeri Pahang dan Terengganu di samping di kawasan rancangan pembangunan wilayah pertanian seperti di wilayah JENGKA sendiri telah didirikan kilang elektronik (ALPS). Untuk memastikan dasar penyelerakan industri dari bandar ke luar bandar ini berjaya maka pihak kerajaan telah menyediakan infrastruktur fizikal dan sosial seperti kemudahan jalanraya, landasan keretapi, bekalan air, bekalan tenaga elektrik, kemudahan pelabuhan, kemudahan telekomunikasi dan sebagainya khususnya di kawasan FTZ. Terdapat juga usaha promosi dan kerjasama yang erat antara kerajaan persekutuan dan kerajaan negeri dalam usaha menempatkan industri perkilangan di kawasan luar bandar di negeri masing-masing. Dengan adanya penyelerakan industri

berskala besar seperti industri pembuatan, pemerosesan dan pemasangan di wilayah mundur ini maka secara tidak langsung ia akan dapat mempercepatkan pembangunan di wilayah mundur/kawasan luar bandar berkenaan. Selain daripada itu pada masa yang sama peralihan tumpuan industri dari kawasan bandar ke kawasan luar bandar atau pinggir bandar akan dapat memperlahankan kadar perindustrian di kawasan yang telah sedia maju. Dengan cara ini keseimbangan pembangunan antara kawasan/wilayah boleh dicapai pada masa hadapan.

3. Rancangan Pembangunan Wilayah (RPW) secara khusus. Rancangan Pembangunan Wilayah (RPW) adalah satu strategi pembangunan secara khusus di wilayah yang dikenalpasti mundur yang diletakkan di bawah agensi perlaksanaannya yang tersendiri. Di bawah RPW strategi penjanaan sumber alam dan pembangunan tanah baru merupakan usaha-usaha utama yang telah dilaksanakan oleh kerajaan disekitar tahun 1970-an. Di antara contoh RPW yang telah diperbadankan dan mempunyai autonomi secara khusus untuk memajukan wilayah mundur ialah seperti Lembaga Kemajuan Wilayah (LKW) JENGKA,KETENGAH,KESEDAR,KEJORA, KEDA,PERDA,DARA dan lain-lain lagi. Di dalam kawasan RPW ini terdapat tiga sumber alam yang perlu dijanakan sepenuhnya secara sistematik dan optima iaitu pertama sumber tanah yang subur untuk ditanam dengan tanaman getah dan kelapa sawit secara perladangan, ke dua sumber hutan untuk dibalak dan ke tiga sumber galian yang ada yang boleh dilombong. Daripada ketiga-tiga jenis sumber ini sumber tanah merupakan sumber utama yang telah dibangunkan dengan sektor pertanian perladangan. Namun begitu sebelum sumber tanah dibangunkan, sumber hutan terlebih dahulu dibalak. Ini kerana sebahagian besar RPW melibatkan kawasan hutan dara. Di antara contoh Rancangan Pembangunan Wilayah (RPW) secara khusus yang melibatkan pembangunan tanah baru yang telah dilaksanakan antara tempoh 1966 hingga 1994 ialah seperti jadual di bawah: Program Pembangunan Wilayah secara khusus di Malaysia (1966 – 1994) Program Rancangan Pembangunan Wilayah (RPW) JENGKA DARA KEJORA KETENGAH KESEDAR Lokasi mengikut negeri Pahang Pahang Tenggara Johor Tenggara Terengganu tengah Kelantan Selatan Tahun perlaksanaan 1972 1972 1972 1973 1978

Strategik membandarkan kawasan luar bandar ini sebenarnya bergabungjalin dengan strategi penyelerakan industri dan juga program pembangunan wilayah di kawasan pertanian. Perindustrian Desa Kedah Pulau Pinang. Dengan adanya bandar-bandar baru ini juga ia telah menjadi pusat pertumbuhan ekonomi wilayah berkenaan. Bandar Muazam Shah bagi Wilayah Dara dan juga bandar Al-Muktafi Billah Shah bagi wilayah Ketengah. Kawasan-kawasan pembangunan wilayah yang terletak di pedalaman dan jauh daripada bandar utama dalam sesebuah negeri turut diwujudkan bandar-bandar baru bagi tujuan memberikan kemudahan-kemudahan pembandaran kepada penduduk sekitarnya yang agak jauh untuk diperolehi di bandar-bandar utama . Antara pekan-pekan kecil yang dimaju dan dinaikkan taraf menjadi bandar ialah seperti Bandar Maran di Pahang. Mewujudkan bandar baru di kawasan pembangunan wilayah. Program pembinaan bandar-bandar baru ini mulai dilaksanakan awal tahun 1970-an serentak dengan penubuhan Lembaga Kemajuan Wilayah (LKW). Membandarkan Pekan-Pekan Berpotensi.Pertama untuk menggiatkan/mencergaskan pembangunan ekonomi di kawasan yang masih lembab. Walaupun perkembangan dan pembangunan di bandar-bandar baru ini agak perlahan.KEDA PERDA 4. Bandar Permaisuri di Setiu Terengganu dan juga Bandar Jerteh di Besut Terengganu. i. tetapi sekurang-kurangnya ia dapat memenuhi beberapa keperluan penduduk sekitar yang agak sukar diperolehi dari bandar-bandar besar yang lain yang letaknya agak jauh. Pembandaran Kawasan luar bandar dilaksanakan menerusi strategi-strategi berikut:. 1983 1983 Dasar kerajaan membandarkan kawasan luar bandar mempunyai tiga matlamat besar iaitu . Dengan memajukan pekan-pekan ini sudah tentunya kawasan desa yang terpinggir juga boleh menikmati kemudahan pembandaran. ii. Di Pahang misalnya pihak kerajaan negeri telah memperkenalkan konsep “Pembandaran . Di kawasan luar bandar mungkin terdapatnya pekan-pekan yang berpotensi untuk dimajukan dan dijadikan sebagai bandar kecil atau bandar bersaiz sederhana. Antara bandar-bandar baru yang diwujudkan di kawasan pembangunan wilayah ialah Bandar Jengka bagi wilayah Jengka. kedua melegakan kesesakan di kawasan bandar raya yang sudah padat dan tebu bina dan ke tiga mengimbangi pembangunan antara kawasan khususnya antara wilayah bandar yang sudah maju dengan luar bandar yang masih mundur. Kawasan luar bandar yang dibandarkan ini akan bertindak sebagai pusat pertumbuhan ekonomi wilayah baru dan pada masa yang sama mampu mengekang aliran migrasi desa ke bandar-bandar besar sahaja.

petani. khidmat nasihat serta bimbingan yang berterusan. UiTM cawangan Kelantan di letakkan di daerah Machang dan UiTM cawangan Terengganu diletakkan di daerah Dungun. pengangkutan dan perhubungan.Simpang”. kemudahan reakreasi dan sebagainya mengikut keperluan penduduk setempat. Dalam hal ini industri dan bandar memang tidak boleh dipisahkan.Kuala Lumpur akan tumbuh bandar-bandar industri seperti MEC CITY di persimpangan Gambang . Pekan-pekan berpotensi yang terletak di persimpangan jalan-jalan utama akan dimajukan dan dimodenkan dengan industri. Begitu juga maju atau mundurnya sesebuah bandar itu amat bergantung kepada pembangunan perindustrian kawasan tersebut.perkhidmatan pengangkutan. Oleh itu bandar-bandar baru diwujudkan untuk kemudahan pekerjanya. Misalnya bandar baru Nilai di Negeri Sembilan.perumahan. Contoh Soalan: . Melalui dasar penyelerakan industri ke luar bandar.Lebuh Raya Tun Razak dan juga Bandar Baru Mentakab di persimpangan Mentakab. melalui projek koridor industri yang ke dua di Malaysia yang menyambungkan kawasan industri Pengkalan Chepa Kelantan hingga ke Mersing Johor diharap akan dapat melahirkan bandar-bandar baru industri seperti Batu Rakit dan Kerteh di Terengganu. Melalui perkembangan industrilah penduduk akan bertambah yang akhirnya menyokong kepada kemajuan bandar. kerajaan telah menggalakkan pelaburan industri ke kawasan-kawasan luar bandar yang berpotensi.kewangan dan bank. iv. peniaga kecil serta usahawan IKS yang terpinggir dengan memberikan bantuan modal/kredit. Dengan terbinanya kawasan perindustrian sudah tentu memerlukan kemudahan asas dan prasarana yang setanding dengan kawasan bandar yang sudah maju.kemudahan bandar dan sebagainya. IPT di luar bandar. Sebagai contoh di laluan utama Kuantan . Misalnya UUM di letakkan di Sintok. Utara Kedah. Kemudahan Sosial Untuk meningkatkan lagi pembangunan ekonomi wilayah mundur kerajaan juga membantu memperbaiki taraf sosial penduduk. Di Pantai Timur Semenanjung pula. Mewujudkan Bandar Industri. Dengan adanya IPT diluar bandar ini maka faedah ilmu dan peluang pekerjaan akan dapat dinikmati bersama oleh penduduk luar bandar berkenaan. naik taraf kemudahan kesihatan. Kemajuan industri bergantung kepada kemudahan pembandaran yang ada di sekitarnya seperti kemudahan pamasaran. UiTM cawangan Pahang diletakkan di wilayah JENGKA. Sebagai contoh kerajaan telah memajukan industri kecil dan sederhana (IKS) di desa di bawah skim kredit mikro. Sebagai contoh universiti –universiti tempatan atau cawangan universiti yang baru dibuka dilokasikan di kawasan luar bandar.kawasan penempatan yang tersusun dan sebagainya. Selain itu kerajaan juga sentiasa membantu golongan nelayan. Bandar Gebeng dan Peramu di Pahang serta Mersing Johor. Seperti kemudahan pendidikan menengah. iii.

Ini kerana apabila adanya sumber alam yang berharga maka manusia akan meneroka dan mengeksploitasinya. Perkembangan pesat penduduk dan pembangunan ekonomi moden yang dijalankan akhirnya beransur-ansur mengubah desa dan petempatan perlombongan berkenaan menjadi sebuah bandar. ( 5 Markah) Pilih sebuah negara di Asia Pasifik. Ini akan menarik penduduk dari luar berhijrah ke tempat tersebut demi merebut segala peluang yang ada. Potensi sumber alam yang ada di sesebuah desa .petempatan. Sebagai contoh migran-migran Cina. Pada masa yang sama pembangunan infrastruktur. Misalnya bandaraya Kuala Lumpur. bandar Seremban dan Taiping berkembang berasaskan sumber bijih timah.ekonomi dan sosial akan dialirkan ke kawasan desa berkenaan khususnya oleh penjajah Inggeris.Proses perubahan desa A. ( 5 Markah) ii) Jelaskan langkah-langkah yang telah dan sedang diambil oleh negara berkenaan bagi memajukan wilayah-wilayahnya yang mundur (15 Markah) TEMA 3: TRANFORMASI DESA DAN PERBANDARAN Tema Tranformasi Desa Dan Perbandaran Tajuk Tranformasi Desa Sub Tajuk Proses Perubahan Desa Hasil Pembelajaran Diakhir pembelajaran. Banyak petempatan luar bandar/desa telah berubah menjadi bandar disebabkan oleh adanya sumber-sumber alam yang berharga di tempat berkenaan. Proses Perubahan Desa 1. Pada masa kini pula terdapat beberapa buah bandar baru yang wujud akibat adanya potensi sumber alam yang ada di kawasan berkenaan. i) Nyatakan keadaan ketidakseimbangan pembangunan yang berlaku di dalam negara berkenaan. Proses transformasi desa ini berlaku sejak abad ke 19 lagi.Ipoh. pelajar akan dapat: 1. Sebagai contoh Bandar Kertih di .a) b) Apakah yang dimaksudkan dengan “Pembangunan yang tidak seimbang”?.

3.Misalnya sektor perniagaan. perindustrian dan sebagainya. Pelbagai kemudahan seperti jeti untuk feri berlabuh dan hotel bertaraf antarabangsa telah dibina di bandar Kuah. Seperti bandar Gua Musang untuk Ulu Kelantan. Bandar Gerik (Lebuh-raya timurbarat). Perdagangan dan pelabuhan: Bandar-bandar seperti Pulau Pinang dan Kelang yang berasal daripada petempatan desa /petempatan nelayan pantai telah berkembang menjadi bandar pelabuhan yang pesat membangun kerana lokasinya yang strategi di laluan perdagangan timur dengan barat/perairan Selat Melaka. Melaka berkembang pesat kerana kedudukannya di laluan lebuh raya Utara – Selatan (PLUS). Faktor Perkembangan Ekonomi Moden. Faktor Polisi kerajaan: Melalui pelbagai cara dan tujuan kerajaan telah mengubah dan membangunkan kawasan petempatan luar bandar yang tertentu menjadi bandar.bandar Muazam Shah untuk Wilayah Dara dan bandar Muktafi . Keadaan ini akan membuka banyak peluang ekonomi dan perniagaan yang menjadi rebutan penduduk.Terengganu telah berubah dari sebuah kampung nelayan tradisional kepada bandar industri moden kerana penemuan sumber petroleum dan gas asli di perairan Terengganu yang menjadikan Kertih sebagai pusat pemerosesan gas asli utama serta adanya beberapa jenis kilang pemerosesan yang beroperasi di kawasan itu. 2. Bandar Kuah berkembang dari sebuah pengkalan perikanan kepada bandar yang menjadi pintu masuk pelancong ke Langkawi. Petempatan luar bandar/desa yang berpotensi akan dimajukan dan dibangunkan menjadi bandar kecil atau bandar sederhana yang berfungsi sebagai pusat-pusat pertumbuhan sosio-ekonomi sokongan/pelengkap kepada bandar-bandar yang sedia ada. Bandar Kuah di Langkawi berkembang kerana potensi pelancongan yang wujud di Kepulauan Langkawi itu. Sesebuah desa boleh berkembang menjadi bandar apabila sektor ekonomi moden yang ada di desa tersebut berkembang pesat.perkhidmatan. Boleh dikatakan hampir ke semua bandar-bandar di Malaysia yang berasal daripada petempatan desa.Kuala Berang untuk Ulu Terengganu dan bandar Gerik untuk Ulu Perak.Johor Baharu(Stesyen terakhir di selatan). Persinggahan/Stesyen: Bandar Gemas (Keretapi). Begitu juga dengan bandar Ayer Keroh. Tujuan untuk pembangunan wilayah yang baru dibuka: Misalan bandar Pusat Jengka untuk Wilayah Jengka. Pada zaman dahulu ia adalah sebuah kampung tradisional/pekan yang akhirnya berubah menjadi bandar kerana lokasinya sebagai tempat persinggahan orang ramai (transit). Misalnya: Tujuan untuk memajukan penduduk luar bandar sekitar.

Pembinaan bandar-bandar baru ini mungkin berasal daripada tapak petempatan luar bandar/desa yang ada di situ atau ia juga turut melibatkan pembangunan petempatan luar bandar yang ada disekitarnya ke arah ciri-ciri kebandaran. mahkamah.Billah Shah untuk wilayah Ketengah. jalan air (sungai ) dan lainlain lagi. bank. Terdapat beberapa bukti yang boleh dikemukakan berkaitan dengan wujudnya saling hubungan antara bandar dengan kawasan desa sekitarnya. Hubungan berfungsi ini begitu kukuh terutama sekali apabila kita mengkaji dalam konteks bandar kecil atau bandar sederhana yang dikelilingi oleh kawasan desa sekitarnya sehingga pembangunan ekonomi dan sosial di antara kedua-duanya bergerak seiringan dan segandingan. hospital/pusat kesihatan dan sebagainya. pejabat pos. 4. . peniaga dan juga pembekal barangan dan perkhidmatan. d) Wujudnya rangkaian pasar malam dan pasar tani yang membuktikan kawasan bandar menjadi pasaran barangan dan hasil desa samada hasil pertanian. c) Wujudnya pergerakan ulang alik penduduk desa ke bandar yang mungkin terdiri daripada pekerja. pejabat tanah. Contoh Soalan Berdasarkan kepada sebuah bandar kecil (10 000 – 30 000 orang penduduk) yang telah anda kaji di lapangan. b) Wujudnya sistem dan jaringan pengangkutan antara bandar dengan kawasan desa sekitar seperti sistem jalan raya. Saling Interaksi Desa – Bandar. jalan keretapi. perikanan dan kraf tangan. Bandar bergantung kepada luar bandar untuk memperolehi bekalan makanan kepada penduduk bandar dan juga memperolehi bekalan bahan mentah untuk industri perkilangan yang beroperasi di sesebuah bandar . pejabat agama. Antara bukti-bukti yang lazim ialah: a) Wujudnya rangkaian kedai runcit di desa-desa yang mana keperluan barangan pekedai itu dibekalkan oleh pembekal dari bandar yang ada di sekitar mereka. Manakala bandar itu pula menjadi pasaran untuk penduduk luar bandar menjual hasil pertanian dan penternakan mereka. e) Wujudnya beberapa agensi perkhidmatan atau pusat-pusat perkhidmatan kepada penduduk desa seperti pejabat daerah. Antara desa sekitar dengan bandar sebenarnya wujud keadaan saling bergantung yang tidak boleh dipisahkan. Selain itu sesebuah bandar juga berperanan membekalkan keperluan barangan dan perkhidmatan kepada penduduk sekitarnya.

Pertambahan jumlah dan peratusan penduduk bandar b. fungsi-fungsi utama yang terdapat di bandar itu. (11 Markah) TEMA 3: TRASFORMASI DESA DAN PERBANDARAN Tema Transformasi Desa Dan Perbandaran Tajuk Bandar dan Perbandaran Sub Tajuk Pengertian Bandar dan Perbandaran Hasil Pembelajaran Pada akhir pengajaran dan pembelajaran. (8 Markah) c) Pilih satu sahaja aktiviti manusia yang dijalankan di bandar tersebut dan terangkan bagaimana aktiviti itu memberikan kesan negatif kepada alam sekitar fizikal kawasan berkenaan.Menjelaskan taburan Bandar Sisipan Konsep 1.Perubahan struktur dan kegiatan ekonomi dari kegiatan ekonomi tradisional kepada ekonomi moden d. pelajar akan dapat: 1.Menghuraikan perkembangan Bandar diMalaysia 3.Mentakrifkan maksud perbandaran 2.( 6 Markah) b) Terangkan fungsi-fungsi di bandar tersebut yang dapat membantu memajukan kawasan desa sekitarnya.a) Nyatakan secara ringkas.Menghuraikan faktor-faktor perbandaran 4. Bandar Primat .Perluasan saiz Bandar c.Perubahan cara hidup dari tradisional kepada nilai dan gaya hidup moden 2. Ia meliputi 4 aspek berikut: a. Maksud perbandaran Perbandaran atau Urbanisasi bermaksud proses perubahan sesuatu kawasan daripada luar Bandar kepada bandar.

Faktor politik.Perbandaran selepas kemerdekaan d.Kemudahan asas e.Perbandaran awal ( Abad ke-15 ) b. 5.Faktor-faktor perbandaran a.Perkembangan Bandar di Malaysia a.Perbandaran pada zaman penjajah c. Megalopolis Perkembangan metropolis hingga memungkinkan percantuman metropolis-metropolis. Isi-Isi Pembelajaran 1.Ia masih berhubung secara langsung dan berada di bawah lingkungan pengaruh Bandar induk.Perbandaran era 1990-an dan abad ke-21 3. Bandar Baru Petempatan yang bercirikan Bandar yang dirancang dan dibangunkan di kawasan luar Bandar. Mexico City di Mexico. Konurbasi Bandar Proses pergabungan dan percantuman pinggir bandar dengan pinggir bandar lain di kawasan berdekatan. Metropolis Perkembangan sesebuah bandaraya sehingga mempunyai penduduk melebihi satu juta.Faktor sejarah b. Senawang bagi Seremban. dasar dan rancangan kerajaan d. Bandar satelit Bandar baru yang di bina khas tidak jauh dari Bandar utama. Bandar baru Selayang. Contoh: Bandar Jengka dan Muadzam Shah di Pahang. Bayan Baru bagi Pulau Pinang. Contoh: Petaling Jaya bagi Kuala Lumpur. 3.Faktor demografi 4. Subang Jaya.Perkembangan ekonomi moden c.Ia mempunyai pemusatan dan kepelbagaian fungsi.Bandar terbesar di sesebuah negara yang saiz penduduk berganda-ganda berbanding Bandar kedua. Contoh:Bangkok di Thailand.Fenomena Perbandaran .Maksud Perbandaran 2. 4. 7.Termasuk Bandar baru di pinggir Bandar seperti Bandar baru Ampang.Perbandaran selepas tahun 1970-an e. Kawasan Megalopolis biasanya mempunyai penduduk melebihi 10 juta orang 6.

Kekurangan kemudahan asas 6.Pemusatan fungsi Bandar 3.Perumahan 2.Pencemaran air 9.Tumpuan pembangunan ekonomi 2. Contoh Kuala Lumpur dengan Petaling Jaya. b.Pencemaran udara 8.Faktor-faktor konurbasi Bandar 1.Faktor-faktor Pembentukan Bandar Primat 1.Pencemaran baud an bunyi 10.Konurbasi Bandar a.Kesesakan lalulintas 7.Letakan bandar yang berhampiran .Bandar Satelit c.Metropolis f.a.Kekurangan peluang pekerjaan 4.Peningkatan suhu mikro 6.Berlaku menerusi proses rebakan Bandar dari pusat ke pinggir atau perkembangan pesat zon pinggir Bandar atau subbandar itu sendiri hingga sempadan sesebuak Bandar bercantum dengan sempadan Bandar yang lain yang berdekatan.Subbandar e.Konurbasi Bandar 5.Masalah yang timbul dalam bandar raya primat 1. Manila dengan Quezon City dan Bangkok dengan Thonburi.Faktor demografi 6.Bandar Primat b.Masalah sosial 5.Bandar Baru d.Migrasi c.Maksud konurbasi Bandar Proses percantuman atau penggabungan bagi dua buah Bandar atau lebih yang terletak berdekatan antara satu sama lain.Megalopolis g.Kemudahan asas 5.Persaingan.Bandar Primat a.Sejarah perbandaran 4. pengangguran dan kemiskinan bandar 3.Maksud Bandar Primat b.

Menjelaskan kesan transformasi desa dan perbandaran teradap alam sekitar ISI-ISI PEMBELAJARAN Kesan Pembandaran Terhadap Penduduk. (8 Markah) TEMA 3: TRASFORMASI DESA DAN PERBANDARAN TAJUK Kesan Tranformasi Desa Dan Perbandaran SUB TAJUK Kesan Perbandaran Terhadap Penduduk Dan Alam Sekitar HASIL PEMBELAJARAN Diakhir Pembelajaran pelajar akan dapat: 1. ( 12 Markah) c) Huraikan masalah-masalah akibat kewujudan fenomena konurbasi Bandar tersebut.Kewujudan sistem pengangkutan yang baik dan cekap 3. Masalah di bandar-bandar utama: 1. Peluang perkerjaan yang ada terhad untuk dipadankan dengan kelulusan. sebagai buruh kasar atau mungkin terlibat dengan aktiviti . Bandar-bandar utama di negara sedang membangun seperti Kuala Lumpur.2. Jakarta.Pertumbuhan penduduk Bandar yang pesat 5. Antara masalah tersebut ialah: A. Ekonomi bandar tidak mampu menyerap lebihan penduduk yang terlalu ramai akibat migrasi masuk.Manila dan lain-lain telah dan sedang mengalami kadar urbanisasi yang pesat adalah disebabkan oleh migrasi masuk penduduk dari luar bandarnya. Sedangkan migran yang masuk tidak memiliki kelayakan tersebut. Masalah pengganguran dan kemiskinan bandar.Bangkok.Menjelaskan kesan transformasi desa dan perbandaran terhadap penduduk dan ekonomi 2. Kebanyakan mereka berkerja dalam sektor informal. kelayakan dan kemahiran yang ada pada migran.Dasar kerajaan Contoh Soalan a) Apakah yang dimaksudkan dengan konurbasi bandar?. Sebahagian besar sektor ekonomi bandar bersifat semi profesional/profesional yang memerlukan kelulusan yang tinggi.Perkembangan perindustrian 4. (5 Markah) b) Jelaskan sebab-sebab kewujudan fenomena konurbasi bandar di Asia Tenggara. Justeru itu proses urbanisasi ini telah menimbulkan pelbagai masalah baik di bandar mahupun di desanya.

Berpunca daripada pertambahan kenderaan. Justeru masalah pengganguran dalam bandar akan berlaku. Ini menyebabkan darjah ketersampaian menjadi rendah walaupun pada jarak yang dekat. Petempatan haram ini dinamakan sebagai petempatan setinggan. Meliputi masalah tekanan terhadap sumber tanah. pelacuran. Justeru jalan penyelesaian terdekat ialah membina petempatan-petempatan haram di atas tanah rezab kerajaan/swasta seperti rezab bangunan. Keadaan ini akan merugikan kos masa.jaringan jalan raya dan lain-lain. Penyakit berjangkit ini mudah merebak kerana di kawasan setinggan tidak mempunyai sistem pembentungan yang sempurna. tidak mampu dimiliki oleh pekerja yang berpendapatan rendah – ini akan mewujudkan petempatan setinggan). 2. Masalah persekitaran sosial bandar. sistem perparitan dan longkang yang tidak terurus. Apatah lagi kawasan bandar kekurangan rumah-rumah kos rendah.ruang niaga. Masalah perumahan yang akhirnya mewujudkan fenomena persetingganan.rezab jalan raya dan sebagainya. sistem jalan bandar yang tidak dapat menampung aliran trafik secara relatifnya saiz jalan semakin sempit. Selain daripada sumber hutan pupus dan musnah. 3. Kesan-kesan sosial yang dihadapi penduduk bandar seperti masalah kekurangan perumahan (nilai hartanah tinggi . Selain itu akibat tekanan hidup dan kos hidup yang tinggi di bandar maka mudah menularnya penyakit sosial seperti jenayah. 4. Kesannya saiz tanah menjadi semakin sempit dan harga tanah menjadi semakin mahal. Oleh kerana kegiatan ekonomi migran hanya dalam sektor informal sahaja maka pendapatan yang diperolehinya adalah kecil. Urbanisasi seumpama ini digelar sebagai “Urbanisasi Palsu”. penyalahgunaan dadah dan lain-lain yang wujud akibat kadar pengganguran dan kemiskinan bandar yang tinggi. kemiskinan bandar akan berlaku. Pertambahan penduduk bandar pula menambahkan permintaan terhadap petempatan. 5. pergerakan penduduk bandar menjadi lambat dan mengambil masa yang lama untuk tiba ke destinasi seperti ke tempat kerja. Proses urbanisasi yang pesat akan mewujudkan persaingan guna tanah untuk petempatan.industri. Kawasan perumahan baru akan dibuka yang melibatkan aktiviti penyahutanan. sumber tanah juga rosak dengan pelbagai kejadian seperti hakisan tanah dan tanah runtuh. Sumber udara dan air juga boleh tercemar apabila penduduk. kos hidup yang tinggi menyebabkan kualiti dan taraf hidup penduduk bandar menjadi rendah. serta mudah merebaknya penyakit berjangkit seperti denggi di lokasi-lokasi tertentu khususnya di kawasan setinggan yang sesak (slum area). bekalan air yang tidak bersih dan persekitaran tempat tinggal yang kotor serta sesak.pelacuran.industri.kenderaan semakin bertambah sejajar dengan peningkatan kadar urbanisasi di bandar-bandar utama. rawatan sisa kumbahan yang tidak memuaskan. rezab sungai. kepupusan dan kemerosotan sumber hutan serta pencemaran dan kerosakan sumber. Kesan kesesakan lalu lintas dan traffic jam. Masalah ke atas sumber-sumber alam di bandar. Relatif dengan kos hidup yang tinggi di bandar menyebabkan migran-migran tidak mampu memiliki atau menyewa rumah yang kadar sewanya begitu tinggi. resiko kemalangan dan .

lain-lain lagi.01 hingga 0. Ini kerana dianggarkan hampir 50% komponen jerebu yang terdiri daripada partikulat terampai yang bersaiz 0. Jika ini berlaku kerosakan ke atas organ pernafasan akan terjadi dan amat berisiko tinggi bagi orang yang mengidap penyakit astma (lelah). Taraf kesihatan penduduk bandar terjejas akibat pertambahan pencemaran persekitaran seperti pencemaran udara. Justeru itu mereka hanya terlibat dalam sektor informal seperti buruh binaan dan penjaja. Di Kuala Lumpur. MONORAIL.1 mikrometer boleh menembusi sistem penapisan pernafasan dan didepositkan di dalam paru-paru. Kawasan bandar besar dan maju lazimnya terdapat kemudahan bandar yang cukup dan moden seperti pusat membeli belah. bau dan bunyi. Selain itu aliran migrasi yang terlalu ramai menyebabkan peluang pekerjaan yang wujud tidak sepadan dan tidak dapat menampung penawaran tenaga kerja yang ada. kemudahan riadah dan sukan. Kesesakan lalulintas ini akan lebih ketara ketika pergerakan keluar masuk pekerja ke pejabat atau ke kilang mereka seperti pada sebelah pagi dan petang.nemomia dan penyakit-penyakit yang berkaitan dengan jantung. Sistem Transit Aliran Ringan (LRT) dan juga ERL. Manakala fenomena pulau haba pula menyebabkan penduduk sentiasa kepanasan dan kerimasan. Pendapatan yang diperolehi adalah kecil dan tidak mencukupi untuk menampung kos hidup yang tinggi di bandar. bau busuk dan lain-lain lagi. Migran yang datang dari luar bandar ini memiliki kelulusan dan kemahiran yang rendah untuk diserapkan dalam sektor ekonomi moden. Kesan-kesan positif -Kemudahan prasarana dan kemudahan bandar. Sebagai contoh fenomena banjir kilat banyak merosakkan harta benda dan memerlukan kos yang tinggi untuk mengatasinya. Kesannya kemiskinan bandar akan bertambah. Kesan yang paling besar ialah ke atas sistem pernafasan. Selain itu ketidakselesaan hidup di bandar juga dirasai khususnya di kawasan yang mengalami fenomena pulau haba dan banjir kilat. 7. Pulau Pinang dan Johor Baharu misalnya mengalami masalah kesesakan lalulintas yang amat teruk . sakit kerongkong. air. penyakit mata dan lelah (akibat pencemaran udara). kemudahan hospital moden. Di Kuala Lumpur kerajaan terpaksa memperkenalkan sistem pengangkutan awam yang moden dan canggih untuk mengatasi masalah ini seperti penggunaan KOMUTER. Kesan daripada fenomena ini ialah meningkatnya kadar pengganguran di bandar. kemudahan hiburan dan sebagainya bagi menampung keperluan penduduk yang ramai . Kualiti hidup penduduk bandar terjejas. Proses pembandaran yang pesat menyebabkan aliran migrasi penduduk terarah ke bandar berkenaan. Dalam konteks pencemaran udara dan jerebu di kawasan bandar pula terdapat banyak kesan negatifnya ke atas kesihatan penduduk bandar. 6. Meningkatkan kadar pengganguran dan kemiskinan bandar. 8. kemudahan pendidikan tinggi. Kualiti kesihatan penduduk akan terjejas dengan pendedahan kepada pelbagai penyakit kulit (akibat hujan asid). kemudahan pengangkutan awam canggih.

P/Jaya Bandar Baru Bangi Georgetown P.7 darjah celcius lebih tinggi 2 darjah celcius lebih tinggi 4 darjah celcius lebih tinggi 3 darjah celcius lebih tinggi 3 darjah celcius lebih tinggi a. . Kecerunan suhu adalah tinggi di pusat bandar kemudian semakin menurun menghala ke pinggirnya. Selain itu kewujudan bangunan-bangunan besar seperti Suria KLCC.Pinang Johor Baharu Kota Kinabalu PULAU HABA MAKSIMA (Darjah Celcius) 6 . Kemerosotan Kualiti Alam Sekitar 2. Sektor-sektor pekerjaan ini menawarkan gaji yang lumayan yang membolehkan penduduk memperolehi pendapatan yang tinggi yang seterusnya akan dapat memperbaiki taraf hidup mereka. Kesannya tenaga haba terus berkitar pada ruang atmosfera bandar. medan letak kereta berbitumen merupakan bahan-bahan yang menggalakkan proses pengaliran dan simpanan haba pada siang hari sebagai haba pendam dan dibebaskan pada waktu malam bagi mengimbangi kehilangan haba di permukaan bumi. 3. Pembebasan haba dari bumi ini sepatutnya terus dilesapkan ke angkasa. b.1983. Tetapi di bandar proses ini tidak berlaku. Suhu yang lebih tinggi atau cuaca yang lebih panas di bandar berbanding dengan pinggir bandar. Dengan adanya kemudahan – kemudahan ini kualiti hidup dan kesejahteraan penduduk akan meningkat. pengangkutan sektor perniagaan secara besar-besaran telah membuka ruang kepada penduduk bandar untuk meningkatkan taraf hidup mereka. Bangunanbangunan konkrit. 1.itu. Suhu adalah salah satu unsur utama yang mengalami perubahan akibat aktiviti manusia di bandar. Kewujudan udara kering (dry air) di bandar berbanding dengan pinggirnya yang lebih lembab dan lebih nyaman. Peningkatan terhadap suhu di pusat bandar sehingga beberapa darjah celcius melebihi daripada suhu sekitaran di pinggir bandarnya menghasilkan satu fenomena yang dikenali sebagai Pulau Haba. jalan-jalan berturap. sektor perkhidmatan seperti bank. Kesan kenaikan suhu mikro/Pulau haba bandar. Kesan-kesan positif –Kepelbagai kegiatan ekonomi Kewujudan kepelbagaian kegiatan ekonomi bandar yang saling berantaian antara satu sama lain seperti sektor perindustrian. Kelembapan udara yang rendah. Menara Petronas dan Midvalley Megamall akan mencantikkan lagi landskap bandar yang kelak boleh menjadi daya tarikan pelancong. Sebaliknya haba bumi akan dihalang oleh bahan-bahan pencemar di udara yang kemudian memantulkan kembali tenaga tersebut ke bumi. Kesan terhadap persekitaran fizikal bandar akibat proses urbanisasi A. Jadual: Keamatan Maksima Pulau Haba Waktu Malam Bagi Beberapa Buah Bandar di Malaysia 1973 . PUSAT BANDAR Kuala Lumpur. hospitaliti. 9.

gas-gas seperti sulfur. Kesannya tiupan angin yang lebih kencang bertiup masuk dari luar ke pusat Bandar. karbon monoksida dan hidrokarbon-hidrokarbon daripada sumber-sumber kenderaan. Adanya banyak bahan atau sumber yang boleh menyerap dan menyimpan bahangan matahari sebagai haba pendam seperti bangunan konkrit. Perlepasan banyak gas-gas rumah hijau seperti karbon dioksida.Antaranya ialah: a. Komposisi udara atau lapisan udara yang tebal diselimuti jerebu dan bahan pencemar(pollutions) khususnya dalam keadaan udara yang lebih kering di bandar. Kekurangan litupan tumbuhan atau pokok-pokok peneduh yang mampu bertindak menyederhanakan suhu. Ini mendorong terbentuknya awan yang akhirnya turun sebagai hujan. tar/bitumen. Kejadian ini dinamakan sebagai badai. kesan daripada pulau haba maka kadar sejatan dalam bandar adalah tinggi.karbon monoksida. Wujudnya tekanan udara yang rendah akibat suhu yang tinggi di pusat Bandar. e. Terdapat pelbagai sebab terjadinya pulau haba di bandar.konkrit dan aspalt. d. Fenomena Banjir Kilat dan Hujan Asid. Ini menyebabkan angin yang lembab dari luar bandar bertiup masuk ke dalam bandar yang boleh menurunkan hujan yang lebat. Tambahan pula Lebih 50% permukaan bumi di bandar telah ditutupi dengan bitumen. Perubahan landskap yang ketara dari hutan semulajadi bertukar kepada “hutan batu”. Tempoh hayat sesuatu banjir kilat adalah begitu cepat iaitu antara beberapa jam hingga satu hari sahaja.nitrogen dan lain-lain yang dibebaskan dari kenderaan . c. Kekerapan kejadian hujan perolakan yang lebih tinggi di bandar yang berpunca daripada kadar sejatan permukaan yang tinggi dari haba yang lebih banyak tersimpan di bandar. Kehilangan air yang cepat berlaku adalah disebabkan oleh proses sejatan yang tinggi di bandar kesan pulau haba disamping luahan ke dalam sistem saliran seperti sungai dan terus ke laut. Jika sistem perparitannya tidak cekap. 2. Partikel-partikel debu. Keadaan sedemikian telah menghalang proses susupan (infiltrasi) air hujan ke dalam tanah sebaliknya lebih cepat mengalir sebagai air larian permukaan. industri dan sebagainya yang juga mampu memerangkap bahangan matahari. b.metana. Selain daripada itu suhu yang tinggi di bandar akan menyebabkan tekanan udaranya menjadi rendah. Perlepasan banyak tenaga haba di bandar yang berpunca dari sumber janakuasa kilang. Dengan memiliki tenaga haba yang banyak.c. bahan-bahan pencemar udara dan sebagainya. Selain daripada itu perubahan terhadap unsur hujan di dalam bandar juga melibatkan kualiti air hujan itu sendiri. d. sumber kenderaan bergerak dan juga dari metabolisme badan manusia sendiri yang ramai tinggal di bandar. Bahangan matahari yang tersimpan di waktu siang akan dibebaskan di waktu malam. ia tidak dapat menampung aliran air permukaan lalu mengalir-limpahkannya menyebabkan wujudnya fenomena banjir kilat. aspalt.

aktiviti tanah runtuh di kawasan cerun berkenaan tidak dapat dielakkan lagi. Proses ini akan merendahkan kekuatan cerun dan seterusnya menyebabkan cerun di depan bangunan Highland Towers mengelangsar manakala cerun belakangnya menolak bangunan berkenaan. manik-manik hujan tersebut akan turun sebagai Hujan Asid. Dengan adanya daya tarikan. 3. tanah runtuh dan tanah mendap Berpunca daripada eksploitasi terhadap tanah-tanah bandar secara berlebihan bagi menampung keperluan penduduk yang semakin bertambah. Kuala Lumpur. Hujan asid akan melunturkan warna bangunan. Aktiviti penyahutanan untuk pembinaan tapak bandar-bandar satelit secara langsung memusnahkan ekosistem yang sedia ada samada ekosistem hutan mahupun ekosistem akuatik seperti sungai dan paya. kakisan kepada monumen-monumen bersejarah juga boleh memudaratkan kesihatan manusia. Puluhan hingga ratusan ribu tan metrik simen. tegasan ricih terjadi akibat lampauan berat beban di atas permukaan cerun. Masalah hakisan tanah. Peningkatan tegasan ricih boleh menyebabkan keseimbangan cerun terganggu. Di dalam kes runtuhan Highland Tower di Hulu Kelang pada 11 Disember 1993. Kemusnahan ekosistem dan kepelbagaian biologi. Tegasan ini dikenali sebagai Tegasan Ricih.dan perindustrian pula bertindak sebagai nukleus kondensasi untuk menarik wap-wap air ke arahnya membentuk manik-manik hujan yang mengandungi asid seperti asid sulfurik dan juga asid nitrit. maka bangunan Highland Towers menjadi tidak seimbang dan akhirnya runtuh tersungkur secara tiba-tiba memerangkap puluhan nyawa di dalamnya. Kawasan hutan selama ini menjadi habitat. pemotongan dan perataan bukit untuk dijadikan pelbagai tapakbina.tolakan dan graviti bertindak pada masa yang sama. Pemotongan lereng dan kaki bukit pula akan meningkatkan tegasan pada jisim batuan atau regolith di atas permukaan cerun tersebut. Pembinaan bangunan tinggi di lereng-lereng bukit akan menyebabkan wujudnya peningkatan beban di atas permukaan cerun berkenaan berbanding dengan keadaan asalnya. bahu-bahu bukit yang telah di tarah dan dipotong atau di lereng-lereng bukit yang telah di teres dan diratakan untuk didirikan kondominium dan lain-lain. Seperti aktiviti peneresan. Apabila cerun menjadi tidak stabil.Tegasan ricih boleh meningkat kerana lampauan beban boleh menyebabkan tekanan air liang pada tanah liat bertambah. Runtuhan ialah pergerakan regolith yang berlaku di cerun-cerun yang sangat curam dan adakalanya tegak (90 darjah) seperti di tebing-tebing tinggi.konkrit.besi cerucuk dan batu bata serta bahan domestik yang lain telah meningkatkan tegasan ricih sesebuah cerun kerana ia boleh menyebabkan lampauan beban berlaku di atas cerun terbabit. 4. Di Malaysia fenomena tanah runtuh yang paling dasyat ialah yang pernah berlaku dalam Tragedi Runtuhan Kondominium Highland Tower. . Jika proses kondensasi ini mencapai ke tahap tepu.

Apabila ia ditebang kepelbagaian biologinya akan turut musnah. kawasan pelupusan sampah yang menyebabkab kualiti udara terjejas. habuk gergaji dan simen. Daripada sudut sains alam sekitar. muara/pelabuhan. lantas menyebabkan keadaan sekelilingnya menjadi kabur dan kurang jelas. air hujan/hujan asid dan lain-lain yang berpunca daripada sisa domestik/perumahan dari penduduk bandar. Partikel-partikel ini boleh menyerak dan menyerap cahaya matahari.membekalkan sumber makanan kepada pelbagai spesis fauna dan flora. Pencemaran Alam Sekitar 1.asap dan habuk. tasik.zarah. Manakala Jerebu (Haze) pula boleh ditakrifkan sebagai “Partikel-partikel terampai di atmosfera dalam kepekatan yang tinggi. Pencemaran udara berlaku dengan kehadiran satu atau lebih daripada bahan cemar (Pollutions) seperti gas-gas.kualiti dan sifat atmosfera tersebut dan akhirnya boleh memberikan kesan negatif kepada persekitaran fizikal sesuatu kawasan khususnya di bandar.debu dan sebagainya di dalam atmosfera yang mana ia boleh mengubah kuantiti. asap kenderaan dan lain-lain yang menjadi penyumbang utama kepada masalah jerebu.kolam dan takungan semulajadi.habuk. Paya-paya yang ditimbus serta sungai-sungai yang tercemar akibat kelodak dan lumpur pula boleh memusnahkan rantaian makanan hidupan akuatik. Meliputi pencemaran sungai. bahan berbau. Partikel terampai (Partikulat) ini terbentuk di dalam keadaan cuaca kering (Dry Air) dan udaranya yang stabil yang menghasilkan satu lapisan kabus nipis menyelimuti ruang atmosfera sesuatu kawasan.asap pembakaran terbuka dari kawasan pelupusan sampah. Partikulat terampai boleh terdiri daripada pelbagai jenis umpamanya debu halus . Masalah pencemaran udara dan jerebu. 2. Akibat pertambahan bilangan kenderaan yang seiringan dengan pertambahan penduduk bandar serta pertambahan kawasan-kawasan perindustrian. Masalah pencemaran air. Proses penyerakan dan penyerapan cahaya matahari oleh partikulat-partikulat terampai ini dinamakan sebagai “Serakan Mie (Mie Scattering)” dan ianya boleh mengurangkan jarak penglihatan. B. Misalnya oleh partikulatpartikulat seperti debu halus. Partikulat terampai ini adalah zarah-zarah pepejal yang amat halus dan ringan sifatnya bersaiz kurang daripada 10 mikrometer serta boleh terapung dalam udara dalam tempoh waktu yang lama. Indeks kemerosotan kualiti air bersih (kadar pencemaran air) dari pelbagai sumber ini boleh diukur melalui pelbagai indikator . air bawah tanah. sisa kumbahan dan juga sisa kilang yang menjejaskan kualiti air bersih dari sungai. partikulat terampai ini dikenali sebagai PM10 (disebut PM ten).

.seperti kandungan Permintaan Oksigen Biologikal (BOD). 4. Bunyi bising akibat kenderaan dan kilang terutama di kawasan bandar yang sesak. Pencemaran Tanih Pencemaran tanih berlaku akibat proses larut resap sisa-sisa toksik dan bahan –bahan buangan oleh tanih menyebabkan kesburan tahih terjejas. (15 Markah) .N). Pencemaran bau khususnya di kawasan pelupusan sampah hasil buangan domestik. Pulau Pinang. Contoh-Contoh pencemaran sumber air yang serius di kawasan bandar ialah seperti kes pencemaran Sungai Gombak dan Sungai Kelang di bandaraya Kuala Lumpur dan Sungai Pinang di George Town. Pencemaran bunyi dan pencemaran bau. Pencemaran sampah sarap Berlaku akibat jumlah penduduk yang meningkat yang membuang sampah merata-rata. 3. Pencemaran sisa toksik. Coli). Pencemaran berlaku akibat pembuangan sisa-sisa toksik daripada kilang-kilang tanpa melalui proses rawatan atau dibuang ditempat yang tidak sepatutnya. kandungan Pepejal Terampai (SS). kandungan bakteria Escherichia Coli (E. 6. 5. Ini Menyebabkan tanih hilanh kesuburan. Sisa-sisa toksik ditanam didalam tanah menyebabkan sumber tanih musnah. ( 10 Markah) b) Kadar pembandaran yang pesat dialami oleh negara-negara sedang membangun pada masa kini menimbulkan pelbagai kesan positif dan negatif. Peningkatan jumlah penduduk juga menyebabkan adalah relatf dengan pembuangan sampah. Bincangkan pernyataan ini. Nilai Keasidan ( pH) disamping perubahan warna dan bau yang ada di dalam sesuatu sumber air tersebut. CONTOH SOALAN a) Mengapakah kadar pembandaran yang dialami oleh negara-negara sedang membangun pada masa kini lebih pesat berbanding dengan negara-negara maju. kandungan Amoniakal Nitrogen (NH3 .

graf garis majmuk dan juga graf garis banyak. Membina peta kloroplet dengan baik 2. pelajar akan dapat: 1. Gerak kerja Membina Graf Garis (Poligraf): Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan kenalpastikan nilai maksima serta nilai minima. Mentafsir pola atau corak peta kloroplet ISI-ISI PEMBELAJARAN A. Di peringkat ini graf garis yang hendak dibina ialah graf garis banyak (poligraf). Graf garis ialah garisan yang menyambungkan titik-titik (poin) di atas kertas graf yang mengandungi paksi X dan paksi Y. Langkah 2: Pilih satu skala yang sesuai yang boleh meliputi semua data dan boleh diplotkan di dalam sehelai kertas graf sahaja. Terdapat pelbagai jenis graf garis iaitu graf garis mudah. Sebaiknya skala yang dipilih tidak terlalu . Membina Graf Garis.TEMA 3: TRASFORMASI DESA DAN PERBANDARAN TAJUK Kemahiran Amali SUB TAJUK Membina Dan Mentafsir Peta Kloroplet HASIL PEMBELAJARAN Diakhir pembelajaran.

Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas graf.9 325. Langkah 4: Tandakan setiap nilai data yang terdapat dalam soalan.1 230. Menganalisis dan mentafsir Graf Garis. (Ingat – Plotan bagi graf garis mestilah bermula di atas Paksi X. Lihat Contoh 1 di bawah: Contoh 1: Jadual 1 menunjukkan bilangan penduduk bandar mengikut benua-benua di dunia pada tahun 1950 hingga 2025 (anggaran) Jadual 1: Menunjukkan Bilangan Penduduk Bandar Mengikut Benua-Benua di Dunia pada tahun 1950 .5 577.9 67.9 2025 (Anggaran ) 957.9 167. Penandaan nilai mestilah bermula di atas paksi X. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk boleh ditulis di hujung setiap garisan yang telah diplot itu). .9 662.9 1970 81.5 206. skala dan petunjuk. Sambungkan setiap nilai menjadi garisan-garisan. Oleh sebab itu bagi nilai yang pertama di atas paksi Y iaitu 0 dan tahun yang pertama di atas paksi Y mestilah bermula di persilangan paksi X dan Y tersebut) Langkah 5: Lengkapkan graf anda dengan tajuk.9 758.7 106.2 494.8 162.besar atau terlalu kecil sehingga mencacatkan kesan nampak (Visual impact) graf garis yang dilukis itu.8 927. tidak boleh sama sekali dijarakkan dari paksi X.1 297.0 Tahun 1990 228.5 441. Tandakan nilai bagi setiap 1 CM di atas paksi Y dan nyatakan unitnya dihujung paksi tersebut.8 2399.8 289.2025 (unit: Juta orang) Benua 1950 Afrika Amerika Latin Amerika Utara Asia Eropah 32. Langkah 3: Sediakan paksi X dan paksi Y di atas kertas graf. Paksi X mewakili tahun manakala paksi Y mewakili nilai.6 a) Berdasarkan jadual 1. lukis sebuah graf garis untuk menunjukkan bilangan penduduk bandar bagi setiap benua antara tahun 1950 hingga 2025.

.perindustrian. Trend pembandaran yang pesat di Asia dan Afrika disebabkan oleh beberapa faktor. Antaranya ialah: 2. Benua Amerika Latin pula walaupun meningkat.Menganalisis graf garis memerlukan kemahiran mengadunkan pengentahuan sedia ada dengan pola atau bentuk graf yang terhasil. Sebenarnya negara-negara dunia ke tiga khususnya negara-negara sedang membangun kini sedang mengalami pertambahan penduduk bandar yang pesat melebihi kadar purata pertambahan penduduk bandar sedunia. Pelbagai sektor ekonomi moden seperti perniagaan. Pada keseluruhannya. benua Asia. Pembangunan ekonomi bandar yang pesat selepas tahun 1970. Justeru kita boleh merumuskan ke tiga-tiga benua ini mempunyai sumbangan terbesar dalam mempengaruhi kadar pembandaran di dunia masa kini. meramalkan kesan jangka panjang dan sebagainya.perkhidmatan. tetapi agak sederhana dan trendnya tidak sepantas benua Asia mahupun Afrika. benua Afrika dan Benua Amerika Latin menunjukkan trend peningkatan yang tinggi.kewanga n dan lain-lain telah berkembang dengan begitu pesat di bandar sejajar dengan dasar kerajaan di negara-negara sedang membangun untuk memajukan negara masing-masing. sebab-sebab mengapa pola tersebut bersifat demikian dan juga elemen kajian masa depan (KMD) seperti mencadangkan langkah. Paling ketara sekali ialah benua Asia yang meningkat secara mendadak selepas tahun 1970 dikuti oleh benua Afrika selepas tahun 1990. jelaskan mengapa trend kadar urbanisasi yang dialami oleh benua yang terdiri daripada negara maju dan benua yang terdiri daripada negara sedang membangun adalah berbeza-beza. Benua Asia. Afrika dan Amerika Latin mengalami kadar pertambahan purata penduduk bandar lebih daripada 4% setahun berbanding dengan benua Eropah dan Amerika Utara yang hanya di sekitar 2% sahaja setahun. Komponen penganalisisan dan pentafsiran merangkumi pola atau corak graf yang terhasil. Iaitu : v) vi) vii) viii) Pola atau trend peningkatan atau penurunan secara mendadak. Terdapat empat jenis pola atau corak atau trend atau arah alir yang boleh dikenalpasti dari sesebuah graf garis. Lihat contoh soalan pentafsiran di bawah: b) Berdasarkan graf yang anda lukis itu. Pola atau trend peningkatan atau penurunan secara gradual (perlahanlahan) Pola atau trend yang stabil – konstan (garis lurus yang mendatar) Pola atau trend yang tidak stabil/tidak menentu – mengalami kenaikan dan penurunan dalam tempoh masa yang tertentu. Jawapannya: Trend Pembandaran di Negara Negara Sedang Membangun 1.

Justeru ini memberikan ruang dan peluang kepada kebanyakan negara melaksanakan polisi dan program pembandaran negara masing-masing ke arah pemodenan dan kemajuan sosio-ekonominya. Ini kerana industri menawarkan peluang perkerjaan yang luas. Telah dianggarkan sebelumnya pertambahan penduduk bandar akibat migrasi dari desa ialah antara 60% hingga 80%. Perkembangan pesat sektor industri terutama sekali di bandar-bandar besar telah mempercepatkan proses migrasi desa ke bandar. Ini menyebabkan trend pembandaran menjadi lebih pesat lagi. pada masa yang sama sektor pertanian di desa terus mundur dan ketinggalan.Sektor yang paling penting sekali ialah sektor perindustrian. saiz pertanian menjadi semakin sempit relatif dengan penduduk yang semakin bertambah. Kemunduran Sektor Ekonomi Desa Khususnya Sektor Pertanian. Taiwan dan juga Hong Kong. Tegasnya “dualisme ekonomi” yang ketara antara desa dengan bandar telah menggalakkan migrasi ke bandar yang menjadi penyebab utama mewujudkan trend pembandaran yang pesat dan mendadak di negara-negara dunia ke tiga. Era 1990-an menyaksikan banyak negara dunia ke tiga telah muncul sebagai Negara Industri Baru (NIC) seperti Korea Selatan. Kemunculan negara-negara ini pastinya mempercepatkan lagi proses pembandaran di negaranya yang biasanya bergerak seiringan dengan proses perindustrian. Di kebanyakan negara sedang membangun perpindahan penduduk dari desa ke bandar telah menyumbangkan 60% hingga 80% daripada jumlah pertambahan penduduk di bandar. Sektor pertanian tradisional tidak mampu menampung lebihan buruh di desa. Tamatnya perang dunia ke dua (1939 . Kawasan desa mengalami tekanan penduduk. pembangunan bandar-bandar bersaiz sederhana dan bandar kecil difokuskan melalui penyelerakan industri dari pusat ke pinggir bandar atau ke wilayahwilayah yang kurang maju. Kesannya buruhburuh pertanian terpaksa berhijrah ke bandar demi mengejar keperluan dan kemewahan hidup. Berlawanan dengan sektor ekonomi moden yang berkembang dengan pesat di bandar. Banyak negara dunia ke tiga sudah merdeka dan bebas dari belenggu penjajahan dan peperangan. 3. sumber-sumber pengeluaran yang ada semakin terhad dan tidak mencukupi untuk menampung keperluan penduduk.gaji dan pendapatan yang lumayan. Pada amnya selepas tahun 1970 dan khususnya era 1990-an pembangunan pembandaran tidak lagi menumpu kepada bandar-bandar utama sahaja. 4. Faktor Demografi Pertambahan penduduk bandar juga dipengaruhi oleh faktor semulajadi yang berpunca daripada peningkatan kadar kelahiran dan pengurangan kadar kematian penduduk dalam bandar itu sendiri. Oleh itu migrasi menjadi faktor terpenting menyumbangkan kepada proses pembandaran.1945) membolehkan politik dunia menjadi stabil dalam jangka masa yang panjang. Justeru ia menjadi tarikan utama golongan muda di desa berhijrah ke bandar-bandar besar dan akhirnya menambahkan bilangan penduduk bandar dengan begitu cepat. Program pembandaran yang lebih sistematik dilaksanakan.pakej perkerjaan dan kemudahan/insentif yang menarik. 5. Kestabilan Politik dan Ekonomi. Ini bererti selebihnya bolehlah dikira .

Proses pembandaran yang seumpama ini dinamakan sebagai “Pembandaran Palsu” (False Urbanization) dan ianya amat jelas sekali banyak berlaku di negara dunia ke tiga (negara sedang membangun). Ke dua. Manila di Filipina dan lain-lain. Kewujudan bandaraya primat menunjukkan pembangunan yang dialami oleh negara berkenaan adalah tidak seimbang/tidak menyeluruh. Ketiga-tiga sebab ini mempercepatkan lagi pertambahan penduduk bandar yang sedia ramai itu. Manakala di Benua Afrika pula bandar-bandar seperti Cape Town dan Johanesberg di Afrika Selatan.pembentungan dan juga alam sekitar bandar. halangan agama dan adat yang masih kuat dipegang oleh migran-migran yang berhijrah ke bandar. bandar-bandar utama (Melebihi 1 juta orang) yang menjadi tumpuan penduduk ialah seperti. Kinshaha dan Luanda di Anggola. . Mexico City di Mexico. Penumpuan penduduk di bandar-bandar utama yang melebihi 1 juta orang adalah ketara sekali. Trend Pembandaran di Negara-Negara Maju. Ke tiga. Lima di Peru.sebagai berpunca daripada pertambahan semulajadi. pencemaran. Perkahwinan di usia muda akan meningkatkan aras kesuburan (fertiliti). 7. Misalnya Bangkok di Thailand. Trend pembandaran yang memusat ke sebuah bandar utama sahaja dalam sesebuah negara itu akhirnya akan mewujudkan “Bandaraya Primat”. Ada tiga sebab penting mengapa kadar pertumbuhan penduduk semulajadi di bandar-bandar negara-negara dunia ke tiga lebih pesat berbanding dengan negara maju. masalah sosial. kegagalan program kawalan penduduk khususnya perancangan keluarga akibat taraf pendidikan yang masih rendah. Manakala penduduk yang terlalu menumpu ke bandar utama sahaja akan menyebabkan bandar utama menghadapi pelbagai masalah seperti setinggan. Di Asia Tenggara bandar-bandar seperti Bangkok di Thailand. sekaligus meningkatkan kelahiran. Menjelang tahun 2000 hampir 63% daripada jumlah penduduk bandar di negaranegara sedang membangun tinggal di bandar-bandar utamanya. Dakar di Senegal dan sebagainya. 6. Di benua Amerika Selatan. amalan perkahwinan pada usia muda dikalangan penduduk bandar yang sebahagian besarnya berada dalam kumpulan umur subur yang ramai ( 15 hingga 44) tahun. Pertama. Kuala Lumpur di Malaysia. Iaitu kewujudan sebuah sahaja bandar terbesar yang saiznya berpuluh-puluh kali ganda lebih besar berbanding dengan bandar ke dua dalam negara tersebut serta ia langsung tidak boleh ditandingi oleh bandar-bandar yang lain. Jakarta di Indonesia. Caracas di Venuzuela dan lain-lain. Proses urbanisasi di negara-negara dunia ketiga juga memperlihatkan trend pembandaran yang memusat/menumpu kepada bandar-bandar utama sahaja. Manila di Filipina dan Mexico City di Mexico. Addis Ababa di Habsyah. bertambahnya kemajuan taraf kesihatan dan teknologi perubatan yang dapat mengawal pelbagai penyakit merbahaya seterusnya dapat mengurangkan resiko kematian bayi (meningkatkan kadar kelahiran sekaligus mengurangkan kadar kematian) disamping meningkatkan jangka hayat penduduk bandar. Brasilia dan Sao Paolo di Brazil. pengganguran dan kemiskinan bandar. Buenos Aires di Argentina.

Di Amerika Syarikat pula kawasan-kawasan seperti Chicago. Pengaruh Revolusi Industri. organisasi dan kehidupan masyarakat Eropah pada masa itu ke arah kehidupan moden. . London. Proses pembandaran yang pesat di Eropah bermula sejak Revolusi Perindustrian lagi (awal abad ke 19) sedangkan benua-benua lain khususnya Asia di penghujung abad ke 19. Stuttgart-Frankfurt dan lain-lain lagi. Kepesatan urbanisasi di Eropah yang berlaku 100 tahun yang lalu sememangnya disebabkan oleh pengaruh revolusi industri. Perbezaan masa hampir satu abad ini menyebabkan negara-negara dunia ke tiga begitu jauh tertinggal. Misalnya di United Kingdom kadar pertumbuhan penduduk tahunan bandarnya antara tahun 1993 hingga 1997 ialah antara 0. Oleh itu tidak hairanlah jika pada masa kini trend pertumbuhannya menjadi perlahan.5% setahun. Manchester-Liverpool.Berdasarkan jadual yang diberi.0 % setahun berbanding dengan negara-negara di benua Asia dan Afrika yang melebihi 2. Colonge.9% hingga 1. Perkembangan perindustrian yang begitu pesat akhirnya mencantumkan bandar-bandar industri di Amerika Syarikat membentuk bandar megalopolis yang pertama di dunia yang menganjur dari Boston ke Washington yang mempunyai jumlah penduduk melebihi 40 juta orang. Misalnya kadar pertumbuhan tahunan penduduk bandar di Kanada hanyalah 2. Faktor Pertumbuhan Penduduk Semulajadi Bandar Negara-Negara Maju. Proses pembandaran pada masa kini berlaku tetapi kadarnya sedikit/perlahan sahaja. Perancis. negara maju diwakili oleh Benua Eropah dan Benua Amerika Utara. Negara-negara maju khususnya di benua Eropah dan Amerika Utara mengalami sejarah dan proses pembandaran yang lebih awal berbanding dengan benua Asia. Detroit. Trend pembandaran di kedua-dua benua ini memperlihatkan peningkatan yang perlahan (gradual) atau stabil. Seperti apa yang berlaku di Asia pada masa kini. St. 3.0% setahun. Kepesatan urbanisasi di Asia pada masa kini telahpun berlaku di Eropah 100 tahun yang lalu.4 % di Amerika Syarikat pula ialah antara 0. Migrasi beramai-ramai meninggalkan desa menuju ke pusat-pusat perindustrian baru yang menawarkan pelbagai peluang perkerjaan.5% setahun manakala di United Kingdom = 0. Akhirnya pusat-pusat perindustrian tersebut muncul sebagai bandar-bandar industri yang besar. Sejajar dengan kadar pertumbuhan penduduk semulajadi negara-negara maju yang perlahan maka pertumbuhan penduduk di dalam bandar-bandarnya juga adalah perlahan sahaja. Pertama berkait dengan peningkatan taraf pendidikan dan sosio-ekonomi penduduk yang menyebabkan . Ada beberapa sebab mengapa trend pembandaran di negara-negara maju pada masa kini adalah perlahan. Antaranya ialah: 1.Boston dan New York. 2.0% setahun. Misalnya Paris. revolusi industri telah menukarkan budaya.Louis. Justeru tidak hairanlah jika negara-negara Eropah dan Amerika Syarikat mengalami trend yang perlahan pada masa kini kerana proses urbanisasinya sudah hampir maksima. Benelux-Ruhr. Misalnya negara-negara seperti United Kingdom. Amerika Syarikat dan Kanada mempunyai jumlah penduduk yang tinggal di bandar antara 70% hingga 80% daripada jumlah keseluruhan penduduknya. Terdapat pelbagai sebab mengapa kadar pertumbuhan penduduk bandar-bandar negara maju adalah rendah.3% hingga 0. Jadi perkembangan urbanisasi di bandar-bandar ini sudahpun tepu/maksima. di Amerika Syarikat = 1.Afrika dan juga Amerika Latin.

Pada amnya graf bar terdiri daripada tiga jenis iaitu graf bar komponen. Graf bar cermin pula mempunyai nilai paksi tegak yang positif dan negatif. Membina Graf Bar. Penandaan nilai mestilah dijarakkan dari paksi Y (sebaik-baiknya berjarak 1 CM). Pilih satu skala yang sesuai yang boleh meliputi semua data dan boleh diplotkan di dalam sehelai kertas graf sahaja. di sebelah atasnya paksi Y yang bernilai positif manakala di sebelah bawahnya ialah paksi Y yang bernilai negatif. trend urbanisasi di negara-negara maju juga berbeza dengan negara sedang membangun daripada segi arah aliran pembandaran. Gerakerja Membina Graf Bar: Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan baca soalan dengan teliti. graf bar kompaun dan juga graf bar cermin. Langkah 4: Tandakan setiap nilai data yang terdapat dalam soalan. Langkah 2: Kenalpastikan nilai maksima serta nilai minima dalam data tersebut. Paksi X mewakili tahun/elemen/unsur manakala paksi Y mewakili nilai. bar komponen atau graf bar cermin. Sebaiknya skala yang dipilih tidak terlalu besar atau terlalu kecil sehingga mencacatkan kesan nampak (Visual impact) graf bar yang dilukis itu. 4. Langkah 3: Sediakan paksi X dan paksi Y di atas kertas graf. Selain daripada pertumbuhan penduduk bandar yang perlahan. Kesannya pertambahan penduduk di dalam bandar-bandar di negara maju adalah sedikit sahaja. Graf bar komponen atau graf bar majmuk mempunyai turus yang bertingkat-tingkat manakala graf bar kompaun mempunyai turus yang berbaris-baris.program perancangan keluarga berjaya dilaksanakan. Kedua. Jika di negara sedang membangun pola pembandaran yang memusat ke bandar-bandar utama tetapi di negara maju pola penyebaran pembandaran dari pusat ke pinggir berlaku. Trend penyebaran keluar urbanisasi dari pusat ke pinggir ini membolehkan pembangunan di negara-negara maju lebih seimbang sifatnya berbanding dengan negara sedang membangun. Konsep: Graf bar atau graf palang ialah graf yang mempunyai turus-turus secara menegak. Justeru itu mereka mengamalkan saiz keluarga kecil di samping amalan perkahwinan lewat yang sudah tentunya mengurangkan aras kesuburan (fertiliti). Tandakan nilai bagi setiap 1 CM di atas paksi Y dan nyatakan unitnya dihujung paksi tersebut. Ini sudah tentu memperlahankan kadar urbanisasinya. Bandar-bandar utama sebenarnya sudahpun tepu malah sesetengahnya membentuk megalopolis. Nikmat pembandaran juga dirasai oleh kawasan-kawasan pedalaman. Seterusnya buat plotan . Justeru proses urbnanisasi tersebar ke bandarbandar sederhana dan bandar kecil di dalam negara tersebut. Paksi X berada di tengah graf. Kenalpastikan kaedah graf bar yang hendak dibina samada bar kompaun. perubahan sikap dan status quo masyarakat maju yang lebih mementingkan kerjaya serta kebebasan. Misalnya jika data itu melibatkan perubahan (angka positif dan negatif) maka graf bar yang sesuai dibina ialah graf bar cermin.

900 849.731.934 929.100 2.319.411 946.064.648 445.700 1.500 1.605. Oleh sebab itu plotan bar adalah berlawanan dengan plotan graf garis. (Ingat – Plotan bagi graf bar mestilah dijarakkan antara satu bar dengan bar yang lain.561.295 874.bar atau turus mengikut nilai-nilai data yang terdapat dalam soalan.190.263.624.400 3.500 598. skala dan petunjuk. Jadual 2: Jumlah Penduduk mengikut negeri dan Jumlah Penduduk Luar Bandar bagi setiap negeri di Semenanjung Malaysia pada tahun 2000.860 149.800 1.507 577.600 Jumlah Penduduk Luar Bandar (orang) 1.200 1.563 685.269 300. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas graf.263 175.900 23.613 (a) Dengan menggunakan jadual 2.Per.806 6.259.800 1.130. Negeri Johor Kedah Kelantan Melaka Negeri Sembilan Pahang Perak Perlis Pulau Pinang Selangor Terengganu Wil. .057 348. Lihat Contoh 2 di bawah: Contoh 2: Jadual 2 menunjukkan jumlah penduduk mengikut negeri dan jumlah penduduk luar bandar bagi setiap negeri di Semenanjung Malaysia pada tahun 2000.423. Jika graf garis perlu rapat dan bermula di atas paksi Y manakala plotan bar mesti renggang dari paksi Y dan renggang antara bar-bar yang dibina) Langkah 5: Lengkapkan graf anda dengan tajuk.000 230. kirakan peratus penduduk bandar di setiap negeri Semenanjung Malaysia pada tahun 2000 dan tunjukkan peratus penduduk bandar tersebut melalui sebuah graf bar yang sesuai. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk di tulis di ruang bawah graf bar).287.Kuala Lumpur MALAYSIA Jumlah Penduduk (orang) 2.100 1.

7% 67.4% 45.L.Jadual Menunjukkan Pengiraan Peratus Penduduk Bandar bagi setiap negeri di Semenanjung Malaysia Negeri Jumlah Penduduk Bandar = (Jum.Pinang Selangor Terengganu WP.6% 33.566 675.789 615. Penduduk Luar Bandar) Penduduk Bandar (Orang) 1.540.423.506 444.8% 47.7% 100% Johor Kedah Kelantan Melaka N.437 1.293 486.537 1. Penduduk Bandar x 100% Jumlah Penduduk % Penduduk Bandar 56.140 81.939.231 298.444. Penduduk – Jum.1% 89.343 2.Sembilan Pahang Perak Perlis P. Menganalisis dan mentafsir Graf Bar.K.294 1.1% 39.4% 49.3% 86.8% 35.252 404.084. .900 Peratus Penduduk Bandar = Jum.4% 42.

Tumpuan sektor ekonomi moden seperti industri.perkhidmatan dan perniagaan adalah di bandar-bandar besar di sebelah pantai barat semenanjung. kesan serta cadangan mengatasi hasil daripada sesuatu bentuk bar yang terhasil. 2. Di peringkat ini calon mestilah berupaya mengadunkan pengentahuan yang dimilikinya dengan kemahiran amali yang dibuat. 4. Meliputi Institusi pendidian tinggi. Misalnya tumpuan industri di bandar-bandar besar telah mencipta banyak peluang pekerjaan dan seterusnya menggalakkan migrasi masuk . Ini mendorong kemasukan pelaburan pertambahan industri dan perkhidmatan dan seterusnya mempercepatkan kadar pembandaran yang telah sedia . Justeru itu kemudahan asas. kemudahan perumahan dan kemudahan asas yang menjadi tarikan penduduk dari negeri-negeri lain . Adanya kemudahan pendidikan dan kemudahan sosial yang lebih baik di sebelah pantai barat.penduduk bandar terus bertambah/kadar pembandaran meningkat dengan cepat. 3.pusat-pusat perkhidmatan telah sedia wujud.Sepertimana graf garis. Peningkatan kadar kelahiran di bandar. kemudahan perhubungan. ( b) Berdasarkan graf yang telah anda lukis itu.jaringan pengangkutan. Komposisi umur ini adalah subur dan cenderung meningkatkan kelahiran. kemudahan reakreasi dan hiburan . Kumpulan umur muda adalah penghijrah utama dan menetap di bandar-bandar besar pantai barat semenanjung. sebab-sebab. graf bar juga perlu dianalisis dan ditafsirkan daripada segi polanya.meningkatkan kadar pembandaran (jumlah penduduk badar). Lihat contoh soalan analisis di bawah. Sebab-sebab kadar pembandaran di negeri-negeri pantai barat semenanjung lebih tinggi berbanding dengan negeri-negeri pantai timur: 1. Disokong dengan faktor-faktor peningkatan taraf hidup/pendapatan yang lebih tinggi dan mampu menampung saiz keluarga yang lebih besar serta adanya kemudahan perubatan yang lebih baik dll yang mendorong kepada pertambahan penduduk bandar. jelaskan mengapakah kadar pembandaran yang dialami oleh negeri-negeri pantai barat semenanjung lebih tinggi berbanding dengan negeri-negeri di pantai timurnya. Faktor sejarah pembandaran. Negeri-negeri di pantai barat lebih awal mengalami proses pembandaran moden semenjak zaman penjajah lagi.

Aras 2: • Menghuraikan aspek saling bergantung antara kawasan/negara. Sub Tajuk 4.1 Saling Kebergantungan Antara Kawasan.TEMA 4 : GLOBALISASI SERANTAU Tema EKONOMI DAN KERJASAMA Globalisasi Ekonomi dan Kerjasama Serantau. Masa 2 Waktu ( 80 minit) Hasil Pembelajaran Setelah selesai mempelajari sub tajuk ini pelajar akan dapat: Aras 1: • Menyatakan maksud globalisasi ekonomi. . Tajuk Globalisasi Ekonomi. Aras 3: • Menjelaskan sebab perlunya bekerjasama antara kawasan/negara.

Isi-Isi Pembelajaran (a) Aspek saling kebergantungan antara kawasan: (i) Pelaburan (ii) Teknologi (iii) Pengeluaran (iv) Pasaran (v) Bekalan buruh (b) Sebab-sebab perlunya kerjasama antara kawasan/negara: (i) Kecekapan ekonomi (ii) Daya saing (iii) Pengkhususan (iv) Penyertaan dalam ekonomi dunia Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 10 Minit ) a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. Konsep Dunia tanpa smpadan. Globalisasi ekonomi ialah satu proses dimana sempadan ekonomi negara-negara di dunia kini semakin runtuh dan seluruh dunia (globe) kini menjadi satu unit yang boleh dihubungkan dengan cepat.• Kemahiran Amali : Membina. Persaingan pasaran dan ekonomi akan menjadi terbuka dan bebas ) c) Deregulasi Ekonomi. penghapusan subsidi. Iaitu dasar penghapusan segala peraturan dan sekatan ekonomi yang diamalkan oleh sesebuah negara yang selama ini menghalang aktiviti perdagangan seperti penghapusan dasar perlindungan. Langkah 2: (Diskusi Pelajar – 20 Minit ) . menganalisis dan mentafsir graf bar cermin berasaskan data imbangan perdagangan. mudah . b) Guru menjelaskan tiga konsep penting – globalisasi ekonomi.penghapusan skim keutamaan dagangan (PTA).pantas dan rapat ) b) Liberalisasi Ekonomi. liberalisasi ekonomi dan deregulasi ekonomi.penghapusan sekatan tarif. Sisipan Konsep a) Globalisasi Ekonomi. (Iaitu dasar pasaran bebas yang memberikan peluang kepada sesiapa sahaja termasuk pemodalpemodal asing memasuki seterusnya menguasai pasaran dan ekonomi sesebuah negara tanpa batas. penghapusan dasar kawalan modal berpilih dll.

Meramalkan kesan jangka panjang sebagai satu kajian masa depan (KMD) Langkah 5 ( Rumusan Hasil Pembelajaran – 5 minit) Guru merumuskan setiap langkah pembelajaran di atas dan menyatakan kecapaian objektifnya. daya saing. Contoh Soalan Yang relevan Jadual 1 di bawah menunjukkan nilai eksport dan import Malaysia dengan beberapa buah negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.pengkhususan dan penyertaan dalam ekonomi dunia. Menganalisis sebab. Negara-negara Asia Pasifik terpilih Eksport RM: Juta Import .pasaran dan bekalan buruh.pengeluaran.teknologi. i) Setiap kumpulan membentangkan hasil perbincangan. Jadual 1: Nilai Eksport dan Import (RM: Juta) Malaysia dengan beberapa buah Negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002. Sebab-sebab perlunya bekerjasama antara negara/kawasan daripada segi: kecekapan ekonomi. (Nota: Perbincangan mestilah berasaskan prinsip: FHC – Fakta diikuti oleh Huraian dan dilengkapi dengan contoh-contoh yang spesifik) Langkah 3 (Pembentangan Hasil Perbincangan – 20 Minit) Pembentangan hasil perbincangan dan penambahbaikan. ii) Guru bersama dengan kumpulan pelajar lain membuat pembetulan dan penambahbaikan terhadap hasil pembentangan.Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk membincangkan dua aspek berikut: ix) x) Saling kebergantungan antara negara/kawasan daripada segi pelaburan. Mengira imbangan perdagangan (Defisit dan Infisit) Melukis graf bar cermin. Langkah 4 ( Mentafsir dan Menganalisis Data Import – Eksport Malaysia mengikut kumpulan negara – 30 Minit) a) Guru mengedarkan data perdagangan luar Malaysia mengikut kumpulan negara dan pelajar dibantu untuk: i) ii) iii) iv) v) Mengenalpasti pola dan aliran perdagangan.

724.909.8 .581.5 13.398.0 5.978.0 1.9 12.3 403.4 1 Negara = 1 Markah. [ 9 Markah] Penilaian Jawapan a) Mengira imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.9 18.9 47.422.1 213.1 4.559. [10 Markah] c) Jelaskan mengapa Malaysia perlu berkerjasama dengan negara-negara serantau.635.8 7.2 2. [ 6 Markah ] Formula Mengira Imbangan Perdagangan (EKSPORT ▬ IMPORT) Pemarkahan: Negara Asia Pasifik Terpilih Imbangan Perdagangan (EKSPORT ▬ IMPORT) (RM: Juta) Markah Thailand Indonesia Singapura Jepun Taiwan China Pemarkahan: 205.6 .9 3.019.5 Sumber: Jabatan Perangkaan Malaysia.703.236. a) Berdasarkan jadual 1 di atas.576. kirakan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.Thailand Indonesia Singapura Jepun Taiwan China JUMLAH 3.414.7 3.923.838.4.2 3.5 44.203.1 19. [6 Markah] b) Lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.988. 1 1 1 1 1 1 MAX 6 Markah .

pertanian. Misalnya perdagangan intra-ASEAN.b) Lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002. (3) Memperolehi keuntungan dalam konteks perkongsian teknologi .pengangkutan. R & D dan inovasi baru dalam pelbagai bidang. perindustrian. kewangan dan lain-lain. [10 Markah] Melukis Graf Bar Cermin Item Pemarkahan Tajuk/Kaedah yang betul Skala yang sesuai Petunjuk Plotan (1 negara = 1 markah). Kebersihan dan kesempurnaan Markah 1 1 1 6 1 MAX 10 c) Jelaskan mengapa Malaysia perlu berkerjasama dengan negara-negara serantau. [9 Markah] Sebab-sebab Malaysia perlu bekerjasama dengan negara-negara serantau ialah untuk: (1) Memperolehi keuntungan dalam konteks meningkatkan aliran perdagangan antara negara. Hal ini dicapai menerusi Perjanjian Keutamaan Perdagangan (PTA). (5) Memperolehi keuntungan daripada keadaan saling melengkapi (Complementary) khususnya dalam konteks pengkhususan pengeluaran barangan industri pembuatan dan perkhidmatan serta sumber dan tenaga.telekomunikasi. Kesan-kesan positif perluasan pasaran diperoleh melalui pertambahan penduduk. (2) Memperolehi keuntungan daripada segi perluasan saiz pasaran. . peningkatan kuasa beli yang menyebabkan barangan dan perkhidmatan boleh dijual ke serata negara. (4) Memperolehi keuntungan daripada segi perkongsian pelaburan modal/kewangan menerusi perlaksanaan konsep dan kaedah pelaburan silang (cross invesment) serta pelaburan bersama. tenaga. Contohnya di dalam AFTA. perhutanan.

Selain itu di atas semangat ASEAN semua negara telah membantu Indonesia menangani masalah jerebu yang berlaku pada tahun 1997 dan 2005.s. EAEC dan Segitiga Pertumbuhan. 2005. Justeru ke tiga-tiga negara menjalankan usaha bersama membuat pengesanan. Penglibatan Malaysia dalam AFTA. Rujukan Khusus 1.kawal selia/pengawasan dan pemuliharaan jika berlaku kes-kes pembuangan enap cemar oleh kapal-kapal dagang yang melalui selat Melaka. Perangkaan Malaysia. rondaan. 366 – 375. Statistics. Import dan Eksport Malaysia Mengikut Sektor Ekonomi. Jabatan Statistik Malaysia. Petaling Jaya.my) . Indonesia dan singapura menjaga perairan Selat Melaka. Maklumat boleh diakses dari laman web berikut: (http:/www. Penerbit:Pearson dan Longman. Sebagai contoh adalah menjadi tanggungjawab bersama antara Malaysia. Di ukur berdasarkan pencapaian hasil pembelajaran dalam gerakerja pelajar. Kekurangan buruh dan tenaga pakar dalam Malaysia boleh di tampung oleh lebihan buruh dari negara lain. APEC.gov. 2.(6) Memperolehi keuntungan dalam konteks pengaliran buruh dan kepakaran. Bab 13 – Interaksi Antara Kawasan. Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. Tugasan Pelajar : Pembelajaran Akses Kendiri (PAK) ICT – Mengakses maklumat berkaitan dengan perdagangan luar Malaysia meliputi: i) ii) Kawasan pasaran baru. (Pemarkahan: Mana-mana 5 isi x 2 Markah = MAX 10 Markah) Refleksi. (7) Keuntungan dalam konteks penjagaan alam sekitar secara bersama khususnya dalam menangani permasalahan alam sekitar. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. m.

sedang dan akan dilaksanakan di bawah segitiga pertumbuhan ASEAN Aras 3: • Membincangkan kepentingan dan masalah dalam segitiga pertumbuhan ASEAN .2 Pertumbuhan segitiga ASEAN Masa 2 Waktu ( 80 minit) Hasil Pembelajaran Setelah selesai mempelajari sub tajuk ini pelajar akan dapat: Aras 1: • Mengenalpasti kawasan pertumbuhan segitiga ASEAN Aras 2: • Menyatakan aktiviti ekonomi yang telah.Tema Kerjasama serantau: Tajuk Kerjasama serantau ASEAN Sub Tajuk 4.

Singapura – Growth Triangle 2. Sedang dan Akan Dilaksanakan di Kawasan Segi Tiga Pertumbuhan. c) Pelaburan silang. Misalnya firmafirma dari Singapura melabur modal di Selatan Johor. Pembangunan sektor pelancongan Pembangunan Sektor Pengangkutan Pembangunan Sektor Pembandaran: Pembangunan Sektor Perkhidmatan tertier Pembangunan Sektor Telekomunikasi Pembangunan Sektor Pertanian dan Perikanan Pembangunan Sektor Perhutanan .Sisipan Konsep a) Segitiga Pertumbuhan ASEAN. Indonesia. Manakala konsep pelaburan silang pula menggalakkan pihak swasta dari sesebuah negara melabur di kawasan negara lain dalam segi tiga pertumbuhan tersebut. Malaysia. 4. Thailand – Growth Triangle 3. projek-projek yang telah dikenalpasti untuk dimajukan maka modalnya akan dikongsi bersama-sama oleh pihak swasta dari ketigatiga negara yang terbabit mengikut ekuiti yang dipersetujui. Filipina) b) Mengenalpasti Rancangan Pembangunan Ekonomi Yang Telah. IMT-GT (Indonesia. Isi-Isi Pembelajaran a) Mengenalpasti kawasan Segi Tiga Pertumbuhan ASEAN: 1. Malaysia. 2. Teras kerjasama ini ialah saling memperolehi keuntungan apabila negara-negara yang berjiran saling membantu dan melengkapi antara satu sama lain untuk memajukan kawasan yang telah dipilih. 5. b) Pelaburan bersama Di bawah konsep pelaburan bersama. Ia merujuk kepada kerjasama ekonomi pada kawasan yang lebih kecil di dalam wilayah ASEAN yang melibatkan 3 atau 4 buah negara berjiran. Malaysia. 6. 3. EAGA-BIMP (East Asean Growth Area – Berunai. IMS-GT (Indonesia. 7. Segitiga pertumbuhan merupakan lanjutan daripada kerjasama serantau ASEAN. 1.

8. kepentingan segitiga pertumbuhan ASEAN dan masalah yang (Nota: Perbincangan mestilah berasaskan prinsip: FHC – Fakta diikuti oleh Huraian dan dilengkapi dengan contoh-contoh yang spesifik) Langkah 3 (Pembentangan Hasil Perbincangan – 35 Minit) Pembentangan hasil perbincangan dan penambahbaikan. 9. b) Membincangkan dihadapi. Langkah 5 ( Rumusan Hasil Pembelajaran – 5 minit) . i) Setiap kumpulan membentangkan hasil perbincangan. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 10 Minit ) a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. sedang serta yang akan dijalankan bagi setiap kawasan segitiga pertumbuhan. pelaburan bersama dan pelaburan silang. ii) Guru bersama dengan kumpulan pelajar lain membuat pembetulan dan penambahbaikan terhadap hasil pembentangan. b) Guru menjelaskan tiga konsep penting – segitiga pertumbuhan. Langkah 2: (Diskusi Pelajar – 30 Minit ) Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk membincangkan dua aspek berikut: a) Mengenalpasti kawasan yang terlbat dalam setiap segitiga pertumbuhan dan juga rancangan yang telah. Pembangunan infrastruktur Pembangunan sektor perindustrian.

Selatan Johor bagi Malaysia dan Utara Singapura bagi Singapura.Sumatera Barat. 2. Malaysia.Guru merumuskan setiap langkah pembelajaran di atas dan menyatakan kecapaian objektifnya.Jambi. Singapura – Growth Triangle) yang melibatkan kawasan : Kepulauan Riau. IMS-GT (Indonesia.Langkawi. Phuket dan Acheh “Pintu Masuk Pelancong Asean” di bawah IMT-GT disamping mewujudkan kawaan bebas cukai. sedang dan akan dilaksanakan di kawasan Segi Tiga Pertumbuhan ASEAN [ 10 Markah] c) Jelaskan mengapa pakatan segi tiga pertumbuhan di tubuhkan di rantau Asia Tenggara [ 10 Markah] Penilaian Jawapan a) Kawasan Segi Tiga Pertumbuhan IMS . Pembangunan Sektor Pengangkutan: Khususnya laluan darat udara dan air/perkapalan seperti: Jalan Keretapi Trans-Borneo di bawah EAGA-BIMP. Perkembangan sistem dan jaringan pengangkutan ini menjadi . Bangkahulu. perkhidmatan feri Langkawi-PhuketAcheh di bawah IMT-GT. [ 10 Markah] 1. Sedang dan Akan Dilaksanakan di Kawasan Segi Tiga Pertumbuhan. (Pemarkahan: 5 kawasan x 1 markah = MAX 5 Markah) b) Rancangan Pembangunan Ekonomi Yang Telah. Projek Line ke 2 Johor dengan Singapura di bawah IMS-GT. Pembangunan sektor pelancongan: Memajukan industri perhotelan/resort atau memajukan sumber-sumber maritim untuk tujuan pelancongan seperti menjadikan kepulauan Riau sebagai pusat pelancongan baru di bawah IMS-GT. Kalimantan Barat bagi Indonesia.GT: 1. Contoh Soalan Yang relevan a) Namakan lima kawasan yang berada di bawah segitiga pertumbuhan IMS – GT [ 5 Markah ] b) Terangkan rancangan pembangunan ekonomi yang telah.

Program pertukaran siaran Radio & TV dan lainlain maklumat budaya membolehkan intraksi sosial antara negara akan jadi lebih rapat. sumber air. Termasuk juga perikanan pingir pantai. Kerjasama modal.pemangkin utama untuk memajukan sektor-sektor ekonomi yang lain. Pembangunan infrastruktur fizikal seperti jaringan jalan raya. Pembangunan Sektor Perkhidmatan tertier : Khususnya kewangan dan bank misalnya Labuan sebagai pusat Kewangan luar pesisir di bawah EAGA.laut dalam dan akuakultur. 8.kepakaran dan pengurusan akan diutamakan bemi memajukan sektor ini. Pembangunan Sektor Pembandaran: Mewujudkan bandar-bandar baru melalui pendekatan pelaburan bersama seperti projek bandar Nusa Jaya sebagai bandar terapung di Tanjung Pelepas Johor di bawah rancangan IMS-GT. 9. 5. 3. 4. 6. Pembangunan sektor perindustrian. 7. bekalan tenaga. Pembangunan Sektor Perhutanan. Disamping Perkongsian modal berasaskan konsep pelaburan silang (Cross Invesment) dan pelaburan bersama yang akan dapat dinikmati oleh semua pihak swasta yang terbabit di dalam wilayah tersebut. Pembangunan Sektor Pertanian dan Perikanan : Khususnya berkaitan dengan sektor perladangan kelapa sawit dan getah di bawah EAGA dan juga pertanian makanan/padi di bawah IMT-GT. sistem perhubungan dan lain-lain terutamanya di wilayah-wilayah yang baru berkembang misalnya di lembah Mindano. Tumpuan diberikan kepada sektor industri berasaskan sumber seperti industri pemprosesan pertanian (agro base industry) terutamanya di IMT-GT dan EAGA serta industri berintensif buruh di IMS-GT dan IMTGT. Pembangunan Sektor Telekomunikasi :Sektor ini juga amat berpotensi untuk berkembang dengan pesat misalnya projek Internet Asean dengan Thailand sebagai pusatnya di bawah program IMT-GT. Meliputi sumber-sumber pembalakan khususnya di kawasan EAGA yang amat kaya dengan hutan disamping program pemeliharaan dan pemuliharaan hutan. Perkhidmatan pembandaran akan menguntungkan banyak pihak. (Pemarkahan: Mana-mana 5 isi x 2 Markah = MAX 10 Markah) b) Sebab-sebab pakatan segi tiga pertumbuhan di tubuhkan di rantau Asia Tenggara [ 10 Markah] Antara sebab-sebab mengapa pakatan segi tiga pertumbuhan tersebut ditubuhkan ialah: .

Kerana barangan di kawasan-kawasan bebas cukai tersebut lebih laris/dijual dengan harga yang murah. Misalnya di bawah IMT –GT kawasankawasan seperti Pulau Langkawi. 2. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks perluasan pasaran dan perdagangan antara kawasan/intra-ASEAN. Kawasan segitiga sememangnya kaya dengan sumber-sumber alam yang belum dimanfaatkan sepenuhnya seperti sumber hutan. Utara Kedah-Perlis seperti Bukit Kayu Hitam. Ini kerana pembangunan sumber dilakukan menerusi pelbagai perkongsian bijak yang diamalkan. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks pengaliran buruh dan tenaga pakar. Segitiga pertumbuhan menjadi pusat pertumbuhan ekonomi ASEAN yang baru. Untuk mempercepatkan lagi/memangkinkan lagi pertumbuhan ekonomi dalam pelbagai sektor di antara negara-negara ASEAN yang berjiran yang termasuk dalam kawasan segitiga pertumbuhan berkenaan. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks pembangunan sumber alam . 5. Kekurangan buruh dan kepakaran di sesuatu kawasan segitiga akan dapat ditampung oleh buruh dan tenaga pakar dari negara jiran. Utara Acheh dan Selatan Thai pastinya mengalami pertumbuhan ekonomi yang lebih cepat. 3. 4. Misalnya projek Line ke 2 menghubungkan Malaysia dengan Singapura di bawah IMS-GT telah dilaksanakan dengan jayanya dan memberi keuntungan kepada ke dua-dua negara daripada segi aliran barangan.1. Dalam konteks ini wujud suasana saling melengkapi. Kesan-kesan positif daripada perluasan pasaran setempat akan dinikmati bersama.perkhidmatan dan pergerakan penduduk.sumber tenaga. R&D dan inovasi baru dari negara jiran yang lebih maju ke kawasan segitiga terbabit. sumber maritim. Kekurangan teknologi sesebuah negara ditampung oleh kelebihan teknologi negara lain yang samasama melabur di kawasan segi tiga terbabit. Pemindahan teknologi membolehkan sumber-sumber yang ada dapat dibangunkan dengan cepat. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks perkongsian pelaburan modal/kewangan berdasarkan prinsip perkongsian bijak yang dilakukan menerusi pelaburan bersama ataupun pelaburan silang oleh pihak swasta. 6.sumber air dan sebagainya. Kawasan-kawasan seperti Bukit Kayu hitam. Dengan adanya pakatan ini sumber-sumber tersebut boleh dibangunkan tanpa terbiar membazir sebagai stok sumber sahaja. Pengkalan Kubor sudah tentunya memberikan manfaat pasaran kepada semua negara. Pihak swasta akan berkongsi modal melaksanakan sesuatu projek. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks perkongsian teknologi. (Pemarkahan: Mana-mana 5 isi x 2 Markah = MAX 10 Markah) . Misalnya melalui kewujudan kawasan bebas cukai. Kekurangan buruh di Malaysia ditampung oleh kemasukan buruh dari Indonesia. Langkawi.

MITI. Bab 13 – Interaksi Antara Kawasan.Refleksi. Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. Masa 2 Waktu ( 80 minit) HASIL PEMBELAJARAN Setelah mempelajari tema ini pelajar akan dapat: • • • Membina peta aliran dengan mengaplikasikan teknik kartografi yang betul. Petaling Jaya. Penerbit:Pearson dan Longman. Tugasan Pelajar : Pembelajaran Akses Kendiri (PAK) ICT – Mengakses maklumat berkaitan dengan perdagangan luar Malaysia meliputi i) Penglibatan Malaysia dalam Segitiga Pertumbuhan ASEAN Maklumat boleh diakses dari laman web berikut: (http:/www.3 Membina dan mentafsir peta Aliran. m. Menganalisiskan sebab-sebab sesuatu pola/corak yang terhasil. Mentafsirkan pola atau corak yang terhasil daripada peta aliran yang dilukiskan. gov.s. 391 – 399.my) Tema Kerjasama serantau: Tajuk Kemahiran Amali Kerjasama Serantau Sub Tajuk 4. . Rujukan Khusus 1. 2005. Di ukur berdasarkan pencapaian hasil pembelajaran dalam gerakerja pelajar.

ketebalan garis aliran yang mewakili jumlah yang bergerak ke sesuatu destinasi dan juga anak panah (arrow) yang menunjukkan ke mana sesuatu barangan. aliran masuk modal ke sesebuah negara dan sebagainya. Skala dalam unit puncakuasadua. Terdapat dua kaedah yang boleh diguna untuk mencari skala ketebalan garisan iaitu: a) Skala aritmetik. perkhidmatan dan juga pergerakan manusia. ketibaan pelancong asing ke sesebuah negara. Isi-Isi Pembelajaran • • Membina peta aliran.000. Justeru untuk menyelaraskan data-data tersebut maka semua data perlu dipuncakuasaduakan agar tidak terlalu ketara perbezaannya. Sebaiknya . Langkah 2: Mencari skala ketebalan garis aliran. migrasi antarabangsa. Skala aritmetik digunakan sekiranya tidak terdapat perbezaan yang terlalu besar antara nilai maksima dengan nilai minima di dalam data soalan yang diberi. Terdapat dua elemen penting di dalam peta aliran iaitu. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 20 Minit ) Gerakerja Membina Peta Aliran: Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan kenalpastikan di mana dan ke arah mana garis aliran perlu dibuat berasaskan kehendak soalan dan peta yang diberikan. Langkah 3: Berdasarkan nilai puncakuasadua ini. Mentafsir peta aliran. Misalnya pergerakan import-eksport. Skala ini diguna sekiranya terdapat perbezaan data yang terlalu besar antara nilai maksima dengan nilai minima.000 orang dan sebagainya. pilih satu skala yang sesuai yang boleh diguna untuk mengira ketebalan garis aliran.Sisipan Konsep: Konsep: Peta aliran adalah sejenis peta statistik yang diguna untuk menunjukkan arah dan isipadu (jumlah) pergerakan sesuatu barangan. Bahagikan nilai puncakuasa dua yang diperolehi dalam langkah (2 b) di atas dengan nilai skala yang telah dipilih itu.perkhidmatan dan penduduk itu bergerak. b) Skala geometri. Skala dalam unit biasa yang digunakan seperti 1CM = RM Juta : 10. 1CM = 20. Apabila semua data sudah dipuncakuasaduakan maka nilai yang diperolehi bukan lagi dalam unit biasa tetapi bertukar menjadi UNIT PUNCAKUASADUA.

Langkah 2: ( Latihan Dalam Kelas Membina peta aliran– 30 Minit ) Lihat Contoh di sebelah: Jadual 1 di bawah menunjukkan nilai import dan eksport Malaysia dari dan ke beberapa buah negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 1999.808.8 37. Langkah 4: Membuat plotan.710.0 8.250. Plotan mestilah mengikut syarat-syarat berikut: a) b) c) d) Garis aliran mestilah sama tebal dari permulaan hingga ke destinasinya. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk boleh ditulis di bahagian bawah peta aliran anda itu. Nilai Import dan Eksport (RM: Juta) Import Eksport 51.345.670. skala dan petunjuk. Negara Asia Pasifik Terpilih Jepun China Hong Kong Australia Berdasarkan jadual 1 di atas. Berdasarkan nilai ketebalan garisan yang telah dikira dalam langkah 3 di atas calon boleh membuat plotan garis aliran di atas peta yang diberikan.ketebalan garisan janganlah terlalu besar atau terlalu kecil untuk menghasilkan kesan nampak yang baik.127. Langkah 5: Lorekan atau warnakan setiap garis aliran yang dibuat dan seterusnya lengkapkan peta aliran anda dengan tajuk.7 7.0 14. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas carta.9 5.0 6. Petunjuk yang dibuat mestilah bertangga bentuknya mewakili tiga nilai yang berbeza.8 .803.290. a) Lukis sebuah peta aliran di atas peta kosong yang disediakan bagi menunjukkan nilai import dan eksport Malaysia dari dan ke beberapa buah negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 1999.1 8. Untuk mengelakkan pertindihan garis aliran boleh dibuat melengkung atau bergabung. Arah aliran (arrow) bagi setiap garis aliran mesti ditunjukkan. Antara garis aliran tidak boleh bertindih dan tidak boleh bersilang.

Eksport i) Pola import dan eksport Malaysia dengan Jepun menunjukkan defisit sebanyak RM Juta: – 14. Untuk mengelakkan monopoli perdagangan dari negara-negara barat. Dimensi analisis: Pola Import .9. Imbangan perdagangan ini amat merugikan Malaysia. Misalnya dengan Hong Kong nilai infisitnya sebanyak RM: Juta: 8. Ini menunjukkan Malaysia banyak mengimport barangan dari negara Jepun berbanding dengan barangan yang dieksport oleh Malaysia ke Jepun. Mengurangkan penguasaan pasaran dan ancaman perdagangan dari kumpulan negara maju yang lain seperti dari Kesatuan Eropah (EU). Misalnya melalui penubuhan zon perdagangan bebas. Misalnya perkongsian teknologi dan kepakaran.7. Imbangan perdagangan ini amat menguntungkan Malaysia. Hong Kong dan Australia pula mengalami infisit iaitu nilai eksport melebihi import. kemudahan iii) iv) . Mewujudkan keadaan saling melengkapi dan perkongsian pintar antara negara. Dimensi analisis: Sebab-sebab: c) Mengapakah negara-negara Asia Pasifik perdagangan yang kukuh antara satu sama lain?.095.Sila lukis peta aliran berdasarkan jadual di atas Langkah 3 : Menganalisis dan mentafsir Peta Aliran (30 Minit) Contoh soalan Berdasarkan peta aliran yang telah anda lukis itu. i) ii) Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks perluasan pasaran antara negara. Dengan itu perluasan pasaran boleh dilakukan secara lebih adil berdasarkan prinsip yang ditetapkan oleh Pertubuhan Perdagangan Sedunia (WTO). NAFTA. nyatakan pola import dan eksport Malaysia dengan beberapa buah Negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 1999. ii) Pola import Malaysia dengan negara China.513. dan juga Amerika syarikat Untuk mewujudkan aliran perdagangan yang lebih adil dan telus – serta saling memperolehi keuntungan menerusi konsep ”Liberalisasi perdagangan” dengan cara menghapuskan sekatan tarif dan dasar perlindungan yang diamalkan oleh sesebuah negara. perlu menjalinkan kerjasama Sebab-sebab negara Asia Pasifik perlu menjalinkan kerjasama perdagangan yang kukuh antara satu sama lain.

Rakan Seperdagangan ASEAN Brunei Darussalam Indonesia Filipina Singapura Thailand Jumlah Berdasarkan jadual 1 di atas. Penerbit: Federal Publications Sdn. c) Huraikan faktor-faktor yang boleh meningkatkan perdagangan intra-ASEAN. [10 Markah]. . perkongsian sumber.0 b) Berasaskan nilai peratusan yang telah dikira. Import (US $) 318. Lembaran Praktis Geografi Kertas 2 STPM.0 1 553.v) logistik. Shah Alam. a) Kirakan peratusan import dan eksport Malaysia dengan seperdagangan ASEAN pada tahun 2000. Rujukan Khusus 1.0 639. 2002. Membantu negara-negara Asia Pasifik yang miskin dan kecil kuasa perdagangannya.4 939. Rusly Musa .4 Eksport (US $) 3. setiap rakan [5 Markah]. [10 Markah]. Soalan Latihan Latihan 1: Jadual 1 di bawah menunjukkan import dan eksport antara Malaysia dengan rakan seperdagangan ASEAN pada tahun 2000.8 1 064.0 3 234. Di ukur berdasarkan pencapaian hasil gerakerja dan perbincangan pelajar. Latihan 2 Jadual 2 di bawah menunjukkan nilai eksport dan import Malaysia dengan beberapa buah negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.0 22 665.0 325.Bhd. perkongsian data dan maklumat dan sebagainya. Refleksi. lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan import dan eksport Malaysia dengan setiap rakan seperdagangan ASEAN pada tahun 1995.0 24 380.0 19 250.0 25 610.

9 18.724.7 RM: Juta Import 3. [8 Markah] TEMA 5 : IMPAK ALAM SEKITAR DAN PENGURUSANYA Tema Impak alam sekitar dan pengurusannya.635.988.9 47.236.1 Impak aktiviti pertanian terhadap alam sekitar: Kesan dan langkah mengatasinya – Kajian kes di Cameron Highland.703.5 44.9 3.2 2.576.Jadual 2: Nilai Eksport dan Import (RM: Juta) Malaysia dengan beberapa buah Negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002. Masa 2 Waktu ( 80 minit) . [11 Markah] c) Huraikan kerjasama ekonomi serantau dan antarabangsa yang disertai oleh Malaysia bagi tujuan meningkatkan aliran perdagangannya. kirakan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.0 5.1 19.1 4.909.923. Tajuk Impak aktiviti manusia terhadap alam sekitar Sub Tajuk 5.559.5 13.414. Negara-negara Asia Pasifik terpilih Thailand Indonesia Singapura Jepun Taiwan China JUMLAH Eksport 3.2 3.422.5 a) Berdasarkan jadual 2 di atas.019.0 1.9 12.978. [ 6 Markah] b) Lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.203.

2. Daripada segi tanihnya pula terbentuk oleh campuran granit yang berasid serta bewarna gelap. c) Topografi kawasan ini ialah bergunung-ganang.Hasil Pembelajaran Setelah selesai mempelajari sub tajuk ini pelajar akan dapat: Aras 1: • Mengenalpasti pelbagai jenis aktiviti pertanian di Cameron Highland Aras 2: • Menghuraikan kesan aktiviti pertanian di Cameron Highland terhadap alam sekitar fizikal setempat. bungaan dan buahan sitrus. Langkah perundangan dan bukan perundangan untuk mengatasinya. 3. Iklim di Cameron Highland adalah amat sesuai untuk tanaman sub tropika dan temperat yang meliputi tanaman seperti teh. Suhu yang rendah ini disebabkan oleh pengaruh faktor ketinggian tempatnya. Ciri-ciri fizikal kawasan Cameron Highland Aktiviti pertanian di kawasan Cameron Highland. Ini kerana suhunya yang lebih sejuk kira-kira 24ºC berbanding dengan kawasan lain di Malaysia. berbukit-bukau dan juga berlembah dengan kecerunannya antara 10º hingga 35º. b) Sebahagian besar kawasan ini masih lagi diliputi hutan tebal. Wilayah Cameron Highland merupakan satu-satunya kawasan terpenting dan tertua di Malaysia yang terlibat dalam aktiviti pertanian di kawasan tanah tinggi. Kesan-kesan negatif terhadap alam sekitar fizikal setempat. Isi-Isi Pembelajaran 1. Aras 3: • Membincangkan langkah mengatasi kesan negatif akibat aktiviti pertanian terhadap alam sekitar fizikal setempat. . 256 hektar telah digunakan sebagai kawasan pertanian iaitu kira-kira 24%. a) Daerah Cameron Highland terletak di dalam negeri Pahang. 1. Purata hujan tahunannya pula ialah antara 104 mm hingga 317 mm. 4. Ciri-ciri fizikal di Cameron Highland. Ia memiliki tanih gembur berpasir. 2) Jenis aktiviti pertanian di Cameron Highland. Keluasannya ialah sebanyak 71. sayuran. Namun begitu sejak akhir-akhir ini kadar penerokaan tanah secara haram untuk pertanian di Cameron Highland semakin meningkat terutama sekali yang melibatkan kawasan bercerun dan lereng-lereng bukit.255 hektar dan dari jumlah ini terdapat lebih kurang 5.

580 keluarga pekebun sayur di Cameron Highland. kobis bunga. Misalnya pekebun masih berdegil menggunakan jentera berat bagi meratakan kawasan curam dan lereng bukit di samping penggunaan racun serangga yang berleluasa tanpa pengurusan yang sistematik seperti membuang botol-botol racun ke sungai serta tasik yang berdekatan. Walaubagaimanapun tanaman teh oleh pekebun kecil ini telah berkurangan dan digantikan dengan tanaman sayuran serta bungaan. Penanaman sayur-sayuran merupakan aktiviti pertanian yang paling besar memberikan impak negatif ke atas persekitaran fizikal di Cameron Highland khususnya dalam konteks meningkatkan kadar hakisan tanih. tanaman .salad. Misalnya tanaman tomato dan kacang buncis diselingkan atau dicampurkan dengan tanaman lain seperti kobis. Sepertimana dalam tanaman sayuran. Antara yang popular ialah seperti kobis. ii) Penanaman sayur-sayuran pula merupakan aktiviti pertanian yang ke dua penting selepas tanaman teh.500 hektar. Namun begitu terdapat juga pekebun-pekebun kecil yang mengusahakan tanaman teh hijau secara kecil-kecilan. Kebanyakan para penanam bunga ialah bekas pekebun – pekebun sayur yang telah beralih kepada industri penanaman bunga setelah harga sayuran menjadi tidak stabil (mudah mengalami tutun-naik) berbanding dengan harga bunga yang lebih konsisten. Terdapat empat jenis tanaman yang diusahakan secara komersial di Cameron highland iaitu tanaman teh yang diusahakan secara sistem perladangan. Sistem pertanian yang dijalankan ialah bersifat pertanian pasar dengan tanah digunakan secara intensif. iii) Tanaman bunga-bungaan juga ditanam secara giat dan berkembang maju di Cameron Highland. tanaman sayuran yang lebih bersifat sistem pertanian pasar/angkut. asparagus dan juga daun sadri di atas tapak tani yang sama. salad. Daripada segi pemuliharaan tanah.a) Jenis-jenis tanaman yang ditanam. Ini kerana kesedaran pemuliharaan tanah dikalangan pekebun di kawasan ini adalah amat rendah sekali. kejadian tanah runtuh dan juga pencemaran sumber air sungai dan tasik. Ia meliputi kawasan seluas 2.tomato dan juga kacang buncis. bunga turki. Kawasan perladangan teh merupakan kawasan penanaman yang terluas di Cameron Highland meliputi hampir 2. mawar. Pada masa ini keluasan tanaman bunga di Cameron Highland ialah sebanyak 300 hektar dan terdapat lebih daripada 40 buah pusat penyemaian bunga (nursery) di kawasan ini. Terdapat hampir 25 jenis sayuran yang diusahakan. Justeru itu walaupun teh merupakan tanaman yang paling luas di Cameron Highland tetapi kadar hakisannya tanih yang dialami oleh kawasan ladang teh amat kecil berbanding dengan kawasan tanaman sayuran. Tanaman ini diusahakan secara perladangan oleh syarikat swasta terkenal iaitu BOH Plantations. Kawasan ladang bunga biasanya terdapat di kawasan rendah/lembah atau di kawasan kaki bukit yang telah di teres. pengusaha ladang teh secara perladangan ini telah mengambil langkah yang sewajarnya bagi mengurangkan kadar hakisan tanah berbanding dengan sistem pertanian/tanaman lain. Sistem tanaman selingan dan tanaman bercampur amat popular dijalankan di kawasan ini. i) Tanaman teh. dan juga bunga matahari. Antara yang popular ialah seperti “Cactus Valley”. buahan dan bungaan. tanaman buah-buahan sitrus khususnya strawberry dan juga tanaman bunga-bungaan.140 hektar dan mampu menghasilkan sumber pendapatan kepada hampir 1. Antara jenis bunga yang popular di tanam ialah seperti kekwa.

diteres dan diratakan untuk kegiatan pertanian khususnya di kawasan lereng-lereng bukit yang bercerun curam. Pendedahan permukaan bumi secara terus kepada pelbagai proses geomorfologi seperti hakisan tanah dan tanah runtuh. Dalam jangka masa panjang cerun-cerun yang terhakis itu menjadi tidak stabil dan boleh mengalami pelbagai jenis gerakan jisim seperti kesotan tanah. iv) Tanaman buahan sitrus. Justeru itu kegiatan pertanian ini tidak begitu menjejaskan kualiti alam sekitar setempat.Seperti hutan semulajadi bertukar kepada “hutan tanaman”. Permukaan bumi kehilangan pelindung. Ini kerana tanaman buahan sitrus khususnya strawberry tidak ekonomik untuk dijalankan di tapak pertanian yang luas serta bersifat jangka pendek. 3) Kesan Negatif Aktiviti Pertanian Terhadap alam Sekitar Fizikal di Cameron Highland. Tanaman ini tidak dijalankan secara meluas sebaliknya lebih bersifat tanaman di dalam” rumah hijau”.8 tan/hektar setahun maka kadar hakisan yang akan dialami oleh tanah-tanah pertanian di Cameron Highland menjelang tahun 2000 akan menjadi lebih serius lagi. Dalam konteks ini proses penyahutanan bagi tujuan mewujudkan kawasan pertanian ladang teh. Larian air permukaan akan membawa regolith dari atas cerun ke bawah cerun dan seterusnya masuk ke sistem sungai yang ada di kawasan pertanian berkenaan. berkelodak dan berlumpur serta mengalami kadar enapan yang tinggi sehingga dasarnya menjadi lebih cetek. Dalam konteks geomorfologi pelbagai proses akan berlaku apabila permukaan tanah dibajak. c. Tanah Rata dan Brinchang. Perubahan landskap fizikal yang ketara .bunga juga banyak menjejaskan kualiti alam sekitar setempat kerana kebanyakan pengusahanya menggunakan jentera berat untuk meratakan tanah di kawasan cerun curam. Justeru itu kadar pencemaran sungai meningkat. Satu pengukuran yang telah dilakukan oleh Dr.sayuran dan bungaan telah menyebabkan berlakunya perubahan landskap yang ketara di Cameron Highland. permukaan tanah menjadi tergondol dan sebagainya. Wan Ruslan Ismail mendapati bahawa terdapat . Berdasarkan gambar foto udara jelas kelihatan kawasan –kawasan gondolan terutamanya di cerun atau lereng-lereng bukit. sistem sungai biasanya menjadi keruh. Pencemaran air sungai dan peningkatan kadar pemendapan sungai. Satu kajian yang telah dilakukan oleh Fuad Omar pada tahun 1988 mendapati bahawa hampir 2. Kesannya permukaan lereng-lereng bukit akan mengalami hakisan yang ketara seperti wujudnya gegalur dan tanah tergondol. kehilangan daya pengikat dan cengkaman akar terhadap butiran tanah yang menyebabkan cerun-cerun menjadi tidak stabil.383 juta meter padu tanah di Cameron Highland telah terhakis dan dengan mengambil kira kadar kehilangan tanah sebanyak 16. Keluasannya di sekitar 250 hektar sahaja. Di Cameron Highland fenomena hakisan dan tanah runtuh merupakan kesan yang paling besar kelihatan terutamanya di sekitar Ringlet. b. Permukaan cerun yang terdedah akan mengalami tindakan air larian permukaan yang akan menghakis-angkut regolit atau tanih dari atas cerun ke bawah cerun. a. gelangsaran tanah dan juga tanah runtuh . digembur.

Persaingan intra dan interspesis akan berlaku dan mana-mana spesis yang kalah akan musnah dan pupus. kualiti air sungai juga terjejas akibat pengggunaan baja kimia dan racun serangga/perosak. paya dan sebagainya. 96).Hutan berfungsi sebagai satu habitat. Di tempat baru ini mereka terpaksa bersaing dengan koloni lain. Gangguan ekologi secara menyeluruh akan berlaku apabila hutan-hutan dimusnahkan secara lebih meluas. Oleh itu apabila hutan- . Ketidakseimbangan ekologi mikro dan makro akan menimbulkan pelbagai kesan terhadap unsur-unsur lain seperti cuaca. (Sumber Wan Ruslan Ismail. Dengan itu hidupan lain yang bergantung kepada tumbuhan seperti herbivor (kancil. iii) Kerosakan ekosistem seperti kemusnahan rantaian makanan. kolam. tasik. Menggangu kestabilan kitar hidrologi. 1999. Selain daripada pencemaran kelodak.6 tan/Km²/tahun dan sungai Terla sebanyak 454. m. Apabila hutan dimusnahkan/dinyahkan maka fungsi pokok sebagai pengeluar utama akan musnah sama sekali. Misalnya Sungai Bertam sebanyak 67. rusa) akan kehilangan sumber-sumber makanan..s. Apabila hal ini berlaku ia memberi kesan kepada hidupanhidupan lain yang sememangnya saling bergantung di dalam sesebuah hutan itu.8 tan/Km²/tahun. Racun serangga seperti DDT dan juga pelbagai jenis baja kimia yang digunakan ke atas tanaman sayuran akan mengalami larut resap ke dalam tanah atau di bawa bersama oleh larian air permukaan. Dalam konteks kepelbagaian biologi akibat pemusnahan hutan untuk aktiviti perladangan teh dan sayuran akan menyebabkan kesan-kesan negatif berikut: i) Pelbagai spesis fauna dan flora diancam kepupusan/kemusnahan akibat kehilangan sumber-sumber makanan. komponen biotik dan abiotik yang kelak menggangu keseimbangan ekologi setempat. Kawasan hutan primer pada asalnya merupakan kawasan tadahan air yang amat penting kepada sistem hidrologi khususnya sungai.beberapa batang sungai di Cameron Highland mengalami kadar enapan yang tinggi. banjir dan sebagainya. Kemusnahan ekosistem dan kepelbagaian biologi (biodiversiti) seperti pelbagai spesis fauna dan flora yang diancam kepupusan. Penyahutanan untuk dijadikan tapak pertanian biasanya melibatkan kawasan hutan primer/hutan dara seperti dalam sistem perladangan teh. ii) Penghijrahan spesis akibat pemusnahan habitat . Kesannya sumber-sumber air tersebut akan mengalami pencemaran bahan kimia yang tinggi yang akan memberikan impak negatif terhadap ekosistem akuatik. DBP. Termasuklah juga kemusnahan ekosistem seperti rantaian makanan dan habitat khususnya hutan yang telah dijadikan tapak pertanian. d. hakisan. sungai Tringkap sebanyak 758. Jika larut resap berlaku maka sebatian kimia dari baja dan racun serangga tadi akan dibawa oleh aliran air bawah tanah (sistem akuifer) menuju ke sungai. Proses penyahutanan memusnahkan sama sekali habitat. Kuala Lumpur. Justeru itu haiwan-haiwan akan berhijrah ke hutan/habitat lain untuk mencari perlindungan atau tempat baru. Begitu juga dengan pergerakan larian air permukaan akan menuju ke sumber-sumber air yang ada di permukaan. Di Cameron Highland pencemaran air di Tasik Ringlet merupakan satu contoh yang nyata. kitar tenaga. e.0 tan/Km²/tahun. Pengurusan Sumber Alam Tropika. Kemusnahan habitat mengambil masa yang lama untuk dipulihkan.

storan dan edaran air tanah (gangguan kepada sistem akuifer) yang seterusnya boleh menjejaskan sumber dan bekalan air kepada sungai.tasik. sungkupan plastik. mengenakan denda yang berat iaitu menaikkan kadar kompaun. Daun dan kanopi tumbuhan tidak boleh lagi membebaskan wap-wap air ke udara. Kawasan yang mempunyai resiko yang tinggi yang boleh menyebabkan hakisan dan tanah runtuh seperti di lereng – lereng bukit yang bercerun curam hendaklan diistiharkan sebagai kawasan rezab . untuk akibat a. udara menjadi lebih kering (dry air) dan persekitaran fizikal terdedah kepada bahangan matahari secara langsung tanpa ditapis dan diserap oleh kanopi tumbuhan. memotong cerun mengikut spesifikasi yang dibenarkan. f. penyahutanan telah mengurangkan proses transpirasi tumbuhan untuk membebaskan wap-wap air ke udara sebagai penyumbang kepada sejat-peluhan bagi membentuk awan. Secara khusus amalan pengurusan yang cekap boleh dilaksanakan seperti berikut: i) Membenarkan aktiviti pertanian dijalankan hanya di kawasan yang mempunyai kesan yang paling minima kepada persekitaran fizikal. Fenomena ini dinamakan sebagai pemanasan setempat. mengharamkan penggunaan jentera berat. merawat atau membersihkan sungai yang tercemar dan sebagainya. paya. ke dua menyebabkan kelembapan udara menurun (pembentukan udara kering) dan ke tiga mengurangkan kadar susupan. penjara.hutan tersebut di hapus dan dimusnahkan maka fungsinya sebagai kawasan tadahan air akan terjejas/hilang. Pertama. Amalan pengurusan yang cekap: Memberbaiki tatacara/prosedur pemberian dan penggunaan oleh pejabat tanah dan daerah. b. Selain itu pihak kerajaan juga mestilah menghukum pegawai kerajaan yang rasuah dalam konteks pemberian lesen dan kebenaran menggunakan tanah di kawasan tanah tinggi termasuk juga langkah menyediakan laporan EIA yang lengkap sebelum sesuatu projek pembangunan pertanian di kawasan tanah tinggi dijalankan. Sebagai contoh empangan mengalami penurunan paras airnya. Terdapat beberapa sebab yang boleh dikaitkan dengan gangguan ke atas kestabilan kitar hidrologi ini. 4) Cadangan angkah yang wajar diambil mengurangkan kesan kerosakan persekitaran fizikal aktiviti pertanian di Cameron Highland. menarik balik lesen operasi kepada pengusaha pertanian dan pekebun sayur yang melanggar akta kualiti alam sekitar 1974 dan akta pemuliharaan kawasan tanah tinggi. Tetapi apabila ia dimusnahkan untuk tujuan pertanian maka gangguan terhadap proses sejat-peluhan (evopotraspiration) pokok-pokok akan terjadi. menanam tanaman tutup bumi.kolam dan sebagainya. Keadaan ini akan menyebabkan indeks suhu sekitar meningkat menjadi lebih panas berbanding dengan sebelumnya. Pada masa kini Cameron Highland tidak lagi sesejuk masa lalu. membina benteng untuk menstabilkan cerun. Perubahan suhu mikro/pemanasan setempat. Hutan semulajadi sebenarnya berfungsi sebagai ”menyederhanakan suhu sekitar” dengan cara mengekalkan peratus kelembapan udaranya. Langkah perundangan: Melipatgandakan usaha pemantauan oleh pihak berkuasa. Kesannya peratus kelembapan udara akan menurun.

• • c. Menjalankan kempen kesedaran kepada pekebun sayur dan pengusaha pertanian tentang masalah hakisan dan kesannya kepada persekitaran fizikal menerusi risalah. giliran kawasan penanaman dan sebagainya. Justeru agensi kerajaan khususnya Jabatan Pertanian. ii) Menggalakkan aktiviti penanaman sayur-sayuran dan bungaan dengan menggunakan kaedah hidroponik dan kaedah rumah hijau di kawasan tanah pamah bukannya menanam sayuran di lereng-lereng bukit atau kawasan bercerun curam yang boleh menyebabkan hakisan tanah dan ketidakstabilan cerun. v) Menggabungkan kaedah dan amalan pengurusan tanah pertanian melalui tiga cara iaitu: • Kaedah agronomi seperti menutup permukaan tanah dengan sungkupan daun dan plastik dan juga meningkatkan kadar larut resap tanah dengan tanaman pelindung/tutup bumi seperti pokok kekacang. Kaedah mekanika seperti pembinaan kontur/teres. Satu kajian yang telah dilakukan oleh AVRDC dan Mardi pada tahun 1992 terhadap 252 pekebun sayur di Cameron Hinghand mendapati bahawa “petani/pekebun tidak merasakan masalah hakisan tanah sebagai suatu ancaman yang serius kepada tanaman mereka sebaliknya ketidakstabilan harga sayuran merupakan satu ancaman besar ”. sesi penerangan/dialog. mewujudkan sistem perparitan dan saliran di kawasan pertanian. iii) Menggunakan baja kimia dan racun serangga dengan kadar yang minima dan menguruskannya secara berhemah iaitu tidak membuang sisa racun dan baja kimia sewenang-wenangnya ke dalam sistem saliran seperti sungai dan tasik sebaliknya menyediakan kawasan pelupusan yang khusus. seminar. Kaedah penyuburan tanah seperti pembajaan kimia/organin untuk mengekalkan keseimbangan nutrien tanah.pertanian yang kekal.program gotong-royong termasuk pendidikan alam sekitar. tanaman selingan dan lain-lain lagi. merehatkan tanah. zon perlindungan (hutan yang dikekalkan dalam keadaan semulajadi). dialog. iv) Bagi kawasan cerun yang dibenarkan untuk pertanian maka pekebun sayur mestilah membina teres-teres yang sesuai dan lebar bagi mengurangkan halaju larian air permukaan.kaedah tanaman berjalur. pihak swasta dan badan bukan kerajaan (NGO) perlu mengambil langkah menyedarkan dan memberikan kefahaman kepada pekebun menerusi risalah. Cadangan yang dibuat oleh Jabatan Pertanian Malaysia berkaitan dengan kelebaran teres –teres pertanian di kawasan bercerun/lereng-lereng bukit ialah antara 1 hingga 2 meter bagi setiap teres. Ini menunjukkan bahawa kesedaran petani/pekebun terhadap kesejahteraan alam sekitar terlalu rendah. seminar.program gotong-royong . membina benteng dan sebagainya.

Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru/Kuliah – 40 Minit ) a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. Langkah 2: (Diskusi Pelajar – 30 Minit ) Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk merangka jawapan berkaitan dengan tugasan soalan yang diberikan seperti di bawah: Soalan Dengan merujuk kepada kawasan pembangunan tanah tinggi di Malaysia. jenis aktiviti pertanian. a) Nyatakan EMPAT jenis aktiviti ekonomi yang dijalankan Judul Isi Jawapan [5 Markah] Markah . b) Guru menjelaskan ciri fizikal. a) Nyatakan EMPAT jenis aktiviti ekonomi yang dijalankan [5 Markah] b) Jelaskan kesan negatif aktiviti ekonomi tersebut terhadap persekitaran fizikal kawasan setempat. Huraikan langkah-langkah yang perlu diambil bagi mengatasi kesan negatif [10 Markah] (Tugasan pelajar Sila rangkakan jawapan bagi soalan di atas berasaskan prinsip: FHC – Fakta diikuti oleh Huraian dan dilengkapi dengan contohcontoh yang spesifik) Langkah 3 ( Penutup dan Rumusan – 10 Minit) Guru menyenaraikan isi-isi penting berkaitan dengan soalan yang diberikan di atas Rangka dan Skema Jawapan: Dengan merujuk kepada kawasan pembangunan tanah tinggi di Malaysia. [ 10 Markah] c) tersebut. kesan dan langkah mengatasinya di Cameron Highland.dan sebagainya bagi menghasilkan pembangunan pertanian yang lestari untuk masa depan Cameron Highland.

jaringan pengangkutan. Bukit Fraser. Aktiviti pelancongan. Menamakan kawasan tanah tinggi (sekurang-kurangnya satu kawasan) 2.  Aktiviti perniagaan. Perubahan landskap fizikal secara besar-besaran – penggondolan bukit. hutan primer bertukar kepada hutan sekunder. padang golf. Kesan hakisan tanih dan tanah runtuh – kewujudan gegalur di cerun2 Markah .infrastruktur. Contohnya: Cameron Highland.  Aktiviti perkhidmatan     Pemarkahan: 1.Tanah Tinggi Kundasang dll. projek hidroelektrik dll  Aktiviti pembalakan / penyahutanan untuk pelbagai tujuan. Menyatakan empat jenis aktiviti ekonomi (1 jenis = 1 markah) 1 1 1 1 1 1 1 1 = 1 Markah = 4 Markah b) Jelaskan kesan negatif aktiviti ekonomi tersebut terhadap persekitaran fizikal kawasan setempat. 2. bangunan dll.sayuran dan bungaan. Menyatakan jenis aktiviti ekonomi yang dijalankan di kawasan tanah tinggi. [ 10 Markah] Judul Isi Jawapan Diantara kesan negatif aktiviti ekonomi terhadap persekitaran fizikal di kawasan tanah tinggi ialah: 1. Aktiviti penternakan termasuk akuakultur. tanaman perladangan. Di antaranya ialah: Aktiviti pertanian seperti tanaman teh.Menamakan kawasan pembangunan tanah tinggi di Malaysia. Genting Highland. Aktiviti pembinaan – pembinaan perumahan.

3.kolam.paya) termasuk sungai – Sungai menjadi keruh dan berkelodak atau pencemaran sumber air akibat penggunaan racun serangga dan baja kimia dalam pertanian serta penyaliran sisa kumbahan dari sektor pelancongan yang menjejaskan ekosistem akuatik.cerun bukit atau tanah runtuh/batu runtuh di kaki bukit yang sudah di potong dan diteres oleh jentera berat untuk aktiviti pembinaan. 6. 7. penjara. [10 Markah] Judul Isi Jawapan Langkah-langkah yang perlu diambil bagi mengatasi kesan negatif di atas ialah: Langkah perundangan: Melipatgandakan usaha pemantauan oleh pihak berkuasa. 4. menarik balik lesen operasi. Peningkatan suhu mikro – kawasan sekitar tidak lagi sesejuk atau nyaman daripada keadaan sebelumnya akibat penyahutanan untuk pelbagai tujuan. Pencemaran sumber air (tasik. Menjejaskan kesuburan tanih/lapisan top soil semakin nipis – menggangu keseimbangan nutrien tanih apabila tumbuhan yang melindungi permukaan tanih di tebang/dimusnahkan. tasik. menghukum pegawai yang rasuah dll termasuk langkah EIA sebelum sesuatu projek pembangunan di kawasan tanah tinggi dijalankan. mengenakan denda yang berat – menaikkan kadar kompaun. kolam. 5 Memusnahkan kawasan tadahan air – menjejaskan sumber air kepada sungai. Kerosakan ekosistem hutan – kemusnahan habitat dan spesis/kepelbagaian biologi. paya dan empangan akibat aktiviti pembalahan dan penyahutanan. Amalan pengurusan yang cekap: Meliputi: 2 Markah . rantaian makanan dll yang berkaitan dengan ekologi hutan (Pemarkahan: Mana-mana 5 isi x 2 Markah = MAX 10 Markah) 2 2 2 2 2 2 c) Huraikan langkah-langkah yang perlu diambil bagi mengatasi kesan negatif tersebut.pertanian dll.

Pemarkahan: Langkah perundangan : MAX 2 markah.program gotong-royong termasuk pendidikan alam sekitar. . Teks Pra U Geografi STPM. Rujukan Khusus 1. groin dan gabion. 10. 7. 6. Menanam semula hutan yang sudah ditebang/penghutanan semula. Memberbaiki tatacara/prosedur penggunaan tanah di kawasan tanah tinggi. Amalan pengurusan : MAX 6 markah. Membina sistem saliran – parit dan longkang yang sistematik untuk penyaliran air yang lebih sempurna. Amalan pertanian yang mesra alam seperti kaedah hidroponik. menggunakan baja organik. kawalan biologi agar tidak terlalu bergantung kepada baja kimia serta racun serangga. Memotong cerun bukit mengikut spesifikasi yang dibenarkan. Petaling Musa dan Nurashikin Abdullah. Rusly Manusia Sekitar. 5.tembok penahan (retainning wall) serta sungkupan plastik untuk menstabilkan cerun.s. Merawat atau membersihkan sungai yang tercemar.1. 3. Amalan pertanian berteres/mengikut kontor. 149 – 155. 4. 9. Di ukur berdasarkan pencapaian hasil pembelajaran dalam gerakerja pelajar membincangkan isi-isi penting bagi menjawab tugasan soalan yang diberikan. Bab 6 – Pembangunan Ekonomi dan Alam m. Kempen dan Pendidikan Alam Sekitar: Kempen kesedaran kepada penduduk setempat dan pengusaha – menerusi risalah. Menanam tanaman tutup bumi di tapak pertanian atau tanaman rumput dan tumbuhan pelindung di kawasan bercerun. Kempen dan PAS : MAX 2 markah 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 Refleksi. seminar. 8. Jaya. 2. Penerbit:Pearson dan Longman. Langkah kestrukturan seperti membina benteng konkrit. 2005.. sesi penerangan/dialog. Mengharamkan penggunaan jentera berat di kawasan tanah tinggi.

Tema Impak alam sekitar dan pengurusannya.2 Prinsip-prinsip pembangunan lestari (berterusan) Masa 2 Waktu ( 80 minit) . Tajuk Pengurusan Alam Sekitar Sub Tajuk 5.

Ia bukanlah dua titik pemisah yang bergerak ke kiri dan ke kanan di atas satu garis lurus. Isi-Isi Pembelajaran a) Konsep Pembangunan Lestari (b) Menghuraikan lapan prinsip pembangunan berterusan (lestari) (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) Menjana atau menggalakkan semula pertumbuhan ekonomi Mengubah kualiti pertumbuhan ekonomi bagi menjamin kesejahteraan hidup Memulihara dan mempertingkatkan asas sumber Memastikan aras penduduk yang boleh ditampung Mengorientasikan semula teknologi dan kaedah pengurusan risiko Mengintegrasikan alam sekitar dan ekonomi dalam membuat keputusan Memperbaharui hubungan ekonomi antarabangsa . Sisipan Konsep: Konsep Pembangunan Lestari Pembangunan lestari berteraskan kepada konsep pembangunan berterusan yang boleh difahami dari dua sudut. tetapi ia tidak seharusnya mengorbankan aspek alam sekitar.Hasil Pembelajaran Setelah selesai mempelajari sub tajuk ini pelajar akan dapat: Aras 1: • Mentakrifkan konsep pembangunan lestari (berterusan) Aras 2: • Mengenalpasti lapan prinsip pembangunan lestari (berterusan) Aras 3: • Menghuraikan prinsip-prinsip pembangunan berterusan. Kedua prinsip pembangunan yang mengadunkan dengan usaha pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar agar kesejahteraan hidup boleh dinikmati oleh semua penduduk. Dalam hal ini antara pembangunan dengan alam sekitar seharusnya bergerak seiringan dan segandingan . Pertama nikmat pembangunan sesebuah negara hendaklah berterusan dan boleh menjamin kesejahteraan hidup generasi kini dan akan datang. Kemajuan sosio-ekonomi dalam sesebuah negara itu amat dituntut.

Dasar ini menjadi asas . Langkah 2: (Diskusi Pelajar di dalam kelas – 40 Minit ) Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk merangka jawapan berkaitan dengan tugasan soalan yang diberikan seperti di bawah: Soalan Aplikasi Prinsip Pembangunan Lestari dalam Sektor Perhutanan di Malaysia. Dapatan Hasil Perbincangan Kelas Terdapat tiga aspek penting yang mesti digabungjalinkan dalam melaksanakan pembangunan lestari dalam sektor perhutanan di Malaysia iaitu langkah perundangan. langkah pengurusan yang strategik dan juga langkah kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Soalan Perbincangan: Jelaskan bagaimana Prinsip Pembangunan Lestari Telah diterapkan dalam Sektor Perhutanan di Malaysia.(viii) Memperkukuhkan kerjasama antarabangsa Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru/Kuliah – 20 Minit ) a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. b) Guru menjelaskan lapan prinsip pembangunan lestari. Langkah Perundangan: Di Malaysia kelestarian dalam pembangunan sektor perhutanan boleh ditinjau melalui dua aspek iaitu melalui langkah perundangan dan bukan perundangan. Kedua-duanya terangkum dalam DASAR PERHUTANAN NEGARA 1978.

Bagi menjamin pengurusan hutan yang teratur. iii. pemulihan dan menghutan semula melalui satu program yang tegas berpandukan kepada amalan SILVILKULTURE yang sempurna serta berpatutan supaya dapat mengeluarkan hasil yang tinggi.yang kukuh untuk memastikan pengekalan sumber-sumber hutan dan keberterusannya agar sentiasa dapat memberikan sumbangan yang bermakna kepada pembangunan sosioekonomi negara. . Kawasankawasan hutan seperti ini dinamakan sebagai HUTAN PERLINDUNGAN.cekap optimun dan lestari maka Dasar Perhutanan Negara (1978) telah mengistiharkan langkah-langkah berikut: a) Mengisytiharkan sebagai Hutan Simpan Kekal tanah-tanah yang cukup luasnya serta bersesuaian kedudukannya di seluruh negara mengikut cara penggunaan yang sempurna bagi menjamin: i. Kawasan hutan seperti ini dinamakan HUTAN LIPUR. e) Menggalakkan usaha mengeluar dan menggunakan kayu bagi semua jenis keluaran hutan dengan sepenuhnya dan penubuhan perusahaan kilang berasaskan kayukayan dengan kadar keperluannya ditentukan supaya seimbang dengan kadar pengeluaran balak bukan sahaja untuk meninggikan mutu penggunaan tetapi juga membuka peluang perkerjaan serta mendapatkan pertukaran mata wang asing. Kawasan-kawasan hutan yang cukup bagi tujuan beristirehat. Kawasan hutan seperti ini dinamakan HUTAN BERHASIL. kesuburan tanah dan keadaan alam sekeliling yang memuaskan supaya kesan banjir dan hakisan kepada sungai dan tanah pertanian dapat dikurangkan .kegunaan tempatan dan eksport. menjalankan penyelidikan serta pendidikan dan memelihara tumbuh-tumbuan dan margastua. Iklim dan rupa bumi yang sempurna. c) Melaksanakan usaha-usaha penyelidikan dan pembangunan (R&D). b) Menguruskan kawasan hutan simpan kekal dengan sempurna supaya dapat memberikan faedah sosio-ekonomi dan keselesaan alam sekeliling dengan sepenuhnya kepada penduduk dan negara. Dasar Perhutanan Negara 1978: 1. sebelum hak milik tanah diberi dan juga mengikut cara mengusahasilan dan pemerosesan hasil yang sempurna mengikut kadar keperluan daya pemerosesan tempatan yang optimun. d) Menjamin supaya pengusahasilan hasil hutan dari kawasan-kawasan yang diluar hutan simpan kekal itu dilaksanakan dengan cara mengadakan rancangan yang seimbang dengan kadar pembangunan tanah bagi tujuan mendapatkan faedah-faedah paling tinggi untuk rakyat. ii. bekalan air bersih. Pengeluaran semua jenis keluaran hutan dalam negara akan berkekalan serta pada kadar yang berpatutan untuk pertanian.

Menebang. Dengan perlaksanaan Dasar Perhutanan Negara sebanyak 4. Kita juga mempunyai 0. Membersih atau membajak mana-mana tanah untuk tanaman atau Sebarang maksud lain. Memasuki Hutan Simpan Kekal. Menceroboh dengan apa jua cara.mengambil dan mendedahkan kepada sebarang proses pengilangan atau memindahkan sebarang hasil hutan atau mineral. b. 3. Sesiapa yang memburu atau menyimpan atau memperniagakan hidupan liar yang tidak dibenarkan akan dikenakan denda atau dipenjara.menembak memasang menjebak.8 juta hektar atau 77% dari 6.memburu. jerat dan f. Dari jumlah hutan simpan kekal ini 2. Oleh itu Jabatan PERHILITAN diberi kuasa sepenuhnya untuk melaksanakan akta tersebut dan pindaanpindaannya.memetong.menanda atau menoreh Mencari. c. g) Memupuk kefahaman yang meluas kepada umum tentang peri pentingnya hutan serta faedah-faedahnya kepada generasi akan datang melalui saluran-saluran media sekaligus mewujudkan semangat kerjasama dalam menjaga khazanah perhutanan negara. Jabatan PERHILITAN mengawal aktiviti perburuan melalui sistem perlesenan. pokok. Larangan-larangan tersebut ialah: a. e.9 juta hektar diuruskan sebagai hutan produktif dan 1. .menggelang. 2. d.6 juta hektar taman negara dan kawasan hidupan liar. Akta ini juga menetapkan bahawa sesiapa yang didapati melanggar larangan-larangan tersebut boleh didakwa di mahkamah dan boleh di denda maksima sehingga RM:50. Untuk menghasilkan langkah yang lebih tegas melalui sistem perundangan maka pihak kerajaan telah meluluskan Akta Perhutanan Negara dan Akta Industri Berasaskan Kayu pada tahun 1984.000 atau 2 tahun penjara atau kedua-duanya sekali. Menggunakan bahan beracun atau bahan letupan di dalam sungai atau tasik bagi maksud menangkap ikan. Dalam konteks pemeliharaan hidupan liar pula akta perlindungan hidupan liar 1976 telah dihasilkan bertujuan untuk memastikan spesis hidupan liar di Negara kita tidak pupus dan terus memberikan faedah kepada generasi akan datang.9 juta hektar sebagai hutan perlindungan.f) Melaksanakan program latihan perhutanan yang lengkap di semua peringkat dalam sektor awam atau swasta bukan sahaja untuk menjamin bekalan tenaga manusia yang cukup bagi industri perkayuan tetapi juga meliputi menjaga dan melindungi hutan serta aspek-aspek sains perhutanan.2 juta hektar kawasan hutan di Semenanjung Malaysia telah digazetkan sebagai Hutan Simpan Kekal. Akta perhutanan negara ini telah menggariskan beberapa larangan yang berkaitan dengan kawasan hutan simpan kekal.

Projek ini bertujuan untuk membekalkan bahan kayu industri dan memenuhi keperluan tempatan. Pahang (18. Peraturan-peraturan yang mengawal pengurusan Taman Negara dan kawasan perlindungan hidupan liar sekali lagi diletakkan di bawah pengawasan Jabatan PERHILITAN. Negeri Sembilan (4. Sehingga 31 Ogos 1993 seluas 51.Negeri Sembilan. Perak (2. Iaitu sebilangan kecil sahaja pokok yang telah dipilih dan ditandakan untuk ditebang. iaitu kaedah SILVILKULTUR. Langkah Pengurusan Hutan 1. Terengganu (200. pengurusan hutan dan pemeliharaan sumber hutan yang berkekalan terus diberikan penekanan. Sistem ini menetapkan dirian baki 32 pokok sehektar selepas penebangan pokok dilakukan. Selangor (8.000 hektar kawasan hutan miskin telah dikenalpasti dan dirancang penubuhannya di beberapa buah negeri di Semenanjung Malaysia.00 hektar) dan Kelantan (163. terdapat satu lagi cara pengurusan hutan yang lestari dan berkekalan di amalkan di Malaysia.748 hektar telah siap ditanam di negeri-negeri berkenaan.889.penjagaan dan penggantian sesuatu dirian hutan dengan teratur. Selaras dengan Dasar Perhutanan Negara. Dalam konteks penebangan hutan.079. Kedua-dua sistem ini menitikberatkan kepada kaedah penebangan hutan secara sistematik dan berjadual. Bagi memantapkan lagi langkah perundangan ini kerajaan telah mewartakan hutan rezab atau Taman Negara yang juga menjadi Kawasan Perlindungan Hidupan Liar (KPHL).Kelantan dan Terengganu. Projek ini dilaksanakan di 7 buah negeri iaitu Johor. Pertama. 3. sekiranya sesuatu kawasan itu kaya dengan pokok dagangan yang muda maka kaedah Polikitar diamalkan.pertumbesaran.Di samping tanaman cepat tumbuh. Setakat ini spesis-spesis yang ditanam adalah daripada spesis kayu keras tropika seperti Acacia Mangium. Berdasarkan maklumat daripda inventori ini maka dua kaedah penebangan diamalkan.125. Selain daripada kaedah penebangan hutan di atas. Selangor. Pokok-pokok tersebut mestilah cukup umurnya dan mempunyai diameter minimum 45 hingga 50 centimeter. Johor (17. program ladang hutan bermutu tinggi . Yamane dan Batai yang cepat tumbesarannya dan jangkaan pusingan hidup selama 15 tahun.0 hektar). Kedua. Dalam Sistem Sebaya Malaya kesemua pokok-pokok yang mempunyai nilai dagangan ditebang dalam satu operasi dan tempoh pusingan tebangannya adalah antara 60 hingga 80 tahun. Antara program yang popular di bawah silvilkultur ialah projek Ladang Hutan Kompensatori (CFPP) yang telah dilancarkan dalam tahun 1982.0 hektar). Pusingan tebangan yang diamalkan dalam kaedah polikitar ialah 30 tahun di Semenanjung Malaysia dan 25 tahun di Sabah serta Serawak.4. Ini bermakna tempoh penebangan kali ke dua adalah seusia dengan kitar hidup pokok tersebut.00 hektar). Seluas 98. Pahang.0 Hektar).00 hektar). 2.586. Bagi Sistem Tebangan Memilih pula satu inventori dibuat di sesuatu kawasan yang hendak ditebang.706.Perak. Malaysia memberi tumpuan kepada dua sistem penebangan berikut iaitu Sistem Sebaya Malaya (MUS) dan Sistem Pengurusan Tebangan Memilih (SMS). bagi kawasan yang tidak mempunyai pokok dagangan muda penebangan secara Sistem Sebaya Malaya digunakan.00 hektar). Silvilkultur ialah satu cara pemulihan hutan yang melibatkan penubuhan ladang hutan.

dengan spesis Pokok Jati mula dilaksanakan di Kedah pada tahun 1988. Matlamat keluasan tanaman bagi Rancangan Malaysia Ke Lima dan Ke Enam adalah masingmasing 750 dan 1,250 hektar iaitu dengan keluasan tanaman 250 hektar setahun yang dibiayai melalui pinjaman daripada kerajaan persekutuan. 4. Sementara itu perladangan hutan di Sabah telah bermula dari tahun 1922 lagi dengan tertubuhnya percubaan tanaman pokok Jati untuk pengeluaran kayu keras di Kota Marudu. Perladangan hutan secara komersial bermula pada tahun 1974 dengan rancangan penubuhan seluas 60,000 hektar oleh Syarikat Sabah Softwood Sdn.Bhd (SSSB) di Brumas, Tawau. Penubuhan SSSB iaitu sebuah syarikat kerjasama antara North Borneo Timbers Bhd (40% pegangan saham) dan Yayasan Sabah (60% pegangan saham) bertujuan untuk menghutan semula kawasan-kawasan yang telah dibalak dengan spesisspesis yang cepat membesar seperti Pinus Caribaea dan Pinus Oocarpa. Susulan daripada itu Lembaga Kemajuan Perhutanan Sabah (SAFODA) telah ditubuhkan pada tahun 1976. Objektif penubuhannya aalah untuk menjalankan kerja-kerja penghutanan semula seluas 200,000 hektar kawasan terbiar akibat daripada aktiviti pertanian pindah dengan spesis seperti Acacia Mangium,Yamane,Eucalyptus Deglupta,Pinus Caribaea dan Pinus Oocarpa. Di bawah Rancangan Malaysia ke Enam (1991 - 1995) Jabatan Perhutanan Negeri Sabah telah mengenalpasti kawasan seluas 62,000 hektar boleh ditanami dengan pokok jenis tempatan seperti pokok Sentang dan Exotic. 5. Di Serawak, program pemulihan hutan secara ladang telah bermula semenjak 1920 dengan penubuhan seluas 19 hektar tanamam pokok Engkabang di dalam kawasan hutan Simpan Semenggoh. Projek tanaman ini kurang mendapat sambutan sehinggalah pada tahun 1965 satu program yang dinamakan “PROGRAM PENYELIDIKAN PENGHUTANAN” dilancarkan di dalam Rancangan Malaysia Pertama (1966 - 1970). Program ini antara lain bertujuan untuk mengenalpasti spesis-spesis tempatan dan Exotic untuk pembangunan ladang hutan dengan tumpuan menghutan semula kawasan-kawasan yang ditinggalkan oleh petani-petani pindah. Spesis-spesis yang ditanam termasuklah Engkabang, Durian,Mahogani,Acacia Mangium,Yamane dan Batai. Program perladangan hutan secara komersial telah dilancarkan pada tahun 1979 dan diperkembang luas dalam rancangan Malaysia Ke Empat (1981-1985). Sehingga 1993, Jabatan Hutan Negeri Serawak telah berjaya menubuhkan seluas 6,613.4 hektar ladang hutan di dalam kawasan yang ditinggalkan oleh petani pindah dan di beberapa kawasan hutan simpan. 6. Bidang Penyelidikan dan Pembangunan (R&D). Kejayaan program Silvilkultur di Malaysia banyak dibantu oleh perkembangan pesat bidang R&D khususnya yang berkaitan dengan pengurusan,penjagaan dan perawatan hutan. Menyedari hakikat ini pihak kerajaan telah menubuhkan satu Jawatan Kuasa Penyelaras Penyelidikan dan Pembangunan Ladang Hutan Malaysia pada 18 November 1988. Jawatan kuasa tersebut terdiri daripda tenaga-tenaga pakar dan penyelidik dari Jabatan Perhutanan Semenanjung Malaysia (JPSM), Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM) dan Universiti Pertanian Malaysia kini Universiti Putra Malaysia (UPM). Sebagai institusi yang berasaskan penyelidikan dan pembangunan hutan, FRIM dan UPM berkerjasa erat dan bertanggungjawab menjalankan penyelidikan demi menjamin kejayaan program perladangan hutan terutamanya dalam bidang seperti pengurusan, biakbaik pokok serta

sifat dan penggunaan kayu. Program penyelidikan dan pembangunan akan terus berkembang dengan bidang-bidang penyelidikan yang sedia ada disamping memberikan penekanan kepada penyelidikan pemilihan spesis,kesesuaian spesis dengan tapak tanaman, bekalan stok tanaman,silvilkulture,kajian ekonomik spesis ladang serta kawalan serangga dan penyakit. Langkah Kempen dan Pendidikan Alam Sekitar. 1. Pencegahan adalah lebih baik daripada pemulihan. Justeru itu perancangan untuk menguruskan ekosistem hutan dalam jangka masa panjang mestilah melibatkan unsure kededaran kepada orang ramai. Untuk menanam unsur kesedaran ini maka pentingnya diadakan kempen dan pendidikan alam sekitar secara berterusan. Pendidikan alam sekitar boleh dilaksanakan pada dua peringkat. Pertama peringkat sekolah sebagai kurikulum formal yang diajar dalam matapelajaran geografi dan juga interdisiplin seperti dalam matapelajaran sains. Peringkat ke dua ditujukan kepada orang ramai dalam konteks kempen kesedaran seperti kempen cintailah hutan kita, kempen the green world dan lainlain lagi. Selain itu langkah kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar ini juga dilakukan oleh badan bukan kerajaan (NGO) seperti Persatuan Pencinta Alam Sekitar Malaysia dan juga Sahabat Alam Sekitar (SAM). Usaha yang berterusan khususnya kepada generasi muda diharap akan dapat mewujudkan masyarakat yang boleh hidup dengan harmoni dengan persekitaran hutan. 2. Dalam konteks kerajaan pula usaha untuk berkerjasama dengan Negara-negara serantau dan dengan pertubuhan Pertubuhan alam sekitar dunia yang lain sentiasa dilakukan. Dengan Negara ASEAN, Malaysia turut menyertai Program Alam Sekitar ASEAN. Selain itu Jabatan Perhutanan juga berkerjasama rapat dengan banyak pertubuhan antarabangsa. Misalnya Hari Perhutanan Sedunia disambut setiap tahun oleh Malaysia dengan melaksanakan program menanam pokok-pokok, pameran ceramah dan sebagainya. Dana sedunia alam semulajadi Malaysia (WWF) mempunyai pejabat dan wakil-wakilnya di Kuala Lumpur dan Kucing untuk membantu usaha-usaha perancangan dan pengurusan tumbuh-tumbuhan semulajadi dan hidupan liar dari segi bimbingan, perkhidmatan teknikal, kewangan dan pendidikan. Langkah 3 ( Penutup dan Rumusan – 10 Minit) Guru menyenaraikan isi-isi penting berkaitan dengan soalan yang diberikan di atas

Refleksi.
Di ukur berdasarkan pencapaian hasil pembelajaran dalam gerakerja pelajar.

Rujukan Khusus

1. Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah, Teks Pra U Geografi Manusia STPM, Tema 5 Bab ,14, m.s 423 - 473 Penerbit:Pearson dan Longman, Petaling Jaya, 2005.

Tugasan Pelajar : Latihan Menjawab Soalan
Sila Jawab Semua soalan yang diberikan:

Soalan 1. Berdasarkan kepada Malaysia, a) Terangkan langkah-langkah perundangan yang boleh diambil bagi memelihara dan memulihara alam sekitar fizikal. ( 12 Markah) b) Cadangkan langkah bukan perundangan yang boleh diambil bagi mengatasi masalah kemerosotan kualiti sumber udara dan sumber air di Negara itu. (13 Markah) Soalan 2. a) Dengan merujuk kepada contoh-contoh tertentu, jelaskan punca-punca utama yang menyebabkan berlakunya pencemaran dan kemusnahan sumber-sumber marin. (13 Markah) b) Huraikan langkah-langkah yang wajar diambil untuk memelihara dan memulihara sumber-sumber marin ini. ( 12 Markah) Soalan 3.
a) Apakah yang dimaksudkan dengan pengurusan sumber air yang lestari?. (5 Markah)

b) Huraikan langkah-langkah yang boleh diambil untuk menjamin sumber air di Malaysia agar sentiasa bersih dan berterusan. (10 Markah) c) Jelaskan kesan-kesan pembandaran terhadap sistem hidrologi bandar. (10 Markah)

TEMA 6: KAJIAN LAPANGAN/KAJIAN LUAR GEOGRAFI KERTAS 2 (Alam Sekitar Manusia).
HASIL PEMBELAJARAN • Memahami prinsip-prinsip kajian luar seperti menyatakan tajuk dan kawasan kajian secara mikro (kawasan yang kecil), mengemukakan objektif kajian luar dan menerangkan kaedah-kaedah yang boleh diguna untuk melakukan kajian luar.

• •

Menjelaskan kaedah dan langkah yang patut dibuat untuk melaksanakan kajian luar (sebelum, semasa dan selepas di lapangan) Memahami faktor, ciri, kepentingan, kesan terhadap alam sekitar dan langkah mengatasinya daripada sesuatu kegiatan ekonomi setempat (local activities) terhadap kawasan yang dikaji sahaja. Menjelaskan dapatan kajian terhadap sebuah bandar kecil yang meliputi kepelbagaian fungsi bandar (perkhidmatan, perniagaan, dan perindustrian),kawasan pengaruh bandar, perkembangan bandar (guna tanah, prasarana, dan kemudahan sosial) dan impak pembandaran terhadap alam sekitar fizikal Menjelaskan dapatan kajian di sebuah kawasan luar bandar yang meliputi: Interaksi desa bandar (pemasaran, penggunaan perkhidmatan, dan pengangkutan), pemodenan desa (perubahan guna tanah, prasarana, dan kemudahan sosial) dan impak transformasi desa terhadap alam sekitar fizikal

SUBTOPIK DAN HURAIAN SUKATAN PELAJARAN
SUBTOPIK 15.1 Prosedur melaksanakan kajian luar/lapangan 15.2 Tema dan skop kajian. 15.2 Kajian luar pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar. 15.3 Kajian luar transformasi desa dan pembandaran. HURAIAN Memahami prinsip dan kaedah melaksanakan kajian luar/lapangan . Menjelaskan tema dan skop kajian luar/lapangan Menyediakan laporan dan membincangkan setiap aktiviti ekonomi yang dikaji secara kajian luar daripada segi; ciri, faktor, kepentingan, kesan ke atas alam sekitar dan langkah mengatasinya. Menjelaskan kepelbagaian fungsi desa dan bandar, perkembangan, pemodenan dan kesan terhadap alam sekitar.

6.1

PROSEDUR MENJALANKAN KAJIAN LUAR

Pengenalan
1. Kajian luar merupakan salah satu komponen penting dalam Geografi kertas 2 STPM. Kajian luar ini bertujuan untuk membolehkan teori yang dipelajari di dalam bilik darjah dimantapkan lagi melalui kerja praktikal di lapangan yang akan meningkatkan lagi pemahaman pelajar tentang aspek alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia yang saling berkaitan.

menyediakan peralatan dan bahan kajian. Bagi setiap satu tajuk yang dipilih. Langkah-langkah dalam menjalankan kajian luar meliputi beberapa perkara iaitu. menjalankan kajian di lapangan. lokasi kajian luar memadai dengan hanya sebuah kawasan sahaja. pemilihan kawasan. sebuah kawasan pertanian. pelajar tingkatan enam rendah boleh menjalankan kajian luar tentang geomorfologi dan pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar. (b) Faktor jarak. sebuah rancangan FELDA. memproses dan menganalisis data. sebuah estet. Tajuk kajian yang dipilih hendaklah merangkumi tajuk-tajuk yang telah dipelajari di bilik darjah. perindustrian. menentukan kaedah kajian. (e) (f) (g) (h) unsur fizikal dan manusia yang terdapat di kawasan tersebut faktor jarak. Menentukan tajuk/isu kajian. Lokasi kawasan kajian yang dipilih hendaklah dirujuk pada peta kawasan berkenaan dan menepati objektif kajian luar yang didasarkan kepada perkara berikut. Kajian luar Alam Sekitar Manusia berdasarkan kepada dua tema iaitu pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar tempatan serta transformasi desa dan pembandaran Pemilihan lokasi kawasan 1. Pada amnya pemilihan kawasan kajian mestilah memenuhi syarat berikut (a) Berskala mikro – seperti di sebuah kampung.2. sebuah pekan atau sebuah bandar kecil. 2.menentukan masa yang sesuai untuk menjalankan kajian. Paling luas kawasan kajian yang boleh diterima ialah di sebuah daerah kecil. Contohnya. Kawasan yang hendak dikaji mestilah sesuai dengan tajuk yang dipilih. Ini bagi membolehkan pelajar menjalankan kajian yang merangkumi kedua-dua aspek fizikal dan manusia serentak. (b) Bersifat spesifik dan in-situ – khusus di kawasan yang dikaji sahaja. persiapan logistik. Langkah-langkah menjalankan kajian luar Menentukan tajuk/isu kajian Pemilihan tajuk kajian luar bergantung pada kesesuaiannya dengan tempat yang dipilih seperti yang terkandung dalam sukatan pelajaran. kos dan masa aspek keselamatan keluasan kawasan kajian (a) Merangkumi unsur fizikal dan manusia Kawasan kajian yang dipilih hendaklah merangkumi unsur fizikal dan manusia. dan menyediakan laporan.perikanan. membuat tinjauan. kos dan masa .

Jarak kawasan kajian yang dipilih sebaik-baiknya tidak melebihi 2 jam perjalanan dengan bas. Contohnya. Sekiranya unsur yang hendak dikaji terdapat di kawasan persekitaran sekolah memadai sekiranya kajian itu dijalankan di kawasan tersebut. kajian di sebuah kampung. Menentukan kaedah kajian Di lapangan. (c) Aspek keselamatan Dalam menentukan pemilihan kawasan kajian aspek utama yang perlu ditegaskan ialah keselamatan. paya. senarai semak. pencerapan. dan agensi awam lain dan swasta. haiwan buas. kawasan pertanian. penelitian rekod dan statistik serta laporan yang sedia ada yang berkaitan di kawasan kajian. temu bual dan kaji selidik. serta rancangan FELDA atau FELCRA. . hutan. cerun curam. menentukan faktor keselamatan. bukit. tasik dan stesen kaji cuaca atau kaji iklim. Keselamatan ini meliputi keselamatan dalam perjalanan. pantai. Manakala data/maklumat sekunder boleh diperolehi melalui kajian di perpustakaan. Kawasan yang dipilih seeloknya hendaklah mempunyai beberapa ciri fizikal yang boleh dikaji seperti sungai. pelancongan. kawasan berisiko tinggi dan kawasan larangan. daerah kecil. perindustrian. data atau maklumat primer diperolehi melalui kaedah pemerhatian. cerun. kos dan masa hendaklah juga diambil kira dalam menentukan pemilihan kawasan kajian. pengukuran.Faktor jarak. Tujuannya untuk melihat kesesuaian kawasan kajian dengan objektif kajian yang hendak dijalankan. sumber internet. Menjalankan tinjauan Sebelum menjalankan kajian luar guru hendaklah terlebih dahulu membuat tinjauan awal ke kawasan yang hendak dikaji. Jabatan Alam Sekitar. (d) Keluasan kawasan kajian Keluasan kawasan kajian yang dipilih hendaklah bersifat mikro yang mempunyai kedua-dua unsur alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia. estet. sebuah pekan atau sebuah bandar kecil. kawasan kajian yang dipilih hendaklah bebas dari sebarang ancaman seperti arus sungai yang deras. Seboleh mungkin kawasan kajian hendaklah tidak terlalu jauh dari sekolah yang melibatkan perjalanan masa yang lama serta kos pengangkutan yang tinggi. jarak dan kos perjalanan. Misalnya laporan dari Jabatan Perangkaan Malaysia. perikanan. Jabatan Meteorologi.

ciri kegiatan ekonomi yang terdapat dan juga latar belakang fizikal seperti keadaan bentuk muka bumi/topografi. d. ciri iklim dan cuaca dan sebagainya perlu diketahui sebelum ke lapangan. Soalselidik perlu disediakan sebelum ke lapangan dan dibawa secukupnya untuk menemubual sebilangan responden yang munasabah (30 hingga 40 orang). Temubual tanpa soalselidik boleh juga dilakukan. Bagi kertas alam sekitar manusia kebanyakan instrumen yang diperlukan adalah berbentuk borang soal-selidik dan borang temu bual. 3. Melalui pemerhatian. 4 Pengentahuan sedia ada tentang penduduk. Borang soal selidik dan borang temu bual berhubung dengan tajuk kajian hendaklah disediakan oleh guru bersama pelajar semasa merancang kajian luar. tetapi pelajar mesti menyediakan soalan secara ringkas sebagai panduan menemubual responden. Peralatan ini mestilah disediakan oleh guru dan pelajar sebelum menjalankan kajian luar. Antara item yang pelu disediakan dalam borang soal-selidik ialah: a. keluasan kawasan. (melalui peta lakar). Tidak perlu panjang. letakan kawasan. rekod melalui gambar foto atau video. b. Soalan dan jawapan responden penting untuk di analisis. Peralatan dan bahan kajian yang diperlukan mestilah disediakan lebih awal. Soalselidik perlu mengandungi soalan-soalan yang memberi jawapan kepada tujuan kajian yang telah ditentukan. Peralatan yang akan digunakan hendaklah: (a) (b) (c) mencukupi dan lengkap serta menepati tujuan kajian berfungsi dengan baik diperkenal dan didedahkan penggunaannya kepada pelajar 2. 2. pelajar perlu ada buku catatan untuk mencatat apa yang perlu. c.Memperolehi maklumat Primer dan Sekunder 1. pelajar sudah tahu sedikit tentang latar belakang kawasan kajian. supaya sebelum ke lapangan atau ke kawasan berkenaan. Carian data dan maklumat sekunder ( misalnya dari jabatan kerajaan setempat dan agensi yang berkaitan) mestilah mendapat pertolongan guru mata pelajaran geografi. temubual responden menggunakan soalselidik atau tanpa soalselidik. Maklumat primer boleh diperolehi melalui kaedah pemerhatian. Menyediakan peralatan dan bahan kajian 1. tetapi jangan terlalu ringkas hingga tidak menjawab soalan kajian. Pengenalan diri dan tujuan kajian Arahan soal selidik Setiap borang soal selidik diberi nombor siri Setiap soalan diberi nombor .

Langkah-Langkah menjalankan kajian luar . jelas dan elakkan daripada isu sensitif Bilangan soalan hendaklah tidak melebihi 15 soalan. Borang soal-selidik yang telah disediakan sebelum ke lokasi kajian. kaum. kesan kepada alam sekitar. ketinggian. j. dan tempat mendapatkan barangan dan perkhidmatan.e. Kajian luar hendaklah diselesaikan pada hari yang sama. 3. Alat GPS (Global Positioning System) – digunakan untuk menentukan letakan. (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) Menentukan masa yang sesuai untuk menjalankan kajian Kajian luar boleh dijalankan pada waktu persekolahan. jantina. impak alam sekitar: persepsi tentang masalah alam sekitar. saiz isi rumah. 4. pekerjaan. h. k. f. Kajian luar bagi pelajar tingkatan enam hendaklah dijalankan selepas mempelajari topik kegiatan ekonomi dan impak alam sekitar. Kamera – digunakan untuk merakam gambar sebagai bukti tempat itu dan bahan sokongan kajian. Selain itu. Menuliskan ‘Terima kasih’ pada muka surat akhir borang soal selidik Panduan menyediakan bahan temu bual adalah seperti berikut: (i) (ii) (iii) Buku catatan temu bual Alat perakam (jika ada/perlu) Catatan yang mengandungi soalan temu bual berasaskan isu-isu kajian seperti kaitan antara pembangunan dengan sumber di kawasan kajian. langkah-langkah mengurangkan masalah alam sekitar) Soalan hendaklah ringkas. Kompas prismatik – digunakan untuk menentukan kedudukan dan arah kawasan/point yang dikaji. kesan kepada kehidupan penduduk di kawasan kajian. g. migrasi. temu bual atau pengukuran yang dibuat di lapangan. Peta kawasan – digunakan untuk menentukan lokasi dan membuat peta lakar sesuatu kawasan kajian. pendapatan. pada cuti hujung minggu atau pada cuti penggal persekolahan. dan arah Alat perakam suara Alat tulis – digunakan untuk merekodkan setiap pemerhatian. soal selidik. i. Ia hendaklah dijalankan selewat-lewatnya pada bulan Julai. Soalan boleh dalam bentuk terbuka dan tertutup Soalan boleh juga menggunakan skala yang sesuai Latar belakang responden (seperti umur. dan tempat tinggal) Isu-isu kajian (seperti interaksi desa bandar dan pembandaran: tempat pemasaran barangan. kajian luar juga boleh menggunakan peralatan berikut.

Setiap kumpulan diberikan tajuk yang berlainan supaya semua tajuk dapat dikaji secara kajian luar. • Saiz sampel antara 30 hingga 40 responden. 3. • Kepentingan bentuk muka bumi. Penyediaan pengangkutan dan guru pengiring. • Ciri-ciri aktiviti ekonomi. memilih lokasi kajian dan melakukan tinjauan awal Pemilihan tajuk mengikut kumpulan pelajar. Aktiviti bilik darjah atau kerja makmal. Pengurusan surat menyurat seperti surat kebenaran penjaga. fenomena cuaca. • Impak alam sekitar yang dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan kehidupan manusia. Jika pelajar menalankan kaji selidik maka ia perlu menyoal selidik responden sebagai sampel dengan menggunakan borang soal selidik. 2. Sekembali dari lapangan pelajar perlu melakukan perkara-perkara berikut: . 4. Sebelum ke lapangan guru membuat persiapan awal seperti: (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) Menentukan sistem atau tema kajian. surat kebenaran dari sekolah/Pejabat Pelajaran Daerah (PPD)/Jabatan Pelajaran Negeri (JPN). Kaedah pemilihan sampel adalah seperti berikut: • Sampel boleh dipilih secara rawak atau sistematik daripada populasi di kawasan kajian. Menghubungi agensi-agensi yang hendak dikunjungi.1. Persiapan logistik. dan pengukuran terhadap perkara berikut: menjalankan pemerhatian. • Ciri alam sekitar fizikal dan ciri alam sekitar manusia yang ada di kawasan kajian. Semasa di lapangan pelajar pencerapan. Menjalankan aktiviti . Persediaan peralatan dan instrumen yang diperlukan termasuklah borang soal selidik. • Punca yang menyebabkan impak alam sekitar sama ada proses fizikal atau aktiviti manusia atau kedua-duanya. • Faktor yang mempengaruhi proses fizikal dan aktiviti manusia. jumlah responden yang ingin ditemu bual/soal selidik. Taklimat kepada pelajar yang meliputi. aspek kajian. • Langkah yang telah diambil untuk mengurangkan impak alam sekitar. perkembangan dan masalah semasa yang dihadapi. taklimat kawalan keselamatan dan lain-lain yang bersesuaian. tugasan kumpulan. dan aktiviti manusia • Kepentingan aktiviti ekonomi kepada penduduk sekitar.

Laporan itu hendaklah mengandungi perkara-perkara yang berikut. . Setiap kumpulan mestilah membentangkan hasil kajian masing-masing. Mempersembahkan maklumat dan data dalam bentuk jadual. graf. Membincangkan dapatan/hasil kajian – menghubungkaitkan dapatan yang diperoleh dengan teori yang telah dipelajari dalam bilik darjah. Memproses maklumat – mentafsir. pencerapan. dan impak serta membanding. rajah. dan pemerhatian (e) Hasil kajian dan perbincangan – huraian tentang dapatan kajian yang telah dianalisis. (d) Kaedah kajian – huraian tentang cara kajian dilakukan: pengukuran. graf dan peta. dan membuat hubung kait antara dapatan yang diperoleh. merangkumi punca. (a) Pengenalan – Tajuk kajian iaitu penyataan tentang apa yang dikaji. Oleh itu satu laporan kajian luar yang lengkap perlu dibuat setelah kembali daripada kerja di lapangan. menganalisis. Setelah kembali dari lapangan dan setelah siap menyediakan laporan. Data tentang hasil kajian boleh dipersembahkan dalam bentuk jadual. temu bual. Menyediakan laporan mengikut format berikut: Kajian lapangan dilakukan secara berkumpulan tetapi laporannya mesti disediakan secara individu. Mempamerkan laporan di dalam kelas Guru akan mempamerkan laporan kajian luar tersebut di dalam kelas sebagai rujukan bagi kumpulan yang lain. carta. Merumus dan mempersembahkan hasil kajian. membezakan dan menilai tentang saling interaksi aspek-aspek fizikal dengan aktiviti manusia atau sebaliknya. pelajar akan membentangkan hasil dapatan kumpulan masing-masing di dalam kelas. proses.(i) (ii) (iii) (iv) (v) Menyusun dapatan (data dan maklumat) yang diperoleh mengikut keutamaan atau mengikut item yang telah dipecahkan dari sesuatu tajuk. dan rajah bagi mana item yang relevan dan sesuai. (f) Penutup – rumusan kajian. (b) Tujuan kajian – penyataan tentang objektif kajian dilakukan berkaitan dengan tajuk kajian yang telah dipilih. soal-selidik. Membentangkan laporan mengikut kumpulan di dalam kelas. (c) Lokasi kajian – huraian ringkas tentang ciri alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia yang ada di kawasan kajian dijalankan.

3. KAJIAN LUAR GEOGRAFI ALAM Kajian luar alam sekitar manusia dikhususkan kepada dua tema utama sahaja iaitu.Menyimpan laporan kajian luar di Pusat Sumber Semua laporan kajian luar bagi setiap kumpulan dibukukan dan disimpan di Pusat Sumber. Pemilihan kedua-dua tema ini dibuat setelah mengambil kira masa. Kajian luar berkaitan dengan pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar dilakukan terhadap salah satu aktiviti ekonomi berikut: (i) Pertanian (ii) Penternakan (iii) Perikanan (iv) Pembalakan (v) Perlombongan dan kuari (vi) Perindustrian (vii) Pengangkutan (viii) Pelancongan (ix) Perniagaan 4. kos. (a) Pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar tempatan (b) Transformasi desa dan pembandaran. 6. Ini bertujuan untuk membolehkan pelajar-pelajar membuat rujukan. logistik. Kajian luar berkaitan dengan transformasi desa dan pembandaran boleh dijalankan terhadap .2 TEMA DAN SKOP SEKITAR MANUSIA 1. 2. dan kesesuaian tema dengan keupayaan dan keperluan pelajar tingkatan enam. Tumpuan dan skop kajian bagi setiap aktiviti ekonomi di atas meliputi perkara berikut: (i) (ii) (iii) (iv) (v) Ciri aktiviti ekonomi dalam kawasan yang dipilih Faktor mempengaruhi letakan dan perkembangan Kepentingan aktiviti tersebut kepada penduduk dan ekonomi setempat Impak alam sekitar yang ditimbulkan oleh aktiviti ekonomi yang dikaji Langkah pengurusan alam sekitar 5.

penggunaan perkhidmatan. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti pertanian seperti. perniagaan. Interaksi desa bandar (pemasaran. prasarana. pemilikan (individu. Semasa berada dilapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti pertanian berikut mestilah dikumpul khususnya melalui pemerhatian dan pencerapan. temubual serta soal selidik.(a) Sebuah bandar kecil (anggaran saiz penduduk 10 000 orang) atau pekan yang meliputi perkara berikut. taburannya (berpusat. (i) (ii) (iii) (iv) ATAU (b) Sebuah kawasan luar bandar yang meliputi perkara berikut (i) (ii) (iii) (iv) Kepelbagaian aktiviti ekonomi desa yang dipilih. . skala operasi (besar atau kecil). berkelompok atau berselerak). lada hitam. dan pengangkutan) Pemodenan desa (perubahan guna tanah. Dimensi kajian di lapangan. sebuah perkampungan atau mukim atau sub-daerah atau daerah kecil. nenas. kelapa sawit. Kawasan yang dipilih mestilah dinamakan secara spesifik dan lengkap. 1. sayur-sayuran. dan kemudahan sosial) Impak transformasi desa terhadap alam sekitar fizikal Kepelbagaian fungsi bandar (perkhidmatan. nama kawasan dan jenis tanaman mesti disebut. prasarana. pisang. dan kemudahan sosial) Impak pembandaran terhadap alam sekitar fizikal Pembangunan Ekonomi dan Impak Alam Sekitar a) Pertanian Pilih satu kawasan kecil (misalnya: rancangan Felda/Felcra/Risda. dan perindustrian) Kawasan pengaruh bandar Perkembangan bandar (guna tanah. buah-buahan sesuai dipilih terutama yang berdekatan dengan sekolah atau tempat kediaman pelajar. koko. Kawasan kebun kecil atau estet getah. Jenis pertanian yang dijalankan. Dalam jawapan. padi.

orientasi pengeluarannya. penawaran tenaga buruh dari penduduk sekitar. Bagi mengatasi kesan negatif di atas. penggunaan modal (sendiri atau pinjaman). penggunaan tenaga buruh dan juga ciri teknologi yang digunakan. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. Kepentingan aktiviti pertanian kepada penduduk dan ekonomi sekitar mestilah dikaji dengan teliti. kemusnahan habitat dan rantaian makanan. dan tanih tandus. arnab. memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan dan mungkin juga menjadi asas kepada pembangunan infrastruktur dan petempatan. Kajian boleh difokuskan kepada beberapa aspek penternakan: Misalnya ciri-ciri penternakan seperti jenis ternakan yang dijalankan. Misalnya pencemaran alam sekitar seperti pencemaran udara dan pencemaran air serta kemerosotan kualiti alam sekitar seperti hakisan tanah. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat. adanya jaringan pengangkutan dan perhubungan dan lain-lain lagi. burung puyuh. itik. amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. 1. kerbau. Kaji kawasan. ayam. Namakan kawasan penternakan dan jenis ternakan yang dikaji secara spesifik seperti di kawasan estet atau kebun kecil kelapa sawit. dan khinzir. saiz ladang ternakan (bilangan haiwan). penggunaan teknologi dan sebagainya. rusa. operasi pengeluaran. tanah runtuh. pekerja ladang atau petani/pesawah. biri-biri. sumber modal. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan. b) Penternakan Di Malaysia ternakan yang diusahakan secara komersil terdiri daripada lembu. teknologi. banjir dan ancaman kepupusan kepelbagaian biologi. Penternakan dijalankan oleh syarikat-syarikat swasta atau pun oleh individu yang mengusahakan secara sendiri atau mendapat bantuan dari pihak kerajaan iaitu Jabatan Perkhidmatan Haiwan. iii) Kepentingan aktiviti pertanian kepada penduduk dan ekonomi setempat. atau mana-mana kawasan yang ada ternakan komersil Dimensi kajian di lapangan. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti pertanian. kambing. kerajaan). tempat atau perusahaan sedemikian. burung unta. Kesemua kesan ini mestilah diteliti dan boleh dibuktikan kewujudannya. keupayaan modal. . pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengurusan ladang.swasta. ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti pertanian yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. v) Langkah pengurusan alam sekitar. Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas yang cukup. Faktor fizikal seperti bentuk muka bumi dan topografi sekitar serta faktor saliran khususnya sungai. Mungkin tidak sukar untuk mencari kawasan ternakan komersil di sekitar atau tidak jauh dari sekolah atau tempat kediaman pelajar.

langkahlangkah pengurusan alam sekitar yang diambil oleh masyarakat dan pihak berkuasa tempatan untuk mengurangkan kesan alam sekitar tersebut. skala operasi pengeluaran (kecil atau besar) sumber modal. Aktiviti perikanan terbahagi kepada dua. Kajian boleh difokuskan kepada beberapa aspek perikanan: Misalnya ciri-ciri perikanan seperti jenis perikanan yang dijalankan (pinggir pantai. 1. 2. kemudahan pengangkutan. (Sila namakan secara spesifik kawasan yang dipilih oleh pelajar untuk dikaji secara khusus). penggunaan teknologi dan sebagainya. Pantai Remis. c) Perikanan 1. Banyak yang terkenal seperti Sedili. Faktor-faktor yang mempengaruhi perkembangan aktiviti perikanan di kawasan itu yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan seperti bentuk muka bumi/topografi . Kepentingan aktiviti penternakan kepada penduduk dan ekonomi setempat. Pulau Ketam. Faktor-faktor yang mempengaruhi aktiviti penternakan di kawasan itu yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan seperti bentuk muka bumi/topografi sekitar. pemasaran dan pemprosesan hasil ternakan. kawasan-kawasan pedalaman berpaya atau lembah sungai serta di sungai-sungai tertentu. dan sebagainya. Kuala Kemaman. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat serta memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan 4 Kesan aktiviti penternakan terhadap alam sekitar fizikal seperti pencemaran air dan bau busuk pandangan masyarakat tempatan terhadap penternakan itu. Untuk memilih salah satu kawasan atau perkampungan nelayan sebagai kawasan kajian tidak sukar. iaitu perikanan marin/laut dan perikanan air tawar atau akuakultur. Dimensi kajian di lapangan. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. Perikanan air tawar atau akuakultur pula sedang dimajukan dengan galakan serta bantuan kerajaan. laut dalam atau akuakultur). 2. Kawasan perikanan marin/laut banyak terdapat di sepanjang pantai/pinggir laut negara Malaysia. Akuakultur dijalankan oleh individu secara kecilan dan syarikat secara besar-besaran di kawasan pinggir pantai yang berpaya bakau. Perikanan pinggir pantai dan juga laut dalam giat diusahakan oleh para nelayan serta syarikat-syarikat tertentu yang berpengkalan di tempat-tempat tersebut. Kawasan perikanan yang spesifik inilah perlu dikaji secara mendalam oleh pelajar. bekalan buruh/pekerja. punca/sumber air.2. 3.

Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. atau di syarikat-syarikat pembalakan yang ada di bandar atau di pekan berdekatan. 2. Pembalakan biasanya dijalankan di kawasan/daerah pedalaman yang ada sumber hutan seperti Lipis. Di dalam daerah-daerah berkenaan. Kuala Pilah. Hulu Langat. kemudahan pengangkutan. Temerloh. pemasaran dan pemprosesan hasil perikanan.sekitar. Rompin. iaitu di pos-pos renjer hutan yang memeriksa lori-lori balak. pembalakan diusahakan di lokasi-lokasi atau tempat-tempat tertentu sahaja. Kajian boleh difokuskan kepada beberapa aspek pembalakan: Misalnya jenis pokok yang dibalak. 3. skala operasi pengeluaran (kecil atau besar) sumber modal. Faktor-faktor yang mempengaruhi aktiviti pembalakan di kawasan itu yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan seperti bentuk muka bumi/topografi sekitar. 4 Kesan aktiviti perikanan terhadap alam sekitar fizikal seperti pencemaran air dan bau kepupusan sumber termasuk langkah-langkah pengurusan alam sekitar yang diambil oleh nelayan/pengusaha dan pihak berkuasa tempatan untuk mengurangkan kesan alam sekitar tersebut. 3. 1. Tampin. Dimensi kajian di lapangan. Hulu Terengganu/Besut/Dungun/Kemaman. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat serta memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan termasuk industri hiliran. keluasan kawasan yang terlibat. Batang Padang dan daerah-daerah di pedalaman Sabah dan Sarawak. Hulu Selangor. Maran. bekalan buruh/pekerja. Jerantut. Gerik. 2. Justeru itu kawasan pembalakan mestilah dinamakan secara khusus. atau mungkin tidak dibenarkan masuk. Segamat. Kubang Pasu. Kepentingan aktiviti perikanan kepada penduduk dan ekonomi setempat. . Gua Musang. Kajian luar di tempat pembalakan sukar dilakukan oleh pelajar kerana mungkin terlalu jauh di pedalaman. Nama lokasi atau tempat itu penting disebut kerana pembalakan berlaku bukan di seluruh daerah itu. Akan tetapi kajian masih boleh dilakukan di tempat-tempat tertentu yang berkaitan dengan pembalakan. d) Pembalakan 1. Jelebu. atau kerana merbahaya dari segi perjalanan dan operasi di situ. penggunaan teknologi dan sebagainya. Keluang. di kilang-kilang papan yang agak besar biasanya terletak berdekatan dengan kawasan pembalakan.

kebenaran/lesen membalak, konsesi yang diberikan, bekalan buruh/pekerja, kemudahan pengangkutan, pemasaran dan pemprosesan hasil kayu balak. 3. Kepentingan aktiviti pembalakan kepada penduduk dan ekonomi setempat. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat serta memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan termasuk industri hiliran. 4. Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti pembalakan. Misalnya pencemaran alam sekitar seperti pencemaran air serta kemerosotan kualiti alam sekitar seperti hakisan tanah, tanah runtuh, dan tanih tandus, banjir dan ancaman kepupusan kepelbagaian biologi, kemusnahan habitat dan rantaian makanan. Kesemua kesan ini mestilah diteliti dan boleh dibuktikan kewujudannya. 5. Langkah pengurusan alam sekitar. Bagi mengatasi kesan negatif di atas, pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengurusan konsesi balak, jabatan perhutanan dan sebagainya Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan, amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar.

e)

Perlombongan

Di Malaysia, kajian luar terhadap aktiviti perlombongan petroleum dan gas asli sukar dilakukan kerana lokasi perlombongan ini terletak di laut. Oleh sebab itu kajian luar boleh dilakukan terhadap aktiviti perlombongan di daratan seperti perlombongan kuari dan pecah batu, perlombongan bijih timah (kawasan bekas lombong bijih timah), perlombongan emas, arang batu, tembaga dan sebagainya yang masih ada dan bersesuaian dengan kawasan setempat yang dikaji. Kawasan perlombongan yang dipilih mestilah dinyatakan secara spesifik. Dimensi kajian di lapangan. 1. Semasa berada dilapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti perlombongan berikut mestilah dikumpul khususnya melalui pemerhatian dan pencerapan. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti perlombongan seperti; Jenis perlombongan yang dijalankan, taburannya (berpusat, berkelompok atau berselerak), skala operasi (besar atau kecil), pemilikan (individu, swasta, kerajaan), orientasi pengeluarannya, penggunaan modal (pelaburan asing atau tempatan), penggunaan tenaga buruh dan juga ciri teknologi yang digunakan. ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti perlombongan yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. Faktor fizikal

seperti adanya sumber mineral, bentuk muka bumi dan topografi sekitar, jenis geologi yang ada dan juga faktor saliran khususnya sungai. Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas yang cukup, penawaran tenaga buruh dari penduduk sekitar, kemudahan pembandaran yang berdekatan, keupayaan modal, teknologi, adanya jaringan pengangkutan dan perhubungan dan lain-lain lagi. iii) Kepentingan aktiviti perlombongan kepada penduduk dan ekonomi setempat. Kepentingan aktiviti perlombongan kepada penduduk dan ekonomi sekitar mestilah dikaji dengan teliti. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat, memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan dan mungkin juga menjadi asas kepada pembangunan infrastruktur dan petempatan seperti pembangunan bandar. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti perlombongan. Misalnya; kemerosotan dan kepupusan sumber mineral, pencemaran alam sekitar seperti pencemaran udara dan pencemaran air serta kemerosotan kualiti alam sekitar seperti hakisan tanah, tanah runtuh, dan tanih tandus, banjir dan ancaman kepupusan kepelbagaian biologi, kemusnahan habitat dan rantaian makanan. Kesemua kesan ini mestilah diteliti dan boleh dibuktikan kewujudannya. v) Langkah pengurusan alam sekitar. Bagi mengatasi kesan negatif di atas, pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengurusan dan pekerja yang terlibat dengan sektor perlombongan berkenaan. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan, amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Sebagai contoh jika kajian dilakukan di kawasan perlombongan bijih timah pelajar boleh mencadangkan langkah untuk meningkatkan kebergunaan kawasan lombong dengan cara menebusguna untuk dijadikan kawasan pertanian, kolam akuakultur atau dibangunkan sebagai kawasan pelancongan setempat.

f)

Perindustrian

1. Kajian luar terhadap aktiviti perindustrian boleh dilakukan terhadap industri primer dan juga sekunder. Industri primer meliputi kilang memproses seperti kilang memproses getah dan kelapa sawit, kayu balak, memproses hasil perikanan dan perlombongan serta industri petrokimia. Industri sekunder pula terdiri daripada pelbagai jenis industri pembuatan, pemasangan dan juga industri elektrik dan elektronik.

2. Di kawasan-kawasan tertentu industri kecil dan sederhana (IKS) juga boleh dikaji secara kajian luar. Apa yang penting kawasan industri yang dipilih mestilah dinamakan secara khusus dan tidak boleh terlalu luas seperti di sebuah negeri atau negara yang mencerminkan ketidakmampuan pelajar mengkajinya secara kajian luar. Untuk menjimatkan kos dan masa pelajar boleh mengkaji kawasan industri yang berdekatan dengan tempat kediaman atau sekolah masing-masing. Dimensi kajian di lapangan. Semasa berada di lapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti perindustrian berikut mestilah dikumpul dengan teliti. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti perindustrian seperti; Jenis industri yang dijalankan (nyatakan samada kilang memproses, pembuatan,pemasangan dan lain-lain), lokasi dan taburannya (di kawasan sumber, di bandar, pinggir bandar, di kawasan FTZ dll), skala operasi (besar atau kecil), pemilikan (individu, swasta, agensi kerajaan), orientasi pengeluarannya, penggunaan modal (pelaburan asing atau tempatan), penggunaan tenaga buruh (berintensif buruh), penggunaan sumber bahan mentah dan sumber kuasa serta ciri teknologi yang digunakan (industri giat jentera yang kurang bergantung kepada tenaga buruh). Setiap ciri di atas mestilah dikenalpasti oleh pelajar semasa berada di lapangan. ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti perindustrian yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. Faktor fizikal seperti adanya sumber bahan mentah dan sumber kuasa, bentuk muka bumi dan topografi sekitar yang menjadi tapakbina kilang ( seperti kawasan yang selamat dari banjir). Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas yang cukup, polisi governan mewujudkan kawasan perdagangan bebas (FTZ), penawaran tenaga buruh dari penduduk sekitar, kemudahan pembandaran yang berdekatan, keupayaan modal, teknologi, adanya jaringan pengangkutan dan perhubungan dan lain-lain lagi. Faktor-faktor ini perlulah ditelitikan secara mikro oleh para pelajar. iii) Kepentingan aktiviti perindustrian kepada penduduk dan ekonomi setempat. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik atau kaedah temubual. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat, peningkatan kuasa beli dan saiz pasaran, peningkatan jumlah penduduk akibat migrasi masuk, memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan samada di peringkat huluan dan hiliran, meningkatkan pembangunan infrastruktur khususnya jaringan pengangkutan dan perhubungan, pembangunan petempatan dan bandar, pusat-pusat perkhidmatan penduduk dan sebagainya. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti perindustrian. Impak alam sekitar boleh dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan juga kehidupan manusia. Kesan negatif terhadap alam sekitar fizikal termasuklah kemerosotan dan kepupusan sumber alam, pencemaran alam sekitar seperti

pencemaran udara, pencemaran air, pencemaran bunyi dan bau, pencemaran sisa toksid yang berbahaya serta kemerosotan kualiti alam sekitar seperti peningkatan suhu sekitar (pemanasan setempat) dan kemusnahan ekosistem akuatik. Impak sosial pula termasuklah menjejaskan kesihatan penduduk akibat pencemaran udara dan air, gangguan bunyi bising, gangguan kepada aktiviti sosial dan ekonomi yang lain. Item impak ini mestilah dikaji dengan teliti dan boleh dibuktikan secara lokaliti. v) Langkah pengurusan alam sekitar. Bagi mengatasi kesan negatif di atas, pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengurusan dan pekerja kilang. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan, amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Apa yang penting setiap langkah yang dicadangkan mestilah logik, relevan dan sesuai dengan persekitaran yang dikaji.

g)

Pengangkutan

1. Kajian luar terhadap aktiviti pengangkutan boleh dilakukan terhadap jenis dan rangkaian pengangkutan. Misalnya pengangkutan darat (keretapi, bas, teksi, LRT, ERL, Komuter), pengangkutan air (kapal, feri, bot) dan pengangkutan udara (kapalterbang). Justeru itu kawasan kajian boleh terdiri daripada sebuah stesyen (misalnya stesyen keretapi, bas, teksi, LRT, ERL, Komuter) atau sebuah pelabuhan/pengkalan dan juga sebuah lapangan terbang. 2. Selain itu kajian juga boleh dilakukan terhadap jaringan pengangkutan seperti lebuh raya dan jalan raya, laluan keretapi, LRT, ERL, Komuter dan sebagainya yang bersesuaian dengan objektif kajian pelajar. Dimensi kajian di lapangan. Semasa berada di lapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti pengangkutan berikut mestilah dikumpul dengan teliti. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti pengangkutan seperti; Jenis pengangkutan yang dijalankan (keretapi, Komuter, LRT, ERL, Bas, Teksi, Feri, Kapalterbang dan lain-lain), jaringan pengangkutan – lebuh raya, jalan raya, jalan keretapi dan sebagainya (dari mana dan ke mana), skala operasi (besar atau kecil), mod dan isipadu pengangkutan mengikut masa, ciri pemilikan (individu, swasta, agensi kerajaan), penggunaan modal (pelaburan asing atau tempatan), penggunaan tenaga buruh (berintensif buruh), penggunaan sumber kuasa serta ciri teknologi yang digunakan. Setiap ciri di atas mestilah dikenalpasti oleh pelajar semasa berada di lapangan.

Faktor-faktor ini perlulah ditelitikan secara mikro oleh para pelajar. kemerosotan kualiti alam sekitar seperti peningkatan suhu sekitar (pemanasan setempat). relevan dan sesuai dengan persekitaran yang dikaji. buahan dll). kesan pencemaran alam sekitar seperti pencemaran udara dan bunyi. Selain itu untuk memenuhi permintaan dari pengguna yang tinggi. pengurusan dan pekerja. faktor keupayaan modal. mengatasi kesesakan. Jika sistem lebuh raya dikaji mungkin terdapat kesan-kesan seperti hakisan tanih. pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak berkuasa tempatan. tanah runtuh/tanah mendap. Apa yang penting setiap langkah yang dicadangkan mestilah logik. meningkatkan ketersampaian serta mempercepatkan perjalanan. iii) Kepentingan aktiviti pengangkutan kepada penduduk dan ekonomi setempat. mempercepatkan pembangunan di sesebuah kawasan. amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. dan lain-lain lagi. tanah tinggi. . gangguan bunyi bising serta resiko kemalangan. Faktor kemanusiaan pula adalah seperti polisi governan untuk mengurangkan kesesakan. . lereng bukit. menjana pembangunan ekonomi setempat (nyatakan jenis kegiatan ekonomi yang berkembang misalnya perniagaan makanan. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik atau kaedah temubual. pembangunan petempatan dan bandar dan lainlain lagi. Kesemua item di atas mestilah dibuktikan secara lokaliti. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk setempat seperti di plaza tol. mengurangkan pencemaran udara dan pencemaran bunyi. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti pengangkutan. mempercepatkan masa perjalanan. Impak alam sekitar boleh dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan juga kehidupan manusia. mendorong kepada pembangunan infrastruktur yang lain seperti kemudahan perhubungan. Faktor fizikal seperti bentuk muka bumi dan topografi sekitar yang menjadi tapakbina jaringan pengangkutan ( kawasan tanah rata. v) Langkah pengurusan alam sekitar.ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti pengangkutan yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. meningkatkan ketersampaian. Item impak ini juga mestilah dikaji dengan teliti dan boleh dibuktikan secara lokaliti. Kesan terhadap alam sekitar fizikal termasuklah perubahan landskap fizikal seperti landskap fizikal bandar akibat pembinaan laluan LRT. Bagi mengatasi kesan negatif di atas. kraf tangan. kawasan yang selamat dari banjir dan sebagainya). Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan. teknologi. Impak sosial pula termasuklah menjejaskan kesihatan penduduk akibat pencemaran udara.

pengangkutan dan telekomunikasi . suhu yang sejuk dll. air. penggunaan tenaga kerja dan sebagainya. tasik semulajadi – sila nyatakan secara terperinci) Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas pelancongan yang lengkap. Menggalakkan pertumbuhan/perkembangan ekonomi yang berkaitan seperti perniagaan kraf tangan. produk pelancongan yang disediakan. sekolah atau daerah masing-masing. skala operasi (besar atau kecil).h) Pelancongan. ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti pelancongan yang meliputi faktor tarikan fizikal dan kemanusiaan. keupayaan modal. pemilikan (individu. pelajar boleh mengkaji kawasan pelancongan yang berdekatan dengan tempat kediaman. Untuk menjimatkan kos dan masa. kemudahan penginapan -hotel. Jenis aktiviti pelancongan yang dijalankan (nyatakan samada pelancongan pantai. jeram dan air terjun. sungai. kawasan tanah tinggi. tanah tinggi. Kajian luar terhadap aktiviti pelancongan boleh dilakukan di sebuah kawasan yang kecil seperti sebuah pulau. kewujudan batu karang dan taman-taman laut/maritim di sekitarnya. hutan lipur dll). ciri lokasi dan daya tarikan pelancongan yang terdapat (ciri fizikal dan buatan manusia). kawasan jeram dan air terjun atau mana-mana sebuah kawasan yang sesuai yang mampu dikaji secara kajian luar. Dimensi kajian di lapangan. Faktor-faktor ini perlulah ditelitikan secara mikro oleh para pelajar. Misalnya kemudahan pengangkutan dan perhubungan. teknologi. Ciri tarikan hutan seperti hutan lipur dan hutan bakau. iii) Kepentingan aktiviti pelancongan kepada penduduk dan ekonomi setempat. 1. Ciri tarikan semulajadi di kawasan tanah tinggi seperti pemandangan yang cantik. Semasa berada di lapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti pelancongan berikut mestilah dikumpul dengan teliti. Faktor fizikal atau tarikan semulajadi seperti (pantai berair jernih. Antara kepentingan/sumbangan yang boleh dikaji ialah seperti menyediakan peluang pekerjaan kepada penduduk setempat – mengurangkan pengganguran. swasta. kawasan pantai. udara yang nyaman. kawasan hutan lipur. resort dan chalet serta kemudahan reakreasi untuk pelancong. perniagaan makanan. Sebagai contoh lokasi kajian luar boleh diselaraskan dengan destinasi program lawatan sambil belajar yang seringkali diadakan oleh pihak sekolah. meingkatkan pendapatan dan taraf hidup penduduk. agensi kerajaan). Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti pelancongan seperti. 2. dan lain-lain lagi. penggunaan modal (pelaburan asing atau tempatan). Adanya kepelbagaian jenis fauna dan flora. segar dan lain-lain tarikan fizikal yang khusus yang ada di kawasan kajian seperti adanya gua batu kapur. Namun begitu lokasi kajian luar boleh melampaui sempadan daerah atau negeri bergantung kepada kebijaksanaan guru yang mengendalikannya.

menukarkan struktur ekonomi setempat dan menggalakkan pertumbuhan pusatpusat ekonomi yang baru. sungai dan tasik akibat penyaliran sisa kumbahan dari hotel dan resort atau sisa makanan dari restoran dan gerai. temubual dan kaji selidik. sungai dan tasik. . Kesan pencemaran persekitaran seperti sampah sarap. i) Perniagaan Kajian luar terhadap aktiviti perniagaan boleh dilakukan terhadap sebuah kawasan yang kecil dan khusus sifatnya di sebuah pekan. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan. amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Misalnya penyerapan budaya kuning /budaya barat terhadap sosio-budaya tempatan yang mengubah cara berpakaian dan pergaulan penduduk setempat. resort. Selain itu masalah pencemaran budaya setempat juga boleh dikenalpasti melalui pemerhatian dalam kajian luar ini. Impak alam sekitar boleh dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan juga kehidupan manusia. sebuah bandar kecil atau sebuah kawasan perniagaan tertentu di sebuah bandar besar Untuk menjimatkan kos dan masa pelajar boleh mengkaji kawasan perniagaan di pekan atau bandar yang berdekatan dengan tempat kediaman atau daerah masing-masing. Apa yang penting setiap langkah yang dicadangkan mestilah logik.Gangguan kepada ekosistem daratan akibat pemusnahan hutan untuk dibina hotel/resort dan padang golf serta ekosistem akuatik kesan pencemaran air laut. pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual para pelancong tempatan dan luar negara. Kesan perubahan iklim mikro khususnya suhu di kawasan tanah tinggi. Kesan pencemaran air – seperti air laut. sisa makanan di kawasan perkelahan pantai dan hutan lipur yang membawa kepada pencemaran bau. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti pelancongan. Kawasan tanah tinggi tidak sesejuk sebelumnya akibat pemusnahan hutan secara berleluasa untuk dibina pusat-pusat pelancongan. Dimensi kajian di lapangan. Kesan negatif terhadap alam sekitar fizikal termasuklah kesan hakisan di kawasan tanah tinggi dan pantai akibat pembinaan hotel. v) Langkah pengurusan alam sekitar. relevan dan sesuai dengan persekitaran yang dikaji. Sumbangan sektor pelancongan terhadap kawasan sekitar boleh diperolehi melalui aktiviti pemerhatian. Fenomena pemanasan setempat.Membangunkan kawasan mundur – pembangunan sumber alam lebih cepat. padang golf. jalan pengangkutan dll . Bagi mengatasi kesan negatif di atas.

Ciri modal yang digunakan – keupayaan modal kecil atau besar. Pencemaran air – pencemaran sungai. daerah lain dsb. penawaran tenaga kerja. kontrak atau tetap. sisa pepejal dan pencemaran bau. Selain itu status kebersihan di premis-premis perniagaan juga boleh diperhatikan khususnya premis perniagaan makanan seperti gerai dan restoran. dana kerajaan misalnya di bawah skim kredit mikro dll. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik atau kaedah temubual. Pemilikan dan pengurusan (individu. modal sendiri atau pinjaman bank. iii) Kepentingan aktiviti periniagaan kepada penduduk dan ekonomi setempat. pembangunan petempatan dan bandar. longkang. Impak ke atas manusia pula ialah menjejaskan kesihatan/menimbulkan pelbagai penyakit seperti taun. memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan. keluarga atau syarikat/usahsama). parit. meningkatkan pembangunan infrastruktur khususnya jaringan pengangkutan dan perhubungan. perniagaan perkhidmatan dsb). gaji/upah buruh dll. Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas yang cukup. Penggunaan bahan mentah/barangan perniagaan – dari kawasan sekitar atau diambil dari luar. dan takungan air yang lain. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk. pusat-pusat perkhidmatan penduduk dan sebagainya yang berkaitan dengan perniagaan. Jenis perniagaan yang dijalankan ( Perniagaan borong. kemudahan pembandaran yang berdekatan dan juga keupayaan modal. sederhana atau besar-besaran). Orientasi pasaran – kepada penduduk sekitar atau luar kawasan/luar bandar. faktor pasaran – adanya permintaan dari penduduk sekitar. i) ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti perniagaan yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. bentuk muka bumi dan topografi sekitar yang menjadi tapakbina kedai/ruang niaga ( seperti kawasan yang selamat dari banjir). iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti perniagaan. terlatih atau tidak terlatih. runcit. peningkatan kuasa beli dan saiz pasaran setempat. Kesan negatif terhadap persekitaran sekitar fizikal ialah pencemaran persekitaran seperti – pencemaran sampah sarap. ke bandar lain. kepialu yang berpunca daripada premis perniagaan yang . Skala operasi perniagaan: (skala kecil. Faktor fizikal seperti adanya sumber bahan mentah yang diniagakan. Impak alam sekitar boleh dikaji terhadap persekitaran sekitar fizikal dan juga kehidupan manusia. perniagaan makanan.Semasa berada di lapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti perniagaan berikut mestilah dikumpul dengan teliti. Faktor-faktor ini perlulah ditelitikan secara mikro oleh para pelajar. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: Ciri aktiviti perniagaan seperti. Ciri buruh/pekerja – penggunaan tenaga buruh/tenaga kerja asing atau tempatan.

misalnya daripada pertanian dan perikanan kepada perindustrian dan perkhidmatan. Secara keseluruhannya kajian luar tentang transformasi desa dan pembandaran ini telah ditetapkan supaya ditumpukan kepada dua isu. perubahan kawasan pengaruh perkhidmatan bandar. Menentukan Tujuan/Objektif Kajian Berdasarkan kedua-dua isu iaitu transformasi desa dan pembandaran. Item impak ini mestilah dikaji dengan teliti dan boleh dibuktikan secara lokaliti. amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. dan pemodenan desa melalui pembangunan tanah. dan akhirnya impak perubahan desa tersebut terhadap alam sekitar fizikal. Pertama. perkembangan bandar seperti yang boleh diperhatikan berdasarkan perubahan guna tanah. penyediaan prasarana dan kemudahan sosial.pekerja. 2. Hal ini boleh dinyatakan. juga melalui pengangkutan barangan. Ini meliputi perubahan berbagai-bagai fungsi dan peranan bandar misalnya daripada pertanian dan perlombongan kepada perindustrian dan perkhidmatan. mengemukakan. menunjukkan bukti-bukti dsb. penumpang atau maklumat. perubahan yang berlaku di kawasan kajian. Pelajar sepatutnya menentukan bahawa kajian luar ini bertujuan untuk mengesan atau mengenal pasti. menjelaskan. Transformasi Desa dan Pembandaran Pengenalan 1.kotor. isu yang berkaitan dengan pembandaran. Bagi mengatasi kesan negatif di atas. interaksi desa-bandar melalui aktiviti pemasaran hasil keluaran desa dan penggunaan barangan atau perkhidmatan bandar yang berdekatan. isu transformasi desa yang meliputi perubahan berbagai-bagai aktiviti ekonomi desa. .pelanggan dan dan juga pihak berkuasa tempatan. penyediaan prasarana dan kemudahan sosial. Kedua. pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengusaha premis perniagaan. dan akhirnya impak pembandaran terhadap alam sekitar fizikal. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan. seperti berikut: Isu Transformasi Desa: 1. pelajar boleh merangka tujuan kajian. v) Langkah pengurusan alam sekitar.

yang menarik dan penting di samping itu juga apakah faktor-faktor yang mempengaruhinya. unit dan skala kawasan kajian telah ditetapkan dalam sukatan pelajaran iaitu sebuah bandar kecil (atau pekan. Pelajar perlu menyatakan bahawa kajian luar ini bertujuan untuk memeriksa (atau mengenal pasti. menjelaskan. pembangunan dan pemodenan guna tanah. juga impak persekitaran fizikal).000 orang.) perubahan yang berlaku di bandar yang dikaji. 3. Perubahan dilihat daripada segi fungsi dan peranan bandar kecil.000 orang) kerana bandar yang besar memerlukan masa dan perbelanjaan yang besar untuk dikaji. Atau boleh juga mendapatkan maklumat dengan mengunjungi pejabat Majlis Daerah di mana bandar itu terletak Dimensi Kajian di Lapangan 1. juga bagaimanakah perubahan itu boleh berlaku dan apakah faktor-faktor yang mempengaruhinya’. 2. penyediaan kemudahan prasarana dan kemudahan komuniti. Bagi tema pembandaran (bandar kecil) pula persoalan yang hendak diperiksa adalah “apakah corak pembandaran (perubahan menjadi bandar) yang telah atau sedang berlaku di bandar kecil tersebut”. Pihak Berkuasa Tempatan. Skala dan unit kawasan kajian telah ditentukan dalam sukatan pelajaran iaitu sebuah kampung (desa) atau ladang. Ini tidak mungkin dilakukan oleh pelajar Tingkatan Enam. perkara yang hendak dikaji adalah : “corak perubahan yang penting (signifikan) dan menarik untuk diketahui”. interaksi desabandar. pusat mukim atau daerah kecil yang penduduknya seramai kira-kira 10. Kawasan kajian yang dipilih oleh pelajar mestilah dinyatakan dengan spesifik nama dan letakannya. Saiz penduduk sesebuah bandar boleh disemak berdasarkan Laporan Banci Penduduk dan Perumahan. menunjukkan bukti-bukti dsb. Persoalan atau isu yang hendak dikaji selidik ialah perubahan. Isu Pembandaran: 1. Rancangan Tanah FELDA. Bagaimanapun. Pelajar sepatutnya tidak memilih bandar yang besar (misalnya melebihi 30. kawasan yang lebih besar memerlukan masa dan belanja yang besar untuk dikaji. Ini kerana secara logistiknya. Bagi tema transformasi desa. Kaedah/Metodologi Kajian .2. FELCRA. kawasan pengaruh. perkembangan guna tanah dan impak persekitaran fizikal. Ini tidak sesuai kepada pelajar Tingkatan Enam. Jadi pelajar boleh bertanya kepada diri sendiri ‘apakah corak perubahan tersebut? (daripada segi aktiviti ekonomi. 2. mukim dan lazimnya tidak boleh lebih daripada sebuah daerah kecil. RISDA. Kawasan kajian dipilih oleh pelajar dan mestilah dinyatakan dengan jelas nama dan letakannya.

b) Hal ini supaya sebelum ke lapangan pelajar sudah tahu sedikit tentang latar belakang kawasan kajian. (melalui peta lakar). 30% peniaga 3. maka pelajar disarankan menggunakan kaedah berkut: Pengumpulan maklumat Primer a) Maklumat primer boleh diperolehi melalui kaedah pemerhatian. Pekerjaan penduduk 3. meringkas. Berdasarkan jenis maklumat yang hendak dikumpul. 2. maklumat dan contoh data yang perlu diperolehi bagi tema transformasi desa Penunjuk Perubahan ekonomi Contoh Penunjuk Aktiviti ekonomi Maklumat yang diperlukan 1. sumber internet. Dalam kajian tentang transformasi desa penunjuk dan seterusnya maklumat berikut perlu dikumpulkan. 40% pekebun kecil 2. 100 hektar. Namun begitu ia mestilah mendapat pertolongan guru mata pelajaran geografi untuk mendapat kebenaran pegawai yang terbabit. menganalisis data dan melaporkan hasil kajian. tetapi pelajar mesti menyediakan soalan secara ringkas sebagai panduan menemubual responden. kita perlu mengenal pasti penunjuk atau disebut juga sebagai pemboleh ubah tentang isu yang hendak diikaji tadi. pelajar perlu ada buku catatan untuk mencatat apa yang perlu. b) Soalselidik perlu mengandungi soalan-soalan yang memberi jawapan kepada tujuan kajian yang telah ditentukan. Soalan dan jawapan responden penting untuk di analisis. menyusun. Melalui pemerhatian. Fungsi desa 2.1. Kebun kecil . laporan dan rekod ( misalnya dari jabatan kerajaan setempat dan agensi swasta yang berkaitan). letakan kawasan. keluasan kawasan. tetapi jangan terlalu ringkas hingga tidak menjawab soalan kajian. Lihat jadual 1 di sebelah: Jadual 1: Penunjuk. Sebelum menentukan kaedah. temubual responden menggunakan soalselidik atau tanpa soalselidik. Kaedah kajian melibatkan cara atau teknik yang diguna untuk mengumpul maklumat. ciri kegiatan ekonomi yang terdapat dan juga latar belakang fizikal seperti keadaan bentuk muka bumi/topografi. Penunjuk yang digunakan dapat membantu pelajar mengenal pasti jenis maklumat dan seterusnya data yang perlu dikumpulkan. Soalselidik perlu disediakan sebelum ke lapangan dan dibawa secukupnya untuk menemubual sebilangan responden yang munasabah (30 hingga 40 orang). Temubual tanpa soalselidik boleh juga dilakukan. Pengumpulan maklumat Sekunder a) Maklumat sekunder boleh diperolehi dari kajian di perpustakaan. ciri iklim dan cuaca dan sebagainya perlu diketahui sebelum ke lapangan. Tidak perlu panjang. Pengentahuan sedia ada tentang penduduk. rekod melalui gambar foto atau video. Guna tanah utama Contoh data 1.

Stesen bas dan kekerapan perkhidmatan bas 4. Pencemaran udara getah/kelapa sawit 1. 2. Tempat dapatkan rawatan Perkembangan 1. Tempat guna kemudahan sosial 1.Tempat anak bersekolah 1. Cara ke bandar 2. Pencemaran udara 3. Kemudahan prasarana dan sosial Perubahan persekitaran fizikal Peningkatan pencemaran kadar 1. 5 kali seminggu ke bandar 3. Naik bas/kereta 2. 1. Tempat tinggal pembeli barangan Tempat tinggal pengguna perkhidmatan Keluasan guna tanah bandar Bilangan kemudahan sosial moden ikut jenis % pengguna daripada jumlah pembeli yang datang dari tempat sekitar bandar yang dikaji 1. Bilangan kilang 3. Tempat beli pelbagai jenis barangan 2. Ada stesen/ perkhidmatan bas 4. Perncemaran sampah dan bau 1. Contoh tempat berdebu 3. 3 buah hotel 3 bintang 5. Bilangan kedai ikut jenis 2. Jenis telekomunikasi yang disediakan Pencapaian pendidikan di kalangan penduduk 1. 3. Jalan raya 3. Kelinik kesihatan 3. Jenis jalan raya 2. 1. Komersil 1. 2. 3. Guna tanah bandar bandar 2. 80% isi rumah tamat Tingkatan 5 1.C orak pengangkutan 2. 1 Pusat peranginan Penunjuk Penduduk bandar Aktiviti ekonomi spt. Contoh tempat berdebu . Pencemaran air 2. penunjuk dan maklumat yang berikut perlu dikumpulkan . 3 kilang pembuatan 3. Contoh longkang berair yang tercemar 2. pern iagaan peri ndustrian pela ncongan perk hidmatan awam pen gangkutan Pengaruh bandar 1.12. Jadual 2.3 hektar Perumahan 5 hektar Jalan raya 19 km 1. 2. Kemudahan infrastruktur dan kesihatan kemudahan sosial 2. P enggunaan perkhidmatan Pemodenan 1. 40 kedai runcit 2. Penunjuk. Bilangan hotel & pusat pelancongan Contoh data Tahun 2000 . Lihat Jadual 2 di sebelah. Kemudahan internet. Contoh longkang berair yang tercemar 2. Pencemaran air 2. Ada Pusat kesihatan. Manakala bagi mengkaji tema pembandaran bandar kecil pula. maklumat dan contoh data yang perlu dikumpulkan berkaitan dengan tema pembandaran (bandar kecil) Penunjuk Pembandaran Fungsi bandar Contoh Maklumat yang diperlukan Bilangan penduduk bandar 1. Tempat membeli belah 3. Telekomunikasi Perubahan sosial Peningkatan taraf penduduk hidup (pendidikan) Perubahan Peningkatan kadar persekitaran fizikal pencemaran Perubahan interaksi 1. 15 km Jalan berturap 2.500 orang 1.

Kaedah ini dikenali sebagai temu bual . Misalnya bagi mendapatkan maklumat asas tentang keadaan kawasan kajian. pejabat atau lapangan. Misalnya jika dipilih secara sistematik sampel dipilih satu bagi setiap lima (5) orang pengguna yang datang berkunjung ke suatu perkhidmatan/barangan (kedai/klinik/pejabat pos/sekolah dsb. Kaedah ini memerlukan pelajar menghitung ruang niaga (kedai. pendapatan dan saiz keluarga).4. sama ada secara tertutup atau terbuka.) di bandar yang dikaji dalam . Selain soalan tentang latar belakang isi rumah. pelajar boleh memilih kaedah kajian yang sesuai. dalam kes ini kawasan pengaruh bandar. Atau mengunjungi Pejabat Penghulu atau Pejabat Daerah/Majlis Daerah yang berkenaan. Kaji selidik dilakukan menggunakan borang soal selidik ringkas yang dibentuk secara berstruktur.misalnya bagi soalan tentang tempat tinggal. jenis barangan yang dibeli atau perkhidmatan yang digunakan dan cara ke tempat membeli belah/guna perkhidmatan. 8. pelajar perlu pergi ke perpustakaan dan membuat rujukan kepada peta (jika ada) dan Laporan Banci Penduduk dan Perumahan tahun terkini. Semua maklumat lazimnya boleh dikumpulkan sama ada di perpustakaan. Bagi mengkaji interaksi desa-bandar pula data perlu dikumpulkan dari sebuah kampung tertentu yang dipilih. 7. Soalan yang yang dikemukakan termasuklah latar belakang isi rumah yang dikaji (umumnya digelar responden) dan penunjuk (pemboleh ubah) yang hendak dikaji. meliputi tempat-tempat yang dikunjungi oleh responden. 5. Pemerhatian melibatkan aktiviti membuat catatan atau semakan senarai (senarai yang hendak dibanci disediakan sebelum turun ke lapangan) di lapangan. 9. Sementara bagi mengumpulkan maklumat tentang fungsi desa dan bandar. penghulu atau ketua kampung yang dikaji. soalan lain yang ditanyakan. Kaedah ini dinamakan sebagai rujukan data sekunder. Setelah mengenal pasti penunjuk yang boleh digunakan dan menentukan maklumat serta jenis data yang hendak dikumpulkan. pejabat atau bengkel) serta aktiviti perniagaan atau perkhidmatan lain yang dijalankan dari satu jalan ke satu jalan yang lain sehingga seluruh kawasan perniagaan dan perkhidmatan dicerap. 10. Sampel lazimnya dipetik secara rawak (random) atau sistematik asalkan tidak memihak kepada sesiapa sehingga semua isi rumah atau pengguna/responden di pusat perniagaan atau kampung yang dipilih berpeluang untuk dikaji. Panjang soal selidik adalah kira-kira dua muka surat. Bagi kajian tentang kawasan pengaruh bandar pelajar perlu menanyakan dari mana mereka datang dan senaraikan barangan yang mereka beli dan perkhidmatan yang mereka gunakan. kenderaan yang dimiliki dan jenis barangan yang dibeli) atau secara terbuka (misalnya soalan tentang umur. Bagi mengumpulkan data tentang jumlah penduduk dan guna tanah bandar. 6. pelajar perlu melakukan pemerhatian atau cerapan. dalam bentuk soalan pendek sama ada secara tertutup (pilihan jawapan disediakan . Manakala data tentang kawasan pengaruh bandar dan interaksi desa-bandar pula perlu dikumpulkan melalui kaedah kaji selidik menggunakan soal selidik yang telah disediakan sebelum turun ke lapangan. pelajar boleh menanyakan ketua kampung. Fotograf boleh dirakam untuk merekodkan perkara yang menarik dan perlu huraian lanjut.

dan kaedah yang dipilih. tujuan kajian. graf. tujuan kajian. Peta lakar kawasan yang dikaji wajar disertakan. Hasil kajian yang di dalamnya mengandungi maklumat asas tentang isu iaitu perubahan yang berlaku terhadap desa atau bandar kecil. sampel yang dipilih satu daripada lima (5) buah rumah yang terdapat di kampung berkenaan. kawasan kajian. 6. fungsi desa atau bandar kecil dan status alam sekitar. membincang serta memberi bukti tentang isu iaitu perubahan yang berlaku. Setelah data dianalisa proses menulis laporan boleh dimulakan. 12.40 sampel adalah memadai bagi mewakili pengguna atau isi rumah kampung yang jumlahnya boleh dianggarkan (jumlah penduduk bandar dan kawasan sekitarnya atau kampung yang dikaji digelar populasi).).3 CONTOH KAJIAN LUAR YANG TELAH DILAKUKAN. Maklumat yang hendak dinyatakan perlu dipersembahkan dalam bentuk jadual dan rajah (carta. 3. dimulakan dengan pengenalan. Panjang laporan kira-kira 10 halaman. Akhirnya pelajar perlu menyimpulkan iaitu menjawab sama ada apa yang dinyatakan dalam tujuan kajian tercapai atau sebaliknya.4. Antara yang boleh dikemukakan adalah anggaran jumlah dan pekerjaan penduduk. Jumlah sampel adalah berbeza dari satu kajian ke suatu kajian yang lain. Setelah data dikutip di lapangan. 2. Pelajar perlu membincangkan bagaimana perubahan itu boleh berlaku dan apakah faktor yang mempengaruhinya. Jika ada rujukan.tempoh tertentu. Kesimpulan dan cadangan. Pengenalan yang memuatkan tajuk kajian. hasil kajian termasuk analisis dan perbincangan. Seterusnya mencadangkan langkah-langkah yang sesuai untuk mengatasi sesuatu masalah yang timbul dari sesuatu isu/fenomena yang terdapat. dan akhirnya kesimpulan. pelajar perlu menulis laporan. Atau jika di kampung. Laporan kajian luar perlu mengandungi perkara berikut: 1. 11. nama tempat dan letakan kawasan yang dikaji. Analisis kajian adalah bahagian yang menjelaskan. Peta lakar juga perlu dibuat untuk menunjukkan letakan kawasan kajian atau taburan fenomena yang dikaji. Komponen Pelaporan Kajian Luar Setelah selesai menjalankan kajian luar di lapangan. senarai rujukan hendaklah dituliskan di hujung laporan. . peta dsb. 13. pelajar perlu meringkaskannya dengan membentuk jadual tertentu mengikut keperluan tujuan kajian. Lazimnya pada peringkat STPM 30 . Mesin kira atau komputer boleh digunakan untuk memudahkan kerja-kerja pengiraan. Lazimnya tajuk-tajuk kecil boleh diigunakan untuk memudahkan penulisan laporan. . Statistik mudah seperti peratus dan purata selain graf dan carta pai boleh dihasilkan. ciri-ciri guna tanah semasa. Tiada format laporan tertentu yang boleh digunakan untuk semua kajian. kaedah kajian.

Tajuk Kajian: Mengkaji Kegiatan Pertanian di Sekitar Tanah Rata. Sebagai kawasan tanah tinggi. Ketinggiannya dari paras laut ialh kira-kira 1500 meter. Keadaan topografi tanah rata merupakan ”sebuah . 2. Contoh : Sektor Primer: Sektor Pertanian. Temu bual.Pembangunan Ekonomi dan Alam Sekitar. Temubual dijalankan kepada 30 orang responden yang terdiri daripada petani/pekebun sayur. Rujukan sumber sekunder. Di antara kesan yang telah diperhatikan adalah seperti perubahan landskap yang ketara. Menjelaskan faktor fizikal dan kemanusiaan yang mempengaruhi kegiatan pertanian tersebut. Pemerhatian dan pencerapan. ia bersuhu sederhana sejuk dengan purata suhu tahunan 17ºC. strawberi. pekerja hotel dan juga penduduk tempatan. Menjelaskan kepentingan aktiviti pertanian kepada penduduk dan kegiatan ekonomi setempat. Pemerhatian dan pencerapan di lapangan dijalankan bagi mengenalpasti jenis-jenis tanaman yang di tanam di sekitar Tanah Rata serta kesan yang terjadi terhadap alam sekitar fizikal akibat aktiviti pertanian tersebut. 1. Cameron Highland. Objektif Kajian: Secara khusus kajian ini bertujuan untuk: • • • • Mengenalpasti jenis dan ciri kegiatan pertanian di sekitar Tanah Rata. amalan/kaedah pertanian yang dijalankan dan juga kesan yang timbul akibat kegiatan pertanian tersebut. tempat pemasaran hasil. Tanah Rata terletak di daerah Cameron Highland. Cameron Highland. Kawasan Kajian. penjual. hakisan cerun dan juga pencemaran air. 3. Kaedah Kajian: Kajian luar ini dilaksanakan melalui tiga kaedah berikut: 1. Pahang. Di samping itu peta topo juga dirujuk untuk mendapatkan maklumat keadaan topografi sekitar. Soalan temubual berkisar kepada pendapatan bulanan yang diperolehi. Mengenalpasti kesan negatif aktiviti pertanian terhadap persekitaran fizikal setempat. Rekod utama diperolehi adalah berkaitan dengan suhu dan hujan yang dikeluarkan oleh Stesyen Kaji Cuaca Tanah Rata.

Manakala tanaman sayuran pula diusahakan pada skala kebun kecil ( purata saiz kebun antara 0. sayur-sayuran. 3. institusi sosial dan sebagainya. Tanah Rata dan Brinchang. Tanaman teh ditanam secara perladangan. salad dan sebagainya yang ditanam secara kebun kecil. Ipoh dan Georgetown. hotel. perkhidmatan bank. Keadaan suhu yang sejuk serta adanya tanaman hawa sederhana inilah yang menjadi tarikan utama pelancong ke Cameron Highland. Bagi tanaman strawberry dan bunga pula ditanam secara kecil-kecilan oleh pekebun sayur. Terdapat dua kawasan ladang teh utama di sekitar Tanah Rata iaitu Ladang Teh Boh yang terletak di sebelah tengara dan ladang teh Bharat Cameron yang terletak di sebelah barat tanah Rata. Hasil tanaman sayuran juga berorientasikan jualan dalam negara seperti di sekitar Cameron Highland dan juga di bandar-bandar besar di Semenanjung Malaysia seperti Kuala Lumpur. kaktus. Tanah Rata merupakan penempatan terbesar yang berstatus bandar kecil yang lengkap dengan kemudahan bandar seperti kawasan perniagaan. Manakala ke utara Tanah Rata terdapat pula tanaman buahan sitrus khususnya strawberry. Selain itu tanaman bunga-bungan juga ditanam. Menuju ke sebelah tenggara dari Tanah Rata. sebelum memasuki kawasan ladang teh Boh terdapat tanaman sayuran seperti kobis bunga. tomato. Sebenarnya Tanah Rata menjadi pusat pentadbiran bagi daerah Cameron Highland. . Sebagai contoh teh Boh sangat terkenal di negara kita dan dipasarkan keluar negara. tetapi ia diuruskan secara sistematik. 1. Namun begitu terdapat juga sayuran yang dieksport ke negara jiran khususnya Singapura. bungabungaan dan buahan sitrus khususnya strawberry. Tanaman utamanya ialah teh yang merupakan identiti kawasan ini malah identiti ekonomi Cameron Highland. Kawasan Tanah Rata terletak di pertengahan antara Ringlet di sebelah bawah dengan Brinchang di sebelah atas. Kawasan tersebut dikenali sebagai Kebun Strawberry Kasimanis dan Kebun Strawberry Healthy.orkid dan kekwa. Justeru itu skala operasinya luas (beratus-ratus hektar luasnya) dan berorientasikan eksport. perkhidmatan kerajaan. Skala dan orientasi pengeluaran. Terdapat tiga kawasan penempatan utama di Cameron Highland iaitu. Dapatan/Hasil Kajian: a) Jenis dan Ciri Kegiatan Pertanian di sekitar Tanah Rata. Di antara jenis bunga yang ditanam ialah seperti maar. Lihat peta 2 di bawah yang menunjukkan taburan kawasan tanamam berkenaan. 2. Ringlet.5 hingga 1 hektar) bagi setiap pekebun yang diusahakan secara intensif (giat setempat). Cameron Highland. Jenis tanaman dan taburannya. 2. Ciri fizikal yang istimewa di kawasan ini ialah keadaan suhunya yang sejuk yang amat mempengaruhi kegiatan pertanian khususnya tanaman teh.lembah di kawasan tanah tinggi” yang dikelilinggi oleh gunung ganang yang dilitupi hutan hujan khatulistiwa.

Pertanian berskala besar khususnya tanaman teh menggunakan modal yang besar dari syarikat yang sudah teguh dan berjenama. Teknologi dan input yang digunakan. benih. Penyelidikan teh dijalankan oleh syarikat swasta berkenaan. Manakala tanaman sayuran dan bungaan banyak diuruskan oleh penduduk tempatan yang sebahagian besarnya terdiri daripada kaum Cina. 4. Satu ciri yang istimewa bagi topografi kawasan ini ialah terdapatnya ”Lembah di kawasan tanah tinggi”. Daripada segi jenis tanah pula kawasan ini terdiri daripada tanah laterit yang bersaliran baik iaitu tidak menakung air. Menggunakan teknologi moden sepenuhnya seperti penggunaan baja kimia. Misalnya ladang teh Boh banyak menggunakan tenaga buruh dari kaum India. Kawasan ini merupakan kawasan tanah tinggi. Terdapat sebuah stesyen penyelidikan MARDI yang bertanggungjawab menjalankan R&D khususnya daripada segi penghasilan baka sayuran dan bungaan. Bentuk muka bumi/relief. Sebagai contoh kaum India perempuan terlibat dalam kerja-kerja pengutipan dan pengumpulan daun teh. bungaan dan buahan strawberry di sekitar kawasan ini. b) Faktor-Faktor yang mempengaruhi Kegiatan Pertanian di sekitar Tanah Rata. Cameron Highland. kilang pemprosesan serta kedai menjual hasil teh mereka. Sebahagian besar daripada pengusaha kebun juga merupakan penjual sayuran. . Faktor-faktor tersebut ialah faktor fizikal dan kemanusiaan: Faktor Fizikal 1. Tanaman teh dan sayuran biasanya ditanam di lereng-lereng bukit kawasan tanah tinggi atau bukitbukit sekitarnya. Justeru itu ia merupakan kawasan yang subur yang disaliri oleh beberapa batang sungai seperti Sungai Habu sungai Palas yang mengalir turun dari Gunung Berinchang mengairi kawasan Tanah Rata. Perladangan teh sepenuhnya menggunakan buruh upahan/bergaji tetap atau kontrak yang beratus-ratus orang jumlahnya. Penggunaan buruh. Modal dan kos. Perladangan teh dimiliki oleh syarikat swasta iaitu BOH Plantation yang diuruskan oleh sebuah Keluarga Inggeris semenjak 70 tahun dahulu. Justeru itu kawasan Tanah Rata dikategorikan sebagai kawasan yang subur untuk pertanian.3. mementingkan R&D dan sebagainya. kaedah pengairan sistematik.racun serangga. Sebagai contoh Ladang teh Bharat dan Ladang teh Boh merupakan syarikat perladangan yang sudah terkenal mempunyai keupayaan modal untuk membuka ladang. 5. Selain itu buahan strawberry dan bungaan banyak menggunakan kaedah “rumah hijau” dan tanaman hidrophonik. Manakala tanaman sayuran banyak menggunakan tenaga buruh keluarga dan juga buruh asing dari Indonesia sebagai pekerja upahan. 6. Pemilikan dan pengurusannya. Namun begitu bagi kebun kecil sayuran dan bungaan mempunyai keupayaan modal yang kecil/modal individu atau keluarga dan mendapat pinjaman bank. Terdapat dua kumpulan faktor yang mempengaruhi kegiatan pertanian di kaasan ini.

c) Sumbangan kegiatan pertanian terhadap penduduk serta pembangunan ekonomi dan sosial kawasan Tanah Rata. Selain itu kawasan ini juga menerima jumlah hujan yang tinggi kira-kira 2644 mm setahun yang menjamin bekalan air yang cukup untuk aktiviti penanaman berjalan dengan lancar. Faktor Kemanusiaan 3. Sepanjang tahun suhunya tidak pernah melebihi 20ºC dan tidak pernah turun bawah dari 15ºC. baja kimia. 5. sayuran. Faktor yang paling penting yang membolehkan tanaman teh. 6. Kelantan. Kelembapan udara juga tinggi untuk menjamin persekitaran yang sentiasa sejuk bagi membolehkan tanaman teh. hujan. Faktor iklim/cuaca – seperti keadaan suhu. Selain itu bagi pengusaha tempatan yang menanam sayur dan bunga mendapat pinjaman kredit daripada institusi kewangan seperti Bank Pertanian. Pengurusan yang cekap dipengaruhi oleh tahap pendidikan dan kemahiran tinggi serta terlatih yang dimiliki oleh pekerja syarikat ini berasaskan konsep pengkhususan dan saling melengkapi. Di kawasan ini terdapatnya jaringan jalan raya yang baik yang menghubungkannya dengan bandar-bandar besar seperti Kuala Lumpur dan Ipoh melalui lebuh raya PLUS.sayuran.2. bungan dan strawberry di usahakan secara komersial sepenuhnya. Cameron Highland. buahan sitrus dan bunga-bungaan sentiasa segar. 4. Justeru itu hasil sayuran dan bungabungaan boleh dipasarkan dengan mudah ke bandar-bandar utama di Semenanjung Malaysia. Penggunaan teknologi moden sepenuhnya seperti penggunaan jentera. Darjah kebolehsampaian ke Cameron Highland pada maa ini adalah tinggi. Kemudahan asas/prasarana yang ada – seperti jalan pengangkutan. Di samping adanya pejabat MARDI yang banyak menjalankan penyelidikan mengenai baka dan kaedah penanaman yang sesuai untuk menghasilkan produk yang berkualiti dan berkuantiti tinggi. racun serangga dan lain-lain membolehkan tanaman teh. Faktor modal. Keupayaan modal yang besar oleh syarikat BOH Plantation yang mengusahakan tanaman teh di kawasan ini. Faktor teknologi. sistem pengairan yang disediakan dan kemudahan fizikal yang lain.1º). Ke utara dari Tanah Rata terdapat jalan raya yang menghubungkannya dengan Kampung Raja dan boleh terus ke Simpang Pulai seterusnya ke Ipoh dan Gua Musang. Faktor pengurusan pertanian yang sistematik yang diamalkan oleh syarikat besar seperti BOH Plantation. kelembapan udara dan sebagainya. apatah lagi BOH merupakan syarikat pengeluaran teh yang amat terkenal dan teguh kewangannya. Program R&D yang berdaya maju telah diusahakan oleh BOH Plantation bagi mengekalkan kualiti produknya. Purata suhu tahunan kirakira 17ºC dengan julat suhu tahunan yang sangat kecil (1. Bank Pembangunan dan sebagainya yang terdapat di sekitar Tanah Rata. . sayuran dan bungaan boleh ditanam dan hidup subur di kawasan Tanah Rata ialah kerana suhunya yang sejuk yang amat sesuai untuk tanaman tersebut.

Selain itu aktiviti penyahutanan untuk dijadikan tapak tanaman sayuran ini juga telah menyebabkan tanih kehilangan top soil dengan cepat apabila aktiviti pertanian tersebut dilakukan tanpa tanaman tutup bumi. memotong. Memperluaskan pasaran setempat serta kesan-kesan positif daripada perluasan pasaran seperti kewujudan pasar borong dan pusat jualan sayuran. . Kesankesan bukit tergondol. Seterusnya menggalakkan perkembangan perniagaan runcit untuk membekalkan keperluan penduduk sekitar.000 sebulan. Memajukan infrastuktur seperti rangkaian jalan raya. Hakisan tanah dan kekerapan kejadian tanah runtuh. Aktiviti pertanian menjadi sumber pekerjaan dan pendapatan utama penduduk kawasan ini. Kegiatan pertanian terhadap alam sekitar 1.500 hingga RM: 2. Hasil penjualan sayuran. d) Kesan setempat. sekolah. tanpa sungkupan yang mendedahkan permukaan tanih secara langsung kepada agen hakisan khususnya larian air permukaan. Dengan adanya pusat-pusat jualan ini maka pekebun boleh menjual terus hasil tanaman mereka dan ini akan menambahkan pendapatan perkapita mereka. sistem perhubungan. elektrik. Ini berlaku di peringkat kerja pembukaan dan pembersihan tapak pertanian khususnya di kawasan bercerun curam/lereng-lereng bukit. Berdasarkan temubual yang dijalankan pendapatan purata bulanan pekebun dan penjual sayur-sayuran adalah di sekitar RM: 1. 3. meneres lereng-lereng bukit dengan menggunakan jentera berat untuk dijadikan kawasan penanaman sayuran mereka. 2. Dengan adanya ladang teh juga kilang memproses daun teh telah di bina di kawasan tersebut. bunga-bungaan dan buahan sitrus telah berupaya meningkatkan pendapatan perkapita penduduk melepasi daripada garis kemiskinan. Walaupun pekebun sayur membina teres. tanaman strawberry serta produk bunga-bungaan. klinik desa dan lain-lain lagi.1. bungaan dan buahan strawberry seperti di Kea Farm. bekalan air. Antaranya ia menggalakkan pertumbuhan dan perkembangan ekonomi yang berrantaian dengannya atau mewujudkan kepelbagaian ekonomi khususnya sektor pelancongan. restoran dan kedai tumbuh dengan pesat di sekitar Tanah Rata ini. 2. Menyediakan peluang pekerjaan kepada penduduk setempat. namun hakisan tetap berlaku kerana kawasan ini menerima hujan lebat sepanjang tahun. kewujudan gegalur serta kesan cerun runtuh jelas ketara di kawasan tanah yang baru dibuka. 4. Perkembangan pesat kegiatan pertanian telah mempercepatkan pembangunan infrastruktur Tanah Rata sehingga menjadi bandar kecil yang berfungsi sebagai pusat pengumpul dan pengedar hasil tanaman penduduk. Pada masa kini kegiatan ini banyak dilakukan oleh pekebun sayur secara haram yang menarah. Kehilangan nutrien tanah atau kehilangan kesuburan tanah. Dengan itu perkhidmatan-perkhidmatan lain seperti kemudahan kewangan/bank. Jelas sekali tarikan utama pelancong ke Tanah Tinggi Cameron ialah kerana adanya ladang teh. Misalnya kilang memproses daun teh kepunyaan BOH Plantation dan juga Bharat Teh Plantation. Kesan pengganda daripada aktiviti pertanian juga jelas kelihatan.

Kemusnahan ekosistem hutan berkait dengan kerja-kerja penyahutanan/pembangunan tanah untuk dijadikan sebagai tapak tanaman sayuran dan juga kemusnahan ekosistem akuatik akibat penggunaan racun serangga dalam pertanian. Pencemaran air dan kemusnahan hidupan akuatik akibat penggunaan racun serangga dan baja kimia yang berlebihan khususnya dalam penanaman sayuran di kawasan ini. Kesan pemanasan setempat/kenaikan suhu mikro. Transformasi Desa dan Pembandaran Contoh Kajian Luar Transformasi Desa. Terdapat dua bentuk pencemaran air yang dikesan. 2. Kajian ini bertujuan untuk memeriksa dan menjelaskan proses transformasi Desa Sri Makmur. Tajuk Kajian : Transformasi Desa FELCRA Sri Makmur. penggunaan barangan dan perkhidmatan. Persoalan kajian ini adalah perubahan sosial dan ekonomi melalui proses pembangunan desa dan pemodenan di sebuah petempatan yang dirancang melalui FELCRA. Pekan.3. Kaedah Kajian . Aspek yang akan diberi tumpuan adalah pemodenan infrastruktur. Hutan yang dimusnahkan dan tasik yang tercemar akan kehilangan habitat. Keseluruhan penanaman sayuran di atas tanah cerun-cerun bukit menggunakan baja kimia dan racun serangga. Suhu di kawasan ini tidak lagi sedingan seperti tahun-tahun 1970-an. kemudahan sosial dan keadaan alam sekitar. Berdasarkan temubual dengan penduduk setempat. Pencemaran ini banyak terdapat di sekitar Tasik Ringlet yang terletak di selatan Tanah Rata. Pahang. perubahan aktiviti ekonomi. corak interaksi desa-bandar melalui pemasaran. didapati suhu di sini telah meningkat sedikit. Peningkatan suhu ini disebabkan oleh aktiviti penyahutanan yang sangat ketara berlaku untuk tujuan pertanian dan juga pembinaan hotel.3ºC) tetapi kesan pemanasannya dapat dirasai oleh penduduk sekitar. sumber kepelbagaian biologi/spesis dan juga rantaian makanan dalam ekosistemnya. Begitu juga dengan pencemaran kelodak dan lumpur telah mencetekkan Empangan Sultan Abu Bakar yang menjadi stesyen janakuasa hidroelektrik di Cameron Highland. 4. Pahang Tujuan Kajian 1. Pertama pencemaran kelodak dalam sungai akibat larian air permukaan yang membawa masuk regolit tanih di kawasan cerun yang terdedah dan ke dua keracunan air sungai dan tasik akibat penggunaan racun serangga yang berleluasa dalam tanaman sayuran. Walaupun peningkatan suhu sangat kecil (disekitar 0. 5..

Maklumat tentang kajian ini diperolehi daripada berbagai-bagai sumber. Seramai 30 ketua isi rumah (kira-kira 7. Maklumat dan data yang dikumpul telah diringkaskan (ditukar kepada jadual) dan dianalisa. guna tanah. aktiviti perniagaan dan keadaan alam sekitar diperolehi melalui pemerhatian. Latar Belakang Desa Sri Makmur . Pahang. Pelan Desa Sri Makmur ditunjukkan dalam peta 4 di sebelah. Ke Pekan Dusun Dewan Ladang Kelapa Sawit Sekolah Ladang Getah Ladang Setor Getah Kedai Koperasi Ladang Kelapa Sawit Ladang Kelapa Sawit Ke Maran/Kuantan U Peta 4. petempatan ini tidak tersisih daripada pembangunan sosial dan ekonomi. Data sekunder seperti jumlah penduduk. Pelan Desa Sri Makmur Pekan. satu kaji selidik telah dijalankan. kemudahan infrastruktur dan sosial. dikumpulkan melalui Pejabat FELCRA Sri Makmur. Pahang.1. Bagi mengetahui keadaan sosio-ekonomi isi rumah dan pola interaksi desa-bandar. Manakala corak taburan petempatan. bilangan rumah kediaman. hitungan dan cerapan di lapangan. Pengenalan Desa Sri Makmur adalah sebuah petempatan luar bandar yang terancang terletak di daerah Pekan. keluasan tanah. Proses perubahan turut berlaku di desa ini. Kedudukan desa ini adalah di tebing kiri Sungai Pahang iaitu kira-kira 60 km ke barat bandar Kuantan dan 35 km ke timur bandar Maran. 2.5% daripada jumlah ketua isi rumah yang berjumlah 405 orang) telah dikaji selidik. Walaupun desa ini agak terasing daripada jaluran pembangunan utama. keluasan kawasan pertanian dan jenis tanaman. keadaan muka bumi.

Kawasan pertanian dimajukan secara berkelompok. Terdapat sebuah sekolah rendah dan sebuah sekolah agama di kampung tersebut. Anak sungai mengalir melalui tengah-tengah kampung tersebut. Hasil Kajian Secara umumnya. di samping menyatukan dan memulihkan tanah terbiar untuk diusahakan secara berkelompok. Pelbagai persatuan dan kelab ditubuhkan di kampung tersebut. Persatuan Khairat Kematian. dewan serba guna. FELCRA telah membuka tanah baru. masjid. Wanita Dinamis Felcra (WADIRA). Desa Sri Makmur adalah sebuah petempatan FELCRA (Lembaga Penyatuan dan Pemulihan Tanah Persekutuan). Petempatan luar bandar ini pada mulanya adalah sebuah kampung yang menempatkan semula penduduk kampung-kampung tradisional di tepi Sungai Pahang yang dilanda banjir besar tahun 1971. Setelah beberapa petempatan ini dibuka. Bukti-bukti yang dikumpulkan di lapangan menunjukkan bahawa Desa Sri Makmur telah mengalami transformasi. 5 buah kedai koperasi yang menjalankan perniagaan pasar mini dan restoran. kajian ini mendapati beberapa perkara menarik. a) Pemodenan Kemudahan Infrastruktur dan Sosial 1. terdapat juga sebuah klinik desa. 3.1. Kini kampung ini mempunyai keluasan kira-kira 600 hektar. Ini termasuklah Persatuan Belia. 3. Manakala kawasan pertanian terdapat di bahagian tanah yang lebih rendah. Rumah-rumah kediaman didirikan di kawasan tanah yang lebih tinggi. balai raya. Cawangan UMNO dan . Program pembangunan desa melalui Felcra telah memajukan pelbagai kemudahan infrastruktur dan sosial. bekalan elektrik dan air bersih (paip) turut dibekalkan ke kampung ini. FELCRA dengan kerjasama kerajaan negeri Pahang telah membina rumah-rumah kediaman baru. Disamping itu terdapat 10 buah kedai runcit untuk memenuhi keperluan penduduk di kampung tersebut serta sebuah stesen pam minyak Kemudahan ini telah memudahkan penduduk untuk membeli keperluan harian dan mendapatkan kemudahan perkhidmatan keperluan asas mereka. Selain kemudahan jalan raya. Pengurus dan pegawai FELCRA yang lain mengendalikan urusan memajukan tanah pertanian secara sistem ladang. Selain itu. Berasaskan pengurusan secara moden. 2. iaitu berubah menjadi sebuah petempatan luar bandar yang moden. pondok polis. Desa Sri Makmur ditadbir oleh seorang Pengurus yang dibantu oleh beberapa orang pegawai serta ketua kampung (Tok Empat) yang melalui satu badan yang dikenali sebagai Jawatankuasa Keselamatan dan Kemajuan Kampung (JKKK). 2. Penyediaan kemudahan sosial bukan sahaja memajukan taraf pendidikan dan kesihatan tetapi juga memodenkan minda dan keterbukaan penduduk. bentuk muka bumi petempatan desa ini adalah beralun. Secara umumnya. 4.

Lihat Jadual di bawah. Kira-kira 65 peratus daripada keluasan tanah ditanami dengan kelapa sawit. Jadual pengurusan ladang yang ketat disusun untuk memastikan kerja-kerja ladang dijalankan dengan sempurna dan mengikut masa yang telah ditetapkan. Pengurus Felcra Sri Makmur. b) Perubahan Ekonomi 1. penjagaan. penjagaan yang sempurna dan pengurusan ladang yang sistematik telah membolehkan ladang mengeluarkan hasil yang tinggi. terutamanya bagi pokok yang telah matang. sebuah agensi pembangunan luar bandar yang telah di korporatkan. 3. 4. Bagi pokok kelapa sawit yang telah matang. Begitu juga semasa penjagaan pokok banyak peralatan moden seperti penyembur racun dan penabur baja digunakan. Ini penting untuk memastikan hasil keluaran yang optimum. . Biasanya. Kewujudan persatuan dan kelab yang bergiat cergas membuktikan bahawa masyarakat kampung tersebut dinamis dan maju.Koperasi. Baja sebatian digunakan untuk menyuburkan anak pokok. Ini penting untuk memastikan hasil yang tinggi. 3. Pemodenan tersebut dapat dibuktikan melalui beberapa perkara seperti jenis tanaman. menjaga dan menuai buah kelapa sawit atau menoreh pokok getah. Jentera moden seperti jentolak dan pembajak digunakan untuk membersihkan tanah baru yang berhutan serta tanah terbiar milik penduduk kampung. Racun serangga dan kulat digunakan secara terkawal untuk mengawal serangan serangga dan kulat ke atas anak pokok. 2. kelapa sawit dituai dua kali sebulan. Pada keseluruhannya. Pada peringkat awal tanaman anak-anak kelapa sawit dan getah dijaga dengan rapi. Penanaman. hasil keluaran pertanian Felcra Sri Makmur telah dapat ditingkatkan. kayu sentang dan jati. Desa Sri Makmur yang luasnya kira-kira 600 hektar telah dimajukan dengan pelbagai tanaman. dan hasil keluaran. Bagi mencantas pelepah kelapa tua dan menuai buah kelapa sawit. 2005). Baka kelapa sawit dan getah yang ditanam adalah jenis yang bermutu tinggi yang dibekalkan oleh Jabatan Pertanian. 30 peratus getah dan selebihnya dusun buah-buahan. penggunaan teknik penananam dan penuaian hasil. telah melantik seorang Pengurus Rancangan dan dibantu oleh lima orang pekerja pejabat dan teknikal serta tiga orang pemandu kenderaan. galah bersabit moden yang diperbuat daripada aluminium moden digunakan menggantikan batang buluh. Bagi getah pula sebanyak 250 kg/hektar getah beku dapat dikutip bagi setiap bulan. Penggunaan baka yang baik. Perubahan ekonomi yang ketara dapat dikesan di Desa Makmur adalah pemodenan aktiviti ekonomi khususnya pertanian. Bagi memastikan ladang dimajukan secara moden pihak pengurusan FELCRA. penjagaan ladang dan penuaian hasil dijalankan secara moden. Pihak FELCRA juga telah mengupah buruh yang dibawa masuk dari Indonesia secara kontrak untuk mengendalikan tugas menanam. Pisau toreh dan bekas pelastik pula digunakan untuk menoreh getah. Hanya sebahagian kecil peserta FELCRA yang turut terlibat dengan kerja-kerja ladang (Hasil Temu bual dengan Encik Abd Rahman Mat. pengurusan ladang. setiap hektar pokok kelapa sawit mampu menghasilkan hingga purata kira-kira 10 tan buah kelapa sawit yang bermutu.

Bagi memeriksa corak interaksi antara Desa Sri Makmur dan bandar-bandar di sekitarnya. Maran.00 kepada RM850. peralatan rumah tangga ataupun perkhidmatan sekolah menengah dan bank. Isi rumah lazimnya membeli barangan keperluan asas harian lkususnya makanan (seperti beras. ada juga yang menjalankan aktiviti tambahan seperti berniaga.00 (Hasil Temu bual dengan Pegawai Luar Pembangunan Felcra 2005 ). Bagi membeli pakaian. menjadi tukang kayu dan menjadi pemandu. ikan. perkakas lektrik. Jadual 2 menjelaskan pola tersebut. sekolah menengah. Peningkatan hasil keluaran pertania Desa Sri Makmur Jenis Tanaman Kelapa sawit (purata tan/hektar/bulan) Getah beku (purata kg/hektar/bulan) Sumber: Pejabat FELCRA Sri Makmur 2005. mereka juga memperoleh pendapatan tambahan daripada skim Felcra. Pekan dan Kuantan. Sebelum penduduk kampung ini menyertai Felcra. Bagi peserta yang masih muda. 2. d) Corak Interaksi Desa-Bandar 1. Berdasarkan jawapan soalan kaji selidik. wakil pos dan masjid. satu kaji selidik telah dijalankan. perabut ataupun perkhidmatan bank. minyak petrol. mereka adalah pekebun kecil getah dan buruh tani yang hidup dalam keadaan miskin. . Maran atau Kuantan. Tahun 1999 14 235 2005 18. mereka ke pekan Sri jaya atau bandar Maran. kesihatan (klinik). pejabat daerah dan peguam. membuat kueh bahulu untuk dipasarkan. Rata-rata para peserta FELCRA telah mengalami perubahan ekonomi melalui perubahan pekerjaan dan peningkatan pendapatan. penduduk kampung tersebut mempunyai darjah interaksi yang tinggi dengan pekan Sri Jaya yang jaraknya hanya 16 km. peralatan rumah tangga. 3. Isi rumah yang mempunyai pekerjaan tambahan lazimnya mempunyai pendapatan yang lebih tinggi.2 258 c) Perubahan Pekerjaan dan Peningkatan Pendapatan Isi Rumah 1. gula.) di kedai-kedai yang terletak dalam kampung tersebut sendiri. Kini selain menjalankan aktiviti pertanian di kebun asal atau menjadi buruh di tempat-tempat lain. Walaubagaimanapun bagi mendapatkan barangan yang lebih tinggi nilainya atau jarang digunakan seperti pakaian. Aspek yang ditanya adalah tempat membeli dan jarak dari rumah kediaman di Sri Makmur ke pusat membeli barangan dan perkhidmatan lainnya serta kekerapannya dalam setahun. roti. Begitu juga bagi penggunaan perkhidmatan seperti pendidikan rendah. Purata pendapatan bulanan peserta telah meningkat dari RM350. isi rumah Desa Sri Makmur perlu berkunjung ke pekan dan bandar yang lebih jauh. gas memasak dll. perkakas elektrik. 2.Jadual . Penduduk Desa Sri Makmur juga berinteraksi dengan bandar-bandar yang berdekatan seperti Sri Jaya. Manakala bagi membeli kenderaan seperti motosikal dan mendapatkan rawatan kesihatan mereka berkunjung ke Sri Jaya.

0 0.0 0. Bagaimanapun.0 100 0 0 0 0 0 6 0 0 0 0 1 Sumber: Kaji selidik 2005 4. Pekan yang paling kerap mereka kunjungi adalah Sri Jaya.0 0.an/tahun guna 90 100 60. kemerosotan kualiti alam sekitar di Desa Sri Makmur terkawal dan tidak berbahaya.an /tahun guna Kuantan Jarak (48km) % KekerapPeng.0 90. Mereka ke pekan tersebut untuk membeli barangan asas seperti pakaian dan perkhidmatan asas seperti sekolah menengah dan perkhidmatan pos.an /tahun guna Maran Jarak (30 km) % KekerapPeng.0 10.0 28.0 87.0 10.Jadual .0 0.0 0.3 0.an/tahun guna Pekan Jarak (70 km) % KekerapPeng. penduduk menjual hasil keluaran pertanian mereka kepada peraih atau kepada pihak Felcra sendiri di kampung tersebut.0 0.0 66.0 0.0 30. e) Perubahan Alam Sekitar Di sebalik kemajuan yang dicapai.0 0.7 45.1 km) % KekerapPengan/tahun guna Sri Jaya Jarak (16 km) % KekerapPeng.0 10. Interaksi dengan pekan dan bandar berdekatan membolehkan penduduk menikmati barangan dan kemudahan perkhidmatan moden yang penting bagi perubahan kehidupan penduduk desa. penduduk berinteraksi dengan pekan dan bandar yang berdekatan selain dengan pusat perkhidmatan desa di Desa Sri Makmur sendiri.0 0.0 0.0 0. Antara keadaan persekitaran fizikal yang terjejas akibat perubahan dan pemodenan ekonomi desa termasuklah hakisan cerun yang berlaku di beberapa bahagian ladang dan perumahan kampung tersebut akibat penggondolan bukit sehingga mewujudkan lurah dan fenomena tanah runtuh.3 6.0 0.0 70.0 55.0 20. Pola Interaksi Penduduk Desa Sri Makmur dengan Pekan dan Bandar di Sekitarnya bagi Tujuan Membeli Barangan dan Menggunakan Perkhidmatan (Saiz sampel 35) Jenis barangan dibeli dan perkhidmatan yang digunakan Barangan makanan Sekolah rendah Klinik/hospital Pakaian Perkakas elektrik Sekolah menengah Kenderaan Bank Pejabat/wakil pos Jual hasil pertanian Pejabat tanah Purata Jarak dan Kekerapan Berkunjung ke Pekan dan Bandar Terdekat Sri Makmur Jarak (0. Pencemaran sampah sarap domestik khususnya di kawasan perniagaan juga dapat dikesan.0 0.0 3.0 300 280 12 2 0 0 0 0 12 52 0 8. .0 0. proses transfomasi desa sedikit sebanyak telah mempengaruhi kualiti alam sekitar.0 18 0 12 18 12 280 6 12 12 52 0 2.0 22.0 6 0 6 6 6 52 12 12 0 0 0 0.0 0.0 0.0 0.0 60. Air sungai juga agak berkelodak terutamanya selepas berlaku hujan lebat.0 0.0 0.0 8. Bagaimanapun.3 0.4 6.0 5.0 3.6 90.0 0. Secara keseluruhannya.0 0.4 3.0 10.0 0 0 3 6 2 12 6 0 0 0 0 0.0 0.

a) Nyatakan ciri-ciri kegiatan pertanian yang dijalankan di kawasan tersebut. Penyediaan kemudahan infrastruktur dan kemudahan sosial telah memudahkan berlakunya proses pemodenan.Kesimpulan Kajian ini telah dapat menunjukkan bahawa Desa Sri Makmur telah mengalami pemodenan dan perubahan ekonomi yang agak pesat. a) b) Namakan kawasan kajian anda itu. terangkan menyebabkan kawasan tersebut menjadi daya tarikan pelancong. [8 Markah ] c) Bagaimanakah kegiatan pertanian yang anda kaji itu menyebabkan berlakunya hakisan cerun di kawasan berkenaan. LATIHAN BAB 6 Soalan 1: Berdasarkan kajian luar yang telah anda jalankan di suatu kawasan pelancongan. [ 1 Markah] [ 4 Markah] faktor yang [ 8 Markah] c) Berdasarkan bukti-bukti yang ada dilapangan. [ 7 Markah] b) Jelaskan bagaimana faktor-faktor fizikal dan kemanusiaan mempengaruhi kegiatan pertanian di kawasan tersebut. Pembangunan sektor pertanian dengan kaedah penanaman dan pengurusan moden telah berjaya meningkatkan taraf hidup penduduk desa. [ 4 Markah ] . [6 Markah] Soalan 2: Berdasarkan kajian luar yang telah anda jalankan di satu kawasan pertanian. Terangkan bagaimana anda menjalankan kajian luar tersebut. [6 Markah] d) Kenalpastikan langkah yang boleh diambil untuk mengurangkan kesan hakisan di kawasan yang anda kaji itu. d) Jelaskan kesan aktiviti pelancongan terhadap alam sekitar fizikal di kawasan tersebut dan [6 Markah] e) Cadangkan langkah-langkah yang boleh diambil oleh pihak berkuasa untuk mengatasi masalah pencemaran kawasan tersebut.

[10 Markah] c) Jelaskan bagaimana aktiviti ekonomi yang anda kaji telah menjejaskan alam sekitar fizikal setempat. [8 Markah] .Soalan 3: Berdasarkan kajian lapangan yang telah anda lakukan terhadap mana-mana satu jenis aktiviti ekonomi sekunder . a) Kenalpastikan faktor-faktor yang menyebabkan aktiviti ekonomi tersebut dijalankan di kawasan itu. [7 Markah] b) Terangkan sumbangan kegiatan ekonomi yang anda kaji itu terhadap pembangunan sosio-ekonomi kawasan perkenaan.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful