AHLI PANEL
GEOGRAFI KERTAS 1 STPM
(Alam Sekitar Fizikal) PANEL PUAN ROSNAH BINTI SALLEH (K) ENCIK CHEK ZAINON BIN SHAFIE ENCIK SHUKRI BIN SULAIMAN PUAN SHAHRIZAN BINTI KAWI SEKOLAH SMK ALOR AKAR, KUANTAN SMK KUALA LANAR, KUALA LIPIS SMK JENGKA 2, BANDAR JENGKA SMK (A) TAHAP, JERANTUT

GEOGRAFI KERTAS 2 STPM
(Alam Sekitar Manusia) PANEL SEKOLAH ENCIK RUSLY BIN MUSA SMK JENGKA 21, BANDAR (K) JENGKA ENCIK SUKI BIN HASSAN SMK TEMIN, JERANTUT ENCIK HAMRI BIN SALLEH SMK MUADZAM SHAH, ROMPIN PUAN SARIMAH BT DARUS SMK SULAIMAN, BENTONG

ISI KANDUNGAN
PERKARA MUKASURAT
Selayang Pandang Format Kertas Peperiksaan Geografi STPM mulai 2007 Objektif Pengajaran dan Pembelajaran Geografi STPM Cadangan Strategi Pengajaran – Pembelajaran Geografi STPM Skala Perbincangan dan Sumber Pengajaran – Pembelajaran i ii iii iv v

GEOGRAFI KERTAS 1 (Alam Sekitar Fizikal)
TEMA/TAJUK DAN SUB TAJUK TEMA 1: 1.1 1.2 SISTEM BUMI MUKASU RAT

Kedudukan bumi dalam sistem suria. Tenaga : Konsep, jenis dan punca tenaga. SISTEM GEOMORFOLOGI

TEMA 2: 2.1 2.2 2.3 2.4 2.5

Teori Hanyutan Benua Jenis, proses dan faktor yang mempengaruhi luluhawa Jenis, cara dan faktor yang mempengaruhi hakisan sungai Cara, faktor dan bentuk bumi pemendapan di zon pinggir pantai. Kemahiran amali sistem geomorfologi : Profil rentas muka bumi. SISTEM ATMOSFERA

TEMA 3: 3.1 3.2 3.3

Taburan suhu secara menegak dan mendatar serta faktor yang mempengaruhinya. Perubahan iklim: Pemanasan global, faktor yang mempengaruhi dan kesan-kesanya. Mikro iklim bandar: Fenomena jerebu, fakor yang

3.4 3.5

mempengaruhi dan kesan-kesannya. Kemahiran amali sistem atmosfera: Rajah tiupan angin. Kemahiran amali sistem atmosfera: Mengira julat suhu, melukis graf garisan dan mentafsirkanya.

TEMA 4: 4.1 4.2 4.3 4.4 4.5

SISTEM HIDROLOGI

Proses menegak dan mendatar dalam kitar hidrologi. Proses edaran air tanih Imbangan air positif dan negatif serta faktor yang mempengaruhinya Kepentingan air dan kesan gangguan imbangan air kepada manusia. Kemahiran amali sistem hidrologi: Melukis dan mentafsir graf imbangan air. SISTEM EKOLOGI

TEMA 5: 5.1 5.2 5.3

Ekosistem: Konsep, komponen, dan jenis ekosistem. Rantaian dan siratan makanan dalam ekosistem hutan paya bakau Kepentingan ekosistem hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia. SALING KEBERGANTUNGAN SISTEM

TEMA 6: 6.1 6.2

Saling bergantung sesama sistem fizikal. Pengekalan, pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar fizikal. KAJIAN LUAR GEOGRAFI 1 (Alam Sekitar

TEMA 7: Fizikal) 7.1 7.2 7.3

Prosedur menjalankan kajian luar Geografi Kertas 1. Skop dan tajuk kajian luar Geografi Kertas 1 Contoh-contoh kajian luar yang dijalankan.

2 2.4 2. TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR 2.2 1. faktor. Kemahiran amali : Membina dan mentafsir graf bar kompaun/komponen. kepentingan dan kesan aktiviti pertanian terhadap alam sekitar.3 2.3 1. TRANSFORMASI DESA DAN TEMA 3: PEMBANDARAN 3.1 2.GEOGRAFI KERTAS 2 (Alam Sekitar Manusia) TEMA/TAJUK DAN SUB TAJUK TEMA 1: 1. dasar dan strategi pembangunan desa di . kepentingan dan langkah memajukan sektor pelancongan. Sektor tertier: Sektor pelancongan – faktor.4 1. pola dan faktor yang mempengaruhi migrasi dalaman.1 1. Migrasi: Konsep. faktor. Sektor perindustrian: Jenis. proses dan faktor yang mempengaruhinya Kesan pertumbuhan dan tumpuan penduduk terhadap alam sekitar. Kemahiran amali: Membina dan mentafsir carta pai/rajah bulatan berbahagi. Kemahiran amali penduduk: Membina dan mentafsir graf garis pertumbuhan penduduk.1 Konsep transformasi desa. kepentingan dan kesan aktiviti perindustrian terhadap alam sekitar.5 PENDUDUK MUKASU RAT Taburan penduduk: Faktor yang mempengaruhi ketidakseimbangan taburan penduduk dan kesan-kesannya.5 Sektor pertanian: Jenis. Pertumbuhan penduduk: Trend.

Kerjasama serantau: Pertumbuhan segitiga ASEAN.1 5.4 7.6 Prosedur menjalankan kajian luar Geografi Kertas 2.3. faktor dan perkembangan pembandaran. ALAM SEKITAR DAN TEMA 5: IMPAK PENGURUSANNYA.4 Malaysia. 5. Kemahiran Amali: Membina dan mentafsir graf bar cermin.2 4.5 7. TEMA 6: KAJIAN LUAR GEOGRAFI 2 (Alam Sekitar Manusia) 7. Bandar dan pembandaran: Konsep. .1 4.3 3. Pengurusan alam sekitar: Prinsip-prinsip pembangunan lestari. TEMA 4: GLOBALISASI EKONOMI DAN KERJASAMA SERANTAU 4. Kemahiran amali: Membina dan mentafsir peta koroplet.2 Impak aktiviti manusia terhadap alam sekitar – punca dan kesannya.3 Globalisasi ekonomi : Saling bergantung antara kawasan. Kesan transformasi desa terhadap penduduk dan alam sekitar. Skop dan tajuk kajian luar Geografi Kertas 2 Contoh-contoh kajian luar yang dijalankan.2 3.

Seterusnya dimasukkan bahagian refleksi sebagai pengukuran . contoh soalan yang relevan berkaitan dengan tajuk berkenaan serta skema jawapannya. Penulisan bagi setiap tema berasaskan kepada perkara-perkara berikut. Tema kajian luar ini meliputi dua tajuk penting iaitu pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar serta transformasi desa dan pembandaran. Modul ini ditulis khusus untuk panduan guru dan pelajar tingkatan enam yang mengambil matapelajaran Geografi di peringkat Sijil Tinggi Persekolahan Malaysia (STPM). isi atau kandungan pembelajaran. Tema 1 ialah Penduduk. tema 3 sistem atmosfera. tema 1 ialah berkaitan dengan sistem bumi. tema 5 sistem ekologi dan tema 6 ialah saling kebergantungan sistem. tema 2 sistem geomorfologi. aktiviti pengajaran – pembelajaran. hasil pembelajaran atau objektif pembelajaran. tema 5 Impak Alam Sekitar dan Pengurusannya. Kami meletakkan tema 7 iaitu berkaitan dengan kajian luar atau kajian lapangan Geografi Kertas 1 sebagai penutupnya. tema 3 Transformasi Desa dan Pembandaran. Geografi kertas 1 dibahagikan kepada 7 tema iaitu. tema 4 Globalisasi Ekonomi dan Kerjasama Serantau.SELAYANG PANDANG Syukur kehadrat Allah SWT kerana dengan limpah kurnianya kami berjaya menghasilkan modul ini yang bertajuk “Modul Pengajaran dan Pembelajaran Cemerlang Geografi STPM ” yang berasaskan kepada sukatan baru yang akan diguna pakai mulai tahun 2006. Jabatan Pelajaran Pahang” yang telah mengabungjalinkan tenaga pakar geografi di peringkat negeri bagi menghasilkan modul tersebut. tema 2 Pembangunan Ekonomi dan Impak Alam Sekitar . Sebagai panel. sisipan konsep. Justeru itu kami terpanggil untuk menyambut inisiatif yang digerakan oleh ”Unit Penyeliaan Sekolah Menengah. Modul ini dibahagikan mengikut kertas 1 dan 2 yang kandungannya meliputi semua tema di dalam sukatan baru Geografi STPM yang akan dilaksanakan pada tahun 2006. Sektor Pengurusan Sekolah. Geografi kertas 2 pula terdiri daripada 6 tema seperti berikut. kami menyedari bahawa ketiadaan panduan yang khusus untuk ”guru mengajar dan murid belajar” pasti akan menyukarkan mereka untuk menguasai matapelajaran ini. Tema terakhir ialah tema 6 iaitu berkaitan dengan kajian luar atau kajian lapangan Geografi Kertas 2. Tajuk dan sub tajuk. tema 4 sistem hidrologi.

Aras soalan yang ditanya akan berdasarkan kepada Taksonomi Bloom iaitu aras Mudah. ia merupakan pilihan bagi tajuk-tajuk tertentu sebagai contoh atau model pengajaran-pembelajaran. Bukan semua tajuk atau sub tajuk bagi setiap tema yang kami sediakan. kajian dan tafsiran peta topografi. Soalan boleh juga menguji pengalaman kajian luar. gambar rajah. PANEL GEOGRAFI STPM PAHANG Format Kertas Peperiksaan Geografi STPM MULAI 2007 Peperiksaan bagi mata pelajaran ini terdiri daripada dua kertas. rujukan khusus serta tugasan pelajar sebagai aktiviti pengukuhan dan pengayaan. . pelbagai data geografi. terima kasih. Soalan akan menguji kefahaman calon tentang tajuk yang dihuraikan dalam sukatan pelajaran. Sederhana dan Sukar. Akhir sekali kami ingin mengucapkan jutaan terima kasih kepada Jabatan Pelajaran Pahang khususnya kepada sektor pengurusan sekolah yang julung kalinya mengambil inisiatif menggerak dan menjayakan pembinan modul ini untuk seluruh anak-anak Geografi Pahang. Seboleh mungkin bagi setiap tema difokuskan kepada aspek pengajaran soalan langsung dan soalan kemahiran amali. dan peta yang berkaitan dengan tajuk yang terdapat dalam Sukatan Pelajaran Geografi Mulai tahun 2007 dan seterusnya format kertas peperiksaan adalah seperti berikut: Geografi Kertas 1 (942/1) Geografi Kertas 2 (942/2) Alam Sekitar Fizikal. Alam Sekitar Manusia Masa Jenis Bilangan Markah Wajaran : 3 jam : Soalan Esei : 8 soalan : 100 : 50% Masa Jenis Bilangan Markah Wajaran : 3 jam : Soalan Esei : 8 soalan : 100 : 50% Bil soalan wajib dijawab : 4 soalan Bil soalan wajib dijawab : 4 soalan Nota: 1.pencapaian objektif pengajaran-pembelajaran. Aras mudah (Pengetahuan). Soalan yang dikemukakan merangkumi semua tajuk dalam sukatan pelajaran. dan juga konsep dan kemahiran yang perlu dalam kajian geografi. aras sukar (Analisis. iaitu Geografi Kertas 1 (Alam Sekitar Fizikal) dan Geografi Kertas 2 (Alam Sekitar Manusia). Sekian. Bagi tajuk-tajuk yang tidak disentuh perlulah dikembangluaskan oleh guru-guru disekolah menggunakan format yang telah disediakan. Sintesis dan Penilaian). aras sederhana (Pemahaman dan Aplikasi).

serta meningkatkan kesedaran yang mendalam tentang kedinamikan hubungan sesama manusia dan manusia dengan alam sekitar. (e) mencerap dan mengkaji fenomena geografi yang menjadi isu semasa. Soalan kemahiran amali melibatkan pengiraan. soalan nombor 3 datangnya dari tema sistem geomorfologi manakala Geografi kertas 2. 3. 4. soalan no 3 datangnya dari tema pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar. Ini bermakna soalan no 3 sebenarnya mempunyai dua soalan. carta. Soalan ini mempunyai banyak pecahan dan tidak terhad kepada tiga pecahan sepertimana tahun-tahun sebelumnya. rajah. persembahan kartografi seperti graf. dan jitu dengan menggunakan laras geografi. dan foto. carta dan peta serta menganalisis data. rajah. . (g) berfikir secara kritis dan kreatif dalam mempersembahkan sesuatu penghujahan secara tersusun. soalan kemahiran amali dan soalan kajian luar akan dikemukakan untuk dijawab oleh calon. Pelbagai rangsangan soalan akan diberikan seperti data. sistem atmosfera. graf. Pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar atau Transformasi desa dan pembandaran. prinsip. OBJEKTIF PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN GEOGRAFI STPM Objektif sukatan pelajaran ini adalah untuk membolehkan pelajar (a) meningkatkan pengetahuan tentang konsep. gambar rajah (graf. Soalan no 3 terdiri daripada soalan pilihan SAMADA dan ATAU. padat. (f) membuat sintesis dan penilaian dengan bantuan kaedah-kaedah kemahiran geografi yang tepat di dalam dan di luar bilik darjah. dan proses dalam Geografi Fizikal dan Geografi Manusia secara bersepadu dan pada pelbagai skala. rajah. Sistem geomorfologi. 5. Soalan boleh ditanya dalam bentuk kemahiran amali dan kajian luar. Bagi Geografi kertas 1. (c) menerangkan peranan manusia sebagai agen perubahan kepada sistem-sistem dalam alam sekitar selain fenomena semula jadi. peta lakar dan peta topografi. Manakala soalan kajian luar Geografi kertas 2 boleh ditanya dari salah satu tema berikut. Oleh itu ia akan menguntungkan calon daripada segi pilihannya untuk menjawab 9 soalan bukannya 8 soalan sepertimana tahun-tahun sebelumnya. sistem hidrologi dan sistem ekologi. dan peta). Setiap tahun adunan soalan langsung. carta dan peta.2. Soalan kajian luar Geografi kertas 1 boleh ditanya dari salah satu sistem berikut. carta. Soalan ini mempunyai banyak pecahan dan tidak terhad kepada tiga pecahan sepertimana tahun-tahun sebelumnya. (b) meningkatkan kefahaman tentang saling bergantung antara elemen-elemen dan proses-proses Alam Sekitar Fizikal dan Alam Sekitar Manusia sebagai satu sistem dan bukannya berasaskan pembahagian aspek-aspek secara berasingan. (d) meningkatkan kemahiran mempersembah. dan menganalisis data geografi dalam bentuk jadual. mentafsir.

membuat urutan dan keutamaan. menganalogikan.merekacipta serta mengitlak. (j) mensyukuri dan mencintai negara Malaysia dan alam sekitarnya. mengumpul dan mengelaskan. kebolehan dan kemenjadian setiap murid mestilah digembelengkan untuk membolehkan ia mampu membuat perbandingan dan perbezaan. menghayati. mudah difahami serta menyeronokkan pelajar maka perkara-perkara berikut perlulah diberi penekanan yang serius oleh guru: • Menekankan perkembangan kemahiran berfikir secara kritis dan kreatif.mensintesiskan. Manakala kemahiran berfikir secara kreatif pula perlu dijana untuk membolehkan murid mampu membuat sumbangsaraan/menjana idea.(h) memahami kepentingan hubung kait negara Malaysia dengan negara-negara lain di dunia. membuat inferens. membuat analisis. Aspek kemahiran generik pula menekankan pembinaan skill. menghubungkaitkan. kecekapan dan keterampilan pelajar untuk • . Pendekatan bersepadu dalam pemilihan pedagogi dan pandragogi pengajaran-pembelajaran amat dititikberatkan. membuat hipotesis. Dalam konteks melahirkan pengajaran yang berkesan. (i) menyedari. mengesan kecondongan membuat penilaian dan juga membuat kesimpulan. meramalkan masa hadapan. dan melibatkan diri secara langsung dalam proses pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar secara berterusan. membuat gambaran mental. CADANGAN STRATEGI PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN GEOGRAFI STPM Proses pengajaran-pembelajaran masa kini perlu dipelbagaikan sesuai dengan faktor kemenjadian dan aras kebolehan/pencapaian murid yang berbeza-beza. Menekankan perkembangan kemahiran generik. Dalam konteks kemahiran berfikir secara kritis maka bakat.

SKALA PERBINCANGAN DAN SUMBER PENGAJARAN -PEMBELAJARAN Skala perbincangan bagi setiap tema yang ada di dalam sukatan pelajaran adalah berbeza-beza. Dengan menggunakan ke empat-empat mod P&P ini pelajar bukan sahaja boleh mengakses maklumat geografi dengan lebih luas malah menjadikan matapelajaran geografi lebih seronok dipelajari.memilih dan menganalisis maklumat serta kemahiran menyelesaikan masalah amat perlu ditekankan. kemahiran merancang dan mengelolakan aktiviti. mod aplikasi. Asia Tenggara. mengurus. kemahiran menggunakan teknologi khususnya ICT. Kita boleh memulakannya dengan skala makro seperti global/dunia. kemahiran mengakses. kemahiran bekerjasama dan berkongsi. . atau skala yang lebih kecil seperti sebuah negara dan juga skala mikro seperti kawasan kajian luar. Skala perbincangan ini mestilah disesuaikan dengan sub-sub tema yang telah ditetapkan. Kaedah inkuiri – penemuan. Asia Pasifik. Justeru kelengkapan komputer dan internet di sekolah seperti kemudahan ”school net” di makmal komputer sekolah mestilah dimanfaatkan oleh guru. Pembelajaran masteri. Kajian masa depan (KMD). kawasan Tropika Lembab. mod penerokaan dan juga mod komunikasi. Kajian kes kepada sebuah Negara khususnya Malaysia amat digalakkan untuk meningkatkan kefahaman pelajar mengenai keunikan geografi Malaysia seterusnya melahirkan rasa bersyukur dan berbangga dengan keistimewaan yang dimiliki oleh Malaysia berbanding dengan Negara-negara lain khususnya Negara serantau Asia Tenggara dan Asia Pasifik.menguasai suasana persekitaran. Simulasi dan main peranan. Bagi membolehkan ICT berguna kepada proses pengajaran dan pembelajaran maka empat mod P&P dicadangkan iaitu. mod tutorial. Selain itu penggunaan teknologi maklumat dan komunikasi (ICT) sebagai alat bantuan dalam proses pengajaran dan pembelajaran kontemparori amat diutamakan. Kajian kes dan kajian tindakan. Justeru itu ia amat bergantung kepada kebijaksanaan guru untuk memilih dan menentukannya bagi memperluaskan prespektif pelajar-pelajar geografi. Kajian luar/kajian lapangan. Pengajaran-pembelajaran konteksual. Justeru itu kepelbagaian jenis kaedah mengajar yang disarankan kepada guru-guru geografi tingkatan enam ialah seperti berikut: a) b) c) d) e) f) g) h) Perbincangan kumpulan dan sumbangsaraan. Dalam konteks ini elemen-elemen seperti kemahiran berkomunikasi. Kombinasi antara kemahiran berfikir dan kemahiran generik akan melahirkan strategi pengajaranpembelajaran yang berfikrah.

bahan bercetak. KERTAS 1 ( ALAM SEKITAR FIZIKAL) TAJUK : Kedudukan bumi dalam sistem suria. Peredaran bumi. data. e-mail. CD-ROM. ISI-ISI UTAMA : Memahami kedudukan dan pergerakan bumi dalam system suria. SISIPAN KONSEP : Kecondongan paksi bumi. Perbincangan kumpulan. Kumpulan 3 – Musim Luruh . Kumpulan 2 – Musim Panas iii. i. Kumpulan 1 – Musim Bunga ii.Sumber pengajaran dan pembelajaran kini perlu dipelbagaikan dan tidak lagi terhad kepada buku-buku rujukan semata-mata. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Gambar kejadian 4 musim. TEMA 1 : SISTEM BUMI. tele sidang dan sebagainya. HASIL PEMBELAJARAN : Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat : Menghuraikan : Putaran dan peredaran bumi dan kesannya. Ia boleh meliputi pelbagai jenis peta. laman web. Putaran bumi. rajah. model dan juga sumber-sumber yang boleh diambil dari teknologi maklumat dan komunikasi terkini seperti dari internet. Kemudahan ICT ini perlulah dimanfaatkan oleh setiap pelajar bagi mengakses pelbagai maklumat geografi yang kontemparori.

(4m) + Pada 22 Disember iaitu ketika solstis musim sejuk berlaku. sederhana. Hemisfera selatan mengalami siang lebih panjang daripada malam.Hemisfera selatan mengalami musim panas sementara hemisfera utara musim sejuk. (12m) b) Mengapakah sesetengah tempat mengalami musim sejuk dan musim panas sementara tempattempat lain tidak. Kawasan dalam lingkungan garis lintang yang sama menerima siang dan malam sama panjang selain kawasan khatulistiwa. Hemisfera Utara mengalami waktu malam yang lebih panjang daripada waktu siang kerana bahagian bumi ini agak agak terlindung daripada pancaran matahari. Putaran bumi ini akan menyebabkan bahagian bumi yang menghadap matahari akan mengalami waktu siang sementara bahagian bumi yang terlindung daripada pancaran matahari akan mengalami waktu malam. Manakala hemisfera selatan waktu malam lebih panjang daripada siang. (10m) c) Mengapakah bumi hanya menerima sebahagian kecil sahaja (0. putaran bumi di atas paksinya yang condong 2m Huraian tentang kejadian ekuinoks dan solstis i. Garisan Jadi (23 ½ S) mempunyai sudut pancaran matahari tegak di atas kepala. + Ketika solstis musim panas 21 Jun matahari akan berada tegak di atas kepala di kawasan garis lintang sartan (23 ½ U). Perbezaan panjang waktu malam dan siang berlaku mengikut garis lintang tertentu di mana garis lintang yang berada 90 dengan matahari akan mengalami waktu siang dan malam yang sama panjang sementara kawasan yang terletak pada sudut yang lebih kecil daripada 90 akan mengalami waktu malam dan siang yang berbeza. (4m) + Putaran bumi di atas paksinya yang condong sebanyak 23 ½ daripada satah tegak. Hemisfera utara mengalami musim panas sementara hemisfera selatan mengalami musim sejuk. Putaran bumi pada paksinya yang condong. Kawasan hemisfera utara waktu siang lebih panjang daripada malam. Kumpulan 4 – Musim Sejuk CONTOH SOALAN (RELEVAN) : a) “ Pada musim tertentu sesetengah kawasan mengalami waktu siang yang lebih panjang daripada waktu malam”.iv. (10m) PENILAIAN JAWAPAN : a) 2 faktor utama : i.2 x 10 -9) daripada seluruh tenaga matahari dan jumlahnya berubah-ubah mengikut masa? (5m) d) Mengapakah jumlah bahang matahari yang diterima berbeza-beza mengikut bahagian dunia. ii. kedudukan matahari (pada garis lintang : khatulistiwa. Bumi berputar sebanyak 360 mengambil masa 24 jam atau 15 longitud dalam masa satu jam. Bincangkan pernyataan ini. peredaran bumi mengeluiligi matahari 2m ii. kutub) 2m . Peredaran bumi mengelilingi matahari. (4m) b)-Peredaran bumi mengelilingi matahari Konsep peredaran i.

kedudukan matahari . . -Tompok matahari (sunspot) – lebih banyak tenaga electromagnet mengikut kiraan tompok matahari (tempoh 11 tahun setiap kiraan). -Perbezaan permukaan dari segi jenis (daratan. habuk dan debu menyerap kira-kira 15 % daripada jumlah sinaran -Albedo – keputihan atau kecerahan sesuatu permukaan (yang lebih cerah akan memantulkan jumlah sinaran yang lebih tinggi) *catatan : terima mana-mana 3 sebab (2.Garis relevan . udara.Garisan khatulistiwa Jarak bumi daripada matahari . TEMA TAJUK 1 : : SISTEM BUMI Tenaga : Konsep. air dan tumbuh-tumbuhan) dan bentuk (topografi). -Pemantulan dilapisan atas atmosfera dan pemantulan oleh awan. 1 markah) Terima juga jawapan melalui gambarajah yang betul. jenis dan punca tenaga. d)-Putaran bumi mewujudkan siang dan malam. Bahan-bahan tersebut dapat menyerakkan sinaran matahari. . -Kecondongan pancaran matahari. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. 2. huraian tentang Keadaan aphelion (jauh) dan keadaan perihelion (dekat) 2m 2m 2m c). -Penyerapan – zarah wap air.ii. -Ketebalan atmosfera. wap air.Peredaran bumi mengelilingi matahari menyebabkan kejadian solstis dan ekuinoks.4 kedudukan bumi . *catatan : terima mana-mana 3 sebab dengan huraian x 3 markah.Paksi yang condong . -Penyerakan oleh zarah yang halus seperti molekul gas.Jarak dari matahari dengan bumi (150 juta km) jarak semasa perihelion dan afehelion. Jangka masa siang / malam tak sama panjang Dalam masa satu tahun Penggunaan gambar rajah yang sesuai empat musim . habuk dan hablur ais. terima gambarajah yang sesuai x 1 markah. debu. gas-gas. -Peredaran bumi mengelilingi matahari yang mewujudkan kejadian musim mengikut kedudukan garis lintang.

ketebalan atmosfera .perbezaan siang dan malam .Mengenalpasti dan membezakan jenis-jenis tenaga yang ada dalam sistem bumi. Aktiviti berkumpulan – kumpulan 1 : Jenis-jenis tenaga kumpulan 2 : Cara-cara pemindahan tenaga suria kumpulan 3 : Faktor yang mempengaruhi tenaga suria kumpulan 4 : Peranan tenaga suria kepada sistem bumi dan hidupan bumi. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Pengetahuan sedia ada pelajar mengenai tenaga suria.sudut pancaran sinaran suria . ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN (a) 2 bentuk tenaga .kedudukan garislintang . Menilai kepentingan tenaga terhadap sistem-sistem bumi. SISIPAN KONSEP Tenaga Suria : ISI-ISI UTAMA : Jenis-jenis tenaga Variasi tenaga suria Peranan tenaga suria kepada sistem dan hidupan bumi. ( 10 markah ) c) Huraikan peranan tenaga suria terhadap aktiviti manusia. Memahami variasi tenaga mengikut ruang dan masa. Memahami proses pemindahan tenaga suria kepada sistem bumi. CONTOH SOALAN : ( 5 markah ) a) Huraikan 2 bentuk tenaga. b) Mengapakah kadar penerimaan tenaga suria berbeza antara tempat-tempat di dunia.tenaga kinetik ( 5m ) (b) Perbezaan kadar penerimaan tenaga suria .tenaga keupayaan . Latihan.

Menghuraikan proses-proses hanyutan benua.pembalakan .- jarak bumi dari matahari (perihelion dan afelion) perbezaan permukaan bumi (daratan. . tumbuhtumbuhan) (5 x 2markah) (c ) Peranan tenaga suria terhadap aktiviti manusia. Menghuraikan bukti-bukti teori hanyutan benua.pertanian .penternakan .perindustrian . Power point – teori plat tektonik dan bukti hanyutan benua Latihan. kawasan berair. Memahami Teori Plat Tektonik.perikanan .pelancongan . CONTOH SOALAN : . SISIPAN KONSEP Plat-plat dunia : ISI-ISI UTAMA : Teori Plat Tektonik Proses-proses hanyutan benua Bukti-bukti hanyutan benua AKTIVITI PEMBELAJARAN : Pengetahuan sedia ada pelajar mengenai benua di dunia.perlombongan ( 5 x 2 markah ) TEMA 2 : SISTEM GEOMORFOLOGI KERTAS 1 ( ALAM SEKITAR FIZIKAL ) TEMA TAJUK : : Sistem Geomorfologi Teori Hanyutan Benua. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat.

a) Apakah yang dimaksudkan dengan plat-plat dunia. Memahami maksud luluhawa. SISIPAN KONSEP Luluhawa kimia Luluhawa fizikal Luluhawa Biotik : ISI-ISI UTAMA : Maksud luluhawa Faktor yang mempengaruhi luluhawa Kepentingan luluhawa . Menghuraikan kepentingan luluhawa kepada aktiviti manusia. Menghuraikan faktor-faktor yang mempengaruhi luluhawa.bukti teori hanyutan benua keselanjaran benua geologi batuan fosil batuan Paleomagnet Oseanik ( 5 x 2 markah ) TEMA TAJUK : : Sistem Geomorfologi Luluhawa. b) Jelaskan hipotesis Wegener mengenai hanyutan benua c) Huraikan bukti-bukti hanyutan benua PENILAIAN JAWAPAN ( 5 markah ) ( 10 markah ) ( 10 markah ) (a) Maksud plat ialah kepingan-kepingan kerak bumi yang membentuk kerak bumi benua dan kerak bumi lautan. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. berlaku pergerakan akibat kuasa-kuasa tektonik pergerakan dari kutub hasilkan tekanan ke atas benua daya mampatan dan daya tegangan – arus perolakan kuat (5 x 2markah) Bukti. ( 5m ) Hipotesis Wegener perpecahan pangea kepada laurasia dan gondwanaland peranan putaran bumi membekalkan tenaga tekanan pemisah plat.

AKTIVITI PEMBELAJARAN : Maujud Geografi – lawatan disekitar sekolah dan mengkaji jenis-jenis batuan. c) Jelaskan bagaimana kepelbagaian jenis batuan boleh mempengaruhi aktiviti manusia. Granit untuk kuari/pembinaan/ jalanraya Marmar untuk bangunan / alatan hiasan rumah Batu kapur untuk simen Batu permata untuk perhiasan Batuan laterit untuk pertanian Tanah liat untuk peralatan tembikar (5 x 2markah) . b) Huraikan faktor-faktor yang mempengaruhi luluhawa. CONTOH SOALAN : ( 5 markah ) ( 10 markah ) a) Nyatakan maksud luluhawa. Latihan. hujan dan lain-lain. Pelajar menghuraikan perbezaan jenis-jenis batuan tersebut. pereputan dan penyepaian batuan secara insitu yang dipengaruhi oleh agen-agen atmosfera seperti pancaran matahari. Pelajar mengumpulkan beberapa jenis batuan. ( 5m ) Faktor yang mempengaruhi proses luluhawa. ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN (a) Maksud luluhawa kimia ialah proses pemecahan. Iklim Batuan Topografi Pengangkutan Tumbuh-tumbuhan Masa (5 x 2markah) Pengaruh batuan terhadap aktiviti manusia. suhu. Penjelasan dan rumusan oleh guru.

CONTOH SOALAN : ( 5 markah ) ( 10 markah ) a) Huraikan jenis-jenis hakisan sungai. Menghuraikan sumbangan bentuk mukabumi pemendapan sungai terhadap manusia. Kumpulan 4 : Bentuk-bentuk muka bumi pemendapan sungai. Menghuraikan faktor-faktor yang mempengaruhi hakisan sungai. ISI-ISI UTAMA : Jenis-jenis hakisan Faktor yang mempengaruhi hakisan sungai Kepentingan bentuk-bentuk mukabumi pemendapan sungai. b) Huraikan faktor-faktor yang mempengaruhi hakisan sungai. Penerangan dan huraian oleh guru. Pengangkutan dan pemendapan sungai Tenaga sungai Bentuk mukabumi sungai. SISIPAN KONSEP : Hakisan. Menghuraikan jenis-jenis hakisan sungai. Aktiviti Kumpulan : Kumpulan 1 : Jenis-jenis hakisan sungai Kumpulan 2 : Faktor yang mempengaruhi hakisan sungai Kumpulan 3 : Bentuk-bentuk muka bumi hakisan sungai. ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN Jenis-jenis hakisan sungai hakisan mendalam hakisan melebar hakisan mengundur (b) Faktor yang mempengaruhi hakisan sungai. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Pengetahuan sedia ada pelajar mengenai sungai.TEMA TAJUK : : Sistem Geomorfologi Sungai. c) Huraikan kepentingan bentuk mukabumi sungai dalam mempengaruhi aktiviti manusia. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. ( 5m ) .

air terjun – elektrik hidro / rekreasi .dataran banjir/ delta / dataran mendap .beting pasir sungai – perlombongan pasir . Aktiviti Kumpulan : .pertanian .rekreasi . Menghuraikan sumbangan bentuk mukabumi pemendapan ombak terhadap manusia.tasik ladam/ muara sungai – ternakan ikan dalam sangkar / akuakultur . SISIPAN KONSEP : Hakisan. Penerangan dan huraian oleh guru. Menghuraikan cara-cara hakisan ombak. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Pengetahuan sedia ada pelajar mengenai laut.sungai – pengangkutan/ perhubungan (5 x 2markah) TEMA TAJUK : : Sistem Geomorfologi Ombak. ISI-ISI UTAMA : Jenis-jenis hakisan ombak Faktor yang mempengaruhi hakisan ombak Kepentingan bentuk-bentuk mukabumi pemendapan ombak. Pengangkutan dan pemendapan ombak Tenaga ombak Bentuk mukabumi pemendapan ombak. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat.petempatan .Isipadu air Kecerunan Halaju sungai Batuan Jumlah beban muatan Halangan (5 x 2markah) (c) Kepentingan bentuk muka bumi sungai .dataran mendap / tetambak .jeram . Menghuraikan faktor-faktor yang mempengaruhi hakisan ombak.

aktiviti manusia berasaskan air 2.jumlah dan saiz beban muatan Kedudukan pantai (terdedah / terlindung ) Pengaruh arus Aktiviti manusia (5 x 2markah) (c) Tindakan manusia terhadap bentuk muka bumi pinggir pantai 1.pembinaan struktur / bangunan dipinggir pantai . menyebabkan hakisan bertambah . c) Jelaskan bagaimana manusia mempengaruhi bentuk mukabumi pinggir pantai. CONTOH SOALAN : ( 5 markah ) ( 10 markah ) a) Nyatakan cara-cara hakisan sungai. b) Huraikan faktor-faktor yang mempengaruhi hakisan ombak.membina pemecah ombak di laut ( 5m ) .eksploitasi hutan bakau .Kumpulan 1 : Cara-cara hakisan ombak Kumpulan 2 : Faktor yang mempengaruhi hakisan ombak Kumpulan 3 : Faktor yang mempengaruhi tenaga ombak Kumpulan 4 : Bentuk-bentuk muka bumi pemendapan ombak Latihan. Jenis dan kekuatan ombak Kepelbagaian jenis.menanam semula pokok bakau .pupukan/ timbunan pantai dengan pasir .aktiviti perlombongan pasir laut . ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN Cara-cara hakisan ombak tindakan hidrol tindakan geselan tindakan lagaan tindakan larutan (b) Faktor yang mempengaruhi hakisan ombak. menyebabkan pemendapan .

- struktur binaan pinggir pantai (tembok, gabion, tetrapod, timbunan batu, dan lain-lain) (pilihan 4 + 1 atau 3 + 2 / 5 x 2 markah )

TEMA : Sistem Geomorfologi TAJUK : Teori Hanyutan Benua HASIL PEMBELAJARAN : Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat : 1. Menjelaskan definisi Teori Hanyutan Benua 2. Menjelaskan taburan dan bukti-bukti hanyutan benua 3. Menghuraikan kesan-kesan hanyutan benua terhadap konfigurasi bentuk bumi

SISIPAN KONSEP : 1. Teori Awal 2. Teori Perluasan Dasar Lautan 3. Teori Tektonik Plat ISI-ISI UTAMA : 1. Bukti-bukti Teori Hanyutan Benua: a. Bukti keselenjaran benua b. Bukti geologi c. Bukti iklim purba d. Bukti fosil e. Bukti kemagnetan purba f. Bukti lautan 2. Kesan hanyutan benua terhadap konfigurasi bentuk bumi: a. Pembentukan jurang lautan dan laut b. Pembentukana benua yang menentukan sempadan politik dan geografi c. Taburan tidak sama rata lautan dan daratan d. Kepelbagaian taburan spesies flora dan fauna e. Plat tektonik yang berubah-ubah. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Perbincangan dalam kumpulan. Pembentukan kumpulan antara 4-5 pelajar. Pelajar di beri masa selama 15 minit untuk perbincangan. 15 minit diperuntukan untuk dibentangkan oleh kumpulan yang dipilih secara rawak. Guru membuat rumusan dan tambahan isi yang perlu.

CONTOH SOALAN (RELEVAN) : a) Apakah yang dimaksudkan dengan plat tektonik (5m) b) Huraikan bukti-bukti yang menjadi asas kepada teori hanyutan benua (10m) c) Terangkan kesan hanyutan benua terhadap konfigurasi bentuk bumi (10m) PENILAIAN JAWAPAN : a) Plat tektonik menerangkan tentang lapisan kerak bumi yang boleh dibahagikan kepada kepingankepingan iaitu plat benua dan plat lautan. Plat benua membentuk daratan dan plat lauatan membentuk dasar laut. ( 5 x 1m =5m) b) B1-Bukti keselenjaran benua-daratan berasal daripada blok besar dikenali sebagai pangeagaris pantai dan pentas benua selanjar antara satu sama lain. B2-Bukti geologi-benua Afrika dan benua Amerika Selatan berpecah daripada satu blok. B3-Bukti iklim purba-zon iklim dan ciri pengglasieran adalah serupa bagi benua selatan. B4-Bukti fosil-flora yang serupa pada bahan enapan hampir dengan ais benua selatan. B5-Bukti kemagnetan purba-magnet utara berubah. B6-Bukti lautan-lembangan dan dasar laut adalah lebih muda daripada benua. ( 5 x 2m =10m) C1- Pembentukan jurang lautan dan laut C2- Pembentukan benua-benua yang menentukan sempadan politik dan geografi C3- Taburan tidak sama rata lautan dan daratan C4- Kepelbagaian taburan spesies flora dan fauna C5- Plat tektonik yang berubah-ubah

c)

TAJUK : • • Melukis profil rentas Mentafsir peta, guna tanah pertanian.

HASIL PEMBELAJARAN : Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat : • • • Menyatakan maksud profil rentas. Menulis profil rentas Menjelaskan pengaruh ketinggian terhadap guna tanah pertanian.

SISIPAN KONSEP : • • Profil rentas Guna tanah pertanian.

ISI-ISI UTAMA : • • Konsep profil rentas dan cara melukisnya.. Pelbagai guna tanah pertanian dan kaitannya dengan ketinggian.

AKTIVITI PEMBELAJARAN : Kerja amali

CONTOH SOALAN : Soalan-soalan berikut adalah berdasarkan kepada Peta 1 yang berskala 1 : 50 000. (a) Apakah maksud, ‘ profil rentas ‘ ( 5m ) (b ) Dengan menggunakan skala 1: 10 000, lukiskan profil rentas dari tanda tinggi 525 ke tanda tinggi 475. Labelkan ciri-ciri fizikal dan guna tanah yang terdapat di sepanjang profil rentas tersebut. ( 10m ) (b) Berdasarkan Peta 1, jelaskan bagaimana perbezaan ketinggian bentuk bumi mempengaruhi jenis guna tanah pertanian di kawasan lembangan Sungai Mira. ( 10m )

PENILAIAN JAWAPAN ( a) Profil Rentas ialah gambaran yang dibuat antara dua poin untuk menunjukkan ciri fizikal dan ciri budaya terutama guna tanah yang terdapat di sepanjang keratan itu. ( 5m ) ( b ) Melukis Profil Rentas. ( 10m ) ( Sila lukis, Profil Rentas yang lengkap )

(c)

Pengaruh ketinggian terhadap guna tanah pertanian ialah : • • • Pinggir pantai - penanaman kelapa. Tanah pamah - penanaman padi sawah. Kaki Bukit Beralun – Kelapa sawit dan getah. ( 3m x3 =1 = 10m )

TEMA 3 : SISTEM ATMOSFERA. KERTAS 1 ( ALAM SEKITAR FIZIKAL ) TAJUK : Taburan suhu secara menegak dan mendatar serta faktor yang mempengaruhinya. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat, • • • Menjelaskan konsep ‘taburan suhu secara menegak’ dan ‘taburan suhu secara mendatar’. Menjelaskan konsep pemanasan global,dan sebab-sebab berlaku keadaan sedemikian Menghuraikan faktor-faktor yang mempengaruhi taburan suhu secara mendatar. :

SISIPAN KONSEP • •

Konsep ‘taburan suhu secara menegak’ dan ‘taburan suhu secara mendatar’. Pemanasan global. . ISI-ISI UTAMA : • • • Maksud ‘ taburan suhu secara menegak’ dan taburan suhu secara mendatar’. Maksud ‘pemanasan secara global dan sebab-sebab berlaku. Faktor yang mempengaruhi taburan suhu secara mendatar .

Pemanasan global dan nyatakan sebab-sebab berlakunya keadaan sedemikian ( 7 markah ) (b ) Apakah maksud. • Pembakaran terbuka. • Kegiatan pembakaran hutan secara berleluasa.AKTIVITI PEMBELAJARAN : • • Carta bergambar. • Kegiatan pertanian pindah. ( 8 markah ) c) Huraikan faktor yang mempengaruhi suhu mendatar. suhu semakin rendah mengikut ketinggian. • Suhu semakin meningkat secara menyeluruh di permukaan bumi. • Taburan Suhu Secara Mendatar ialah.Semakin tinggi sesuatu tempat suhu semakin turun. • Kegiatan pembalakan secara berlebihan. Perbezaan suhu yang dilihat mengikut ketinggian. ( 10 markah ) PENILAIAN JAWAPAN ( a ) Maksudnya ialah. ( 2m + 1m X 5 = 7) (b ) Maksudnya ialah. Taburan Suhu Secara Menegak ialah. • Pengeluaran asap kenderaan dan kilang. Melukis Peta Minda. CONTOH SOALAN : ( a) Apakah maksud. semakin jauh dari garisan khatulistiwa suhu semakin kurang arah ke kutub. Sebab-sebabnya. • Perbezaan suhu yang dilihat secara kedudukan garisan latitud. • . ‘taburan suhu secara mendatar’ dan ‘ taburan suhu secara menegak’.

. : ISI-ISI UTAMA . Kecondongan paksi bumi. Badan Air. • • • Menjelaskan konsep jerebu. Menjelaskan peranan kegiatan manusia yang menyebabkan kejadian jerebu. Menghuraikan kesan kejadian jerebu terhadap alam sekitar. faktor-faktor yang mempengaruhi dan kesankesannya. : SISIPAN KONSEP • • • Konsep jerebu. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. Sifat kebenuaan. Litupan tumbuhan. Kegiatan manusia. Kesan kejadian jerebu. TAJUK : Mikro iklim bandar. Aspek. Fenomena jerebu.( mana-mana 4m/ 4m ) ( c) Faktor-faktor yang mempengaruhi ‘taburan suhu secara mendatar’ ialah • • • • • • • kedudukan latitud. ( 2m x 5 = 10m ) TEMA 3 : SISTEM ATMOSFERA. Litupan Awan.

Sistem pengangkutan – asap kenderaan. Partikal terampai ini terbentuk di dalam keadaan cuaca kering /dan udaranya yang stabil / yang menghasilkan satu lapisan kabus nipis menyelimuti ruang atmosfera di sesuatu kawasan. ( 10 m ) Huraikan kesan kejadian jerebu terhadap alam sekitar. Aktiviti pembinan – debu-debu/habuk-habuk. Melukis Peta Minda. Perindustrian . CONTOH SOALAN : a) b) c) Apakah yang anda faham tentang konsep jerebu.asap kilang. Partikel terampai di atmosfera / dalam kepekatan yang tinggi/.• • • Maksud jerebu Peranan kegiatan manusia yang menyebabkan kejadian jerebu. Kesan kejadian jerebu terhadap alam sekitar . ( 5 markah ) b) Jelaskan peranan kegiatan manusia yang menyebabkan berlakunya kejadian jerebu. ( 10 m ) PENILAIAN JAWAPAN a) Apakah yang anda faham tentang konsep jerebu. AKTIVITI PEMBELAJARAN : • • Carta bergambar. Pembukaan ladang – ladang kelapa sawit. Pertanian pindah – kaum asli. ( 5m ) Jelaskan peranan kegiatan manusia yang menyebabkan berlakunya kejadian jerebu. Pembakaran terbuka. ( 5 x 2m = 10m) .

HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. • Menjelaskan pengaruh tiupan angin monsun terhadap kegiatan manusia.c) Jelaskan kesan kejadian jerebu terhadap alam sekitar. Melukis Rajah Tiupan Angin. . asma dan mata merebak. Rajah tiupan angin Angin monsun. SISIPAN KONSEP • • • : Peratus kekerapan tiupan angin. pengangkutan terjejas. Kertumbuhan tumbuhan terganggu. Sekurang-kurang 1 Faktor fizikal (FF) dan 1 faktor manusia (FM ) Mana-mana 5 x 2 = 10 markah . mengira peratus kekerapan angin. Kegiatan ekonomi terganggu. : ISI-ISI UTAMA • • Peratus kekerapan tiupan angin. melukis Rajah Tiupan Angin. Kesan Alam Sekitar Manusia Jarak penglihatan terganggu. Penyakit berkaiatan pernafasan seperti batuk. • Melukis Rajah Tiupan Angin. Kadar sejatan kurang. Kesan Alam Sekitar Fizikal Kejadian hujan asid. Pengaruh tiupan angin terhadap kegiatan manusia. • Mengira peratus kekerapan angin. TEMA 3 : TAJUK : • • SISTEM ATMOSFERA Kemahiran amali sistem atmosfera .

CONTOH SOALAN : Arah Bilangan Hari Utara 2 Timur Timur Tenggara Selatan Barat laut daya 4 6 3 5 3 Barat 0 Barat laut 2 Tenang 5 Jadual : Kekerapan Arah Angin Kawasan S pada Bulan April.3 % Timur = 6 30 X 100 % • = 20. ( 10m ) (C ) Huraikan bagaimana pengaruh angin monsun terhadap kegiatan penduduk di kawasan pantai timur Semenanjung Malaysia. kira peratus kekerapan peratus angin kawasan S bagi bulan April.• Pengaruh tiupan angin terhadap kegiatan manusia.7 % Timur laut = 4 30 X 100 % = 13. ( 5m ) ( b) Dengan menggunakan hasil kiraan pada soalan (a). AKTIVITI PEMBELAJARAN : Kerja Amali. (a) Berdasarkan jadual 5.0 % Tengara dan barat daya = 3 30 • X 100 % . ( 10m ) PENILAIAN JAWAPAN : ( a ) Mengira peratus kekerapan tiupan angin: = Bilangan hari sesuatu arah Bilangan hari dalam 1 bulan Utara dan barat laut = 2 30 X 100 % • X 100 % = 6. lukis rajah tiupan angin mudah menunjukkan peratus kekerapan tiupan angin kawasan S pada bulan April.

Kegiatan ternakan . • • Kemahiran amali sistem atmosfera . ISI-ISI UTAMA • : Julat suhu dan cara pengiraan. ( Sila lukis rajah tiupan angin yang lengkap ) ( 10m ) ( c) Pengaruh tiupan angin monsun terhadap kegiatan manusia ialah : Kegiatan perikanan – terganggu tidak turun ke laut ketika monsun timur laut. melukis graf garisan dan mentafsir.= 10.terganggu. kurang sambutan dan kunjungan.0 % Selatan dan Tenang = 5 30 • X 100 % • = 16. Menjelaskan kesan peningkatan suhu terhadap alam sekitar fizikal. Perubahan suhu. ( 2m x 5 = 10m ) TEMA 3 : TAJUK .terjejas. Kegiatan pertanian . • • • Mengira julat suhu tahunan. : SISIPAN KONSEP • • • Konsep julat suhu. ternakan mati lemas dan hanyut. Perubahan iklim. Kegiatan perniagaan . SISTEM ATMOSFERA HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. . Kegiatan pelancongan – terganggu akibat hujan lebat dan banjir. Melukis graf garisan. mengira julat suhu. Graf Garisan. tumbuhan tenggelam.7 % ( b) Melukis Rajah Tiupan Angin.terganggu.

3 27 25 28 25. i . kira Julat Suhu Tahunan Kawasan Y. a) Nyatakan maksud Julat Suhu. b) Berdasarkan Jadual di atas.5 24 27.1 28 25. .4 28 24 27. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Kerja Amali.6 29 25 29 26 30 26. CONTOH SOALAN : Jadual: Suhu Maksimum dan Suhu Minimum Kawasan Y bagi Tahun 2001 .2 • Kesan perubahan iklim ( peningkat suhu ) terhadap alam sekitar. J Bulan F M A M J J O S O N D Suhu Minimum (ºC) Suhu Maksimum (ºC) 24 27 24.• Melukis graf garisan. ( 10 markah ) ( 7 markah ) Jelaskan kesan peningkatan suhu terhadap alam sekitar fizikal . ii. c) ( 3 markah ) ( 5 markah) lukis graf yang sesuai untuk menunjukkan Suhu Maksimum dan Suhu Minimum bagi kawasan Y tahun 2001.4 30 25 29 25.

1m ( 3m ) TEMA 4 : SISTEM HIDROLOGI. peningkatan suhu .Suhu Maksimum – Suhu Minimum.PENILAIAN JAWAPAN (a) (b) Perbezaan nilai suhu maksimum dengan suhu minimum (i) . kemarau. pencemaran udara. Bulan Januari : = 27º C . Contoh.24º C = 3º C (5m ) ( ii ) ( Sila lukis graf garisan yang lengkap ) (c) kenalpasti 3 pengaruh . • • • • • • Memahami proses-proses kitaran hidrologi Menjelaskan proses menegak dan mendatar dalam kitaran hidrologi Menjelaskan konsep imbangan air positif dan imbangan air negatif Menjelaskan kepentingan sumber air kepada manusia Memahami konsep air tanah dan sistem akuifer serta pergerakan air tanah Menjelaskan gangguan-gangguan manusia terhadap kitar hidrologi SISIPAN KONSEP • • • • Proses menegak dalam kitaran hidrologi Proses mendatar dalam kitaran hidrologi Edaran air tanah Imbangan air . KERTAS 1 ( GEOGRAFI ALAM SEKITAR FIZIKAL ) HASIL PEMBELAJARAN Setelah mempelajari bab ini pelajar dapat. dll.

a) Apakah yang difahami dengan imbangan air (5m) b) Dengan bantuan gambar rajah.a) Apakah dimaksudkan ketidakseimbangan air positif b) Jelaskan bagaimana ketidakseimbangan air positif mempengaruhhi aktiviti manusia c) huraikan faktor-faktor yang mempengaruhi imbangan air tanih (5m) (10m) (10m) PENILAIAN JAWAPAN 1 a) Jumlah kerpasan sama banyaknya dengan jumlah air yang mengalami sejatpeluhan dan perubahan air yang disimpan dalam tanih dan air larian permukaan.huraikan proses-proses yang terlibat dalam kitar hidrologi (10m) c) Huraikan bagaimana aktiviti manusia mempengaruhi kitar hidrologi di kawasan tropika lembap (10m) 2.ISI-ISI UTAMA • • • • • Proses menegak dan mendatar dalam kitar hidrologi Imbangan air Edaran air tanah dan sistem akuifer Kepentingan sumber air kepada manusia Gangguan-gangguan terhadap kitar hidrologi AKTIVITI PEMBELAJARAN • • • Penggunaan ICT Rajah Kitar Hidrologi Pembentangan Dalam Kumpulan CONTOH SOALAN 1. (5m) ATAU P = ET + ST + r P ialah kerpasan ET ialah sejat peluhan ST ialah air yang diterima atau hilang daripada lapisan tanah .

Proses sejatan .Proses sejat peluhan .Proses pemejalwapan 5 isi X 2m + 2m = 12m c) Aktiviti pembalakan/ penyahutan Aktiviti pertanian Aktiviti perindustrian Proses perbandaran / urbanisasi Pembinaan empangan Aktiviti penghutanan semula 5 isi X 2m = 10m 2.Kewujudan badan-badan air .Proses larian air permukaan .dan embun yang turun ke permukaan bumi melebihi jumlah sejatan iaitu jumlah wap air yang naik ke atmosfera. (5m) b)Perindustrian Pelancongan dan rekreasi Penternakan Perikanan dan akuakultur Pengangkutan Pertanian Perniagaan Aktiviti harian/ domestik 5 isi X 2m =10m c) – Bentuk muka bumi .Aliran air bawah tanah .a) Jumlah kerpasan iaitu hujan.Kejerapan / keporosan tanih .Tumbuh-tumbuhan .salji.Alir lintang udara .Proses pemeluwapan .Ketelapan tanih .r ialah air larian permukaan b) – Rajah kitar hidrologi .Proses resapan .Jumlah kerpasan .Proses kerpasan .

: SISIPAN KONSEP • Konsep imbangan air. mengira lebihan dan kurangan air. • Gangguan imbangan air.Tindakan manusia 5 isi X 2m = 10m TAJUK : • • Kemahiran amali sistem hidrologi .. Kesan gangguan imbangan air terhadap manusia. Menjelaskan kesan gangguan imbangan air terhadap manusia. • Graf Garisan. • Mengira lebihan dan kurangan air. ISI-ISI UTAMA : • • • Imbangan air dan cara pengiraan. Melukis graf garisan. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Kerja Amali. CONTOH SOALAN : Jadual : Komponen Imbangan Air bagi Stesen Kaji Cuaca Kawasan X . Bulan/ Komponen ImbanganAir Kerpasan Sejatpeluhan J 87 12 F 89 13 M 87 29 A 74 63 M 94 102 J 87 139 J 122 160 O 1O2 143 S 56 104 O 56 65 N 76 22 D 89 12 • • Melukis graf garisan. Kesan gangguan Imbangan Air kepada manusia HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat. melukis graf bar dan mentafsir.

jelaskan bagaimana pola imbangan air yang sedemikian boleh menganggu kegiatan manusia di kawasan tersebut PENILAIAN JAWAPAN (a) Cara Pengiraan : Lebihan Air dan Kurangan Air ( Penerimaan Air ) = Jumlah Kerpasan – Jumlah Sejat peluhan.12 75 mm b) Contoh Bulan Jun. = 89 – 12 = 77 mm. a) Contoh Bulan Januari. b) ( Sila lukis graf garisan yang lengkap ) .(a) Kira lebihan air dan kurangan air bagi Stesen Kaji Cuaca Kawasan X (b) Dengan menggunakan maklumat kerpasan dan sejatpeluhan . = = 87 . b) Berdasarkan graf yang telah anda dilukis pada (b) . lukis graf yang sesuai menunjukan lebihan air dan kurangan air bagi Stesen Kaji Cuaca Kawasan X. = = 87 – 139 . c) Contoh Bulan Disember.52 mm.

. SISIPAN KONSEP : Ekosistem Aliran tenaga dalam makanan Hutan bakau ISI-ISI UTAMA : • Interaksi utama antara komponen abiotik dan biotik dalam satu persekitaran. HASIL PEMBELAJARAN : Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat : • • • Menyatakan maksud ekosistem Menyenaraikan komponan asas dalam ekosistem Menjelaskan ekosistem akuatik.c) Kenalpasti bagaimana pola imbangan air yang sedemikian boleh menganggu kegiatan manusia di kawasan X. TEMA 5 : SISTEM EKOLOGI KERTAS 1 ( ALAM SEKITAR FIZIKAL ) TAJUK : • • • Konsep ekosistem dan komponen ekosistem. Antara kegiatan manusia ialah : • • • • Pertanian Pelancongan Perniagaan. Ekosistem akautik ( hutan paya bakau ) Kepentingan hutan paya bakau. Perindustrian.

Pengguna pengeluar dan pengurai Gambarajh ekosistem. ikan.sedimen dan bahan toksid Tempat bekalan makanan Perikanan . • Larutan mineral . kulat.suhu. AKTIVITI PEMBELAJARAN : Penggunaan ICT. ( 10m ) PENILAIAN JAWAPAN: (a) Ekosistem ialah satu interaksi antara benda hidup dan benda bukan hidup dalam satu alam sekitar. • • • • • Melindungi pinggir pantai Tempat perlindungan haiwan dan ikan Memerangkap nutrien . • Komponan abiotik terdiri daripada tenaga suria. CONTOH SOALAN : 1 (a) Jelaskan maksud ekosistem (5m) (b) Dengan merujuk kepada sebuah ekosistem akuatik beri contoh komponan biotik dan komponan abiotik. bakteria.air.tanah.kemasinan dan keasidan air. ( 10m ) (c ) Huraikan kepentingan ekosistem hutan paya bakau.• • • Komponan biotik ialah benda-benda hidup seperti tumbuhan-tumbuhan haiwan organisma dan manusia. udang. (1x5m) (b) Ekosistem akuatik • • Gambarajah Komponan biotik terdiri daripada tumbuhan plakton. ( 1+ 3+3=10) (c) Kepentingan hutan paya bakau. zooplanton.

• • • • Hasil kayu Sumber makanan dan bahan kegunaan domestik serta ubatan Penyelidekan dan pendidikan Penyelidekan ( 2x5=10m ) TEMA 5 TAJUK : • • • : SISTEM EKOLOGI Konsep ‘rantaian makanan’ dan siratan makanan’. Jenis ekosistem dan contohnya. SISIPAN KONSEP • • • • Rantaian Makanan. Kepentingan hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia. Ekosistem Lautan ISI-ISI UTAMA • Maksud rantaian makanan’ dan‘ siratan makanan ‘ . Menjelaskan kepentingan hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia. HASIL PEMBELAJARAN • • • Menjelaskan maksud ‘ Rantaian Makanan’ dan ‘Siratan Makanan’ Menyatakantan jenis ekosistem dan contohnya. Siratan Makanan Ekosistem Daratan.

‘ Rantaian Makanan’ dan ‘Siratan Makanan’. ( 4m/5m) • (b) Nyatakan jenis ekosistem dan berikan contoh setiap jenis tersebut. ( 2m ) • Contohnya. . ( 9 m) (b) Nyatakan jenis ekosistem dan berikan contoh setiap jenis tersebut.Hutan hujan tropika. . • Konsep rantaian makanan dapat dijelaskan sebagai hubungan pemakanan antara pengeluar. • Jenis ekosistem. (8 m ) PENILAIAN JAWAPAN : (a) Apakah maksud. pengguna primer. ( 2m ) . pengguna sekunder dan pengguna tertier yang melibatkan pemindahan tenaga untuk menjalankan aktiviti tumbesaran dalam sesuatu ekosistem.• • Jenis ekosistem dan contoh. CONTOH SOALAN : (a) Apakah maksud ‘ rantaian makanan’ dan ‘ siratan makanan’. Konsep siratan makanan mempunyai hubungan kait dengan rantaian makanan kerana siratan makanan ialah gabungan beberapa rantaian makanan untuk membentuk satu ekosistem yang rencam dan unik.Hutan pantai. .ekosistem daratan . (4m) (c) Huraikan kepentingan ekosistem hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia.ekosistem lautan. Kepentingan hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia AKTIVIYI PEMBELAJARAN : Pembelajaran luar bilik darjah (PLBD).

Membincangkan langkah-langkah mengatasi kemusnahan hutan..Menghalang berlaku hakisan. Pengekalan. HASIL PEMBELAJARAN : Di akhir pembelajaran pelajar dapat • • • Menjelaskan punca-punca pembakaran hutan. • - TEMA 6 : SALING KEBERGANTUNGAN SISTEM.Merupakan kawasan tadahan.(c) Huraikan kepentingan ekosistem hutan kepada alam sekitar fizikal dan manusia.Membantu pembentukan kerpasan dengan menjalankan proses sejat peluhan . gangguan terhadap sistem atmosfera.Sederhanakan suhu bumi. : SISIPAN KONSEP • • Kebakaran hutan. . Sumber bahan mentah kraf tangan. Terhadap alam sekitar manusia. pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar fizikal. . Sumber perubatan. .Mencegah berlaku kejadian banjir. Sumber kayu balak. • Kepentingan ekosistem hutan : • Terhadap alam sekitar fizikal. Pengekalan. . Sumber makanan. pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar. ( KERTAS 1 : GEOGRAFI ALAM SEKITAR FIZIKAL) TAJUK : • • Saling kebergantungan Sistem. . Membincangkan bagaimanakah kebakaran hutan boleh menganggu alam sekitar fizikal. .

Melukis Peta Minda. ( 5m ) b) Huraikan kesan kebakaran hutan terhadap alam sekitar fizikal . pembukaan ladang. Bagaimana kebakaran hutan boleh menganggu alam sekitar fizikal.ISI-ISI UTAMA • • • : Punca-punca kebakaran hutan. AKTIVITI PEMBELAJARAN : • • Carta Bergambar. a) Nyatakan punca pembakaran hutan di Malaysia. . ( 10m ) c) Beri cadangan anda tentang cara-cara mengatasi kemusnahan hutan. ( 10 m ) PENILAIAN JAWAPAN a) Nyatakan punca pembakaran hutan di Malaysia. Peningkatan suhu/ matahari terus memancar ke bumi. pertanian pindah. Menganggu keseimbangan kandungan udara. Pencairan salji/ kenaikan aras laut. kemarau. Memusnah habitat flora dan fauna. ( 5m ) b) Huraikan kesan kebakaran hutan terhadap alam sekitar fizikal. Tanih kering/ tandus. kilat. kecuaian manusia. CONTOH SOALAN : . Langkah-langkah mengatasi kemusnahan hutan.

Tupan angin kencang /tiada halangan / tekanan udara rendah. sistem atmosfera. Kuat kuasa undang-undang. HASIL PEMBELAJARAN Setelah mempelajari bab ini pelajar akan dapat: • Memahami prinsip-prinsip kajian luar seperti menyatakan tajuk dan kawasan kajian secara mikro (kawasan yang kecil).1 Prosedur melaksanakan kajian Memahami prinsip dan kaedah melaksanakan kajian . • Menjelaskan kaedah dan langkah yang patut dibuat untuk melaksanakan kajian luar (sebelum. Rawatan silverkultur. sistem hidrologi dan juga sistem ekologi. (Mana-mana 5 x 3m = 10 markah) TEMA 7: KAJIAN LAPANGAN/KAJIAN LUAR GEOGRAFI KERTAS 1 (Alam Sekitar Fizikal). semasa dan selepas di lapangan) • Mengenalpasti aspek-aspek yang boleh dikaji secara kajian luar bagi setiap sistem geomorfologi. SUBTOPIK DAN HURAIAN SUKATAN PELAJARAN SUBTOPIK HURAIAN 7.Media cetak/ media elektoronik Ladang hutan. mengemukakan objektif kajian luar dan menerangkan kaedah-kaedah yang boleh diguna untuk melakukan kajian luar. • Memahami bagaimana menulis laporan kajian luar yang mesti disediakan dan seterusnya menggunakan format laporan tersebut untuk menulis jawapan soalan kajian lapangan Geografi Kertas 1 STPM. Kadar hakisan tanah meningkat/ tiada halangan / tiada cengkaman akar. ( Mana-mana 5 x 3m = 10 markah) c) Beri cadangan anda tentang cara-cara mengatasi kemusnahan hutan. Mewartakan hutan simpan dan taman negara. Tanam semula hutan.Akta Perhutanan Negara ( Pindaan 1993 )/ Enakmen Industeri Berasas Kayu ( 1985) Kempen .

pemilihan kawasan. (a) (b) (c) (d) unsur fizikal dan manusia yang terdapat di kawasan tersebut faktor jarak. kos dan masa aspek keselamatan keluasan kawasan kajian . hidrologi dan ekologi. 7. Pemilihan kawasan 1. persiapan logistik. Langkahlangkah yang dicadangkan ini boleh menjadi panduan dan senarai semak kepada guru dan pelajar sebelum menjalankan kajian luar. Tajuk kajian luar Alam Sekitar Fizikal berdasarkan kepada empat sistem.sistem hidrologi dan sistem ekologi. Pengenalan 1. Lokasi kawasan kajian yang dipilih hendaklah dirujuk pada peta kawasan berkenaan dan menepati objektif kajian luar yang didasarkan kepada perkara berikut. iaitu sistem geomorfologi. menyediakan peralatan dan bahan kajian. memproses dan menganalisis data. luar/lapangan . sistem atmosfera. Langkah-langkah dalam menjalankan kajian luar akan diperincikan di bawah ini. 2.luar/lapangan 7. iaitu Alam Sekitar Fizikal dan Alam Sekitar Manusia yang boleh dijalankan serentak. membuat tinjauan. menentukan kaedah kajian. Langkah-langkah dalam menjalankan kajian luar ialah menentukan tajuk/isu kajian.2 Tema dan skop kajian. dan menyediakan laporan. sistem atmosfera. Langkah-langkah menjalankan kajian luar Menentukan tajuk/isu kajian Pemilihan tajuk kajian luar bergantung pada kesesuaiannya dengan tempat yang dipilih seperti yang terkandung dalam sukatan pelajaran.1 Prosedur Menjalankan Kajian Luar Alam Sekitar Fizikal. 3. dan sistem ekologi.menentukan masa yang sesuai untuk menjalankan kajian. menjalankan kajian di lapangan. 7. yang dijalankan atmosfera. Menjelaskan tema dan skop kajian luar/lapangan bagi setiap sistem: sistem geomorfologi. Kajian luar merupakan salah satu komponen penting dalam disiplin geografi. Teori yang dipelajari di dalam bilik darjah dimantapkan lagi melalui kerja praktikal di lapangan yang akan meningkatkan lagi pemahaman pelajar tentang aspek alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia yang saling berkaitan. sistem hidrologi. Dokumen ini mengandungi langkah-langkah dalam menjalankan kajian luar. Kajian luar ini mengandungi dua bahagian.3 Contoh-Contoh Kajian luar Contoh laporan kajian luar sistem geomorfologi.

(d) keluasan kawasan kajian 1. cerun curam. Contohnya. sebuah cerun. Jarak kawasan kajian yang dipilih sebaik-baiknya tidak melebihi 2 jam perjalanan dengan bas. cerun. Keluasan kawasan kajian yang dipilih hendaklah bersifat mikro yang mempunyai kedua-dua unsur alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia. kawasan berisiko tinggi dan kawasan larangan. hutan. 2. fenomena fizikal. Pada amnya pemilihan kawasan kajian mestilah memenuhi syarat berikut (a) (b) Kawasan kajian luar boleh dipilih berdasarkan bentuk muka bumi. Keselamatan ini meliputi keselamatan dalam perjalanan. Seboleh mungkin kawasan kajian hendaklah tidak terlalu jauh dari sekolah yang melibatkan perjalanan masa yang lama serta kos pengangkutan yang tinggi. kos dan masa hendaklah juga diambil kira dalam menentukan pemilihan kawasan kajian. paya. Peralatan dan kegunaannya . Kawasan kajian luar hendaklah berskala mikro seperti sebuah lembah sungai. Kawasan yang dipilih seeloknya hendaklah mempunyai beberapa ciri fizikal yang boleh dikaji seperti sungai. (b) faktor jarak. (c) aspek keselamatan Dalam menentukan pemilihan kawasan kajian aspek utama yang perlu ditegaskan ialah keselamatan.(a) merangkumi unsur fizikal dan manusia Kawasan kajian yang dipilih hendaklah merangkumi unsur fizikal dan manusia. pelajar tingkatan enam rendah boleh menjalankan kajian luar tentang geomorfologi dan pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar. pantai. haiwan buas. bukit. unsur dan proses fizikal yang berlaku. Tajuk kajian yang dipilih hendaklah merangkumi tajuk-tajuk yang telah dipelajari di bilik darjah. pantai. Sekiranya unsur yang hendak dikaji terdapat di kawasan persekitaran sekolah memadai sekiranya kajian itu dijalankan di kawasan tersebut. hutan. dan stesen kaji cuaca atau kaji iklim. tasik dan stesen kaji cuaca atau kaji iklim. Ini bagi membolehkan pelajar menjalankan kajian yang merangkumi kedua-dua aspek fizikal dan manusia serentak. kawasan kajian yang dipilih hendaklah bebas dari sebarang ancaman seperti arus sungai yang deras. Kawasan yang hendak dikaji mestilah sesuai dengan tajuk yang dipilih. kos dan masa Faktor jarak.

ketinggian. anemometer. (iii) (iv) (v) (vi) (vii) (viii) (ix) (x) Kaedah kajian: Maklumat boleh diperoleh dari dua sumber iaitu sumber sekunder dan sumber primer. .Kajian luar bagi bahagian alam sekitar fizikal boleh menggunakan peralatan berikut. dan arah Higrometer putar dan air suling – digunakan untuk merekodkan suhu kering dan suhu basah. pencerapan. senarai semak. Langkah menjalankan kajian luar (a) Sebelum ke lapangan guru membuat persiapan awal seperti: (i) (ii) (iii) (iv) (v) Menentukan sistem atau tema kajian. Jabatan Meteorologi. memilih lokasi kajian dan melakukan tinjauan awal Pemilihan tajuk mengikut kumpulan pelajar. Jabatan Alam Sekitar. dan agensi awam lain dan swasta. dan sekiranya yang diukur ialah profil pantai. dan barometer – digunakan untuk mengukur unsur cuaca Peta topografi – digunakan untuk menentukan lokasi dan membuat peta lakar sesuatu kawasan kajian Alat tulis – digunakan untuk merekodkan setiap pencerapan atau pengukuran di lapangan Kamera – digunakan untuk merakam gambar sebagai bukti tempat itu dan bahan sokongan kajian. Penyediaan pengangkutan dan guru pengiring. Pengurusan surat menyurat seperti surat kebenaran penjaga. Setiap kumpulan diberikan tajuk yang berlainan supaya semua tajuk dapat dikaji secara kajian luar. temu bual dan kaji selidik. tolok hujan. (i) (ii) Alat aras Abney atau klinometer Suunto – digunakan untuk merekodkan ketinggian sesuatu poin yang diukur Pancang jajar – digunakan untuk menjajarkan sesuatu pengukur linear semasa mengukur profil. pancang jajar ini boleh juga digunakan untuk mengukur ketinggian ombak serta tempohnya Pita ukur – digunakan untuk kerja-kerja pengukuran jarak Kompas prismatik – digunakan untuk menentukan orientasi profil yang diukur Alat GPS (Global Positioning System) –digunakan untuk menentukan letakan. surat kebenaran dari sekolah/Pejabat Pelajaran Daerah (PPD)/Jabatan Pelajaran Negeri (JPN). alat pelindung Stevenson. Menghubungi agensi-agensi yang hendak dikunjungi. Sumber data sekunder terdiri daripada laporan seperti laporan dari Jabatan Perangkaan Malaysia. pengukuran. Data primer diperoleh di lapangan melalui kaedah pemerhatian. dan mengira kelembapan bandingan Termometer Sixes.

Taklimat kepada pelajar yang meliputi. • Punca yang menyebabkan impak alam sekitar sama ada proses fizikal atau aktiviti manusia atau kedua-duanya. jumlah responden yang ingin ditemu bual/soal selidik. Memproses maklumat – mentafsir. Membincangkan dapatan/hasil kajian – menghubungkaitkan dapatan yang diperoleh dengan teori yang telah dipelajari dalam bilik darjah. carta. taklimat kawalan keselamatan dan lain-lain yang bersesuaian. dan rajah bagi mana item yang relevan dan sesuai. menganalisis. tugasan kumpulan. Setiap kumpulan mestilah membentangkan hasil kajian masing-masing. Pelajar menjalankan pemerhatian. . Mempersembahkan maklumat dan data dalam bentuk jadual. aspek kajian. graf. • Kepentingan bentuk muka bumi. • Impak alam sekitar yang dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan kehidupan manusia. dan membuat hubung kait antara dapatan yang diperoleh. Kajian lapangan dilakukan secara berkumpulan tetapi laporannya mesti disediakan secara individu. Merumus dan mempersembahkan hasil kajian. (a) (b) Pengenalan – Tajuk kajian iaitu penyataan tentang apa yang dikaji. • Faktor yang mempengaruhi proses fizikal dan aktiviti manusia. Laporan itu hendaklah mengandungi perkara-perkara yang berikut. dan aktiviti manusia (b) Semasa di lapangan (i) (c) Sekembali dari lapangan (i) (ii) (iii) (iv) (v) Menyusun dapatan (data dan maklumat) yang diperoleh mengikut keutamaan atau mengikut item yang telah dipecahkan dari sesuatu tajuk. pencerapan. fenomena cuaca.(vi) (vii) Persediaan peralatan dan instrumen yang diperlukan termasuklah borang soal selidik. Penyediaan laporan kajian luar 1. dan pengukuran terhadap perkara berikut: • Ciri alam sekitar fizikal dan ciri alam sekitar manusia yang ada di kawasan kajian. • Langkah yang telah diambil untuk mengurangkan impak alam sekitar. Oleh itu satu laporan kajian luar yang lengkap perlu dibuat setelah kembali daripada kerja di lapangan. Tujuan kajian – penyataan tentang objektif kajian dilakukan berkaitan dengan tajuk kajian yang telah dipilih.

Kajian perlu ditumpukan kepada aktiviti mencerap. temu bual. Penutup – rumusan kajian.. soalselidik.(c) (d) (e) Lokasi kajian – huraian ringkas tentang ciri alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia yang ada di kawasan kajian dijalankan.2 (a) Kajian luar berkaitan sistem atmosfera boleh dilakukan di stesen kaji cuaca atau kaji iklim.2. dan menganalisis unsur cuaca dan menjelaskan faktor yang mempengaruhinya. dan pemerhatian Hasil kajian dan perbincangan – huraian tentang dapatan kajian yang telah dianalisis. Data tentang hasil kajian boleh dipersembahkan dalam bentuk jadual. membezakan dan menilai tentang saling interaksi aspek-aspek fizikal dengan aktiviti manusia atau sebaliknya.1 (a) (i) (ii) (iii) (iv) (v) (b) Kajian luar sistem geomorfologi boleh dilakukan di salah satu kawasan berikut: Lembah sungai Cerun Pinggir pantai Tanah tinggi Tanah pamah Tumpuan kajian bagi setiap sistem geomorfologi yang dipilih adalah: (i) (ii) (iii) (iv) (v) Proses geomorfologi Faktor yang mempengaruhi Kepentingan kepada pembentukan bentuk muka bumi Impak kepada alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia Cadangan mengurangkan impak tersebut 7. merangkumi punca. proses. rajah. dan sistem ekologi. pencerapan. graf dan peta.2. merekodkan. Kaedah kajian – huraian tentang cara kajian dilakukan: pengukuran. 7.2 Skop dan Tajuk Kajian Luar Alam Sekitar Fizikal Tajuk dan Tumpuan Kajian Pemilihan tajuk kajian luar bergantung pada kesesuaiannya dengan tempat yang dipilih dan jumlah masa yang diperuntukkan bagi setiap bahagian dalam sukatan pelajaran. sistem atmosfera. Unsur cuaca yang dikaji: (i) (ii) (iii) (iv) (v) Suhu Hujan Angin Kelembapan bandingan Litupan awan . (f) 7. dan impak serta membanding. Kajian luar alam sekitar fizikal hendaklah berdasarkan salah satu daripada empat sistem iaitu sistem geomorfologi. sistem hidrologi.

dan pencemaran air serta faktor yang mempengaruhinya (untuk kawasan (vi)).(vi) 7. kemarau. Setiap bentuk yang terdapat adalah merupakan hasil ukiran proses-proses yang bertindak di sesuatu kawasan berkenaan. sama ada yang besar. penekanan hanya diberikan kepada geomorfologi lembangan saliran dan geomorfologi pinggir pantai. 7.4 (a) Kajian luar berkaitan sistem ekologi boleh dijalankan di salah satu kawasan berikut: (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) Hutan Tasik Sungai Pinggir pantai Paya Belukar (b) Kajian perlu ditumpukan kepada: (i) (ii) (iii) Komponen asas ekosistem Gangguan terhadap keseimbangan ekosistem Pemeliharaan dan pemuliharaan ekosistem Kajian Luar Sistem Geomorfologi 1.2. 2. Kesemua bentuk dapat diukur. Kejayaan pengukiran bentuk-bentuk tersebut adalah bergantung pada beberapa faktor yang mempengaruhinya. .2.3 (a) Tekanan udara Kajian luar berkaitan sistem hidrologi boleh dijalankan di salah satu kawasan berikut: (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) Luar bandar Bandar Perumahan Perindustrian Pertanian Bencana • Banjir • Kemarau • Pencemaran air (b) Kajian perlu ditumpukan kepada: (i) (ii) Aspek permintaan dan bekalan air serta faktor yang mempengaruhinya (untuk kawasan (i) hingga (v)) Kejadian banjir. Di dalam sistem geomorfologi.

Alat tulis (untuk merekodkan setiap pencerapan atau pengukuran di lapangan). Pita ukur (untuk kerja-kerja pengukuran jarak). boleh dilakukan sama ada di sebuah kawasan bercerun yang tidak terdapat terlalu banyak tumbuh-tumbuhan atau di sesebuah pantai. pancang jajar ini juga boleh digunakan untuk mengukur ketinggian ombak serta tempohnya.maupun yang kecil. Tujuan 1. penentuan sesuatu bentuk yang hendak diukur adalah bergantung pada kemampuan peralatan. dan sekiranya profil pantai yang diukur. 4. Kompas prismatik (untuk menentukan orientasi profil yang diukur). 2. kemungkinan proses yang bertindak menghasilkannya. Tujuan khusus kajian luar bagi sistem geomorfologi ini ialah untuk mengukur profil cerun. ialah sebagai suatu ilustrasi untuk mengenali bentuk muka bumi di lapangan. Aktiviti di Lapangan 1. Adalah dicadangkan supaya lokasi kajian luar dipilih berdasarkan tempat yang paling dekat dengan sekolah. dan seelok-eloknya setelah dibuat tinjauan awal oleh guru untuk menentukan kesesuaian tempat berkenaan untuk digunakan sebagai kawasan kajian luar. Di dalam peta lakar ini perlu dimasukkan apa sahaja bentuk serta perubahan bentuk muka bumi yang terdapat. 3. Lokasi kawasan kajian luar ini perlu dikenal-pasti terlebih dahulu berdasarkan peta topografi. Alat-alat dan Kegunaannya 1. 2. Pancang jajar (untuk menjajar sesuatu pengukuran linear semasa mengukur profil. dan juga faktor-faktor yang mempengaruhi proses dan pembentukan bentuk berkenaan. Membuat peta lakar kawasan yang dikaji. sama ada secara langsung ataupun secara tidak langsung. umpamanya hakisan. Kajian di sebuah kawasan yang kecil ini sepatutnya dapat membantu pelajar secara umumnya untuk melihat bagaimana sesuatu bentuk muka bumi serta proses-proses yang bertindak mewujudkannya boleh mempengaruhi manusia. Hasil kajian itu akan membolehkan pelajar memahami dengan lebih baik tentang proses-proses yang terlibat di dalam pembentukan sesuatu bentuk muka bumi berkenaan. Bagaimanapun. Pada peta lakar ini juga perlu dimasukkan poin serta garis-garis profil yang bakal diukur. 5. Pengukuran profil cerun. . Alat aras Abney atau klinometer Suunto (untuk merekodkan tinggi atau rendah sesuatu poin yang diukur). Lokasi Kajian Luar Pemilihan lokasi kawasan kajian luar ini bergantung pada masa yang terdapat serta kos. keselamatan dan juga masa yang ada. pengangkutan atau pemendapan. sekiranya diperlukan).

tanih (jenis. segala rekod pengukuran tersebut bolehlah dicatatkan juga pada suatu profil lakar yang telah dibuat sebelum kerja-kerja pengukuran dimulakan dengan menandakan titik-titik yang diukur. Jarak antara poin pengukuran . Semasa melakukan pengukuran profil. Gunakan sebanyak mungkin poin pengukuran untuk menggambarkan perubahanperubahan yang terdapat pada cerun rentasan tersebut. dan dua orang mengukur jarak daripada titik pengguna alat kepada titik yang diukur. Setiap perubahan pada cerun profil yang diukur perlu direkodkan melalui pengukuran dan dilabelkan dengan jelas. sementara perlu ada seorang pencatat. 5. Agihkan kawasan-kawasan kecil yang hendak dikaji kepada kumpulan-kumpulan kecil yang telah dikenal pasti. 6. Pengukuran ketinggian ini dilakukan dengan menggunakan sama ada alat ukur aras Abney atau klinometer Suunto dengan seorang memegang pancang jajar pada titik yang diukur. litupan serta jenis tumbuhan atau rumput. 5. umpamanya jenis-jenis batuan serta keadaan keterdedahannya. Sebaik-baiknya kedua-dua titik yang dipilih adalah saling nampak. 4. ataupun garis gigi air sekiranya kajian dijalankan di pantai. 3. pencatat perlu juga merekodkan segala perkara yang kelihatan serta lokasinya yang dapat membantu dalam kerja-kerja analisis. Pastikan setiap pelajar terlibat dalam kerja yang hendak dijalankan 6 Pastikan dua titik/poin permulaan dan terakhir yang hendak diukur di lapangan dan di atas peta lakar. Dengan menggunakan peta lakar kawasan kajian. 7 Pastikan poin/titik untuk dijadikan stesen pengukuran di lapangan. Ukur orientasi profil rentas. tentukan garis profil yang bakal diukur.Pastikan jarak/panjang garis profil yang bakal diukur tidak terlalu panjang dan juga tidak terlalu pendek (seelok-eloknya tidak melebihi 40 meter). 2. ataupun sebaliknya. 4. Lukiskan keratan rentas yang hendak diukur di atas peta lakar. Lantik seorang pelajar untuk mengetuai setiap kumpulan atau boleh juga diminta setiap kumpulan untuk melantik seorang ketua di kalangan mereka. keadaan cuaca semasa kajian dijalankan dan sebagainya. Mengukur cerun: 1. Pastikan rentasan pengikat dalam pengukuran untuk menentukan kontur. Pengukuran ketinggian bolehlah dilakukan daripada titik atau poin paling tinggi yang hendak diukur kepada titik yang paling rendah. struktur serta keterdedahannya). Ukuran diteruskan sehingga habis menggunakan kaedah yang serupa. Untuk mengelakkan melakukan kesilapan. Dengan menggunakan pancang jajar. Pastikan garis profil tersebut terdapat pada suatu garis lurus dan bersudut tepat kepada garis umum kontur. 3. Agihkan alat yang diperlukan untuk pengukuran kepada setiap kumpulan. pastikan lokasi atau di mana mereka berada di atas peta. Penentuan poin sampel perlu didasarkan kepada perubahan yang ketara pada sesuatu cerun yang bakal diukur. 2.

Catatan yang diperlukan dapat dilakukan pada rajah kasar rentasan yang diukur. jarak antara stesen A dan B diukur dengan menggunakan pita ukur. iaitu titik H. Bagaimanapun. bersetentang dengan dawai rentas halus yang terdapat di dalam tiub alat tersebut. 2. 10 Setelah bacaan sudut diperolehi. Cara pengukuran dan pencerapan yang serupa dilakukan bagi stesenstesen yang berikutnya sehingga kepada stesen penghabisan untuk rentasan tersebut. Seperti juga dalam sistem geomorfologi. sementara pembantunya memegang satu pancang jajar di stesen B. pengukuran dan pencerapan tersebut mungkin tidak dapat dilaksanakan untuk suatu jangka masa yang panjang. jangan lagi putarkan skru tadi dan bacaan bolehlah dilakukan pada skala vernier untuk mendapatkan bacaan sudut . 8 Pengukuran boleh dilakukan sama ada dari bawah ke atas cerun. Pemegang alat aras Abney berdiri di stesen A yang sebaik-baiknya diketahui ketinggiannya. ataupun dari atas menuruni cerun. Rajah 1. jarak yang diukur mestilah merupakan jarak yang terdapat pada satu rataan yang selari dengan rataan penglihatan pencerap. Apabila ini sudah didapati. Di samping itu. .1). 9 Bagi mengukur garis rentas dari A ke H (Rajah 1. dalam keadaan masa yang tidak mengizinkan bagi kajian luar. Contoh catatan pada keratan rentas yang diukur Kajian Luar Sistem Atmosfera 1. unsur-unsur di dalam sistem atmosfera dapat diukur dan dicerap. Oleh itu pemilihan parameter cuaca yang dapat dicerap dan diperhatikan dalam suatu jangka masa yang singkat perlu dikenalpasti terlebih dahulu. sama ada sudut dongak ataupun sudut tunduk berdasarkan aras 0. Tetapi.1. apa yang perlu dilakukan setelah garis AH dilaraskan ialah mengukur secara berperingkat-peringkat. Pemegang alat aras menenang tepat kepada tinggi aras matanya pada pancang jajar melalui kanta mata alat sambil memutarkan skru dibahagian tepi alat tersebut bagi mendapatkan buih kecil pengaras spirit supaya berada benar-benar di tengah. penetapan lokasi kawasan kajian juga perlu dipilih bersesuaian dengan jnagkan masa dan kos kajian luar yang dilakukan. Lakukan penjajaran dulu untuk memastikan garis yang diukur itu terdapat lurus. iaitu rataan mendatar.mestilah tidak terlalu jauh kerana ini akan menghilangkan cici-ciri morfologi penting yang terdapat disepanjang cerun yang diukur.

termasuk kertas graf. Alat tulis. umpamanya kawasan permukaan berturap. tanah lapang. membanding dan membezakan antara parameter yang dicerap di beberapa lokasi yang ditetapkan. 6. Alat-alat Yang Diperlukan 1. 5. Alat aras Abney atau klinometer Suunto. . Barometer Lokasi Kajian Luar Kawasan yang hendak digunakan bagi tujuan kajian luar sistem atmosfera ini perlu mempunyai ciri-ciri yang memenuhi keperluan berikut: 1. 5. 3.Tujuan Kajian luar ini adalah bertujuan untuk: 1. 3. Tempat yang mempunyai permukaan yang berbeza. menilai pengaruh sesuatu lokasi dan faktor-faktor persekitaran yang menyebabkan perbezaan parameter yang dicerap mengikut lokasi terpilih. kawasan tepubina. Higrometer putar (dengan air suling). 2. 2. 2. Pita ukur. kawasan permukaan berumput. 4. mencerap pelbagai parameter iklim dan cuaca di beberapa lokasi yang ditentukan mengikut masa. mengaitkan perkara-perkara yang diukur dan dicerap dengan pengaruhnya terhadap manusia. Bawah pokok berlainan ketinggian dan berlainan kanopi. 4. Tolok hujan. 7. melihat pola taburan parameter cuaca yang dicerap mengikut lokasi dan masa. taman rekreasi. Cup anemometer.

3. 4. 4. Aktiviti di Lapangan 1. 2. Merekodkan parameter cuaca menggunakan alat yang yang telah ditetapkan. Sudut ketinggian serta jarak daripada titik pengukuran kepada bahagian tengah pangkal pokok akan membolehkan ketinggian pokok serta bahagian bawah kanopi dicari. tiupan angin dan sebagainya) perlu direkodkan/dicatatkan. Sebarang faktor yang dianggap mempengaruhi parameter cuaca yang dicerap hendaklah dicatatkan. umpamanya suhu basah dan suhu kering dengan menggunakan higrometer putar dan halaju angin menggunakan cup anemometer. Semasa mencerap parameter cuaca tersebut. dengan menolak ketinggian aras mata pengukur sudut. tanih atau batuan. ketinggian pokok serta bahagian bawah kanopi perlu diukur dengan menggunakan alat aras Abney atau klinometer Suunto dengan jarak diukur menggunakan pita ukur. iaitu sekurangkurangnya satu titik di setiap kawasan yang berlainan persekitaran dan pola guna tanahnya. umpamanya setiap setengah jam atau satu jam sekali. pengaruh litupan bumi dan badan air. Segala perkara lain yang berkaitan dengan tapak kawasan. pengaruh kepadatan bangunan. Kerja-kerja tersebut hendaklah dilakukan untuk setiap titik atau stesen yang telah ditetapkan serta dilakukan mengikut jarak masa yang sesuai. 5. Kedudukan kawasan yang dipilih tidak begitu jauh dari kawasan sekolah. keadaan persekitarannya juga perlu dicatatkan bagi membantu dalam penganalisisan dan penyediaan laporan. Sekiranya mencerap suhu di kawasan berpokok. Pada peta lakar tersebut perlu dimasukkan lokasi titik-titik bagi pengukuran parameter cuaca. Membuat peta lakar kawasan yang dikaji. keadaan cuaca semasa (contohnya litupan awan. umpamanya cerun. Kawasan yang mudah menjalankan pencerapan data cuaca. Kelembapan bandingan dapat dikira menggunakan data suhu kering dan suhu basah melalui jadual pertukaran yang dibekalkan bersama higrometer putar. 5. 6. . 3. umpamanya pengaruh lalu lintas. Perkara ini penting untuk membantu penganalisisan untuk penulisan laporan.

telaga. dan dilaporkan dalam kajian luar. kajian bencana air (banjir. tasik. dinilai. Namun. peta kawasan kajian dan peralatan perlu dilakukan dan diselesaikan di bilik darjah atau di makmal terlebih dahulu sebelum guru dan pelajar-pelajar boleh melakukan kajian luar. pengukuran jumlah hujan. 4. hendaklah menjelaskan juga kepada pelajar sebarang teori yang berkaitan dengan tajuk yang dipilih. 3. dipeta. pencemaran). guru. air bawah tanah). membuat perbandingan antara teori-teori hidrologi yang dibelajari di bilik darjah dengan realiti di alam nyata melalui pemerhatian dan kerja praktikal di lapangan. pengukuran kualiti air. Misalnya. Oleh itu berbagai aspek air dan sumber air boleh diperhati. pengukuran. Hidrologi merupakan salah satu komponen penting dalam geografi fizikal. penilaian dan pengukuran sumber-sumber air (sungai. 2. . Namun. diukur. Selain dari tajuk. kemarau. aspek-aspek hidrologi yang lazim dipertimbangkan ialah bekalan air. Kajian Luar Sistem Hidrologi Pengenalan 1. kajian lapangan hidrologi bukan sahaja berfokus kepada aspek-aspek fizikal hidrologi tetapi juga merangkumi kajian terhadap bagaimana aspek-aspek tersebut saling berkaitan dengan masyarakat manusia. penggunaan air hujan. Penulisan laporan hidrologi juga boleh berfokus kepada satu atau dua aspek kerja lapangan tersebut. Kajian luar sistem hidrologi berkait dengan air. penawaran dan permintaan air. dianalisa. bila perlu. 1. Melalui kerja lapangan. ditafsir. imbangan air. diharapkan bahawa pelajar dapat mengalami secara langsung aspek-aspek hidrologi dan ini akan meningkatkan lagi pemahaman pelajar tentang aspek-aspek tersebut dalm alam sekitar geografi fizikal. Tujuan Objektif kajian luar hidrologi adalah untuk membolehkan pelajar. penganalisan. Guru boleh membahagikan kerja tertentu kepada pelajar tertentu supaya setengah pelajar berfokus kepada hanya satu atau dua aspek kerja lapangan. dan lain-lain.Penentuan lokasi. bukan semuanya kerja tersebut harus dilakukan secara menyeluruh. Kajian luar hidrologi yang berkenaan dengan aspek-aspek hidrologi tersebut lazimnya dijalankan menurut urutan kerja berikut: penilaian. pemetaan dan penulisan laporan. penafsiran. Tujuan utama dalam kerja lapangan hidrologi ialah bahawa teori-teori hidrologi yang dipelajari di dalam bilik darjah dimantapkan lagi melalui kerja praktikal berkenaan.

mendapat kemahiran untuk menganalisis data hidrologi dan maklumat hidrologi yang diperolehi di lapangan. 2. Sebaik-baiknya perjalanan pergi dan balik dari lokasi itu tidak memakan masa lebih daripada 2 jam. dan temu bual di lapangan khasnya dalam bidang hidrologi. 3. pekan kecil) Bandar Perumahan . 8. kampung baru. carta. Semasa melaksanakan kajian luar. dan 5. Dengan itu. 7. pencerapan. jumlah sejatan. dan peta) dan menulis laporan. 6. mendapat pengalaman dan kemahiran untuk mengumpulkan maklumat hidrologi (primer dan sekunder) melalui pengukuran parameter hidrologi di lapangan dan mengutip maklumat hidrologi daripada pelbagai sumber. dan memudahkan guru mengawasi dan menjaga keselamatan mereka. soal selidik. Untuk mengesan kerugian serta kemusnahan yang dialami. pengukuran. Lokasi Kajian 1. Untuk mengukur jumlah hujan. pelajar seharusnya dibahagikan kepada kumpulan-kumpulan kecil untuk memudahkan mereka menjalankan kajian. Untuk mengaitkan kejadian-kejadian banjir dan kemarau dengan keadaan curahan hujan serta luahan air sungai berdasarkan maklumat yang diperolehi di lapangan dengan data yang diperolehi daripada jabatan-jabatan kerajaan. Untuk meninjau dan mengesan intensiti serta kekerapan kejadian banjir dan kemarau di sesuatu kawasan yang dipilih. Pemilihan kawasan dan lokasi kajian luar hendaklah mengambil kira jarak dari sekolah kerana ini akan melibatkan kos pengangkutan dan masa perjalanan. keratan rentas. 3. dan menggambarkannya dalam bentuk jadual khas dan gambar rajah khas dalam bidang hidrologi (graf. halaju dan luahan sungai. mendapat kemahiran untuk memperoleh data dan maklumat melalui pemerhatian.2. pelajar akan mempunyai masa sekurang-kurangnya 6 jam berada di lapangan untuk melakukan kajian luar. 4. Kajian luar berkaitan sistem hidrologi boleh dijalankan di salah satu kawasan berikut (walaupun tidak semestinya dihadkan kepada hanya kawasan-kawasan ini sahaja): (i) (ii) (iii) Luar Bandar (kampung.

Kawasan yang dipilih mungkin merupakan kawasan petempatan di luar bandar atau pun kawasan di bandar. tasik. tasik. Topik dan tema kajian 1. Alat-alat Yang Diperlukan . air kolam dan lain-lain sumber Pengukuran jumlah hujan dan keasidan air hujan Penilaian dan penganalisan hujan berdasarkan data sekunder Penilaian imbangan air Penilaian dan pengukuran sumber-sumber air (sungai. tasik. kemarau. penyebab bencana. Untuk kajian banjir/kemarau. paya dan badan-badan air yang lain Mana-mana kawasan lain yang berkait dengan hidrologi atau air 3. telaga. telaga. pencemaran air. air bawah tanah) Pengukuran dan pengujian kualiti air (sungai. penentuan kawasan kajian adalah berdasarkan pengetahuan dan maklumat sedia ada tentang kejadian-kejadian banjir atau kemarau tempat tersebut. dan lain-lain Sungai. air bawah tanah. pencemaran) dalam aspek luas kawasan yang diliputi. air telaga. Kajian luar berkaitan sistemi hidrologi boleh dijalankan di dalam salah satu topik berikut (walaupun tidak semestinya dihadkan kepada hanya topik-topik yang disenaraikan di sini sahaja): (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) (viii) (ix) (x) (xi) (xii) Pengukuran ciri-ciri hidrologi sungai Bekalan air Penawaran and permintaan air Penggunaan air hujan dan cara-cara pengutipannya Penggunaan air alternatif termasuk air hujan. krisis air. jenis dan jumlah kerugian. air sungai. kolam. kemarau. dan cara-cara mengawal bencana Lain-lain topik hidrologi. persediaan menghadapi bencana. air bawah tanah) Kajian bencana air (banjir.(iv) (v) (vi) (vii) (viii) (ix) Sekolah Industri Pertanian Kawasan yang mengalami bencana hidrologi seperti banjir.

kajian lapangan banjir/kemarau memerlukan peta topografi kawasan kajian. aktiviti merekodkan jumlah hujan yang turun dan jumlah sejatan dalam sehari dilakukan pada waktu tertentu setiap hari. Untuk memantapkan kajian ini. Pengukuran keratan rentas sungai memerlukan peralatan ukur rantai dan ukur kompas. 2. 1. metod kasar menentukan masa aliran bola ping pong antara dua poin sepanjang sungai boleh dilakukan. soal-selidik yang dibentuk sebelum ke lapangan. 4. Aktiviti di Lapangan Untuk mengukur hujan dan sejatan. Untuk kajian luar banjir/kemarau. Pengukuran hujan memerlukan tolok hujan. suatu set soal-selidik yang mudah perlu disediakan terlebih dahulu sebelum kajian luar dijalankan. Mengukur lebar. 3. Lain-lain perkara yang berkaitan dengan persekitaran tempat kajian juga perlu direkodkan bagi membantu penganalisisan dan penulisan laporan. Bagaimanapun. Untuk mengukur keratan rentas. sejatan atau alam sekitar sungai. Membuat pemerhatian dan pencatatan (mengambil nota dan foto) hujan. data-data fizikal hasil pengukuran serta pencerapan jangka panjang dapat digunakan. dulang sejatan dan sebagainya. kerja-kerja ukur lebar. halaju arus dan luahan sungai. Mengira luas kawasan keratan rentas. perigi serta kedalaman aras air. Membuat pemerhatian tentang kawasan sekitar. panjang dan dalam sungai. Pengukuran sejatan pula memerlukan dulang sejatan. 2.1. tetapi jika tiada alat ini. Untuk melaksanakan kajian luar banjir/kemarau pula tidak memerlukan alat yang hendak digunakan di lapangan. tolok hujan. anak-anak sungai dan sistem perparitan. dan maklumat-maklumat rasmi tentang kejadian banjir atau kemarau di kawasan berkenaan serta data tentang hujan. terutamanya berkaitan dengan kewujudan sungai. halaju arus dan luahan sungai. Mendapatkan responden yang hendak disoal-selidik dan menyoal-selidik mereka dalam kajian banjir/kemarau. Pengukuran aspek-aspek fizikal untuk sistem hidrologi di lapangan sekiranya hendak dilakukan memerlukan penggunaan peralatan ukur rantai dan ukur kompas serta alat-alat yang mahal seperti meter arus untuk mengukur aliran air dalam sungai. 3. Menghasilkan laporan kajian luar . Bagaimanapun. Ukuran halaju arus sungai pula memerlukan meter arus. pengaruh hidrologi terhadap manusia seperti kemarau dan banjir dapat dikesan melalui penggunaan soal-selidik terhadap responden yang biasa mengalami masalah tersebut. Mengukur jumlah hujan atau sejatan. panjang dan dalam sungai dijalankan.

4. Di pinggir hutan lipor. 6. 5. memplot graf. gangguan terhadap ekosistem dan langkah pemeliharaan dan pemuliharaannya. Sekitar tasik. 2. Tujuan Tujuan kajian luar sistem ekologi ialah untuk mengenal pasti/mengukur: 1. kolam dan paya. komponen biotik dan abiotik dalam ekosistem daratan dan air. dan akhirnya menulis laporan yang menyeluruh mengikut format yang ditetapkan hendaklah ditulis oleh setiap pelajar. 3. 4. Aktiviti di Lapangan 1. Mengenal pasti gangguan terhadap ekosistem. 2. 3. Kajian Luar Sistem Ekologi Di dalam sistem ekologi penekanan diberikan kepada mengenal pasti komponen asas ekosistem. Menentukan komponen biotik dan abiotik dalam sesebuah ekosistem. Mengukur suhu dan kelembapan udara. Di pinggir pantai yang mempunyai hutan.Selepas semua ukuran dan cerapan dilakukan di lapangan. langkah-langkah pemeliharaan dan pemuliharaan ekosistem daratan dan air. menjanakan jadual-jadual yang bermakna. Pita ukur. taburan. data yang diperolehi perlu diproses untuk digunakan sebagai asas menulis laporan.. Alat-alat Yang Diperlukan untuk melakukan pengukuran: 1. Mengenal pasti jenis spesies. 2. 3. Mengenal pasti fungsi setiap spesies terhadap ekosistem berkenaan. Termometer Higrometer putar Lokasi Kajian Luar 1. Foto-foto dan peta lakar yang diperolehi di lapangan perlu digunakan sebagai bahan dokumentasi dalam laporan. gangguan terhadap ekosistem daratan dan air. kepadatan flora dan fauna. 3. Mengukur jarak dengan menggunakan pita ukur. Data digunakan untuk memplot gambarajah. memplot saiz sungai. 2. . Alat aras Abney atau klinometer Suunto.

. Kaedah Kajian Kajian luar ini dilaksanakan melalui tiga kaedah berikut: 1. Tajuk Kajian Mengkaji Kecerunan dan Bentuk Bumi di Zon Pinggir Pantai di Pulau Pangkor. Menjelaskan kepentingan bentuk muka bumi kepada aktiviti ekonomi penduduk setempat. Pantai Teluk Dalam dan Pantai Sungai Pinang Kecil. Objektif Kajian: Secara khusus kajian ini bertujuan untuk: • • • • Mengukur kecerunan pantai di stesyen/poin-poin tertentu. Kajian Luar Sistem Geomorfologi. Perak. daerah Manjong.3 Contoh Contoh Kajian Luar Yang Dijalankan.7. Kawasan Kajian Kajian luar ini dilakukan di Pulau Pangkor. Contoh : Mengkaji Kecerunan dan Bentuk Bumi di Zon Pinggir Pantai. Pengukuran. Menghuraikan proses pembentukan bentuk muka bumi tersebut. Mengenalpasti bentuk muka bumi/rupamuka fizikal yang terdapat di kawasan kajian. Ketiga-tiga kawasan pantai ini terletak bersebelahan antara satu sama lain. Mengukur kecerunan pantai di beberapa stesyen dan melukis profil rentas zon pinggir pantai berkenaan. Perak. Tiga lokasi pantai di sekitar Pulau Pangkor telah dipilih untuk dikaji iaitu Pantai Teluk Nipah.

maka alat aras automatik di . Pemerhatian dan pencerapan di lapangan dijalankan bagi mengenalpasti bentuk muka bumi yang tedapat. Alat aras automatik yang mempunyai tripod. Temubual dan kaji selidik terhadap pengusaha pelancongan dan para pelancong. Peralatan yang digunakan: Antara peralatan yang digunakan ialah: 1. pancang jajar yang digunakan untuk mengukur cerun pantai. (Sila lihat gambar peralatan di bawah) Selain itu kamera digital. Gambar: Peralatan yang digunakan dalam pengukuran cerun pantai. Kaedah Mengukur Kecerunan Pantai: Langkah 1: Menentukan poin yang hendak diukur dan melakukan kerja pengarasan. pita ukur. Setelah poin yang hendak diukur ditetapkan. kalkulator. alat tulis dan buku catatan. 3. staf ukur aras atau staf bersenggat dalam unit meter.2. Pemerhatian dan pencerapan.

pasang di atas tripod untuk melakukan kerja-kerja pengarasan. Setelah alat ini diaraskan maka ia boleh digunakan untuk mendapatkan bacaan ketinggian sesuatu tempat pada satu rataan mendatar dari mana-mana sudut atau arah. Langkah 2: Menggunakan staf ukur aras. Iaitu: a) b) Memastikan tiub buih pada alat aras automatik berada pada sudut tepat. Terdapat dua langkah pengarasan yang penting yang perlu dibuat untuk mendapatkan bacaan yang tepat. Letakkan staf ukur aras ke bahagian cerun yang hendak diukur dan dapatkan bacaan ketinggian cerun tersebut melalui teropong alat aras automatik. (Lihat Gambar di sebelah) Gambar: Kerja pengarasan dengan menggunakan aras aras automatik. Sila catatkan bacaan ketinggian yang selari dengan garis kolimatan dalam unit meter. (Lihat gambar di sebelah) . Memastikan garis kolimatan (garis penglihatan mendatar) dapat dilihat dengan jelas dengan cara membetulkan fokus pada alat aras automatik.

Mengukur jarak dengan menggunakan pita ukur antara pusat tripod dengan staf ukur aras melalui pancang jajar yang telah diselaraskan. Kerja-kerja mengukur jarak memerlukan dua langkah berikut. Sila catatkan jarak dalam unit meter. Langkah 3: Mengukur jarak sebenar di atas permukaan bumi.Gambar: Mengukur ketinggian dengan menggunakan staf ukur aras. a) b) Menyelaraskan pancang jajar pada setiap 20 meter antara tripod dengan staf ukur aras. Jarak sebenar diukur antara pusat tripod dengan staf ukur aras. (Sila lihat gambar di sebelah) .

Nilai kecerunan yang dikira boleh diberikan dalam bentuk sudut. peratus dan nisbah. 1. Teluk dan tanjung. . Beting pasir muka teluk. Terdapat dua kawasan teluk yang dikaji yang terletak bersebelahan antara satu sama lain iaitu Teluk Nipah dan Teluk Dalam. i) ii) iii) i) Teluk dan tanjung. Dapatan kajian: a) Rupamuka fizikal yang terdapat di kawasan kajian dan menjelaskan proses pembentukannya. Ke dua-dua bentuk bumi ini terhasil akibat proses hakisan ombak ke atas geologi yang berlainan yang berkedudukan selang-seli antara keras dengan lembut. Pantai berpasir. Langkah 4: Mengira kecerunan dengan menggunakan salah satu hukum trigonometri. Terdapat tiga bentuk bumi/rupamuka fizikal yang ada di kawasan kajian iaitu.Gambar: Mengukur jarak dan kerja penyelarasan pancang jajar.

Kewujudannya dikaitkan dengan proses pemendapan oleh ombak. 1. 2. Timbunan pasir ini dinamakan sebagai beting muka teluk. Pulau ini menghalang tiupan angin kencang dari laut. Antaranya ialah: i) Kegiatan pelancongan. kesannya tenaga ombak semakin berkurangan apabila melepasi pulau tersebut lalu memendapkan sebahagian bahan muatannnya sebelum tiba ke pantai. Berdasarkan kepada jenis ombak limpah yang tiba di pantai Teluk Nipah maka tidak hairanlah lebih banyak bahan yang dimendapkan untuk menghasilkan pantai yang mempunyai kelebaran antara 25 hingga 30 meter dan berkecerunan sederhana curam. bertanjung. Kewujudan pantai berpasir dikaitkan dengan proses pemendapan ombak yang berlaku semasa damparan dan lurutan. hidraulik dan larutan adalah lebih tinggi ke atas batuan lembut (batu pasir) yang menyebabkan terbentuknya teluk manakala kadar hakisan ombak kurang berkesan ke atas batuan keras (batu granit) yang menyebabkan batuan tersebut berdiri sebagai bonjolan batuan keras menganjur ke laut yang dinamakan sebagai tanjung. Misalnya di pantai Teluk Nipah tumbuh pelbagai jenis chalet dan resort . b) Kepentingan rupamuka fizikal kepada kegiatan ekonomi penduduk sekitarnya: Terdapat beberapa jenis kegiatan ekonomi penduduk setempat yang amat berkait rapat dengan bentuk bumi fizikal yang terdapat di sekitar kawasan kajian. lagaan. Lihat rajah di sebelah. Dengan itu saiz pantai menjadi semakin lebar. Keadaan pantainya yang berteluk. 1. Lama kelamaan timbunan pasir menjadi semakin besar sehingga menjadi beting-beting pasir yang jelas kelihatan ketika air surut. pasir pantai yang bersih serta laut yang jernih menjadi aset utama untuk industri pelancongan tumbuh dengan pesat di kawasan ini. Sebenarnya di kawasan yang berteluk wujudnya pantai berpasir.2. Bahan-bahan yang dimendapkan oleh ombak di muka teluk ini pula menjadi penghalang kepada lurutan ombak dan pada masa yang sama bahan-bahan yang dibawa oleh lurutan ombak turut dimendapkan di atas timbunan pasir tadi. Kadar hakisan ombak samada secara geselan. 1. Semasa damparan tenaga ombak lebih kuat untuk menyerakkan bahan-bahan yang dibawanya seperti bijian pasir dan kulit-kulit kerang ke pantai berbanding dengan tenaga ombak semasa lurutan. 2. iii) Beting pasir. Di hadapan pantai Teluk nipah terdapat dua buah pulau kecil. Berhadapan dengan muka teluk terdapat timbunan-timbunan pasir yang jelas kelihatan ketika air surut. ii) Pantai berpasir.

iii) Aktiviti Industri Kecil dan Sederhana (IKS). Keadaan pantainya yang berteluk dan terlindung daripada tiupan angin kencang membolehkan pelabuhan perikanan di bina. Dalam dan Luas Kawasan Keratan Rentas Sungai 1. Di kawasan pantai yang lebih rata dan landai banyak didirikan pusat memproses hasil laut sebagai industri hiliran kepada kegiatan perikanan. halaju arus dan luahan sungai (a) Mengukur Lebar. jet ski.untuk kemudahan pelancong seperti Mizan Resort. Kajian Luar Sistem Hidrologi. Selain daripada tempat penginapan resort-resort ini juga menyediakan pelbagai aktiviti yang berasaskan pelancongan pantai seperti berkayak. Sebaiknya bahagian sungai yang dipilih mempunyai kedalaman tidak melebihi dua kaki. Sebagai contoh di kawasan pantai Sungai Pinang Kecil. adalah amat mustahak untuk guru berkenaan menjalankan tinjauan awal sebelum menetapkan tapak kajian. ii) Kegiatan perikanan. dalam. sotong. Jelas kelihatan bot-bot nelayan dilabuhkan di jeti Teluk Dalam ini. justeru itu ia diguna sebagai pelabuhan perikanan dengan dibina jeti pendaratan ikan serta kawasan membina dan membaiki bot-bot nelayan. Disamping itu wujudnya kegiatan perniagaan yang berantaian dengan aktiviti pelancongan seperti gerai-gerai makanan laut (sea food). udang yang dikeringkan untuk dijual dan dipasarkan ke seluruh Malaysia. Contoh :kajian luar mengukur lebar. Kegiatan perikanan di Pulau Pangkor adalah tertumpu kepada perairan selat Melaka. luas kawasan keratan rentas. luncur air. Sememangnya Pulau Pangkor amat terkenal dengan industri hasil laut ini seperti ikan. Guru harus memilih sungai yang cetek untuk tujuan keselamatan. Kawasan sungai yang dikaji itu juga bersih (tidak tercemar). gerai cenderamata serta perkhidmatan pengangkutan van. skuba dan lain-lain lagi. R&R Resort serta Teluk Nipah Resort. Ini kerana di kawasan ini mudah untuk didirikan bangunan untuk dijadikan tempat memproses. Lebar sungai dapat diukur dengan menggunakan pita linen sahaja. snorkling. Oleh itu. Keadaan ini jelas kelihatan di pantai Teluk Dalam. . mengering dan membungkus hasil-hasil laut di samping ia mempunyai darjah ketersampaian yang tinggi. Cerun pantai yang curam dan keadaan pantai yang dalam menyebabkan tidak sesuai untuk aktiviti pelancongan. 2.

Lebar sungai dapat diukur dengan pita ukur atau rantai (satu ukuran adalah diperlukan).2. maka luas kawasan keratan rentas dapat dikira jika setiap empat segi dicantumkan seperti rajah 1 di bawah. pengiraan luas kawasan adalah berdasarkan bentuk poligon yang menggunakan formula berikut: Luas Kawasan Keratan Rentas = A + B + C + D + E + F = Z meter persegi (m2) (b) Mengukur Halaju Sungai (Arus Sungai) 1. 3. Purata kedalaman dapat diperolehi dengan mempuratakan kesemua kedalaman tersebut. Pancang jajar L M Q P X M M Q P X Pita ukur X A Y B C D E F Rajah 1 : Metod pengukuran lebar (XY). E dan F. dalam (LM) dan keratan rentas sungai (Keluasan A+B+C+D+E+F). Dalam pasaran terdapat berbagai jenis meter arus. B. Justeru itu. Namun demikian. D. Berdasarkan rajah 1. Luas kawasan A dan F merupakan segitiga. D dan E pula menyerupai segi empat. C. Meter arus lazim memberikan bacaan dalam meter/saat. 4. luas kawasan B. dalam dan keratan rentas sungai. luas kawasan keratan rentas adalah gabungan semua luas kawasan A. . Berdasarkan keratan rentas. C. Rajah 1 menggambarkan kerja-kerja ukur lebar. Kedalaman sungai dapat diukur dengan pancang jajar dan beberapa ukuran sepanjang lebar sungai perlu dilakukan. Ukuran laju arus lazim dilakukan dengan meter arus. ukuran lebar dan kesemua ukuran kedalaman adalah diperlukan semasa memplot keratan rentas alur sungai tersebut.

iaitu menggunakan kelajuan sebiji bola ping pong yang mengalir di dalam sungai pada jarak tertentu. maka halaju arus aliran sungai ialah kira-kira 0. pengukuran laju arus masih boleh dilakukan dengan kos yang minima. Oleh itu. 3. Jika PQ = 10 meter dan masa aliran bola ping pong dari P ke Q ialah 100 saat. di tengah sungai dan di tebing kanan). Halaju arus sungai adalah berbeza antara tebing ke tebing sungai yang bertentangan. tiga bacaan halaju itu dipuratakan. 2. Mula-mula ukur jarak sepanjang sungai antara P (Titik permulaan letak bola ping pong) dan Q (Titik hujung aliran bola ping pong). Kemudian. Contoh meter arus adalah seperti gambar di bawah: Gambar: Meter arus berbentuk tropedo yang sering diguna untuk mengukur halaju arus sungai.Namun begitu harga meter arus ini amat mahal.1 meter/saat. 2. (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) Tatacara mengukur halaju arus dengan bola ping pong adalah seperti berikut: Tentukan dua titik di sepanjang sungai yang berjarak 10 meter Sediakan jam tangan Seorang berada di tempat P dan melepaskan bola Seorang melihat jam untuk menentukan masa aliran bola dari P ke Q Seorang berada di tempat Q untuk menangkap bola dan memberi isyarat berhenti (untuk penjaga jam) Kirakan halaju arus dengan formula berikut: . Jika sekolah tidak mempunyai meter arus. tiga ukuran perlu dibuat (iaitu di tebing kiri.

tatacara kerja yang menjadi pra-syarat ialah pengukuran halaju arus dan keluasan keratan rentas sungai di tempat di mana luahan hendak ditentukan. (c) Mengukur Luahan Sungai 1. Ukuran luahan lazim digunakan untuk perancangan sumber air. Pembinaan empangan atau loji pengambilan air juga bergantung kepada luahan sungai. Jumlah luahan untuk menentukan pembinaan empangan adalah berbeza-beza menurut saiz empangan atau loji yang hendak dibina. nilai-nilai halaju arus dan keluasan keratan rentas mesti diperolehi sebelum dapat menentukan luahan. Ukuran luahan adalah lazimnya dalam Meter Padu Sesaat (m3/saat) atau CUMEC.Jarak PQ (meter) Halaju arus = _____________________ Masa (saat) Jika masa yang dicatat ialah 5 saat. 2. Sebelum luahan dapat ditentukan. Jika luahan adalah terlalu kecil. 3. sumber air adalah tidak mencukupi dan hal ini akan mengagalkan pembinaan empangan atau loji air tersebut. Justeru itu. Luahan ditakrifkan sebagai jumlah isipadu air yang mengalir melintasi satu titik rentas sebatang sungai pada satu unit masa tertentu. maka halaju arus = 10 meter dibahagikan dengan 5 = 2 meter/saat. Ini bermakna bagi setiap dua saat halaju arus sungai tersebut sebanyak 2 meter. Ukuran luahan adalah penting untuk menentukan isipadu air yang sedia ada di dalam sebatang sungai pada musim-musim yang berbeza. Luahan sungai boleh dikira dengan menggunakan formula berikut: Luahan (m3/saat) = Halaju Arus (meter/saat) x Keratan Rentas Sungai (m2). .

a) b) Namakan kawasan cerun yang anda pilih itu. [3] [3] [3] [3] [5] [8] . (a) (i) Apakah yang difahamkan dengan profil rentas sungai? (ii) Huraikan bagaimana profil rentas sungai dapat diukur? (b) (i) Apakah yang difahamkan dengan profil panjang sungai? (ii) Huraikan bagaimana halaju arus sungai dapat diukur. Terangkan bagaimana anda mengukur kecerunan sesuatu tempat. [9] Soalan 2: Berdasarkan kajian luar yang anda telah jalankan di sebatang sungai. [1] [6] c) Tunjukkan bagaimana aktiviti-aktiviti manusia boleh menyebabkan sesebuah cerun menjadi tidak stabil.Soalan Praktikal: Soalan 1: Berdasarkan satu kajian luar yang telah anda lakukan di mana-mana sebuah kawasan cerun. (d) Jelaskan kesan proses sungai terhadap aktiviti manusia di kawasan tersebut. (c) Huraikan faktor yang mempengaruhi halaju sungai tersebut. [9] d) Huraikan langkah-langkah yang boleh diambil untuk menstabilkan sesebuah cerun.

TEMA 1: PENDUDUK TOPIK Taburan Penduduk SUB TOPIK 1. . Membandingkan faktor-faktor yang mempengaruhi taburan penduduk antara negara maju dengan negara sedang membangun berdasarkan kajian kes yang dibincangkan. negeri atau negara di dunia. Taburan Penduduk Dunia – Faktor-faktor yang mempengaruhinya. Menghuraikan kesan ketidakseimbangan taburan penduduk terhadap sumber alam. Lawrence. Kajian kes: Taburan Penduduk di rantau Asia Tenggara. HASIL PEMBELAJARAN Setelah selesai mengikuti pelajaran ini pelajar seharusnya dapat: • • • • Memahami konsep taburan penduduk mengikut kepadatan. SISIPAN KONSEP Taburan penduduk bermaksud kedudukan penduduk secara rawak yang diukur dlam sesuatu daerah. Kajian kes: Taburan penduduk di negara sedang membangun :Malaysia. Menjelaskan mengapa taburan penduduk dunia dan taburan penduduk di rantau Asia Tenggara tidak sekata. Kajian kes: Taburan penduduk di sebuah negara maju: Kanada – di Lembangan St. MASA 2 Masa (90 minit) Peta Konsep: • • • • • Konsep taburan penduduk mengikut kepadatan.1 Taburan Penduduk: Faktor yang mempengaruhi ketidakseimbangan taburan penduduk dan kesan-kesannya.

Contoh ketidakseimbangan kawasan. Taburan penduduk dunia mengikut garis lintang Taburan penduduk mengikut Kebenuaan dan Kepulauan. mengikut garis lintang. Taburan penduduk dunia mengikut benua. Menerangkan pengertian sebenar taburan penduduk dengan memberikan contohcontoh yang senang difahami pelajar 4.Ketidakseimbangan pula dapat menjelaskan keadaan yang berlaku akibat taburan yang tidak sekata. ISI-ISI UTAMA Ringkasan Pembelajaran. Berbincang dan menerima pendapat idea-idea pelajar dan mencatatkan isi-isi penting di papan putih. Taburan Penduduk Dunia Mengikut Kepadatan. A. Pelajar diminta berada dalam kumpulan serta berbincang tentang sebab-sebab berlakunya ketidakseimbangan penduduk di Malaysia. • Faktor-faktor yang mempengaruhi taburan penduduk di Asia Tenggara khususnya di Malaysia. berbeza antara pelbagai aspek terdapat tiga jenis ketidak seimbangan yang menjadi kajian ahli-ahli geografi iaitu ketidakseimbangan jumlah penduduk dari segi sempadan politik. Taburan Penduduk Dunia. Konsep Taburan dan Kepadatan Penduduk. • Faktor-faktor yang mempengaruhi taburan penduduk dunia yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. Daerah serta tempat tinggal mereka. B. . • Faktor-faktor yang mempengaruhi taburan penduduk di negara maju. dan kepulauan. kawasan dll. Taburan penduduk dunia mengikut kawasan • Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Guru 1. Bertanya tentang pengertian taburan penduduk yang pelajar tahu 2. • Ketidakseragaman taburan penduduk dunia mengikut benua. G. • Kesan ketidakseragaman taburan penduduk terhadap sumber alam dan sosio – ekonomi sesebuah kawasan. ketidakseimbangan kawasan contoh pantai barat dan pantai timur. F. sederhana dan jarang. Konsep taburan penduduk mengikut kepadatan yang menghasilkan taburan penduduk yang padat. luarbandar dengan Bandar. D. ekonomi dan sosial. E. ketidakseimbangan ekonomi antara kaum. 3. mengikut ketinggian dan juga mengikut kawasan. Taburan penduduk dunia mengikut ketinggian tempat. Sukatan taburan. Negeri. C.

Mencatatkan pengertian taburan sebenar serta membuat perbandingan nyata. Soalan Latihan Soalan 1: Berdasarkan kepada negara-negara di rantau Asia Tenggara yang telah anda kaji secara khusus. a) Nilaikan sejauhmanakah faktor migrasi telah menyebabkan perbezaan taburan kepadatan penduduk di dalam negara -negara yang telah anda kaji itu. Mencatatkan nota ringkas mengenai isi-isi penting hasil dari perbincangan dengan guru. Perbincangan kumpulan mengikut tajuk yang guru beri. [9 Markah] Cadangkan langkah-langkah jangka panjang yang boleh diambil untuk menyeimbangkan taburan penduduk di Malaysia. [15 Markah] b) Huraikan langkah-langkah yang telah dan boleh diambil bagi menyeimbangkan taburan penduduk di negara-negara berkenaan. 6. . 3. Menjawab secara lisan tentang pengertian taburan penduduk dengan memberikan beberapa contoh yang releven. [6 Markah] c) . Memberikan pendapat berdasarkan KBKK dengan bimbingan guru. Persembahan oleh ketua kumpulan tentang faktor-faktor yang mempengaruhi ketidakseimbangan penduduk di kawasan yang mereka kaji.. (pengetahuan sedia ada) 2. [10 Markah] Soalan 2: a) b) Mengapakah taburan penduduk di Malaysia tidak seimbang? [10 Markah] Jelaskan kesan-kesan akibat ketidakseimbangan taburan penduduk di Malaysia terhadap sumber-sumber alamnya. Meminta pelajar menyenaraikan kesan-kesan ketidakseimbangan penduduk keatas sumber (negatif dan positif) Pelajar 1. 4.5. 5.

Peluang perniagaan IKS .Kemudahan infrastruktur .Menyamakan pembangunan antara kawasan contoh pembukaan kawasan baru .Migrasi-pendidikan berikan contoh pusat pengajian tinggi .kesihatan.a Calon diminta memilih nama negara (1m) Migrasi ke kawasan Bandar-bandar akibat mencari peluang pekerjaan berlaku kepadatan di Bandar utama contoh adalah mengikut nama negara .Sumber semulajadi contoh sumber mineral. hiburan dll - . huraikan bagaimana faktor governan boleh mempengaruhi taburan penduduk di sesebuah negara. i) Nyatakan corak taburan penduduk di negara berkenaan. perikanan dll . [5 Markah] ii) Huraikan faktor-faktor yang menyebabkan taburan penduduk di dalam Negara berkenaan tidak sekata. [5 Markah] Jelaskan pengaruh faktor-faktor fizikal terhadap taburan penduduk di Asia Pasifik.Kemudahan sosial contoh pusat pengajian tinggi.Soalan 3: a) b) c) Tunjukkan negara dihitung. [10 Markah] bagaimana kepadatan penduduk sesebuah Soalan 4: a) Berdasarkan kepada sebuah negara Asia Pasifik yang telah anda kaji secara khusus.Penduduk Malaysia tidak seimbang kerana . Soalan 1b.Keadaan bentuk muka bumi .Pembukaan kawasan pertanian di kawasan luar Bandar.Migrasi ke kawasan felda atau petempatan baru berikan nama lokasi . [ 10 Markah] Berdasarkan contoh-contoh tertentu. [10 Markah] b) Mengapakah taburan penduduk dunia tidak seimbang? [10 Markah] PENILAIAN JAWAPAN Soalan 1.Kawasan ekonomi contoh industri-peluang pekerjaan .Pembukaan Bandar baru .Kepadatan kawasan yang pelajar kaji contoh di Malaysia Pantai barat dan pantai timur.Langkah-langkah . Soalan 2a.

5 797.9 2 456.9 1 411.7 948.2 746.9 67. Negeri Johor Kedah Kelantan Melaka Negeri Sembilan Pahang Perak Perlis Pulau Pinang Sabah Serawak Selangor Terengganu WP Kuala Lumpur WP Labuan Penduduk (' 000) 2 496.2 1 209.Pembukaan Bandar baru .8 1 919.9 2 083.3 2 909. Jawapan: Lihat penghitungan kepadatan penduduk di dalam jadual di bawah. Pengangkutan terawal dan kepesatan pengangkutan lebuhraya Bandar-bandar utama dan pusat pentadbiran Menyamakan pembangunan antara kawasan contoh pembukaan kawasan baru contoh penzonan industri . Formula Kepadatan: Jumlah Penduduk ÷ Luas Kawasan Jadual : Kepadatan penduduk negeri-negeri di Malaysia pada tahun 1996.Pembukaan kawasan pertanian di kawasan luar Bandar.4 15.7 73.Kawasan ekonomi contoh industri-peluang pekerjaan .Kemudahan infrastruktur .2 1173.2 268.4 365.7 94.2 1 505.2 .4 120.3 213.2 349.9 1 213.8 99. Faktor sejarah penjajahan barat.4 1 358.9 Keluasan (KM²) 18 986 9 426 14 983 1 650 6 643 35 965 21 005 795 1 031 73 620 124 449 7 956 12 955 243 91 Kepadatan (Orang / KM²) 131. Soalan 3a –Cara menghitung kepadatan penduduk a) Hitung kepadatan penduduk negeri-negeri di Malaysia pada tahun 1996.1 576.1 33.2 5592.5 33.Soalan 2b - Dasar kerajaan yang membanggunkan kawasan Bandar dan desa.5 159.Peluang perniagaan IKS .

Faktor dasar kerajaan yg mempengaruhi taburan Kemudahan sosial contoh pusat pengajian tinggi. air dan darat .Pembaziran sumber 3c.Kepupusan flora dan fauna .Sama jawapan soalan 1 . pulau haba Bandar . dll Bandar-bandar utama dan pusat pentadbiran contoh putrajaya 4a.3b.Pengaruh Fizikal keatas penduduk asia fasifik – Beri nama Negara yang dipilih KAWASAN PADAT . pengondolan.Pencemaran udara.Habitat terjejas . hiburan dll Dasar kerajaan yang membanggunkan kawasan Bandar dan desa.Sumber terjejas dan kekurang KAWASAN KURANG .Hakisan.Suhu meningkat.kesihatan.Kemusnahan hutan . landskap . Pengangkutan terawal dan kepesatan pengangkutan lebuhraya Kawasan FELDA.

.

Kesinambungan 2 kadar (Kelahiran-Kematian) Pengukuran yang lebih jelas terhadap pertumbuhan penduduk disesebuah Negara dapat dilihat dengan menilai penduduk yang masih ada. Kadar Kelahiran Pengukuran bilangan penduduk yang lahir dalam tempoh setahun. Migrasi Perpindah masuk/keluar penduduk di sesebuah Negara berdasarkan pelbagai faktor releven . atau berkurangan di sesebuah Negara pada tempoh tertentu. 3.2 Pertumbuhan Penduduk: Trend. Menyatakan Konsep penduduk sebagai sumber manusia 2. Proses ini akan menambahkan bilangan penduduk di sesebuah Negara. perlahan.TEMA 1: PENDUDUK TOPIK Pertumbuhan Penduduk SUB TOPIK 1. Proses dan Faktor yang mempengaruhinya MASA 2 masa (90minit) HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir pembelajaran Pelajar akan dapat 1. Menjelaskan trend pertumbuhan penduduk dunia dan Negara Malaysia. Membincangkan faktor yang mempengaruhi pertumbuhan penduduk (i) Kadar kelahiran (ii) Kadar Kematian (ii) Migrasi SISIPAN KONSEP Manusia yang mendiami di sesuatu kawasan Pertumbuhan Penduduk Pertumbuhan penduduk biasanya dinilai dengan jumlah angka tertentu untuk menunjukkan suatu arah pertambahan penduduk sama ada pesat. Kadar Kematian Pengukuran yang berasaskan bilangan penduduk yang telah mati. Keadaan ini menyebabkan bilangan penduduk di sesebuah Negara akan berkurangan. Menjelaskan proses pertumbuhan penduduk secara (i) Semulajadi (Kelahiran –Kematian) (ii) Pertumbuhan penduduk (Kelahiran-Kematian + migrasi bersih) 4. statik.

Negeri. 11. Mencatatkan pengertian sebenar serta membuat perbandingan nyata. Menjawab secara lisan tentang pengertian penduduk.sumber alam di dalam negara berkenaan. Daerah serta tempat tinggal mereka.negara tersebut mengalami kadar pertumbuhan penduduk yang pesat. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Guru 6. [13 markah] (b) Huraikan kesan-kesan pertumbuhan penduduk yang pesat ke atas sumber. Malaysia. Berdasarkan sesetengah Negara di rantau Asia Pasifik yang telah anda kaji. 9. 9. (pengetahuan sedia ada) 8. 12. Persembahan oleh ketua kumpulan tentang faktor-faktor yang mempengaruhi pertumbuhan penduduk di kawasan yang mereka kaji. [12 markah] . amalan tradisi dan agama. (a) Jelaskan faktor-faktor yang menyebabkan Negara. Memberikan pendapat berdasarkan KBKK dengan bimbingan guru. Bertanya tentang pengertian penduduk yang pelajar tahu 7.ISI-ISI UTAMA Faktor-faktor pertambahan penduduk • Sosial – perkahwinan pada usia muda. Mencatatkan nota ringkas mengenai isi-isi penting Contoh-Contoh Soalan yang Releven 1. Menerangkan pengertian sebenar penduduk dan Pertumbuhan Penduduk dengan memberikan contoh-contoh. Pelajar diminta berada dalam kumpulan serta berbincang tentang keadaan pertumbuhan penduduk di Asia Tenggara. Perbincangan kumpulan mengikut tajuk yang guru beri. 8. 10. • Ekonomi – Kemiskinan dan amalan keluarga (anak-anak perlu mewarisi pekerjaan tradisi. Berbincang dan menerima pendapat idea-idea pelajar dan mencatatkan isi-isi penting di papan putih. Pelajar 7. • Dasar Kerajaan – Menggalakkan kelahiran bagi menjana sumber yang ada.

air dan tanah • Kekurangan sumber makanan • Merosotnya sumber contoh sumber mineral dan kayu-kayan yang berharga. perlahan. [10 markah] (c) Penilaian Jawapan Soalan 1 (a) Negara yang dicadang ialah Indonesia. Vietnam. statik atau berkurangan di sesebuah Negara pada satu tempoh tertentu. Bincangkan pernyataan ini. Menghadkan bilangan anak dalam sesebuah keluarga contoh Singapura. . • Kadar kelahiran tinggi dan kadar kematian rendah • Tahap pendidikan yang rendah • Kegaggalan perancang keluarga • Perkhwinan pada usia muda • Faktor agama dan adat tradisi • Keperluan keluarga (kerja ladang) Soalan 1 (b) Kesan Pertumbuhan penduduk keatas sumber-sumber alam • Kepupusan sumber flora-fauna. [10 markah ] Pilih sebuah negara di rantau Asia Pasifik yang mengalami kurangan penduduk.2. Soalan 2 (a) Maksud Pertumbuhan Penduduk ialah pengukuran yang dapat menunjukkan suatu arah pertambahan penduduk sama ada pesat. Kemboja dll. Sedangkan Negara Malaysia sangat menggalakan bilangan anak yang ramai. Soalan 2 (b) Dasar kerajaan penting dalam mempengaruhi pertumbuhan penduduk di Asia Tenggara. Ini menyebabkan Negara terbabit akan mengikut arus kehendak dasar ini di masa akan datang. China. (a) (b) Apakah yang dimaksudkan dengan ‘Pertumbuhan Penduduk’ [5 markah] Dasar Kerajaan penting dalam mempengaruhi pertumbuhan penduduk di negara-negara Asia Tenggara. mineral • Tekanan sumber guna tanah secara giat Pencemaran sumber contoh air. udara dan tanah • Kemusnahan sumber hutan. Thailand. dan jelaskan sebab-sebab mengapakah Negara tersebut perlu meningkatkan pertumbuhan penduduknya.

Penambah baikan pelbagai kemudahan bagi memenuhi keperluan rakyat contoh sekolah. Singapura dan Hawaii Sebab-sebab Negara tersebut perlu mempertingkatkan lagi kadar pertumbuhan penduduk . • Mengelakkan berlakunya pembaziran sumber • Membangunkan sesebuah Negara dari segi pelbagai kegiatan ekonomi. Soalan 2 (c) Negara di Asia Pasifik yang mengalami kekurangan penduduk ialah Australia. Pertingkatkan tahap kesihatan yang lebih baik serta moden contoh hospitalhospital yang lengkap dengan pelbagai alatan bantuan kecemasan. New Zeland. Teks PRA-U Geografi Manusia STPM. Pearson dan Longman. maktab dll ini bagi memastikan tiada pelajar yang tercicir dalam pelbagai peringkat pendidikan. Rujukan Rusly & Nurashikin Abdullah.• • • • Kempen serta motivasi kekeluargan anjuran lembaga kependudukan Malaysia. Sistem pendidikan yang lebih tinggi serta memberikan peluang pada kaum wanita untuk turut terlibat dalam pelbagai sector awam. • Meluaskan pasaran barangan industri di peringkat tempatan lagi. Kuala Lumpur. • Memajukan sesebuah Negara dengan pelbagai infrastruktur dan pasarana. 2005 . • Bagi memenuhi ruang keperluan guna tenaga kerja secara tak langsung dapat menarik minat pelabur-pelabur asing untuk membuka industrinya. • Kearah memantapkan kawalan keselamatan Negara dari serangan musuh.

4. Migrasi Dalaman Migrasi ini hanya berlaku dalam sesebuah Negara tanpa melibatkan Negara yang berlainan politik. Menghuraikan pola migrasi dalaman Negara Malaysia (i) Arah aliran migrasi iaitu Desa ke Bandar.4 Migrasi: Konsep. Menerangkan pengertian Migrasi dalaman dan antarabangsa. 1. 2. Desa ke desa (ii) Isipadu aliran (iii) Komposisi aliran contoh Jantina. Bandar ke Bandar. Migrasi Antarabangsa Migrasi yang melibatkan perpindahan penduduk melepasi sempadan antarabangsa . Umur dan Taraf pendidikan 3. pola dan factor yang mempengaruhi migrasi dalaman. SISIPAN KONSEP Pengertian Migrasi Migrasi bermaksud perpindahan masuk atau keluar penduduk yang melibatkan 2 tempat yang berbeza. Membincangkan factor-faktor yang mempengaruhi migrasi serta kesan baik dan buruk. MASA 2 waktu (90 minit) HASIL PEMBELAJARAN Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat. Mempersembahkan data aliran migrasi dalam bentuk jadual dan peta.TEMA: PENDUDUK TOPIK Migrasi SUB TOPIK 1.

Menjawab secara lisan proses-proses migrasi yang pernah mereka alami atau lihat. 5. tajuk dan warna. Bersoaljawab tentang pengertian migrasi yang pelajar faham. • Faktor tolakan dari tempat asal • Faktor tarikan dari tempai yang dituju 3. 3. Memberikan jadual migrasi penduduk dalam Malaysia ke bandar-bandar utama. dan bermusim 4. 2. (pengetahuan sedia ada) 2. Mencatatkan nota-nota penting yang guru berikan. sementara. skala. Menerangkan jadual tersebut serta membimbing pelajar mencari skala yang sesuai untuk peta aliaran.ISI-ISI UTAMA 1. 6. 3. Menjawab latihan esei mengikut masa yang telah ditetapkan oleh guru. Terdapat pelbagai jenis dan keadaan berlakunya migrasi kekal. Pelajar menerangkan pengertian migrasi yang mereka tahu. Memberikan gambaran ringkas migrasi yang berlaku di Malaysia dan kawasan berhampiran. . Migrasi adalah satu proses pepindahan penduduk dari dua tempat yang bebeza atas sebab tertentu. Membina peta aliran serta melengkapkan petunjuk. 6. Menerangkan pengertian migrasi secara terperinci sambil memberikan contohcontoh yang mantap dan senang difahami. Kesan baik dan buruknya migrasi terhadap Negara yang dituju dan yang ditinggalkan AKTIVITI PEMBELAJARAN Guru 1. Pelajar 1. pelajar diberi peruntukan masa untuk pengujian tersebut. Meneliti Jadual yang telah guru berikan dan berbincang untuk mendapatkan skala yang idel. 4. Memberikan latihan esei. 4. 5.

Tempat asal. 5. migrasi berkenaan [4 Markah] (b) Pilih satu jenis aliran migrasi dalaman yang utama di dalam negara berkenaan. hiburan dll. c) 1. UKM. Kesan sosial – jenayah.Contoh Soalan Releven Berdasarkan mana-mana negara di rantau Asia Pasifik. b) Tanah kawasan pedalaman terbiar. Kuala Lumpur. merompak. a) Kekurangan tenaga kerja. Tempat destinasi Mewujudkan fenomena setinggan – mencacatkan keindahan bandar. merebaknya penyakit dan masalah sosial. 2. a) b) c) d) e) f) Jenis aliran migrasi dalaman. (a) Nyatakan pelbagai jenis aliran migrasi dalaman yang berlaku di negara tersebut. 4. % ketersampaian tinggi – kemudahan pengangkutan spt lebuh raya dll Kesan negatif aliran migrasi. Peluang pendidikan – peringkat yang lebih tinggi spt. 2005 . 3. [12 Markah] Penilain Soalan a) 1. 3. 2. Rujukan Rusly & Nurashikin Abdullah. b) 1. Pengangguran dan kemiskinan bandar.UM. Bandar ke desa Bandar ke bandar Desa ke desa Desa ke bandar Tranmigrasi Pilihan desa ke bandar dan faktor mempengaruhinya. Kesesakan dan kepadatan penduduk yang tinggi – tepu. huraikan faktor yang mempengaruhi aliran. Kemudahan sosial – Kesihatan. Kemajuan ekonomi bandar maju dan pesat – industri berkembang pesat dan bekalan buruh mencukupi. Peluang pekerjaan – meningkatkan taraf hidup. Meluaskan pasaran dan kuasa beli. Teks PRA-U Geografi Manusia STPM. 2. Pearson dan Longman. (c) Jelaskan kesan negatif aliran migrasi terhadap negara yang anda pilih terhadap kawasan asal dan kawasan destinasinya. 4.

SISIPAN KONSEP Kemahiran amali penduduk dan sumber menumpukan kepada kemahiran membina. 2 3 4 Membina dan mentafsirkan pelbagai bentuk kemahiran amali. peta bulatan berkadar dan juga peta aliran). peta titik. kepadatan penduduk. Mentafsirkan pola atau corak yang terhasil daripada graf. Menganalisis data Plotan berdasarkan dasarkan data. plotan dan petunjuk. ISI-ISI UTAMA 1.TEMA: PENDUDUK TOPIK Kemahiran Amali SUB TOPIK 1.5 Kemahiran Amali penduduk: Membina dan mentafsir graf garisan pertumbuhan penduduk MASA 2 Masa (90 Minit) HASIL PEMBELAJARAN Setelah mempelajari tema ini pelajar akan dapat: • • • • Membina pelbagai jenis graf. data umur dan jantina serta lain-lain ke dalam bentuk graf. rajah/carta dan peta tematik dengan mengaplikasikan teknik kartografi yang betul. mentafsir dan menganalisis pelbagai jenis data penduduk seperti kadar kelahiran. kadar kematian. data migrasi. rajah dan peta tematik (peta koroplet. Panduan latihan amali iaitu menentukan tajuk. Meramalkan fenomena geografi yang boleh terjadi akibat pola/corak tersebut. Menganalisiskan sebab-sebab sesuatu pola/corak yang terhasil. . skala. carta. rajah/carta dan peta yang dilukiskan.

Berbincang mengenai petua dan peraturan dalam membina graf pelbagai jenis. Mencatatkan isi-isi penting mengenai kemahiran yang guru terangkan. . Contoh Soalan yang releven Jadual 1: Penduduk di wilayah-wilayah terpilih di dunia 1900 – 1990 (Juta orang) Wilayah Afrika Amerika Latin Amerika Utara Asia Eropah Tahun 1900 120 63 81 915 423 1930 155 109 135 1072 532 1950 200 163 167 1376 576 1970 344 283 228 2056 705 1990 648 448 276 3108 786 a) Berdasarkan jadual 1. 3. carta pai serta lain-lain dengan sempurna.Memberikan latihan amali secara berkumpulan dan perseoragan. 3. 5.AKTIVITI PENGAJARAN DAN PEMBELAJARAN Guru 1. 2. Panduan membaca data dan memindahkannya dalam bentuk kemahiran yang akan dipelajari 4. Melakukan pengiraan secara berkumpulan 4. Pelajar 1. lukis graf garis untuk menunjukkan pertambahan penduduk di wilayah-wilayah terpilih di dunia dari tahun 1900 hingga 1990. garisan. Menunjukkan contoh-contoh kemahiran yang terdapat dalam gambarajah. Menerangkan kepentingan kemahiran amali dalam geografi. Membina graf bar. 2. Pelajar membaca data dan meanalisiskan butiran.

Menganalisis graf garis memerlukan kemahiran mengadunkan pengentahuan sedia ada dengan pola atau bentuk graf yang terhasil. sebab-sebab mengapa pola tersebut bersifat demikian dan juga elemen kajian masa depan (KMD) seperti mencadangkan langkah. Terdapat empat jenis pola atau corak atau trend atau arah alir yang boleh dikenalpasti dari sesebuah graf garis. Jawapannya: Kepesatan pertumbuhan penduduk di Asia berlaku selepas tahun 1950. Pola atau trend peningkatan atau penurunan secara gradual (perlahanlahan) Pola atau trend yang stabil – konstan (garis lurus yang mendatar) Pola atau trend yang tidak stabil/tidak menentu – mengalami kenaikan dan penurunan dalam tempoh masa yang tertentu. (2) Aras kesuburan (Fertiliti) wanita yang tinggi berkaitan dengan peratus penduduk dalam kumpulan umur subur yang ramai (misalnya 15 hingga 44 tahun) serta amalan Berdasarkan graf garis yang telah anda lukis pada soalan (a) Nyatakan wilayah yang mengalami pertambahan penduduk yang paling pesat . Iaitu : i) ii) iii) iv) Pola atau trend peningkatan atau penurunan secara mendadak. meramalkan kesan jangka panjang dan sebagainya. ii) Huraikan mengapa berlakunya pertambahan penduduk yang pesat di wilayah tersebut.1.1. Komponen penganalisisan dan pentafsiran merangkumi pola atau corak graf yang terhasil. Antaranya: (1) Peningkatan kadar kelahiran dan pengurangan kadar kematian ekoran daripada kemajuan taraf kesihatan serta teknologi perubatan yang dapat mengawal pelbagai penyakit merbahaya serta dapat mengurangkan resiko kematian bayi di samping meningkatkan jangka hayat penduduk.1 b) Menganalisis dan mentafsir Graf Garis. Lihat contoh soalan pentafsiran di bawah: b) i) Jawapannya: Wilayah yang mengalami pertambahan penduduk yang paling pesat ialah wilayah ASIA. Ini disebabkan oleh beberapa faktor.

c) Pilih sebuah negara di Asia. khususnya di negara-negara Asia yang sedang (3) Kegagalan Program Kawalan Penduduk/Perancangan keluarga di sesetengah negara Asia yang disebabkan oleh taraf pendidikan yang masih rendah. Kedapatan lebih banyak sumber makanan berzat/berkhasiat serta amalan pemakanan/diet yang seimbang di kalangan penduduk telah menjamin kesihatan penduduk bertambah. (4) Bertambahnya pengeluaran sumber-sumber makanan khususnya pada era revolusi hijau yang memungkinkan pertumbuhan pesat penduduk Asia dapat ditampung daripada mengalami krisis makanan dan kebuluran. Bangladesh dll yang sesuai.perindustrian. Kegagalan program perancangan keluarga boleh juga dikaitkan dengan keperluan buruh/tenaga kerja oleh sesebuah keluarga khususnya dalam sektor pertanian tadisional. Ini akan menimbulkan kesan: (1) Tekanan terhadap sumber alam khususnya terhadap sumber tanah. Kesannya saiz tanah secara relatifnya menjadi semakin sempit. Jawapannya: Memilih sebuah Negara di Asia yang mengalami pertumbuhan penduduk yang pesat seperti Indonesia. Filipina.pertanian.1945) mengurangkan kematian penduduk secara besar-besaran akibat peperangan. Dalam keadaan sumber tersebut tidak boleh diganti maka kesan jangka panjangnya ia diancam kehabisan/kepupusan.perkahwinan pada usia muda membangun. kadar kematian berkurangan. peningkatan tenaga buruh dan kemajuan ekonomi.sumber bahan api fosil.jangka hayat meningkat yang seterusnya mendorong peningkatan kelahiran. . adat dan status quo masyarakat. harganya semakin mahal. Di samping memberi ruang kepada negara-negara Asia mengubah polisi kependudukan dan sosio-ekonomi negara masing-masing ke arah pertambahan penduduk. bijih besi emas dan lain-lain akibat pengeluaran berlebihan bagi menampung keperluan penduduk yang bertambah dengan pesat. (2) Kepupusan/kehabisan sumber alam khususnya jenis sumber yang tidak boleh diperbaharui seperti sumber mineral: . Tamatnya perang dunia ke dua (1939 .infrastruktur dan sebagainya menjadi semakin hebat apabila penduduk bertambah. (5) Kestabilan politik. jelaskan kesan pertumbuhan penduduk yang pesat terhadap sumber alam di negara tersebut.pembandaran. halangan agama. bijih timah. India. Persaingan guna tanah untuk petempatan. Pertumbuhan penduduk yang pesat memungkinkan sumber-sumber alam sesebuah negara diteroka dan dieksploitasi sepenuhnya bagi menampung pertumbuhan tersebut.

(Ingat – Plotan bagi graf bar mestilah dijarakkan antara satu bar dengan bar yang lain. sumber tidak terbiar membazir kerana mempunyai tenaga kerja yang cukup untuk menjana dan membangunkannya. Oleh sebab itu plotan bar adalah berlawanan dengan plotan graf garis. Pilih satu skala yang sesuai yang boleh meliputi semua data dan boleh diplotkan di dalam sehelai kertas graf sahaja. graf bar kompaun dan juga graf bar cermin. Graf bar cermin pula mempunyai nilai paksi tegak yang positif dan negatif. Tandakan nilai bagi setiap 1 CM di atas paksi Y dan nyatakan unitnya dihujung paksi tersebut. Paksi X berada di tengah graf. Paksi X mewakili tahun/elemen/unsur manakala paksi Y mewakili nilai. Langkah 4: Tandakan setiap nilai data yang terdapat dalam soalan. Gerakerja Membina Graf Bar: Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan baca soalan dengan teliti. Misalnya jika data itu melibatkan perubahan (angka positif dan negatif) maka graf bar yang sesuai dibina ialah graf bar cermin. Pada amnya graf bar terdiri daripada tiga jenis iaitu graf bar komponen. Penandaan nilai mestilah dijarakkan dari paksi Y (sebaik-baiknya berjarak 1 CM). sumber perikanan dan penternakan relatif dengan keperluan penduduk yang bertambah dengan pesat. Pembangunan sumber alam meningkat. Kenalpastikan kaedah graf bar yang hendak dibina samada bar kompaun. Langkah 3: Sediakan paksi X dan paksi Y di atas kertas graf. Seterusnya buat plotan bar atau turus mengikut nilai-nilai data yang terdapat dalam soalan. di sebelah atasnya paksi Y yang bernilai positif manakala di sebelah bawahnya ialah paksi Y yang bernilai negatif. (5) Kesan positif. Termasuk juga kesan hakisan tanih serta tanah runtuh. Sebaiknya skala yang dipilih tidak terlalu besar atau terlalu kecil sehingga mencacatkan kesan nampak (Visual impact) graf bar yang dilukis itu. Pengeluaran sumber-sumber makanan tersebut tidak sepadan dengan pertambahan penduduk.kenderaan. Konsep: Graf bar atau graf palang ialah graf yang mempunyai turus-turus secara menegak.2 a) Membina Graf Bar. Jika graf garis perlu rapat dan . Graf bar komponen atau graf bar majmuk mempunyai turus yang bertingkat-tingkat manakala graf bar kompaun mempunyai turus yang berbaris-baris. bar komponen atau graf bar cermin.pembuangan sisa domestik yang biasanya sejajar dengan pertumbuhan penduduk yang pesat. (4) Berkurangnya sumber-sumber makanan khususnya yang berasaskan hasil-hasil pertanian.1. Langkah 2: Kenalpastikan nilai maksima serta nilai minima dalam data tersebut.(3) Pencemaran dan kemusnahan/kerosakan sumber seperti sumber udara dan air akibat pertambahan industri. 1.

Jadual 2: Bilangan migrasi masuk dan migrasi keluar di beberapa buah negeri terpilih Semenanjung Malaysia pada tahun 1998. Penyelesaian: Oleh kerana soalan meminta calon melukiskan graf bar yang menunjukkan Migrasi Bersih. skala dan petunjuk. Jika nilai migrasi bersih yang diperolehi mempunyai nilai positif dan negatif maka graf bar yang perlu dilukis ialah graf bar cermin.bermula di atas paksi Y manakala plotan bar mesti renggang dari paksi Y dan renggang antara bar-bar yang dibina) Langkah 5: Lengkapkan graf anda dengan tajuk. Negeri Johor Kedah Kelantan Terengganu Pahang Melaka Perak Selangor Pulau Pinang Bil. maka calon mestilah dahulu mengira nilai migrasi bersih bagi setiap negeri dengan menggunakan formula berikut: Migrasi Bersih = Migrasi Masuk ▬ Migrasi Keluar.Migrasi keluar (orang) 26 880 16 266 14 113 9 361 23 635 11 993 35 317 38 536 16 736 a) Berdasarkan jadual 2. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas graf. Sekiranya nilai yang diperolehi positif . Lihat Contoh 2 di bawah: Contoh 2: Jadual 2 di bawah menunjukkan bilangan migrasi masuk dan migrasi keluar di beberapa buah negeri terpilih Semenanjung Malaysia pada tahun 1998. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk di tulis di ruang bawah graf bar).Migrasi Masuk (orang) 30 838 19 357 11 069 14 979 25 957 9 161 25 753 61 048 12 664 Bil. lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan bilangan migrasi bersih mengikut beberapa buah negeri terpilih di Semenanjung Malaysia pada tahun 1998.

pilih satu skala yang sesuai bagi mewakili semua data. Lihat Jadual nilai migrasi bersih dan panjang setiap bar di sebelah: Jadual : Nilai Migrasi Bersih dan Panjang Setiap Bar. Negeri Johor Kedah Kelantan Terengganu Pahang Melaka Perak Selangor Pulau Pinang Bil.8cm 1.5 cm – 1. Bahagikan nilai migrasi bersih dengan skala anda untuk memperolehi panjang setiap bar yang akan dilukis nanti.4cm – 4.1 cm – 1.2cm – 2.5cm 2.7cm 11.0 cm .Migrasi Masuk (MM) 30 838 19 357 11 069 14 979 25 957 9 161 25 753 61 048 12 664 Bil.9 cm 1. Berdasarkan nilai migrasi bersih yang diperolehi itu. Skala yang dipilih: 1 CM = 2000 Orang. 1.sahaja atau negatif sahaja maka calon boleh memilih untuk melukis graf bar komponen atau graf bar kompaun bergantunglah kepada kesesuaiannya.Migrasi keluar (MK) 26 880 16 266 14 113 9 361 23 635 11 993 35 317 38 536 16 736 Migrasi Bersih (MM – MK) 3 958 3 091 –3 044 5 618 2 322 –2 832 –9 564 22 512 –4 072 Panjang bar 1cm = 2000 org.

berbanding dengan negeri-negeri pantai timur dan utara semenanjung. kesan serta cadangan mengatasi hasil daripada sesuatu bentuk bar yang terhasil. Faktor pemangkin migrasi.judul isinya masih lagi sama). Mengenalpasti dengan tepat negeri di pantai barat yang mempunyai kadar migrasi masuk yang tinggi .Selangor dan Perak. Sebab-sebab: (Boleh dibincangkan secara perbandingan antara faktor tarikan dan faktor tolakan .1. Sepertimana graf garis. Peluang pendidikan. Antara sebab-sebab yang boleh dibincangkan ialah: 1. Jawapannya: 1. Boleh dibuktikan dengan nama-nama IPTA atau IPTS boleh dibuat perbandingan dengan negeri-negeri lain. b) Mengapakah sesetengah negeri di Pantai Barat Semenanjung Malaysia mengalami kadar migrasi masuk yang tinggi berbanding dengan negeri-negeri di pantai timur dan utara semenanjung. Bandar yang lebih besar. 4. graf bar juga perlu dianalisis dan ditafsirkan daripada segi polanya.. Peluang perkerjaan yang luas dan tawaran gaji yang lumayan terutamanya dalam sektor perindustrian dan perkhidmatan khususnya di bandar-bandar besar dalam negeri yang berkenaan. Tarikan kemudahan bandar yang begitu banyak di negerinegeri pantai barat berbanding dengan negeri-negeri lain. meningkatkan darjah ketersampaian antara negeri-negeri pantai barat dengan negerinegeri yang lain. Faktor Urbanisasi. Faktor sistem pengangkutan. Sistem pengangkutan yang cekap. .1. Peluang pendidikan tinggi juga lebih luas dan terbuka khususnya di negeri Selangor.2 b) Menganalisis dan Mentafsir Graf Bar.cepat. sebab-sebab. canggih dan jaringan yang padat akan memudahkan pergerakan. Peluang perkerjaan. Di peringkat ini calon mestilah berupaya mengadunkan pengentahuan yang dimilikinya dengan kemahiran amali yang dibuat.lebih maju/pesat membangun yang menawarkan pelbagai kemudahan yang menarik. 2. 3. Lihat contoh soalan analisis di bawah.

pengiraan sudut sektor dan juga pengiraan peratus sudut sektor.1. Gerakerja Membina Carta Pai (Rajah Bulatan Berbahagi): Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan kenalpastikan berapa buah carta pai yang perlu dibina berasaskan kehendak soalan. Nilai jejari boleh dikira dengan menggunakan formula berikut: Jejari = √ jumlah Apabila sudah dipuncakuasaduakan maka nilai yang diperolehi bukan lagi dalam unit biasa tetapi bertukar menjadi UNIT PUNCAKUASADUA. pilih satu skala yang sesuai yang boleh diguna untuk mengira panjang jejari. Sebaiknya panjang jejari mestilah sesuai untuk menghasilkan bulatan agar tidak terlalu besar atau terlalu kecil. . Langkah 4: Kirakan sudut sektor bagi setiap elemen yang terdapat dalam jadual dengan menggunakan formula berikut: Nilai Bagi Setiap Elemen x 360° Jumlah Keseluruhan Elemen Langkah 5: Membuat plotan. Terdapat tiga pengiraan penting untuk membina sesebuah carta pai iaitu.3 a) Membina Carta Pai (Rajah Bulatan Berbahagi). Melukis bulatan dengan menggunakan jangka lukis berdasarkan panjang jejari yang telah dikira dan juga menandakan bukaan sudut sektor bagi setiap elemen yang telah dikira dengan menggunakan jangka sudut di dalam bulatan berkenaan. pengiraan skala jejari bulatan. Bahagikan nilai puncakuasa dua yang diperolehi dalam langkah (2) di atas dengan nilai skala yang telah dipilih itu. Langkah 2: Campurkan semua nilai data mengikut sektor bagi tujuan mencari jejari. Langkah 3: Berdasarkan nilai puncakuasadua ini. Ia terdiri daripada bulatan yang dipecahkan kepada segmen –segmen atau sektor-sektor mengikut nilai sudut yang telah dikira. Carta pai mempunyai beberapa nama seperti Rajah Bulatan Berbahagi dan juga Simbol Bulatan Berkadar.1.

Kumpulan Umur Jumlah Penduduk (‘000) orang 7.64 tahun Lebih dari 65 tahun Jumlah Berdasarkan jadual 3 di atas siapkan sebuah rajah bulatan berbahagi bagi menunjukkan jumlah penduduk mengikut kumpulan umur di Malaysia pada tahun 2000. 684 14. Langkah 1: Mengira skala jejari: Formula: √ JUMLAH = √ 23. 681 898 23.Langkah 6: Mengira peratus setiap sudut sektor dengan menggunakan formula berikut: Nilai Bagi Setiap Elemen x 100% Jumlah Keseluruhan Elemen Nilai peratus ini mestilah dimasukkan ke dalam setiap bukaan sudut sektor bulatan tersebut. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk boleh ditulis di bahagian bawah carta pai anda itu.264.264 Bawah 15 tahun 15 . nilai peratus yang perlu ditulis dalam setiap bukaan sudut sektor dan bukannya nilai sudut berkenaan) Langkah 7: Lorekan atau warnakan setiap sudut sektor dengan lorekan atau warna yang berlainan dan seterusnya lengkapkan carta pai anda dengan tajuk. (Ingat !. Lihat Contoh 3 di bawah: Jadual 3 di bawah menunjukkan jumlah penduduk mengikut kumpulan umur di Malaysia pada tahun 2000.000 . Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas carta. skala dan petunjuk.

9º 360º 100 = 3.823 CM.000 =227.9º x 100 = 33.000 Jumlah 7.02% .000 x 360º 23.= 4823.681.684.000 =118. (Lihat Jadual di bawah) Kumpulan umur Jumlah Penduduk Sudut Sektor : Formulanya: Nilai x 360º Bawah 15 tahun 7. Langkah 2: Mengira sudut sektor dan peratus sudut sektor.264.11% 360º % sudut sektor Formulanya: Nilai sudut sektor x 100% 360º 118.000 =13.2º x 23.27 ÷ 1000 Panjang jejari = 4.264.000 x 360º 227.86% 360º 100 = 63.9º x 23.684.000 x 360º 13.681. Lebih 65 tahun 898.264.27 unit puncakuasadua Skala Jejari = 1 CM = 1000 unit puncakuasdua = 4823.000 2º 898.000 9º 14. 15 – 64 tahun 14.

dan teknologi nano. Aras 3 • Menjelaskan kepentingan atau sumbangan sektor pembangunan ekonomi dan sosial negara Asia pasifik. teknologi transgenik. pengubahsuian genetik. pertanian kepada Aras 4 • Menjelaskan kesan negatif aktiviti pertanian terhadap alam sekitar dan mencadangkan langkah-langkah mengatasinya. Aras 2 • Menghuraikan pelbagai faktor yang mempengaruhi kegiatan pertanian di Asia pasifik. dan teknologenik. . Tanaman monokultur – tanaman sejenis sahaja misalnya padi sawah yang ditanam di atas tapak yang sama yang hanya berbeza mengikut masa seperti tanaman padi sawah dalam musim dan luar musim. Tanaman multikultur – tanaman pelbagai jenis iaitu campuran tanaman padi sawah dengan tanaman lain.1 Sektor pertanian Masa 2 Jam (80 Minit) Hasil Pembelajaran Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat. Aras 1 • Membezakan pelbagai jenis dan ciri sistem pertanian di Asia pasifik.TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR Tajuk Impak Pembangunan Ekonomi Terhadap Alam Sekitar Subtajuk 2. Sisipan Konsep • • • Bioteknologi – bermaksud penggunaan teknologi dalam perkembangan pertanian dan pembuatan seperti pembiakbakaan tisu.

2 Kekurangan tenaga buruh. kemarau.6 Meningkatkan teknologi 3.0 Faktor-faktor mempengaruhi.2 Kemanusiaan.2 Pertanian sara diri intensif 1. 4.5 Memperbaiki sistem pengurusan dan pemasaran .3 Projek pertanian berkelompok 5.1 Ekonomi 2.0 Masalah yang dihadapi 4.1 Ancaman fizikal – banjir.1 membekalkan sumber makanan 3.4 Teknologi 3. 2.4 Membantu ekonomi sampingan 3.1 Iklim 2.4 Masalah tanah – saiz tanah tidak ekonomik.0 Langkah-langkah memajukan sektor pertanian 5.8 Memajukan infrastruktur dan pembangunan bandar 4.0 Jenis dan ciri sistem pertanian.4 Perladangan ektensif 2.0 Kepentingan atau sumbangan 3. 2. tanah terbiar.8 Kemiskinan 5.2.7 Kekurangan pengetahuan moden 4.3 Peluang pekerjaan 3.2 Sosial 2.2.6 Masalah teknologi 4. ancaman makluk perosak.7 Meluaskan pasaran 3. 4.2 Pendapatan eksport negara 3.2 Wujudkan semula program pembangunan wilayah 5.1 Memajukan bioteknologi 5.3 Kekurangan modal. 4.3 Governan 2. 1.1 Pertanian pindah 1.3 Pertanian kebun kecil 1.5 Menambahkan dana/modal 3.5 Harga pasaran antarabangsa tidak stabil 4.1. 2.2.2. 4.4 Tingkatkan infrastruktur pertanian 5.1.1 Fizikal.1.Isi-isi Pembelajaran 1.2 Sistem saliran 2.3 Bentuk muka bumi 2.

Guru bertanyakan pelajar jenis-jenis pertanian yang terdapat di negara. 2.6 Mempromosikan produk pertanian.6 Gangguan kitar hidrologi 6. 6. 3. 5.gov.0 Kesan negatif terhadap alam sekitar 6. 3. • http://www.2 Amalan pengurusan cekap dan strategik. 7. 4. • Faktor mempengaruhi • Sumbangan terhadap sosioekonomi • Masalah-masalah dalam pertanian • Kesan terhadap alam sekitar dan langkah mengatasi.moa.sains.5 Kemusnahan ekosistem/biodiversiti 6.7 Pemanasan setempat. 2. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Aktiviti guru 1. 7.0 Langkah mengatasi kesan negatif 7. Pelajar mendapatkan maklumat dalam halaman web dan mencetak maklumat berkaitan. Guru meminta beberapa kumpulan membentangkan hasil capaian di halaman web berkenaan.1 Perubahan landskap 6. .my • http://www.my.my/dof/ • http://www.2 Hakisan dan gerakan jisim 6.agrolink. Guru bahagikan kepada beberapa kumpulan kecil dan memberi alamat halaman web. Pelajar membentang hasil maklumat yang diperolehi. 4. Guru merumus dan memberi soalan latihan yang perlu disiapkan dalam bentuk folio. 5.1 Langkah perundangan – Akta Kualiti Alam Sekitar 1974.4 Pencemaran udara/jerebu 6.jas.treasury.3 Kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Guru meminta pelajar mencari maklumat yang terdapat di halaman web sistem pertanian yang terdapat di negara berkaitan dengan.3 Pencemaran air 6. 7. Aktiviti murid 1. Pelajar berada dalam 2 orang 1 kumpulan.5. Pelajar menyatakan jenis-jenis pertanian yang terdapat di Malaysia. Pelajar mencatit soalan.

Membantu memajukan sektor ekonomi sampingan 4. (b) meminta pelajar menjelaskan masalah sektor pertanian perladangan. Menyumbang kepada pendapatan eksport negara. 1.1 Kekurangan tenaga buruh. (8 Markah) Kaji kesan-kesan negatif pembangunan pertanian perladangan terhadap alam sekitar fizikal di negara berkenaan. (a) meminta pelajar memilih sebuah negara di Asia Pasifik dan memberikan kelebihan sektor pertanian perladangan berbanding sektor pertanian lain. 2.2 Kekurangan modal. 1. Menyediakan banyak peluang pekerjaan.5 Masalah teknologi c) . 2.3 Masalah tanah – saiz tanah tidak ekonomik. 2.2 Makhluk haiwan perosak. a) Huraikan kelebihan sektor pertanian perladangan berbanding dengan sektor-sektor pertanian yang lain yang ada di negara tersebut. (9 Markah) b) Jelaskan masalah-masalah yang dihadapi untuk memajukan sektor pertanian perladangan di negara itu. 2. tanah terbiar. (c) pula meminta pelajar mengkaji kesan negatif pertanian ladang terhadapa alam sekitar. 2. Memajukan infrastruktur dan pembangunan bandar 2markah x 4 isi = 8m + 1m (cth negara) = 9m b) Masalah sektor pertanian perladangan.Contoh Soalan Soalan 1 Pilih mana-mana sebuah negara di rantau Asia Pasifik.1 Kemarau. (8 markah) Penilaian Jawapan Soalan ini merupakan soalan langsung dan terdiri daripada tiga bahagian. Faktor Kemanusiaan 2. a) Negara yang dipilih ialah Malaysia.4 Harga pasaran antarabangsa tidak stabil 2. 3. Faktor Fizikal 1.banjir. Antara kelebihan sektor pertanian perladangan berbanding sektor pertanian lain ialah. 1.

2m x4 isi = 8m c) Kesan-kesan negatif terhadap alam sekitar. 118 – 156. Perubahan landskap Hakisan dan gerakan jisim Pencemaran air Pencemaran udara/jerebu Kemusnahan ekosistem/biodiversiti Gangguan kitar hidrologi Pemanasan setempat. . 2m x 4 isi = 8m Rujukan Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. 1.s. m. 2005. 6. Petaling Jaya. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. 2. Bab 6 – Sektor Pertanian. 7. Penerbit:Pearson dan Longman. 3. 4. 5.

Aras 1 • Mengenalpasti sektor ekonomi primer. Aras 2 • Menjelaskan pelbagai faktor yang mempengaruhi perkembangan sektor industri.TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR Tajuk Impak Pembangunan Ekonomi Terhadap Alam Sekitar Subtajuk 2. sekunder dan tertier. Industri Tertier – Industri perkhidmatan yang menyediakan pelbagai perkhidmatan kepada pelanggan seperti pengangkutan. Aglomerasi Industri . perhutanan dll.2 Sektor Perindustrian Masa 2 waktu (80 Minit ) Hasil Pembelajaran Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat.telekomunikasi.Pengelompokkan industri di satu kawasan yang khas seperti di kawasan perdagangan bebas (FTZ) . Aras 4 • Menjelaskan kesan negatif aktiviti perindustrian terhadap alam sekitar dan mencadangkan langkah-langkah mengatasinya. Sisipan Konsep • • • • Industri Primier – Industri peringkat pertama berdasarkan industri pemerosesan sumber alam seperti pertanian. Industri sekunder – Industri pembuatan yang menukarkan hasil industri primer kepada barangan siap atau separa siap.perlombongan. pelancongan dll. Aras 3 • Menjelaskan kepentingan atau sumbangan terhadap sosioekonomi.

2 Keupayaan modal 2. Guru menunjukkan gambar-gambar yang diambil semasa lawatan di kilang kelapa sawit Ladang Kota Bahagia.4 Tenaga buruh 2.3 Pencemaran air 4. Kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar.4 Memajukan industri berkaitan 3.1 Peluang pekerjaan 3.2 Industri sekunder 1.1 Langkah perundangan – Akta Kualiti Alam Sekitar 1974 5. 1.0 Langkah mengatasi kesan negatif 5. .1 Industri primer 1.2 Hujan asid 4.5 Pasaran dan permintaan 2.3 Meluaskan pasaran 3. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Aktiviti guru 1. 5.1 Pencemaran udara dan jerebu 4. 2.0 Kepentingan atau sumbangan 3.0 Faktor-faktor mempengaruhi.Isi-isi Pembelajaran 1.6 Bahan mentah dan sumber kuasa 3.3 Industri tertier 2.5 Pemanasan setempat atau pulau haba bandar.3 Teknologi 2.5 Meningkatn pembangunan infrastruktur.0 Jenis dan ciri sektor industri. 4.4 Kemusnahan hidupan akuatik 4.2 Pendapatan negara 3.0 Kesan ke atas alam sekitar 4.2 Amalan pengurusan cekap dan strategik.1 Dasar dan polisi kerajaan 2.

4. Masalah kekurangan modal.2.perlombongan. 4. Guru meminta pelajar menyatakan kawasan industri di daerah. Guru meminta pelajar membentangkan hasil perbincangan melalui kaedah forum. 3. ( 9 Markah) Penilaian Jawapan Terdiri daripada tiga bahagian. Guru bahagikan kepada beberapa kumpulan kecil dan memberi soalan perbincangan. b) Huraikan faktor-faktor yang boleh menghalang kemajuan industri perkilangan di sesetengah negara Asia Tenggara . Harga di pasaran antarabangsa. Kekurangan bahan mentah. 5. 4. Pelajar menyatakan lokasi kawasan perindustrian yang mereka tahu.(3m) b) Faktor penghalang kemajuan. 1. Cth kilang perabut. 3. perhutanan dll. (3m) Industri sekunder – Industri pembuatan yang menukarkan hasil industri primer kepada barangan siap atau separa siap. 2. 3. Guru merumus topik perbincangan dan memberi soalan latihan. . Kekurangan tenaga buruh mahir. ibu negeri dan ibu negara.papan lapis dll. (c) pula meminta pelajar mengkaji kesan negatif akibat perindustrian yang tidak mengamalkan konsep pembangunan lestari. a) Industri tertier – Industri peringkat pertama berdasarkan industri pemerosesan sumber alam seperti pertanian. Pelajar membincangkan topik yang berkaitan melalui forum dan sesi soal jawab di antara pelajar-pelajar. (a) meminta pelajar membezakan maksud industri primer dan industri sekunder (b) meminta pelajar menghuraikan faktor penghalang kemajuan industri di sebuah negara Asia Tenggara. ( 10 Markah) c) Jelaskan kesan-kesan negatif terhadap alam sekitar fizikal akibat aktiviti perindustrian yang tidak mengamalkan konsep pembangunan lestari. Contoh Soalan Soalan 2 a) Bezakan ( 6 Markah) maksud industri primer dengan industri sekunder. Pelajar berada dalam 5 orang 1 kumpulan.bandar. 2. Aktiviti murid 1. Pelajar mencatat soalan.

3 isi x3m =9m + ( 1m isi terbaik) = 10m c) Kesan-kesan negatif terhadap alam sekitar. 1. 4 isi x 2m = 8m + ( 1m isi terbaik) = 9m Rujukan Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. Penipisan lapisan ozon dan kesan rumah hijau. Pemanasan setempat.s. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. Pencemaran udara 2. m. Petaling Jaya. 267 – 281. Penerbit:Pearson dan Longman. Pencemaran air 5. Bab 11 – Sektor Perkhidmatan. . 2005. 4. Fenomena hujan asid. Kemusnahan ekosistem akuatik 6. 3.

Aras 2 • Menjelaskan pelbagai faktor yang mempengaruhi perkembangan sektor industri pelancongan. Sisipan Konsep a) Ekopelancongan (Eco – Tourism) Aktiviti pelancongan yang berkembang berasaskan sumber semulajadi seperti pelancongan pantai. Aras 3 • Menjelaskan kepentingan atau sumbangan terhadap sosioekonomi. hutan lipur. tasik. pulau. air terjun/jeram. sungai. Aras 1 • Mengenalpasti sektor ekonomi tertier. Aktiviti pelancongan yang paling banyak berkembang di .3 Sektor Pelancongan Masa 2 waktu (80 Minit ) Hasil Pembelajaran Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat.TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR Tajuk Impak Pembangunan Ekonomi Terhadap Alam Sekitar Subtajuk 2. tanah tinggi. Aras 4 • Menjelaskan kesan negatif aktiviti pelancongan terhadap alam sekitar dan mencadangkan langkah-langkah mengatasinya. gua batu kapur dan sebagainya.

Dasar kerajaan Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 10 Minit ) . . . perubatan tradisional dan lain-lain. kawasan perkampungan nelayan.Kemudahan pengangkutan dan perhubungan . Hutan Simpan Belum di Perak. Hutan Simpan Endau – Rompin di Pahang. . Mengalakkan aktiviti pelancongan sambil belajar khususnya dikalangan pelajar sekolah. Contohnya di Taman Negara. . Bagang Lalang Selangor.Keindahan flora dan fauna.Keindahan persekitaran fizikal seperti pantai dan gua. Contohnya pusat-pusat pengajian tinggi. Pusat Sains Negara. perkhidmatan hospitality swasta.Malaysia. . konsep “home stay” dan lainlain. c) Pelancongan Kesihatan. Pulau Langkawi. Cameron Highland dan sebagainya Isi-isi Pembelajaran a) Faktor-faktor mempengaruhi perkembangan kegiatan pelancongan i) Faktor alam sekitar fizikal. Putrajaya.Tempat-tempat bersejarah . d) Pelancongan Pendidikan.Kemudahan prasarana .Keindahan kawasan tanah tinggi. b) Pelancongan pertanian ( Agro – Tourism ) Aktiviti pelancongan di kawasan dusun buah-buahan.Pulau-pulau dan taman maritim yang cantik. Akua – tourism seperti di kawasan ternakan akuakultur. . Contohnya di Kedah dan Perlis seperti di kawasan MADA.Iklim yang sesuai ii) Faktor alam sekitar manusia. rawatan pakar. Kedatangan pelancong untuk mendapatkan rawatan perubatan.

Langkah 4 ( Rumusan Hasil Pembelajaran – 10 minit) Guru merumuskan setiap langkah pembelajaran di atas dan menyatakan kecapaian objektifnya. ii) Guru bersama dengan kumpulan pelajar lain membuat pembetulan dan penambahbaikan terhadap hasil pembentangan. Contoh Soalan Pilih sebuah Negara di Asia Tenggara. b) Guru menjelaskan tempat-tempat menarik yang terdapat di Malaysia dan menyatakan kepentingan kepada ekonomi negara. a) Huraikan kepentingan sektor pelancongan terhadap pembangunan ekonomi dan sosial negara berkenaan. (Nota: Perbincangan mestilah berasaskan prinsip: FHC – Fakta diikuti oleh Huraian dan dilengkapi dengan contoh-contoh yang spesifik) Langkah 3 (Pembentangan Hasil Perbincangan – 40 Minit) b) Pembentangan hasil perbincangan dan penambahbaikan. Langkah-langkah memajukan sektor pelancongan di Malaysia. [ 8 Markah] . Langkah 2: (Diskusi Pelajar – 20 Minit ) a) Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk membincangkan dua aspek berikut: i) ii) Faktor-faktor yang mempengaruhi sektor pelancongan yang terdapat di Malaysia.a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. i) Setiap kumpulan membentangkan hasil perbincangan. [9 Markah] b) Cadangkan langkah yang boleh diambil untuk memajukan sektor pelancongan di dalam negara berkenaan.

akuapelancongan. Membangunkan sumber-sumber setempat yang berpotensi berasaskan konsep agropelancongan. Menyediakan kemudahan asas yang mencukupi. 2 markah x 4 isi = 8m + 1m(cth negara) =9M b) Langkah memajukan sektor pelancongan.arkeopelancongan. dan ecopelancongan.c) Huraikan kesan negatif sektor pelancongan terhadap penduduk dan alam sekitar negara berkenaan. Perkembangan teknologi dan R&D.(c) Meminta pelajar memberi kesan negative sector tersebut kepada alam sekitar manusia dan alam sekitar fizikal.(b) Meminta pelajar mencadangkan beberapa langkah bagi memajukan sector berkenaan. (a) Meminta pelajar memilih sebuah Negara Asia Tenggara dan memberikan kepentingan sector pelancongan terhadap ekonomi dan social Negara. i) ii) iii) iv) v) Sumber pendapatan negara. Kempen kesedaran seperti langkah menjaga kebersihan. Memajukan sistm pengangkutan dan perhubungan. menguruskan sisa pelancongan dan memelihara kualiti alam sekitar setempat. Pembangunan di kawasan luar Bandar. Masalah Terhadap Persekitaran Fizikal. a) Negara yang dipilih ialah Malaysia. 2 markah x 4 isi = 8m c) Kesan negatif sektor pelancongan. [ 8 Markah] Penilaian Jawapan Soalan ini merupakan soalan langsung dan terdiri daripada tiga bahagian.Antara kepentingan sektor pelancongan ialah. Menggalakkan perkembangan industri berkaitan. Peluang pekerjaan. i) ii) iii) iv) v) Mempromosikan produk pelancongan menerusi media. . pakej pelancongan yang menarik melalui TDC(Lembaga Penggalak Pelancongan).

Pendedahan dan penyerapan budaya barat. . 2 markah x 4 isi = 8m Rujukan Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. 267 – 281. 2005. Pencemaran air laut. Tanah Tinggi Genting. sungai dan tasik akibat penyaliran sisa kumbahan. Bab 11 – Sektor Perkhidmatan. Kuala Perlis.i) ii) iii) iv) Hakisan di kawasan tanah tinggi dan pinggir pantai akibat pembinaan hotel. Masalah Terhadap Persekitaran Manusia. m. resort padang golf dan sebagainya. rantaian makanan pelbagai jenis hidupan. Masalah wabak penyakit atau penularan penyakit yang cepat berjangkit yang dibawa oleh pelancong. Gangguan terhadap ekosistem daratan.s. Perubahan ilkim mikro khususnya suhu di kawasan tanah tinggi. i) ii) iii) Pencemaran budaya di kalangan penduduk tempatan.Fungsi ekosistem hutan seperti habitat. Tanah Tinggi Cameron dan lain-lain. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. Masalah kesesakan di pusat pelancongan popular atau di pintu-pintu masuk utama spt. Penerbit:Pearson dan Longman. Petaling Jaya. membekalkan oksigen dan mengimbangi CO2 akan terganggu.

4 Kemahiran Amali Subtajuk Membina dan mentafsir carta pai/rajah bulatan berbahagi Masa 2 waktu (80 Minit ) Hasil Pembelajaran Pada akhir pembelajaran pelajar akan dapat. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 20 Minit ) .peratus dan sudut. Aras 3 • Mentafsir data dan carta pai.TEMA 2: PEMBANGUNAN EKONOMI DAN IMPAK ALAM SEKITAR Tema Pembangunan Ekonomi dan Impak Alam Sekitar Tajuk 2. b) Mentafsir dan menganalisis data. Isi-isi Pembelajaran a) Mempersembahkan data pelancongan dalam bentuk carta pai. Aras 1 • Mengenalpasti kaedah mendapatkan nilai jejari. Aras 2 • Membina carta pai mengikut kaedah/format sebenar.

sudut dan jejari. 802 33. Meramalkan kesan jangka panjang sebagai satu kajian masa depan (KMD) Langkah 3 ( Rumusan Hasil Pembelajaran – 10 minit) Guru merumuskan setiap langkah pembelajaran di atas dan menyatakan kecapaian objektifnya. 496 79. 329 176.a) Guru memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. 830 71. Melukis carta pai. 1990 . Mengira peratus. Menganalisis sebab. peratus dan format melukis carta pai. 337 23. Jadual 4: Keluaran Dalam Negara Kasar (RM: Juta) mengikut sektor-sektor ekonomi di Malaysia. sudut. Langkah 2 ( Mentafsir dan Menganalisis Data Keluaran Dalam Negara Kasar (KDNK) mengikut sektor ekonomi di Malaysia – 50 Minit) a) Guru mengedarkan data keluaran dalam negara kasar(KDNK) di mengikut sektor ekonomi dan pelajar dibantu untuk: i) ii) vi) vii) viii) Malaysia Mengenalpasti pola dan aliran perdagangan. 635 .2000 Sektor Ekonomi Sektor Primer Sektor Sekunder Sektor Tertiar Jumlah Keluaran Dalam Negara Kasar (RM: Juta) Tahun 1990 Tahun 2000 22. b) Guru menjelaskan kaedah-kaedah pengiraan jejari. Contoh Soalan Jadual 4 menunjukkan Keluaran Dalam Negara Kasar (KDNK) mengikut sektorsektor ekonomi di Malaysia pada tahun 1990 hingga 2000. 267 27. 230 77.

Penilaian Jawapan a) Membina Rajah Bulatan Berbahagi. Nilai jejari boleh dikira dengan menggunakan formula berikut: Jejari = √ jumlah Apabila sudah dipuncakuasaduakan maka nilai yang diperolehi bukan lagi dalam unit biasa tetapi bertukar menjadi UNIT PUNCAKUASADUA. Terdapat dua jenis carta pai iaitu carta pai separa bulatan dan carta pai bulatan penuh. Langkah 4: Kirakan sudut sektor bagi setiap elemen yang terdapat dalam jadual dengan menggunakan formula berikut: .a) Berdasarkan jadual 4. Gerakerja Membina Carta Pai (Rajah Bulatan Berbahagi): Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan kenalpastikan berapa buah carta pai yang perlu dibina berasaskan kehendak soalan. Langkah 3: Berdasarkan nilai puncakuasadua ini. Konsep: Carta Pai atau Rajah Bulatan Berbahagi dikenali juga sebagai rajah bulatan berkadar yang merujuk kepada bulatan yang dipecahbahagikan mengikut sektor-sektor tertentu. Jika carta pai separa bulatan calon perlu darab dengan 180° manakala carta pai bulatan penuh calon perlu darab dengan 360°. Sebaiknya panjang jejari mestilah sesuai untuk menghasilkan bulatan agar tidak terlalu besar atau terlalu kecil. Bahagikan nilai puncakuasa dua yang diperolehi dalam langkah (2) di atas dengan nilai skala yang telah dipilih itu. siapkan sebuah Rajah Bulatan berbahagi bagi menunjukkan perubahan keluaran dalam negara kasar mengikut sektor-sektor ekonomi di Malaysia antara tahun 1990 hingga 2000. pilih satu skala yang sesuai yang boleh diguna untuk mengira panjang jejari. Langkah 2: Campurkan semua nilai data mengikut sektor bagi tujuan mencari jejari.

Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas carta. Langkah 6: Mengira peratus setiap sudut sektor dengan menggunakan formula berikut: Nilai Bagi Setiap Elemen x 100% Jumlah Keseluruhan Elemen Nilai peratus ini mestilah dimasukkan ke dalam setiap bukaan sudut sektor bulatan tersebut. Penerbit:Pearson dan Longman. Sila rujuk Rajah Bulatan Berbahagi yang telah disiapkan di sebelah. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. Petaling Jaya. Bab 11 – Sektor Perkhidmatan. nilai peratus yang perlu ditulis dalam setiap bukaan sudut sektor dan bukannya nilai sudut berkenaan) Langkah 7: Lorekan atau warnakan setiap sudut sektor dengan lorekan atau warna yang berlainan dan seterusnya lengkapkan carta pai anda dengan tajuk. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk boleh ditulis di bahagian bawah carta pai anda itu. .Nilai Bagi Setiap Elemen x 360° Jumlah Keseluruhan Elemen Langkah 5: Membuat plotan. Melukis bulatan dengan menggunakan jangka lukis berdasarkan panjang jejari yang telah dikira dan juga menandakan bukaan sudut sektor bagi setiap elemen yang telah dikira dengan menggunakan jangka sudut di dalam bulatan berkenaan. (Ingat !. 267 – 281. m. Rujukan Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah. 2005. skala dan petunjuk.s.

dasar-dasar mengenai pembangunan wilayah telah dirancang dan dilakasanakan oleh governan (kerajaan) menerusi pelbagai agensinya. B.Mentakrif konsep transformasi desa 2. Di Malaysia.Mengetahui dasar dan strategi pembangunan desa Isi-Isi Pembelajaran A. Di Malaysia. . Konsep Transformasi Desa Program pembangunan yang dilaksanakan bagi mengurangkan ketidakseimbangan pembangunan antara wilayah-wilayah.TEMA 3: TRANFORMASI DESA DAN PERBANDARAN Tema Tranformasi Desa Dan Perbandaran Tajuk Tranformasi Desa Sub Tajuk Konsep Transformasi Desa Hasil Pembelajaran Diakhir pembelajaran. Dasar Dan Strategi Pembangunan Desa Dasar biasanya dimaksudkan sebagai satu set keputusan tentang matlamat. strategi serta tindakan atau program pembangunan yang perlu dan boleh dilaksanakan bagi mengurangkan ketidakseimbangan pembangunan antara wilayah-wilayah. pelajar akan dapat: 1.

dasar-dasar mengenai pembangunan wilayah telah dirancang dan dilakasanakan oleh governan (kerajaan) menerusi pelbagai agensinya. Di antara strategi atau program pembangunan yang telah dan sedang diambil bagi mengurangkan jurang pembangunan yang tidak seimbang ialah: 1.Program pembangunan insitu. Menekankan pembangunan fizikal desa seperti penyediaan kemudahan asas yang lengkap dan sempurna; bekalan elektrik, air, jalan raya, telekomunikasi, penyediaan rumah rakyat menerusi Program perumahan rakyat termiskin (PPRT) serta menyediakan pusat-pusat pertumbuhan ekonomi desa dan pasaran hasil desa. Di bawah projek pembangunan insitu ini sesetengah kawasan desa yang berpotensi dipilih secara khusus dan dinaik taraf menerusi projek desa wawasan seperti desa tani. Selain itu kemudahan fizikal pertanian seperti Rancangan Pengairan Muda dan Kemubu dijadikan sebagai projek asas untuk memajukan sektor pertanian desa khususnya padi sawah. Dengan adanya kemudahan asas yang cukup ini maka penduduk desa tidak perlu lagi berhijrah ke tempat lain untuk memperbaiki taraf dan kualiti hidup mereka. Strategi pembangunan insitu dibentuk khan untuk membaik pulih serta memodenkan kampung-kampung tradisional. Agensi kerajaan tertentu telah ditugaskan untuk membangunkan kawasan-kawasan yang telah dikenalpasti. Dalam konteks ini pendekatan bersepadu (Integrated Rural Development – IRD) telah digunakan dan semua kemudahan asas/infrastruktur yang diperlukan untuk memajukan kawasan desa berkenaan disediakan oleh kerajaan seperti jaringan pengangkutan, sistem tali air, rangkaian pemasaran, pusat penyebaran pertanian, bekalan air, elektrik dan lain-lain lagi yang diselaraskan oleh pelbagai agensi kerajaan yang dibentuk. Terdapat dua jenis program pembangunan insitu yang dilaksanakan di Malaysia. Pertama ialah untuk kawasan penanaman padi seperti di kawasan MADA (Kedah) dan KADA (Kelantan), Projek Tali air dan pertanian daerah Besut, Terengganu serta projek pertanian Barat Laut, Selangor. Kedua ialah untuk kawasan bukan penanaman padi seperti projek Pembangunan Integrasi Pertanian Johor Barat, Pahang Barat dan Negeri Sembilan Timur yang mengusahakan tanaman getah, kelapa sawit, kelapa buah-buahan serta nanas. 2. Program Pembangunan Pertanian Development Programme – IADP). Bersepadu (Integrated Agricultural

IADP ialah satu pakej pembangunan yang bersifat “kesepaduan” yang menggabungjalinkan segala resos, tenaga, sumber berpotensi dan agensi bagi memajukan sektor pertanian luar bandar dan seterusnya membasmi kemiskinan desa. Diantara strategi yang terlibat di bawah IADP ialah seperti program pembangunan tanah pertanian, kepelbagaian tanaman, program penanaman semula dan juga penyatuan saiz dan skel tani yang tidak ekonomik dibawah rancangan mini estet (pertanian berkelompok). Satu ciri penting IADP ialah menyelaras dan mengintegrasikan agensi

pembangunan yang selama ini beroperasi secara berasingan dan bertindan lapis. Fungsi agensi pembangunan seperti RISDA, FAMA, MAJUTERNAK, MAJUIKAN, LPP, MARDEC, MARDI, MADA, KADA, LKW dan lain-lain telah diselaraskan, disusun semula dan disepadukan secara menyeluruh agar karenah birokrasi yang boleh melambatkan program pembangunan untuk petani diminimakan.

Justeru itu bermula dengan Rancangan Malaysia ke 2, IADP telah dijadikan sebagai strategi utama rancangan pembangunan luar bandar Malaysia di bawah Kementerian Pembangunan Luar Bandar bagi tujuan mengatasi kemiskinan dan seterusnya menyeimbangan jurang pembanguna antara bandar dengan luar bandar. Objektif IADP adalah seperti berikut: i) ii) iii) iv) v) Meningkatkan pengeluaran pertanian dan seterusnya pendapatan dikalangan pekebun kecil. Memodenkan sektor pertanian luar bandar melalui penggunaan teknologi moden yang sesuai, sistematik dan efisyen. Memperbaiki sistem perkhidmatan pengembangan pertanian di luar bandar. Memodenkan kehidupan petani luar bandar dengan menggalakkan mereka menceburkan diri dlam sektor perniagaan tani. Membentuk sikap petani supaya mereka berkerja secara berkumpulan, sistematik, berjadual dan teratur dengan memperbaiki sistem institusi pertanian dan penyebaran info pertanian yang moden. Jadual: Projek pembangunan pertanian di bawah IADP Malaysia, 1992.
Nama Projek/ Kawasan terlibat MADA 1 dan 2 KADA 1 Besut Barat Laut Selangor Krian. Negeri Sembilan Tahun perlaksanaan 1965 - 1987 1967 - 1973 1971 - 1978 1978 - 1985 1979 - 1987 1981 - 1987 Keluasan (Hektar) 121 281 57 222 14 175 100 073 30 613 513 000 Tanaman utama Padi Sawah Padi sawah Padi sawah,getah,dusun buah-buahan ,kelapa. Padi sawah, kelapa,koko dan kopi Padi sawah, getah,kelapa,kelapa sawit, dusun buahan. Padi, getah, dusun buahan dan kelapa sawit Sumber kewangan Bank Dunia Bank Dunia ADB Bank Dunia Bank Dunia ADB

Pahang Barat Perak Utara Terengganu Utara

1983 - 1990 1986 - 1993 1986 - 1990

2 270 000 1 218 030 436 600

Getah, padi, kelapa sawit dan dusun buahan Getah, padi, tanaman campuran, kelapa sawit Padi, getah,akuakultur ,ternakan dan tembakau

ADB Bank Dunia Bank Dunia

Di bawah IADP ini Program reformasi tanah pertanian amat dititikberatkan. Misalnya projek pertanian berkelompok/mini estet yang dijalankan oleh agensi yang berkaitan, memajukan sektor kebun kecil yang tidak produktif, mengusahakan tanah terbiar dengan tanaman komersial yang boleh diuruskan secara sistematik bagi tujuan menambahkan pendapatan perkapita penduduk luar bandar. Dalam konteks reformasi tanah pertanian ini agensi-agensi kerajaan tertentu telah diberi tanggungjawab dan telahpun berjaya menainkan peranannya. Misalnya RISDA yang bertanggungjawab memajukan pekebun kecil getah serta FELCRA yang bertanggungjawab menyatu dan memulihkan tanah persekutuan. Kebun-kebun kecil yang berselerak dan tidak produktif akan disatukan di bawah pengurusan mini estet yang lebih ekonomi dan terurus. Dengan itu pendapatan perkapita pekebun akan meningkat sekaligus taraf hidup penduduk luar bandar dapat dipertingkatkan. 3. Penyelerakkan/penyebaran industri ke desa. Kawasan desa yang berpotensi dikenalpasti dan dibina kilang pembuatan atau pemerosesan, kerajaan juga menyediakan zon industri bebas cukai (FTZ) di kawasan luar bandar yang lengkap dengan kemudahan asas dan insentif untuk menarik pelabur membina cawangan industrinya. Di kawasan FTZ pelabur diberikan taraf perintis antara 5 hingga 10 tahun. Dengan adanya usaha ini maka tumpuan pembangunan industri tidak di kawasan bandar atau jaluran pantai barat semenanjung sahaja. Kini penyebaran industri perkilangan sudah memasuki ke koridor industri pantai timur khususnya di negeri Pahang dan Terengganu di samping di kawasan rancangan pembangunan wilayah pertanian seperti di wilayah JENGKA sendiri telah didirikan kilang elektronik (ALPS). Untuk memastikan dasar penyelerakan industri dari bandar ke luar bandar ini berjaya maka pihak kerajaan telah menyediakan infrastruktur fizikal dan sosial seperti kemudahan jalanraya, landasan keretapi, bekalan air, bekalan tenaga elektrik, kemudahan pelabuhan, kemudahan telekomunikasi dan sebagainya khususnya di kawasan FTZ. Terdapat juga usaha promosi dan kerjasama yang erat antara kerajaan persekutuan dan kerajaan negeri dalam usaha menempatkan industri perkilangan di kawasan luar bandar di negeri masing-masing. Dengan adanya penyelerakan industri

berskala besar seperti industri pembuatan, pemerosesan dan pemasangan di wilayah mundur ini maka secara tidak langsung ia akan dapat mempercepatkan pembangunan di wilayah mundur/kawasan luar bandar berkenaan. Selain daripada itu pada masa yang sama peralihan tumpuan industri dari kawasan bandar ke kawasan luar bandar atau pinggir bandar akan dapat memperlahankan kadar perindustrian di kawasan yang telah sedia maju. Dengan cara ini keseimbangan pembangunan antara kawasan/wilayah boleh dicapai pada masa hadapan.

3. Rancangan Pembangunan Wilayah (RPW) secara khusus. Rancangan Pembangunan Wilayah (RPW) adalah satu strategi pembangunan secara khusus di wilayah yang dikenalpasti mundur yang diletakkan di bawah agensi perlaksanaannya yang tersendiri. Di bawah RPW strategi penjanaan sumber alam dan pembangunan tanah baru merupakan usaha-usaha utama yang telah dilaksanakan oleh kerajaan disekitar tahun 1970-an. Di antara contoh RPW yang telah diperbadankan dan mempunyai autonomi secara khusus untuk memajukan wilayah mundur ialah seperti Lembaga Kemajuan Wilayah (LKW) JENGKA,KETENGAH,KESEDAR,KEJORA, KEDA,PERDA,DARA dan lain-lain lagi. Di dalam kawasan RPW ini terdapat tiga sumber alam yang perlu dijanakan sepenuhnya secara sistematik dan optima iaitu pertama sumber tanah yang subur untuk ditanam dengan tanaman getah dan kelapa sawit secara perladangan, ke dua sumber hutan untuk dibalak dan ke tiga sumber galian yang ada yang boleh dilombong. Daripada ketiga-tiga jenis sumber ini sumber tanah merupakan sumber utama yang telah dibangunkan dengan sektor pertanian perladangan. Namun begitu sebelum sumber tanah dibangunkan, sumber hutan terlebih dahulu dibalak. Ini kerana sebahagian besar RPW melibatkan kawasan hutan dara. Di antara contoh Rancangan Pembangunan Wilayah (RPW) secara khusus yang melibatkan pembangunan tanah baru yang telah dilaksanakan antara tempoh 1966 hingga 1994 ialah seperti jadual di bawah: Program Pembangunan Wilayah secara khusus di Malaysia (1966 – 1994) Program Rancangan Pembangunan Wilayah (RPW) JENGKA DARA KEJORA KETENGAH KESEDAR Lokasi mengikut negeri Pahang Pahang Tenggara Johor Tenggara Terengganu tengah Kelantan Selatan Tahun perlaksanaan 1972 1972 1972 1973 1978

Kawasan luar bandar yang dibandarkan ini akan bertindak sebagai pusat pertumbuhan ekonomi wilayah baru dan pada masa yang sama mampu mengekang aliran migrasi desa ke bandar-bandar besar sahaja.Pertama untuk menggiatkan/mencergaskan pembangunan ekonomi di kawasan yang masih lembab. Bandar Muazam Shah bagi Wilayah Dara dan juga bandar Al-Muktafi Billah Shah bagi wilayah Ketengah. Perindustrian Desa Kedah Pulau Pinang. Program pembinaan bandar-bandar baru ini mulai dilaksanakan awal tahun 1970-an serentak dengan penubuhan Lembaga Kemajuan Wilayah (LKW). Membandarkan Pekan-Pekan Berpotensi. Di Pahang misalnya pihak kerajaan negeri telah memperkenalkan konsep “Pembandaran . Dengan adanya bandar-bandar baru ini juga ia telah menjadi pusat pertumbuhan ekonomi wilayah berkenaan. Kawasan-kawasan pembangunan wilayah yang terletak di pedalaman dan jauh daripada bandar utama dalam sesebuah negeri turut diwujudkan bandar-bandar baru bagi tujuan memberikan kemudahan-kemudahan pembandaran kepada penduduk sekitarnya yang agak jauh untuk diperolehi di bandar-bandar utama . Dengan memajukan pekan-pekan ini sudah tentunya kawasan desa yang terpinggir juga boleh menikmati kemudahan pembandaran. Mewujudkan bandar baru di kawasan pembangunan wilayah. Antara bandar-bandar baru yang diwujudkan di kawasan pembangunan wilayah ialah Bandar Jengka bagi wilayah Jengka. Pembandaran Kawasan luar bandar dilaksanakan menerusi strategi-strategi berikut:. ii. Bandar Permaisuri di Setiu Terengganu dan juga Bandar Jerteh di Besut Terengganu. i. Antara pekan-pekan kecil yang dimaju dan dinaikkan taraf menjadi bandar ialah seperti Bandar Maran di Pahang. 1983 1983 Dasar kerajaan membandarkan kawasan luar bandar mempunyai tiga matlamat besar iaitu . kedua melegakan kesesakan di kawasan bandar raya yang sudah padat dan tebu bina dan ke tiga mengimbangi pembangunan antara kawasan khususnya antara wilayah bandar yang sudah maju dengan luar bandar yang masih mundur.KEDA PERDA 4. Walaupun perkembangan dan pembangunan di bandar-bandar baru ini agak perlahan. Di kawasan luar bandar mungkin terdapatnya pekan-pekan yang berpotensi untuk dimajukan dan dijadikan sebagai bandar kecil atau bandar bersaiz sederhana. tetapi sekurang-kurangnya ia dapat memenuhi beberapa keperluan penduduk sekitar yang agak sukar diperolehi dari bandar-bandar besar yang lain yang letaknya agak jauh. Strategik membandarkan kawasan luar bandar ini sebenarnya bergabungjalin dengan strategi penyelerakan industri dan juga program pembangunan wilayah di kawasan pertanian.

UiTM cawangan Pahang diletakkan di wilayah JENGKA. Pekan-pekan berpotensi yang terletak di persimpangan jalan-jalan utama akan dimajukan dan dimodenkan dengan industri. peniaga kecil serta usahawan IKS yang terpinggir dengan memberikan bantuan modal/kredit. kerajaan telah menggalakkan pelaburan industri ke kawasan-kawasan luar bandar yang berpotensi. IPT di luar bandar. UiTM cawangan Kelantan di letakkan di daerah Machang dan UiTM cawangan Terengganu diletakkan di daerah Dungun. iii. melalui projek koridor industri yang ke dua di Malaysia yang menyambungkan kawasan industri Pengkalan Chepa Kelantan hingga ke Mersing Johor diharap akan dapat melahirkan bandar-bandar baru industri seperti Batu Rakit dan Kerteh di Terengganu. Utara Kedah. Begitu juga maju atau mundurnya sesebuah bandar itu amat bergantung kepada pembangunan perindustrian kawasan tersebut.Kuala Lumpur akan tumbuh bandar-bandar industri seperti MEC CITY di persimpangan Gambang . Dengan terbinanya kawasan perindustrian sudah tentu memerlukan kemudahan asas dan prasarana yang setanding dengan kawasan bandar yang sudah maju.kemudahan bandar dan sebagainya. naik taraf kemudahan kesihatan. iv. Mewujudkan Bandar Industri.kewangan dan bank. Bandar Gebeng dan Peramu di Pahang serta Mersing Johor. Dalam hal ini industri dan bandar memang tidak boleh dipisahkan.Lebuh Raya Tun Razak dan juga Bandar Baru Mentakab di persimpangan Mentakab. petani. Misalnya bandar baru Nilai di Negeri Sembilan. Melalui perkembangan industrilah penduduk akan bertambah yang akhirnya menyokong kepada kemajuan bandar. Contoh Soalan: . khidmat nasihat serta bimbingan yang berterusan. kemudahan reakreasi dan sebagainya mengikut keperluan penduduk setempat. Dengan adanya IPT diluar bandar ini maka faedah ilmu dan peluang pekerjaan akan dapat dinikmati bersama oleh penduduk luar bandar berkenaan.Simpang”.kawasan penempatan yang tersusun dan sebagainya. Melalui dasar penyelerakan industri ke luar bandar. Di Pantai Timur Semenanjung pula. pengangkutan dan perhubungan. Kemajuan industri bergantung kepada kemudahan pembandaran yang ada di sekitarnya seperti kemudahan pamasaran. Seperti kemudahan pendidikan menengah.perkhidmatan pengangkutan. Sebagai contoh kerajaan telah memajukan industri kecil dan sederhana (IKS) di desa di bawah skim kredit mikro. Oleh itu bandar-bandar baru diwujudkan untuk kemudahan pekerjanya. Selain itu kerajaan juga sentiasa membantu golongan nelayan. Misalnya UUM di letakkan di Sintok. Sebagai contoh di laluan utama Kuantan .perumahan. Kemudahan Sosial Untuk meningkatkan lagi pembangunan ekonomi wilayah mundur kerajaan juga membantu memperbaiki taraf sosial penduduk. Sebagai contoh universiti –universiti tempatan atau cawangan universiti yang baru dibuka dilokasikan di kawasan luar bandar.

Ipoh. Sebagai contoh migran-migran Cina. Pada masa yang sama pembangunan infrastruktur. Sebagai contoh Bandar Kertih di . ( 5 Markah) Pilih sebuah negara di Asia Pasifik. bandar Seremban dan Taiping berkembang berasaskan sumber bijih timah. Misalnya bandaraya Kuala Lumpur. i) Nyatakan keadaan ketidakseimbangan pembangunan yang berlaku di dalam negara berkenaan. Perkembangan pesat penduduk dan pembangunan ekonomi moden yang dijalankan akhirnya beransur-ansur mengubah desa dan petempatan perlombongan berkenaan menjadi sebuah bandar.Proses perubahan desa A. Proses Perubahan Desa 1. Banyak petempatan luar bandar/desa telah berubah menjadi bandar disebabkan oleh adanya sumber-sumber alam yang berharga di tempat berkenaan. Ini akan menarik penduduk dari luar berhijrah ke tempat tersebut demi merebut segala peluang yang ada. Proses transformasi desa ini berlaku sejak abad ke 19 lagi.a) b) Apakah yang dimaksudkan dengan “Pembangunan yang tidak seimbang”?. Potensi sumber alam yang ada di sesebuah desa . Pada masa kini pula terdapat beberapa buah bandar baru yang wujud akibat adanya potensi sumber alam yang ada di kawasan berkenaan. Ini kerana apabila adanya sumber alam yang berharga maka manusia akan meneroka dan mengeksploitasinya. pelajar akan dapat: 1.ekonomi dan sosial akan dialirkan ke kawasan desa berkenaan khususnya oleh penjajah Inggeris. ( 5 Markah) ii) Jelaskan langkah-langkah yang telah dan sedang diambil oleh negara berkenaan bagi memajukan wilayah-wilayahnya yang mundur (15 Markah) TEMA 3: TRANFORMASI DESA DAN PERBANDARAN Tema Tranformasi Desa Dan Perbandaran Tajuk Tranformasi Desa Sub Tajuk Proses Perubahan Desa Hasil Pembelajaran Diakhir pembelajaran.petempatan.

Bandar Kuah di Langkawi berkembang kerana potensi pelancongan yang wujud di Kepulauan Langkawi itu. Petempatan luar bandar/desa yang berpotensi akan dimajukan dan dibangunkan menjadi bandar kecil atau bandar sederhana yang berfungsi sebagai pusat-pusat pertumbuhan sosio-ekonomi sokongan/pelengkap kepada bandar-bandar yang sedia ada.Johor Baharu(Stesyen terakhir di selatan). Misalnya: Tujuan untuk memajukan penduduk luar bandar sekitar. Keadaan ini akan membuka banyak peluang ekonomi dan perniagaan yang menjadi rebutan penduduk. Pada zaman dahulu ia adalah sebuah kampung tradisional/pekan yang akhirnya berubah menjadi bandar kerana lokasinya sebagai tempat persinggahan orang ramai (transit). Bandar Kuah berkembang dari sebuah pengkalan perikanan kepada bandar yang menjadi pintu masuk pelancong ke Langkawi.perkhidmatan.Misalnya sektor perniagaan.Kuala Berang untuk Ulu Terengganu dan bandar Gerik untuk Ulu Perak. Melaka berkembang pesat kerana kedudukannya di laluan lebuh raya Utara – Selatan (PLUS). perindustrian dan sebagainya. Pelbagai kemudahan seperti jeti untuk feri berlabuh dan hotel bertaraf antarabangsa telah dibina di bandar Kuah.bandar Muazam Shah untuk Wilayah Dara dan bandar Muktafi . 3. Boleh dikatakan hampir ke semua bandar-bandar di Malaysia yang berasal daripada petempatan desa. 2. Faktor Polisi kerajaan: Melalui pelbagai cara dan tujuan kerajaan telah mengubah dan membangunkan kawasan petempatan luar bandar yang tertentu menjadi bandar.Terengganu telah berubah dari sebuah kampung nelayan tradisional kepada bandar industri moden kerana penemuan sumber petroleum dan gas asli di perairan Terengganu yang menjadikan Kertih sebagai pusat pemerosesan gas asli utama serta adanya beberapa jenis kilang pemerosesan yang beroperasi di kawasan itu. Bandar Gerik (Lebuh-raya timurbarat). Faktor Perkembangan Ekonomi Moden. Seperti bandar Gua Musang untuk Ulu Kelantan. Tujuan untuk pembangunan wilayah yang baru dibuka: Misalan bandar Pusat Jengka untuk Wilayah Jengka. Perdagangan dan pelabuhan: Bandar-bandar seperti Pulau Pinang dan Kelang yang berasal daripada petempatan desa /petempatan nelayan pantai telah berkembang menjadi bandar pelabuhan yang pesat membangun kerana lokasinya yang strategi di laluan perdagangan timur dengan barat/perairan Selat Melaka. Sesebuah desa boleh berkembang menjadi bandar apabila sektor ekonomi moden yang ada di desa tersebut berkembang pesat. Begitu juga dengan bandar Ayer Keroh. Persinggahan/Stesyen: Bandar Gemas (Keretapi).

Bandar bergantung kepada luar bandar untuk memperolehi bekalan makanan kepada penduduk bandar dan juga memperolehi bekalan bahan mentah untuk industri perkilangan yang beroperasi di sesebuah bandar . jalan air (sungai ) dan lainlain lagi. Antara bukti-bukti yang lazim ialah: a) Wujudnya rangkaian kedai runcit di desa-desa yang mana keperluan barangan pekedai itu dibekalkan oleh pembekal dari bandar yang ada di sekitar mereka. Antara desa sekitar dengan bandar sebenarnya wujud keadaan saling bergantung yang tidak boleh dipisahkan. bank. pejabat agama. Hubungan berfungsi ini begitu kukuh terutama sekali apabila kita mengkaji dalam konteks bandar kecil atau bandar sederhana yang dikelilingi oleh kawasan desa sekitarnya sehingga pembangunan ekonomi dan sosial di antara kedua-duanya bergerak seiringan dan segandingan. . d) Wujudnya rangkaian pasar malam dan pasar tani yang membuktikan kawasan bandar menjadi pasaran barangan dan hasil desa samada hasil pertanian. Selain itu sesebuah bandar juga berperanan membekalkan keperluan barangan dan perkhidmatan kepada penduduk sekitarnya. pejabat pos. Terdapat beberapa bukti yang boleh dikemukakan berkaitan dengan wujudnya saling hubungan antara bandar dengan kawasan desa sekitarnya. e) Wujudnya beberapa agensi perkhidmatan atau pusat-pusat perkhidmatan kepada penduduk desa seperti pejabat daerah. Saling Interaksi Desa – Bandar. 4. jalan keretapi. hospital/pusat kesihatan dan sebagainya. perikanan dan kraf tangan. b) Wujudnya sistem dan jaringan pengangkutan antara bandar dengan kawasan desa sekitar seperti sistem jalan raya. mahkamah. pejabat tanah. peniaga dan juga pembekal barangan dan perkhidmatan. Manakala bandar itu pula menjadi pasaran untuk penduduk luar bandar menjual hasil pertanian dan penternakan mereka. Pembinaan bandar-bandar baru ini mungkin berasal daripada tapak petempatan luar bandar/desa yang ada di situ atau ia juga turut melibatkan pembangunan petempatan luar bandar yang ada disekitarnya ke arah ciri-ciri kebandaran.Billah Shah untuk wilayah Ketengah. c) Wujudnya pergerakan ulang alik penduduk desa ke bandar yang mungkin terdiri daripada pekerja. Contoh Soalan Berdasarkan kepada sebuah bandar kecil (10 000 – 30 000 orang penduduk) yang telah anda kaji di lapangan.

(11 Markah) TEMA 3: TRASFORMASI DESA DAN PERBANDARAN Tema Transformasi Desa Dan Perbandaran Tajuk Bandar dan Perbandaran Sub Tajuk Pengertian Bandar dan Perbandaran Hasil Pembelajaran Pada akhir pengajaran dan pembelajaran. (8 Markah) c) Pilih satu sahaja aktiviti manusia yang dijalankan di bandar tersebut dan terangkan bagaimana aktiviti itu memberikan kesan negatif kepada alam sekitar fizikal kawasan berkenaan.Perluasan saiz Bandar c.( 6 Markah) b) Terangkan fungsi-fungsi di bandar tersebut yang dapat membantu memajukan kawasan desa sekitarnya. pelajar akan dapat: 1.a) Nyatakan secara ringkas.Menghuraikan faktor-faktor perbandaran 4.Menghuraikan perkembangan Bandar diMalaysia 3.Mentakrifkan maksud perbandaran 2.Menjelaskan taburan Bandar Sisipan Konsep 1.Pertambahan jumlah dan peratusan penduduk bandar b.Perubahan struktur dan kegiatan ekonomi dari kegiatan ekonomi tradisional kepada ekonomi moden d. Maksud perbandaran Perbandaran atau Urbanisasi bermaksud proses perubahan sesuatu kawasan daripada luar Bandar kepada bandar. Ia meliputi 4 aspek berikut: a. Bandar Primat .Perubahan cara hidup dari tradisional kepada nilai dan gaya hidup moden 2. fungsi-fungsi utama yang terdapat di bandar itu.

Isi-Isi Pembelajaran 1. dasar dan rancangan kerajaan d.Maksud Perbandaran 2.Bandar terbesar di sesebuah negara yang saiz penduduk berganda-ganda berbanding Bandar kedua.Kemudahan asas e.Faktor-faktor perbandaran a.Faktor sejarah b.Perbandaran era 1990-an dan abad ke-21 3. Kawasan Megalopolis biasanya mempunyai penduduk melebihi 10 juta orang 6. Contoh:Bangkok di Thailand.Termasuk Bandar baru di pinggir Bandar seperti Bandar baru Ampang. Bandar baru Selayang.Faktor politik. Subang Jaya. Konurbasi Bandar Proses pergabungan dan percantuman pinggir bandar dengan pinggir bandar lain di kawasan berdekatan.Perbandaran selepas kemerdekaan d.Ia masih berhubung secara langsung dan berada di bawah lingkungan pengaruh Bandar induk.Fenomena Perbandaran .Perbandaran awal ( Abad ke-15 ) b. 3.Perkembangan ekonomi moden c. Contoh: Bandar Jengka dan Muadzam Shah di Pahang. Bandar satelit Bandar baru yang di bina khas tidak jauh dari Bandar utama. 5.Perbandaran pada zaman penjajah c. Bayan Baru bagi Pulau Pinang. 7. Bandar Baru Petempatan yang bercirikan Bandar yang dirancang dan dibangunkan di kawasan luar Bandar.Perbandaran selepas tahun 1970-an e.Perkembangan Bandar di Malaysia a. Contoh: Petaling Jaya bagi Kuala Lumpur. Metropolis Perkembangan sesebuah bandaraya sehingga mempunyai penduduk melebihi satu juta. Megalopolis Perkembangan metropolis hingga memungkinkan percantuman metropolis-metropolis.Ia mempunyai pemusatan dan kepelbagaian fungsi. Senawang bagi Seremban. 4.Faktor demografi 4. Mexico City di Mexico.

Konurbasi Bandar a.Pencemaran udara 8.a.Maksud Bandar Primat b. Manila dengan Quezon City dan Bangkok dengan Thonburi. b.Kekurangan kemudahan asas 6. Contoh Kuala Lumpur dengan Petaling Jaya.Bandar Primat b.Faktor-faktor konurbasi Bandar 1.Subbandar e.Maksud konurbasi Bandar Proses percantuman atau penggabungan bagi dua buah Bandar atau lebih yang terletak berdekatan antara satu sama lain.Bandar Baru d.Berlaku menerusi proses rebakan Bandar dari pusat ke pinggir atau perkembangan pesat zon pinggir Bandar atau subbandar itu sendiri hingga sempadan sesebuak Bandar bercantum dengan sempadan Bandar yang lain yang berdekatan.Persaingan.Sejarah perbandaran 4.Bandar Satelit c.Migrasi c.Tumpuan pembangunan ekonomi 2. pengangguran dan kemiskinan bandar 3.Bandar Primat a.Kemudahan asas 5.Megalopolis g.Peningkatan suhu mikro 6.Faktor demografi 6.Konurbasi Bandar 5.Metropolis f.Masalah yang timbul dalam bandar raya primat 1.Letakan bandar yang berhampiran .Pencemaran air 9.Pemusatan fungsi Bandar 3.Perumahan 2.Masalah sosial 5.Faktor-faktor Pembentukan Bandar Primat 1.Pencemaran baud an bunyi 10.Kekurangan peluang pekerjaan 4.Kesesakan lalulintas 7.

Dasar kerajaan Contoh Soalan a) Apakah yang dimaksudkan dengan konurbasi bandar?. Masalah pengganguran dan kemiskinan bandar.Kewujudan sistem pengangkutan yang baik dan cekap 3. Peluang perkerjaan yang ada terhad untuk dipadankan dengan kelulusan.Manila dan lain-lain telah dan sedang mengalami kadar urbanisasi yang pesat adalah disebabkan oleh migrasi masuk penduduk dari luar bandarnya. Sedangkan migran yang masuk tidak memiliki kelayakan tersebut. Bandar-bandar utama di negara sedang membangun seperti Kuala Lumpur. Sebahagian besar sektor ekonomi bandar bersifat semi profesional/profesional yang memerlukan kelulusan yang tinggi. Antara masalah tersebut ialah: A.Menjelaskan kesan transformasi desa dan perbandaran teradap alam sekitar ISI-ISI PEMBELAJARAN Kesan Pembandaran Terhadap Penduduk. Ekonomi bandar tidak mampu menyerap lebihan penduduk yang terlalu ramai akibat migrasi masuk. ( 12 Markah) c) Huraikan masalah-masalah akibat kewujudan fenomena konurbasi Bandar tersebut.Menjelaskan kesan transformasi desa dan perbandaran terhadap penduduk dan ekonomi 2. Justeru itu proses urbanisasi ini telah menimbulkan pelbagai masalah baik di bandar mahupun di desanya. (5 Markah) b) Jelaskan sebab-sebab kewujudan fenomena konurbasi bandar di Asia Tenggara. sebagai buruh kasar atau mungkin terlibat dengan aktiviti . kelayakan dan kemahiran yang ada pada migran. Masalah di bandar-bandar utama: 1.Pertumbuhan penduduk Bandar yang pesat 5. (8 Markah) TEMA 3: TRASFORMASI DESA DAN PERBANDARAN TAJUK Kesan Tranformasi Desa Dan Perbandaran SUB TAJUK Kesan Perbandaran Terhadap Penduduk Dan Alam Sekitar HASIL PEMBELAJARAN Diakhir Pembelajaran pelajar akan dapat: 1.2. Kebanyakan mereka berkerja dalam sektor informal.Perkembangan perindustrian 4. Jakarta.Bangkok.

rezab sungai. Kesan-kesan sosial yang dihadapi penduduk bandar seperti masalah kekurangan perumahan (nilai hartanah tinggi . kos hidup yang tinggi menyebabkan kualiti dan taraf hidup penduduk bandar menjadi rendah. sistem jalan bandar yang tidak dapat menampung aliran trafik secara relatifnya saiz jalan semakin sempit. 5. Penyakit berjangkit ini mudah merebak kerana di kawasan setinggan tidak mempunyai sistem pembentungan yang sempurna. Oleh kerana kegiatan ekonomi migran hanya dalam sektor informal sahaja maka pendapatan yang diperolehinya adalah kecil. rawatan sisa kumbahan yang tidak memuaskan. penyalahgunaan dadah dan lain-lain yang wujud akibat kadar pengganguran dan kemiskinan bandar yang tinggi.rezab jalan raya dan sebagainya. Kesannya saiz tanah menjadi semakin sempit dan harga tanah menjadi semakin mahal. Ini menyebabkan darjah ketersampaian menjadi rendah walaupun pada jarak yang dekat. Justeru jalan penyelesaian terdekat ialah membina petempatan-petempatan haram di atas tanah rezab kerajaan/swasta seperti rezab bangunan. Kesan kesesakan lalu lintas dan traffic jam. pelacuran. 2. bekalan air yang tidak bersih dan persekitaran tempat tinggal yang kotor serta sesak. Apatah lagi kawasan bandar kekurangan rumah-rumah kos rendah. Sumber udara dan air juga boleh tercemar apabila penduduk. Masalah perumahan yang akhirnya mewujudkan fenomena persetingganan. kemiskinan bandar akan berlaku. Proses urbanisasi yang pesat akan mewujudkan persaingan guna tanah untuk petempatan.industri. Pertambahan penduduk bandar pula menambahkan permintaan terhadap petempatan. Keadaan ini akan merugikan kos masa. Masalah persekitaran sosial bandar. sistem perparitan dan longkang yang tidak terurus. pergerakan penduduk bandar menjadi lambat dan mengambil masa yang lama untuk tiba ke destinasi seperti ke tempat kerja. Meliputi masalah tekanan terhadap sumber tanah. Petempatan haram ini dinamakan sebagai petempatan setinggan. Justeru masalah pengganguran dalam bandar akan berlaku. tidak mampu dimiliki oleh pekerja yang berpendapatan rendah – ini akan mewujudkan petempatan setinggan).jaringan jalan raya dan lain-lain. kepupusan dan kemerosotan sumber hutan serta pencemaran dan kerosakan sumber.ruang niaga. Selain daripada sumber hutan pupus dan musnah.industri. Urbanisasi seumpama ini digelar sebagai “Urbanisasi Palsu”. Selain itu akibat tekanan hidup dan kos hidup yang tinggi di bandar maka mudah menularnya penyakit sosial seperti jenayah.pelacuran. Relatif dengan kos hidup yang tinggi di bandar menyebabkan migran-migran tidak mampu memiliki atau menyewa rumah yang kadar sewanya begitu tinggi. resiko kemalangan dan . sumber tanah juga rosak dengan pelbagai kejadian seperti hakisan tanah dan tanah runtuh. 3. Berpunca daripada pertambahan kenderaan. Kawasan perumahan baru akan dibuka yang melibatkan aktiviti penyahutanan. 4. serta mudah merebaknya penyakit berjangkit seperti denggi di lokasi-lokasi tertentu khususnya di kawasan setinggan yang sesak (slum area).kenderaan semakin bertambah sejajar dengan peningkatan kadar urbanisasi di bandar-bandar utama. Masalah ke atas sumber-sumber alam di bandar.

kemudahan pendidikan tinggi. Meningkatkan kadar pengganguran dan kemiskinan bandar. Sistem Transit Aliran Ringan (LRT) dan juga ERL. penyakit mata dan lelah (akibat pencemaran udara). Selain itu ketidakselesaan hidup di bandar juga dirasai khususnya di kawasan yang mengalami fenomena pulau haba dan banjir kilat. air. Di Kuala Lumpur. Kualiti hidup penduduk bandar terjejas. kemudahan hospital moden. Dalam konteks pencemaran udara dan jerebu di kawasan bandar pula terdapat banyak kesan negatifnya ke atas kesihatan penduduk bandar. Proses pembandaran yang pesat menyebabkan aliran migrasi penduduk terarah ke bandar berkenaan. Kesan-kesan positif -Kemudahan prasarana dan kemudahan bandar. Di Kuala Lumpur kerajaan terpaksa memperkenalkan sistem pengangkutan awam yang moden dan canggih untuk mengatasi masalah ini seperti penggunaan KOMUTER. Sebagai contoh fenomena banjir kilat banyak merosakkan harta benda dan memerlukan kos yang tinggi untuk mengatasinya. Kesan yang paling besar ialah ke atas sistem pernafasan. 8. Kualiti kesihatan penduduk akan terjejas dengan pendedahan kepada pelbagai penyakit kulit (akibat hujan asid). Kesan daripada fenomena ini ialah meningkatnya kadar pengganguran di bandar. Taraf kesihatan penduduk bandar terjejas akibat pertambahan pencemaran persekitaran seperti pencemaran udara. bau busuk dan lain-lain lagi. 6. Pulau Pinang dan Johor Baharu misalnya mengalami masalah kesesakan lalulintas yang amat teruk . Pendapatan yang diperolehi adalah kecil dan tidak mencukupi untuk menampung kos hidup yang tinggi di bandar. Kesesakan lalulintas ini akan lebih ketara ketika pergerakan keluar masuk pekerja ke pejabat atau ke kilang mereka seperti pada sebelah pagi dan petang.1 mikrometer boleh menembusi sistem penapisan pernafasan dan didepositkan di dalam paru-paru. Migran yang datang dari luar bandar ini memiliki kelulusan dan kemahiran yang rendah untuk diserapkan dalam sektor ekonomi moden. Justeru itu mereka hanya terlibat dalam sektor informal seperti buruh binaan dan penjaja.01 hingga 0. kemudahan riadah dan sukan. Manakala fenomena pulau haba pula menyebabkan penduduk sentiasa kepanasan dan kerimasan. Ini kerana dianggarkan hampir 50% komponen jerebu yang terdiri daripada partikulat terampai yang bersaiz 0. bau dan bunyi. sakit kerongkong. Jika ini berlaku kerosakan ke atas organ pernafasan akan terjadi dan amat berisiko tinggi bagi orang yang mengidap penyakit astma (lelah). Selain itu aliran migrasi yang terlalu ramai menyebabkan peluang pekerjaan yang wujud tidak sepadan dan tidak dapat menampung penawaran tenaga kerja yang ada. Kawasan bandar besar dan maju lazimnya terdapat kemudahan bandar yang cukup dan moden seperti pusat membeli belah.nemomia dan penyakit-penyakit yang berkaitan dengan jantung. kemudahan hiburan dan sebagainya bagi menampung keperluan penduduk yang ramai . MONORAIL.lain-lain lagi. kemudahan pengangkutan awam canggih. 7. Kesannya kemiskinan bandar akan bertambah.

jalan-jalan berturap. 9.1983. Selain itu kewujudan bangunan-bangunan besar seperti Suria KLCC. Kewujudan udara kering (dry air) di bandar berbanding dengan pinggirnya yang lebih lembab dan lebih nyaman. PUSAT BANDAR Kuala Lumpur. Suhu adalah salah satu unsur utama yang mengalami perubahan akibat aktiviti manusia di bandar. medan letak kereta berbitumen merupakan bahan-bahan yang menggalakkan proses pengaliran dan simpanan haba pada siang hari sebagai haba pendam dan dibebaskan pada waktu malam bagi mengimbangi kehilangan haba di permukaan bumi. Pembebasan haba dari bumi ini sepatutnya terus dilesapkan ke angkasa. Peningkatan terhadap suhu di pusat bandar sehingga beberapa darjah celcius melebihi daripada suhu sekitaran di pinggir bandarnya menghasilkan satu fenomena yang dikenali sebagai Pulau Haba. hospitaliti. b. Kecerunan suhu adalah tinggi di pusat bandar kemudian semakin menurun menghala ke pinggirnya. pengangkutan sektor perniagaan secara besar-besaran telah membuka ruang kepada penduduk bandar untuk meningkatkan taraf hidup mereka.7 darjah celcius lebih tinggi 2 darjah celcius lebih tinggi 4 darjah celcius lebih tinggi 3 darjah celcius lebih tinggi 3 darjah celcius lebih tinggi a. Dengan adanya kemudahan – kemudahan ini kualiti hidup dan kesejahteraan penduduk akan meningkat. Kesannya tenaga haba terus berkitar pada ruang atmosfera bandar. sektor perkhidmatan seperti bank. Jadual: Keamatan Maksima Pulau Haba Waktu Malam Bagi Beberapa Buah Bandar di Malaysia 1973 . 3. Tetapi di bandar proses ini tidak berlaku. . Menara Petronas dan Midvalley Megamall akan mencantikkan lagi landskap bandar yang kelak boleh menjadi daya tarikan pelancong.itu. Sektor-sektor pekerjaan ini menawarkan gaji yang lumayan yang membolehkan penduduk memperolehi pendapatan yang tinggi yang seterusnya akan dapat memperbaiki taraf hidup mereka.P/Jaya Bandar Baru Bangi Georgetown P. Suhu yang lebih tinggi atau cuaca yang lebih panas di bandar berbanding dengan pinggir bandar. 1. Sebaliknya haba bumi akan dihalang oleh bahan-bahan pencemar di udara yang kemudian memantulkan kembali tenaga tersebut ke bumi. Kemerosotan Kualiti Alam Sekitar 2. Bangunanbangunan konkrit. Kesan terhadap persekitaran fizikal bandar akibat proses urbanisasi A. Kesan kenaikan suhu mikro/Pulau haba bandar. Kelembapan udara yang rendah.Pinang Johor Baharu Kota Kinabalu PULAU HABA MAKSIMA (Darjah Celcius) 6 . Kesan-kesan positif –Kepelbagai kegiatan ekonomi Kewujudan kepelbagaian kegiatan ekonomi bandar yang saling berantaian antara satu sama lain seperti sektor perindustrian.

b. aspalt. Kekerapan kejadian hujan perolakan yang lebih tinggi di bandar yang berpunca daripada kadar sejatan permukaan yang tinggi dari haba yang lebih banyak tersimpan di bandar. Ini menyebabkan angin yang lembab dari luar bandar bertiup masuk ke dalam bandar yang boleh menurunkan hujan yang lebat. Perlepasan banyak gas-gas rumah hijau seperti karbon dioksida. Kehilangan air yang cepat berlaku adalah disebabkan oleh proses sejatan yang tinggi di bandar kesan pulau haba disamping luahan ke dalam sistem saliran seperti sungai dan terus ke laut. Kekurangan litupan tumbuhan atau pokok-pokok peneduh yang mampu bertindak menyederhanakan suhu. Adanya banyak bahan atau sumber yang boleh menyerap dan menyimpan bahangan matahari sebagai haba pendam seperti bangunan konkrit. 2. d.c. Bahangan matahari yang tersimpan di waktu siang akan dibebaskan di waktu malam.karbon monoksida. Kesannya tiupan angin yang lebih kencang bertiup masuk dari luar ke pusat Bandar. karbon monoksida dan hidrokarbon-hidrokarbon daripada sumber-sumber kenderaan. Selain daripada itu perubahan terhadap unsur hujan di dalam bandar juga melibatkan kualiti air hujan itu sendiri. Keadaan sedemikian telah menghalang proses susupan (infiltrasi) air hujan ke dalam tanah sebaliknya lebih cepat mengalir sebagai air larian permukaan. Komposisi udara atau lapisan udara yang tebal diselimuti jerebu dan bahan pencemar(pollutions) khususnya dalam keadaan udara yang lebih kering di bandar. Ini mendorong terbentuknya awan yang akhirnya turun sebagai hujan. Dengan memiliki tenaga haba yang banyak. tar/bitumen. bahan-bahan pencemar udara dan sebagainya. Partikel-partikel debu. Fenomena Banjir Kilat dan Hujan Asid. ia tidak dapat menampung aliran air permukaan lalu mengalir-limpahkannya menyebabkan wujudnya fenomena banjir kilat. c. sumber kenderaan bergerak dan juga dari metabolisme badan manusia sendiri yang ramai tinggal di bandar. Perubahan landskap yang ketara dari hutan semulajadi bertukar kepada “hutan batu”.nitrogen dan lain-lain yang dibebaskan dari kenderaan . Tambahan pula Lebih 50% permukaan bumi di bandar telah ditutupi dengan bitumen.gas-gas seperti sulfur. d.metana. Wujudnya tekanan udara yang rendah akibat suhu yang tinggi di pusat Bandar. Terdapat pelbagai sebab terjadinya pulau haba di bandar.konkrit dan aspalt. kesan daripada pulau haba maka kadar sejatan dalam bandar adalah tinggi. Selain daripada itu suhu yang tinggi di bandar akan menyebabkan tekanan udaranya menjadi rendah. Perlepasan banyak tenaga haba di bandar yang berpunca dari sumber janakuasa kilang. industri dan sebagainya yang juga mampu memerangkap bahangan matahari. e. Jika sistem perparitannya tidak cekap. Kejadian ini dinamakan sebagai badai.Antaranya ialah: a. Tempoh hayat sesuatu banjir kilat adalah begitu cepat iaitu antara beberapa jam hingga satu hari sahaja.

Tegasan ini dikenali sebagai Tegasan Ricih. kakisan kepada monumen-monumen bersejarah juga boleh memudaratkan kesihatan manusia.tolakan dan graviti bertindak pada masa yang sama. Kuala Lumpur. Di dalam kes runtuhan Highland Tower di Hulu Kelang pada 11 Disember 1993. Pemotongan lereng dan kaki bukit pula akan meningkatkan tegasan pada jisim batuan atau regolith di atas permukaan cerun tersebut. Hujan asid akan melunturkan warna bangunan. tegasan ricih terjadi akibat lampauan berat beban di atas permukaan cerun. Pembinaan bangunan tinggi di lereng-lereng bukit akan menyebabkan wujudnya peningkatan beban di atas permukaan cerun berkenaan berbanding dengan keadaan asalnya. 3.Tegasan ricih boleh meningkat kerana lampauan beban boleh menyebabkan tekanan air liang pada tanah liat bertambah. Apabila cerun menjadi tidak stabil. 4. Aktiviti penyahutanan untuk pembinaan tapak bandar-bandar satelit secara langsung memusnahkan ekosistem yang sedia ada samada ekosistem hutan mahupun ekosistem akuatik seperti sungai dan paya.konkrit. maka bangunan Highland Towers menjadi tidak seimbang dan akhirnya runtuh tersungkur secara tiba-tiba memerangkap puluhan nyawa di dalamnya. Proses ini akan merendahkan kekuatan cerun dan seterusnya menyebabkan cerun di depan bangunan Highland Towers mengelangsar manakala cerun belakangnya menolak bangunan berkenaan. tanah runtuh dan tanah mendap Berpunca daripada eksploitasi terhadap tanah-tanah bandar secara berlebihan bagi menampung keperluan penduduk yang semakin bertambah. Masalah hakisan tanah. Kawasan hutan selama ini menjadi habitat. Di Malaysia fenomena tanah runtuh yang paling dasyat ialah yang pernah berlaku dalam Tragedi Runtuhan Kondominium Highland Tower. manik-manik hujan tersebut akan turun sebagai Hujan Asid. Seperti aktiviti peneresan. Jika proses kondensasi ini mencapai ke tahap tepu. . Runtuhan ialah pergerakan regolith yang berlaku di cerun-cerun yang sangat curam dan adakalanya tegak (90 darjah) seperti di tebing-tebing tinggi.dan perindustrian pula bertindak sebagai nukleus kondensasi untuk menarik wap-wap air ke arahnya membentuk manik-manik hujan yang mengandungi asid seperti asid sulfurik dan juga asid nitrit. bahu-bahu bukit yang telah di tarah dan dipotong atau di lereng-lereng bukit yang telah di teres dan diratakan untuk didirikan kondominium dan lain-lain. Kemusnahan ekosistem dan kepelbagaian biologi. pemotongan dan perataan bukit untuk dijadikan pelbagai tapakbina.besi cerucuk dan batu bata serta bahan domestik yang lain telah meningkatkan tegasan ricih sesebuah cerun kerana ia boleh menyebabkan lampauan beban berlaku di atas cerun terbabit. Puluhan hingga ratusan ribu tan metrik simen. Peningkatan tegasan ricih boleh menyebabkan keseimbangan cerun terganggu. aktiviti tanah runtuh di kawasan cerun berkenaan tidak dapat dielakkan lagi. Dengan adanya daya tarikan.

Daripada sudut sains alam sekitar. Partikulat terampai boleh terdiri daripada pelbagai jenis umpamanya debu halus . lantas menyebabkan keadaan sekelilingnya menjadi kabur dan kurang jelas. Akibat pertambahan bilangan kenderaan yang seiringan dengan pertambahan penduduk bandar serta pertambahan kawasan-kawasan perindustrian. Misalnya oleh partikulatpartikulat seperti debu halus. Apabila ia ditebang kepelbagaian biologinya akan turut musnah. Masalah pencemaran air.kolam dan takungan semulajadi. Indeks kemerosotan kualiti air bersih (kadar pencemaran air) dari pelbagai sumber ini boleh diukur melalui pelbagai indikator . Masalah pencemaran udara dan jerebu.asap dan habuk. tasik. Proses penyerakan dan penyerapan cahaya matahari oleh partikulat-partikulat terampai ini dinamakan sebagai “Serakan Mie (Mie Scattering)” dan ianya boleh mengurangkan jarak penglihatan. kawasan pelupusan sampah yang menyebabkab kualiti udara terjejas. B. bahan berbau. Partikulat terampai ini adalah zarah-zarah pepejal yang amat halus dan ringan sifatnya bersaiz kurang daripada 10 mikrometer serta boleh terapung dalam udara dalam tempoh waktu yang lama. habuk gergaji dan simen.membekalkan sumber makanan kepada pelbagai spesis fauna dan flora. asap kenderaan dan lain-lain yang menjadi penyumbang utama kepada masalah jerebu. muara/pelabuhan. air bawah tanah. Manakala Jerebu (Haze) pula boleh ditakrifkan sebagai “Partikel-partikel terampai di atmosfera dalam kepekatan yang tinggi. 2. Pencemaran Alam Sekitar 1. air hujan/hujan asid dan lain-lain yang berpunca daripada sisa domestik/perumahan dari penduduk bandar.zarah. Partikel terampai (Partikulat) ini terbentuk di dalam keadaan cuaca kering (Dry Air) dan udaranya yang stabil yang menghasilkan satu lapisan kabus nipis menyelimuti ruang atmosfera sesuatu kawasan. Paya-paya yang ditimbus serta sungai-sungai yang tercemar akibat kelodak dan lumpur pula boleh memusnahkan rantaian makanan hidupan akuatik. partikulat terampai ini dikenali sebagai PM10 (disebut PM ten).asap pembakaran terbuka dari kawasan pelupusan sampah. sisa kumbahan dan juga sisa kilang yang menjejaskan kualiti air bersih dari sungai.debu dan sebagainya di dalam atmosfera yang mana ia boleh mengubah kuantiti. Partikel-partikel ini boleh menyerak dan menyerap cahaya matahari.habuk.kualiti dan sifat atmosfera tersebut dan akhirnya boleh memberikan kesan negatif kepada persekitaran fizikal sesuatu kawasan khususnya di bandar. Pencemaran udara berlaku dengan kehadiran satu atau lebih daripada bahan cemar (Pollutions) seperti gas-gas. Meliputi pencemaran sungai.

6. Pencemaran sampah sarap Berlaku akibat jumlah penduduk yang meningkat yang membuang sampah merata-rata.N). kandungan Amoniakal Nitrogen (NH3 . Pencemaran bau khususnya di kawasan pelupusan sampah hasil buangan domestik. Pencemaran berlaku akibat pembuangan sisa-sisa toksik daripada kilang-kilang tanpa melalui proses rawatan atau dibuang ditempat yang tidak sepatutnya. ( 10 Markah) b) Kadar pembandaran yang pesat dialami oleh negara-negara sedang membangun pada masa kini menimbulkan pelbagai kesan positif dan negatif. . Peningkatan jumlah penduduk juga menyebabkan adalah relatf dengan pembuangan sampah. Nilai Keasidan ( pH) disamping perubahan warna dan bau yang ada di dalam sesuatu sumber air tersebut.seperti kandungan Permintaan Oksigen Biologikal (BOD). Pulau Pinang. kandungan Pepejal Terampai (SS). Sisa-sisa toksik ditanam didalam tanah menyebabkan sumber tanih musnah. Bunyi bising akibat kenderaan dan kilang terutama di kawasan bandar yang sesak. Pencemaran sisa toksik. 3. 5. Pencemaran Tanih Pencemaran tanih berlaku akibat proses larut resap sisa-sisa toksik dan bahan –bahan buangan oleh tanih menyebabkan kesburan tahih terjejas. Coli). Contoh-Contoh pencemaran sumber air yang serius di kawasan bandar ialah seperti kes pencemaran Sungai Gombak dan Sungai Kelang di bandaraya Kuala Lumpur dan Sungai Pinang di George Town. (15 Markah) . kandungan bakteria Escherichia Coli (E. 4. CONTOH SOALAN a) Mengapakah kadar pembandaran yang dialami oleh negara-negara sedang membangun pada masa kini lebih pesat berbanding dengan negara-negara maju. Ini Menyebabkan tanih hilanh kesuburan. Bincangkan pernyataan ini. Pencemaran bunyi dan pencemaran bau.

Sebaiknya skala yang dipilih tidak terlalu . Terdapat pelbagai jenis graf garis iaitu graf garis mudah. Graf garis ialah garisan yang menyambungkan titik-titik (poin) di atas kertas graf yang mengandungi paksi X dan paksi Y. Mentafsir pola atau corak peta kloroplet ISI-ISI PEMBELAJARAN A. Gerak kerja Membina Graf Garis (Poligraf): Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan kenalpastikan nilai maksima serta nilai minima.TEMA 3: TRASFORMASI DESA DAN PERBANDARAN TAJUK Kemahiran Amali SUB TAJUK Membina Dan Mentafsir Peta Kloroplet HASIL PEMBELAJARAN Diakhir pembelajaran. Langkah 2: Pilih satu skala yang sesuai yang boleh meliputi semua data dan boleh diplotkan di dalam sehelai kertas graf sahaja. pelajar akan dapat: 1. Membina peta kloroplet dengan baik 2. graf garis majmuk dan juga graf garis banyak. Membina Graf Garis. Di peringkat ini graf garis yang hendak dibina ialah graf garis banyak (poligraf).

8 927. Langkah 4: Tandakan setiap nilai data yang terdapat dalam soalan.0 Tahun 1990 228. Oleh sebab itu bagi nilai yang pertama di atas paksi Y iaitu 0 dan tahun yang pertama di atas paksi Y mestilah bermula di persilangan paksi X dan Y tersebut) Langkah 5: Lengkapkan graf anda dengan tajuk.5 577. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas graf.9 2025 (Anggaran ) 957. (Ingat – Plotan bagi graf garis mestilah bermula di atas Paksi X.8 162. Lihat Contoh 1 di bawah: Contoh 1: Jadual 1 menunjukkan bilangan penduduk bandar mengikut benua-benua di dunia pada tahun 1950 hingga 2025 (anggaran) Jadual 1: Menunjukkan Bilangan Penduduk Bandar Mengikut Benua-Benua di Dunia pada tahun 1950 .1 230.9 325. .8 289.2 494. skala dan petunjuk.5 441.9 662.5 206.9 758. tidak boleh sama sekali dijarakkan dari paksi X.9 67. Sambungkan setiap nilai menjadi garisan-garisan.9 167. lukis sebuah graf garis untuk menunjukkan bilangan penduduk bandar bagi setiap benua antara tahun 1950 hingga 2025. Penandaan nilai mestilah bermula di atas paksi X.6 a) Berdasarkan jadual 1.1 297.8 2399.besar atau terlalu kecil sehingga mencacatkan kesan nampak (Visual impact) graf garis yang dilukis itu. Menganalisis dan mentafsir Graf Garis.7 106.2025 (unit: Juta orang) Benua 1950 Afrika Amerika Latin Amerika Utara Asia Eropah 32. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk boleh ditulis di hujung setiap garisan yang telah diplot itu). Langkah 3: Sediakan paksi X dan paksi Y di atas kertas graf.9 1970 81. Tandakan nilai bagi setiap 1 CM di atas paksi Y dan nyatakan unitnya dihujung paksi tersebut. Paksi X mewakili tahun manakala paksi Y mewakili nilai.

Benua Amerika Latin pula walaupun meningkat. tetapi agak sederhana dan trendnya tidak sepantas benua Asia mahupun Afrika. Paling ketara sekali ialah benua Asia yang meningkat secara mendadak selepas tahun 1970 dikuti oleh benua Afrika selepas tahun 1990. benua Afrika dan Benua Amerika Latin menunjukkan trend peningkatan yang tinggi. Terdapat empat jenis pola atau corak atau trend atau arah alir yang boleh dikenalpasti dari sesebuah graf garis.perindustrian. .perkhidmatan. Justeru kita boleh merumuskan ke tiga-tiga benua ini mempunyai sumbangan terbesar dalam mempengaruhi kadar pembandaran di dunia masa kini. Komponen penganalisisan dan pentafsiran merangkumi pola atau corak graf yang terhasil. meramalkan kesan jangka panjang dan sebagainya. Iaitu : v) vi) vii) viii) Pola atau trend peningkatan atau penurunan secara mendadak. Lihat contoh soalan pentafsiran di bawah: b) Berdasarkan graf yang anda lukis itu. Trend pembandaran yang pesat di Asia dan Afrika disebabkan oleh beberapa faktor. benua Asia. Benua Asia. Jawapannya: Trend Pembandaran di Negara Negara Sedang Membangun 1. Antaranya ialah: 2. Pola atau trend peningkatan atau penurunan secara gradual (perlahanlahan) Pola atau trend yang stabil – konstan (garis lurus yang mendatar) Pola atau trend yang tidak stabil/tidak menentu – mengalami kenaikan dan penurunan dalam tempoh masa yang tertentu.Menganalisis graf garis memerlukan kemahiran mengadunkan pengentahuan sedia ada dengan pola atau bentuk graf yang terhasil. Pembangunan ekonomi bandar yang pesat selepas tahun 1970. Afrika dan Amerika Latin mengalami kadar pertambahan purata penduduk bandar lebih daripada 4% setahun berbanding dengan benua Eropah dan Amerika Utara yang hanya di sekitar 2% sahaja setahun. Pada keseluruhannya.kewanga n dan lain-lain telah berkembang dengan begitu pesat di bandar sejajar dengan dasar kerajaan di negara-negara sedang membangun untuk memajukan negara masing-masing. jelaskan mengapa trend kadar urbanisasi yang dialami oleh benua yang terdiri daripada negara maju dan benua yang terdiri daripada negara sedang membangun adalah berbeza-beza. Sebenarnya negara-negara dunia ke tiga khususnya negara-negara sedang membangun kini sedang mengalami pertambahan penduduk bandar yang pesat melebihi kadar purata pertambahan penduduk bandar sedunia. sebab-sebab mengapa pola tersebut bersifat demikian dan juga elemen kajian masa depan (KMD) seperti mencadangkan langkah. Pelbagai sektor ekonomi moden seperti perniagaan.

Sektor pertanian tradisional tidak mampu menampung lebihan buruh di desa. Oleh itu migrasi menjadi faktor terpenting menyumbangkan kepada proses pembandaran. Faktor Demografi Pertambahan penduduk bandar juga dipengaruhi oleh faktor semulajadi yang berpunca daripada peningkatan kadar kelahiran dan pengurangan kadar kematian penduduk dalam bandar itu sendiri. Kestabilan Politik dan Ekonomi. Era 1990-an menyaksikan banyak negara dunia ke tiga telah muncul sebagai Negara Industri Baru (NIC) seperti Korea Selatan. Kesannya buruhburuh pertanian terpaksa berhijrah ke bandar demi mengejar keperluan dan kemewahan hidup. Program pembandaran yang lebih sistematik dilaksanakan. Justeru ini memberikan ruang dan peluang kepada kebanyakan negara melaksanakan polisi dan program pembandaran negara masing-masing ke arah pemodenan dan kemajuan sosio-ekonominya.1945) membolehkan politik dunia menjadi stabil dalam jangka masa yang panjang. Kemunculan negara-negara ini pastinya mempercepatkan lagi proses pembandaran di negaranya yang biasanya bergerak seiringan dengan proses perindustrian. Justeru ia menjadi tarikan utama golongan muda di desa berhijrah ke bandar-bandar besar dan akhirnya menambahkan bilangan penduduk bandar dengan begitu cepat. Ini menyebabkan trend pembandaran menjadi lebih pesat lagi. sumber-sumber pengeluaran yang ada semakin terhad dan tidak mencukupi untuk menampung keperluan penduduk. Perkembangan pesat sektor industri terutama sekali di bandar-bandar besar telah mempercepatkan proses migrasi desa ke bandar.gaji dan pendapatan yang lumayan. pada masa yang sama sektor pertanian di desa terus mundur dan ketinggalan. Tamatnya perang dunia ke dua (1939 . saiz pertanian menjadi semakin sempit relatif dengan penduduk yang semakin bertambah. 4. 3. Di kebanyakan negara sedang membangun perpindahan penduduk dari desa ke bandar telah menyumbangkan 60% hingga 80% daripada jumlah pertambahan penduduk di bandar. Tegasnya “dualisme ekonomi” yang ketara antara desa dengan bandar telah menggalakkan migrasi ke bandar yang menjadi penyebab utama mewujudkan trend pembandaran yang pesat dan mendadak di negara-negara dunia ke tiga. Banyak negara dunia ke tiga sudah merdeka dan bebas dari belenggu penjajahan dan peperangan. 5.pakej perkerjaan dan kemudahan/insentif yang menarik.Sektor yang paling penting sekali ialah sektor perindustrian. Kemunduran Sektor Ekonomi Desa Khususnya Sektor Pertanian. Pada amnya selepas tahun 1970 dan khususnya era 1990-an pembangunan pembandaran tidak lagi menumpu kepada bandar-bandar utama sahaja. Telah dianggarkan sebelumnya pertambahan penduduk bandar akibat migrasi dari desa ialah antara 60% hingga 80%. Kawasan desa mengalami tekanan penduduk. Ini kerana industri menawarkan peluang perkerjaan yang luas. Ini bererti selebihnya bolehlah dikira . pembangunan bandar-bandar bersaiz sederhana dan bandar kecil difokuskan melalui penyelerakan industri dari pusat ke pinggir bandar atau ke wilayahwilayah yang kurang maju. Taiwan dan juga Hong Kong. Berlawanan dengan sektor ekonomi moden yang berkembang dengan pesat di bandar.

Ke dua. 6. Misalnya Bangkok di Thailand. Trend Pembandaran di Negara-Negara Maju. Di benua Amerika Selatan. Buenos Aires di Argentina. Kinshaha dan Luanda di Anggola. Trend pembandaran yang memusat ke sebuah bandar utama sahaja dalam sesebuah negara itu akhirnya akan mewujudkan “Bandaraya Primat”. Perkahwinan di usia muda akan meningkatkan aras kesuburan (fertiliti). Dakar di Senegal dan sebagainya. Brasilia dan Sao Paolo di Brazil.sebagai berpunca daripada pertambahan semulajadi. Kewujudan bandaraya primat menunjukkan pembangunan yang dialami oleh negara berkenaan adalah tidak seimbang/tidak menyeluruh. Penumpuan penduduk di bandar-bandar utama yang melebihi 1 juta orang adalah ketara sekali. Pertama. Manakala di Benua Afrika pula bandar-bandar seperti Cape Town dan Johanesberg di Afrika Selatan. Proses pembandaran yang seumpama ini dinamakan sebagai “Pembandaran Palsu” (False Urbanization) dan ianya amat jelas sekali banyak berlaku di negara dunia ke tiga (negara sedang membangun). Manakala penduduk yang terlalu menumpu ke bandar utama sahaja akan menyebabkan bandar utama menghadapi pelbagai masalah seperti setinggan.pembentungan dan juga alam sekitar bandar. bertambahnya kemajuan taraf kesihatan dan teknologi perubatan yang dapat mengawal pelbagai penyakit merbahaya seterusnya dapat mengurangkan resiko kematian bayi (meningkatkan kadar kelahiran sekaligus mengurangkan kadar kematian) disamping meningkatkan jangka hayat penduduk bandar. Manila di Filipina dan Mexico City di Mexico. Lima di Peru. Mexico City di Mexico. masalah sosial. amalan perkahwinan pada usia muda dikalangan penduduk bandar yang sebahagian besarnya berada dalam kumpulan umur subur yang ramai ( 15 hingga 44) tahun. Manila di Filipina dan lain-lain. halangan agama dan adat yang masih kuat dipegang oleh migran-migran yang berhijrah ke bandar. Addis Ababa di Habsyah. Ke tiga. Di Asia Tenggara bandar-bandar seperti Bangkok di Thailand. Jakarta di Indonesia. 7. bandar-bandar utama (Melebihi 1 juta orang) yang menjadi tumpuan penduduk ialah seperti. . Iaitu kewujudan sebuah sahaja bandar terbesar yang saiznya berpuluh-puluh kali ganda lebih besar berbanding dengan bandar ke dua dalam negara tersebut serta ia langsung tidak boleh ditandingi oleh bandar-bandar yang lain. Ada tiga sebab penting mengapa kadar pertumbuhan penduduk semulajadi di bandar-bandar negara-negara dunia ke tiga lebih pesat berbanding dengan negara maju. pengganguran dan kemiskinan bandar. Kuala Lumpur di Malaysia. Proses urbanisasi di negara-negara dunia ketiga juga memperlihatkan trend pembandaran yang memusat/menumpu kepada bandar-bandar utama sahaja. Ketiga-tiga sebab ini mempercepatkan lagi pertambahan penduduk bandar yang sedia ramai itu. kegagalan program kawalan penduduk khususnya perancangan keluarga akibat taraf pendidikan yang masih rendah. Caracas di Venuzuela dan lain-lain. pencemaran. Menjelang tahun 2000 hampir 63% daripada jumlah penduduk bandar di negaranegara sedang membangun tinggal di bandar-bandar utamanya. sekaligus meningkatkan kelahiran.

Justeru tidak hairanlah jika negara-negara Eropah dan Amerika Syarikat mengalami trend yang perlahan pada masa kini kerana proses urbanisasinya sudah hampir maksima. Negara-negara maju khususnya di benua Eropah dan Amerika Utara mengalami sejarah dan proses pembandaran yang lebih awal berbanding dengan benua Asia. Stuttgart-Frankfurt dan lain-lain lagi. di Amerika Syarikat = 1. Oleh itu tidak hairanlah jika pada masa kini trend pertumbuhannya menjadi perlahan. Faktor Pertumbuhan Penduduk Semulajadi Bandar Negara-Negara Maju.0 % setahun berbanding dengan negara-negara di benua Asia dan Afrika yang melebihi 2. Amerika Syarikat dan Kanada mempunyai jumlah penduduk yang tinggal di bandar antara 70% hingga 80% daripada jumlah keseluruhan penduduknya. Detroit. Kepesatan urbanisasi di Eropah yang berlaku 100 tahun yang lalu sememangnya disebabkan oleh pengaruh revolusi industri. organisasi dan kehidupan masyarakat Eropah pada masa itu ke arah kehidupan moden. Perbezaan masa hampir satu abad ini menyebabkan negara-negara dunia ke tiga begitu jauh tertinggal.Louis.0% setahun. Trend pembandaran di kedua-dua benua ini memperlihatkan peningkatan yang perlahan (gradual) atau stabil. Migrasi beramai-ramai meninggalkan desa menuju ke pusat-pusat perindustrian baru yang menawarkan pelbagai peluang perkerjaan. Sejajar dengan kadar pertumbuhan penduduk semulajadi negara-negara maju yang perlahan maka pertumbuhan penduduk di dalam bandar-bandarnya juga adalah perlahan sahaja. Proses pembandaran pada masa kini berlaku tetapi kadarnya sedikit/perlahan sahaja.Afrika dan juga Amerika Latin. Misalnya negara-negara seperti United Kingdom. Ada beberapa sebab mengapa trend pembandaran di negara-negara maju pada masa kini adalah perlahan. Jadi perkembangan urbanisasi di bandar-bandar ini sudahpun tepu/maksima. Manchester-Liverpool. Terdapat pelbagai sebab mengapa kadar pertumbuhan penduduk bandar-bandar negara maju adalah rendah. Pertama berkait dengan peningkatan taraf pendidikan dan sosio-ekonomi penduduk yang menyebabkan . Perancis.3% hingga 0. negara maju diwakili oleh Benua Eropah dan Benua Amerika Utara.0% setahun.5% setahun manakala di United Kingdom = 0. Antaranya ialah: 1. Misalnya Paris. Akhirnya pusat-pusat perindustrian tersebut muncul sebagai bandar-bandar industri yang besar. Kepesatan urbanisasi di Asia pada masa kini telahpun berlaku di Eropah 100 tahun yang lalu. Benelux-Ruhr.9% hingga 1. Misalnya di United Kingdom kadar pertumbuhan penduduk tahunan bandarnya antara tahun 1993 hingga 1997 ialah antara 0. . revolusi industri telah menukarkan budaya. 3. Seperti apa yang berlaku di Asia pada masa kini.4 % di Amerika Syarikat pula ialah antara 0. Perkembangan perindustrian yang begitu pesat akhirnya mencantumkan bandar-bandar industri di Amerika Syarikat membentuk bandar megalopolis yang pertama di dunia yang menganjur dari Boston ke Washington yang mempunyai jumlah penduduk melebihi 40 juta orang. 2. Misalnya kadar pertumbuhan tahunan penduduk bandar di Kanada hanyalah 2. Proses pembandaran yang pesat di Eropah bermula sejak Revolusi Perindustrian lagi (awal abad ke 19) sedangkan benua-benua lain khususnya Asia di penghujung abad ke 19.Berdasarkan jadual yang diberi. Colonge. London. Pengaruh Revolusi Industri. Di Amerika Syarikat pula kawasan-kawasan seperti Chicago.Boston dan New York.5% setahun. St.

di sebelah atasnya paksi Y yang bernilai positif manakala di sebelah bawahnya ialah paksi Y yang bernilai negatif. Justeru itu mereka mengamalkan saiz keluarga kecil di samping amalan perkahwinan lewat yang sudah tentunya mengurangkan aras kesuburan (fertiliti). trend urbanisasi di negara-negara maju juga berbeza dengan negara sedang membangun daripada segi arah aliran pembandaran. Graf bar komponen atau graf bar majmuk mempunyai turus yang bertingkat-tingkat manakala graf bar kompaun mempunyai turus yang berbaris-baris. Gerakerja Membina Graf Bar: Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan baca soalan dengan teliti. Justeru proses urbnanisasi tersebar ke bandarbandar sederhana dan bandar kecil di dalam negara tersebut. Bandar-bandar utama sebenarnya sudahpun tepu malah sesetengahnya membentuk megalopolis. Sebaiknya skala yang dipilih tidak terlalu besar atau terlalu kecil sehingga mencacatkan kesan nampak (Visual impact) graf bar yang dilukis itu. perubahan sikap dan status quo masyarakat maju yang lebih mementingkan kerjaya serta kebebasan. Langkah 4: Tandakan setiap nilai data yang terdapat dalam soalan. Selain daripada pertumbuhan penduduk bandar yang perlahan. Konsep: Graf bar atau graf palang ialah graf yang mempunyai turus-turus secara menegak. Seterusnya buat plotan . Pada amnya graf bar terdiri daripada tiga jenis iaitu graf bar komponen. Kesannya pertambahan penduduk di dalam bandar-bandar di negara maju adalah sedikit sahaja. Graf bar cermin pula mempunyai nilai paksi tegak yang positif dan negatif. Trend penyebaran keluar urbanisasi dari pusat ke pinggir ini membolehkan pembangunan di negara-negara maju lebih seimbang sifatnya berbanding dengan negara sedang membangun. Nikmat pembandaran juga dirasai oleh kawasan-kawasan pedalaman. Pilih satu skala yang sesuai yang boleh meliputi semua data dan boleh diplotkan di dalam sehelai kertas graf sahaja. Paksi X mewakili tahun/elemen/unsur manakala paksi Y mewakili nilai. bar komponen atau graf bar cermin. Membina Graf Bar. Misalnya jika data itu melibatkan perubahan (angka positif dan negatif) maka graf bar yang sesuai dibina ialah graf bar cermin. Langkah 2: Kenalpastikan nilai maksima serta nilai minima dalam data tersebut. graf bar kompaun dan juga graf bar cermin. Paksi X berada di tengah graf. Penandaan nilai mestilah dijarakkan dari paksi Y (sebaik-baiknya berjarak 1 CM).program perancangan keluarga berjaya dilaksanakan. 4. Jika di negara sedang membangun pola pembandaran yang memusat ke bandar-bandar utama tetapi di negara maju pola penyebaran pembandaran dari pusat ke pinggir berlaku. Kenalpastikan kaedah graf bar yang hendak dibina samada bar kompaun. Kedua. Tandakan nilai bagi setiap 1 CM di atas paksi Y dan nyatakan unitnya dihujung paksi tersebut. Ini sudah tentu memperlahankan kadar urbanisasinya. Langkah 3: Sediakan paksi X dan paksi Y di atas kertas graf.

731. Jadual 2: Jumlah Penduduk mengikut negeri dan Jumlah Penduduk Luar Bandar bagi setiap negeri di Semenanjung Malaysia pada tahun 2000. skala dan petunjuk. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas graf.800 1. Oleh sebab itu plotan bar adalah berlawanan dengan plotan graf garis. Lihat Contoh 2 di bawah: Contoh 2: Jadual 2 menunjukkan jumlah penduduk mengikut negeri dan jumlah penduduk luar bandar bagi setiap negeri di Semenanjung Malaysia pada tahun 2000.057 348.900 23.130.263.259. Jika graf garis perlu rapat dan bermula di atas paksi Y manakala plotan bar mesti renggang dari paksi Y dan renggang antara bar-bar yang dibina) Langkah 5: Lengkapkan graf anda dengan tajuk.800 1.806 6.190.100 1.411 946.507 577.613 (a) Dengan menggunakan jadual 2.295 874. (Ingat – Plotan bagi graf bar mestilah dijarakkan antara satu bar dengan bar yang lain.605.561.269 300.500 598.860 149.423.263 175.563 685.319.200 1.624.700 1. kirakan peratus penduduk bandar di setiap negeri Semenanjung Malaysia pada tahun 2000 dan tunjukkan peratus penduduk bandar tersebut melalui sebuah graf bar yang sesuai.500 1.600 Jumlah Penduduk Luar Bandar (orang) 1. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk di tulis di ruang bawah graf bar).Per.934 929.064. .648 445.Kuala Lumpur MALAYSIA Jumlah Penduduk (orang) 2.000 230.bar atau turus mengikut nilai-nilai data yang terdapat dalam soalan.900 849.400 3. Negeri Johor Kedah Kelantan Melaka Negeri Sembilan Pahang Perak Perlis Pulau Pinang Selangor Terengganu Wil.100 2.287.

K.Pinang Selangor Terengganu WP.231 298.900 Peratus Penduduk Bandar = Jum.437 1.939. Menganalisis dan mentafsir Graf Bar.8% 47. Penduduk Luar Bandar) Penduduk Bandar (Orang) 1.537 1.1% 39.4% 45.343 2.423.7% 100% Johor Kedah Kelantan Melaka N.Sembilan Pahang Perak Perlis P. Penduduk – Jum.Jadual Menunjukkan Pengiraan Peratus Penduduk Bandar bagi setiap negeri di Semenanjung Malaysia Negeri Jumlah Penduduk Bandar = (Jum.140 81.294 1.4% 49.4% 42.506 444.1% 89.L.7% 67.566 675.084.252 404.540.444. Penduduk Bandar x 100% Jumlah Penduduk % Penduduk Bandar 56.8% 35.293 486.3% 86.789 615. .6% 33.

Sepertimana graf garis. Disokong dengan faktor-faktor peningkatan taraf hidup/pendapatan yang lebih tinggi dan mampu menampung saiz keluarga yang lebih besar serta adanya kemudahan perubatan yang lebih baik dll yang mendorong kepada pertambahan penduduk bandar. Justeru itu kemudahan asas. Komposisi umur ini adalah subur dan cenderung meningkatkan kelahiran. Peningkatan kadar kelahiran di bandar. kemudahan perhubungan. Faktor sejarah pembandaran. Sebab-sebab kadar pembandaran di negeri-negeri pantai barat semenanjung lebih tinggi berbanding dengan negeri-negeri pantai timur: 1. Misalnya tumpuan industri di bandar-bandar besar telah mencipta banyak peluang pekerjaan dan seterusnya menggalakkan migrasi masuk . 4. 2.perkhidmatan dan perniagaan adalah di bandar-bandar besar di sebelah pantai barat semenanjung. 3. jelaskan mengapakah kadar pembandaran yang dialami oleh negeri-negeri pantai barat semenanjung lebih tinggi berbanding dengan negeri-negeri di pantai timurnya. Kumpulan umur muda adalah penghijrah utama dan menetap di bandar-bandar besar pantai barat semenanjung. Tumpuan sektor ekonomi moden seperti industri. kemudahan reakreasi dan hiburan . ( b) Berdasarkan graf yang telah anda lukis itu. Adanya kemudahan pendidikan dan kemudahan sosial yang lebih baik di sebelah pantai barat.pusat-pusat perkhidmatan telah sedia wujud.jaringan pengangkutan. Meliputi Institusi pendidian tinggi. Negeri-negeri di pantai barat lebih awal mengalami proses pembandaran moden semenjak zaman penjajah lagi. Di peringkat ini calon mestilah berupaya mengadunkan pengentahuan yang dimilikinya dengan kemahiran amali yang dibuat. kesan serta cadangan mengatasi hasil daripada sesuatu bentuk bar yang terhasil. Lihat contoh soalan analisis di bawah.meningkatkan kadar pembandaran (jumlah penduduk badar). sebab-sebab. graf bar juga perlu dianalisis dan ditafsirkan daripada segi polanya. kemudahan perumahan dan kemudahan asas yang menjadi tarikan penduduk dari negeri-negeri lain .penduduk bandar terus bertambah/kadar pembandaran meningkat dengan cepat. Ini mendorong kemasukan pelaburan pertambahan industri dan perkhidmatan dan seterusnya mempercepatkan kadar pembandaran yang telah sedia .

Tajuk Globalisasi Ekonomi. Aras 2: • Menghuraikan aspek saling bergantung antara kawasan/negara. Aras 3: • Menjelaskan sebab perlunya bekerjasama antara kawasan/negara.TEMA 4 : GLOBALISASI SERANTAU Tema EKONOMI DAN KERJASAMA Globalisasi Ekonomi dan Kerjasama Serantau. Sub Tajuk 4. . Masa 2 Waktu ( 80 minit) Hasil Pembelajaran Setelah selesai mempelajari sub tajuk ini pelajar akan dapat: Aras 1: • Menyatakan maksud globalisasi ekonomi.1 Saling Kebergantungan Antara Kawasan.

Isi-Isi Pembelajaran (a) Aspek saling kebergantungan antara kawasan: (i) Pelaburan (ii) Teknologi (iii) Pengeluaran (iv) Pasaran (v) Bekalan buruh (b) Sebab-sebab perlunya kerjasama antara kawasan/negara: (i) Kecekapan ekonomi (ii) Daya saing (iii) Pengkhususan (iv) Penyertaan dalam ekonomi dunia Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 10 Minit ) a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. menganalisis dan mentafsir graf bar cermin berasaskan data imbangan perdagangan. b) Guru menjelaskan tiga konsep penting – globalisasi ekonomi.penghapusan sekatan tarif. penghapusan subsidi.penghapusan skim keutamaan dagangan (PTA). penghapusan dasar kawalan modal berpilih dll.• Kemahiran Amali : Membina. (Iaitu dasar pasaran bebas yang memberikan peluang kepada sesiapa sahaja termasuk pemodalpemodal asing memasuki seterusnya menguasai pasaran dan ekonomi sesebuah negara tanpa batas. Sisipan Konsep a) Globalisasi Ekonomi. liberalisasi ekonomi dan deregulasi ekonomi. Globalisasi ekonomi ialah satu proses dimana sempadan ekonomi negara-negara di dunia kini semakin runtuh dan seluruh dunia (globe) kini menjadi satu unit yang boleh dihubungkan dengan cepat. Langkah 2: (Diskusi Pelajar – 20 Minit ) . Konsep Dunia tanpa smpadan.pantas dan rapat ) b) Liberalisasi Ekonomi. mudah . Iaitu dasar penghapusan segala peraturan dan sekatan ekonomi yang diamalkan oleh sesebuah negara yang selama ini menghalang aktiviti perdagangan seperti penghapusan dasar perlindungan. Persaingan pasaran dan ekonomi akan menjadi terbuka dan bebas ) c) Deregulasi Ekonomi.

daya saing. Menganalisis sebab.teknologi.pengeluaran.Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk membincangkan dua aspek berikut: ix) x) Saling kebergantungan antara negara/kawasan daripada segi pelaburan. Contoh Soalan Yang relevan Jadual 1 di bawah menunjukkan nilai eksport dan import Malaysia dengan beberapa buah negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002. Sebab-sebab perlunya bekerjasama antara negara/kawasan daripada segi: kecekapan ekonomi. ii) Guru bersama dengan kumpulan pelajar lain membuat pembetulan dan penambahbaikan terhadap hasil pembentangan. Langkah 4 ( Mentafsir dan Menganalisis Data Import – Eksport Malaysia mengikut kumpulan negara – 30 Minit) a) Guru mengedarkan data perdagangan luar Malaysia mengikut kumpulan negara dan pelajar dibantu untuk: i) ii) iii) iv) v) Mengenalpasti pola dan aliran perdagangan.pengkhususan dan penyertaan dalam ekonomi dunia. Negara-negara Asia Pasifik terpilih Eksport RM: Juta Import . Mengira imbangan perdagangan (Defisit dan Infisit) Melukis graf bar cermin. Jadual 1: Nilai Eksport dan Import (RM: Juta) Malaysia dengan beberapa buah Negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.pasaran dan bekalan buruh. i) Setiap kumpulan membentangkan hasil perbincangan. Meramalkan kesan jangka panjang sebagai satu kajian masa depan (KMD) Langkah 5 ( Rumusan Hasil Pembelajaran – 5 minit) Guru merumuskan setiap langkah pembelajaran di atas dan menyatakan kecapaian objektifnya. (Nota: Perbincangan mestilah berasaskan prinsip: FHC – Fakta diikuti oleh Huraian dan dilengkapi dengan contoh-contoh yang spesifik) Langkah 3 (Pembentangan Hasil Perbincangan – 20 Minit) Pembentangan hasil perbincangan dan penambahbaikan.

422.1 4.576.414.923.724.019.9 3.909.635.838. kirakan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.203.581.7 3.2 3.2 2. [6 Markah] b) Lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.703.9 47.9 12.4 1 Negara = 1 Markah.988. [ 9 Markah] Penilaian Jawapan a) Mengira imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.0 1.236.4.0 5. 1 1 1 1 1 1 MAX 6 Markah .6 .559.398. [10 Markah] c) Jelaskan mengapa Malaysia perlu berkerjasama dengan negara-negara serantau.8 7.3 403.5 Sumber: Jabatan Perangkaan Malaysia.5 44. [ 6 Markah ] Formula Mengira Imbangan Perdagangan (EKSPORT ▬ IMPORT) Pemarkahan: Negara Asia Pasifik Terpilih Imbangan Perdagangan (EKSPORT ▬ IMPORT) (RM: Juta) Markah Thailand Indonesia Singapura Jepun Taiwan China Pemarkahan: 205.8 .1 213.9 18.978.5 13.Thailand Indonesia Singapura Jepun Taiwan China JUMLAH 3.1 19. a) Berdasarkan jadual 1 di atas.

perhutanan. perindustrian. Kebersihan dan kesempurnaan Markah 1 1 1 6 1 MAX 10 c) Jelaskan mengapa Malaysia perlu berkerjasama dengan negara-negara serantau.b) Lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002. [9 Markah] Sebab-sebab Malaysia perlu bekerjasama dengan negara-negara serantau ialah untuk: (1) Memperolehi keuntungan dalam konteks meningkatkan aliran perdagangan antara negara. [10 Markah] Melukis Graf Bar Cermin Item Pemarkahan Tajuk/Kaedah yang betul Skala yang sesuai Petunjuk Plotan (1 negara = 1 markah). R & D dan inovasi baru dalam pelbagai bidang.telekomunikasi. (4) Memperolehi keuntungan daripada segi perkongsian pelaburan modal/kewangan menerusi perlaksanaan konsep dan kaedah pelaburan silang (cross invesment) serta pelaburan bersama. Kesan-kesan positif perluasan pasaran diperoleh melalui pertambahan penduduk. Contohnya di dalam AFTA. (5) Memperolehi keuntungan daripada keadaan saling melengkapi (Complementary) khususnya dalam konteks pengkhususan pengeluaran barangan industri pembuatan dan perkhidmatan serta sumber dan tenaga. pertanian.pengangkutan. Misalnya perdagangan intra-ASEAN. kewangan dan lain-lain. (2) Memperolehi keuntungan daripada segi perluasan saiz pasaran. tenaga. Hal ini dicapai menerusi Perjanjian Keutamaan Perdagangan (PTA). . (3) Memperolehi keuntungan dalam konteks perkongsian teknologi . peningkatan kuasa beli yang menyebabkan barangan dan perkhidmatan boleh dijual ke serata negara.

Rujukan Khusus 1. EAEC dan Segitiga Pertumbuhan. APEC. Petaling Jaya. Di ukur berdasarkan pencapaian hasil pembelajaran dalam gerakerja pelajar. Bab 13 – Interaksi Antara Kawasan. Maklumat boleh diakses dari laman web berikut: (http:/www. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. 2005. Kekurangan buruh dan tenaga pakar dalam Malaysia boleh di tampung oleh lebihan buruh dari negara lain. m. Penerbit:Pearson dan Longman. 366 – 375. rondaan. Jabatan Statistik Malaysia. 2. Import dan Eksport Malaysia Mengikut Sektor Ekonomi.s. Justeru ke tiga-tiga negara menjalankan usaha bersama membuat pengesanan.my) . Sebagai contoh adalah menjadi tanggungjawab bersama antara Malaysia. Selain itu di atas semangat ASEAN semua negara telah membantu Indonesia menangani masalah jerebu yang berlaku pada tahun 1997 dan 2005. Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah.(6) Memperolehi keuntungan dalam konteks pengaliran buruh dan kepakaran. (7) Keuntungan dalam konteks penjagaan alam sekitar secara bersama khususnya dalam menangani permasalahan alam sekitar. Penglibatan Malaysia dalam AFTA.gov. Statistics. (Pemarkahan: Mana-mana 5 isi x 2 Markah = MAX 10 Markah) Refleksi. Indonesia dan singapura menjaga perairan Selat Melaka.kawal selia/pengawasan dan pemuliharaan jika berlaku kes-kes pembuangan enap cemar oleh kapal-kapal dagang yang melalui selat Melaka. Perangkaan Malaysia. Tugasan Pelajar : Pembelajaran Akses Kendiri (PAK) ICT – Mengakses maklumat berkaitan dengan perdagangan luar Malaysia meliputi: i) ii) Kawasan pasaran baru.

2 Pertumbuhan segitiga ASEAN Masa 2 Waktu ( 80 minit) Hasil Pembelajaran Setelah selesai mempelajari sub tajuk ini pelajar akan dapat: Aras 1: • Mengenalpasti kawasan pertumbuhan segitiga ASEAN Aras 2: • Menyatakan aktiviti ekonomi yang telah. sedang dan akan dilaksanakan di bawah segitiga pertumbuhan ASEAN Aras 3: • Membincangkan kepentingan dan masalah dalam segitiga pertumbuhan ASEAN .Tema Kerjasama serantau: Tajuk Kerjasama serantau ASEAN Sub Tajuk 4.

Misalnya firmafirma dari Singapura melabur modal di Selatan Johor. 6. IMS-GT (Indonesia. Singapura – Growth Triangle 2. Pembangunan sektor pelancongan Pembangunan Sektor Pengangkutan Pembangunan Sektor Pembandaran: Pembangunan Sektor Perkhidmatan tertier Pembangunan Sektor Telekomunikasi Pembangunan Sektor Pertanian dan Perikanan Pembangunan Sektor Perhutanan . IMT-GT (Indonesia. c) Pelaburan silang. Isi-Isi Pembelajaran a) Mengenalpasti kawasan Segi Tiga Pertumbuhan ASEAN: 1. EAGA-BIMP (East Asean Growth Area – Berunai. 3. 2.Sisipan Konsep a) Segitiga Pertumbuhan ASEAN. Filipina) b) Mengenalpasti Rancangan Pembangunan Ekonomi Yang Telah. 4. b) Pelaburan bersama Di bawah konsep pelaburan bersama. Malaysia. projek-projek yang telah dikenalpasti untuk dimajukan maka modalnya akan dikongsi bersama-sama oleh pihak swasta dari ketigatiga negara yang terbabit mengikut ekuiti yang dipersetujui. Manakala konsep pelaburan silang pula menggalakkan pihak swasta dari sesebuah negara melabur di kawasan negara lain dalam segi tiga pertumbuhan tersebut. 7. Sedang dan Akan Dilaksanakan di Kawasan Segi Tiga Pertumbuhan. Malaysia. Thailand – Growth Triangle 3. Segitiga pertumbuhan merupakan lanjutan daripada kerjasama serantau ASEAN. 1. Teras kerjasama ini ialah saling memperolehi keuntungan apabila negara-negara yang berjiran saling membantu dan melengkapi antara satu sama lain untuk memajukan kawasan yang telah dipilih. Ia merujuk kepada kerjasama ekonomi pada kawasan yang lebih kecil di dalam wilayah ASEAN yang melibatkan 3 atau 4 buah negara berjiran. 5. Indonesia. Malaysia.

Langkah 2: (Diskusi Pelajar – 30 Minit ) Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk membincangkan dua aspek berikut: a) Mengenalpasti kawasan yang terlbat dalam setiap segitiga pertumbuhan dan juga rancangan yang telah. b) Guru menjelaskan tiga konsep penting – segitiga pertumbuhan. Langkah 5 ( Rumusan Hasil Pembelajaran – 5 minit) . 9. sedang serta yang akan dijalankan bagi setiap kawasan segitiga pertumbuhan.8. i) Setiap kumpulan membentangkan hasil perbincangan. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 10 Minit ) a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. b) Membincangkan dihadapi. ii) Guru bersama dengan kumpulan pelajar lain membuat pembetulan dan penambahbaikan terhadap hasil pembentangan. kepentingan segitiga pertumbuhan ASEAN dan masalah yang (Nota: Perbincangan mestilah berasaskan prinsip: FHC – Fakta diikuti oleh Huraian dan dilengkapi dengan contoh-contoh yang spesifik) Langkah 3 (Pembentangan Hasil Perbincangan – 35 Minit) Pembentangan hasil perbincangan dan penambahbaikan. pelaburan bersama dan pelaburan silang. Pembangunan infrastruktur Pembangunan sektor perindustrian.

Selatan Johor bagi Malaysia dan Utara Singapura bagi Singapura. perkhidmatan feri Langkawi-PhuketAcheh di bawah IMT-GT.Langkawi.Sumatera Barat.GT: 1. Kalimantan Barat bagi Indonesia.Guru merumuskan setiap langkah pembelajaran di atas dan menyatakan kecapaian objektifnya. Phuket dan Acheh “Pintu Masuk Pelancong Asean” di bawah IMT-GT disamping mewujudkan kawaan bebas cukai. Projek Line ke 2 Johor dengan Singapura di bawah IMS-GT. IMS-GT (Indonesia. Pembangunan Sektor Pengangkutan: Khususnya laluan darat udara dan air/perkapalan seperti: Jalan Keretapi Trans-Borneo di bawah EAGA-BIMP. Malaysia. Singapura – Growth Triangle) yang melibatkan kawasan : Kepulauan Riau. Bangkahulu. 2.Jambi. [ 10 Markah] 1. Perkembangan sistem dan jaringan pengangkutan ini menjadi . sedang dan akan dilaksanakan di kawasan Segi Tiga Pertumbuhan ASEAN [ 10 Markah] c) Jelaskan mengapa pakatan segi tiga pertumbuhan di tubuhkan di rantau Asia Tenggara [ 10 Markah] Penilaian Jawapan a) Kawasan Segi Tiga Pertumbuhan IMS . Pembangunan sektor pelancongan: Memajukan industri perhotelan/resort atau memajukan sumber-sumber maritim untuk tujuan pelancongan seperti menjadikan kepulauan Riau sebagai pusat pelancongan baru di bawah IMS-GT. Contoh Soalan Yang relevan a) Namakan lima kawasan yang berada di bawah segitiga pertumbuhan IMS – GT [ 5 Markah ] b) Terangkan rancangan pembangunan ekonomi yang telah. (Pemarkahan: 5 kawasan x 1 markah = MAX 5 Markah) b) Rancangan Pembangunan Ekonomi Yang Telah. Sedang dan Akan Dilaksanakan di Kawasan Segi Tiga Pertumbuhan.

Pembangunan sektor perindustrian. Pembangunan infrastruktur fizikal seperti jaringan jalan raya. Pembangunan Sektor Pembandaran: Mewujudkan bandar-bandar baru melalui pendekatan pelaburan bersama seperti projek bandar Nusa Jaya sebagai bandar terapung di Tanjung Pelepas Johor di bawah rancangan IMS-GT. 4. Program pertukaran siaran Radio & TV dan lainlain maklumat budaya membolehkan intraksi sosial antara negara akan jadi lebih rapat. sistem perhubungan dan lain-lain terutamanya di wilayah-wilayah yang baru berkembang misalnya di lembah Mindano.kepakaran dan pengurusan akan diutamakan bemi memajukan sektor ini.laut dalam dan akuakultur.pemangkin utama untuk memajukan sektor-sektor ekonomi yang lain. Pembangunan Sektor Perhutanan. Termasuk juga perikanan pingir pantai. 5. Perkhidmatan pembandaran akan menguntungkan banyak pihak. (Pemarkahan: Mana-mana 5 isi x 2 Markah = MAX 10 Markah) b) Sebab-sebab pakatan segi tiga pertumbuhan di tubuhkan di rantau Asia Tenggara [ 10 Markah] Antara sebab-sebab mengapa pakatan segi tiga pertumbuhan tersebut ditubuhkan ialah: . Pembangunan Sektor Telekomunikasi :Sektor ini juga amat berpotensi untuk berkembang dengan pesat misalnya projek Internet Asean dengan Thailand sebagai pusatnya di bawah program IMT-GT. Meliputi sumber-sumber pembalakan khususnya di kawasan EAGA yang amat kaya dengan hutan disamping program pemeliharaan dan pemuliharaan hutan. bekalan tenaga. 3. Pembangunan Sektor Perkhidmatan tertier : Khususnya kewangan dan bank misalnya Labuan sebagai pusat Kewangan luar pesisir di bawah EAGA. Tumpuan diberikan kepada sektor industri berasaskan sumber seperti industri pemprosesan pertanian (agro base industry) terutamanya di IMT-GT dan EAGA serta industri berintensif buruh di IMS-GT dan IMTGT. Disamping Perkongsian modal berasaskan konsep pelaburan silang (Cross Invesment) dan pelaburan bersama yang akan dapat dinikmati oleh semua pihak swasta yang terbabit di dalam wilayah tersebut. 9. sumber air. 8. 6. 7. Pembangunan Sektor Pertanian dan Perikanan : Khususnya berkaitan dengan sektor perladangan kelapa sawit dan getah di bawah EAGA dan juga pertanian makanan/padi di bawah IMT-GT. Kerjasama modal.

Misalnya melalui kewujudan kawasan bebas cukai. Pemindahan teknologi membolehkan sumber-sumber yang ada dapat dibangunkan dengan cepat. (Pemarkahan: Mana-mana 5 isi x 2 Markah = MAX 10 Markah) . Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks perkongsian pelaburan modal/kewangan berdasarkan prinsip perkongsian bijak yang dilakukan menerusi pelaburan bersama ataupun pelaburan silang oleh pihak swasta. Kawasan-kawasan seperti Bukit Kayu hitam.perkhidmatan dan pergerakan penduduk. R&D dan inovasi baru dari negara jiran yang lebih maju ke kawasan segitiga terbabit. Langkawi. Kekurangan buruh dan kepakaran di sesuatu kawasan segitiga akan dapat ditampung oleh buruh dan tenaga pakar dari negara jiran.sumber tenaga. Kesan-kesan positif daripada perluasan pasaran setempat akan dinikmati bersama. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks perluasan pasaran dan perdagangan antara kawasan/intra-ASEAN. Dalam konteks ini wujud suasana saling melengkapi. Kekurangan teknologi sesebuah negara ditampung oleh kelebihan teknologi negara lain yang samasama melabur di kawasan segi tiga terbabit. Misalnya projek Line ke 2 menghubungkan Malaysia dengan Singapura di bawah IMS-GT telah dilaksanakan dengan jayanya dan memberi keuntungan kepada ke dua-dua negara daripada segi aliran barangan. 4. Utara Kedah-Perlis seperti Bukit Kayu Hitam. 5.sumber air dan sebagainya. 6. Segitiga pertumbuhan menjadi pusat pertumbuhan ekonomi ASEAN yang baru. Misalnya di bawah IMT –GT kawasankawasan seperti Pulau Langkawi. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks pengaliran buruh dan tenaga pakar. Kekurangan buruh di Malaysia ditampung oleh kemasukan buruh dari Indonesia. 2. 3. Untuk mempercepatkan lagi/memangkinkan lagi pertumbuhan ekonomi dalam pelbagai sektor di antara negara-negara ASEAN yang berjiran yang termasuk dalam kawasan segitiga pertumbuhan berkenaan. Utara Acheh dan Selatan Thai pastinya mengalami pertumbuhan ekonomi yang lebih cepat.1. Ini kerana pembangunan sumber dilakukan menerusi pelbagai perkongsian bijak yang diamalkan. Kerana barangan di kawasan-kawasan bebas cukai tersebut lebih laris/dijual dengan harga yang murah. Kawasan segitiga sememangnya kaya dengan sumber-sumber alam yang belum dimanfaatkan sepenuhnya seperti sumber hutan. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks perkongsian teknologi. Dengan adanya pakatan ini sumber-sumber tersebut boleh dibangunkan tanpa terbiar membazir sebagai stok sumber sahaja. sumber maritim. Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks pembangunan sumber alam . Pengkalan Kubor sudah tentunya memberikan manfaat pasaran kepada semua negara. Pihak swasta akan berkongsi modal melaksanakan sesuatu projek.

Menganalisiskan sebab-sebab sesuatu pola/corak yang terhasil. Bab 13 – Interaksi Antara Kawasan. 391 – 399. Petaling Jaya. Teks Pra U Geografi Manusia STPM. 2005. Di ukur berdasarkan pencapaian hasil pembelajaran dalam gerakerja pelajar.3 Membina dan mentafsir peta Aliran. Masa 2 Waktu ( 80 minit) HASIL PEMBELAJARAN Setelah mempelajari tema ini pelajar akan dapat: • • • Membina peta aliran dengan mengaplikasikan teknik kartografi yang betul. Rujukan Khusus 1. Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah.s. Mentafsirkan pola atau corak yang terhasil daripada peta aliran yang dilukiskan.Refleksi. MITI. Penerbit:Pearson dan Longman. m. .my) Tema Kerjasama serantau: Tajuk Kemahiran Amali Kerjasama Serantau Sub Tajuk 4. Tugasan Pelajar : Pembelajaran Akses Kendiri (PAK) ICT – Mengakses maklumat berkaitan dengan perdagangan luar Malaysia meliputi i) Penglibatan Malaysia dalam Segitiga Pertumbuhan ASEAN Maklumat boleh diakses dari laman web berikut: (http:/www. gov.

Sisipan Konsep: Konsep: Peta aliran adalah sejenis peta statistik yang diguna untuk menunjukkan arah dan isipadu (jumlah) pergerakan sesuatu barangan. ketebalan garis aliran yang mewakili jumlah yang bergerak ke sesuatu destinasi dan juga anak panah (arrow) yang menunjukkan ke mana sesuatu barangan. Mentafsir peta aliran.000. Sebaiknya . Bahagikan nilai puncakuasa dua yang diperolehi dalam langkah (2 b) di atas dengan nilai skala yang telah dipilih itu.000 orang dan sebagainya.perkhidmatan dan penduduk itu bergerak. migrasi antarabangsa. b) Skala geometri. ketibaan pelancong asing ke sesebuah negara. 1CM = 20. Langkah 3: Berdasarkan nilai puncakuasadua ini. Skala dalam unit biasa yang digunakan seperti 1CM = RM Juta : 10. pilih satu skala yang sesuai yang boleh diguna untuk mengira ketebalan garis aliran. Misalnya pergerakan import-eksport. Isi-Isi Pembelajaran • • Membina peta aliran. Skala ini diguna sekiranya terdapat perbezaan data yang terlalu besar antara nilai maksima dengan nilai minima. Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru – 20 Minit ) Gerakerja Membina Peta Aliran: Langkah 1: Telitikan data yang diberi dalam soalan dan kenalpastikan di mana dan ke arah mana garis aliran perlu dibuat berasaskan kehendak soalan dan peta yang diberikan. Langkah 2: Mencari skala ketebalan garis aliran. Skala aritmetik digunakan sekiranya tidak terdapat perbezaan yang terlalu besar antara nilai maksima dengan nilai minima di dalam data soalan yang diberi. Apabila semua data sudah dipuncakuasaduakan maka nilai yang diperolehi bukan lagi dalam unit biasa tetapi bertukar menjadi UNIT PUNCAKUASADUA. aliran masuk modal ke sesebuah negara dan sebagainya. Terdapat dua elemen penting di dalam peta aliran iaitu. Justeru untuk menyelaraskan data-data tersebut maka semua data perlu dipuncakuasaduakan agar tidak terlalu ketara perbezaannya. Skala dalam unit puncakuasadua. perkhidmatan dan juga pergerakan manusia. Terdapat dua kaedah yang boleh diguna untuk mencari skala ketebalan garisan iaitu: a) Skala aritmetik.

Langkah 4: Membuat plotan. skala mestilah ditulis di bawah daripada tajuk iaitu disebelah pepenjuru kiri manakala petunjuk boleh ditulis di bahagian bawah peta aliran anda itu. a) Lukis sebuah peta aliran di atas peta kosong yang disediakan bagi menunjukkan nilai import dan eksport Malaysia dari dan ke beberapa buah negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 1999. Nilai Import dan Eksport (RM: Juta) Import Eksport 51. Tajuk mestilah di tulis di ruang /bahagian atas carta.127.670.1 8. Plotan mestilah mengikut syarat-syarat berikut: a) b) c) d) Garis aliran mestilah sama tebal dari permulaan hingga ke destinasinya.803. Petunjuk yang dibuat mestilah bertangga bentuknya mewakili tiga nilai yang berbeza. Negara Asia Pasifik Terpilih Jepun China Hong Kong Australia Berdasarkan jadual 1 di atas. Berdasarkan nilai ketebalan garisan yang telah dikira dalam langkah 3 di atas calon boleh membuat plotan garis aliran di atas peta yang diberikan.250. Arah aliran (arrow) bagi setiap garis aliran mesti ditunjukkan.9 5.ketebalan garisan janganlah terlalu besar atau terlalu kecil untuk menghasilkan kesan nampak yang baik.0 14.808. Langkah 2: ( Latihan Dalam Kelas Membina peta aliran– 30 Minit ) Lihat Contoh di sebelah: Jadual 1 di bawah menunjukkan nilai import dan eksport Malaysia dari dan ke beberapa buah negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 1999.8 .8 37. Langkah 5: Lorekan atau warnakan setiap garis aliran yang dibuat dan seterusnya lengkapkan peta aliran anda dengan tajuk.290. skala dan petunjuk.0 6.710. Antara garis aliran tidak boleh bertindih dan tidak boleh bersilang. Untuk mengelakkan pertindihan garis aliran boleh dibuat melengkung atau bergabung.0 8.345.7 7.

Sila lukis peta aliran berdasarkan jadual di atas Langkah 3 : Menganalisis dan mentafsir Peta Aliran (30 Minit) Contoh soalan Berdasarkan peta aliran yang telah anda lukis itu.095. Misalnya perkongsian teknologi dan kepakaran. dan juga Amerika syarikat Untuk mewujudkan aliran perdagangan yang lebih adil dan telus – serta saling memperolehi keuntungan menerusi konsep ”Liberalisasi perdagangan” dengan cara menghapuskan sekatan tarif dan dasar perlindungan yang diamalkan oleh sesebuah negara. Mengurangkan penguasaan pasaran dan ancaman perdagangan dari kumpulan negara maju yang lain seperti dari Kesatuan Eropah (EU).7. kemudahan iii) iv) . ii) Pola import Malaysia dengan negara China. Hong Kong dan Australia pula mengalami infisit iaitu nilai eksport melebihi import. Misalnya melalui penubuhan zon perdagangan bebas. perlu menjalinkan kerjasama Sebab-sebab negara Asia Pasifik perlu menjalinkan kerjasama perdagangan yang kukuh antara satu sama lain. Dimensi analisis: Pola Import . Imbangan perdagangan ini amat merugikan Malaysia.9. NAFTA. Untuk mengelakkan monopoli perdagangan dari negara-negara barat. Imbangan perdagangan ini amat menguntungkan Malaysia. nyatakan pola import dan eksport Malaysia dengan beberapa buah Negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 1999. Misalnya dengan Hong Kong nilai infisitnya sebanyak RM: Juta: 8. Dimensi analisis: Sebab-sebab: c) Mengapakah negara-negara Asia Pasifik perdagangan yang kukuh antara satu sama lain?. Ini menunjukkan Malaysia banyak mengimport barangan dari negara Jepun berbanding dengan barangan yang dieksport oleh Malaysia ke Jepun. Dengan itu perluasan pasaran boleh dilakukan secara lebih adil berdasarkan prinsip yang ditetapkan oleh Pertubuhan Perdagangan Sedunia (WTO). Mewujudkan keadaan saling melengkapi dan perkongsian pintar antara negara.513. i) ii) Untuk saling memperolehi keuntungan dalam konteks perluasan pasaran antara negara.Eksport i) Pola import dan eksport Malaysia dengan Jepun menunjukkan defisit sebanyak RM Juta: – 14.

Shah Alam.0 639. Refleksi.Bhd. Soalan Latihan Latihan 1: Jadual 1 di bawah menunjukkan import dan eksport antara Malaysia dengan rakan seperdagangan ASEAN pada tahun 2000. .0 b) Berasaskan nilai peratusan yang telah dikira. Penerbit: Federal Publications Sdn. Di ukur berdasarkan pencapaian hasil gerakerja dan perbincangan pelajar. [10 Markah]. Membantu negara-negara Asia Pasifik yang miskin dan kecil kuasa perdagangannya.0 1 553.4 Eksport (US $) 3.0 19 250.0 22 665.0 325. Rujukan Khusus 1. lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan import dan eksport Malaysia dengan setiap rakan seperdagangan ASEAN pada tahun 1995.8 1 064. perkongsian sumber. 2002. a) Kirakan peratusan import dan eksport Malaysia dengan seperdagangan ASEAN pada tahun 2000. Import (US $) 318. perkongsian data dan maklumat dan sebagainya.v) logistik. Rakan Seperdagangan ASEAN Brunei Darussalam Indonesia Filipina Singapura Thailand Jumlah Berdasarkan jadual 1 di atas. Rusly Musa .0 25 610. c) Huraikan faktor-faktor yang boleh meningkatkan perdagangan intra-ASEAN.4 939. Latihan 2 Jadual 2 di bawah menunjukkan nilai eksport dan import Malaysia dengan beberapa buah negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.0 3 234. [10 Markah]. Lembaran Praktis Geografi Kertas 2 STPM.0 24 380. setiap rakan [5 Markah].

5 13.635. Masa 2 Waktu ( 80 minit) . [11 Markah] c) Huraikan kerjasama ekonomi serantau dan antarabangsa yang disertai oleh Malaysia bagi tujuan meningkatkan aliran perdagangannya.019.2 3.203.1 4.Jadual 2: Nilai Eksport dan Import (RM: Juta) Malaysia dengan beberapa buah Negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.5 a) Berdasarkan jadual 2 di atas.2 2. [ 6 Markah] b) Lukis sebuah graf bar yang sesuai untuk menunjukkan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.724.9 12. Tajuk Impak aktiviti manusia terhadap alam sekitar Sub Tajuk 5.923.7 RM: Juta Import 3. Negara-negara Asia Pasifik terpilih Thailand Indonesia Singapura Jepun Taiwan China JUMLAH Eksport 3.236.978.988.9 47.703.414.0 5.909. kirakan imbangan perdagangan antara Malaysia dengan setiap negara Asia Pasifik terpilih pada tahun 2002.559.5 44.422.1 Impak aktiviti pertanian terhadap alam sekitar: Kesan dan langkah mengatasinya – Kajian kes di Cameron Highland. [8 Markah] TEMA 5 : IMPAK ALAM SEKITAR DAN PENGURUSANYA Tema Impak alam sekitar dan pengurusannya.576.9 18.1 19.0 1.9 3.

1. 2. Suhu yang rendah ini disebabkan oleh pengaruh faktor ketinggian tempatnya. Langkah perundangan dan bukan perundangan untuk mengatasinya. Keluasannya ialah sebanyak 71. Ia memiliki tanih gembur berpasir. Ini kerana suhunya yang lebih sejuk kira-kira 24ºC berbanding dengan kawasan lain di Malaysia. Namun begitu sejak akhir-akhir ini kadar penerokaan tanah secara haram untuk pertanian di Cameron Highland semakin meningkat terutama sekali yang melibatkan kawasan bercerun dan lereng-lereng bukit. Aras 3: • Membincangkan langkah mengatasi kesan negatif akibat aktiviti pertanian terhadap alam sekitar fizikal setempat. . Iklim di Cameron Highland adalah amat sesuai untuk tanaman sub tropika dan temperat yang meliputi tanaman seperti teh. Purata hujan tahunannya pula ialah antara 104 mm hingga 317 mm. Ciri-ciri fizikal di Cameron Highland. 3. 4. 256 hektar telah digunakan sebagai kawasan pertanian iaitu kira-kira 24%. 2) Jenis aktiviti pertanian di Cameron Highland. Ciri-ciri fizikal kawasan Cameron Highland Aktiviti pertanian di kawasan Cameron Highland. Wilayah Cameron Highland merupakan satu-satunya kawasan terpenting dan tertua di Malaysia yang terlibat dalam aktiviti pertanian di kawasan tanah tinggi.255 hektar dan dari jumlah ini terdapat lebih kurang 5. Kesan-kesan negatif terhadap alam sekitar fizikal setempat. Isi-Isi Pembelajaran 1. Daripada segi tanihnya pula terbentuk oleh campuran granit yang berasid serta bewarna gelap. sayuran. c) Topografi kawasan ini ialah bergunung-ganang. a) Daerah Cameron Highland terletak di dalam negeri Pahang. bungaan dan buahan sitrus.Hasil Pembelajaran Setelah selesai mempelajari sub tajuk ini pelajar akan dapat: Aras 1: • Mengenalpasti pelbagai jenis aktiviti pertanian di Cameron Highland Aras 2: • Menghuraikan kesan aktiviti pertanian di Cameron Highland terhadap alam sekitar fizikal setempat. b) Sebahagian besar kawasan ini masih lagi diliputi hutan tebal. berbukit-bukau dan juga berlembah dengan kecerunannya antara 10º hingga 35º.

Penanaman sayur-sayuran merupakan aktiviti pertanian yang paling besar memberikan impak negatif ke atas persekitaran fizikal di Cameron Highland khususnya dalam konteks meningkatkan kadar hakisan tanih. buahan dan bungaan. Kebanyakan para penanam bunga ialah bekas pekebun – pekebun sayur yang telah beralih kepada industri penanaman bunga setelah harga sayuran menjadi tidak stabil (mudah mengalami tutun-naik) berbanding dengan harga bunga yang lebih konsisten. Pada masa ini keluasan tanaman bunga di Cameron Highland ialah sebanyak 300 hektar dan terdapat lebih daripada 40 buah pusat penyemaian bunga (nursery) di kawasan ini. Sistem tanaman selingan dan tanaman bercampur amat popular dijalankan di kawasan ini. Misalnya tanaman tomato dan kacang buncis diselingkan atau dicampurkan dengan tanaman lain seperti kobis. Ini kerana kesedaran pemuliharaan tanah dikalangan pekebun di kawasan ini adalah amat rendah sekali. Walaubagaimanapun tanaman teh oleh pekebun kecil ini telah berkurangan dan digantikan dengan tanaman sayuran serta bungaan. tanaman . Sistem pertanian yang dijalankan ialah bersifat pertanian pasar dengan tanah digunakan secara intensif. Justeru itu walaupun teh merupakan tanaman yang paling luas di Cameron Highland tetapi kadar hakisannya tanih yang dialami oleh kawasan ladang teh amat kecil berbanding dengan kawasan tanaman sayuran. 580 keluarga pekebun sayur di Cameron Highland. Misalnya pekebun masih berdegil menggunakan jentera berat bagi meratakan kawasan curam dan lereng bukit di samping penggunaan racun serangga yang berleluasa tanpa pengurusan yang sistematik seperti membuang botol-botol racun ke sungai serta tasik yang berdekatan. Antara jenis bunga yang popular di tanam ialah seperti kekwa. Terdapat hampir 25 jenis sayuran yang diusahakan. Daripada segi pemuliharaan tanah. Namun begitu terdapat juga pekebun-pekebun kecil yang mengusahakan tanaman teh hijau secara kecil-kecilan. Ia meliputi kawasan seluas 2.500 hektar. salad. dan juga bunga matahari. Antara yang popular ialah seperti kobis. Terdapat empat jenis tanaman yang diusahakan secara komersial di Cameron highland iaitu tanaman teh yang diusahakan secara sistem perladangan. i) Tanaman teh. mawar.a) Jenis-jenis tanaman yang ditanam. bunga turki. Kawasan perladangan teh merupakan kawasan penanaman yang terluas di Cameron Highland meliputi hampir 2. tanaman sayuran yang lebih bersifat sistem pertanian pasar/angkut. kobis bunga. Kawasan ladang bunga biasanya terdapat di kawasan rendah/lembah atau di kawasan kaki bukit yang telah di teres. Tanaman ini diusahakan secara perladangan oleh syarikat swasta terkenal iaitu BOH Plantations. pengusaha ladang teh secara perladangan ini telah mengambil langkah yang sewajarnya bagi mengurangkan kadar hakisan tanah berbanding dengan sistem pertanian/tanaman lain. Antara yang popular ialah seperti “Cactus Valley”.140 hektar dan mampu menghasilkan sumber pendapatan kepada hampir 1. ii) Penanaman sayur-sayuran pula merupakan aktiviti pertanian yang ke dua penting selepas tanaman teh. Sepertimana dalam tanaman sayuran. iii) Tanaman bunga-bungaan juga ditanam secara giat dan berkembang maju di Cameron Highland. tanaman buah-buahan sitrus khususnya strawberry dan juga tanaman bunga-bungaan. kejadian tanah runtuh dan juga pencemaran sumber air sungai dan tasik.tomato dan juga kacang buncis. asparagus dan juga daun sadri di atas tapak tani yang sama.salad.

digembur. Tanah Rata dan Brinchang. Dalam konteks ini proses penyahutanan bagi tujuan mewujudkan kawasan pertanian ladang teh. Ini kerana tanaman buahan sitrus khususnya strawberry tidak ekonomik untuk dijalankan di tapak pertanian yang luas serta bersifat jangka pendek. Keluasannya di sekitar 250 hektar sahaja. Perubahan landskap fizikal yang ketara . b. Justeru itu kadar pencemaran sungai meningkat. Justeru itu kegiatan pertanian ini tidak begitu menjejaskan kualiti alam sekitar setempat. Di Cameron Highland fenomena hakisan dan tanah runtuh merupakan kesan yang paling besar kelihatan terutamanya di sekitar Ringlet. Dalam jangka masa panjang cerun-cerun yang terhakis itu menjadi tidak stabil dan boleh mengalami pelbagai jenis gerakan jisim seperti kesotan tanah.bunga juga banyak menjejaskan kualiti alam sekitar setempat kerana kebanyakan pengusahanya menggunakan jentera berat untuk meratakan tanah di kawasan cerun curam. Permukaan cerun yang terdedah akan mengalami tindakan air larian permukaan yang akan menghakis-angkut regolit atau tanih dari atas cerun ke bawah cerun. Wan Ruslan Ismail mendapati bahawa terdapat . gelangsaran tanah dan juga tanah runtuh . Pencemaran air sungai dan peningkatan kadar pemendapan sungai. Tanaman ini tidak dijalankan secara meluas sebaliknya lebih bersifat tanaman di dalam” rumah hijau”. kehilangan daya pengikat dan cengkaman akar terhadap butiran tanah yang menyebabkan cerun-cerun menjadi tidak stabil. c. berkelodak dan berlumpur serta mengalami kadar enapan yang tinggi sehingga dasarnya menjadi lebih cetek. sistem sungai biasanya menjadi keruh. a. iv) Tanaman buahan sitrus. Dalam konteks geomorfologi pelbagai proses akan berlaku apabila permukaan tanah dibajak.383 juta meter padu tanah di Cameron Highland telah terhakis dan dengan mengambil kira kadar kehilangan tanah sebanyak 16.8 tan/hektar setahun maka kadar hakisan yang akan dialami oleh tanah-tanah pertanian di Cameron Highland menjelang tahun 2000 akan menjadi lebih serius lagi. permukaan tanah menjadi tergondol dan sebagainya. 3) Kesan Negatif Aktiviti Pertanian Terhadap alam Sekitar Fizikal di Cameron Highland. diteres dan diratakan untuk kegiatan pertanian khususnya di kawasan lereng-lereng bukit yang bercerun curam.Seperti hutan semulajadi bertukar kepada “hutan tanaman”. Berdasarkan gambar foto udara jelas kelihatan kawasan –kawasan gondolan terutamanya di cerun atau lereng-lereng bukit. Kesannya permukaan lereng-lereng bukit akan mengalami hakisan yang ketara seperti wujudnya gegalur dan tanah tergondol. Permukaan bumi kehilangan pelindung.sayuran dan bungaan telah menyebabkan berlakunya perubahan landskap yang ketara di Cameron Highland. Satu kajian yang telah dilakukan oleh Fuad Omar pada tahun 1988 mendapati bahawa hampir 2. Larian air permukaan akan membawa regolith dari atas cerun ke bawah cerun dan seterusnya masuk ke sistem sungai yang ada di kawasan pertanian berkenaan. Satu pengukuran yang telah dilakukan oleh Dr. Pendedahan permukaan bumi secara terus kepada pelbagai proses geomorfologi seperti hakisan tanah dan tanah runtuh.

Pengurusan Sumber Alam Tropika. Misalnya Sungai Bertam sebanyak 67. kualiti air sungai juga terjejas akibat pengggunaan baja kimia dan racun serangga/perosak. kitar tenaga. paya dan sebagainya.beberapa batang sungai di Cameron Highland mengalami kadar enapan yang tinggi. ii) Penghijrahan spesis akibat pemusnahan habitat . Jika larut resap berlaku maka sebatian kimia dari baja dan racun serangga tadi akan dibawa oleh aliran air bawah tanah (sistem akuifer) menuju ke sungai.0 tan/Km²/tahun. Ketidakseimbangan ekologi mikro dan makro akan menimbulkan pelbagai kesan terhadap unsur-unsur lain seperti cuaca. Begitu juga dengan pergerakan larian air permukaan akan menuju ke sumber-sumber air yang ada di permukaan. tasik. 1999. Kesannya sumber-sumber air tersebut akan mengalami pencemaran bahan kimia yang tinggi yang akan memberikan impak negatif terhadap ekosistem akuatik. Justeru itu haiwan-haiwan akan berhijrah ke hutan/habitat lain untuk mencari perlindungan atau tempat baru. Racun serangga seperti DDT dan juga pelbagai jenis baja kimia yang digunakan ke atas tanaman sayuran akan mengalami larut resap ke dalam tanah atau di bawa bersama oleh larian air permukaan. e. Apabila hutan dimusnahkan/dinyahkan maka fungsi pokok sebagai pengeluar utama akan musnah sama sekali. Selain daripada pencemaran kelodak. Di Cameron Highland pencemaran air di Tasik Ringlet merupakan satu contoh yang nyata.6 tan/Km²/tahun dan sungai Terla sebanyak 454.. DBP. Menggangu kestabilan kitar hidrologi. Oleh itu apabila hutan- . Termasuklah juga kemusnahan ekosistem seperti rantaian makanan dan habitat khususnya hutan yang telah dijadikan tapak pertanian. Kuala Lumpur. kolam. rusa) akan kehilangan sumber-sumber makanan. komponen biotik dan abiotik yang kelak menggangu keseimbangan ekologi setempat. Kawasan hutan primer pada asalnya merupakan kawasan tadahan air yang amat penting kepada sistem hidrologi khususnya sungai. iii) Kerosakan ekosistem seperti kemusnahan rantaian makanan. d. Proses penyahutanan memusnahkan sama sekali habitat. Persaingan intra dan interspesis akan berlaku dan mana-mana spesis yang kalah akan musnah dan pupus. (Sumber Wan Ruslan Ismail. Dalam konteks kepelbagaian biologi akibat pemusnahan hutan untuk aktiviti perladangan teh dan sayuran akan menyebabkan kesan-kesan negatif berikut: i) Pelbagai spesis fauna dan flora diancam kepupusan/kemusnahan akibat kehilangan sumber-sumber makanan.8 tan/Km²/tahun. banjir dan sebagainya. hakisan. Kemusnahan ekosistem dan kepelbagaian biologi (biodiversiti) seperti pelbagai spesis fauna dan flora yang diancam kepupusan. 96). Penyahutanan untuk dijadikan tapak pertanian biasanya melibatkan kawasan hutan primer/hutan dara seperti dalam sistem perladangan teh. Gangguan ekologi secara menyeluruh akan berlaku apabila hutan-hutan dimusnahkan secara lebih meluas. Di tempat baru ini mereka terpaksa bersaing dengan koloni lain. Dengan itu hidupan lain yang bergantung kepada tumbuhan seperti herbivor (kancil. m. Kemusnahan habitat mengambil masa yang lama untuk dipulihkan.s. sungai Tringkap sebanyak 758.Hutan berfungsi sebagai satu habitat. Apabila hal ini berlaku ia memberi kesan kepada hidupanhidupan lain yang sememangnya saling bergantung di dalam sesebuah hutan itu.

Pertama.tasik. Selain itu pihak kerajaan juga mestilah menghukum pegawai kerajaan yang rasuah dalam konteks pemberian lesen dan kebenaran menggunakan tanah di kawasan tanah tinggi termasuk juga langkah menyediakan laporan EIA yang lengkap sebelum sesuatu projek pembangunan pertanian di kawasan tanah tinggi dijalankan. Kesannya peratus kelembapan udara akan menurun. Amalan pengurusan yang cekap: Memberbaiki tatacara/prosedur pemberian dan penggunaan oleh pejabat tanah dan daerah. mengenakan denda yang berat iaitu menaikkan kadar kompaun. Perubahan suhu mikro/pemanasan setempat. Hutan semulajadi sebenarnya berfungsi sebagai ”menyederhanakan suhu sekitar” dengan cara mengekalkan peratus kelembapan udaranya. Pada masa kini Cameron Highland tidak lagi sesejuk masa lalu. membina benteng untuk menstabilkan cerun. mengharamkan penggunaan jentera berat. b. Langkah perundangan: Melipatgandakan usaha pemantauan oleh pihak berkuasa. udara menjadi lebih kering (dry air) dan persekitaran fizikal terdedah kepada bahangan matahari secara langsung tanpa ditapis dan diserap oleh kanopi tumbuhan. memotong cerun mengikut spesifikasi yang dibenarkan. f. Keadaan ini akan menyebabkan indeks suhu sekitar meningkat menjadi lebih panas berbanding dengan sebelumnya. penyahutanan telah mengurangkan proses transpirasi tumbuhan untuk membebaskan wap-wap air ke udara sebagai penyumbang kepada sejat-peluhan bagi membentuk awan. 4) Cadangan angkah yang wajar diambil mengurangkan kesan kerosakan persekitaran fizikal aktiviti pertanian di Cameron Highland. menanam tanaman tutup bumi. Kawasan yang mempunyai resiko yang tinggi yang boleh menyebabkan hakisan dan tanah runtuh seperti di lereng – lereng bukit yang bercerun curam hendaklan diistiharkan sebagai kawasan rezab .hutan tersebut di hapus dan dimusnahkan maka fungsinya sebagai kawasan tadahan air akan terjejas/hilang. sungkupan plastik. Tetapi apabila ia dimusnahkan untuk tujuan pertanian maka gangguan terhadap proses sejat-peluhan (evopotraspiration) pokok-pokok akan terjadi. Fenomena ini dinamakan sebagai pemanasan setempat. paya. storan dan edaran air tanah (gangguan kepada sistem akuifer) yang seterusnya boleh menjejaskan sumber dan bekalan air kepada sungai. merawat atau membersihkan sungai yang tercemar dan sebagainya. Sebagai contoh empangan mengalami penurunan paras airnya. menarik balik lesen operasi kepada pengusaha pertanian dan pekebun sayur yang melanggar akta kualiti alam sekitar 1974 dan akta pemuliharaan kawasan tanah tinggi.kolam dan sebagainya. untuk akibat a. Terdapat beberapa sebab yang boleh dikaitkan dengan gangguan ke atas kestabilan kitar hidrologi ini. penjara. Secara khusus amalan pengurusan yang cekap boleh dilaksanakan seperti berikut: i) Membenarkan aktiviti pertanian dijalankan hanya di kawasan yang mempunyai kesan yang paling minima kepada persekitaran fizikal. ke dua menyebabkan kelembapan udara menurun (pembentukan udara kering) dan ke tiga mengurangkan kadar susupan. Daun dan kanopi tumbuhan tidak boleh lagi membebaskan wap-wap air ke udara.

merehatkan tanah. v) Menggabungkan kaedah dan amalan pengurusan tanah pertanian melalui tiga cara iaitu: • Kaedah agronomi seperti menutup permukaan tanah dengan sungkupan daun dan plastik dan juga meningkatkan kadar larut resap tanah dengan tanaman pelindung/tutup bumi seperti pokok kekacang. giliran kawasan penanaman dan sebagainya. Menjalankan kempen kesedaran kepada pekebun sayur dan pengusaha pertanian tentang masalah hakisan dan kesannya kepada persekitaran fizikal menerusi risalah. • • c. seminar. dialog. Satu kajian yang telah dilakukan oleh AVRDC dan Mardi pada tahun 1992 terhadap 252 pekebun sayur di Cameron Hinghand mendapati bahawa “petani/pekebun tidak merasakan masalah hakisan tanah sebagai suatu ancaman yang serius kepada tanaman mereka sebaliknya ketidakstabilan harga sayuran merupakan satu ancaman besar ”.kaedah tanaman berjalur. Kaedah penyuburan tanah seperti pembajaan kimia/organin untuk mengekalkan keseimbangan nutrien tanah. sesi penerangan/dialog. Cadangan yang dibuat oleh Jabatan Pertanian Malaysia berkaitan dengan kelebaran teres –teres pertanian di kawasan bercerun/lereng-lereng bukit ialah antara 1 hingga 2 meter bagi setiap teres.program gotong-royong termasuk pendidikan alam sekitar. Kaedah mekanika seperti pembinaan kontur/teres. tanaman selingan dan lain-lain lagi. iii) Menggunakan baja kimia dan racun serangga dengan kadar yang minima dan menguruskannya secara berhemah iaitu tidak membuang sisa racun dan baja kimia sewenang-wenangnya ke dalam sistem saliran seperti sungai dan tasik sebaliknya menyediakan kawasan pelupusan yang khusus. pihak swasta dan badan bukan kerajaan (NGO) perlu mengambil langkah menyedarkan dan memberikan kefahaman kepada pekebun menerusi risalah.program gotong-royong . Justeru agensi kerajaan khususnya Jabatan Pertanian. membina benteng dan sebagainya. mewujudkan sistem perparitan dan saliran di kawasan pertanian. Ini menunjukkan bahawa kesedaran petani/pekebun terhadap kesejahteraan alam sekitar terlalu rendah. zon perlindungan (hutan yang dikekalkan dalam keadaan semulajadi). ii) Menggalakkan aktiviti penanaman sayur-sayuran dan bungaan dengan menggunakan kaedah hidroponik dan kaedah rumah hijau di kawasan tanah pamah bukannya menanam sayuran di lereng-lereng bukit atau kawasan bercerun curam yang boleh menyebabkan hakisan tanah dan ketidakstabilan cerun. iv) Bagi kawasan cerun yang dibenarkan untuk pertanian maka pekebun sayur mestilah membina teres-teres yang sesuai dan lebar bagi mengurangkan halaju larian air permukaan.pertanian yang kekal. seminar.

Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru/Kuliah – 40 Minit ) a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. a) Nyatakan EMPAT jenis aktiviti ekonomi yang dijalankan [5 Markah] b) Jelaskan kesan negatif aktiviti ekonomi tersebut terhadap persekitaran fizikal kawasan setempat. Huraikan langkah-langkah yang perlu diambil bagi mengatasi kesan negatif [10 Markah] (Tugasan pelajar Sila rangkakan jawapan bagi soalan di atas berasaskan prinsip: FHC – Fakta diikuti oleh Huraian dan dilengkapi dengan contohcontoh yang spesifik) Langkah 3 ( Penutup dan Rumusan – 10 Minit) Guru menyenaraikan isi-isi penting berkaitan dengan soalan yang diberikan di atas Rangka dan Skema Jawapan: Dengan merujuk kepada kawasan pembangunan tanah tinggi di Malaysia.dan sebagainya bagi menghasilkan pembangunan pertanian yang lestari untuk masa depan Cameron Highland. Langkah 2: (Diskusi Pelajar – 30 Minit ) Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk merangka jawapan berkaitan dengan tugasan soalan yang diberikan seperti di bawah: Soalan Dengan merujuk kepada kawasan pembangunan tanah tinggi di Malaysia. b) Guru menjelaskan ciri fizikal. jenis aktiviti pertanian. kesan dan langkah mengatasinya di Cameron Highland. a) Nyatakan EMPAT jenis aktiviti ekonomi yang dijalankan Judul Isi Jawapan [5 Markah] Markah . [ 10 Markah] c) tersebut.

Aktiviti pelancongan. Contohnya: Cameron Highland.sayuran dan bungaan.infrastruktur. hutan primer bertukar kepada hutan sekunder. Aktiviti pembinaan – pembinaan perumahan.  Aktiviti perniagaan. projek hidroelektrik dll  Aktiviti pembalakan / penyahutanan untuk pelbagai tujuan. Aktiviti penternakan termasuk akuakultur. 2. Menyatakan empat jenis aktiviti ekonomi (1 jenis = 1 markah) 1 1 1 1 1 1 1 1 = 1 Markah = 4 Markah b) Jelaskan kesan negatif aktiviti ekonomi tersebut terhadap persekitaran fizikal kawasan setempat. jaringan pengangkutan. Menyatakan jenis aktiviti ekonomi yang dijalankan di kawasan tanah tinggi. [ 10 Markah] Judul Isi Jawapan Diantara kesan negatif aktiviti ekonomi terhadap persekitaran fizikal di kawasan tanah tinggi ialah: 1. Kesan hakisan tanih dan tanah runtuh – kewujudan gegalur di cerun2 Markah . Bukit Fraser.Menamakan kawasan pembangunan tanah tinggi di Malaysia.  Aktiviti perkhidmatan     Pemarkahan: 1. Menamakan kawasan tanah tinggi (sekurang-kurangnya satu kawasan) 2. tanaman perladangan. padang golf.Tanah Tinggi Kundasang dll. Genting Highland. Di antaranya ialah: Aktiviti pertanian seperti tanaman teh. bangunan dll. Perubahan landskap fizikal secara besar-besaran – penggondolan bukit.

kolam.pertanian dll. Amalan pengurusan yang cekap: Meliputi: 2 Markah . penjara. paya dan empangan akibat aktiviti pembalahan dan penyahutanan. [10 Markah] Judul Isi Jawapan Langkah-langkah yang perlu diambil bagi mengatasi kesan negatif di atas ialah: Langkah perundangan: Melipatgandakan usaha pemantauan oleh pihak berkuasa. 7. Menjejaskan kesuburan tanih/lapisan top soil semakin nipis – menggangu keseimbangan nutrien tanih apabila tumbuhan yang melindungi permukaan tanih di tebang/dimusnahkan. rantaian makanan dll yang berkaitan dengan ekologi hutan (Pemarkahan: Mana-mana 5 isi x 2 Markah = MAX 10 Markah) 2 2 2 2 2 2 c) Huraikan langkah-langkah yang perlu diambil bagi mengatasi kesan negatif tersebut. 6. mengenakan denda yang berat – menaikkan kadar kompaun. Kerosakan ekosistem hutan – kemusnahan habitat dan spesis/kepelbagaian biologi.cerun bukit atau tanah runtuh/batu runtuh di kaki bukit yang sudah di potong dan diteres oleh jentera berat untuk aktiviti pembinaan. Peningkatan suhu mikro – kawasan sekitar tidak lagi sesejuk atau nyaman daripada keadaan sebelumnya akibat penyahutanan untuk pelbagai tujuan. 4. Pencemaran sumber air (tasik.paya) termasuk sungai – Sungai menjadi keruh dan berkelodak atau pencemaran sumber air akibat penggunaan racun serangga dan baja kimia dalam pertanian serta penyaliran sisa kumbahan dari sektor pelancongan yang menjejaskan ekosistem akuatik.kolam. menghukum pegawai yang rasuah dll termasuk langkah EIA sebelum sesuatu projek pembangunan di kawasan tanah tinggi dijalankan. 3. 5 Memusnahkan kawasan tadahan air – menjejaskan sumber air kepada sungai. tasik. menarik balik lesen operasi.

Langkah kestrukturan seperti membina benteng konkrit. 149 – 155. Kempen dan Pendidikan Alam Sekitar: Kempen kesedaran kepada penduduk setempat dan pengusaha – menerusi risalah. kawalan biologi agar tidak terlalu bergantung kepada baja kimia serta racun serangga. . Pemarkahan: Langkah perundangan : MAX 2 markah. Teks Pra U Geografi STPM. Menanam semula hutan yang sudah ditebang/penghutanan semula. Petaling Musa dan Nurashikin Abdullah. 4. Penerbit:Pearson dan Longman.program gotong-royong termasuk pendidikan alam sekitar. 9. 10. Merawat atau membersihkan sungai yang tercemar. Di ukur berdasarkan pencapaian hasil pembelajaran dalam gerakerja pelajar membincangkan isi-isi penting bagi menjawab tugasan soalan yang diberikan.. 8. 6. Mengharamkan penggunaan jentera berat di kawasan tanah tinggi. 5. Memotong cerun bukit mengikut spesifikasi yang dibenarkan. Kempen dan PAS : MAX 2 markah 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 2 Refleksi. 3. seminar. sesi penerangan/dialog. Jaya. Memberbaiki tatacara/prosedur penggunaan tanah di kawasan tanah tinggi. Menanam tanaman tutup bumi di tapak pertanian atau tanaman rumput dan tumbuhan pelindung di kawasan bercerun. 7. 2. Amalan pertanian berteres/mengikut kontor.s. Rusly Manusia Sekitar. menggunakan baja organik.1. Amalan pertanian yang mesra alam seperti kaedah hidroponik. Bab 6 – Pembangunan Ekonomi dan Alam m. Membina sistem saliran – parit dan longkang yang sistematik untuk penyaliran air yang lebih sempurna. Amalan pengurusan : MAX 6 markah. Rujukan Khusus 1. groin dan gabion.tembok penahan (retainning wall) serta sungkupan plastik untuk menstabilkan cerun. 2005.

2 Prinsip-prinsip pembangunan lestari (berterusan) Masa 2 Waktu ( 80 minit) . Tajuk Pengurusan Alam Sekitar Sub Tajuk 5.Tema Impak alam sekitar dan pengurusannya.

Sisipan Konsep: Konsep Pembangunan Lestari Pembangunan lestari berteraskan kepada konsep pembangunan berterusan yang boleh difahami dari dua sudut. Dalam hal ini antara pembangunan dengan alam sekitar seharusnya bergerak seiringan dan segandingan . Ia bukanlah dua titik pemisah yang bergerak ke kiri dan ke kanan di atas satu garis lurus. Pertama nikmat pembangunan sesebuah negara hendaklah berterusan dan boleh menjamin kesejahteraan hidup generasi kini dan akan datang. Isi-Isi Pembelajaran a) Konsep Pembangunan Lestari (b) Menghuraikan lapan prinsip pembangunan berterusan (lestari) (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) Menjana atau menggalakkan semula pertumbuhan ekonomi Mengubah kualiti pertumbuhan ekonomi bagi menjamin kesejahteraan hidup Memulihara dan mempertingkatkan asas sumber Memastikan aras penduduk yang boleh ditampung Mengorientasikan semula teknologi dan kaedah pengurusan risiko Mengintegrasikan alam sekitar dan ekonomi dalam membuat keputusan Memperbaharui hubungan ekonomi antarabangsa . Kedua prinsip pembangunan yang mengadunkan dengan usaha pemeliharaan dan pemuliharaan alam sekitar agar kesejahteraan hidup boleh dinikmati oleh semua penduduk. Kemajuan sosio-ekonomi dalam sesebuah negara itu amat dituntut. tetapi ia tidak seharusnya mengorbankan aspek alam sekitar.Hasil Pembelajaran Setelah selesai mempelajari sub tajuk ini pelajar akan dapat: Aras 1: • Mentakrifkan konsep pembangunan lestari (berterusan) Aras 2: • Mengenalpasti lapan prinsip pembangunan lestari (berterusan) Aras 3: • Menghuraikan prinsip-prinsip pembangunan berterusan.

Langkah Perundangan: Di Malaysia kelestarian dalam pembangunan sektor perhutanan boleh ditinjau melalui dua aspek iaitu melalui langkah perundangan dan bukan perundangan. Soalan Perbincangan: Jelaskan bagaimana Prinsip Pembangunan Lestari Telah diterapkan dalam Sektor Perhutanan di Malaysia. Dapatan Hasil Perbincangan Kelas Terdapat tiga aspek penting yang mesti digabungjalinkan dalam melaksanakan pembangunan lestari dalam sektor perhutanan di Malaysia iaitu langkah perundangan. Langkah 2: (Diskusi Pelajar di dalam kelas – 40 Minit ) Pelajar diagehkan kepada beberapa kumpulan untuk merangka jawapan berkaitan dengan tugasan soalan yang diberikan seperti di bawah: Soalan Aplikasi Prinsip Pembangunan Lestari dalam Sektor Perhutanan di Malaysia. langkah pengurusan yang strategik dan juga langkah kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Kedua-duanya terangkum dalam DASAR PERHUTANAN NEGARA 1978.(viii) Memperkukuhkan kerjasama antarabangsa Aktiviti Pengajaran dan Pembelajaran Langkah 1: ( Penerangan guru/Kuliah – 20 Minit ) a) Guru Memperkenalkan tajuk dan kandungan pembelajaran yang meliputi isi-isi pembelajaran di atas. b) Guru menjelaskan lapan prinsip pembangunan lestari. Dasar ini menjadi asas .

ii. Kawasankawasan hutan seperti ini dinamakan sebagai HUTAN PERLINDUNGAN. pemulihan dan menghutan semula melalui satu program yang tegas berpandukan kepada amalan SILVILKULTURE yang sempurna serta berpatutan supaya dapat mengeluarkan hasil yang tinggi. menjalankan penyelidikan serta pendidikan dan memelihara tumbuh-tumbuan dan margastua. c) Melaksanakan usaha-usaha penyelidikan dan pembangunan (R&D). kesuburan tanah dan keadaan alam sekeliling yang memuaskan supaya kesan banjir dan hakisan kepada sungai dan tanah pertanian dapat dikurangkan . Kawasan hutan seperti ini dinamakan HUTAN BERHASIL. e) Menggalakkan usaha mengeluar dan menggunakan kayu bagi semua jenis keluaran hutan dengan sepenuhnya dan penubuhan perusahaan kilang berasaskan kayukayan dengan kadar keperluannya ditentukan supaya seimbang dengan kadar pengeluaran balak bukan sahaja untuk meninggikan mutu penggunaan tetapi juga membuka peluang perkerjaan serta mendapatkan pertukaran mata wang asing.cekap optimun dan lestari maka Dasar Perhutanan Negara (1978) telah mengistiharkan langkah-langkah berikut: a) Mengisytiharkan sebagai Hutan Simpan Kekal tanah-tanah yang cukup luasnya serta bersesuaian kedudukannya di seluruh negara mengikut cara penggunaan yang sempurna bagi menjamin: i. sebelum hak milik tanah diberi dan juga mengikut cara mengusahasilan dan pemerosesan hasil yang sempurna mengikut kadar keperluan daya pemerosesan tempatan yang optimun.kegunaan tempatan dan eksport. Kawasan-kawasan hutan yang cukup bagi tujuan beristirehat. bekalan air bersih. iii. Iklim dan rupa bumi yang sempurna. Pengeluaran semua jenis keluaran hutan dalam negara akan berkekalan serta pada kadar yang berpatutan untuk pertanian. Bagi menjamin pengurusan hutan yang teratur. Dasar Perhutanan Negara 1978: 1. d) Menjamin supaya pengusahasilan hasil hutan dari kawasan-kawasan yang diluar hutan simpan kekal itu dilaksanakan dengan cara mengadakan rancangan yang seimbang dengan kadar pembangunan tanah bagi tujuan mendapatkan faedah-faedah paling tinggi untuk rakyat. .yang kukuh untuk memastikan pengekalan sumber-sumber hutan dan keberterusannya agar sentiasa dapat memberikan sumbangan yang bermakna kepada pembangunan sosioekonomi negara. b) Menguruskan kawasan hutan simpan kekal dengan sempurna supaya dapat memberikan faedah sosio-ekonomi dan keselesaan alam sekeliling dengan sepenuhnya kepada penduduk dan negara. Kawasan hutan seperti ini dinamakan HUTAN LIPUR.

f) Melaksanakan program latihan perhutanan yang lengkap di semua peringkat dalam sektor awam atau swasta bukan sahaja untuk menjamin bekalan tenaga manusia yang cukup bagi industri perkayuan tetapi juga meliputi menjaga dan melindungi hutan serta aspek-aspek sains perhutanan.menanda atau menoreh Mencari. e. Dengan perlaksanaan Dasar Perhutanan Negara sebanyak 4. c. Akta ini juga menetapkan bahawa sesiapa yang didapati melanggar larangan-larangan tersebut boleh didakwa di mahkamah dan boleh di denda maksima sehingga RM:50. d. g) Memupuk kefahaman yang meluas kepada umum tentang peri pentingnya hutan serta faedah-faedahnya kepada generasi akan datang melalui saluran-saluran media sekaligus mewujudkan semangat kerjasama dalam menjaga khazanah perhutanan negara. Sesiapa yang memburu atau menyimpan atau memperniagakan hidupan liar yang tidak dibenarkan akan dikenakan denda atau dipenjara. . Memasuki Hutan Simpan Kekal. pokok. b. 3. Membersih atau membajak mana-mana tanah untuk tanaman atau Sebarang maksud lain. Jabatan PERHILITAN mengawal aktiviti perburuan melalui sistem perlesenan.000 atau 2 tahun penjara atau kedua-duanya sekali. Menceroboh dengan apa jua cara.menembak memasang menjebak.9 juta hektar diuruskan sebagai hutan produktif dan 1. Oleh itu Jabatan PERHILITAN diberi kuasa sepenuhnya untuk melaksanakan akta tersebut dan pindaanpindaannya. Untuk menghasilkan langkah yang lebih tegas melalui sistem perundangan maka pihak kerajaan telah meluluskan Akta Perhutanan Negara dan Akta Industri Berasaskan Kayu pada tahun 1984.8 juta hektar atau 77% dari 6.menggelang. Menggunakan bahan beracun atau bahan letupan di dalam sungai atau tasik bagi maksud menangkap ikan. Akta perhutanan negara ini telah menggariskan beberapa larangan yang berkaitan dengan kawasan hutan simpan kekal.memburu.9 juta hektar sebagai hutan perlindungan. Menebang. 2.memetong. Dari jumlah hutan simpan kekal ini 2. Larangan-larangan tersebut ialah: a.2 juta hektar kawasan hutan di Semenanjung Malaysia telah digazetkan sebagai Hutan Simpan Kekal.mengambil dan mendedahkan kepada sebarang proses pengilangan atau memindahkan sebarang hasil hutan atau mineral. Dalam konteks pemeliharaan hidupan liar pula akta perlindungan hidupan liar 1976 telah dihasilkan bertujuan untuk memastikan spesis hidupan liar di Negara kita tidak pupus dan terus memberikan faedah kepada generasi akan datang. jerat dan f. Kita juga mempunyai 0.6 juta hektar taman negara dan kawasan hidupan liar.

Projek ini bertujuan untuk membekalkan bahan kayu industri dan memenuhi keperluan tempatan. Antara program yang popular di bawah silvilkultur ialah projek Ladang Hutan Kompensatori (CFPP) yang telah dilancarkan dalam tahun 1982. Selangor (8.Negeri Sembilan.079. Selangor. Terengganu (200. Negeri Sembilan (4. Sistem ini menetapkan dirian baki 32 pokok sehektar selepas penebangan pokok dilakukan.00 hektar).0 hektar). Kedua. iaitu kaedah SILVILKULTUR. Iaitu sebilangan kecil sahaja pokok yang telah dipilih dan ditandakan untuk ditebang. 2. Pertama. bagi kawasan yang tidak mempunyai pokok dagangan muda penebangan secara Sistem Sebaya Malaya digunakan.748 hektar telah siap ditanam di negeri-negeri berkenaan. Pokok-pokok tersebut mestilah cukup umurnya dan mempunyai diameter minimum 45 hingga 50 centimeter. Ini bermakna tempoh penebangan kali ke dua adalah seusia dengan kitar hidup pokok tersebut.4. Bagi memantapkan lagi langkah perundangan ini kerajaan telah mewartakan hutan rezab atau Taman Negara yang juga menjadi Kawasan Perlindungan Hidupan Liar (KPHL).889. Pusingan tebangan yang diamalkan dalam kaedah polikitar ialah 30 tahun di Semenanjung Malaysia dan 25 tahun di Sabah serta Serawak.Perak. Setakat ini spesis-spesis yang ditanam adalah daripada spesis kayu keras tropika seperti Acacia Mangium. pengurusan hutan dan pemeliharaan sumber hutan yang berkekalan terus diberikan penekanan. Dalam Sistem Sebaya Malaya kesemua pokok-pokok yang mempunyai nilai dagangan ditebang dalam satu operasi dan tempoh pusingan tebangannya adalah antara 60 hingga 80 tahun.Di samping tanaman cepat tumbuh.0 hektar). 3. Projek ini dilaksanakan di 7 buah negeri iaitu Johor. Bagi Sistem Tebangan Memilih pula satu inventori dibuat di sesuatu kawasan yang hendak ditebang. Seluas 98. Dalam konteks penebangan hutan. program ladang hutan bermutu tinggi .706. terdapat satu lagi cara pengurusan hutan yang lestari dan berkekalan di amalkan di Malaysia.00 hektar). sekiranya sesuatu kawasan itu kaya dengan pokok dagangan yang muda maka kaedah Polikitar diamalkan. Yamane dan Batai yang cepat tumbesarannya dan jangkaan pusingan hidup selama 15 tahun. Johor (17. Peraturan-peraturan yang mengawal pengurusan Taman Negara dan kawasan perlindungan hidupan liar sekali lagi diletakkan di bawah pengawasan Jabatan PERHILITAN. Langkah Pengurusan Hutan 1.000 hektar kawasan hutan miskin telah dikenalpasti dan dirancang penubuhannya di beberapa buah negeri di Semenanjung Malaysia. Berdasarkan maklumat daripda inventori ini maka dua kaedah penebangan diamalkan.586.00 hektar) dan Kelantan (163. Sehingga 31 Ogos 1993 seluas 51.Kelantan dan Terengganu.0 Hektar). Silvilkultur ialah satu cara pemulihan hutan yang melibatkan penubuhan ladang hutan.penjagaan dan penggantian sesuatu dirian hutan dengan teratur. Pahang (18. Perak (2. Selaras dengan Dasar Perhutanan Negara.00 hektar).125. Pahang. Selain daripada kaedah penebangan hutan di atas.pertumbesaran. Kedua-dua sistem ini menitikberatkan kepada kaedah penebangan hutan secara sistematik dan berjadual. Malaysia memberi tumpuan kepada dua sistem penebangan berikut iaitu Sistem Sebaya Malaya (MUS) dan Sistem Pengurusan Tebangan Memilih (SMS).

dengan spesis Pokok Jati mula dilaksanakan di Kedah pada tahun 1988. Matlamat keluasan tanaman bagi Rancangan Malaysia Ke Lima dan Ke Enam adalah masingmasing 750 dan 1,250 hektar iaitu dengan keluasan tanaman 250 hektar setahun yang dibiayai melalui pinjaman daripada kerajaan persekutuan. 4. Sementara itu perladangan hutan di Sabah telah bermula dari tahun 1922 lagi dengan tertubuhnya percubaan tanaman pokok Jati untuk pengeluaran kayu keras di Kota Marudu. Perladangan hutan secara komersial bermula pada tahun 1974 dengan rancangan penubuhan seluas 60,000 hektar oleh Syarikat Sabah Softwood Sdn.Bhd (SSSB) di Brumas, Tawau. Penubuhan SSSB iaitu sebuah syarikat kerjasama antara North Borneo Timbers Bhd (40% pegangan saham) dan Yayasan Sabah (60% pegangan saham) bertujuan untuk menghutan semula kawasan-kawasan yang telah dibalak dengan spesisspesis yang cepat membesar seperti Pinus Caribaea dan Pinus Oocarpa. Susulan daripada itu Lembaga Kemajuan Perhutanan Sabah (SAFODA) telah ditubuhkan pada tahun 1976. Objektif penubuhannya aalah untuk menjalankan kerja-kerja penghutanan semula seluas 200,000 hektar kawasan terbiar akibat daripada aktiviti pertanian pindah dengan spesis seperti Acacia Mangium,Yamane,Eucalyptus Deglupta,Pinus Caribaea dan Pinus Oocarpa. Di bawah Rancangan Malaysia ke Enam (1991 - 1995) Jabatan Perhutanan Negeri Sabah telah mengenalpasti kawasan seluas 62,000 hektar boleh ditanami dengan pokok jenis tempatan seperti pokok Sentang dan Exotic. 5. Di Serawak, program pemulihan hutan secara ladang telah bermula semenjak 1920 dengan penubuhan seluas 19 hektar tanamam pokok Engkabang di dalam kawasan hutan Simpan Semenggoh. Projek tanaman ini kurang mendapat sambutan sehinggalah pada tahun 1965 satu program yang dinamakan “PROGRAM PENYELIDIKAN PENGHUTANAN” dilancarkan di dalam Rancangan Malaysia Pertama (1966 - 1970). Program ini antara lain bertujuan untuk mengenalpasti spesis-spesis tempatan dan Exotic untuk pembangunan ladang hutan dengan tumpuan menghutan semula kawasan-kawasan yang ditinggalkan oleh petani-petani pindah. Spesis-spesis yang ditanam termasuklah Engkabang, Durian,Mahogani,Acacia Mangium,Yamane dan Batai. Program perladangan hutan secara komersial telah dilancarkan pada tahun 1979 dan diperkembang luas dalam rancangan Malaysia Ke Empat (1981-1985). Sehingga 1993, Jabatan Hutan Negeri Serawak telah berjaya menubuhkan seluas 6,613.4 hektar ladang hutan di dalam kawasan yang ditinggalkan oleh petani pindah dan di beberapa kawasan hutan simpan. 6. Bidang Penyelidikan dan Pembangunan (R&D). Kejayaan program Silvilkultur di Malaysia banyak dibantu oleh perkembangan pesat bidang R&D khususnya yang berkaitan dengan pengurusan,penjagaan dan perawatan hutan. Menyedari hakikat ini pihak kerajaan telah menubuhkan satu Jawatan Kuasa Penyelaras Penyelidikan dan Pembangunan Ladang Hutan Malaysia pada 18 November 1988. Jawatan kuasa tersebut terdiri daripda tenaga-tenaga pakar dan penyelidik dari Jabatan Perhutanan Semenanjung Malaysia (JPSM), Institut Penyelidikan Perhutanan Malaysia (FRIM) dan Universiti Pertanian Malaysia kini Universiti Putra Malaysia (UPM). Sebagai institusi yang berasaskan penyelidikan dan pembangunan hutan, FRIM dan UPM berkerjasa erat dan bertanggungjawab menjalankan penyelidikan demi menjamin kejayaan program perladangan hutan terutamanya dalam bidang seperti pengurusan, biakbaik pokok serta

sifat dan penggunaan kayu. Program penyelidikan dan pembangunan akan terus berkembang dengan bidang-bidang penyelidikan yang sedia ada disamping memberikan penekanan kepada penyelidikan pemilihan spesis,kesesuaian spesis dengan tapak tanaman, bekalan stok tanaman,silvilkulture,kajian ekonomik spesis ladang serta kawalan serangga dan penyakit. Langkah Kempen dan Pendidikan Alam Sekitar. 1. Pencegahan adalah lebih baik daripada pemulihan. Justeru itu perancangan untuk menguruskan ekosistem hutan dalam jangka masa panjang mestilah melibatkan unsure kededaran kepada orang ramai. Untuk menanam unsur kesedaran ini maka pentingnya diadakan kempen dan pendidikan alam sekitar secara berterusan. Pendidikan alam sekitar boleh dilaksanakan pada dua peringkat. Pertama peringkat sekolah sebagai kurikulum formal yang diajar dalam matapelajaran geografi dan juga interdisiplin seperti dalam matapelajaran sains. Peringkat ke dua ditujukan kepada orang ramai dalam konteks kempen kesedaran seperti kempen cintailah hutan kita, kempen the green world dan lainlain lagi. Selain itu langkah kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar ini juga dilakukan oleh badan bukan kerajaan (NGO) seperti Persatuan Pencinta Alam Sekitar Malaysia dan juga Sahabat Alam Sekitar (SAM). Usaha yang berterusan khususnya kepada generasi muda diharap akan dapat mewujudkan masyarakat yang boleh hidup dengan harmoni dengan persekitaran hutan. 2. Dalam konteks kerajaan pula usaha untuk berkerjasama dengan Negara-negara serantau dan dengan pertubuhan Pertubuhan alam sekitar dunia yang lain sentiasa dilakukan. Dengan Negara ASEAN, Malaysia turut menyertai Program Alam Sekitar ASEAN. Selain itu Jabatan Perhutanan juga berkerjasama rapat dengan banyak pertubuhan antarabangsa. Misalnya Hari Perhutanan Sedunia disambut setiap tahun oleh Malaysia dengan melaksanakan program menanam pokok-pokok, pameran ceramah dan sebagainya. Dana sedunia alam semulajadi Malaysia (WWF) mempunyai pejabat dan wakil-wakilnya di Kuala Lumpur dan Kucing untuk membantu usaha-usaha perancangan dan pengurusan tumbuh-tumbuhan semulajadi dan hidupan liar dari segi bimbingan, perkhidmatan teknikal, kewangan dan pendidikan. Langkah 3 ( Penutup dan Rumusan – 10 Minit) Guru menyenaraikan isi-isi penting berkaitan dengan soalan yang diberikan di atas

Refleksi.
Di ukur berdasarkan pencapaian hasil pembelajaran dalam gerakerja pelajar.

Rujukan Khusus

1. Rusly Musa dan Nurashikin Abdullah, Teks Pra U Geografi Manusia STPM, Tema 5 Bab ,14, m.s 423 - 473 Penerbit:Pearson dan Longman, Petaling Jaya, 2005.

Tugasan Pelajar : Latihan Menjawab Soalan
Sila Jawab Semua soalan yang diberikan:

Soalan 1. Berdasarkan kepada Malaysia, a) Terangkan langkah-langkah perundangan yang boleh diambil bagi memelihara dan memulihara alam sekitar fizikal. ( 12 Markah) b) Cadangkan langkah bukan perundangan yang boleh diambil bagi mengatasi masalah kemerosotan kualiti sumber udara dan sumber air di Negara itu. (13 Markah) Soalan 2. a) Dengan merujuk kepada contoh-contoh tertentu, jelaskan punca-punca utama yang menyebabkan berlakunya pencemaran dan kemusnahan sumber-sumber marin. (13 Markah) b) Huraikan langkah-langkah yang wajar diambil untuk memelihara dan memulihara sumber-sumber marin ini. ( 12 Markah) Soalan 3.
a) Apakah yang dimaksudkan dengan pengurusan sumber air yang lestari?. (5 Markah)

b) Huraikan langkah-langkah yang boleh diambil untuk menjamin sumber air di Malaysia agar sentiasa bersih dan berterusan. (10 Markah) c) Jelaskan kesan-kesan pembandaran terhadap sistem hidrologi bandar. (10 Markah)

TEMA 6: KAJIAN LAPANGAN/KAJIAN LUAR GEOGRAFI KERTAS 2 (Alam Sekitar Manusia).
HASIL PEMBELAJARAN • Memahami prinsip-prinsip kajian luar seperti menyatakan tajuk dan kawasan kajian secara mikro (kawasan yang kecil), mengemukakan objektif kajian luar dan menerangkan kaedah-kaedah yang boleh diguna untuk melakukan kajian luar.

• •

Menjelaskan kaedah dan langkah yang patut dibuat untuk melaksanakan kajian luar (sebelum, semasa dan selepas di lapangan) Memahami faktor, ciri, kepentingan, kesan terhadap alam sekitar dan langkah mengatasinya daripada sesuatu kegiatan ekonomi setempat (local activities) terhadap kawasan yang dikaji sahaja. Menjelaskan dapatan kajian terhadap sebuah bandar kecil yang meliputi kepelbagaian fungsi bandar (perkhidmatan, perniagaan, dan perindustrian),kawasan pengaruh bandar, perkembangan bandar (guna tanah, prasarana, dan kemudahan sosial) dan impak pembandaran terhadap alam sekitar fizikal Menjelaskan dapatan kajian di sebuah kawasan luar bandar yang meliputi: Interaksi desa bandar (pemasaran, penggunaan perkhidmatan, dan pengangkutan), pemodenan desa (perubahan guna tanah, prasarana, dan kemudahan sosial) dan impak transformasi desa terhadap alam sekitar fizikal

SUBTOPIK DAN HURAIAN SUKATAN PELAJARAN
SUBTOPIK 15.1 Prosedur melaksanakan kajian luar/lapangan 15.2 Tema dan skop kajian. 15.2 Kajian luar pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar. 15.3 Kajian luar transformasi desa dan pembandaran. HURAIAN Memahami prinsip dan kaedah melaksanakan kajian luar/lapangan . Menjelaskan tema dan skop kajian luar/lapangan Menyediakan laporan dan membincangkan setiap aktiviti ekonomi yang dikaji secara kajian luar daripada segi; ciri, faktor, kepentingan, kesan ke atas alam sekitar dan langkah mengatasinya. Menjelaskan kepelbagaian fungsi desa dan bandar, perkembangan, pemodenan dan kesan terhadap alam sekitar.

6.1

PROSEDUR MENJALANKAN KAJIAN LUAR

Pengenalan
1. Kajian luar merupakan salah satu komponen penting dalam Geografi kertas 2 STPM. Kajian luar ini bertujuan untuk membolehkan teori yang dipelajari di dalam bilik darjah dimantapkan lagi melalui kerja praktikal di lapangan yang akan meningkatkan lagi pemahaman pelajar tentang aspek alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia yang saling berkaitan.

Pada amnya pemilihan kawasan kajian mestilah memenuhi syarat berikut (a) Berskala mikro – seperti di sebuah kampung.menentukan masa yang sesuai untuk menjalankan kajian. (b) Bersifat spesifik dan in-situ – khusus di kawasan yang dikaji sahaja. sebuah pekan atau sebuah bandar kecil. pemilihan kawasan. kos dan masa aspek keselamatan keluasan kawasan kajian (a) Merangkumi unsur fizikal dan manusia Kawasan kajian yang dipilih hendaklah merangkumi unsur fizikal dan manusia. sebuah kawasan pertanian. sebuah estet. membuat tinjauan. Paling luas kawasan kajian yang boleh diterima ialah di sebuah daerah kecil. Kajian luar Alam Sekitar Manusia berdasarkan kepada dua tema iaitu pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar tempatan serta transformasi desa dan pembandaran Pemilihan lokasi kawasan 1. perindustrian. Lokasi kawasan kajian yang dipilih hendaklah dirujuk pada peta kawasan berkenaan dan menepati objektif kajian luar yang didasarkan kepada perkara berikut. Kawasan yang hendak dikaji mestilah sesuai dengan tajuk yang dipilih. dan menyediakan laporan. (b) Faktor jarak. Contohnya. Menentukan tajuk/isu kajian. Bagi setiap satu tajuk yang dipilih. sebuah rancangan FELDA. memproses dan menganalisis data. menentukan kaedah kajian. 2.2. Langkah-langkah menjalankan kajian luar Menentukan tajuk/isu kajian Pemilihan tajuk kajian luar bergantung pada kesesuaiannya dengan tempat yang dipilih seperti yang terkandung dalam sukatan pelajaran. Tajuk kajian yang dipilih hendaklah merangkumi tajuk-tajuk yang telah dipelajari di bilik darjah. persiapan logistik.perikanan. Ini bagi membolehkan pelajar menjalankan kajian yang merangkumi kedua-dua aspek fizikal dan manusia serentak. Langkah-langkah dalam menjalankan kajian luar meliputi beberapa perkara iaitu. pelajar tingkatan enam rendah boleh menjalankan kajian luar tentang geomorfologi dan pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar. kos dan masa . (e) (f) (g) (h) unsur fizikal dan manusia yang terdapat di kawasan tersebut faktor jarak. menyediakan peralatan dan bahan kajian. lokasi kajian luar memadai dengan hanya sebuah kawasan sahaja. menjalankan kajian di lapangan.

menentukan faktor keselamatan. (c) Aspek keselamatan Dalam menentukan pemilihan kawasan kajian aspek utama yang perlu ditegaskan ialah keselamatan. perikanan. Menentukan kaedah kajian Di lapangan. haiwan buas. data atau maklumat primer diperolehi melalui kaedah pemerhatian. Contohnya. estet. dan agensi awam lain dan swasta. Kawasan yang dipilih seeloknya hendaklah mempunyai beberapa ciri fizikal yang boleh dikaji seperti sungai. (d) Keluasan kawasan kajian Keluasan kawasan kajian yang dipilih hendaklah bersifat mikro yang mempunyai kedua-dua unsur alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia. sebuah pekan atau sebuah bandar kecil. senarai semak. pelancongan. penelitian rekod dan statistik serta laporan yang sedia ada yang berkaitan di kawasan kajian. temu bual dan kaji selidik. bukit. Jarak kawasan kajian yang dipilih sebaik-baiknya tidak melebihi 2 jam perjalanan dengan bas. . Sekiranya unsur yang hendak dikaji terdapat di kawasan persekitaran sekolah memadai sekiranya kajian itu dijalankan di kawasan tersebut. kawasan pertanian. kos dan masa hendaklah juga diambil kira dalam menentukan pemilihan kawasan kajian. kajian di sebuah kampung. hutan. sumber internet. Tujuannya untuk melihat kesesuaian kawasan kajian dengan objektif kajian yang hendak dijalankan. cerun curam. paya. serta rancangan FELDA atau FELCRA. kawasan berisiko tinggi dan kawasan larangan. Jabatan Alam Sekitar. pengukuran. cerun. daerah kecil. tasik dan stesen kaji cuaca atau kaji iklim. perindustrian. Misalnya laporan dari Jabatan Perangkaan Malaysia. Manakala data/maklumat sekunder boleh diperolehi melalui kajian di perpustakaan. Jabatan Meteorologi. jarak dan kos perjalanan. Keselamatan ini meliputi keselamatan dalam perjalanan. Seboleh mungkin kawasan kajian hendaklah tidak terlalu jauh dari sekolah yang melibatkan perjalanan masa yang lama serta kos pengangkutan yang tinggi. pencerapan. kawasan kajian yang dipilih hendaklah bebas dari sebarang ancaman seperti arus sungai yang deras. Menjalankan tinjauan Sebelum menjalankan kajian luar guru hendaklah terlebih dahulu membuat tinjauan awal ke kawasan yang hendak dikaji. pantai.Faktor jarak.

Carian data dan maklumat sekunder ( misalnya dari jabatan kerajaan setempat dan agensi yang berkaitan) mestilah mendapat pertolongan guru mata pelajaran geografi.Memperolehi maklumat Primer dan Sekunder 1. Peralatan yang akan digunakan hendaklah: (a) (b) (c) mencukupi dan lengkap serta menepati tujuan kajian berfungsi dengan baik diperkenal dan didedahkan penggunaannya kepada pelajar 2. Peralatan dan bahan kajian yang diperlukan mestilah disediakan lebih awal. ciri kegiatan ekonomi yang terdapat dan juga latar belakang fizikal seperti keadaan bentuk muka bumi/topografi. Borang soal selidik dan borang temu bual berhubung dengan tajuk kajian hendaklah disediakan oleh guru bersama pelajar semasa merancang kajian luar. Temubual tanpa soalselidik boleh juga dilakukan. pelajar perlu ada buku catatan untuk mencatat apa yang perlu. Peralatan ini mestilah disediakan oleh guru dan pelajar sebelum menjalankan kajian luar. supaya sebelum ke lapangan atau ke kawasan berkenaan. Tidak perlu panjang. ciri iklim dan cuaca dan sebagainya perlu diketahui sebelum ke lapangan. Soalselidik perlu mengandungi soalan-soalan yang memberi jawapan kepada tujuan kajian yang telah ditentukan. Bagi kertas alam sekitar manusia kebanyakan instrumen yang diperlukan adalah berbentuk borang soal-selidik dan borang temu bual. Antara item yang pelu disediakan dalam borang soal-selidik ialah: a. Maklumat primer boleh diperolehi melalui kaedah pemerhatian. b. tetapi jangan terlalu ringkas hingga tidak menjawab soalan kajian. tetapi pelajar mesti menyediakan soalan secara ringkas sebagai panduan menemubual responden. Melalui pemerhatian. 4 Pengentahuan sedia ada tentang penduduk. pelajar sudah tahu sedikit tentang latar belakang kawasan kajian. 2. Pengenalan diri dan tujuan kajian Arahan soal selidik Setiap borang soal selidik diberi nombor siri Setiap soalan diberi nombor . d. 3. rekod melalui gambar foto atau video. c. temubual responden menggunakan soalselidik atau tanpa soalselidik. Soalselidik perlu disediakan sebelum ke lapangan dan dibawa secukupnya untuk menemubual sebilangan responden yang munasabah (30 hingga 40 orang). letakan kawasan. Soalan dan jawapan responden penting untuk di analisis. Menyediakan peralatan dan bahan kajian 1. keluasan kawasan. (melalui peta lakar).

Langkah-Langkah menjalankan kajian luar . (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) Menentukan masa yang sesuai untuk menjalankan kajian Kajian luar boleh dijalankan pada waktu persekolahan. Kajian luar hendaklah diselesaikan pada hari yang sama. Peta kawasan – digunakan untuk menentukan lokasi dan membuat peta lakar sesuatu kawasan kajian. jantina. Kamera – digunakan untuk merakam gambar sebagai bukti tempat itu dan bahan sokongan kajian. soal selidik. impak alam sekitar: persepsi tentang masalah alam sekitar. Selain itu. pada cuti hujung minggu atau pada cuti penggal persekolahan. saiz isi rumah. g. Kajian luar bagi pelajar tingkatan enam hendaklah dijalankan selepas mempelajari topik kegiatan ekonomi dan impak alam sekitar. Borang soal-selidik yang telah disediakan sebelum ke lokasi kajian. pekerjaan. Alat GPS (Global Positioning System) – digunakan untuk menentukan letakan. k. migrasi. temu bual atau pengukuran yang dibuat di lapangan. jelas dan elakkan daripada isu sensitif Bilangan soalan hendaklah tidak melebihi 15 soalan. kesan kepada alam sekitar. ketinggian. h. dan tempat mendapatkan barangan dan perkhidmatan. kajian luar juga boleh menggunakan peralatan berikut. Ia hendaklah dijalankan selewat-lewatnya pada bulan Julai. dan arah Alat perakam suara Alat tulis – digunakan untuk merekodkan setiap pemerhatian. Menuliskan ‘Terima kasih’ pada muka surat akhir borang soal selidik Panduan menyediakan bahan temu bual adalah seperti berikut: (i) (ii) (iii) Buku catatan temu bual Alat perakam (jika ada/perlu) Catatan yang mengandungi soalan temu bual berasaskan isu-isu kajian seperti kaitan antara pembangunan dengan sumber di kawasan kajian. f. 4. Kompas prismatik – digunakan untuk menentukan kedudukan dan arah kawasan/point yang dikaji. 3. Soalan boleh dalam bentuk terbuka dan tertutup Soalan boleh juga menggunakan skala yang sesuai Latar belakang responden (seperti umur. langkah-langkah mengurangkan masalah alam sekitar) Soalan hendaklah ringkas. dan tempat tinggal) Isu-isu kajian (seperti interaksi desa bandar dan pembandaran: tempat pemasaran barangan. pendapatan.e. j. kesan kepada kehidupan penduduk di kawasan kajian. i. kaum.

taklimat kawalan keselamatan dan lain-lain yang bersesuaian. jumlah responden yang ingin ditemu bual/soal selidik. • Saiz sampel antara 30 hingga 40 responden. • Langkah yang telah diambil untuk mengurangkan impak alam sekitar. Pengurusan surat menyurat seperti surat kebenaran penjaga. • Impak alam sekitar yang dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan kehidupan manusia. Setiap kumpulan diberikan tajuk yang berlainan supaya semua tajuk dapat dikaji secara kajian luar. • Ciri-ciri aktiviti ekonomi. Persiapan logistik. dan aktiviti manusia • Kepentingan aktiviti ekonomi kepada penduduk sekitar. Penyediaan pengangkutan dan guru pengiring. memilih lokasi kajian dan melakukan tinjauan awal Pemilihan tajuk mengikut kumpulan pelajar. • Ciri alam sekitar fizikal dan ciri alam sekitar manusia yang ada di kawasan kajian. 2. Kaedah pemilihan sampel adalah seperti berikut: • Sampel boleh dipilih secara rawak atau sistematik daripada populasi di kawasan kajian. Jika pelajar menalankan kaji selidik maka ia perlu menyoal selidik responden sebagai sampel dengan menggunakan borang soal selidik. • Punca yang menyebabkan impak alam sekitar sama ada proses fizikal atau aktiviti manusia atau kedua-duanya. • Faktor yang mempengaruhi proses fizikal dan aktiviti manusia. Menghubungi agensi-agensi yang hendak dikunjungi. surat kebenaran dari sekolah/Pejabat Pelajaran Daerah (PPD)/Jabatan Pelajaran Negeri (JPN). • Kepentingan bentuk muka bumi. aspek kajian.1. Menjalankan aktiviti . tugasan kumpulan. Sekembali dari lapangan pelajar perlu melakukan perkara-perkara berikut: . fenomena cuaca. 4. 3. dan pengukuran terhadap perkara berikut: menjalankan pemerhatian. perkembangan dan masalah semasa yang dihadapi. Taklimat kepada pelajar yang meliputi. Semasa di lapangan pelajar pencerapan. Sebelum ke lapangan guru membuat persiapan awal seperti: (i) (ii) (iii) (iv) (v) (vi) (vii) Menentukan sistem atau tema kajian. Aktiviti bilik darjah atau kerja makmal. Persediaan peralatan dan instrumen yang diperlukan termasuklah borang soal selidik.

Setiap kumpulan mestilah membentangkan hasil kajian masing-masing. Membentangkan laporan mengikut kumpulan di dalam kelas. soal-selidik. (a) Pengenalan – Tajuk kajian iaitu penyataan tentang apa yang dikaji. Setelah kembali dari lapangan dan setelah siap menyediakan laporan. pelajar akan membentangkan hasil dapatan kumpulan masing-masing di dalam kelas. Laporan itu hendaklah mengandungi perkara-perkara yang berikut. (f) Penutup – rumusan kajian. dan rajah bagi mana item yang relevan dan sesuai. dan impak serta membanding. dan pemerhatian (e) Hasil kajian dan perbincangan – huraian tentang dapatan kajian yang telah dianalisis. (c) Lokasi kajian – huraian ringkas tentang ciri alam sekitar fizikal dan alam sekitar manusia yang ada di kawasan kajian dijalankan. dan membuat hubung kait antara dapatan yang diperoleh. proses. merangkumi punca. Oleh itu satu laporan kajian luar yang lengkap perlu dibuat setelah kembali daripada kerja di lapangan. (b) Tujuan kajian – penyataan tentang objektif kajian dilakukan berkaitan dengan tajuk kajian yang telah dipilih. (d) Kaedah kajian – huraian tentang cara kajian dilakukan: pengukuran. . Mempamerkan laporan di dalam kelas Guru akan mempamerkan laporan kajian luar tersebut di dalam kelas sebagai rujukan bagi kumpulan yang lain. rajah. carta. Merumus dan mempersembahkan hasil kajian. Data tentang hasil kajian boleh dipersembahkan dalam bentuk jadual. Menyediakan laporan mengikut format berikut: Kajian lapangan dilakukan secara berkumpulan tetapi laporannya mesti disediakan secara individu. pencerapan. graf. menganalisis. Membincangkan dapatan/hasil kajian – menghubungkaitkan dapatan yang diperoleh dengan teori yang telah dipelajari dalam bilik darjah.(i) (ii) (iii) (iv) (v) Menyusun dapatan (data dan maklumat) yang diperoleh mengikut keutamaan atau mengikut item yang telah dipecahkan dari sesuatu tajuk. graf dan peta. temu bual. membezakan dan menilai tentang saling interaksi aspek-aspek fizikal dengan aktiviti manusia atau sebaliknya. Mempersembahkan maklumat dan data dalam bentuk jadual. Memproses maklumat – mentafsir.

Pemilihan kedua-dua tema ini dibuat setelah mengambil kira masa. kos. Ini bertujuan untuk membolehkan pelajar-pelajar membuat rujukan. dan kesesuaian tema dengan keupayaan dan keperluan pelajar tingkatan enam.2 TEMA DAN SKOP SEKITAR MANUSIA 1. Kajian luar berkaitan dengan transformasi desa dan pembandaran boleh dijalankan terhadap . Tumpuan dan skop kajian bagi setiap aktiviti ekonomi di atas meliputi perkara berikut: (i) (ii) (iii) (iv) (v) Ciri aktiviti ekonomi dalam kawasan yang dipilih Faktor mempengaruhi letakan dan perkembangan Kepentingan aktiviti tersebut kepada penduduk dan ekonomi setempat Impak alam sekitar yang ditimbulkan oleh aktiviti ekonomi yang dikaji Langkah pengurusan alam sekitar 5. (a) Pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar tempatan (b) Transformasi desa dan pembandaran. 6. Kajian luar berkaitan dengan pembangunan ekonomi dan impak alam sekitar dilakukan terhadap salah satu aktiviti ekonomi berikut: (i) Pertanian (ii) Penternakan (iii) Perikanan (iv) Pembalakan (v) Perlombongan dan kuari (vi) Perindustrian (vii) Pengangkutan (viii) Pelancongan (ix) Perniagaan 4. KAJIAN LUAR GEOGRAFI ALAM Kajian luar alam sekitar manusia dikhususkan kepada dua tema utama sahaja iaitu. 3. logistik. 2.Menyimpan laporan kajian luar di Pusat Sumber Semua laporan kajian luar bagi setiap kumpulan dibukukan dan disimpan di Pusat Sumber.

penggunaan perkhidmatan. dan kemudahan sosial) Impak pembandaran terhadap alam sekitar fizikal Pembangunan Ekonomi dan Impak Alam Sekitar a) Pertanian Pilih satu kawasan kecil (misalnya: rancangan Felda/Felcra/Risda.(a) Sebuah bandar kecil (anggaran saiz penduduk 10 000 orang) atau pekan yang meliputi perkara berikut. 1. Interaksi desa bandar (pemasaran. skala operasi (besar atau kecil). (i) (ii) (iii) (iv) ATAU (b) Sebuah kawasan luar bandar yang meliputi perkara berikut (i) (ii) (iii) (iv) Kepelbagaian aktiviti ekonomi desa yang dipilih. berkelompok atau berselerak). dan pengangkutan) Pemodenan desa (perubahan guna tanah. Dalam jawapan. Jenis pertanian yang dijalankan. sebuah perkampungan atau mukim atau sub-daerah atau daerah kecil. prasarana. temubual serta soal selidik. taburannya (berpusat. kelapa sawit. nenas. sayur-sayuran. lada hitam. dan kemudahan sosial) Impak transformasi desa terhadap alam sekitar fizikal Kepelbagaian fungsi bandar (perkhidmatan. koko. nama kawasan dan jenis tanaman mesti disebut. prasarana. buah-buahan sesuai dipilih terutama yang berdekatan dengan sekolah atau tempat kediaman pelajar. pemilikan (individu. pisang. perniagaan. . Semasa berada dilapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti pertanian berikut mestilah dikumpul khususnya melalui pemerhatian dan pencerapan. padi. dan perindustrian) Kawasan pengaruh bandar Perkembangan bandar (guna tanah. Dimensi kajian di lapangan. Kawasan kebun kecil atau estet getah. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti pertanian seperti. Kawasan yang dipilih mestilah dinamakan secara spesifik dan lengkap.

adanya jaringan pengangkutan dan perhubungan dan lain-lain lagi. b) Penternakan Di Malaysia ternakan yang diusahakan secara komersil terdiri daripada lembu. kerbau. saiz ladang ternakan (bilangan haiwan). Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan. Kajian boleh difokuskan kepada beberapa aspek penternakan: Misalnya ciri-ciri penternakan seperti jenis ternakan yang dijalankan. ayam. biri-biri. Kepentingan aktiviti pertanian kepada penduduk dan ekonomi sekitar mestilah dikaji dengan teliti. keupayaan modal. Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas yang cukup. Penternakan dijalankan oleh syarikat-syarikat swasta atau pun oleh individu yang mengusahakan secara sendiri atau mendapat bantuan dari pihak kerajaan iaitu Jabatan Perkhidmatan Haiwan. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. itik. pekerja ladang atau petani/pesawah. Kesemua kesan ini mestilah diteliti dan boleh dibuktikan kewujudannya. . Misalnya pencemaran alam sekitar seperti pencemaran udara dan pencemaran air serta kemerosotan kualiti alam sekitar seperti hakisan tanah. penawaran tenaga buruh dari penduduk sekitar. Kaji kawasan.swasta. operasi pengeluaran. teknologi. dan khinzir. burung unta. v) Langkah pengurusan alam sekitar. atau mana-mana kawasan yang ada ternakan komersil Dimensi kajian di lapangan. tempat atau perusahaan sedemikian. rusa. ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti pertanian yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. Faktor fizikal seperti bentuk muka bumi dan topografi sekitar serta faktor saliran khususnya sungai. kemusnahan habitat dan rantaian makanan. Namakan kawasan penternakan dan jenis ternakan yang dikaji secara spesifik seperti di kawasan estet atau kebun kecil kelapa sawit. tanah runtuh. penggunaan modal (sendiri atau pinjaman). iii) Kepentingan aktiviti pertanian kepada penduduk dan ekonomi setempat. banjir dan ancaman kepupusan kepelbagaian biologi. 1. memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan dan mungkin juga menjadi asas kepada pembangunan infrastruktur dan petempatan. kerajaan). Bagi mengatasi kesan negatif di atas. sumber modal. penggunaan tenaga buruh dan juga ciri teknologi yang digunakan. pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengurusan ladang. burung puyuh. orientasi pengeluarannya. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti pertanian. amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. penggunaan teknologi dan sebagainya. dan tanih tandus. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat. arnab. kambing. Mungkin tidak sukar untuk mencari kawasan ternakan komersil di sekitar atau tidak jauh dari sekolah atau tempat kediaman pelajar.

pemasaran dan pemprosesan hasil ternakan. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat serta memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan 4 Kesan aktiviti penternakan terhadap alam sekitar fizikal seperti pencemaran air dan bau busuk pandangan masyarakat tempatan terhadap penternakan itu. Kepentingan aktiviti penternakan kepada penduduk dan ekonomi setempat. Faktor-faktor yang mempengaruhi aktiviti penternakan di kawasan itu yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan seperti bentuk muka bumi/topografi sekitar. Perikanan pinggir pantai dan juga laut dalam giat diusahakan oleh para nelayan serta syarikat-syarikat tertentu yang berpengkalan di tempat-tempat tersebut. punca/sumber air. 2. Kuala Kemaman. 1. Pulau Ketam. Dimensi kajian di lapangan. laut dalam atau akuakultur). Perikanan air tawar atau akuakultur pula sedang dimajukan dengan galakan serta bantuan kerajaan. Pantai Remis. Untuk memilih salah satu kawasan atau perkampungan nelayan sebagai kawasan kajian tidak sukar. penggunaan teknologi dan sebagainya. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. Faktor-faktor yang mempengaruhi perkembangan aktiviti perikanan di kawasan itu yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan seperti bentuk muka bumi/topografi . Aktiviti perikanan terbahagi kepada dua. c) Perikanan 1. 2. Kawasan perikanan marin/laut banyak terdapat di sepanjang pantai/pinggir laut negara Malaysia. skala operasi pengeluaran (kecil atau besar) sumber modal. Akuakultur dijalankan oleh individu secara kecilan dan syarikat secara besar-besaran di kawasan pinggir pantai yang berpaya bakau. kawasan-kawasan pedalaman berpaya atau lembah sungai serta di sungai-sungai tertentu.2. kemudahan pengangkutan. dan sebagainya. Kawasan perikanan yang spesifik inilah perlu dikaji secara mendalam oleh pelajar. langkahlangkah pengurusan alam sekitar yang diambil oleh masyarakat dan pihak berkuasa tempatan untuk mengurangkan kesan alam sekitar tersebut. bekalan buruh/pekerja. Kajian boleh difokuskan kepada beberapa aspek perikanan: Misalnya ciri-ciri perikanan seperti jenis perikanan yang dijalankan (pinggir pantai. Banyak yang terkenal seperti Sedili. 3. iaitu perikanan marin/laut dan perikanan air tawar atau akuakultur. (Sila namakan secara spesifik kawasan yang dipilih oleh pelajar untuk dikaji secara khusus).

Kajian boleh difokuskan kepada beberapa aspek pembalakan: Misalnya jenis pokok yang dibalak. Jerantut. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. bekalan buruh/pekerja.sekitar. Keluang. atau mungkin tidak dibenarkan masuk. Hulu Langat. 2. Segamat. Kubang Pasu. 3. . Nama lokasi atau tempat itu penting disebut kerana pembalakan berlaku bukan di seluruh daerah itu. Temerloh. atau kerana merbahaya dari segi perjalanan dan operasi di situ. Faktor-faktor yang mempengaruhi aktiviti pembalakan di kawasan itu yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan seperti bentuk muka bumi/topografi sekitar. Di dalam daerah-daerah berkenaan. Maran. 4 Kesan aktiviti perikanan terhadap alam sekitar fizikal seperti pencemaran air dan bau kepupusan sumber termasuk langkah-langkah pengurusan alam sekitar yang diambil oleh nelayan/pengusaha dan pihak berkuasa tempatan untuk mengurangkan kesan alam sekitar tersebut. Akan tetapi kajian masih boleh dilakukan di tempat-tempat tertentu yang berkaitan dengan pembalakan. Kepentingan aktiviti perikanan kepada penduduk dan ekonomi setempat. Tampin. iaitu di pos-pos renjer hutan yang memeriksa lori-lori balak. pemasaran dan pemprosesan hasil perikanan. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat serta memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan termasuk industri hiliran. Gerik. d) Pembalakan 1. Jelebu. keluasan kawasan yang terlibat. penggunaan teknologi dan sebagainya. 3. pembalakan diusahakan di lokasi-lokasi atau tempat-tempat tertentu sahaja. Dimensi kajian di lapangan. skala operasi pengeluaran (kecil atau besar) sumber modal. Hulu Selangor. Gua Musang. kemudahan pengangkutan. Kuala Pilah. Pembalakan biasanya dijalankan di kawasan/daerah pedalaman yang ada sumber hutan seperti Lipis. 2. Kajian luar di tempat pembalakan sukar dilakukan oleh pelajar kerana mungkin terlalu jauh di pedalaman. Rompin. di kilang-kilang papan yang agak besar biasanya terletak berdekatan dengan kawasan pembalakan. Hulu Terengganu/Besut/Dungun/Kemaman. atau di syarikat-syarikat pembalakan yang ada di bandar atau di pekan berdekatan. 1. Batang Padang dan daerah-daerah di pedalaman Sabah dan Sarawak. Justeru itu kawasan pembalakan mestilah dinamakan secara khusus.

kebenaran/lesen membalak, konsesi yang diberikan, bekalan buruh/pekerja, kemudahan pengangkutan, pemasaran dan pemprosesan hasil kayu balak. 3. Kepentingan aktiviti pembalakan kepada penduduk dan ekonomi setempat. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat serta memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan termasuk industri hiliran. 4. Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti pembalakan. Misalnya pencemaran alam sekitar seperti pencemaran air serta kemerosotan kualiti alam sekitar seperti hakisan tanah, tanah runtuh, dan tanih tandus, banjir dan ancaman kepupusan kepelbagaian biologi, kemusnahan habitat dan rantaian makanan. Kesemua kesan ini mestilah diteliti dan boleh dibuktikan kewujudannya. 5. Langkah pengurusan alam sekitar. Bagi mengatasi kesan negatif di atas, pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengurusan konsesi balak, jabatan perhutanan dan sebagainya Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan, amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar.

e)

Perlombongan

Di Malaysia, kajian luar terhadap aktiviti perlombongan petroleum dan gas asli sukar dilakukan kerana lokasi perlombongan ini terletak di laut. Oleh sebab itu kajian luar boleh dilakukan terhadap aktiviti perlombongan di daratan seperti perlombongan kuari dan pecah batu, perlombongan bijih timah (kawasan bekas lombong bijih timah), perlombongan emas, arang batu, tembaga dan sebagainya yang masih ada dan bersesuaian dengan kawasan setempat yang dikaji. Kawasan perlombongan yang dipilih mestilah dinyatakan secara spesifik. Dimensi kajian di lapangan. 1. Semasa berada dilapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti perlombongan berikut mestilah dikumpul khususnya melalui pemerhatian dan pencerapan. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti perlombongan seperti; Jenis perlombongan yang dijalankan, taburannya (berpusat, berkelompok atau berselerak), skala operasi (besar atau kecil), pemilikan (individu, swasta, kerajaan), orientasi pengeluarannya, penggunaan modal (pelaburan asing atau tempatan), penggunaan tenaga buruh dan juga ciri teknologi yang digunakan. ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti perlombongan yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. Faktor fizikal

seperti adanya sumber mineral, bentuk muka bumi dan topografi sekitar, jenis geologi yang ada dan juga faktor saliran khususnya sungai. Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas yang cukup, penawaran tenaga buruh dari penduduk sekitar, kemudahan pembandaran yang berdekatan, keupayaan modal, teknologi, adanya jaringan pengangkutan dan perhubungan dan lain-lain lagi. iii) Kepentingan aktiviti perlombongan kepada penduduk dan ekonomi setempat. Kepentingan aktiviti perlombongan kepada penduduk dan ekonomi sekitar mestilah dikaji dengan teliti. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat, memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan dan mungkin juga menjadi asas kepada pembangunan infrastruktur dan petempatan seperti pembangunan bandar. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti perlombongan. Misalnya; kemerosotan dan kepupusan sumber mineral, pencemaran alam sekitar seperti pencemaran udara dan pencemaran air serta kemerosotan kualiti alam sekitar seperti hakisan tanah, tanah runtuh, dan tanih tandus, banjir dan ancaman kepupusan kepelbagaian biologi, kemusnahan habitat dan rantaian makanan. Kesemua kesan ini mestilah diteliti dan boleh dibuktikan kewujudannya. v) Langkah pengurusan alam sekitar. Bagi mengatasi kesan negatif di atas, pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengurusan dan pekerja yang terlibat dengan sektor perlombongan berkenaan. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan, amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Sebagai contoh jika kajian dilakukan di kawasan perlombongan bijih timah pelajar boleh mencadangkan langkah untuk meningkatkan kebergunaan kawasan lombong dengan cara menebusguna untuk dijadikan kawasan pertanian, kolam akuakultur atau dibangunkan sebagai kawasan pelancongan setempat.

f)

Perindustrian

1. Kajian luar terhadap aktiviti perindustrian boleh dilakukan terhadap industri primer dan juga sekunder. Industri primer meliputi kilang memproses seperti kilang memproses getah dan kelapa sawit, kayu balak, memproses hasil perikanan dan perlombongan serta industri petrokimia. Industri sekunder pula terdiri daripada pelbagai jenis industri pembuatan, pemasangan dan juga industri elektrik dan elektronik.

2. Di kawasan-kawasan tertentu industri kecil dan sederhana (IKS) juga boleh dikaji secara kajian luar. Apa yang penting kawasan industri yang dipilih mestilah dinamakan secara khusus dan tidak boleh terlalu luas seperti di sebuah negeri atau negara yang mencerminkan ketidakmampuan pelajar mengkajinya secara kajian luar. Untuk menjimatkan kos dan masa pelajar boleh mengkaji kawasan industri yang berdekatan dengan tempat kediaman atau sekolah masing-masing. Dimensi kajian di lapangan. Semasa berada di lapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti perindustrian berikut mestilah dikumpul dengan teliti. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti perindustrian seperti; Jenis industri yang dijalankan (nyatakan samada kilang memproses, pembuatan,pemasangan dan lain-lain), lokasi dan taburannya (di kawasan sumber, di bandar, pinggir bandar, di kawasan FTZ dll), skala operasi (besar atau kecil), pemilikan (individu, swasta, agensi kerajaan), orientasi pengeluarannya, penggunaan modal (pelaburan asing atau tempatan), penggunaan tenaga buruh (berintensif buruh), penggunaan sumber bahan mentah dan sumber kuasa serta ciri teknologi yang digunakan (industri giat jentera yang kurang bergantung kepada tenaga buruh). Setiap ciri di atas mestilah dikenalpasti oleh pelajar semasa berada di lapangan. ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti perindustrian yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. Faktor fizikal seperti adanya sumber bahan mentah dan sumber kuasa, bentuk muka bumi dan topografi sekitar yang menjadi tapakbina kilang ( seperti kawasan yang selamat dari banjir). Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas yang cukup, polisi governan mewujudkan kawasan perdagangan bebas (FTZ), penawaran tenaga buruh dari penduduk sekitar, kemudahan pembandaran yang berdekatan, keupayaan modal, teknologi, adanya jaringan pengangkutan dan perhubungan dan lain-lain lagi. Faktor-faktor ini perlulah ditelitikan secara mikro oleh para pelajar. iii) Kepentingan aktiviti perindustrian kepada penduduk dan ekonomi setempat. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik atau kaedah temubual. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk yang dapat meningkatkan pendapatan perkapita dan taraf hidup penduduk setempat, peningkatan kuasa beli dan saiz pasaran, peningkatan jumlah penduduk akibat migrasi masuk, memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan samada di peringkat huluan dan hiliran, meningkatkan pembangunan infrastruktur khususnya jaringan pengangkutan dan perhubungan, pembangunan petempatan dan bandar, pusat-pusat perkhidmatan penduduk dan sebagainya. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti perindustrian. Impak alam sekitar boleh dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan juga kehidupan manusia. Kesan negatif terhadap alam sekitar fizikal termasuklah kemerosotan dan kepupusan sumber alam, pencemaran alam sekitar seperti

pencemaran udara, pencemaran air, pencemaran bunyi dan bau, pencemaran sisa toksid yang berbahaya serta kemerosotan kualiti alam sekitar seperti peningkatan suhu sekitar (pemanasan setempat) dan kemusnahan ekosistem akuatik. Impak sosial pula termasuklah menjejaskan kesihatan penduduk akibat pencemaran udara dan air, gangguan bunyi bising, gangguan kepada aktiviti sosial dan ekonomi yang lain. Item impak ini mestilah dikaji dengan teliti dan boleh dibuktikan secara lokaliti. v) Langkah pengurusan alam sekitar. Bagi mengatasi kesan negatif di atas, pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengurusan dan pekerja kilang. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan, amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. Apa yang penting setiap langkah yang dicadangkan mestilah logik, relevan dan sesuai dengan persekitaran yang dikaji.

g)

Pengangkutan

1. Kajian luar terhadap aktiviti pengangkutan boleh dilakukan terhadap jenis dan rangkaian pengangkutan. Misalnya pengangkutan darat (keretapi, bas, teksi, LRT, ERL, Komuter), pengangkutan air (kapal, feri, bot) dan pengangkutan udara (kapalterbang). Justeru itu kawasan kajian boleh terdiri daripada sebuah stesyen (misalnya stesyen keretapi, bas, teksi, LRT, ERL, Komuter) atau sebuah pelabuhan/pengkalan dan juga sebuah lapangan terbang. 2. Selain itu kajian juga boleh dilakukan terhadap jaringan pengangkutan seperti lebuh raya dan jalan raya, laluan keretapi, LRT, ERL, Komuter dan sebagainya yang bersesuaian dengan objektif kajian pelajar. Dimensi kajian di lapangan. Semasa berada di lapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti pengangkutan berikut mestilah dikumpul dengan teliti. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti pengangkutan seperti; Jenis pengangkutan yang dijalankan (keretapi, Komuter, LRT, ERL, Bas, Teksi, Feri, Kapalterbang dan lain-lain), jaringan pengangkutan – lebuh raya, jalan raya, jalan keretapi dan sebagainya (dari mana dan ke mana), skala operasi (besar atau kecil), mod dan isipadu pengangkutan mengikut masa, ciri pemilikan (individu, swasta, agensi kerajaan), penggunaan modal (pelaburan asing atau tempatan), penggunaan tenaga buruh (berintensif buruh), penggunaan sumber kuasa serta ciri teknologi yang digunakan. Setiap ciri di atas mestilah dikenalpasti oleh pelajar semasa berada di lapangan.

kraf tangan. pembangunan petempatan dan bandar dan lainlain lagi. pengurusan dan pekerja.ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti pengangkutan yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. kesan pencemaran alam sekitar seperti pencemaran udara dan bunyi. Impak sosial pula termasuklah menjejaskan kesihatan penduduk akibat pencemaran udara. iii) Kepentingan aktiviti pengangkutan kepada penduduk dan ekonomi setempat. Jika sistem lebuh raya dikaji mungkin terdapat kesan-kesan seperti hakisan tanih. Bagi mengatasi kesan negatif di atas. faktor keupayaan modal. teknologi. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik atau kaedah temubual. relevan dan sesuai dengan persekitaran yang dikaji. kawasan yang selamat dari banjir dan sebagainya). mendorong kepada pembangunan infrastruktur yang lain seperti kemudahan perhubungan. tanah runtuh/tanah mendap. lereng bukit. kemerosotan kualiti alam sekitar seperti peningkatan suhu sekitar (pemanasan setempat). meningkatkan ketersampaian. amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. . tanah tinggi. . Impak alam sekitar boleh dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan juga kehidupan manusia. pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak berkuasa tempatan. Item impak ini juga mestilah dikaji dengan teliti dan boleh dibuktikan secara lokaliti. menjana pembangunan ekonomi setempat (nyatakan jenis kegiatan ekonomi yang berkembang misalnya perniagaan makanan. Faktor-faktor ini perlulah ditelitikan secara mikro oleh para pelajar. gangguan bunyi bising serta resiko kemalangan. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti pengangkutan. Kesemua item di atas mestilah dibuktikan secara lokaliti. v) Langkah pengurusan alam sekitar. dan lain-lain lagi. buahan dll). Apa yang penting setiap langkah yang dicadangkan mestilah logik. Faktor fizikal seperti bentuk muka bumi dan topografi sekitar yang menjadi tapakbina jaringan pengangkutan ( kawasan tanah rata. Kesan terhadap alam sekitar fizikal termasuklah perubahan landskap fizikal seperti landskap fizikal bandar akibat pembinaan laluan LRT. meningkatkan ketersampaian serta mempercepatkan perjalanan. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan. Faktor kemanusiaan pula adalah seperti polisi governan untuk mengurangkan kesesakan. Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk setempat seperti di plaza tol. mempercepatkan pembangunan di sesebuah kawasan. mengurangkan pencemaran udara dan pencemaran bunyi. mempercepatkan masa perjalanan. Selain itu untuk memenuhi permintaan dari pengguna yang tinggi. mengatasi kesesakan.

udara yang nyaman. kawasan hutan lipur. sekolah atau daerah masing-masing. produk pelancongan yang disediakan. penggunaan modal (pelaburan asing atau tempatan). penggunaan tenaga kerja dan sebagainya. suhu yang sejuk dll. pengangkutan dan telekomunikasi . Antara kepentingan/sumbangan yang boleh dikaji ialah seperti menyediakan peluang pekerjaan kepada penduduk setempat – mengurangkan pengganguran. Adanya kepelbagaian jenis fauna dan flora. ciri lokasi dan daya tarikan pelancongan yang terdapat (ciri fizikal dan buatan manusia). tasik semulajadi – sila nyatakan secara terperinci) Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas pelancongan yang lengkap. Ciri tarikan hutan seperti hutan lipur dan hutan bakau. tanah tinggi. resort dan chalet serta kemudahan reakreasi untuk pelancong. kawasan pantai. Ciri tarikan semulajadi di kawasan tanah tinggi seperti pemandangan yang cantik. Dimensi kajian di lapangan. iii) Kepentingan aktiviti pelancongan kepada penduduk dan ekonomi setempat. kewujudan batu karang dan taman-taman laut/maritim di sekitarnya. keupayaan modal. Namun begitu lokasi kajian luar boleh melampaui sempadan daerah atau negeri bergantung kepada kebijaksanaan guru yang mengendalikannya. Faktor-faktor ini perlulah ditelitikan secara mikro oleh para pelajar. swasta. dan lain-lain lagi. air. jeram dan air terjun. teknologi. Menggalakkan pertumbuhan/perkembangan ekonomi yang berkaitan seperti perniagaan kraf tangan. sungai. Faktor fizikal atau tarikan semulajadi seperti (pantai berair jernih. skala operasi (besar atau kecil). meingkatkan pendapatan dan taraf hidup penduduk. kemudahan penginapan -hotel. Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: i) Ciri aktiviti pelancongan seperti. agensi kerajaan). ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti pelancongan yang meliputi faktor tarikan fizikal dan kemanusiaan. Untuk menjimatkan kos dan masa. Semasa berada di lapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti pelancongan berikut mestilah dikumpul dengan teliti. 1. hutan lipur dll). pemilikan (individu. Misalnya kemudahan pengangkutan dan perhubungan.h) Pelancongan. perniagaan makanan. Kajian luar terhadap aktiviti pelancongan boleh dilakukan di sebuah kawasan yang kecil seperti sebuah pulau. segar dan lain-lain tarikan fizikal yang khusus yang ada di kawasan kajian seperti adanya gua batu kapur. kawasan jeram dan air terjun atau mana-mana sebuah kawasan yang sesuai yang mampu dikaji secara kajian luar. Jenis aktiviti pelancongan yang dijalankan (nyatakan samada pelancongan pantai. kawasan tanah tinggi. 2. pelajar boleh mengkaji kawasan pelancongan yang berdekatan dengan tempat kediaman. Sebagai contoh lokasi kajian luar boleh diselaraskan dengan destinasi program lawatan sambil belajar yang seringkali diadakan oleh pihak sekolah.

sungai dan tasik akibat penyaliran sisa kumbahan dari hotel dan resort atau sisa makanan dari restoran dan gerai. i) Perniagaan Kajian luar terhadap aktiviti perniagaan boleh dilakukan terhadap sebuah kawasan yang kecil dan khusus sifatnya di sebuah pekan. Fenomena pemanasan setempat. Impak alam sekitar boleh dikaji terhadap parameter alam sekitar fizikal dan juga kehidupan manusia. temubual dan kaji selidik. Kesan perubahan iklim mikro khususnya suhu di kawasan tanah tinggi. sisa makanan di kawasan perkelahan pantai dan hutan lipur yang membawa kepada pencemaran bau. Dimensi kajian di lapangan. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan. Sumbangan sektor pelancongan terhadap kawasan sekitar boleh diperolehi melalui aktiviti pemerhatian. padang golf. pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual para pelancong tempatan dan luar negara. amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. jalan pengangkutan dll . Apa yang penting setiap langkah yang dicadangkan mestilah logik.Membangunkan kawasan mundur – pembangunan sumber alam lebih cepat. relevan dan sesuai dengan persekitaran yang dikaji. Misalnya penyerapan budaya kuning /budaya barat terhadap sosio-budaya tempatan yang mengubah cara berpakaian dan pergaulan penduduk setempat. sungai dan tasik. menukarkan struktur ekonomi setempat dan menggalakkan pertumbuhan pusatpusat ekonomi yang baru. Kawasan tanah tinggi tidak sesejuk sebelumnya akibat pemusnahan hutan secara berleluasa untuk dibina pusat-pusat pelancongan. Kesan pencemaran air – seperti air laut. sebuah bandar kecil atau sebuah kawasan perniagaan tertentu di sebuah bandar besar Untuk menjimatkan kos dan masa pelajar boleh mengkaji kawasan perniagaan di pekan atau bandar yang berdekatan dengan tempat kediaman atau daerah masing-masing. Kesan pencemaran persekitaran seperti sampah sarap. Selain itu masalah pencemaran budaya setempat juga boleh dikenalpasti melalui pemerhatian dalam kajian luar ini. v) Langkah pengurusan alam sekitar.Gangguan kepada ekosistem daratan akibat pemusnahan hutan untuk dibina hotel/resort dan padang golf serta ekosistem akuatik kesan pencemaran air laut. . Bagi mengatasi kesan negatif di atas. resort. Kesan negatif terhadap alam sekitar fizikal termasuklah kesan hakisan di kawasan tanah tinggi dan pantai akibat pembinaan hotel. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti pelancongan.

bentuk muka bumi dan topografi sekitar yang menjadi tapakbina kedai/ruang niaga ( seperti kawasan yang selamat dari banjir). Antara maklumat yang perlu dikumpul ialah: Ciri aktiviti perniagaan seperti. iv) Impak alam sekitar yang boleh ditimbulkan oleh aktiviti perniagaan. memperkembangkan rantaian ekonomi yang berkaitan. faktor pasaran – adanya permintaan dari penduduk sekitar. Faktor-faktor ini perlulah ditelitikan secara mikro oleh para pelajar. perniagaan makanan. peningkatan kuasa beli dan saiz pasaran setempat. Selain itu status kebersihan di premis-premis perniagaan juga boleh diperhatikan khususnya premis perniagaan makanan seperti gerai dan restoran. daerah lain dsb. Jenis perniagaan yang dijalankan ( Perniagaan borong. ke bandar lain. Impak ke atas manusia pula ialah menjejaskan kesihatan/menimbulkan pelbagai penyakit seperti taun. Kesan negatif terhadap persekitaran sekitar fizikal ialah pencemaran persekitaran seperti – pencemaran sampah sarap. iii) Kepentingan aktiviti periniagaan kepada penduduk dan ekonomi setempat. i) ii) Faktor yang mempengaruhi letakan dan perkembangan aktiviti perniagaan yang meliputi faktor fizikal dan kemanusiaan. Pemilikan dan pengurusan (individu. Faktor kemanusiaan pula adalah seperti adanya kemudahan asas yang cukup. keluarga atau syarikat/usahsama). modal sendiri atau pinjaman bank. Ciri modal yang digunakan – keupayaan modal kecil atau besar. Orientasi pasaran – kepada penduduk sekitar atau luar kawasan/luar bandar. Pencemaran air – pencemaran sungai. runcit. Skala operasi perniagaan: (skala kecil. longkang. Penggunaan bahan mentah/barangan perniagaan – dari kawasan sekitar atau diambil dari luar. sederhana atau besar-besaran). gaji/upah buruh dll. dana kerajaan misalnya di bawah skim kredit mikro dll. sisa pepejal dan pencemaran bau. Ciri buruh/pekerja – penggunaan tenaga buruh/tenaga kerja asing atau tempatan. Item ini boleh diperolehi dengan menggunakan borang soal selidik atau kaedah temubual. Impak alam sekitar boleh dikaji terhadap persekitaran sekitar fizikal dan juga kehidupan manusia. kepialu yang berpunca daripada premis perniagaan yang . Antara kepentingannya termasuklah menyediakan pekerjaan kepada penduduk. dan takungan air yang lain. penawaran tenaga kerja. meningkatkan pembangunan infrastruktur khususnya jaringan pengangkutan dan perhubungan. kemudahan pembandaran yang berdekatan dan juga keupayaan modal. terlatih atau tidak terlatih. kontrak atau tetap.Semasa berada di lapangan maklumat-maklumat mengenai aktiviti perniagaan berikut mestilah dikumpul dengan teliti. parit. perniagaan perkhidmatan dsb). Faktor fizikal seperti adanya sumber bahan mentah yang diniagakan. pembangunan petempatan dan bandar. pusat-pusat perkhidmatan penduduk dan sebagainya yang berkaitan dengan perniagaan.

seperti berikut: Isu Transformasi Desa: 1. dan akhirnya impak perubahan desa tersebut terhadap alam sekitar fizikal.pelanggan dan dan juga pihak berkuasa tempatan.pekerja. penyediaan prasarana dan kemudahan sosial.kotor. Menentukan Tujuan/Objektif Kajian Berdasarkan kedua-dua isu iaitu transformasi desa dan pembandaran. Secara keseluruhannya kajian luar tentang transformasi desa dan pembandaran ini telah ditetapkan supaya ditumpukan kepada dua isu. perkembangan bandar seperti yang boleh diperhatikan berdasarkan perubahan guna tanah. amalan pengurusan yang strategik serta kempen kesedaran dan pendidikan alam sekitar. perubahan kawasan pengaruh perkhidmatan bandar. misalnya daripada pertanian dan perikanan kepada perindustrian dan perkhidmatan. v) Langkah pengurusan alam sekitar. Disamping itu pelajar juga digalakkan untuk berfikir dan mencadangkan langkah-langkah yang sesuai yang meliputi langkah perundangan. Transformasi Desa dan Pembandaran Pengenalan 1. juga melalui pengangkutan barangan. pelajar boleh memperolehinya dengan cara mengemukakan borang soal selidik atau menemubual pihak pengusaha premis perniagaan. dan akhirnya impak pembandaran terhadap alam sekitar fizikal. Pelajar sepatutnya menentukan bahawa kajian luar ini bertujuan untuk mengesan atau mengenal pasti. . perubahan yang berlaku di kawasan kajian. 2. interaksi desa-bandar melalui aktiviti pemasaran hasil keluaran desa dan penggunaan barangan atau perkhidmatan bandar yang berdekatan. pelajar boleh merangka tujuan kajian. menjelaskan. isu transformasi desa yang meliputi perubahan berbagai-bagai aktiviti ekonomi desa. penumpang atau maklumat. Ini meliputi perubahan berbagai-bagai fungsi dan peranan bandar misalnya daripada pertanian dan perlombongan kepada perindustrian dan perkhidmatan. isu yang berkaitan dengan pembandaran. Bagi mengatasi kesan negatif di atas. Kedua. mengemukakan. menunjukkan bukti-bukti dsb. Hal ini boleh dinyatakan. Item impak ini mestilah dikaji dengan teliti dan boleh dibuktikan secara lokaliti. dan pemodenan desa melalui pembangunan tanah. penyediaan prasarana dan kemudahan sosial. Pertama.

Perubahan dilihat daripada segi fungsi dan peranan bandar kecil. menunjukkan bukti-bukti dsb. Kawasan kajian yang dipilih oleh pelajar mestilah dinyatakan dengan spesifik nama dan letakannya. 2. juga impak persekitaran fizikal). Ini tidak sesuai kepada pelajar Tingkatan Enam. juga bagaimanakah perubahan itu boleh berlaku dan apakah faktor-faktor yang mempengaruhinya’. Pelajar sepatutnya tidak memilih bandar yang besar (misalnya melebihi 30. RISDA. Jadi pelajar boleh bertanya kepada diri sendiri ‘apakah corak perubahan tersebut? (daripada segi aktiviti ekonomi. Bagi tema pembandaran (bandar kecil) pula persoalan yang hendak diperiksa adalah “apakah corak pembandaran (perubahan menjadi bandar) yang telah atau sedang berlaku di bandar kecil tersebut”. perkembangan guna tanah dan impak persekitaran fizikal. Pihak Berkuasa Tempatan. Kaedah/Metodologi Kajian . kawasan yang lebih besar memerlukan masa dan belanja yang besar untuk dikaji. Isu Pembandaran: 1. pembangunan dan pemodenan guna tanah.000 orang. Bagaimanapun. 3. Ini tidak mungkin dilakukan oleh pelajar Tingkatan Enam. Bagi tema transformasi desa. perkara yang hendak dikaji adalah : “corak perubahan yang penting (signifikan) dan menarik untuk diketahui”. Saiz penduduk sesebuah bandar boleh disemak berdasarkan Laporan Banci Penduduk dan Perumahan. penyediaan kemudahan prasarana dan kemudahan komuniti. mukim dan lazimnya tidak boleh lebih daripada sebuah daerah kecil.) perubahan yang berlaku di bandar yang dikaji. Pelajar perlu menyatakan bahawa kajian luar ini bertujuan untuk memeriksa (atau mengenal pasti. Persoalan atau isu yang hendak dikaji selidik ialah perubahan. Ini kerana secara logistiknya. Rancangan Tanah FELDA. Kawasan kajian dipilih oleh pelajar dan mestilah dinyatakan dengan jelas nama dan letakannya. yang menarik dan penting di samping itu juga apakah faktor-faktor yang mempengaruhinya. Skala dan unit kawasan kajian telah ditentukan dalam sukatan pelajaran iaitu sebuah kampung (desa) atau ladang.000 orang) kerana bandar yang besar memerlukan masa dan perbelanjaan yang besar untuk dikaji. pusat mukim atau daerah kecil yang penduduknya seramai kira-kira 10. 2. Atau boleh juga mendapatkan maklumat dengan mengunjungi pejabat Majlis Daerah di mana bandar itu terletak Dimensi Kajian di Lapangan 1. menjelaskan.2. unit dan skala kawasan kajian telah ditetapkan dalam sukatan pelajaran iaitu sebuah bandar kecil (atau pekan. kawasan pengaruh. interaksi desabandar. FELCRA.

sumber internet. Pekerjaan penduduk 3. Kaedah kajian melibatkan cara atau teknik yang diguna untuk mengumpul maklumat. Soalselidik perlu disediakan sebelum ke lapangan dan dibawa secukupnya untuk menemubual sebilangan responden yang munasabah (30 hingga 40 orang). 40% pekebun kecil 2. Pengumpulan maklumat Sekunder a) Maklumat sekunder boleh diperolehi dari kajian di perpustakaan. temubual responden menggunakan soalselidik atau tanpa soalselidik. menganalisis data dan melaporkan hasil kajian. Melalui pemerhatian. kita perlu mengenal pasti penunjuk atau disebut juga sebagai pemboleh ubah tentang isu yang hendak diikaji tadi. 100 hektar. Namun begitu ia mestilah mendapat pertolongan guru mata pelajaran geografi untuk mendapat kebenaran pegawai yang terbabit. maka pelajar disarankan menggunakan kaedah berkut: Pengumpulan maklumat Primer a) Maklumat primer boleh diperolehi melalui kaedah pemerhatian. Tidak perlu panjang. Pengentahuan sedia ada tentang penduduk. pelajar perlu ada buku catatan untuk mencatat apa yang perlu. (melalui peta lakar). b) Hal ini supaya sebelum ke lapangan pelajar sudah tahu sedikit tentang latar belakang kawasan kajian.1. rekod melalui gambar foto atau video. 30% peniaga 3. Guna tanah utama Contoh data 1. keluasan kawasan. Lihat jadual 1 di sebelah: Jadual 1: Penunjuk. maklumat dan contoh data yang perlu diperolehi bagi tema transformasi desa Penunjuk Perubahan ekonomi Contoh Penunjuk Aktiviti ekonomi Maklumat yang diperlukan 1. Sebelum menentukan kaedah. meringkas. Berdasarkan jenis maklumat yang hendak dikumpul. tetapi pelajar mesti menyediakan soalan secara ringkas sebagai panduan menemubual responden. b) Soalselidik perlu mengandungi soalan-soalan yang memberi jawapan kepada tujuan kajian yang telah ditentukan. ciri iklim dan cuaca dan sebagainya perlu diketahui sebelum ke lapangan. tetapi jangan terlalu ringkas hingga tidak menjawab soalan kajian. menyusun. Dalam kajian tentang transformasi desa penunjuk dan seterusnya maklumat berikut perlu dikumpulkan. laporan dan rekod ( misalnya dari jabatan kerajaan setempat dan agensi swasta yang berkaitan). Soalan dan jawapan responden penting untuk di analisis. Fungsi desa 2. ciri kegiatan ekonomi yang terdapat dan juga latar belakang fizikal seperti keadaan bentuk muka bumi/topografi. Kebun kecil . Penunjuk yang digunakan dapat membantu pelajar mengenal pasti jenis maklumat dan seterusnya data yang perlu dikumpulkan. 2. letakan kawasan. Temubual tanpa soalselidik boleh juga dilakukan.

Bilangan hotel & pusat pelancongan Contoh data Tahun 2000 . Tempat guna kemudahan sosial 1. Pencemaran air 2. Jenis telekomunikasi yang disediakan Pencapaian pendidikan di kalangan penduduk 1. Tempat beli pelbagai jenis barangan 2. 3 kilang pembuatan 3. 1. Bilangan kilang 3.C orak pengangkutan 2. 80% isi rumah tamat Tingkatan 5 1. Kemudahan infrastruktur dan kesihatan kemudahan sosial 2. 3.500 orang 1.Tempat anak bersekolah 1. Pencemaran udara 3. Contoh longkang berair yang tercemar 2. Lihat Jadual 2 di sebelah. Kelinik kesihatan 3. 2. Kemudahan internet. 1. 5 kali seminggu ke bandar 3. 3. Stesen bas dan kekerapan perkhidmatan bas 4. Contoh longkang berair yang tercemar 2. penunjuk dan maklumat yang berikut perlu dikumpulkan . Guna tanah bandar bandar 2. Jadual 2. Jalan raya 3. 1 Pusat peranginan Penunjuk Penduduk bandar Aktiviti ekonomi spt. 40 kedai runcit 2. Cara ke bandar 2. 2. Bilangan kedai ikut jenis 2. Kemudahan prasarana dan sosial Perubahan persekitaran fizikal Peningkatan pencemaran kadar 1. 2. Komersil 1. Perncemaran sampah dan bau 1. maklumat dan contoh data yang perlu dikumpulkan berkaitan dengan tema pembandaran (bandar kecil) Penunjuk Pembandaran Fungsi bandar Contoh Maklumat yang diperlukan Bilangan penduduk bandar 1. Pencemaran udara getah/kelapa sawit 1. Ada Pusat kesihatan. Contoh tempat berdebu 3.12. Contoh tempat berdebu . Manakala bagi mengkaji tema pembandaran bandar kecil pula. Tempat dapatkan rawatan Perkembangan 1. Penunjuk. 3 buah hotel 3 bintang 5. Tempat tinggal pembeli barangan Tempat tinggal pengguna perkhidmatan Keluasan guna tanah bandar Bilangan kemudahan sosial moden ikut jenis % pengguna daripada jumlah pembeli yang datang dari tempat sekitar bandar yang dikaji 1. P enggunaan perkhidmatan Pemodenan 1. 15 km Jalan berturap 2. Pencemaran air 2. Naik bas/kereta 2. pern iagaan peri ndustrian pela ncongan perk hidmatan awam pen gangkutan Pengaruh bandar 1. Telekomunikasi Perubahan sosial Peningkatan taraf penduduk hidup (pendidikan) Perubahan Peningkatan kadar persekitaran fizikal pencemaran Perubahan interaksi 1. Tempat membeli belah 3. Jenis jalan raya 2.3 hektar Perumahan 5 hektar Jalan raya 19 km 1. Ada stesen/ perkhidmatan bas 4.

Sementara bagi mengumpulkan maklumat tentang fungsi desa dan bandar. 7. dalam kes ini kawasan pengaruh bandar. Sampel lazimnya dipetik secara rawak (random) atau sistematik asalkan tidak memihak kepada sesiapa sehingga semua isi rumah atau pengguna/responden di pusat perniagaan atau kampung yang dipilih berpeluang untuk dikaji. kenderaan yang dimiliki dan jenis barangan yang dibeli) atau secara terbuka (misalnya soalan tentang umur. Kaji selidik dilakukan menggunakan borang soal selidik ringkas yang dibentuk secara berstruktur. dalam bentuk soalan pendek sama ada secara tertutup (pilihan jawapan disediakan . Soalan yang yang dikemukakan termasuklah latar belakang isi rumah yang dikaji (umumnya digelar responden) dan penunjuk (pemboleh ubah) yang hendak dikaji. 9. Panjang soal selidik adalah kira-kira dua muka surat. pendapatan dan saiz keluarga). jenis barangan yang dibeli atau perkhidmatan yang digunakan dan cara ke tempat membeli belah/guna perkhidmatan. meliputi tempat-tempat yang dikunjungi oleh responden. 6.) di bandar yang dikaji dalam . Pemerhatian melibatkan aktiviti membuat catatan atau semakan senarai (senarai yang hendak dibanci disediakan sebelum turun ke lapangan) di lapangan. penghulu atau ketua kampung yang dikaji.4.misalnya bagi soalan tentang tempat tinggal. Semua maklumat lazimnya boleh dikumpulkan sama ada di perpustakaan. Kaedah ini memerlukan pelajar menghitung ruang niaga (kedai. Bagi mengumpulkan data tentang jumlah penduduk dan guna tanah bandar. Misalnya jika dipilih secara sistematik sampel dipilih satu bagi setiap lima (5) orang pengguna yang datang berkunjung ke suatu perkhidmatan/barangan (kedai/klinik/pejabat pos/sekolah dsb. 5. Fotograf boleh dirakam untuk merekodkan perkara yang menarik dan perlu huraian lanjut. pelajar boleh memilih kaedah kajian yang sesuai. Selain soalan tentang latar belakang isi rumah. sama ada secara tertutup atau terbuka. pejabat atau lapangan. Bagi kajian tentang kawasan pengaruh bandar pelajar perlu menanyakan dari mana mereka datang dan senaraikan barangan yang mereka beli dan perkhidmatan yang mereka gunakan. pelajar boleh menanyakan ketua kampung. 10. Misalnya bagi mendapatkan maklumat asas tentang keadaan kawasan kajian. pejabat atau bengkel) serta aktiviti perniagaan atau perkhidmatan lain yang dijalankan dari satu jalan ke satu jalan yang lain sehingga seluruh kawasan perniagaan dan perkhidmatan dicerap. 8. pelajar perlu pergi ke perpustakaan dan membuat rujukan kepada peta (jika ada) dan Laporan Banci Penduduk dan Perumahan tahun terkini. Kaedah ini dinamakan sebagai rujukan data sekunder. Manakala data tentang kawasan pengaruh bandar dan interaksi desa-bandar pula perlu dikumpulkan melalui kaedah kaji selidik menggunakan soal selidik yang telah disediakan sebelum turun ke lapangan. soalan lain yang ditanyakan. Setelah mengenal pasti penunjuk yang boleh digunakan dan menentukan maklumat serta jenis data yang hendak dikumpulkan. Bagi mengkaji interaksi desa-bandar pula data perlu dikumpulkan dari sebuah kampung tertentu yang dipilih. pelajar perlu melakukan pemerhatian atau cerapan. Atau mengunjungi Pejabat Penghulu atau Pejabat Daerah/Majlis Daerah yang berkenaan. Kaedah ini dikenali sebagai temu bual .

pelajar perlu menulis laporan. Jumlah sampel adalah berbeza dari satu kajian ke suatu kajian yang lain. dimulakan dengan pengenalan. dan akhirnya kesimpulan. kaedah kajian. Jika ada rujukan. . 6. 3. 11. . pelajar perlu meringkaskannya dengan membentuk jadual tertentu mengikut keperluan tujuan kajian. Maklumat yang hendak dinyatakan perlu dipersembahkan dalam bentuk jadual dan rajah (carta.3 CONTOH KAJIAN LUAR YANG TELAH DILAKUKAN.tempoh tertentu.40 sampel adalah memadai bagi mewakili pengguna atau isi rumah kampung yang jumlahnya boleh dianggarkan (jumlah penduduk bandar dan kawasan sekitarnya atau kampung yang dikaji digelar populasi). membincang serta memberi bukti tentang isu iaitu perubahan yang berlaku. Pelajar perlu membincangkan bagaimana perubahan itu boleh berlaku dan apakah faktor yang mempengaruhinya. nama tempat dan letakan kawasan yang dikaji. Atau jika di kampung. Lazimnya pada peringkat STPM 30 . Statistik mudah seperti peratus dan purata selain graf dan carta pai boleh dihasilkan. senarai rujukan hendaklah dituliskan di hujung laporan. Setelah data dianalisa proses menulis laporan boleh dimulakan. Peta lakar juga perlu dibuat untuk menunjukkan letakan kawasan kajian atau taburan fenomena yang dikaji. peta dsb. tujuan kajian. Analisis kajian adalah bahagian yang menjelaskan. Kesimpulan dan cadangan. hasil kajian termasuk analisis dan perbincangan. sampel yang dipilih satu daripada lima (5) buah rumah yang terdapat di kampung berkenaan. Mesin kira atau komputer boleh digunakan untuk memudahkan kerja-kerja pengiraan. Akhirnya pelajar perlu menyimpulkan iaitu menjawab sama ada apa yang dinyatakan dalam tujuan kajian tercapai atau sebaliknya. Lazimnya tajuk-tajuk kecil boleh diigunakan untuk memudahkan penulisan laporan. 12. Panjang laporan kira-kira 10 halaman. Seterusnya mencadangkan langkah-langkah yang sesuai untuk mengatasi sesuatu masalah yang timbul dari sesuatu isu/fenomena yang terdapat. fungsi desa atau bandar kecil dan status alam sekitar. 13.). graf.4. Laporan kajian luar perlu mengandungi perkara berikut: 1. ciri-ciri guna tanah semasa. kawasan kajian. Pengenalan yang memuatkan tajuk kajian. Hasil kajian yang di dalamnya mengandungi maklumat asas tentang isu iaitu perubahan yang berlaku terhadap desa atau bandar kecil. Komponen Pelaporan Kajian Luar Setelah selesai menjalankan kajian luar di lapangan. dan kaedah yang dipilih. Antara yang boleh dikemukakan adalah anggaran jumlah dan pekerjaan penduduk. Peta lakar kawasan yang dikaji wajar disertakan. tujuan kajian. Setelah data dikutip di lapangan. Tiada format laporan tertentu yang boleh digunakan untuk semua kajian. 2.

Sebagai kawasan tanah tinggi. Tanah Rata terletak di daerah Cameron Highland. Pemerhatian dan pencerapan. Rujukan sumber sekunder. Menjelaskan faktor fizikal dan kemanusiaan yang mempengaruhi kegiatan pertanian tersebut. Ketinggiannya dari paras laut ialh kira-kira 1500 meter.Pembangunan Ekonomi dan Alam Sekitar. Pahang. Tajuk Kajian: Mengkaji Kegiatan Pertanian di Sekitar Tanah Rata. strawberi. hakisan cerun dan juga pencemaran air. Kaedah Kajian: Kajian luar ini dilaksanakan melalui tiga kaedah berikut: 1. Cameron Highland. penjual. Soalan temubual berkisar kepada pendapatan bulanan yang diperolehi. 3. Cameron Highland. Temu bual. tempat pemasaran hasil. pekerja hotel dan juga penduduk tempatan. 2. Kawasan Kajian. Objektif Kajian: Secara khusus kajian ini bertujuan untuk: • • • • Mengenalpasti jenis dan ciri kegiatan pertanian di sekitar Tanah Rata. 1. Temubual dijalankan kepada 30 orang responden yang terdiri daripada petani/pekebun sayur. Di antara kesan yang telah diperhatikan adalah seperti perubahan landskap yang ketara. Contoh : Sektor Primer: Sektor Pertanian. ia bersuhu sederhana sejuk dengan purata suhu tahunan 17ºC. Keadaan topografi tanah rata merupakan ”sebuah . Pemerhatian dan pencerapan di lapangan dijalankan bagi mengenalpasti jenis-jenis tanaman yang di tanam di sekitar Tanah Rata serta kesan yang terjadi terhadap alam sekitar fizikal akibat aktiviti pertanian tersebut. Menjelaskan kepentingan aktiviti pertanian kepada penduduk dan kegiatan ekonomi setempat. Mengenalpasti kesan negatif aktiviti pertanian terhadap persekitaran fizikal setempat. amalan/kaedah pertanian yang dijalankan dan juga kesan yang timbul akibat kegiatan pertanian tersebut. Di samping itu peta topo juga dirujuk untuk mendapatkan maklumat keadaan topografi sekitar. Rekod utama diperolehi adalah berkaitan dengan suhu dan hujan yang dikeluarkan oleh Stesyen Kaji Cuaca Tanah Rata.

sebelum memasuki kawasan ladang teh Boh terdapat tanaman sayuran seperti kobis bunga. Tanaman utamanya ialah teh yang merupakan identiti kawasan ini malah identiti ekonomi Cameron Highland. Ipoh dan Georgetown. kaktus. 1. bungabungaan dan buahan sitrus khususnya strawberry. Kawasan tersebut dikenali sebagai Kebun Strawberry Kasimanis dan Kebun Strawberry Healthy. Tanah Rata merupakan penempatan terbesar yang berstatus bandar kecil yang lengkap dengan kemudahan bandar seperti kawasan perniagaan. tetapi ia diuruskan secara sistematik. Manakala ke utara Tanah Rata terdapat pula tanaman buahan sitrus khususnya strawberry. Manakala tanaman sayuran pula diusahakan pada skala kebun kecil ( purata saiz kebun antara 0. 2. Lihat peta 2 di bawah yang menunjukkan taburan kawasan tanamam berkenaan. Menuju ke sebelah tenggara dari Tanah Rata. Dapatan/Hasil Kajian: a) Jenis dan Ciri Kegiatan Pertanian di sekitar Tanah Rata. Kawasan Tanah Rata terletak di pertengahan antara Ringlet di sebelah bawah dengan Brinchang di sebelah atas. Justeru itu skala operasinya luas (beratus-ratus hektar luasnya) dan berorientasikan eksport. Tanah Rata dan Brinchang. Skala dan orientasi pengeluaran. Sebenarnya Tanah Rata menjadi pusat pentadbiran bagi daerah Cameron Highland. 2. Selain itu tanaman bunga-bungan juga ditanam. Jenis tanaman dan taburannya.5 hingga 1 hektar) bagi setiap pekebun yang diusahakan secara intensif (giat setempat). Hasil tanaman sayuran juga berorientasikan jualan dalam negara seperti di sekitar Cameron Highland dan juga di bandar-bandar besar di Semenanjung Malaysia seperti Kuala Lumpur. Bagi tanaman strawberry dan bunga pula ditanam secara kecil-kecilan oleh pekebun sayur. Di antara jenis bunga yang ditanam ialah seperti maar. Tanaman teh ditanam secara perladangan.orkid dan kekwa. sayur-sayuran. 3. Ciri fizikal yang istimewa di kawasan ini ialah keadaan suhunya yang sejuk yang amat mempengaruhi kegiatan pertanian khususnya tanaman teh. Namun begitu terdapat juga sayuran yang dieksport ke negara jiran khususnya Singapura. . hotel. Sebagai contoh teh Boh sangat terkenal di negara kita dan dipasarkan keluar negara.lembah di kawasan tanah tinggi” yang dikelilinggi oleh gunung ganang yang dilitupi hutan hujan khatulistiwa. tomato. Terdapat tiga kawasan penempatan utama di Cameron Highland iaitu. Ringlet. Keadaan suhu yang sejuk serta adanya tanaman hawa sederhana inilah yang menjadi tarikan utama pelancong ke Cameron Highland. perkhidmatan bank. salad dan sebagainya yang ditanam secara kebun kecil. institusi sosial dan sebagainya. Terdapat dua kawasan ladang teh utama di sekitar Tanah Rata iaitu Ladang Teh Boh yang terletak di sebelah tengara dan ladang teh Bharat Cameron yang terletak di sebelah barat tanah Rata. perkhidmatan kerajaan. Cameron Highland.

Terdapat sebuah stesyen penyelidikan MARDI yang bertanggungjawab menjalankan R&D khususnya daripada segi penghasilan baka sayuran dan bungaan.racun serangga. Bentuk muka bumi/relief. Tanaman teh dan sayuran biasanya ditanam di lereng-lereng bukit kawasan tanah tinggi atau bukitbukit sekitarnya. Modal dan kos. Faktor-faktor tersebut ialah faktor fizikal dan kemanusiaan: Faktor Fizikal 1. Menggunakan teknologi moden sepenuhnya seperti penggunaan baja kimia. Pertanian berskala besar khususnya tanaman teh menggunakan modal yang besar dari syarikat yang sudah teguh dan berjenama. kaedah pengairan sistematik. Selain itu buahan strawberry dan bungaan banyak menggunakan kaedah “rumah hijau” dan tanaman hidrophonik. mementingkan R&D dan sebagainya. 6. bungaan dan buahan strawberry di sekitar kawasan ini. Penggunaan buruh. 5. Terdapat dua kumpulan faktor yang mempengaruhi kegiatan pertanian di kaasan ini. Perladangan teh dimiliki oleh syarikat swasta iaitu BOH Plantation yang diuruskan oleh sebuah Keluarga Inggeris semenjak 70 tahun dahulu. Penyelidikan teh dijalankan oleh syarikat swasta berkenaan. Manakala tanaman sayuran dan bungaan banyak diuruskan oleh penduduk tempatan yang sebahagian besarnya terdiri daripada kaum Cina. kilang pemprosesan serta kedai menjual hasil teh mereka. Perladangan teh sepenuhnya menggunakan buruh upahan/bergaji tetap atau kontrak yang beratus-ratus orang jumlahnya.3. Sebagai contoh kaum India perempuan terlibat dalam kerja-kerja pengutipan dan pengumpulan daun teh. Satu ciri yang istimewa bagi topografi kawasan ini ialah terdapatnya ”Lembah di kawasan tanah tinggi”. Pemilikan dan pengurusannya. Sebagai contoh Ladang teh Bharat dan Ladang teh Boh merupakan syarikat perladangan yang sudah terkenal mempunyai keupayaan modal untuk membuka ladang. Namun begitu bagi kebun kecil sayuran dan bungaan mempunyai keupayaan modal yang kecil/modal individu atau keluarga dan mendapat pinjaman bank. Daripada segi jenis tanah pula kawasan ini terdiri daripada tanah laterit yang bersaliran baik iaitu tidak menakung air. Sebahagian besar daripada pengusaha kebun juga merupakan penjual sayuran. benih. . Manakala tanaman sayuran banyak menggunakan tenaga buruh keluarga dan juga buruh asing dari Indonesia sebagai pekerja upahan. Justeru itu kawasan Tanah Rata dikategorikan sebagai kawasan yang subur untuk pertanian. Misalnya ladang teh Boh banyak menggunakan tenaga buruh dari kaum India. b) Faktor-Faktor yang mempengaruhi Kegiatan Pertanian di sekitar Tanah Rata. 4. Teknologi dan input yang digunakan. Cameron Highland. Kawasan ini merupakan kawasan tanah tinggi. Justeru itu ia merupakan kawasan yang subur yang disaliri oleh beberapa batang sungai seperti Sungai Habu sungai Palas yang mengalir turun dari Gunung Berinchang mengairi kawasan Tanah Rata.

buahan sitrus dan bunga-bungaan sentiasa segar. Pengurusan yang cekap dipengaruhi oleh tahap pendidikan dan kemahiran tinggi serta terlatih yang dimiliki oleh pekerja syarikat ini berasaskan konsep pengkhususan dan saling melengkapi. Kelantan. Cameron Highland. kelembapan udara dan sebagainya. Bank Pembangunan dan sebagainya yang terdapat di sekitar Tanah Rata. Di samping adanya pejabat MARDI yang banyak menjalankan penyelidikan mengenai baka dan kaedah penanaman yang sesuai untuk menghasilkan produk yang berkualiti dan berkuantiti tinggi. 6.sayuran. Keupayaan modal yang besar oleh syarikat BOH Plantation yang mengusahakan tanaman teh di kawasan ini. Purata suhu tahunan kirakira 17ºC dengan julat suhu tahunan yang sangat kecil (1. Ke utara dari Tanah Rata terdapat jalan raya yang menghubungkannya dengan Kampung Raja dan boleh terus ke Simpang Pulai seterusnya ke Ipoh dan Gua Musang. bungan dan strawberry di usahakan secara komersial sepenuhnya. Faktor modal. 4. 5. Faktor pengurusan pertanian yang sistematik yang diamalkan oleh syarikat besar seperti BOH Plantation. apatah lagi BOH merupakan syarikat pengeluaran teh yang amat terkenal dan teguh kewangannya. Sepanjang tahun suhunya tidak pernah melebihi 20ºC dan tidak pernah turun bawah dari 15ºC. sayuran dan bungaan boleh ditanam dan hidup subur di kawasan Tanah Rata ialah kerana suhunya yang sejuk yang amat sesuai untuk tanaman tersebut. .1º). Kemudahan asas/prasarana yang ada – seperti jalan pengangkutan. Faktor iklim/cuaca – seperti keadaan suhu. Justeru itu hasil sayuran dan bungabungaan boleh dipasarkan dengan mudah ke bandar-bandar utama di Semenanjung Malaysia. hujan. racun serangga dan lain-lain membolehkan tanaman teh. sayuran. Darjah kebolehsampaian ke Cameron Highland pada maa ini adalah tinggi. Kelembapan udara juga tinggi untuk menjamin persekitaran yang sentiasa sejuk bagi membolehkan tanaman teh. Faktor yang paling penting yang membolehkan tanaman teh. c) Sumbangan kegiatan pertanian terhadap penduduk serta pembangunan ekonomi dan sosial kawasan Tanah Rata. Di kawasan ini terdapatnya jaringan jalan raya yang baik yang menghubungkannya dengan bandar-bandar besar seperti Kuala Lumpur dan Ipoh melalui lebuh raya PLUS. sistem pengairan yang disediakan dan kemudahan fizikal yang lain. Penggunaan teknologi moden sepenuhnya seperti penggunaan jentera.2. Selain itu kawasan ini juga menerima jumlah hujan yang tinggi kira-kira 2644 mm setahun yang menjamin bekalan air yang cukup untuk aktiviti penanaman berjalan dengan lancar. baja kimia. Program R&D yang berdaya maju telah diusahakan oleh BOH Plantation bagi mengekalkan kualiti produknya. Faktor Kemanusiaan 3. Faktor teknologi. Selain itu bagi pengusaha tempatan yang menanam sayur dan bunga mendapat pinjaman kredit daripada institusi kewangan seperti Bank Pertanian.

Kesan pengganda daripada aktiviti pertanian juga jelas kelihatan. kewujudan gegalur serta kesan cerun runtuh jelas ketara di kawasan tanah yang baru dibuka. Misalnya kilang memproses daun teh kepunyaan BOH Plantation dan juga Bharat Teh Plantation. klinik desa dan lain-lain lagi. Memperluaskan pasaran setempat serta kesan-kesan positif daripada perluasan pasaran seperti kewujudan pasar borong dan pusat jualan sayuran. Kegiatan pertanian terhadap alam sekitar 1. Aktiviti pertanian menjadi sumber pekerjaan dan pendapatan utama penduduk kawasan ini. Menyediakan peluang pekerjaan kepada penduduk setempat. 3. memotong. Hasil penjualan sayuran. tanaman strawberry serta produk bunga-bungaan. Hakisan tanah dan kekerapan kejadian tanah runtuh. Kesankesan bukit tergondol. meneres lereng-lereng bukit dengan menggunakan jentera berat untuk dijadikan kawasan penanaman sayuran mereka.1. restoran dan kedai tumbuh dengan pesat di sekitar Tanah Rata ini. 4. 2. Dengan adanya pusat-pusat jualan ini maka pekebun boleh menjual terus hasil tanaman mereka dan ini akan menambahkan pendapatan perkapita mereka. Berdasarkan temubual yang dijalankan pendapatan purata bulanan pekebun dan penjual sayur-sayuran adalah di sekitar RM: 1. 2. namun hakisan tetap berlaku kerana kawasan ini menerima hujan lebat sepanjang tahun. tanpa sungkupan yang mendedahkan permukaan tanih secara langsung kepada agen hakisan khususnya larian air permukaan. . Seterusnya menggalakkan perkembangan perniagaan runcit untuk membekalkan keperluan penduduk sekitar. Kehilangan nutrien tanah atau kehilangan kesuburan tanah. Memajukan infrastuktur seperti rangkaian jalan raya. Walaupun pekebun sayur membina teres. Dengan adanya ladang teh juga kilang memproses daun teh telah di bina di kawasan tersebut. Jelas sekali tarikan utama pelancong ke Tanah Tinggi Cameron ialah kerana adanya ladang teh. sekolah. d) Kesan setempat. Perkembangan pesat kegiatan pertanian telah mempercepatkan pembangunan infrastruktur Tanah Rata sehingga menjadi bandar kecil yang berfungsi sebagai pusat pengumpul dan pengedar hasil tanaman penduduk. Ini berlaku di peringkat kerja pembukaan dan pembersihan tapak pertanian khususnya di kawasan bercerun curam/lereng-lereng bukit. Dengan itu perkhidmatan-perkhidmatan lain seperti kemudahan kewangan/bank. Pada masa kini kegiatan ini banyak dilakukan oleh pekebun sayur secara haram yang menarah. elektrik. bekalan air.500 hingga RM: 2. Antaranya ia menggalakkan pertumbuhan dan perkembangan ekonomi yang berrantaian dengannya atau mewujudkan kepelbagaian ekonomi khususnya sektor pelancongan. Selain itu aktiviti penyahutanan untuk dijadikan tapak tanaman sayuran ini juga telah menyebabkan tanih kehilangan top soil dengan cepat apabila aktiviti pertanian tersebut dilakukan tanpa tanaman tutup bumi. bunga-bungaan dan buahan sitrus telah berupaya meningkatkan pendapatan perkapita penduduk melepasi daripada garis kemiskinan. sistem perhubungan.000 sebulan. bungaan dan buahan strawberry seperti di Kea Farm.

sumber kepelbagaian biologi/spesis dan juga rantaian makanan dalam ekosistemnya.3ºC) tetapi kesan pemanasannya dapat dirasai oleh penduduk sekitar. Pencemaran air dan kemusnahan hidupan akuatik akibat penggunaan racun serangga dan baja kimia yang berlebihan khususnya dalam penanaman sayuran di kawasan ini. Berdasarkan temubual dengan penduduk setempat. 5. Peningkatan suhu ini disebabkan oleh aktiviti penyahutanan yang sangat ketara berlaku untuk tujuan pertanian dan juga pembinaan hotel. Begitu juga dengan pencemaran kelodak dan lumpur telah mencetekkan Empangan Sultan Abu Bakar yang menjadi stesyen janakuasa hidroelektrik di Cameron Highland. penggunaan barangan dan perkhidmatan.. Persoalan kajian ini adalah perubahan sosial dan ekonomi melalui proses pembangunan desa dan pemodenan di sebuah petempatan yang dirancang melalui FELCRA. Pencemaran ini banyak terdapat di sekitar Tasik Ringlet yang terletak di selatan Tanah Rata. Pahang Tujuan Kajian 1. Hutan yang dimusnahkan dan tasik yang tercemar akan kehilangan habitat. 4. Kesan pemanasan setempat/kenaikan suhu mikro. corak interaksi desa-bandar melalui pemasaran. Kaedah Kajian . 2. Transformasi Desa dan Pembandaran Contoh Kajian Luar Transformasi Desa.3. Walaupun peningkatan suhu sangat kecil (disekitar 0. perubahan aktiviti ekonomi. Terdapat dua bentuk pencemaran air yang dikesan. Aspek yang akan diberi tumpuan adalah pemodenan infrastruktur. Pertama pencemaran kelodak dalam sungai akibat larian air permukaan yang membawa masuk regolit tanih di kawasan cerun yang terdedah dan ke dua keracunan air sungai dan tasik akibat penggunaan racun serangga yang berleluasa dalam tanaman sayuran. Pahang. Keseluruhan penanaman sayuran di atas tanah cerun-cerun bukit menggunakan baja kimia dan racun serangga. Kajian ini bertujuan untuk memeriksa dan menjelaskan proses transformasi Desa Sri Makmur. kemudahan sosial dan keadaan alam sekitar. Tajuk Kajian : Transformasi Desa FELCRA Sri Makmur. Pekan. Suhu di kawasan ini tidak lagi sedingan seperti tahun-tahun 1970-an. didapati suhu di sini telah meningkat sedikit. Kemusnahan ekosistem hutan berkait dengan kerja-kerja penyahutanan/pembangunan tanah untuk dijadikan sebagai tapak tanaman sayuran dan juga kemusnahan ekosistem akuatik akibat penggunaan racun serangga dalam pertanian.

Pahang. keluasan tanah. guna tanah. Manakala corak taburan petempatan.1. keluasan kawasan pertanian dan jenis tanaman. Pelan Desa Sri Makmur ditunjukkan dalam peta 4 di sebelah. Ke Pekan Dusun Dewan Ladang Kelapa Sawit Sekolah Ladang Getah Ladang Setor Getah Kedai Koperasi Ladang Kelapa Sawit Ladang Kelapa Sawit Ke Maran/Kuantan U Peta 4. Pengenalan Desa Sri Makmur adalah sebuah petempatan luar bandar yang terancang terletak di daerah Pekan.5% daripada jumlah ketua isi rumah yang berjumlah 405 orang) telah dikaji selidik. Kedudukan desa ini adalah di tebing kiri Sungai Pahang iaitu kira-kira 60 km ke barat bandar Kuantan dan 35 km ke timur bandar Maran. petempatan ini tidak tersisih daripada pembangunan sosial dan ekonomi. keadaan muka bumi. Walaupun desa ini agak terasing daripada jaluran pembangunan utama. Latar Belakang Desa Sri Makmur . Pelan Desa Sri Makmur Pekan. Proses perubahan turut berlaku di desa ini. bilangan rumah kediaman. kemudahan infrastruktur dan sosial. 2. Maklumat tentang kajian ini diperolehi daripada berbagai-bagai sumber. dikumpulkan melalui Pejabat FELCRA Sri Makmur. satu kaji selidik telah dijalankan. Pahang. Data sekunder seperti jumlah penduduk. aktiviti perniagaan dan keadaan alam sekitar diperolehi melalui pemerhatian. Bagi mengetahui keadaan sosio-ekonomi isi rumah dan pola interaksi desa-bandar. hitungan dan cerapan di lapangan. Seramai 30 ketua isi rumah (kira-kira 7. Maklumat dan data yang dikumpul telah diringkaskan (ditukar kepada jadual) dan dianalisa.

Selain kemudahan jalan raya. Persatuan Khairat Kematian. Penyediaan kemudahan sosial bukan sahaja memajukan taraf pendidikan dan kesihatan tetapi juga memodenkan minda dan keterbukaan penduduk. FELCRA dengan kerjasama kerajaan negeri Pahang telah membina rumah-rumah kediaman baru. a) Pemodenan Kemudahan Infrastruktur dan Sosial 1. Pengurus dan pegawai FELCRA yang lain mengendalikan urusan memajukan tanah pertanian secara sistem ladang. Bukti-bukti yang dikumpulkan di lapangan menunjukkan bahawa Desa Sri Makmur telah mengalami transformasi. Hasil Kajian Secara umumnya. Manakala kawasan pertanian terdapat di bahagian tanah yang lebih rendah. Selain itu. 5 buah kedai koperasi yang menjalankan perniagaan pasar mini dan restoran. iaitu berubah menjadi sebuah petempatan luar bandar yang moden. 3. Disamping itu terdapat 10 buah kedai runcit untuk memenuhi keperluan penduduk di kampung tersebut serta sebuah stesen pam minyak Kemudahan ini telah memudahkan penduduk untuk membeli keperluan harian dan mendapatkan kemudahan perkhidmatan keperluan asas mereka. Program pembangunan desa melalui Felcra telah memajukan pelbagai kemudahan infrastruktur dan sosial. FELCRA telah membuka tanah baru. Wanita Dinamis Felcra (WADIRA). Setelah beberapa petempatan ini dibuka. kajian ini mendapati beberapa perkara menarik. Petempatan luar bandar ini pada mulanya adalah sebuah kampung yang menempatkan semula penduduk kampung-kampung tradisional di tepi Sungai Pahang yang dilanda banjir besar tahun 1971. Terdapat sebuah sekolah rendah dan sebuah sekolah agama di kampung tersebut. Pelbagai persatuan dan kelab ditubuhkan di kampung tersebut. Anak sungai mengalir melalui tengah-tengah kampung tersebut. 2. Rumah-rumah kediaman didirikan di kawasan tanah yang lebih tinggi. dewan serba guna. Berasaskan pengurusan secara moden. bentuk muka bumi petempatan desa ini adalah beralun. balai raya. 3. pondok polis. terdapat juga sebuah klinik desa. bekalan elektrik dan air bersih (paip) turut dibekalkan ke kampung ini. Kini kampung ini mempunyai keluasan kira-kira 600 hektar. Kawasan pertanian dimajukan secara berkelompok. 4.1. 2. Desa Sri Makmur ditadbir oleh seorang Pengurus yang dibantu oleh beberapa orang pegawai serta ketua kampung (Tok Empat) yang melalui satu badan yang dikenali sebagai Jawatankuasa Keselamatan dan Kemajuan Kampung (JKKK). Cawangan UMNO dan . masjid. di samping menyatukan dan memulihkan tanah terbiar untuk diusahakan secara berkelompok. Desa Sri Makmur adalah sebuah petempatan FELCRA (Lembaga Penyatuan dan Pemulihan Tanah Persekutuan). Ini termasuklah Persatuan Belia. Secara umumnya.

. setiap hektar pokok kelapa sawit mampu menghasilkan hingga purata kira-kira 10 tan buah kelapa sawit yang bermutu. Biasanya. b) Perubahan Ekonomi 1. kelapa sawit dituai dua kali sebulan. penjagaan ladang dan penuaian hasil dijalankan secara moden. Penggunaan baka yang baik. Jadual pengurusan ladang yang ketat disusun untuk memastikan kerja-kerja ladang dijalankan dengan sempurna dan mengikut masa yang telah ditetapkan. 4. 3. penjagaan yang sempurna dan pengurusan ladang yang sistematik telah membolehkan ladang mengeluarkan hasil yang tinggi. Perubahan ekonomi yang ketara dapat dikesan di Desa Makmur adalah pemodenan aktiviti ekonomi khususnya pertanian. Baka kelapa sawit dan getah yang ditanam adalah jenis yang bermutu tinggi yang dibekalkan oleh Jabatan Pertanian. Ini penting untuk memastikan hasil keluaran yang optimum. penggunaan teknik penananam dan penuaian hasil. telah melantik seorang Pengurus Rancangan dan dibantu oleh lima orang pekerja pejabat dan teknikal serta tiga orang pemandu kenderaan. Pemodenan tersebut dapat dibuktikan melalui beberapa perkara seperti jenis tanaman. sebuah agensi pembangunan luar bandar yang telah di korporatkan. Bagi pokok kelapa sawit yang telah matang. terutamanya bagi pokok yang telah matang. Bagi memastikan ladang dimajukan secara moden pihak pengurusan FELCRA. 30 peratus getah dan selebihnya dusun buah-buahan. 2005). penjagaan. galah bersabit moden yang diperbuat daripada aluminium moden digunakan menggantikan batang buluh. Jentera moden seperti jentolak dan pembajak digunakan untuk membersihkan tanah baru yang berhutan serta tanah terbiar milik penduduk kampung. hasil keluaran pertanian Felcra Sri Makmur telah dapat ditingkatkan. Kira-kira 65 peratus daripada keluasan tanah ditanami dengan kelapa sawit. Pisau toreh dan bekas pelastik pula digunakan untuk menoreh getah. Penanaman. menjaga dan menuai buah kelapa sawit atau menoreh pokok getah. Pengurus Felcra Sri Makmur. Bagi getah pula sebanyak 250 kg/hektar getah beku dapat dikutip bagi setiap bulan. Baja sebatian digunakan untuk menyuburkan anak pokok. Pada keseluruhannya. Hanya sebahagian kecil peserta FELCRA yang turut terlibat dengan kerja-kerja ladang (Hasil Temu bual dengan Encik Abd Rahman Mat. Pada peringkat awal tanaman anak-anak kelapa sawit dan getah dijaga dengan rapi. dan hasil keluaran.Koperasi. Racun serangga dan kulat digunakan secara terkawal untuk mengawal serangan serangga dan kulat ke atas anak pokok. pengurusan ladang. Desa Sri Makmur yang luasnya kira-kira 600 hektar telah dimajukan dengan pelbagai tanaman. Lihat Jadual di bawah. kayu sentang dan jati. Ini penting untuk memastikan hasil yang tinggi. 2. 3. Bagi mencantas pelepah kelapa tua dan menuai buah kelapa sawit. Begitu juga semasa penjagaan pokok banyak peralatan moden seperti penyembur racun dan penabur baja digunakan. Pihak FELCRA juga telah mengupah buruh yang dibawa masuk dari Indonesia secara kontrak untuk mengendalikan tugas menanam. Kewujudan persatuan dan kelab yang bergiat cergas membuktikan bahawa masyarakat kampung tersebut dinamis dan maju.

kesihatan (klinik). roti.2 258 c) Perubahan Pekerjaan dan Peningkatan Pendapatan Isi Rumah 1. Maran atau Kuantan. Tahun 1999 14 235 2005 18. Isi rumah lazimnya membeli barangan keperluan asas harian lkususnya makanan (seperti beras. isi rumah Desa Sri Makmur perlu berkunjung ke pekan dan bandar yang lebih jauh. membuat kueh bahulu untuk dipasarkan. menjadi tukang kayu dan menjadi pemandu.00 kepada RM850. . Rata-rata para peserta FELCRA telah mengalami perubahan ekonomi melalui perubahan pekerjaan dan peningkatan pendapatan.Jadual . pejabat daerah dan peguam. Peningkatan hasil keluaran pertania Desa Sri Makmur Jenis Tanaman Kelapa sawit (purata tan/hektar/bulan) Getah beku (purata kg/hektar/bulan) Sumber: Pejabat FELCRA Sri Makmur 2005. perabut ataupun perkhidmatan bank. 3. mereka adalah pekebun kecil getah dan buruh tani yang hidup dalam keadaan miskin. Walaubagaimanapun bagi mendapatkan barangan yang lebih tinggi nilainya atau jarang digunakan seperti pakaian. 2. ikan. d) Corak Interaksi Desa-Bandar 1.00 (Hasil Temu bual dengan Pegawai Luar Pembangunan Felcra 2005 ).) di kedai-kedai yang terletak dalam kampung tersebut sendiri. Aspek yang ditanya adalah tempat membeli dan jarak dari rumah kediaman di Sri Makmur ke pusat membeli barangan dan perkhidmatan lainnya serta kekerapannya dalam setahun. Penduduk Desa Sri Makmur juga berinteraksi dengan bandar-bandar yang berdekatan seperti Sri Jaya. Isi rumah yang mempunyai pekerjaan tambahan lazimnya mempunyai pendapatan yang lebih tinggi. perkakas lektrik. Purata pendapatan bulanan peserta telah meningkat dari RM350. Begitu juga bagi penggunaan perkhidmatan seperti pendidikan rendah. penduduk kampung tersebut mempunyai darjah interaksi yang tinggi dengan pekan Sri Jaya yang jaraknya hanya 16 km. Jadual 2 menjelaskan pola tersebut. gula. perkakas elektrik. peralatan rumah tangga. sekolah menengah. Kini selain menjalankan aktiviti pertanian di kebun asal atau menjadi buruh di tempat-tempat lain. Sebelum penduduk kampung ini menyertai Felcra. Bagi memeriksa corak interaksi antara Desa Sri Makmur dan bandar-bandar di sekitarnya. wakil pos dan masjid. gas memasak dll. Bagi peserta yang masih muda. minyak petrol. Berdasarkan jawapan soalan kaji selidik. ada juga yang menjalankan aktiviti tambahan seperti berniaga. peralatan rumah tangga ataupun perkhidmatan sekolah menengah dan bank. 2. mereka ke pekan Sri jaya atau bandar Maran. Manakala bagi membeli kenderaan seperti motosikal dan mendapatkan rawatan kesihatan mereka berkunjung ke Sri Jaya. Pekan dan Kuantan. Bagi membeli pakaian. mereka juga memperoleh pendapatan tambahan daripada skim Felcra. Maran. satu kaji selidik telah dijalankan.

Mereka ke pekan tersebut untuk membeli barangan asas seperti pakaian dan perkhidmatan asas seperti sekolah menengah dan perkhidmatan pos. Bagaimanapun. penduduk berinteraksi dengan pekan dan bandar yang berdekatan selain dengan pusat perkhidmatan desa di Desa Sri Makmur sendiri. penduduk menjual hasil keluaran pertanian mereka kepada peraih atau kepada pihak Felcra sendiri di kampung tersebut.0 0.0 90.0 0.0 60.0 0.6 90.1 km) % KekerapPengan/tahun guna Sri Jaya Jarak (16 km) % KekerapPeng.0 0.0 10.0 30.0 87.3 0. Bagaimanapun.0 0 0 3 6 2 12 6 0 0 0 0 0.0 22.0 3.an/tahun guna 90 100 60.Jadual . Antara keadaan persekitaran fizikal yang terjejas akibat perubahan dan pemodenan ekonomi desa termasuklah hakisan cerun yang berlaku di beberapa bahagian ladang dan perumahan kampung tersebut akibat penggondolan bukit sehingga mewujudkan lurah dan fenomena tanah runtuh.0 0.0 10.0 0.0 0. e) Perubahan Alam Sekitar Di sebalik kemajuan yang dicapai.an /tahun guna Kuantan Jarak (48km) % KekerapPeng.0 100 0 0 0 0 0 6 0 0 0 0 1 Sumber: Kaji selidik 2005 4.7 45.0 0.0 0.0 55.0 70.0 8.0 5. Air sungai juga agak berkelodak terutamanya selepas berlaku hujan lebat.0 0.0 3. .0 20.4 6.0 0.0 10. Pekan yang paling kerap mereka kunjungi adalah Sri Jaya.0 0.0 0.0 0.0 0. Interaksi dengan pekan dan bandar berdekatan membolehkan penduduk menikmati barangan dan kemudahan perkhidmatan moden yang penting bagi perubahan kehidupan penduduk desa.an/tahun guna Pekan Jarak (70 km) % KekerapPeng.0 300 280 12 2 0 0 0 0 12 52 0 8.0 18 0 12 18 12 280 6 12 12 52 0 2.0 0.0 6 0 6 6 6 52 12 12 0 0 0 0.0 0. Pencemaran sampah sarap domestik khususnya di kawasan perniagaan juga dapat dikesan.0 28.0 0.0 10.0 66.0 0.0 0.an /tahun guna Maran Jarak (30 km) % KekerapPeng. Pola Interaksi Penduduk Desa Sri Makmur dengan Pekan dan Bandar di Sekitarnya bagi Tujuan Membeli Barangan dan Menggunakan Perkhidmatan (Saiz sampel 35) Jenis barangan dibeli dan perkhidmatan yang digunakan Barangan makanan Sekolah rendah Klinik/hospital Pakaian Perkakas elektrik Sekolah menengah Kenderaan Bank Pejabat/wakil pos Jual hasil pertanian Pejabat tanah Purata Jarak dan Kekerapan Berkunjung ke Pekan dan Bandar Terdekat Sri Makmur Jarak (0. Secara keseluruhannya.0 0. kemerosotan kualiti alam sekitar di Desa Sri Makmur terkawal dan tidak berbahaya. proses transfomasi desa sedikit sebanyak telah mempengaruhi kualiti alam sekitar.4 3.3 0.3 6.0 0.

a) b) Namakan kawasan kajian anda itu. a) Nyatakan ciri-ciri kegiatan pertanian yang dijalankan di kawasan tersebut. [ 4 Markah ] . [6 Markah] d) Kenalpastikan langkah yang boleh diambil untuk mengurangkan kesan hakisan di kawasan yang anda kaji itu. [8 Markah ] c) Bagaimanakah kegiatan pertanian yang anda kaji itu menyebabkan berlakunya hakisan cerun di kawasan berkenaan.Kesimpulan Kajian ini telah dapat menunjukkan bahawa Desa Sri Makmur telah mengalami pemodenan dan perubahan ekonomi yang agak pesat. [ 7 Markah] b) Jelaskan bagaimana faktor-faktor fizikal dan kemanusiaan mempengaruhi kegiatan pertanian di kawasan tersebut. terangkan menyebabkan kawasan tersebut menjadi daya tarikan pelancong. Penyediaan kemudahan infrastruktur dan kemudahan sosial telah memudahkan berlakunya proses pemodenan. [6 Markah] Soalan 2: Berdasarkan kajian luar yang telah anda jalankan di satu kawasan pertanian. Terangkan bagaimana anda menjalankan kajian luar tersebut. Pembangunan sektor pertanian dengan kaedah penanaman dan pengurusan moden telah berjaya meningkatkan taraf hidup penduduk desa. LATIHAN BAB 6 Soalan 1: Berdasarkan kajian luar yang telah anda jalankan di suatu kawasan pelancongan. [ 1 Markah] [ 4 Markah] faktor yang [ 8 Markah] c) Berdasarkan bukti-bukti yang ada dilapangan. d) Jelaskan kesan aktiviti pelancongan terhadap alam sekitar fizikal di kawasan tersebut dan [6 Markah] e) Cadangkan langkah-langkah yang boleh diambil oleh pihak berkuasa untuk mengatasi masalah pencemaran kawasan tersebut.

[7 Markah] b) Terangkan sumbangan kegiatan ekonomi yang anda kaji itu terhadap pembangunan sosio-ekonomi kawasan perkenaan. [8 Markah] . a) Kenalpastikan faktor-faktor yang menyebabkan aktiviti ekonomi tersebut dijalankan di kawasan itu.Soalan 3: Berdasarkan kajian lapangan yang telah anda lakukan terhadap mana-mana satu jenis aktiviti ekonomi sekunder . [10 Markah] c) Jelaskan bagaimana aktiviti ekonomi yang anda kaji telah menjejaskan alam sekitar fizikal setempat.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful