KANDUNGAN

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama

Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong

ii

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama

SEKSYEN 1 PERUNTUKAN AM
1.1 1.2 1.3 1.4 1.5 1.6 1.7 1.8 1.9 1.10 Keperluan Kanun Objektif Aturan Keselamatan Elektrik TNB (Bahagian Penghantaran) Tugas-Tugas Serahan Naskah Aturan Keselamatan Elektrik TNB (Bahagian Penghantaran) Peralatan Perlindungan Diri Bantahan Kejadian yang Merbahaya dan Kemalangan Gangguan Bekalan Rawatan untuk Kejutan Elektrik Prosedur untuk Mengeluarkan Perakuan Kebenaran dan Sijil Kecekapan TNB 3 3 3 4 4 4 4 5 5 5

SEKSYEN 2 DEFINISI
2.1 2.2 2.3 2.4 2.5 2.6 2.7 2.8 2.9 2.10 2.11 2.12 2.13 2.14 2.15 2.16 2.17 2.18 2.19 2.20 2.21 Radas Voltan Tinggi Radas Voltan Rendah Diluluskan Perakuan Kekompetenan ST Perakuan Kebenaran (Sijil Kebenaran) Sijil Kecekapan TNB Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T.W.) Sijil Kelulusan (Clearance Certificate) Kebenaran untuk Mengeluarkan Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja pada Radas Voltan Tinggi dalam Kawalan Pegawai yang Mengawal Keizinan (Sanction) untuk Menjalankan Kendalian Penyuisan pada Radas Voltan Tinggi dalam Kawalan Pegawai yang Mengawal Kebenaran untuk Bekerja pada Talian Hidup dalam Kawalan Pegawai yang Mengawal Bahaya Mati RISP Kerja Talian Hidup Dibumikan Cantuman Pembumian Rod Pembumian Litar Pembumian Utama Pembumian Tambahan Penyuisan Voltan Tinggi 9 9 9 9 9 9 9 10 10 10 10 10 11 11 11 11 11 11 12 12 12

iii

44 2.43 2.34 2.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 2.8 3.42 2.37 2.29 2.38 2.26 2.2 3.1 3.32 2.22 2.30 2.40 2.25 2. Tiang atau Struktur Rod Penebat (Hot Stick) 12 12 12 12 12 13 13 13 13 13 13 13 13 14 14 14 14 14 14 14 14 14 14 15 15 15 SEKSYEN 3 PANDUAN KESELAMATAN UNTUK MENJALANKAN KERJA PADA RADAS VOLTAN TINGGI 3.24 2.45 2.39 2.35 2.33 2.28 2.9 Masuk/Memasuki Tingkah Laku dalam Zon Voltan Tinggi Pengawasan Am yang mesti di ambil sebelum Bekerja pada Radas Voltan Tinggi Penyuisan Voltan Tinggi Pembumian Kebenaran untuk Menjalankan Kerja ke atas Radas Voltan Tinggi dan Peralatan Berkaitan Kerja pada Radas secara Kawal Jauh dan Automatik Kerja pada Peralatan Suis Terlitup Logam (metal clad switchgear) Voltan Tinggi Kerja pada Kabel Voltan Tinggi 19 20 22 23 27 29 34 34 37 iv .36 2.46 2.4 3.41 2.3 3.27 2. Tiang atau Struktur Bahagian Atas Menara.23 2.47 Zon Voltan Tinggi Ruang Terhad/Tertutup/Terkurung Hidup Kunci Tidak Piawai Notis Awas Notis Bahaya Notis Pengujian sedang dijalankan Garisan Sempadan Orang Kompeten ST Orang yang Berkebenaran Orang yang Berkecekapan TNB Orang yang Menjaga Pegawai yang Mengawal Jurutera Kawalan Grid Pegawai Kawalan Pembahagian Pegawai Kawalan Perjanaan Pasukan Kerja TNB ST NLDC Kelegaan Keselamatan Kelegaan Kerja Kelegaan Tanah Bahagian Bawah Menara.5 3.31 2.7 3.6 3.

10 3.13 3.12 3.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 3.3 Kebenaran Peralatan dan Perkakas Talian Hidup Langkah-Langkah Am Keselamatan 61 61 62 SEKSYEN 6 KERJA PADA RADAS VOLTAN TINGGI ARUS TERUS (HVDC) 6.8 Pengawasan Am Kerja Berkaitan dengan Sistem Voltan Tinggi Peruntukan Am untuk Kerja pada Talian Atas Voltan Rendah Kerja pada Radas.2 6.1 4.5 4.14 Kerja dalam Pencawang dan Stesen Suis Mengandungi Pengalir Hidup Voltan Tinggi Kerja pada Radas Voltan Tinggi yang Mengandungi atau dikendalikan oleh Udara Mampat atau Bertekanan Hidraulik Perkakas Perlindungan Kebakaran Kerja di Atas Menara.4 6.2 4.7 4.2 5.3 6.1 6.1 5. Tiang atau Struktur Menyokong Talian Atas Voltan Tinggi selain daripada Kerja Talian Hidup Arahan Lanjut untuk Pengujian 38 39 40 40 50 SEKSYEN 4 ARAHAN UNTUK KERJA PADA SISTEM VOLTAN RENDAH 4.6 4.3 4.4 4. Kabel dan Talian Atas Voltan Rendah yang Mati Kerja pada Talian Voltan Rendah yang Hidup Mengeluar dan Mengganti Fius di dalam Kecemasan Menghidupkan Semula Litar Voltan Rendah Voltan Aruhan 55 55 55 57 58 58 58 58 SEKSYEN 5 KERJA TALIAN HIDUP KE ATAS TALIAN ATAS VOLTAN TINGGI 5.5 6.11 3.6 Langkah-Langkah Keselamatan untuk Menjalankan Kerja pada Sistem HVDC Penerangan Sistem HVDC TNB Kelegaan Keselamatan HVDC ke Pengalir Hidup Arahan Keselamatan untuk Menjalankan Kerja pada Peralatan HVDC Injap Thyristor (Thyristor Valves) Lapangan Suis Arus Terus (AT) 67 67 68 68 69 70 v .

W.11 6.T.12 Penapis Arus Terus Pasif (Passive DC filter) Penapis Arus Terus Aktif (Active DC Filter) Reaktor Pelicin (Smoothing Reactor) Sistem Penyejukan Valve Sistem Pemanasan.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 6.) Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja bagi Kontraktor Kebenaran untuk Mengeluarkan Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja pada Radas Voltan Tinggi dalam Kawalan Pegawai yang Mengawal Keizinan (Sanction) untuk Menjalankan Kendalian Penyuisan pada Radas Voltan Tinggi dalam Kawalan Pegawai yang Mengawal Kebenaran untuk Bekerja pada Talian Hidup dalam Kawalan Pegawai yang Mengawal Rekod Prosedur Keselamatan Sambungtara (RISP-A) Rekod Prosedur Keselamatan Sambungtara (RISP-B) 75 85 89 93 97 101 APENDIKS 7 105 APENDIKS 8 109 113 117 121 125 APENDIKS 9 APENDIKS 10 PENGHARGAAN RUJUKAN vi .7 6. Pengudaraan dan Penghawa Dingin Modul Laser (Laser Module) 70 70 71 71 71 72 APENDIKS APENDIKS 1 APENDIKS 2 APENDIKS 3 APENDIKS 4 APENDIKS 5 APENDIKS 6 Rawatan untuk Kejutan Elektrik Perakuan Kebenaran (Sijil Kebenaran) Sijil Kecekapan TNB Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.8 6.9 6.10 6.

SEKSYEN 1 PERUNTUKAN AM .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 2 .

Aturan dan Peraturan di atas. Kontraktor. 3 . dengan segala pindaan yang berikutan perlu mengandungi beberapa peruntukan perundangan yang MESTI dipatuhi.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama PERUNTUKAN AM 1. dan lain-lain yang berkenaan untuk mentadbir tugas dan mengawal semua tanggungjawab yang berkaitan dengan bekalan elektrik pada keseluruhan pepasangan TNB dan memastikan keselamatan kepada semua yang bekerja ke atas pepasangan TNB. 1. Semua anggota kerja teknikal yang berkenaan adalah dikehendaki mengetahui peruntukan yang berkaitan dalam bidang kerja mereka. Akta Bekalan Elektrik 1990 dan Peraturan 1994 dan Arahan-arahan Teknikal TNB.2 OBJEKTIF ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Tenaga Nasional Berhad telah menggariskan aturan keselamatan untuk melindungi semua Wargakerja. Pengguna. Semua jurutera adalah dikehendaki mengetahui dengan mendalam semua Akta. Pengabaian terhadap Peruntukan Kanun dan Aturan Keselamatan Elektrik serta Arahan Teknikal TNB tidak boleh diterima sebagai alasan dalam kecuaian tugas. Aturan ini adalah tambahan dan bukan gantian kepada sebarang peruntukan perundangan Akta Keselamatan dan Kesihatan Pekerjaan 1994 dan Peraturan 1996.3 TUGAS-TUGAS Adalah menjadi tugas semua orang yang berkaitan dengan kendalian. Orang yang menjaga Pasukan Kerja mestilah memastikan pada setiap masa ahli-ahli pasukannya memahami dengan mendalam kerja yang akan mereka lakukan dan langkah-langkah keselamatan yang perlu. Akta Bekalan Elektrik 1990 Peraturan 1994. dan bekerja pada sistem dan radas untuk mengetahui dengan mendalam Peruntukan Kanun dan Aturan Keselamatan Elektrik bagi mentadbir sebarang tugas yang dipertanggungjawabkan kepada mereka pada sistem dan radas.1 KEPERLUAN KANUN Akta Keselamatan dan Kesihatan Pekerjaan 1994 dan Peraturan-Peraturan 1996. 1.

Peralatan yang didapati tidak berada dalam keadaan baik hendaklah ditandakan "ROSAK" dan dikembalikan kepada pihak yang mengeluarkannya (issuer).ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 1. sarung tangan. atau kerja pada sistem dan radas elektrik. Orang yang memberi arahan akan menyiasat bantahan tersebut dan jika perlu dirujuk kepada pihak atasan. 1.7 KEJADIAN YANG MERBAHAYA DAN KEMALANGAN Semua kejadian yang merbahaya dan kemalangan hendaklah dilaporkan mengikut keperluan kanun dan arahan TNB yang sedia ada. beliau boleh melaporkan apa jua bantahan jika ada.5 PERALATAN PERLINDUNGAN DIRI Peralatan Perlindungan Diri seperti topi keselamatan (hard hat). Setiap Peralatan Perlindungan Diri mesti diperiksa oleh penggunanya dan memastikan ia berada dalam keadaan yang baik sebelum dan selepas digunakan. 1. 1.6 BANTAHAN Apabila seseorang menerima arahan berkenaan dengan kerja atau kendalian pada peralatan Voltan Tinggi atau Voltan Rendah. tali pinggang keselamatan dan abah-abah keselamatan (harnesses).8 GANGGUAN BEKALAN 4 . kasut keselamatan dan lain-lain yang mana telah disediakan oleh TNB untuk perlindungan dan kegunaan orang yang perlu bekerja pada sistem elektrik TNB. Penerima Aturan Keselamatan Elektrik TNB (Bahagian Penghantaran) hendaklah menandatangani penerimaannya dan mestilah disimpan dengan baik.4 SERAHAN ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Senaskah Aturan Keselamatan Elektrik TNB (Bahagian Penghantaran) hendaklah diberi kepada semua anggota kerja TNB yang berkenaan dan/atau kontraktor yang berkerja di premis TNB. mesti digunakan dengan sempurna pada setiap keadaan yang sesuai. tali keselamatan (safety ropes). 1. yang berkaitan dengan kendalian. dari menjalankan arahan tersebut kepada orang yang memberi arahan itu.

1.10 PROSEDUR UNTUK MENGELUARKAN KEBENARAN DAN SIJIL KECEKAPAN TNB PERAKUAN Prosedur untuk mengeluarkan Perakuan Kebenaran dan Sijil Kecekapan TNB hendaklah mengikut arahan TNB yang sedia ada. 5 .9 RAWATAN UNTUK KEJUTAN ELEKTRIK Semua orang yang mungkin terlibat dengan kendalian dan kerja-kerja pada sistem dan radas-radas TNB.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Gangguan bekalan dari sebarang sebab. pada atau dari manamana bahagian sistem Voltan Tinggi mesti dilaporkan kepada Pegawai yang Mengawal dengan serta merta. Semasa gangguan bekalan. mesti memahirkan diri mereka dengan rawatan untuk kejutan elektrik. peralatan dan pengalir mesti dianggap masih HIDUP sehingga diasingkan dan dibuktikan MATI. semua radas. Penerangan berkenaan dengan rawatan diberi di Apendiks 1 1.

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama

Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong

6

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama

SEKSYEN 2 DEFINISI

7

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama

Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong

8

2 2.W.W. ditandatangani dan diberi oleh Orang yang Berkebenaran kepada Orang yang Berkecekapan yang menjaga kerja sepenuhnya pada sebarang Radas Voltan Tinggi yang dibumikan.5 2. 2. Radas Voltan Rendah . disambung ke bumi dan mana-mana selamat untuk bekerja.Sijil yang dikeluarkan oleh TNB dalam Aturan 1. Perakuan Kebenaran (Sijil Kebenaran) . dengan tepat radas yang telah mati. yang biasanya dikendalikan pada voltan melebihi 50 Volt arus ulang-alik atau 120 Volt arus terus (antara pengalir ke pengalir atau pengalir ke bumi).7 9 .6 2. Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama DEFINISI 2. Malaysia. Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (Permit to Work Certificate P.T.) .T.4 2.) mesti dikeluarkan kepada Orang yang Berkecekapan TNB yang menjaga setiap Pasukan Kerja.10 berbentuk seperti Apendiks 2.Sijil yang dikeluarkan oleh TNB dalam Aturan 1. Sijil Kecekapan TNB .Suatu deklarasi dalam bentuk seperti Apendiks 4 di dalam Aturan ini. peralatan dan pengalir.Sebarang radas.Sesuatu yang diluluskan oleh TNB.Perakuan kekompetenan yang dikeluarkan oleh Suruhanjaya Tenaga.10 berbentuk seperti Apendiks 3. yang telah dinyahcas. memaklumkan kepada orang yang berkenaan. atau 1000 Volt arus ulang-alik atau 1500 Volt arus terus antara pengalir ke pengalir. peralatan dan pengalir yang biasanya dikendalikan pada voltan yang melebihi 600 Volt arus ulang-alik dan 900 Volt arus terus antara pengalir ke bumi. Diluluskan . Perakuan Kekompetenan ST . atau 1000 Volt arus ulang-alik atau 1500 Volt arus terus antara pengalir ke pengalir. tetapi tidak melebihi 600 Volt arus ulang-alik atau 900 Volt arus terus antara pengalir ke bumi.Sebarang radas.3 2.1 Radas Voltan Tinggi .

12 Bahaya .11 Kebenaran untuk Bekerja pada Talian Hidup dalam Kawalan Pegawai yang Mengawal Suatu dokumen dalam bentuk seperti Apendiks 8 perlu direkodkan prosedur kerja talian hidup yang akan dijalankan dalam kawalan Jurutera Kawalan Grid.) yang ditandatangani oleh orang yang menerima Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.Risiko kehilangan nyawa atau kecederaan badan atau kesihatan.T.10 Keizinan (Sanction) untuk Menjalankan Kendalian Penyuisan pada Radas Voltan Tinggi dalam Kawalan Pegawai yang Mengawal Suatu dokumen dalam bentuk seperti Apendiks 7 untuk radas yang akan dimatikan oleh Orang yang Berkebenaran dalam mana prosedur penyuisan telah mendapat kelulusan awal.) pada Radas Voltan Tinggi dalam Kawalan Pegawai yang Mengawal Suatu dokumen dalam bentuk seperti Apendiks 6 perlu direkodkan prosedur kerja yang akan dijalankan pada radas dalam kawalan Jurutera Kawalan Grid dan Pegawai Kawalan Pembahagian yang bertugas di Pusat Kawalan yang berkenaan.T. 2.) yang menyatakan bahawa PEMBUMIAN TAMBAHAN TELAH PUN DIKELUARKAN DAN SEMUA ORANG DALAM JAGAAN TERUS TELAH DIBERI AMARAN SUPAYA KERJA SELANJUTNYA TIDAK BOLEH DIJALANKAN PADA RADAS. 10 .W.8 Sijil Kelulusan (Clearance Certificate) . Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.9 2.W.T. 2.W. (Apendiks 4) Kebenaran untuk Mengeluarkan Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P. 2.Suatu deklarasi di belakang Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.) mesti dikeluarkan oleh Orang yang Berkebenaran kepada Orang Kompeten ST Kontraktor yang menjaga kerja yang diselia oleh Orang yang Berkecekapan TNB.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Nota: Dalam kes Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja bagi Kontraktor (Apendiks 5). 2.W.T.

2. pada mana direkodkan prosedur kerja yang akan dijalankan ke atas manamana radas yang bersambung secara terus ke peralatan pengguna TNB dan dikendalikan oleh anggota kerja pengguna tersebut dalam arahan Pegawai yang Mengawal.17 2. Rod Pembumian . apabila dipasang pada radas. Dibumikan . peralatan dan pengalir.16 2. status dibumikan merupakan suatu istilah yang menunjukkan bahawa stesen senukar telah diasingkan dan dibumikan.13 Mati . Nota: Radas yang mati tidak diasingkan dan dibumikan.Rod berpenebat yang diluluskan berhujung kepala logam dan bercangkuk mana-mana dawai pembumian mungkin disambung dan rod tersebut digunakan untuk membuktikan sesuatu litar mati dengan menyentuh atau menggantung pada pengalir.Rekod Prosedur Keselamatan Sambungtara.14 RISP . Di dalam aplikasi HVDC.18 11 . selamat sehingga ianya 2. Kerja yang dijalankan akan bersentuh secara langsung atau tidak langsung dengan mana-mana bahagian komponen yang hidup.Menjalankan kerja ke atas Talian Atas Voltan Tinggi dengan pengalir yang hidup menggunakan perkakas dan peralatan berpenebat yang diluluskan. dipasang dengan pengapit yang bersesuaian dan dicantum dengan berkesan pada semua pengalir sesuatu litar serta disambungkan ke bumi. Dokumen dalam bentuk seperti Apendiks 9 & 10. Penebat rod tersebut mesti bersesuaian untuk sistem voltan litar yang hendak diperiksa. semua fasa di litar pintaskan dan disambungkan ke bumi dengan berkesan. Kerja Talian Hidup . Cantuman Pembumian yang digunakan di stesen-stesen janakuasa dan Pencawang penghantaran hendaklah mempunyai keratan rentas tidak kurang dari 65 mm persegi senilai tembaga.Bermaksud telah disambung ke tanah bumi dengan cara yang sentiasa membolehkan pembuangan cas tenaga elektrik serta merta tanpa bahaya.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 2. Cantuman Pembumian .Pengalir beranyam yang lentur dengan keratan rentas tidak kurang dari 50 mm persegi senilai tembaga.Pada atau hampir voltan sifar dan dibuka sambungan daripada semua sistem HIDUP.15 2.

struktur atau tiang penyokong litar Voltan Tinggi.19 Litar Pembumian Utama .23 Ruang Terkurung .ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 2.Pembumian yang diluluskan yang dipasang oleh Pegawai yang Mengawal atau Orang yang Berkebenaran SEBELUM Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P. sempit atau kecil dalam mana kerja dijalankan. pengatup dan lain-lain telah dipasang dan dikuncikan serta anak kuncinya disimpan dengan selamat. Jika salah satu dari penutup tersebut dibuat dari jaring logam atau lain-lain binaan yang serupa. pengasing.T.Jenis notis yang diluluskan membawa maksud amaran melarang menghidupkan radas.Mempunyai cas elektrik.22 (ii) (iii) 2. Notis Awas . Zon Voltan Tinggi . melintasi penghadang panjat pada menara keluli.Kunci yang tidak boleh dibuka atau ditutup oleh anak kunci lain dan berbeza daripada kunci piawai.Seseorang itu dianggap berada di dalam Zon Voltan Tinggi jika: (i) memasuki kawasan dalam atau luar bangunan yang berpagar yang mengandungi Radas Voltan Tinggi yang boleh dicapai atau. Radas yang tertutup sama sekali dengan kepok logam yang disambung kepada bumi tidak dianggap boleh dicapai.25 2. 2.W. fius atau lain-lain cara membuka atau menutup litar. Jika litar Voltan Tinggi boleh dihidupkan atau dimatikan melalui peralatan Voltan Rendah.T. radas ini dianggap boleh dicapai.) dikeluarkan.26 12 .21 2. asalkan semua penutup. memanjat tiang yang menyokong litar Voltan Tinggi atau.20 2.24 2.) dikeluarkan (sebagai contoh: Pembumian dipasang di tempat kerja sebenar). Pembumian Tambahan .Suatu kawasan terhad. Hidup . Kunci Tidak Piawai .W. maka penyuisan ini dianggap sebagai Penyuisan Voltan Tinggi.Jenis pembumian yang diluluskan yang dipasang SELEPAS Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P. Penyuisan Voltan Tinggi . 2.Kendalian peralatan suis Voltan Tinggi.

Orang Kompeten ST . Malaysia.Jurutera Kawalan Grid atau Pegawai Kawalan Pembahagian atau Pegawai Kawalan Penjanaan yang berkenaan didefinisikan di dalam Aturanaturan 2.34 13 . TIADA anggota kerja yang tidak berkebenaran boleh memasuki atau meletakkan sebarang objek pada. Orang yang Berkecekapan TNB .Seorang yang memegang Perakuan Kekompetenan yang sah yang dikeluarkan Suruhanjaya Tenaga. atau di dalam garisan sempadan.29 2.31 2. Orang yang Menjaga dikehendaki hadir semasa kerja-kerja sedang dijalankan.Notis yang diluluskan yang bertulis BAHAYA . Notis Pengujian sedang dijalankan .Seseorang yang berumur 21 tahun ke atas dan sama ada mempunyai pengetahuan teknik yang cukup atau setelah berkhidmat di dalam industri pembekalan elektrik sehingga memperolehi pengalaman bagaimana menghindar bahaya dan memegang Sijil Kecekapan yang sah yang dikeluarkan oleh TNB. 2.PENGUJIAN SEDANG DIJALANKAN.28 2.Jenis notis yang diluluskan menarik perhatian kepada keadaan bahaya menghampiri atau mengganggui radas.Seseorang yang berumur 21 tahun ke atas dan mempunyai pengetahuan teknik yang cukup perihal kerja-kerja radas Voltan Tinggi dan/atau Voltan Rendah dan mempunyai pengetahuan yang mendalam bagi seluruh atau sebahagian sistem TNB serta memegang Perakuan Kebenaran (Sijil Kebenaran) yang sah yang dikeluarkan oleh TNB.32 2. Garisan Sempadan .27 Notis Bahaya .ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 2.30 2.37 seperti berikut.35. 2.Seorang pegawai atau penyelia yang bertanggungjawab menjalankan kerja yang ditugaskan dan bertanggungjawab atas keselamatan Pasukan Kerja.33 2. Orang yang Menjaga . Orang yang Berkebenaran . Pegawai yang Mengawal .36 dan 2.Garisan sempadan merupakan satu garisan kuning seperti ternyata dalam Peraturan Keselamatan & Kesihatan Pekerjaan untuk mengelakkan kendalian peralatan yang tidak disengajakan dan halangan sewaktu kecemasan.

merancang.41 2. Kelegaan Tanah .40 2. mengawal.TENAGA NASIONAL BERHAD ialah syarikat yang berlesen untuk mengendalikan penjanaan. Malaysia. Pegawai Kawalan Penjanaan . NLDC – (National Load Despatch Centre) Pusat Pembekalan Muatan Beban Kebangsaan di Semenanjung Malaysia.Jurutera giliran atau pegawai yang dilantik oleh TNB untuk mengawal penjanaan tenaga elektrik dan untuk kendalian peralatan suis di stesen penjanaan.35 Jurutera Kawalan Grid . TNB .43 2. RCC).Orang yang Berkecekapan TNB dan mereka yang bekerja dalam penyeliaan terus daripadanya. ST . 2.Bermaksud jarak antara mana-mana pengalir Talian Atas Voltan Tinggi ke tanah dalam keadaan yang ditetapkan.Bermaksud jarak antara mana-mana pengalir hidup terdedah ke mana-mana bahagian badan anggota kerja atau mana-mana perkakas kerja.Jurutera yang dilantik oleh TNB dan bertugas di Pusat Pembekalan Muatan Beban Kebangsaan (National Load Despatch Centre. Kelegaan Kerja . ialah Pegawai Kawalan yang bertugas di Pusat Kawalan Kawasan (Regional Control Centre.39 2.Suruhanjaya Tenaga.37 2.44 14 . NLDC) dengan tujuan mengawal penjanaan dan penghantaran tenaga elektrik. Di dalam kes sistem kawalan tempatan. Pegawai Kawalan Pembahagian . ialah Pegawai yang ditugaskan khas untuk mempraktikkan fungsi pengawalan sistem berkenaan. Pasukan Kerja .42 2.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 2. penghantaran dan pembahagian dalam industri pembekalan elektrik di Malaysia.Di dalam kes sistem kawalan pusat.36 2. mengatur dan mengendali sistem tenaga di Malaysia. Kelegaan Keselamatan .Bermaksud jarak yang perlu dikekalkan antara pengalir hidup terdedah ke aras tanah atau platform atau laluan masuk untuk mengelakkan bahaya. Pihak berkuasa yang tertinggi yang bertanggungjawab mengawal selia dalam mengurus.38 2.

dan kurang daripada 6000 mm dari pengalir terendah untuk 500 kV. Tiang atau Struktur.Bermaksud mana-mana bahagian menara. tiang atau struktur yang kurang daripada 4570 mm dari pengalir terendah untuk 132 kV dan 275 kV. 2.46 2.45 Bahagian Bawah Menara.47 15 . Rod Penebat (Hot Stick) .Alat yang diluluskan (rod penebat) untuk kerja talian hidup. Tiang atau Struktur . Bahagian Atas Menara. Panjang Rod Penebat (Hot Stick) bergantung kepada paras voltan nominal.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 2. tiang atau struktur yang berada di atas Bahagian Bawah Menara. Tiang atau Struktur .Bermaksud mana-mana bahagian menara.

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 16 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama SEKSYEN 3 MENJALANKAN KERJA PADA RADAS VOLTAN TINGGI 17 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 18 .

). 3.) telah dikeluarkan maka pemegang dokumen itu adalah bertanggungjawab. hendaklah dikunci dan tidak dibenarkan dibuka kecuali oleh Orang yang Berkebenaran. orang yang tersebut mestilah sentiasa berada dalam pengawasan terus Orang yang Berkebenaran atau Orang yang Berkecekapan TNB.T. peti-peti yang mengandungi pengalir Voltan Tinggi yang terdedah.2 Mencapai Radas Voltan Tinggi (a) Semua Radas Voltan Tinggi mestilah dianggap hidup sehingga ianya telah diasingkan. pintu atau peralatan lain menghala ke Zon Voltan Tinggi hendaklah dikunci kecuali apabila ianya digunakan. Penghadang (termasuk plet pada tangga laluan masuk) yang menghalang masuk ke ruang-ruang yang dihadkan. ruang.1 MASUK/MEMASUKI Memasuki Zon Voltan Tinggi (a) Semua pintu pagar.1.1 3.1.W. jika boleh dicapai. (b) (c) (d) Orang yang tidak layak mungkin dibenarkan masuk dengan diatur oleh Pegawai yang Mengawal.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama MENJALANKAN KERJA PADA RADAS VOLTAN TINGGI 3.T. Hanya Orang yang Berkebenaran boleh menjaga Zon Voltan Tinggi. hendaklah dikunci. tertakluk kepada kerja yang terkandung di dalam dokumen tersebut. Nota: Apabila Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P. Semua "spout shutters" yang tidak diperlukan untuk kerja atau kendalian segera. sel-sel. 19 (b) (c) . Ahli-ahli Pasukan Kerja mungkin dibenarkan masuk ke Zon Voltan Tinggi oleh Orang yang Berkebenaran. dibumikan dan tertakluk kepada Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.W. Semasa berada dalam Zon Voltan Tinggi.

1(c).T. 3. Pada ketika seorang atau lebih pekerja yang dikehendaki untuk memasuki atau bekerja di ruang tertutup/terkurung yang mempunyai laluan masuk yang terhad.1(b) dan Aturan 3.1.2. Semua tangga mudahalih dan objek-objek panjang tidak boleh digunakan tanpa keizinan Orang yang Berkebenaran yang akan menentukan syarat-syarat penggunaannya kepada Orang yang Menjaga kerja.4 Kontraktor dalam Zon Voltan Tinggi Semua kerja oleh kontraktor dan/atau pekerja-pekerjanya dalam Zon Voltan Tinggi hendaklah dijalankan di bawah Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P. Zon Voltan Tinggi hendaklah dalam jagaan secara langsung oleh orang yang layak seperti di Aturan 3.).1. maka langkahlangkah pencegahan hendaklah diambil termasuk ujian gas dengan menggunakan pengesan yang diluluskan.1 TINGKAH LAKU DALAM ZON VOLTAN TINGGI Penggunaan Tangga Mudahalih dan Objek-Objek Panjang dalam Zon Voltan Tinggi (a) Semua tangga mudahalih hendaklah jenis yang diluluskan dan panjangnya tidak melebihi daripada keperluan kerja itu.2 3.3 Laluan Masuk ke ruang Tertutup/Terkurung (a) Sesiapa pun tidak dibenarkan masuk ke dalam manamana ruang tertutup/terkurung tanpa keizinan Orang yang Berkebenaran. seseorang pekerja tambahan perlu ditugaskan di luar ruang tertutup/terkurung dan hendaklah berhubungan dengan mereka yang berada di dalam ruang tertutup/terkurung. Apabila wasap berbahaya berkemungkinan wujud.W.1. Bagi kes-kes mana-mana Zon Voltan Tinggi berada di dalam Pencawang atau Stesen Suis. (b) 20 . Cara membawa dan menegakkannya harus dilakukan dalam penyeliaan terus oleh Orang yang Menjaga kerja tersebut dan semasa membawa pada paras tanah ia harus dibawa hanya pada kedudukan mendatar dan secara praktiknya hampir ke tanah.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 3. (b) 3. Merokok dan api yang terdedah tidak dibenarkan di dalam ruang tersebut.1.

2. Kren atau lainlain perkakas hendaklah disambung kepada sistem pembumian pencawang atau stesen suis jika dianggap perlu oleh Orang yang Berkebenaran.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama (c) Mencapai/Memanjat ke tangga tetap yang berada pada paras atas bumi hanya boleh dilakukan dengan menggunakan tangga mudahalih. laluan yang perlu diikuti hendaklah dipersetujui dan ditentukan oleh Orang yang Berkebenaran di tapak kerja. tiada sesiapa pun dibenarkan meninggalkan paras bumi untuk memanjat sebarang struktur di dalam Zon Voltan Tinggi melainkan cara memanjat yang selamat diperiksa oleh orang yang kedua di kawasan berhampiran. 3. seorang daripada mereka mestilah Orang yang Berkecekapan TNB. Dalam setiap kes seperti ini. papan dan perancah mengikut Aturan 3.1 (b) di atas. yang mesti dikunci pada kedudukannya oleh Orang yang Berkebenaran sebelum sebarang kerja boleh dilakukan.2 Memanjat dalam Zon Voltan Tinggi Kecuali apabila menggunakan tangga. 3.2. memuat atau memunggah di Zon Voltan Tinggi kecuali diluluskan oleh Orang yang Menjaga zon itu.2. 21 .3 Kenderaan dalam Zon Voltan Tinggi Tiada kenderaan dibenarkan bergerak. Had-had pengendalian perkakas tersebut hendaklah ditentukan oleh Orang yang Berkebenaran kepada Orang Kompeten ST/Orang yang Berkecekapan TNB yang menjaga kerja tersebut dan selepas itu perkakas tersebut hendaklah didirikan atau digerakkan di dalam had yang telah ditentukan dalam penyeliaan terus dari Orang Kompeten ST atau Orang yang Berkecekapan TNB yang menjaga kerja tersebut. Pada ketika kren atau perkakas lain seperti peranca siap bina dimasuk dan dikeluarkan dari pencawang atau stesen suis.

alatubah bantu dan perkakas pembumian neutral sepunya daripada perkakas yang mungkin boleh dihidupkan.W.). maka langkah-langkah keselamatan yang perlu mestilah diambil. Memberi kebenaran bekerja dengan mengeluarkan Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P. Disambungkan ke bumi pada semua tempat pengasingan bekalan di radas-radas tidak termasuk sambungan voltan rendah tetapi termasuk tempat pengasingan daripada perkakas pembumian neutral sepunya boleh dipasang. atau di antara tempat-tempat kerja dan tempat kerja sebenar dan Notis Awas dipasang.3 PENGAWASAN AM YANG MESTI DIAMBIL SEBELUM BEKERJA PADA RADAS VOLTAN TINGGI Tiada sesiapa pun dibenarkan menjalankan sebarang jenis kerja pada mana-mana bahagian Radas Voltan Tinggi kecuali bahagian-bahagian tersebut: (a) (b) Mati Diasingkan serta semua langkah praktik diambil untuk mengunci daripada pengalir hidup termasuk bekalan Voltan Rendah. Gas di kompartmen bersebelahan yang mengandungi radas hidup berkemungkinan terlepas dengan secara tidak sengaja di bawah suasana tertentu.T.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 3.3.1 (c) (d) (e) 22 . Nota: Dalam kes Peralatan Suis yang Berpenebat Gas (GIS). 3. Dihadang secara fizikal jika perlu untuk menghindar bahaya dan Notis Bahaya dipasang. pengasingan tambahan yang sesuai mestilah dijalankan ke atas kompartmen gas bagi mengelakkan kemungkinan bekerja pada sambungan yang mempunyai injap yang sama.

Suis atau perkakas fius yang mengawal bahagian Voltan Rendah alatubah Voltan Tinggi adalah.3. melainkan persetujuan rutin untuk membuka dan menutup Peralatan Suis (switchgear) Voltan Tinggi yang digunakan untuk mengawal peralatan bantuan atau membukanya dalam kes kecemasan.4.T.2 Adalah tugas pengeluar Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P. sekiranya untuk tujuan keselamatan.T. Semua penyuisan hendaklah dilapurkan kepada Pegawai yang Mengawal dengan secepat mungkin. Pegawai yang Mengawal membenarkan penyuisan hendaklah berhubung dengan Pegawai atau PegawaiPegawai yang Mengawal sistem-sistem yang terlibat. oleh itu tertakluk kepada Aturan ini kecuali apabila kendalian itu dikehendaki dalam proses kendalian sistem Voltan Rendah yang rutin. Pengesahan terhadap langkah-langkah keselamatan yang telah dilakukan pada tempat yang jauh dari lokasinya hendaklah didapatkan terus daripada Pegawai yang Mengawal oleh Orang yang Berkebenaran yang mengeluarkan Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.W. 3. Penyuisan dalam arahan Pegawai yang Mengawal hendaklah dijalankan tanpa lengah. adalah sama dengan suis Voltan Tinggi.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 3.) untuk memastikan keperluan tersebut dipenuhi. (b) (c) (d) (e) 23 .4. Penyuisan Voltan Tinggi tidak boleh dijalankan tanpa keizinan daripada Pegawai yang Mengawal berkenaan melainkan dalam kes kecemasan atau penyuisan untuk tujuan pengujian dalam Aturan 3.).2.W.4 3.1 PENYUISAN VOLTAN TINGGI Kendalian Peralatan Suis (Switchgear) (a) Penyuisan Voltan Tinggi hanya boleh dijalankan oleh Orang yang Berkebenaran atau Orang yang Berkecekapan TNB yang dibenarkan khusus untuk membuat penyuisan. Sebelum sebarang penyuisan dijalankan pada manamana sistem yang mungkin melibatkan sistem-sistem lain.

(g) (h) 3. Orang yang Berkebenaran yang menjaga pengujian akan bertanggungjawab sepenuhnya untuk memerhatikan sebarang kerja di seksyen yang telah diasingkan.4. pengasing-pengasing. dijalankan dengan langkah-langkah keselamatan yang mencukupi mengikut Aturan ini dengan tegas. Menghidupkan atau mematikan dengan isyarat atau perjanjian awal selepas tempoh masa yang dipersetujui adalah tidak dibenarkan.9 dan Aturan 2. (b) Mana-mana pengujian melibatkan aplikasi Voltan Tinggi. Pegawai yang Mengawal hendaklah dimaklumkan dengan segera dan ianya hendaklah diperiksa sebelum kendalian selanjutnya.2 Penyuisan untuk Tujuan Pengujian (a) Apabila sebahagian radas telah diasingkan dari semua punca bekalan untuk pengujian. Apabila Peralatan Suis (Switchgear) menunjukkan sebarang tanda kesesakan. Orang yang Berkebenaran atau Orang yang Berkecekapan TNB yang menjaga mesti memastikan kawasan tersebut dihadang dan beberapa orang yang mencukupi ditempatkan di sekeliling supaya tiada sesiapa pun boleh memasuki kawasan tersebut dengan tidak disengajakan. dan kebenaran atau keizinan yang ditakrifkan dalam Aturan 2.10 telah diperolehi.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama (f) Sebelum menjalankan sebarang arahan Penyuisan Voltan Tinggi. penerima arahan tersebut mesti mempertimbangkan implikasinya dan mendapatkan penjelasan lanjut atas butir-butir kemungkinan atau kesan yang diragukan. Orang yang Berkebenaran menjaga pengujian boleh memberi keizinan am untuk kendalian suis-suis. atau pemasangan atau penanggalan cantuman pembumian dan untuk penyambungan bekalan ujian ke seksyen yang telah diasingkan. 24 . suis-suis pembumian.

(b) (c) 25 .T. Sambungan titik neutral (neutral point) yang mungkin boleh mengalami kenaikan keupayaan (potential) hendaklah dibuka seperti di perenggan (a). Pembukaan ini tidak perlu jika perkakas neutral bersambung kepada satu alatubah sahaja yang mana kerja dijalankan.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 3.4 Mematikan dan Mengasingkan (a) Radas hendaklah dimatikan dengan membuka pemutus litar. boleh diterima sebagai ganti. Mana-mana pengasingan udara nyata (visible air isolation) tidak mungkin. hendaklah dikunci serta merta selepas pengasingan kecuali mana-mana tidak praktikal kerana keperluan membuktikan alat pengujian. pembukaan suis atau pemutus litar. Pengasingan hendaklah diperolehi dengan membuka pengasing. (b) 3.W.W.3 Radas yang boleh dihidupkan Lebih daripada Satu Sistem Kawalan Sebelum sebarang penyuisan atau pembumian dijalankan atau Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P. penyambung atau perkakas fius yang berkaitan.4. Penyuisan dan butir-butir mengenai sebarang Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P. suis-suis atau penyambung atau menarik keluar atau menurunkan pemutus litar atau mengeluarkan fius-fius. bersama dengan tindakan positif untuk memastikan mekanisma penutupan tidak dapat dikendalikan. Dalam semua kes kunci yang disediakan untuk alat-alat pengasingan.4. suis-suis. pengasing.T.) dikeluarkan untuk kerja pada radas yang boleh dihidupkan lebih daripada satu sistem kawalan: (a) Pegawai yang Mengawal bertanggungjawab hendaklah berhubung dengan Pegawai atau Pegawai-Pegawai yang Mengawal sistem-sistem lain yang terlibat dengan penyuisan dan pembumian hendaklah dipersetujui antara mereka dan direkodkan oleh semua pegawai yang berkenaan.) yang telah dikeluarkan hendaklah direkodkan di semua pusat (kawalan) berkenaan.

6 Merekodkan Penyuisan Pada ketika lembaran log disediakan. (b) (c) 26 .4. Pegawai yang Mengawal hendaklah merekod (atau menyebabkan direkod) dalam lembaran lognya. Notis-Notis Bahaya.7 Notis-Notis Awas dan Bahaya (a) Notis-Notis Awas hendaklah dipasang pada semua Peralatan suis (switchgear) atau radas yang mengawal radas yang telah dimatikan dimana kerja akan dijalankan. 3. Notis-Notis Bahaya hendaklah dipasang (dimana sesuai) pada atau sebelah radas hidup pada had zon dimana kerja mungkin dijalankan.4. Notis-Notis Awas. masa dan butir-butir semua Penyuisan Voltan Tinggi kecuali penyuisan yang dijalankan di bawah suatu keizinan (sanction).4. 3. penghadang dan sekatan hendaklah dipasang atau dialih hanya dalam penyeliaan Orang yang Berkebenaran.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama (d) Kemungkinan suapbalik (backfeed) dari bahagian Voltan Rendah alatubah kuasa.5 Perutusan Telefon Setiap perutusan telefon dan radio telefon berkaitan dengan kendalian sistem Voltan Tinggi hendaklah ditulis dan setiap perutusan tersebut hendaklah diulang sepenuhnya kepada pengirim untuk memastikan perutusan tersebut telah diterima dengan tepat. 3. suatu rekod bagi semua Penyuisan Voltan Tinggi hendaklah diisi ketika itu. alatubah voltan atau alatubah bantu hendaklah disingkirkan dengan cara mengasingkan bahagian Voltan Rendah alatubah seperti di perenggan (a) dan/atau (b).

2 Peralatan (a) Apabila Radas Voltan Tinggi perlu dinyahcas dan dibumikan. peralatan khas yang diperuntukkan atau dengan lain-lain cara yang diluluskan. Pemasangan pengalir pembumian dengan rod yang diluluskan hanya boleh dipasang atau dikeluarkan oleh Pasukan Kerja yang mengandungi tidak kurang dari dua orang. Semua pembumian tambahan hanya boleh dipasang atau dikeluarkan oleh Orang yang Berkebenaran atau Orang yang Berkecekapan TNB yang bekerja di bawah Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.5 3. Pengalir pembumian hendaklah disenggarakan dengan teratur dan sentiasa diperiksa serta-merta sebelum digunakan.).T. suis pembumian.5.W. Pengalir pembumian dan pengapit berkaitan yang digunakan sebagai Cantuman Pembumian hendaklah dari jenis yang diluluskan dan mempunyai keupayaan yang mencukupi untuk kegunaan di titik aplikasi.5. ia hendaklah dilakukan dengan menggunakan pemutus litar. (b) (c) 27 .ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 3.1 PEMBUMIAN Kendalian (a) Litar Pembumian Utama hendaklah dipasang atau dikeluarkan oleh Pegawai yang Mengawal atau dengan keizinan Pegawai yang Mengawal dan seterusnya hanya oleh orang yang dibenarkan untuk menjalankan kerja tersebut. (b) (c) 3.

sebelum dipasang ke fasafasa. ianya hendaklah dibuka sambungan dari fasa-fasa dahulu dan akhirnya dari sistem pembumian. langkahlangkah yang mencukupi hendaklah diambil untuk mengenal pasti litar berkenaan. Apabila pemutus litar digunakan untuk membuat sambungan pembumian. untuk memastikan litar itu telah dimatikan dan mana-mana praktikal. Apabila pengalir pembumian akan dikeluarkan.5. walau pun kerja hanya dilakukan ke atas satu fasa sahaja. Prosedur untuk diikuti apabila menggunakan pengalir pembumian hendaklah: (i) Pengalir pembumian hendaklah disambungkan ke sistem pembumian. Selepas penutupan. penunjuk tersebut diuji serta merta sebelum dan sesudah pengesahan. langkah-langkah hendaklah diambil untuk mengunci apa jua kemudahan pelantikan atau pembukaan pemutus litar. Semua fasa hendaklah dibumikan. diuji dengan penunjuk voltan dari jenis yang diluluskan. (b) (c) (ii) (iii) (iv) 28 . Pengalir pembumian ditegah daripada dipasang di dalam sebarang sel atau ruang mana-mana terdapat logam terdedah hidup pada Voltan Tinggi.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 3. Ianya hendaklah dipasang ke fasa-fasa hanya dengan menggunakan rod yang diluluskan atau peralatan lain yang diluluskan dan perhatian mesti diambil untuk memastikan sentuhan yang baik dibuat. ciri pelantik hendaklah dijadikan dalam keadaan tidak boleh beroperasi sebelum penutupan melainkan ianya tidak praktikal.3 Prosedur (a) Sebelum memasang Litar Pembumian Utama.

T. 3. tanpa merujuk kepada Pegawai yang Mengawal. Untuk radas dalam kawalan Jurutera Kawalan Grid atau Pegawai Kawalan Pembahagian yang bertugas di Pusat Kawalan Kawasan.T. Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P. Pada ketika lembaran log disediakan.6.) dan RISP kecuali penyuisan yang dijalankan di bawah suatu keizinan.T. suatu rekod/catatan untuk semua sambungan Litar Pembumian Utama dan pembukaannya hendaklah dicatatkan ketika itu. KEBENARAN UNTUK MENJALANKAN KERJA KE ATAS RADAS VOLTAN TINGGI DAN PERALATAN BERKAITAN Kuasa untuk Mengeluarkan (a) Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.W.6 .4 Merekod (a) Setiap kendalian hendaklah dilapurkan kepada Pegawai yang Mengawal dengan secepat mungkin setelah selesai dan lokasi setiap Litar Pembumian Utama hendaklah direkodkan di dalam Sijil Kebenaran untuk Menjalankan kerja (P.2.W.) ke atas peralatan hanya boleh dikeluarkan oleh Orang yang Berkebenaran dengan keizinan Pegawai yang Mengawal Radas Voltan Tinggi berkenaan. format untuk keizinan tersebut dalam bentuk Kebenaran untuk Mengeluarkan Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.5.W.W.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 3.1) hanya boleh dikeluarkan oleh Orang yang Berkebenaran.) seperti Apendiks 6. Semua kendalian Litar Pembumian Utama mestilah direkodkan/dicatatkan oleh Orang yang Berkebenaran apabila kerja dijalankan di bawah suatu keizinan.T.1 (b) 29 . Pegawai yang Mengawal hendaklah merekodkan/mencatatkan atau menyebab untuk direkodkan/dicatatkan di dalam lembaran lognya masa serta butir butir sambungan Litar Pembumian Utama dan pembukaannya kecuali penyuisan yang dijalankan di bawah suatu keizinan.) untuk memasuki Zon Voltan Tinggi (yang tidak mematuhi Aturan 3. (b) (c) 3.

Sebelum memperolehi tandatangan penerima. Pengawal Kawalan Penjanaan dan Pegawai Kawalan Pembahagian.2 Prosedur untuk Mengeluar dan Menerima (a) Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 3.W.) boleh direkodkan supaya tidak berlaku kekeliruan.) hendaklah dikeluarkan kepada Orang yang Menjaga Kerja yang mesti menandatangani sijil asal dan salinannya. Perlu disedari bahawa ramai pemegang Sijil Berkecekapan TNB mungkin tidak boleh membaca atau menulis dalam Bahasa Malaysia dan/atau Bahasa Inggeris dengan fasih. Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P. (c) Mana-mana terdapat lebih daripada seorang Pegawai yang Mengawal dalam satu kawasan contohnya Jurutera Kawalan Grid. sebuah Buku Log rasmi mesti disimpan supaya pengeluaran dan pembatalan Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T.W.T.T.W.W. Pengeluar mesti selanjutnya berpuas hati yang penerima sedar akan lokasi semua Radas Voltan Tinggi bersebelahan yang tidak diliputi di dalam Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P. yang dikehendaki menyimpannya sepanjang masa kerja dijalankan.W.T.T.W.) dan penerima sedar atas segala langkah-langkah keselamatan yang perlu diambil.) mesti memastikan bahawa kandungan Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.) hendaklah dikeluarkan kepada Orang yang Berkecekapan TNB.) tidak mengecualikan Orang yang Berkebenaran dari tanggungjawab menyelia dan memberi arahan yang lengkap dan tepat secara lisan berkenaan dengan batasan kerja yang hendak dijalankan. pengeluar Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T.T.6. oleh yang demikian pengeluaran Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.) difahami dengan jelas dan dipersetujui oleh penerima. Kerja hendaklah dijalankan dalam penyeliaan penerima.W. (b) 30 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama

(d)

Jika Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T.W.) tidak dapat disampaikan oleh pihak pengeluar secara terus kepada penerima, maka salinan Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T.W.) itu mestilah dipenuhi dan ditandatangani oleh penerima bagi pihak pengeluar Sijil. Penerima menuliskan semua arahan daripada pengeluar sijil yang disampaikan melalui telefon atau telefon bimbit. Borang salinan/pendua mestilah diisi dengan lengkap dan segala kandungan diulang baca dan dipersetujui oleh pengeluar yang mesti berpuas hati bahawa penerima sedar akan lokasi semua Radas Voltan Tinggi yang bersebelahan yang tidak diliputi oleh Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T.W.) dan juga penerima sedar akan semua langkah keselamatan yang perlu diambil oleh beliau. Cara di atas tidak boleh digunakan melainkan jika saluran perhubungan jelas dan semua kenyataan diterima dengan terang dan difahami oleh kedua-dua pihak.

(e)

Mana-mana kerja dijalankan oleh lebih daripada satu Pasukan Kerja, Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T.W.) hendaklah dikeluarkan kepada Orang yang Menjaga setiap Pasukan Kerja. (i) Bagi Kontraktor yang tidak Mempunyai Orang Kompeten ST Apabila kontraktor yang tidak mempunyai Orang Kompeten ST bekerja dengan TNB untuk melakukan kerja pada radas elektrik, Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja bagi Kontraktor mesti dikeluarkan. Sebagai tambahan Orang yang Berkecekapan TNB mesti berada di kawasan kerja pencawang sehingga Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja bagi Kontraktor dibatalkan (Apendiks 5).

(f)

31

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama

(ii)

Bagi Kontraktor Kompeten ST

yang

Mempunyai

Orang

Apabila Orang Kompeten ST diambil bekerja ke atas mana-mana Radas Voltan Tinggi, Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja bagi Kontraktor mestilah dikeluarkan kepada Orang Kompeten ST, yang mesti berada di kawasan kerja sehingga Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja bagi Kontraktor dibatalkan. (Apendiks 5) (iii) Apabila kerja-kerja sivil atau kerja-kerja lain yang tidak menepati Aturan 3.3.1 akan dijalankan di dalam kawasan pencawang samada oleh pekerja TNB atau pun kontraktor, Orang Yang Berkecekapan TNB mesti berada di dalam kawasan pencawang sepanjang masa selagi orang-orang yang membuat kerja-kerja tersebut berada di dalam kawasan tersebut, tertakluk kepada Aturan 3.6.1 (b).

3.6.3

RISP Apabila kerja akan dijalankan ke atas radas yang disambung secara terus ke pengguna TNB dan yang dikendalikan oleh pengguna itu sendiri, dokumen RISP perlu dikeluarkan di bawah arahan daripada Pegawai yang Mengawal. Dokumen ini merekodkan langkah-langkah dan prosedur keselamatan untuk kerja yang akan dijalankan ke atas radas yang berkenaan (Apendiks 9 &10).

3.6.4

Tindakkan Berjaga-jaga semasa Kerja dijalankan (a) Kerja pada Radas Voltan Tinggi yang dibumikan hanya boleh dilakukan oleh penerima Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T.W.) yang ditemani oleh sekurang-kurangnya seorang yang lain. Radas yang diasingkan dan dibumikan untuk kerja di bawah syarat-syarat Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T.W.) hendaklah berkeadaan sedemikian sehingga Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T.W.) dibatalkan oleh Orang

(b)

32

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama

(c)

yang Berkebenaran. Jika Orang yang Berkecekapan TNB yang mana Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T.W.) telah dikeluarkan perlu diganti sebelum kerja selesai, penggantinya mesti diluluskan oleh Orang yang Berkebenaran, atau Pegawai yang Mengawal kerja tersebut, dan mesti menandatangani nama orang yang berkaitan di tempat yang dikhaskan di belakang sijil tersebut di bawah tandatangan Orang yang Berkecekapan TNB asal (first competent person), yang kemudiannya akan menyerahkan sijil tersebut kepada pengganti. Pengganti mesti menyimpan sijil tersebut semasa kerja sedang dijalankan, dan apabila kerja selesai Orang yang Berkecekapan TNB terakhir yang menjaga kerja mesti menandatangani sijil tersebut dan dikembalikan kepada Orang yang Berkebenaran.

3.6.5

Prosedur untuk Kelulusan dan Pembatalan Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T.W.) Apabila kerja yang diliputi oleh Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T.W.) selesai atau dihentikan, Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T.W.) mesti ditandatangani oleh Orang Yang Berkecekapan TNB (iaitu Sijil Kelulusan dibelakang Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T.W.) mesti ditandatangani dengan menyatakan amaran telah diberi kepada semua Pasukan Kerja bahawa radas tidak lagi selamat untuk mereka bekerja), dan ianya mesti dikembalikan kepada Orang yang Berkebenaran yang mesti membatalkannya. Pembatalan Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T.W.) akan dilakukan oleh Orang yang Berkebenaran dengan menulis perkataan "Dibatalkan" melintangi muka sijil dan ditandatangani secara ringkas.

3.6.6

Prosedur sebelum Radas dihidupkan Semula (a) Orang yang Berkebenaran mesti memberitahu Pegawai yang Mengawal bahawa kerja telah selesai dan semua Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T.W.) telah dikembalikan kepadanya dan dibatalkan.

33

Kebenaran untuk mengeluarkan Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.8 KERJA PADA PERALATAN SUIS TERLITUP LOGAM VOLTAN TINGGI Spout Basbar di papansuis Panel Berbilang (SWITCHGEAR) 3.8. Sebarang kerja tidak boleh dijalankan pada peralatan kawalan.1 Apabila kerja dijalankan pada spout basbar. pendawaian atau geganti yang berkaitan dengan radas tersebut kecuali oleh Orang yang Berkebenaran atau Orang yang Berkecekapan TNB yang bertindak di bawah arahan terus dari beliau. gear penukar tap atau pemampat udara. Keizinan tersebut mestilah dibatalkan serta merta selepas radas tersebut dihidupkan. pengasing. (b) Radas tersebut kemudiannya boleh dihidupkan mengikut arahan daripada Pegawai yang Mengawal. radas tersebut kemudiannya boleh dihidupkan oleh Orang yang Berkebenaran yang telah diberikan keizinan tersebut.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama (Untuk radas dalam kawalan Jurutera Kawalan Grid atau Pegawai Kawalan Pembahagian bertugas di Pusat Kawalan Kawasan.7 KERJA PADA RADAS SECARA KAWAL JAUH DAN AUTOMATIK Sebelum kerja dijalankan pada radas yang dikawal secara kawal jauh atau automatik. (c) 3. semua ciri-ciri kawal jauh dan automatik hendaklah dijadikan dalam keadaan tidak boleh dikendalikan oleh Orang yang Berkebenaran. 3. kendalian berikut hendaklah dijalankan: (a) Seksyen basbar pada ketika kerja akan dijalankan hendaklah diasingkan daripada semua punca bekalan dari mana ia boleh dihidupkan.T.) mesti dibatalkan selepas Sijil Kelulusan telah ditandatangani oleh Orang yang Berkebenaran).W. 34 . seperti pemutus litar. Untuk radas di bawah suatu keizinan (sanction).

penunjuk voltan tersebut diuji serta-merta sebelum dan selepas pengesahan. penunjuk voltan itu diuji sebelum dan selepas pengesahan. (c) (d) (e) (f) (g) 35 . Mana-mana terdapat suis berkembar (duplicated switches) di dalam satu tangki atau pemilih basbar berbeban (on load busbar selector) dipasang. Bagi tujuan pembumian di atas.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama (b) Semua susunan pengasingan hendaklah dikunci supaya tidak boleh dikendali dan pengatup (shutters) spout hidup ditutup dan dikunci (locked shut) menggunakan Kunci Tidak Piawai. dan ianya tidak boleh diasingkan daripada semua punca bekalan. basbar hendaklah diperiksa dengan mengunakan penunjuk voltan yang diluluskan untuk memastikan ianya tidak hidup. Pembumian Utama Litar dari jenis yang diluluskan hendaklah dipasang pada satu panel selain daripada panel pada ketika kerja akan dijalankan pada seksyen basbar yang telah diasingkan. Pemeriksaan dengan penunjuk voltan tersebut hendaklah dilakukan pada panel yang dibumikan ke Litar Pembumian Utama. adalah dilarang memasukkan tangan atau sebarang perkakas kerja ke dalam spout. maka semua suis yang boleh disambungkan kepada basbar pada ketika kerja akan dijalankan. Notis Awas hendaklah dipasang pada semua tempat mana-mana basbar boleh dihidupkan. mekanismanya hendaklah dikunci dalam keadaan terbuka dan mekanisma penutupan hendaklah dijadikan dalam keadaan tidak boleh dikendalikan. Notis Bahaya hendaklah dipasang (mana-mana boleh) pada atau sebelah radas hidup pada had zon pada ketika kerja akan dijalankan. Kerja pada spout hendaklah dijalankan dalam penyeliaan sendiri oleh Orang yang Berkebenaran atau Orang yang Berkecekapan TNB yang hendaklah membuktikan setiap spout mati dengan mengunakan penunjuk voltan yang diluluskan sebelum kerja itu dijalankan. Mana-mana praktikal.

penunjuk voltan tersebut diuji sebelum dan selepas pengesahan itu. Mana-mana praktikal.4 (b) dan membuktikan setiap spout mati dengan menggunakan penunjuk voltan yang diluluskan sebelum kerja itu dijalankan. Bagi tujuan pembumian di atas. (b) (c) (d) (e) (f) (g) 36 . Notis Bahaya hendaklah dipasang mana-mana sesuai. sesentuh spout hendaklah diperiksa dengan menggunakan penunjuk voltan yang diluluskan untuk mengesahkan ianya tidak hidup. Litar tersebut hendaklah dibumikan dengan peralatan pembumian yang diluluskan pada tempat kerja dan mana-mana praktikal pada semua tempat pengasingan daripada punca bekalan.8. atau spout basbar panel tunggal.6.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 3. penunjuk voltan itu diuji sebelum dan selepas pengesahan . Notis Awas hendaklah dipasang pada semua tempat mana-mana litar boleh dihidupkan.2 Spout Pembekal. kendalian berikut hendaklah dilakukan: (a) Spout pada ketika kerja akan dijalankan hendaklah diasingkan daripada semua punca bekalan dari mana ia boleh dihidupkan. Kerja pada spout hendaklah dijalankan dalam penyeliaan sendiri oleh Orang yang Berkebenaran apabila beliau hendak mengeluarkan Litar Pembumian Utama pada tempat kerja meskipun terdapat keperluan Aturan 3. Spout Alatubah Voltan dan Spout Basbar Panel Tunggal Apabila kerja akan dijalankan pada spout pembekal dan spout alatubah voltan. adalah dilarang memasukkan tangan atau sebarang perkakas kerja ke dalam spout. Susunan pengasingan hendaklah dikunci supaya ia tidak boleh dikendalikan dan pengatup (shutters) untuk spout hidup hendaklah dikunci (locked out) menggunakan Kunci Tidak Piawai.

8.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Mana-mana spout telah disambung kepada litar talian atas yang mana ada kemungkinan bahaya voltan aruhan.W. pengawasan khas hendaklah diambil untuk menghindarkan bahaya dari voltan aruhan.1.3 Radas "Boleh Tarik Keluar" Apabila radas "Boleh Tarik Keluar" (withdrawable apparatus) telah diputuskan (disconnected) daripada punca bekalan dan ditarik keluar dari kedudukan hidup biasa. sebagai tambahan kepada prosedur dalam Aturan 3. Kabel di tempat kerja sebenar hendaklah dipaku dengan kaedah yang diluluskan. 3.W. Pepaku kabel hendaklah dicantum dengan berkesan kepada salut kabel (cable sheath) dengan menggunakan dawai atau wayar yang sekurang-kurangnya setengah daripada saiz teras kabel.9.T.3 Pada ketika kerja dijalankan pada litar kabel yang berhampiran dengan litar hidup yang lain dan pada litar kabel yang berpenebat salut logam sepenuhnya. pengalirnya hendaklah dinyahcas tetapi tidak perlu sentiasa tersambung ke bumi. Orang Yang Berkebenaran hendaklah mengenal pasti dengan cara yang diluluskan bagi kabel pada ketika kerja akan dijalankan. pembumian tambahan hendaklah disambung dengan berkesan pada pengalir yang boleh dicapai dengan selamat mana-mana paling hampir dengan tempat kerja.9 3. 3.) untuk bekerja pada kabel Voltan Tinggi.2 37 .1 KERJA PADA KABEL VOLTAN TINGGI Tidak sesiapa dibenarkan menyentuh penebat yang menyalut atau menyokong sebarang pengalir Voltan Tinggi kecuali pengalir itu telah dimatikan dan dibumikan. Pengujian dan pemakuan mesti dilakukan oleh Orang yang Berkebenaran dengan kehadiran penerima Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.9.3.9. Sebelum mengeluarkan Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T. 3. 3.) dan hendaklah disaksikan oleh penerima tersebut.

bahagian yang telah dimatikan untuk kerja yang akan dijalankan hendaklah ditentukan sejauh mana yang boleh dengan menggunakan penghadang-penghadang atau susunan tali yang diluluskan. Jika kerja perlu dijalankan dalam keadaan mana-mana kelegaan minima tidak mencukupi untuk mengelakkan bahaya. yang mana hidup atau boleh dihidupkan ke tempat-tempat mana-mana kerja akan dijalankan.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 3.10. (c) 38 . Kelegaan minima dari pengalir yang terdedah ke paras bumi atau platform atau hala laluan yang mungkin perlu digunakan hendaklah: Kadar Voltan Voltan nominal 11 kV Voltan nominal 33 kV Voltan nominal 132 kV Voltan nominal 275 kV Voltan nominal 500 kV Kelegaan Keselamatan 2590 mm 2740 mm 3510 mm 4570 mm 6000 mm Kawasan yang akan ditentukan di paras bumi hanyalah kawasan mana-mana kerja akan dijalankan. platform atau hala laluan.10 KERJA DALAM PENCAWANG DAN STESEN MENGANDUNGI PENGALIR HIDUP VOLTAN TINGGI SUIS 3. (b) Jika kerja tidak boleh dijalankan tanpa meninggalkan paras bumi. kelegaan minima seperti di atas hendaklah diperolehi dari pengalir Voltan Tinggi terdedah yang paling hampir. kaedah lain yang sesuai hendaklah disediakan untuk menepati tahap keselamatan.1 Kelegaan Keselamatan ke Pengalir Hidup (a) Bila kerja yang akan dijalankan di sekitar sebarang pengalir Voltan Tinggi yang terdedah yang mana hidup atau boleh dihidupkan.

(a) Injap-injap yang mengawal bekalan udara ke peralatan berkenaan hendaklah ditutup dan udara itu dilepaskan dari ruang simpanan udara mampat (associated receivers) dan paip berkaitan dimana ianya hendaklah dibiarkan terbuka pada atmosfera. hendaklah dijalankan hanya dalam pengawasan langsung Orang yang Berkebenaran 39 .ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 3.3.11. melainkan kerja penyelarasan kendalian yang mungkin dijalankan pada Radas Voltan Tinggi yang dikendalikan oleh atau mengandungi udara mampat. Notis Awas. (b) (c) 3. Penutup penempatan mekasnisme hidraulik hendaklah dikunci.1 pengawasan berikut hendaklah diambil sebelum sebarang kerja dilakukan.11 KERJA PADA RADAS VOLTAN TINGGI YANG MENGANDUNGI ATAU DIKENDALIKAN OLEH UDARA MAMPAT ATAU BERTEKANAN HIDRAULIK 3. hendaklah dipasang pada injap. injap-injap hendaklah dikuncikan di dalam kedudukannya.2 Dalam kes untuk Radas Voltan Tinggi yang dikendalikan secara bertekanan hidraulik: (a) Injap-injap berada dalam keadaan terbuka pada setiap masa.11. Notis Awas. (b) (c) 3. Mana-mana praktikal. hendaklah dipasang pada injap.11.3 Pelarasan kendalian yang memerlukan bekalan udara biasa.1 Tambahan pada keperluan am dalam Aturan 3.

12 PERALATAN PERLINDUNGAN KEBAKARAN 3. TIANG ATAU STRUKTUR YANG MENYOKONG TALIAN ATAS VOLTAN TINGGI SELAIN DARIPADA KERJA TALIAN HIDUP 3.1 Am (a) Sebarang kerja di atas penyokong talian atas mestilah dilakukan oleh satu pasukan yang terdiri daripada sekurang-kurangnya dua orang kecuali apabila menukar fius voltan rendah.12. Selepas menggunakan pemadam api mudah alih di dalam ruang tertutup. pengudaraan di ruang tersebut hendaklah dilakukan secara menyeluruh sebelum warga kerja memasuki kawasan tersebut kecuali alat pernafasan yang sesuai hendaklah dipakai. warga kerja mesti meninggalkan ruang tersebut sehingga langkah-langkah yang ditetapkan di Aturan 3.13 KERJA DI ATAS MENARA.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 3. 3. atau selepas kendalian pemadam api di dalam ruang tertutup. Sebarang kecacatan atau kekurangan yang didapati pada pepasangan bagi pengenalan penyokong talian atas atau litar hendaklah dilaporkan dan diperbaiki selanjutnya.12.1 Pemadam Api Mudah Alih Hanya pemadam api mudah alih yang sesuai dan diluluskan boleh berada di sekitar kawasan radas elektrik hidup dengan syarat. semasa menggunakan pemadam api tersebut kelegaan keselamatan dijaga. 3.12.2 Pengawasan Am Selepas kebakaran atau letupan. Kerja-kerja ini juga perlu dalam jarak penglihatan rakan sekerja kecuali apabila menukar fius Voltan Rendah. Semua warga kerja yang bekerja di atas penyokong talian atas hendaklah memakai tali pinggang keselamatan dan/atau abah-abah keselamatan (harness) dengan betul.2 telah diambil. (b) (c) 40 .13.

Sekiranya talian atas perlu dironda ketika waktu gelap. 3. tiang atau struktur dimana semua litar dalam keadaan hidup kecuali di bawah pemerhatian oleh orang lain pada paras bumi dan selanjutnya mengikut arahan berikut: (a) Bahagian Bawah Menara. pemanjat DILARANG bergerak melebihi suatu kedudukan dimana berkemungkinan MEMBAWA MANA-MANA ANGGOTA BADAN ATAU SEBARANG PERKAKAS KERJANYA dalam jarak berikut daripada sebarang pengalir hidup : Kadar Voltan Kelegaan Keselamatan Voltan nominal 11 kV Voltan nominal 33 kV Voltan nominal 132 kV Voltan nominal 275 kV Voltan nominal 500 kV 41 914 mm 1220 mm 2440 mm 3050 mm 3700 mm . tiang atau struktur hendaklah hanya dibenarkan mengikut keadaan di bawah: Apabila bekerja di bawah pengalir hidup.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama (d) Dalam keadaan ribut petir hampir tiba atau keadaan kerja tidak selamat disebabkan oleh angin kencang. semua kerja pada talian atas hendaklah diberhentikan dengan serta-merta dan Orang yang Berkebenaran dimaklumkan. peralatan lampu yang sesuai hendaklah digunakan. Tiada seorang pun dibenarkan meronda talian atas yang merentasi kawasan dalam keadaan gelap atau apabila penglihatan kurang jelas atau dalam keadaan yang berbahaya wujud disebabkan oleh cuaca buruk. Tiang atau Struktur Kerja melepasi alat pencegah memanjat di bahagian bawah menara.2 Kerja di atas Menara.13. Tiang atau Struktur pada Ketika Semua Litar Hidup Tiada seorang pun boleh memanjat melepasi alat pencegah memanjat menara.

Tiang atau Struktur Kerja yang melebihi had yang ditetapkan dalam perenggan (a) di atas hendaklah hanya dibenarkan dalam keadaan seperti berikut: (i) Kerja hendaklah dijalankan di dalam lingkungan badan menara. pekerja hendaklah memanjat di bahagian dalam menara. Kelegaan kesemua pengalir yang lain adalah tidak kurang daripada yang dinyatakan dalam Aturan 3. Bolt pemijak (step bolt) boleh digunakan sehingga ke paras yang tidak melebihi: Dalam kes talian voltan yang lebih rendah dari 132kV Dalam kes talian 132 kV dan 275 kV Dalam kes talian 500 kV dari pengalir yang paling bawah. 3050 mm 4570 mm 6000 mm (ii) (iii) 42 . kecuali dengan kehadiran Orang yang Bercekapan TNB yang akan bertanggungjawab untuk menunjukkan laluan yang patut diikuti untuk dipanjat oleh pekerja tersebut supaya dapat mengelak dari bahaya menghampiri pengalir hidup.13. Perkakas yang melebihi 450 mm panjang tidak boleh dibawa naik ke atas menara.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama (b) Bahagian Atas Menara. Daripada paras ini.2 (a).

tiang atau struktur melainkan: (i) Beliau diarah berbuat demikian oleh Orang yang Menjaga Pasukan Kerja. (b) Memanjat Tiada seorang pun dibenarkan memanjat atau berada di atas mana-mana menara. 3. Tiang atau Struktur pada Ketika Semua Litar telah dimatikan dan dibumikan Kerja di atas menara.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama (iv) Pada semua menara litar tunggal dimana pengalir dijarak mendatar antara fasa.3 Kerja di atas Menara.13. tiang atau struktur yang menyokong talian atas mana-mana semua litar telah dimatikan dan dibumikan hendaklah hanya dijalankan mengikut keperluan am Aturan 3. sekiranya dijalankan di atas menara melebihi paras: Dalam kes talian voltan yang lebih 3050 mm rendah dari 132kV Dalam kes talian 132 kV dan 275 kV Dalam kes talian 500 kV 4570 mm 6000 mm di bawah pengalir. maka Orang yang Menjaga Pasukan Kerja hendaklah memberi amaran kepada pemanjat akan bahayanya.1 dan arahan berikut: (a) Talian Berhampiran Sekiranya terdapat talian atas lain yang berhampiran mana-mana penyokong talian tersebut mungkin disalah anggap sebagai penyokong yang akan dijalankan kerja. Arahan ini hendaklah diberi semasa orang yang menemani pemanjat hadir bersama dan pemanjat hendaklah sentiasa 43 .3. (v) Tiada sesiapapun boleh menghulurkan tangan atau sebarang perkakas yang melebihi 450 mm menerusi perembatan (bracing) dan melebihi badan menara. talian tersebut hendaklah dimatikan.

W.T. pembumian tambahan hendaklah dipasang iaitu semua pengalir hendaklah dicantumkan dan dibumikan.W.). ini dilakukan dengan membuat sambungan ke bumi terlebih dahulu dan seterusnya disambung ke setiap tiga fasa dengan menggunakan rod berpenebat. (ii) Apabila beliau adalah pemegang Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P. tanda warna.).W. Tempat kerja sebenar boleh termasuk sebahagian talian yang mana semua litarnya dibumikan pada kedua-dua hujung dan mempunyai sekurang-kurangnya satu pembumian tiga fasa yang dapat dilihat pada setiap litar. Sekiranya Litar Pembumian Utama telah dipasang pada tempat kerja sebenar. 44 . tiang atau struktur itu ialah salah satu dari menaramenara. tiang-tiang atau struktur-struktur yang telah diarahkan untuk di panjat oleh orang yang memegang Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P. tiang atau struktur dengan kaedah yang disediakan.T. maka pembumian tambahan tidak diperlukan lagi.W. tiang-tiang atau struktur-struktur yang dinyatakan di dalam Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P. nombor. Pada ketika beliau bukan pemegang Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T. tiang atau struktur itu ialah salah satu dari menaramenara. bolt pemijak seperti yang dinyatakan pada Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P. Untuk tujuan ini.) telah bersetuju dengan orang yang menemaninya bahawa menara.W.). (iii) (c) Menghampiri Pengalir-Pengalir Setiap pengalir yang dihampiri mesti dibumikan pada tempat kerja dan sentiasa dibumikan sepanjang tempoh masa kerja.) dan telah mengesahkan pengenalan tersebut dengan orang yang menemaninya.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama dalam penglihatannya. Beliau selanjutnya telah mengenal pasti menara.T.T. misalnya plet pengenalan. beliau telah bersetuju dengan orang yang menemaninya bahawa menara.

3.4. tiang atau struktur yang menyokong talian atas pada ketika hanya satu litar sahaja dimatikan dan dibumikan hendaklah hanya boleh dijalankan mengikut keperluan am Aturan 3. beliau hendaklah mengesahkan bahawa pembumian tambahan masih berada di dalam kedudukannya sebelum kerja pada talian dimulakan semula.3. (d) Meninggalkan Tapak Kerja Sekiranya pemanjat meninggalkan talian pada bila-bila masa mana-mana bahagian talian yang beliau bekerja tidak kelihatan.13. (a).ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Pengecualian: Sekiranya pemeriksaan sahaja dilakukan. maka satu pembumian dipasang kepada pengalir yang akan dihampiri atau ditangani (handled) adalah mencukupi sekiranya kelegaan kepada semua pengalir lain tidak kurang daripada yang dinyatakan dalam Aturan 3. pemanjat DILARANG bergerak melebihi dari sesuatu kedudukan berkemungkinan MEMBAWA MANA-MANA ANGGOTA BADAN ATAU SEBARANG PERKAKAS KERJANYA di dalam jarak daripada sebarang pengalir hidup terdedah seperti berikut: - Kadar Voltan Voltan nominal 11 kV Voltan nominal 33 kV Voltan nominal 132 kV Kelegaan Keselamatan 914 mm 1220 mm 2440 mm 45 .4 Kerja di atas Menara. Tiang atau Struktur Litar Berkembar Piawai (standard) pada Ketika Hanya Satu Litar Mati dan dibumikan Kerja di atas menara.1 dan arahan berikut: (a) Kelegaan Kerja Minima Apabila bekerja hampir dengan pengalir HIDUP. sebagai tambahan sebagai tambahan untuk mematuhi arahan selanjutnya pada perenggan (b) di atas.13.

W. tiang atau struktur melainkan: (i) Beliau diarah berbuat demikian oleh Orang yang Menjaga Pasukan Kerja. tiang-tiang atau struktur-struktur yang dinyatakan didalam Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P. Pada ketika beliau bukan pemegang Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P. maka Orang yang Menjaga Pasukan Kerja hendaklah memberi amaran kepada pemanjat akan bahayanya. Orang yang menemani hendaklah sentiasa berada di tapak menara.telah bersetuju dengan orang yang menemaninya bahawa menara. (ii) Apabila beliau adalah pemegang Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P. tiang atau struktur untuk tujuan mengawasi keselamatan semua orang yang bekerja di atas menara.T. (c) Memanjat Tiada seorang pun dibenarkan memanjat atau berada di atas sebarang menara.W.).W.T. tiang atau struktur itu ialah salah satu dari menara-menara.T. tiang atau struktur. beliau telah bersetuju dengan orang yang menemaninya bahawa menara.).). setelah tiba di menara. tiang-tiang atau struktur-struktur yang telah diarahkan untuk di panjat oleh orang yang memegang Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.).W. tiang atau struktur.T.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Voltan nominal 275 kV Voltan nominal 500 kV (b) Talian Berhampiran 3050 mm 3700 mm Sekiranya terdapat talian atas lain yang berhampiran mana-mana penyokong talian tersebut mungkin disalah anggap sebagai penyokong yang akan dijalankan kerja. Arahan ini mesti diberi dengan kehadiran orang yang akan menemani pemanjat ke tapak setiap penyokong yang akan dipanjat. 46 . tiang atau struktur itu ialah salah satu dari menaramenara.

bolt pemijak seperti yang dinyatakan pada Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P. tali. tanda warna. (e) Pengalir Putus Apabila pengalir putus. Untuk tujuan ini Pembumian Tambahan hendaklah dipasang. tiang atau struktur yang dipanjat dan sentiasa dibumikan sepanjang tempoh masa kerja. misalnya plet pengenalan. nombor.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama (iii) Beliau selanjutnya telah mengenal pasti litar pada menara.) dan telah mengesahkan pengenalan tersebut dengan orang yang menemaninya. Pada ketika suatu tangga disediakan sebagai kaedah lazim untuk memanjat di dalam lingkungan badan menara. Beliau menggunakan bolt pemijak yang disediakan apabila memanjat menara atau struktur dan berterusan menggunakan kaki menara yang sama untuk memanjat dan turun tanpa melencong. merentang atau mengendurkan pengalir. tiang atau struktur dengan kaedah yang disediakan. memutuskan.6 km. atau perlu diputuskan.W. membina. pengenalan warna mesti diperiksa sebelum meninggalkan tangga. (f) Kerja Pada Pengalir Kerja menurunkan. perkara-perkara berikut hendaklah dipatuhi: (i) Pengawasan mesti diambil untuk mengelakkan ayunan bebas sebarang pengalir.T. Pembumian ini hendaklah seberapa dekat yang boleh dan didalam sebarang kes jarak di antaranya tidak melebihi 1. pita 47 . Pembumian Tambahan mesti dipasang pada kedua-dua bahagian yang putus dan tiada pengalir yang boleh ditangani sehingga pembumian ini dilakukan. (iv) (v) (d) Menghampiri Pengalir-Pengalir Setiap pengalir yang dihampiri mesti dibumikan pada menara.

13. Casis win (winch) atau Peralatan Tegangan (Breaking Tensioning Equipment) hendaklah dibumikan sama ada dengan mencantum casis ke menara atau ke pepaku pembumian yang diluluskan. pembumian mesti dipasang pada setiap tempat tegangan yang ditamatkan.5 Kerja pada Menara.4.3 dan Aturan 3. Semua pengalir yang belum ditegangkan sepenuhnya mesti dijadikan selamat pada kesudahan kerja setiap hari supaya kendalian litar yang sedia ada tidak mendatangkan bahaya. Aturan 3. pengalir-pengalir pada kedua-dua belah palang (crossarm) mestilah dibumikan ke bahagian keluli menara.2. (iii) (iv) (v) (vi) (vii) 3. Pembumian ini mesti sentiasa dipasang sehingga kerja pada bahagian talian tersebut selesai. Pengalir mesti dibiarkan sehingga tidak berayun setelah melepasi paras bumi dengan serta merta. terutamanya untuk mengelakkan sentakan. Apabila kerja pelompat (jumper) dijalankan. Tiang atau Struktur Litar Kuadrupel Piawai (a) Kerja pada bahagian litar bawah di menara kuadrupel hendaklah dijalankan mengikut keperluan Aturan 3.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama (ii) pengukur dan lain-lain yang digunakan semasa bekerja. Apabila kerja perlu dijalankan di bahagian litar atas di (b) 48 .13. Apabila pengalir sedang direntang semua bungkah/blok pengalir mesti dibumikan secara berkesan dengan sambungan mudah lentur berasingan yang diluluskan di antara bungkah/blok pengalir dan bumi.13.13. Penggunaan pita keluli mudah lentur atau pita pengukur bebenang logam adalah dilarang. Kerja menegang pengalir mestilah dijalankan secara berhati-hati. Semasa merentang pengalir.

7 Kerja pada Talian yang Berhampiran atau Melintasi Talian Lain Jika kerja akan dijalankan pada talian atas.W. Pemegang Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T. Sekiranya Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T. Dalam kes Talian Voltan Tinggi.1. 3.) hendaklah sentiasa berada di tapak kerja untuk menyelia keselamatan di sepanjang kerja pada talian baru di lintasan. maka talian kedua hendaklah juga dimatikan dan juga tertakluk kepada Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T. setiap sijil hendaklah mempunyai rujukan di antara satu sama lain.) hendaklah dikeluarkan mengikut Aturan 3.3.6 Merentang Talian Baru Melintasi Talian yang Sedia Ada (a) Sebarang talian atas yang mana pengalir talian atas yang baru akan direntang sama ada di atas atau di bawahnya hendaklah dimatikan atau langkah-langkah keselamatan secukupnya diambil untuk menghindarkan bahaya semasa merentang dan pengalir tersebut ditetapkan secara kekal dengan selamat.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama menara kuadrupel yang telah dimatikan dan dibumikan mengikut Aturan 3.W. apabila ia berhampiran atau melintasi di atas atau di bawah talian atas kedua. Pembumian Tambahan ini hendaklah sentiasa tetap dalam kedudukannya sehingga kerja pada talian baru di lintasan itu telah selesai.W. yang telah dimatikan untuk membenarkan talian baru melintasinya.) dikeluarkan berasingan bagi kedua-dua talian tersebut. dan sekiranya kerja tersebut mungkin boleh mengakibatkan sentuhan atau hampir bersentuhan antara talian-talian. litar di bawahnya mestilah juga dimatikan dan dibumikan dengan kaedah yang sama.13. Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P. Kerja pada talian baru pada ketika ia melintasi talian yang sedia ada tidak boleh dimulakan sehingga Pembumian Tambahan telah dipasang pada kedua-dua hujung rentangan talian yang sedia ada yang mana ianya akan dilintasi. 49 . (b) 3.T.W.1.13.).3.

3.W.8 Kelegaan Tanah Minima daripada Pengalir Talian Atas Voltan Tinggi selain di dalam Pencawang atau Stesen Suis Kelegaan tanah minima daripada mana-mana pengalir talian atas voltan tinggi selain di dalam pencawang atau stesen suis hendaklah seperti berikut: Dalam kedudukan boleh akses kepada lalulintas kenderaan (selain daripada di atas jalan) 5490 mm 6100 mm 6700 mm 7000 mm 10000 mm 8300 mm Dalam kedudukan tak boleh akses kepada lalulintas kenderaan 4880 mm 5180 mm 5790 mm 7000 mm 10000 mm 8300 mm Voltan nominal (kV) Di atas jalan 11 kV 33/66 kV 132 kV 275 kV 500 kV 300 kV HVDC 3.2 Prosedur Pengujian pada Radas Voltan Tinggi mesti dijalankan di bawah Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.).14.13. pengujian hanya boleh dijalankan oleh atau dalam penyeliaan terus dari Orang yang Berkebenaran.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 3.14. 50 .T. TIADA SESIAPA PUN BOLEH MENJALANKAN KERJA TERSEBUT TANPA DITEMANI.1 Kebenaran bagi Orang yang Berkenaan Dalam semua kes mana-mana pengetahuan teknik atau pengalaman yang mencukupi diperlukan untuk menghindarkan bahaya.14 5790 mm 6100 mm 10000 mm 10000 mm 12000 mm 8300 mm ARAHAN LANJUT UNTUK PENGUJIAN 3.

(b) 51 .3 Pengujian Pengawasan berikut hendaklah diambil apabila menguji radas yang telah dimatikan mengikut Aturan 3.14. (Aturan ini tidak termasuk penggunaan penunjuk voltan atau alat-alat yang diluluskan untuk pengujian dan pemfasaan (phasing) litar).3. Semua sambungan pengujian tidak boleh dipasang di dalam sel atau petak (compartment) yang mengandungi sebarang logam terdedah yang hidup pada Voltan Tinggi. atau tidak boleh. disambungkan ke sistem Voltan Tinggi.1 atau mana-mana telah mati disebabkan ianya belum.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 3. Pengalir-pengalir sementara yang digunakan untuk pengujian hendaklah boleh dilihat dengan jelas. (a) Apabila sebarang radas akan tertakluk kepada voltan ujian maka Orang yang Berkebenaran hendaklah memastikan radas tersebut telah dihadang secukupnya untuk menghindarkan bahaya dan Notis Pengujian sedang dijalankan dipasang pada tempat-tempat yang ketara sepanjang tempoh masa radas tertakluk kepada voltan ujian.

susunan lain yang sesuai hendaklah dibuat untuk memperolehi tahap keselamatan yang diperlukan. (e) 52 . Susunan tali tersebut terdiri dari dua tali yang dijarakkan secara menegak. berserta Notis Pengujian sedang dijalankan.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama (c) Apabila pengujian akan dijalankan berhampiran sebarang pengalir hidup Voltan Tinggi yang terdedah atau boleh dihidupkan. Jika kerja sedemikian mana-mana kelegaan di atas tidak mencukupi untuk menghindarkan bahaya. kelegaan minima di atas hendaklah diperolehi dari pengalir Voltan Tinggi hidup yang berhampiran ke tempat mana-mana kerja akan dijalankan. hendaklah: Kadar Voltan Voltan nominal 11 kV Voltan nominal 33 kV Voltan nominal 132 kV Voltan nominal 275 kV Voltan nominal 500 kV Kelegaan Keselamatan 2590 mm 2740 mm 3570 mm 4570 mm 6000 mm Kawasan yang akan ditentukan di paras bumi hanyalah kawasan mana-mana pengujian akan dijalankan. Kelegaan minima dari pengalir terdedah ke paras bumi atau platform atau hala laluan mana-mana perlu digunakan. (d) Jika kerja tidak boleh dijalankan tanpa meninggalkan paras bumi atau platform atau hala laluan. radas yang akan diuji hendaklah dikenal pasti dan kawasan pengujian tersebut ditentukan sejauh mana yang boleh dengan menggunakan pengadang atau susunan tali (roping arrangement) yang diluluskan.

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama SEKSYEN 4 BEKERJA PADA SISTEM VOLTAN RENDAH 53 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama

54

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama

Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong

54

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama

BEKERJA PADA SISTEM VOLTAN RENDAH
4.1 PENGAWASAN AM Akibat daripada kejutan atau kelecuran teruk daripada litar pintas yang berkaitan dengan sistem Voltan Rendah mungkin serius, dan boleh mengakibatkan maut. Oleh itu, mana-mana praktikal, kerja pada radas, pengalir dan perkakas Voltan Rendah hendaklah dilakukan dalam keadaan mati. 4.2 4.2.1 KERJA BERKAITAN DENGAN SISTEM VOLTAN TINGGI Apabila sebarang kerja Voltan Rendah memerlukan sistem Voltan Tinggi diasingkan dan dibumikan untuk melakukan kerja tersebut, maka sistem Voltan Tinggi hendaklah dimatikan dan Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T.W.) dikeluarkan mengikut Aturan 3.3.1. Talian atas Voltan Rendah tidak boleh dibina di bawah talian Voltan Tinggi hidup tanpa kebenaran daripada Orang yang Berkebenaran, beliau hendaklah memastikan mana-mana perlu, misalnya kelegaan yang tidak mencukupi, talian Voltan Tinggi dimatikan dan Sijil Kebenaran untuk Menjalankan Kerja (P.T.W.) dikeluarkan mengikut Aturan 3.3.1. PERUNTUKAN AM UNTUK KERJA PADA TALIAN ATAS VOLTAN RENDAH Memanjat (a) Tiada seorang pun boleh bekerja pada atau memanjat ke sebarang talian atas kecuali mengikut arahan yang diberi kepada beliau oleh Orang yang Menjaga Pasukan Kerja. Semasa bekerja di atas penyokong talian atas, semua pekerja hendaklah memakai tali pinggang keselamatan dan/atau abah-abah keselamatan (harness) dengan betul dan kecuali daripada menukar fius Voltan Rendah, hendaklah boleh dilihat oleh orang lain. Tangga yang akan digunakan untuk memanjat sebarang talian atas hendaklah dari jenis yang diluluskan oleh TNB

4.2.2

4.3

4.3.1

(b)

(c)

55

semua kerja pada talian atas hendaklah diberhentikan dengan serta-merta.3. tidak boleh dipanjat tanpa kebenaran Orang yang Menjaga Pasukan Kerja. Tiada seorang pun dibenarkan meronda talian atas yang merentasi kawasan dalam keadaan gelap atau apabila penglihatan kurang jelas atau dalam keadaan yang berbahaya wujud disebabkan oleh cuaca buruk. 4. peralatan lampu yang sesuai hendaklah digunakan. tiang tersebut hendaklah diperiksa samada ianya reput atau tidak. 4. Ini juga perlu dipatuhi apabila talian telekomunikasi akan direntang di atas talian TNB.3.4 Melintas di atas Talian Lain Sebarang talian atas.3 Cuaca Buruk Dalam keadaan ribut petir hampir tiba atau keadaan kerja tidak selamat disebabkan oleh angin kencang. semasa kerja-kerja merentang dan menyimpai (binding) dibuat pada pengalir baru. mengikut prosedur yang diluluskan.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 4. 56 . Sekiranya talian atas perlu dironda ketika waktu gelap. apabila sebarang talian baru akan direntang di atasnya perlu dimatikan atau pengadang sambut (cradle guard) sementara yang mencukupi dipasang.3. Mana-mana tiang dalam keadaan meragukan.2 Tiang Kayu Diperiksa Sebelum sebarang tiang kayu dipanjat.

penyambung daripada pengalir hidup didahulukan dan kemudian neutral. Penunjuk itu diuji dengan serta-merta sebelum dan selepas pengesahan.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 4. kabel atau talian hendaklah dibuktikan mati dengan penunjuk yang diluluskan. Sebarang pengalir lampu jalan yang berkaitan dengan kabel atau talian atas yang akan dijalankan kerja dan mungkin boleh hidup semasa kerja sedang dijalankan. kabel atau talian atas hendaklah dibuka sambungan daripada semua punca bekalan dengan membuka suis atau pengasing.4 KERJA PADA RADAS.) Notis Awas atau pita awas yang diluluskan hendaklah dipasang pada semua tempat sambungan dibuka. Perlu sentiasa diingat. KABEL DAN TALIAN ATAS VOLTAN RENDAH YANG MATI Menjadikan Radas Voltan Rendah Selamat untuk Kerja Sebelum kerja dijalankan pada radas. kabel atau talian atas Voltan Rendah. Semua radas.1 (b) (c) (d) (e) (f) 57 . Orang yang Berkebenaran yang menjaga kerja mesti mengambil dan membawa fius atau penyambung atau kunci untuk kawalan suis kawalan. 4. termasuk mengunci sebarang peralatan suis (switchgear) dan menyimpan fius dan penyambung di tempat yang selamat. hendaklah dibuka sambungannya. Mana-mana praktikal. kabel atau talian atas apabila dihidupkan semula secara tidak sengaja. menarik keluar fius atau penyambung atau memutuskan pelompat (jumper).4. pengawasan berikut hendaklah diambil oleh Orang yang Berkebenaran. apabila menarik keluar fius atau penyambung Voltan Rendah. (Apabila menghidupkan semula penyambung neutral dimasukkan dahulu diikuti dengan penyambung untuk pengalir hidup. sebagaimana kes yang berkaitan. Semua langkah praktikal hendaklah diambil untuk mengelakkan radas. (a) Semua radas.

2 Pemulaan Kerja pada Radas Voltan Rendah yang Mati Kerja pada Radas Voltan Rendah hanya boleh dijalankan dengan kebenaran daripada Orang yang Berkebenaran kecuali seperti mana yang telah dinyatakan dalam Aturan 4. 4. 4.7 MENGHIDUPKAN SEMULA LITAR VOLTAN RENDAH Setelah kerja selesai. 4. pengawasan tambahan untuk mengelakkan bahaya daripada Voltan tersebut hendaklah diambil. 4. 58 . Orang yang Berkecekapan TNB dibenarkan mengeluarkan dan mengantikan fius atau penyambung yang dipasang di atas tiang atau di dalam peti sambungan bawah tanah.6 MENGELUAR DAN MENGGANTI FIUS DALAM KECEMASAN Dalam kes kecemasan. tali pinggang keselamatan mesti dipakai.6. 4. Apabila kerja dijalankan di atas penyokong. litar tersebut TIDAK BOLEH dihidupkan semula sehingga Orang yang Berkebenaran berpuas hati bahawa semua pekerja telah beredar dan diberitahu bahawa litar akan dihidupkan semula.4.8 VOLTAN ARUHAN Apabila kerja akan dijalankan pada sebarang sistem Voltan Rendah yang berkemungkinan tertakluk kepada aruhan voltan daripada litar Voltan Tinggi yang berhampiran. semua pengalir yang dibuktikan mati hendaklah dengan serta merta dicantumkan ke neutral dengan radas yang diluluskan di tempat kerja sebenar atau di antara tempat kerja sebenar dan di tempat-tempat talian dibuka sambungan daripada sistem. peti pembekal atau kiosk tanpa kebenaran terlebih dahulu daripada Orang yang Berkebenaran.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama (g) Dalam kes talian atas.5 KERJA PADA TALIAN VOLTAN RENDAH YANG HIDUP Kerja pada talian atas Voltan Rendah yang hidup TIDAK boleh dijalankan jika kerja tersebut melibatkan memanjat sehingga kepala melebihi paras pengalir neutral.

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama SEKSYEN 5 KERJA TALIAN HIDUP KE ATAS TALIAN ATAS VOLTAN TINGGI 59 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 60 .

2 5. Kerja talian hidup hendaklah dijalankan dalam pengawasan terus Orang yang Berkebenaran yang telah menerima latihan dalam prosedur kerja talian hidup dan telah diberi kebenaran oleh TNB untuk bertindak dalam bidang kuasa yang diberi.1 KEBENARAN Semua anggota kerja yang menjalankan kerja talian hidup hendaklah mendapat latihan yang sepatutnya dan memiliki Sijil Kecekapan TNB yang sah bagi kerja talian hidup.2. hendaklah diperiksa sebelum digunakan oleh Orang yang Berkebenaran. Tali berpenebat yang digunakan untuk kerja talian hidup hendaklah dianggap sebagai perkakas dan hendaklah disimpan dalam keadaan bersih dan kering.2 5.1. Hanya peralatan atau perkakas yang telah diluluskan oleh TNB hendaklah digunakan untuk kerja talian hidup.2.1 5. Sebarang peralatan talian hidup yang diperiksa dan didapati rosak tidak boleh digunakan.1.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama KERJA TALIAN HIDUP KE ATAS TALIAN ATAS VOLTAN TINGGI 5. Sebarang modifikasi terhadap perkakas talian hidup yang telah diluluskan adalah tidak dibenarkan. Perkakas tersebut tidak boleh digunakan untuk sebarang tujuan lain. kering dan baik.3 61 . PERALATAN DAN PERKAKAS TALIAN HIDUP Peralatan dan perkakas talian hidup hendaklah disimpan dalam keadaan bersih. Beliau hendaklah berada di tapak kerja sepanjang kerja talian hidup dijalankan. 5.3 5.1.2.2 5.1 5.

3 5. 5.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 5. (b) Sekiranya litar mana-mana kerja hendak dijalankan dikawal oleh alat penutup litar automatik. kerja tidak boleh dimulakan sehingga fungsi penutupan semula litar automatik direncatkan. Sekiranya litar manamana kerja dijalankan menjadi mati. Pegawai yang Mengawal hendaklah tidak memberi keizinan untuk menghidupkan litar berkenaan tanpa merujuk kepada Orang yang Berkebenaran yang ditugaskan untuk kerja tersebut.4 Satu tanda yang jelas hendaklah diletakkan di tempat yang sesuai pada setiap perkakas dan peralatan talian hidup. mengenai jenis kerja dan lokasi kerja yang akan dijalankan.3. disebabkan kendalian peralatan perlindungan (geganti perlindungan). Pegawai yang Mengawal hendaklah diberitahu bahawa semua anggota kerja dan perkakas telah dikeluarkan daripada tempat kerja (atas menara). bagi menunjukkan had selamat untuk pengendalian. 5.3. Sebaik sahaja kerja talian hidup selesai. yang mana hendaklah tidak kurang daripada jarak-jarak berikut: Voltan Nominal 132 kV 275 kV 500 kV Panjang “Hot Stick” 1067 mm 1740 mm 3030 mm daripada kerja logam pada perkakas atau peralatan tersebut yang akan bersentuh terus dengan pengalir hidup.2 62 .2. Kerja hendaklah tidak dimulakan sehingga (a) Orang yang Berkebenaran yang ditugaskan untuk kerja talian hidup telah memberitahu Pegawai yang Mengawal yang berkenaan.1 LANGKAH–LANGKAH AM KESELAMATAN Aturan Keselamatan Elektrik TNB Bahagian Penghantaran ini hendaklah dipatuhi sepanjang masa. mana-mana praktikal.

4 5.6 5.3. Sekiranya keadaan cuaca bertukar kepada kurang memuaskan semasa kerja dijalankan. tiang atau struktur dipanjat semasa kerja talian hidup.3. Sebelum sebarang menara.3 Sebelum kerja dimulakan.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama (c) Tiada kerja talian hidup boleh dimulakan di dalam cuaca kurang memuaskan.3. semua pengalir.3. 5.7 Tiada kerja talian hidup boleh dimulakan semasa bekerja di atas palang kayu yang didapati reput atau rosak.3.5 5. Sekiranya didapati perlu untuk memberhentikan kerja talian hidup atas sebarang sebab. kelengkapan atas menara. 5. kerja tersebut hendaklah diberhentikan serta-merta. Sebelum mengalih pengalir hidup.3. Semua pekerja hendaklah mengekalkan jarak dari bahagian yang dibumikan atau pengalir hidup yang lain tidak kurang daripada had yang ditetapkan seperti di dalam jadual berikut: Jarak Kelegaan Minima bagi Senggaraan “Barehand” Talian Hidup Kelegaan Kelegaan Voltan nominal (Fasa ke bumi) (Fasa ke fasa) 132 kV 1067 mm 1524 mm 275 kV 1740 mm 4000 mm 500 kV 3030 mm 6096 mm 5. talian tersebut dan peralatan hendaklah ditinggalkan dalam keadaan selamat dan Pengawai yang Mengawal hendaklah diberitahu. langkah-langkah pengawasan yang mencukupi hendaklah diambil bagi mengelakkan bahaya dan untuk memastikan keselamatan orang awam. Kelegaan hot stick hendaklah dikekalkan di antara talian dan sebarang radas dan objek lain. Orang yang Berkebenaran yang ditugaskan hendaklah mengambil beberapa langkah untuk mengelakkan bahaya daripada struktur keluli yang hidup atau menjadi hidup.8 63 . struktur keluli dan penebat hendaklah diperiksa dengan teliti secara visual di kawasan kerja untuk meminimakan kemungkinan kegagalan kelengkapan tersebut semasa kerja talian hidup.

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 5.9 Tiada kenderaan atau individu selain daripada ahli Pasukan Kerja dibenarkan berada berhampiran dengan kawasan kerja semasa kerja sedang berjalan tanpa keizinan daripada Orang yang Berkebenaran yang ditugaskan untuk kerja talian hidup. 64 .3.

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama SEKSYEN 6 KERJA PADA RADAS VOLTAN TINGGI ARUS TERUS (HVDC) 65 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 66 .

Ia termasuk alatubah pengubah (converter transformer). peralatan dan pengalir KECUALI kerja tidak boleh dijalankan sehinggalah radas HVDC. Penapis Arus Terus Aktif dan Pasif (Active and Passive DC filter) dan Reaktor Pelicin (Smoothing Reactor).1 LANGKAH-LANGKAH KESELAMATAN UNTUK MENJALANKAN KERJA PADA SISTEM HVDC Semua aturan keselamatan untuk kerja pada Radas Voltan Tinggi yang merujuk kepada Seksyen 3 hendaklah juga dipatuhi untuk kerja-kerja pada radas HVDC. Lapangan Suis (Switchyard) 300 kV arus terus. injap thyristor (thyristor valves) di dalam Dewan Injap (Valve Hall).2 PENERANGAN SISTEM HVDC TNB Sistem HVDC TNB mempunyai perkakas yang tidak sama dengan piawai pencawang voltan tinggi 275 kV arus ulang-alik dan dengan demikian menjadikannya kawasan hazad yang khusus. Pengudaraan dan Penghawa Dingin juga membentuk sistem HVDC. Sistem Pemanasan. peralatan dan pengalir dipastikan telah dimati dan dibumikan. 6. 67 . Peralatan tambahan seperti logi Pendinginan Injap (Valve Cooling Plant).ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama KERJA PADA RADAS VOLTAN TINGGI ARUS TERUS (HVDC) 6.

4.1 68 . Bila berlaku kes kerosakan solenoid elektrik pada pintu yang berkunci ini tidak dapat dibuka atau berlakunya kes kecemasan.4 ARAHAN KESELAMATAN UNTUK MENJALANKAN KERJA PADA PERALATAN HVDC Dewan Injap (Valve Hall) Saling Mengunci (Interlocking) Laluan masuk ke Dewan Injap (Valve Hall) hanya boleh digunakan apabila Stesen Pengubah ini berada di dalam status dibumikan (earthed status).ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 6. Kelegaan minima dari pengalir yang terdedah ke paras bumi atau platform atau laluan masuk hendaklah seperti berikut: Kelegaan Keselamatan untuk 300 kV HVDC Keterangan Basbar Neutral Bahagian Bawah Penebat Basbar Voltan Tinggi Basbar Neutral di atas Laluan Masuk Basbar Voltan Tinggi di atas Laluan Masuk Kelegaan Keselamatan 300 mm 2440 mm 2500 mm 6100 mm 8300 mm 6.3 KELEGAAN KESELAMATAN HVDC KE PENGALIR HIDUP Bila kerja yang akan dijalankan di sekitar sebarang radas HVDC. 6. peralatan dan pengalir yang terdedah yang mana hidup atau boleh dihidupkan. pintu Dewan Injap (Valve Hall) ini hendaklah dibuka dengan menggunakan kunci kecemasan yang disimpan di dalam kotak khas yang hanya boleh diambil dengan menggunakan perkakas khas. bahagian yang telah dimatikan untuk kerja yang akan dijalankan hendaklah dihadang dengan menggunakan penghadang-penghadang yang diluluskan atau susunan tali yang diluluskan. Pada status ini Litar Pembumian Utama pada bahagian arus ulang-alik dan arus terus Dewan Injap (Valve Hall) dan Litar Pembumian Utama alatubah primer hendaklah ditutup.

kapasitor hendaklah dinyahcas dengan menggunakan rod pembumian yang diluluskan dan terminal kapasitor juga hendaklah dilitarpintaskan dengan menggunakan pengalir mudah lentur mengikut saiz yang diluluskan. Dawai pembumian mestilah tidak dialihkan semasa bekerja ke atas baris/deretan thyristor. yang mana hendaklah diletakkan berdekatan dengan cangkuk keselamatan (safety hook). Semua orang yang bekerja pada sistem pendinginan di injap thyristor (thyristor valves) hendaklah menggunakan Peralatan Perlindungan Diri yang sesuai.5 INJAP THYRISTOR (THYRISTOR VALVES) Berikut adalah arahan pengukuran pembumian tambahan yang hendaklah dilaksanakan sebelum memulakan kerja pada injap thyristor (thyristor valves). Semua anggota kerja yang bekerja di atas mesin pengangkut bergerak berplatform atau perancah berplatfom hendaklah menggunakan abah-abah keselamatan (safety harnesses) dengan betul.1 Pengawasan am yang perlu diambil sebelum meninggalkan Dewan Injap (Valve Hall) setelah kerja diselesaikan: (a) Modul “thyristor” hendaklah diperiksa.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 6. (a) Struktur rangka bertingkat thyristor yang akan dilakukan kerja hendaklah dibumikan. Tingkat thyristor yang bersebelahan juga hendaklah dibumikan dengan kaedah yang sama. menara injap (valve tower) dan Dewan Injap (Valve Hall) hendaklah bersih. 69 . Sebelum bekerja ke atas thyristor.5. Sebarang kerja yang akan dijalankan ke atas modul menara injap (valve tower) hendaklah dijalankan menggunakan mesin pengangkut bergerak berplatform ataupun menggunakan perancah berplatform. (b) (c) 6.

Mesin pengangkut bergerak berplatform hendaklah dikembalikan ke tempat yang asal. Aturan yang sama juga digunapakai untuk kedua-dua bahagian Penapis Arus Terus Pasif (Passive DC filter) dan juga untuk “AC filter banks”. 6.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama (b) Semua perancah. Semua pembumian tambahan dan alat litarpintas hendaklah dialihkan. kapasitor mestilah dinyahcaskan untuk lebih kurang 5 minit.7 PENAPIS ARUS TERUS PASIF (PASSIVE DC FILTER) Sebelum memulakan kerja pada Penapis Arus Terus Pasif (Passive DC filter). Penapis Arus Terus (DC filter) kemudian hendaklah diasingkan dan dibumikan.6 LAPANGAN SUIS ARUS TERUS (AT) Semua kerja yang dijalankan di lapangan suis arus terus hendaklah mengikut Aturan 6. Pembumian Tambahan hendaklah dipasang pada suis elektronik dan bahagian Voltan Rendah alatubah. menara “valve” dan Dewan Injap (Valve Hall) hendaklah dialihkan. Litar Pembumian Utama hendaklah dibuka. Kapasitor hendaklah dibumikan dan terminal kapasitor juga hendaklah dilitarpintaskan dengan menggunakan pengalir mudah lentur mengikut saiz yang diluluskan. 70 . Sambungan kapasitor mestilah dinyahcaskan untuk lebih kurang 6 minit. Punca bekalan arus terus hendaklah diasingkan dan dibumikan pada peralatan Penapis Arus Terus Aktif (Active DC Filter) di dalam rumah geganti. (c) (d) (e) 6. Semua anggota kerja yang bekerja hendaklah keluar dari Dewan Injap (Valve Hall) dan pintu Dewan Injap (Valve Hall) hendaklah dikunci. peralatan dan perkakas pada modul “thyristor”.1 KECUALI dalam kaedah lain yang disebutkan. Sebelum memasuki Stesen Pengubah.8 PENAPIS ARUS TERUS AKTIF (ACTIVE DC FILTER) Kerja boleh dijalankan pada Penapis Arus Terus Aktif (Active DC Filter) tanpa mematikan bekalan Stesen Pengubah. Stesen Pengubah mestilah dimatikan bekalan dan dalam status dibumikan . 6.

Kunci laluan masuk perlu dipulangkan semula kepada operator. 6. 71 . PENGUDARAAN DAN PENGHAWA DINGIN Arahan keselamatan untuk kerja senggaraan di dalam Dewan Injap (Valve Hall) hendaklah digunapakai untuk semua kerja yang dijalankan pada Sistem Pemanasan. Pembumian Tambahan hendaklah dipasang pada kedua-dua bahagian Reaktor Pelicin (Smoothing Reactor).11 SISTEM PEMANASAN.10 SISTEM PENYEJUKAN VALVE Arahan keselamatan untuk kerja senggaraan di dalam Dewan Injap (Valve Hall) hendaklah digunapakai untuk semua kerja yang dijalankan pada sistem penyejukan valve di Dewan Injap (Valve Hall). Pengudaraan dan Penghawa Dingin di dalam Dewan Injap (Valve Hall). semua peralatan dan perkakas terutamanya sambungan pembumian mudahalih hendaklah dialihkan. 6. Selepas kerja senggaraan selesai.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 6.9 REAKTOR PELICIN (SMOOTHING REACTOR) Kerja senggaraan di Stesen Pengubah hendaklah dijalankan di dalam status dibumikan sahaja.

Hanya Orang yang Berkecekapan sahaja yang dibenarkan untuk memasuki ruang-ruang yang mengandungi Modul Laser (Laser Module) dan peralatan tambahan. Semua pintu untuk penyambungan kotak bagi kabel gentian optik untuk semua sistem hendaklah dikunci dan ditandakan dengan simbol amaran laser.12 MODUL LASER (LASER MODULE) Sebagai langkah keselamatan. (b) (c) 72 .ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 6. pancaran sinar radiasi perlulah dikawal dan tiada pendedahan yang berbahaya dibenarkan semasa kendalian biasa. Tiada langkah-langkah tambahan untuk keselamatan diperlukan dalam kendalian biasa kecuali seperti di bawah: (a) Semua pintu untuk ruang-ruang Modul Laser (Laser Module) hendaklah dikunci dan ditandakan dengan simbol amaran laser.

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama APENDIKS 1 RAWATAN UNTUK KEJUTAN ELEKTRIK 73 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 74 .

Semasa berusaha untuk membebaskan mangsa yang bersentuhan dengan Voltan Rendah. jika boleh. jika bahan-bahan tersebut tidak diperolehi. pastikan ianya kering dan berpenebat. dan jika tiada tanda penafasan dapat dilihat. tetapi. bertindak SEGERA untuk melaksanakan “artificial respiration” dan meminta seseorang untuk cuba mendapatkan bantuan rawatan dan ambulans. tikar atau kayu berpenebat. Walau apa pun bahan yang digunakan. TINDAKAN SEGERA DAN PANTAS ADALAH MUSTAHAK Matikan bekalan elektrik dengan segera atau meminta seseorang untuk berbuat demikian. gunakan gelungan tali. Baringkan pesakit ke atas sesuatu alas yang kering. 75 . gunakan sarung tangan getah. topi atau kot untuk membebaskan mangsa. Jangan cuba untuk mengalihkan mangsa yang bersentuhan dengan Voltan Tinggi kecuali dengan menggunakan bahan-bahan penebat yang bersesuaian dengan sistem voltan berkenaan. SELEPAS PEMBEBASAN Jangan buang masa dengan mengalihkan mangsa. but.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama RAWATAN UNTUK KEJUTAN ELEKTRIK Langkah-langkah yang berikut harus dipelajari dari seorang pengajar yang berkelayakan dan hendaklah selalu diamalkan.

Pegang dan gerakkan bahu mangsa dengan berhati-hati.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama ARTIFICIAL RESPIRATION CPR Mangsa tidak sedarkan diri/tidak bernafas 1 Tanya satu soalan atau beri satu arahan – Contohnya. dekat dengan telinga mangsa. 2 Jerit ‘ Tolong! Tolong!’ 76 . “ Apa dah jadi?” atau “ Buka mata awak” – bercakap dengan kuat dan terang.

77 . muntah dan lainlain yang boleh menghalang saluran pernafasan. pernafasan: perhatikan pergerakan dada. 4 Melutut di sebelah mangsa. dengar bunyi pernafasan. rasa pernafasan di pipi anda. Dengan cara. bengkokkan tangan anda yang berhampiran dan gunakan tapak tangan untuk mendongakkan dagu mangsa. Keluarkan sebarang bendasing – gigi palsu. luruskan kaki mangsa. 5 Dekatkan muka anda hampir dengan mulut mangsa dan lihat. buka ruang udara pernafasan mangsa dengan cara mendongakkan kepala dan mengangkat dagu mangsa.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 3 Balikkan mangsa ke arah anda. dengar dan rasa.

teruskan dengan hembusan nafas sehingga 12 kali seminit sampai mangsa mula bernafas sendiri.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 6 Tutup hidung mangsa dengan memicitnya menggunakan jari telunjuk dan ibu jari anda. Ini adalah titik. Hembus ke dalam mulut mangsa sehingga anda dapat lihat dada mangsa mengembang. 8 Jika tiada denyutan nadi karotik: (a) (b) (c) Panggil ambulans Mula dan teruskan hembusan nafas Mula memberi tekanan dada. 78 . Letakkan tumit tapak tangan anda yang satu lagi di atas tulang dada dan turunkan sehingga bertemu dengan jari telunjuk. 9 Dengan menggunakan jari anda dapatkan titik pertemuan antara dua rusuk atau sternum mangsa. tekanan harus diberikan. 7 Rasa denyutan nadi karotik dengan menggunakan dua jari. Sekiranya ada denyutan.

Elakkan jejari anda daripada memberikan tekanan ke atas tulang rusuk.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 10 Tangan diluruskan dan tumit tapak tangan diletakkan bertindih di atas titik tekanan dan pastikan bahu anda selurus dengan titik tekanan. 79 .

80 .ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 11 Tegakkan badan anda. Jika mangsa boleh mula bernafas tanpa bantuan. kemudian lepaskan tekanan tanpa mengalihkan tangan anda. Berikan 15 tekanan pada dada diikuti dengan 2 hembusan.’ untuk mengawal masa. Teruskan dengan memberi 2 hembusan bagi setiap 15 tekanan sehingga pakar perubatan sampai. Periksa denyutan nadi untuk setiap 10 hembusan. dan beri tekanan lebih kurang 4 . Kira ‘Satu dan dua dan …. Periksa semula pernafasan dan denyutan nadi mangsa setiap 3 saat. Jangan hentikan usaha untuk memulihkan pernafasan semulajadi mangsa sehingga mendapat nasihat pakar perubatan. CPR HENDAKLAH dilakukan selama 30 minit. Pastikan mangsa tidak berada dalam keadaan sejuk. 15 tekanan pada dada dengan 2 hembusan adalah 1 pusingan.5 cm. dan bersedia untuk memulakan semula tekanan dada sekiranya tiada denyutan nadi. tempatkan mangsa di dalam kedudukan pemulihan.

(i) Tutup dengan kain yang bersih dan balut dengan kemas. Ini boleh dicapai dengan menekan kemas (direct pressure) pada luka mangsa. Kain tersebut hendaklah dibalut tidak terlalu ketat. keutamaan hendaklah diberikan dalam mengawal pendarahan jika perlu. Seseorang hendaklah dilantik untuk bertanggungjawab dalam memastikan bekalan peralatan kecemasan sentiasa tersedia. 81 . Bantuan pakar hendaklah diperolehi di tapak kemalangan sebelum lain-lain kecederaan dirawat. Jika pendarahan berterusan tambah balutan kain di atas balutan pertama dan tingkatkan tekanan dengan balutan tambahan yang lebih kemas. (ii) (b) Luka terbakar hendaklah ditutup dengan kain steril yang bersih untuk mengelakkan luka terdedah pada udara. melainkan ianya bahaya untuk meninggalkan mangsa di kawasan kemalangan. Jika mangsa perlu dialihkan. lakukan demikian dengan menyokong bahagian yang tercedera dengan berhati-hati. (c) PERALATAN BANTUAN KECEMASAN Peralatan bantuan kecemasan yang dibekalkan hendaklah digunakan hanya untuk tujuan yang sepatutnya.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama LAIN-LAIN KECEDERAAN (a) Selepas mangsa kembali bernafas secara normal.

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 82 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama APENDIKS 2 PERAKUAN KEBENARAN (SIJIL KEBENARAN) 83 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 84 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 85 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 86 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama APENDIKS 3 SIJIL KECEKAPAN TNB 87 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 88 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 89 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 90 .

T.W.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama APENDIKS 4 SIJIL KEBENARAN UNTUK MENJALANKAN KERJA (PERMIT TO WORK CERTIFICATE) (P.) 91 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 92 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 93 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 94 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama APENDIKS 5 SIJIL KEBENARAN UNTUK MENJALANKAN KERJA BAGI KONTRAKTOR 95 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 96 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 97 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 98 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama APENDIKS 6 KEBENARAN UNTUK MENGELUARKAN SIJIL KEBENARAN UNTUK MENJALANKAN KERJA PADA RADAS VOLTAN TINGGI DALAM KAWALAN PEGAWAI YANG MENGAWAL 99 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 100 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 101 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 102 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama APENDIKS 7 KEIZINAN (SANCTION) UNTUK MENJALANKAN KENDALIAN PENYUISAN PADA RADAS VOLTAN TINGGI DALAM KAWALAN PEGAWAI YANG MENGAWAL 103 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 104 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 105 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 106 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama APENDIKS 8 KEBENARAN UNTUK BEKERJA PADA TALIAN HIDUP DALAM KAWALAN PEGAWAI YANG MENGAWAL 107 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 108 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 109 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 110 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama APENDIKS 9 REKOD PROSEDUR KESELAMATAN SAMBUNGTARA (RISP-A) 111 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 112 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 113 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 114 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama APENDIKS 10 REKOD PROSEDUR KESELAMATAN SAMBUNGTARA (RISP-B) 115 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 116 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama 117 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 118 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama PENGHARGAAN 119 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 120 .

ketekunan dan bantuan dalam penyediaan Aturan Keselamatan Elektrik TNB Bahagian Penghantaran.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama PENGHARGAAN Bahagian Penghantaran TNB ingin mengucapkan penghargaan kepada anggota kerja. Penghantaran TNB Bhg. jabatan-jabatan dan bahagian-bahagian kerana komitmen. Penghantaran TNB Bhg. Penghantaran TNB Bhg. Penghantaran TNB Bhg. Penghantaran TNB Bhg. Penjanaan TNB Bhg. Penghantaran TNB Bhg. Mereka terdiri daripada : 1 2 3 4 5 6 7 8 9 10 11 12 13 14 15 16 17 18 19 20 21 Md Sallehuddin Dahlan Ng Choon Meng Sanjay Krishna Krishnan Nurfarah Naini Abdul Rashid Siti Ruzainida Ibrahim Roslan Kamari Mohd Zekri Yaacob Jeffrey Titus Vijayan Abdullah Abdul Rahman Arsad Abd. Penghantaran TNB Bhg. Penghantaran TNB Bhg. Penghantaran TNB Bhg. Rasoll Kennedy Solomon Nor Azman Abdul Rahman Subramaniam Sockalingam Hashim Ahmad Mohd Shukor Ahmad Ahmad Nor Azam Muda Zam Haris Junid Mohd Faiza Abdul Ghani ILSAS ILSAS ILSAS ILSAS ILSAS OSH (HR Group) Bhg. Penghantaran TNB Bhg. Penghantaran TNB Bhg. Aziz Zuraidah Kornain Azahari Mohamad Abdul Latif Md. Penghantaran TNB 121 . Penghantaran TNB Bhg. Penghantaran TNB Bhg.

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 122 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama RUJUKAN 123 .

ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama Muka surat ini sengaja dibiarkan kosong 124 .

7.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama RUJUKAN 1. 2. 6. 5. LLN Safety Regulations Electricity Supply Act and Regulations Occupational Safety and Health Act Regulations on Confined Space HVDC Manual and Safe Working Procedure Live Line Work Safety Manual CPR and First Aid Lembaga Letrik Negara Energy Commission NIOSH DOSH Siemens TNB/Hydro Quebec Int. 3. 4. Red Crescent Society 125 .

SEBARANG KESALAHAN DALAM PENTERJEMAHAN INI ADALAH DIKESALI.ATURAN KESELAMATAN ELEKTRIK TNB (BAHAGIAN PENGHANTARAN) Edisi Pertama BUKU INI ADALAH TERJEMAHAN DARIPADA TNB TRANSMISSION ELECTRICAL SAFETY RULES AUGUST 2003 (1st edition) SEKIRANYA TERDAPAT PERCANGGAHAN. SILA RUJUK KEPADA TNB TRANSMISSION ELECTRICAL SAFETY RULES AUGUST 2003 (1st edition) PENAFIAN TANGGUNGJAWAB (DISCLAIMER): TERJEMAHAN INI ADALAH HASIL USAHA WARGA KERJA TNB SAHAJA. 126 .