Penglibatan Ibu Bapa Dan Komuniti Dalam Pendidikan Awal Kanak-Kanak (Ammul Sahara Bt Abu Ngut, Farhana

Bt Anuar, Maznah Bt Mahasan, Noorafizah Bt Sajimin, Noorman Bin Sahidin, Nor Hapizah Bt Othman, Nur Fadzlin Bt Awang Noh, Rosniza Bt Mohd Roszami, Yuhaila Bt Yusoff, Zainuddin Bin Mohd Razali) UPSI 12 April 2011

1.0

PENGENALAN Menurut Azizah (2002), pendidikan awal kanak-kanak ditakrifkan sebagai

pendidikan kanak-kanak yang bermula daripada saat kelahirannya hingga kepada umur lapan tahun. Pendidikan ini termasuk program-program untuk bayi (infants), untuk kanak-kanak yang baru berlatih (toddlers), untuk sekolah asuhan kanak-kanak(nursery school), untuk asuhan kanak-kanak (child care), dan program-program prasekolah yang termasuk kindergarden dan peringkat sekolah rendah. Pada masa ini pusat pendidikan awak kanak-kanak menjadi institusi yang penting dalam masyarakat. Hal ini disebabkan perubahan dari segi cara hidup dan perubahan struktur keluarga akibat perubahan ekonomi dan corak hidup kini. Pada zaman dahulu ekonomi sesebuah keluarga bergantung kepada lelaki sebagai orang yang bertanggungjawab sepenuhnya untuk memikul bebanan keluarga. Pada zaman ini taraf keluarga semakin tinggi, khususnya di bandar telah mendesak kaum wanita untuk keluar bekerja. Dengan ini mereka terpaksa mencari tempat untuk meninggalkan anakanak dalam jagaan orang lain sementara mereka keluar bekerja. Selain itu keadaan keluarga pada masa ini juga telah berubah dengan bertambahnya keluarga tunggal akibat daripada perceraian. Keadaan ini memerlukan pusat jagaan anak-anak untuk membantu ibu bapa dalam mengasuh dan mengembangkan potensi anak-anak supaya mencapai kecemerlangan yang maksimum.

1

Di peringkat awal kanak-kanak, ianya tidak hanya tertumpu kepada sesuatu pengalaman pembelajaran di sekolah tetapi ia merangkumi segala pengalaman dalam kehidupan hariannya sama ada di pusat asuhan, di rumah atau di luar rumah seperti komuniti yang juga memainkan peranan yang penting. Komuniti atau masyarakat boleh mempengaruhi kanak-kanak serta ibu bapa kerana wujudnya jaringan hubungan. Mereka juga memerlukan peluang untuk melibatkan diri dalam berbagai jenis pengalaman. Pendedahan dan penglibatan ini penting untuk mereka berkembang dengan sempurna (Rozumah & Salma, 1985). Dalam tamadun Barat, pendidikan awal bermaksud pendidikan peringkat prasekolah. Pada mulanya peringkat ini hanya meliputi kanak-kanak dari umur tiga hingga enam tahun, yang lebih dikenali dengan peringkat kindergarden. Selepas beberapa kajian, konsep pendidikan awal ini dipinda supaya meliputi kanak-kanak di peringkat selepas lahir hingga ke peringkat enam tahun. Peringkat selepas lahir hingga ke peringkat tiga tahun dikenali juga sebagai peringkat ‘nursery’. Dari perspektif Islam, pendidikan awal bermula dari masa anak masih berada dalam kandungan ibu sehingga kanak-kanak berumur enam tahun. Secara umum, pendidikan awal Islam boleh dibahagikan kepada dua peringkat, iaitu peringkat sebelum lahir dan peringkat sesudah lahir. Pendidikan awak kanak-kanak penting dan perlu diberikan perhatian kerana 90% daripada perkembangan otak secara optimum berlaku sebelum kanak-kanak mencapai umur lima tahun. Pandangan ini sesuai dengan pendapat Piaget bahawa perkembangan kognitif pesat semasa peringkat deria motor, iaitu semenjak kanakkanak lahir hingga berumur dua tahun. Pada peringkat ini kanak-kanak banyak menggunakan deria motor seperti menghisap, menangis dan mengenggam. Pada peringkat ini juga kanak-kanak mengembangkan pengetahuan asasnya yang berkaitan dengan empat ciri, iaitu pengetahuan tentang objek, sebab-sebab sesuatu, ruang dan masa. Pengetahuan ini menjadi asas untuk perkembangan selanjutnya yang lebih sofistikated.
2

Peringkat kedua dalam perkembangan kognitif mengikut Piaget ialah peringkat pra operasi (dua hingga enam tahun). Pada peringkat ini, kanak-kanak menggunakan simbol atau nama bagi objek-objek di persekitarannya. Setelah menguasai bahasa ia mula belajar mengaitkan nama dengan objek-objek. Pemikirannya pada masa ini lebih konkrit, egosentrik dan belum memahami konsep pengekalan. Pemusatan pemerhatiannya pada masa ini hanya pada satu aspek dan mengetepikan aspek yang lain. Pada akhir peringkat ini kanak-kanak kurang egosentrik dan mengembangkan skemanya ke arah yang lebih umum, lebih abstrak dan lebih berkebolehan dalam menyelesaikan masalah.

1.1

Penglibatan Ibu Bapa Dalam Pendidikan Awal Kanak-Kanak Penglibatan dapat ditakrifkan sebagai usaha bersama-sama atau saling bantu-

membantu antara dua pihak ataupun beberapa pihak. Penglibatan ibu bapa dalam pendidikan kanak-kanak dapat meneguhkan pertumbuhan dan perkembangan kanakkanak dan membantu mengekalkan kejayaannya (Rohani Abdullah, 2007). Sebagai ibu bapa, anda lebih mengenali anak anda, dan anda mempunyai kuasa untuk terlibat secara aktif didalam pengalaman prasekolah anak anda. Sekiranya dari pemerhatian anda memberikan gambaran bahawa di situlah anak-anak anda akan dapat berkembang dengan sepenuhnya, maka anda telah pun menemui prasekolah yang betul. Kanak-kanak juga mempunyai sifat-sifat yang diperolehi melalui tindak balas dengan alam sekeliling tempat mereka dilahirkan (Rosmah & Salma, 1985). Menurut Siti Fatimah Abdul Rahman (2006), terdapat kajian membuktikan bahawa ada kaitan antara penglibatan ibu bapa dengan pencapaian kanak-kanak. Dalam kata lain, kajian ini merumuskan bahawa sekiranya kita mahu anak-anak berjaya dalam bidang pendidikan, kita perlu terlibat secara langsung dalam arus pembelajaran mereka. Penglibatan ibu bapa dalam pendidikan anak-anak secara tidak langsung
3

Di Malaysia Event et al.1 Kepentingan Penglibatan Ibu Bapa 4 . 1. Corak penglibatan ibu bapa ditentukan oleh penganjur sesebuah tadika.1. Diantara sebab yang dinyatakan adalah kekurangan masa dan ibu bapa mempunyai tanggungjawab di rumah. Di luar bandar dan di pinggir bandar. iaitu daripada atas ke bawah.memberikan kesan yang positif terhadap perkembangan anak-anak antaranya sikap bersungguh-sungguh dalam aktiviti pembelajaran di samping menunjukkan tingkah laku yang lebih baik dan seimbang. Tadika yang berkualiti mengintegrasikan penglibatan ibu bapa dalam proses pengajaran dan pembelajaran. Penglibatan ibu bapa boleh meningkatkan kualiti tadika. Kesinambungan penglibatan ibu bapa lebih bersifat inisiatif guru daripada inisiatif ibu bapa pada andaian tadika pula ibu bapa perlu diberitahu mengenai apa yang harus dilakukan. Walaubagimanapun dalam pendidikan pra sekolah identiti tersebut tidak tercapai jika ibu bapa tidak bertindak aktif dalam proses pengajaran dan pembelajaran di tadika. sementara majoriti tidak terikat dalam aktiviti tadika. Ada pola yang menunjukkan kecenderungan ibu bapa terlibat dalam aktiviti kokurikulum tetapi ibu bapa tidak dijangka dan dirancang terlibat dalam pengendalian pengajaran harian dalam kelas tadika. Ibu bapa perlu dididik mengenai peranan dan tanggungjawab mereka supaya matlamat pendidikan tadika berkenaan dapat dicapai dan peranan mereka sebagai pendidik di rumah dilatih (Rohaty. serta kurangnya latihan ibu bapa mengenai peranan mereka sebagi pendidik kanak-kanak pra sekolah. tadika agensi kerajaan mempunyai identiti sebagai tadika berasaskan komuniti. (1999) mendapati bahawa dalam penglibatan ibu bapa terdapat ruang lingkup yang agak terbatas.c 2003). Hanya 10% daripada ibu bapa yang aktif di tadika. Ibu bapa kerap dilihat dalam aktiviti di luar tadika seperti menemani anak mereka dalam lawatan ke muzium dan taman hiburan. Penglibatan ibu bapa lebih merupakan pendekatan satu arah.

Kebaikan kepada Guru • • Mereka mendapat buah fikiran dan maklum balas secara terus daripada ibu bapa apabila hendak menjalankan aktiviti. iii. Mereka dapat melihat peranan ibu bapa yang berbeza iaitu sebagai guru. Mereka lebih memahami kurikulum dan aktiviti yang dipelajari oleh anakanak mereka. • Mereka dapat lebih perhatian daripada orang dewasa ketika menjalankan aktiviti kumpulan dimana nisbah kanak-kanak berbanding orang dewasa adalah kecil. Antara faedah yang dikenalpasti: i. • • Kebaikan kepada kanak-kanak. bersoal jawab dengan orang dewasa berkenaan dengan sesuatu pengalaman atau pengetahuan kerana ibu bapa datang daripada pelbagai pekerjaan. Mereka dapat bersoal jawab dan berkongsi masalah dengan guru. sedang dan akan diajar kepada anak mereka selama berada di sekolah. Mereka berpeluang mempelajari cara atau kaedah guru mengatasi masalah tingkah laku anak-anak. 5 . Mereka dapat memahami apa yang sudah. guru-guru dan ibu bapa sendiri. Mereka boleh menyambung aktiviti susulan ataupun aktiviti rangsangan. Mereka dapat berkenal mesra. ii.Penglibatan ibu bapa memberi kebaikan kepada kanak-kanak. • • • • • • • Kebaikan kepada Ibu Bapa Mereka dapat melihat tingkah laku anak disekolah. Mereka dapat meningkatkan ilmu pengetahuan. Mereka dapat berkongsi masalah dan bersoal jawab bagi meningkatkan perkembangan anak-anak.

ii. Tanpa pengetahuan ini. 6 . Ramai ibu bapa menganggap anak istimewa hanya memerlukan keperluan asas dan kasih sayang. kesedihan kerana mempunyai anak istimewa.• • Mereka boleh menjadi penghubung antara ibu bapa dan sekolah. Sebenarnya mereka juga memerlukan keperluan seperti kanak-kanak biasa hingga tercapai keperluan pemenuhan kendiri (self-actualisation). Menurut Rohani Abdullah (2007) pendidikan prasekolah mengalualukan kehadiran anak istimewa melalui program inklusif. Pengetahuan berkenaan keperluan anak istimewa. Mereka dapat belajar dan meningkatkan pengetahuan hasil interaksi dengan ibu bapa yang mempunyai pelbagai latar belakang pekerjaan dan pendidikan. kanak-kanak istimewa tidak akan membesar ke tahap keupayaan mereka. Ia juga dapat mengubah sikap ibu bapa pada anak sama ada ia dianggap sebagai beban ataupun suatu dugaan serta dapat menyemai pandangan positif dalam kalangan masyarakat pada anak istimewa. Ramai ibu bapa oleh kerana bersimpati kepada anak biasanya memanjakan anak istimewa dan ini meyebabkan anak sentiasa bergantung kepada ibu bapa seumur hidup. Sikap ibu bapa Penglibatan ibu bapa di prasekolah dapat mengurangkan tekanan emosi. kesugulan. Ibu Bapa Kanak-kanak Istimewa. Penglibatan ibu bapa yang mempunyai anak istimewa sama pentingnya di prasekolah: i. • Mereka dapat sokongan dalam setiap aktiviti yang telah dijalankan terutama yang melibatkan tenaga dan bantuan kewangan.

Pengetahuan berkenaan peringkat-peringkat anak istimewa Pengetahuan ini perlu kerana dapat membantu ibu bapa mendidik anak memperoleh kemahiran-kemahiran yang sesuai (adaptive behaviour) untuk tingkah laku yang diterima oleh masyarakat. aplikasi kemahiran asas dalam kehidupan seharian dan kemahiran membuat keputusan sendiri. komunikasi (bahasa dan pertuturan). Ibu bapa perlu tahu boleh mendapatkan khidmat sokongan bagi membantu mereka dalam penjagaan anak istimewa. Oleh itu menjadi tanggungjawab mereka untuk berusaha mendapatkan penglibatan masyarakat demi masa depan anak mereka. Masa depan kanak-kanak istimewa Ibu bapa perlu memikirkan masalah-masalah yang dihadapi oleh anak mereka pada masa depan dan mencari resolusi untuk masalah-masalah ini. iv. jurupulih dan pekerja sosial. Khidmat sokongan boleh diperoleh daripada doktor. v. Dengan bantuan ini.iii. guru. Ibu bapa adalah orang yang benar-banar mengetahui. Mereka dapat menghubungi ibu bapa lain yang senasib dengan di pra sekolah. kemahiran sosialisasi. Pengetahuan berkenaan khidmat sokongan Ibu bapa perlu menyedari bahawa membesarkan anak istimewa tidak dapat dilaksankan dengan berkesan tanpa bantuan dari luar. hak asasi dan kemahuan anak istimewa. Sebagai ibu bapa mereka mesti berusaha menjadi kuasa penggerak bagi menyedarkan masyarakat berkenaan. Tanpa penglibatan ibu bapa yang tanpa 7 . ibu bapa akan mendapat sokongan dalam menjalankan peranan mereka sebagai ibu bapa yang baik. kemahiran membantu diri (self-help skills). prihatin dan peka pada anak istimewa. Kemahiran-kemahiran penyesuaian termasuk kemahiran sensorimotor.

Sebagai kanak-kanak mereka menjadikan keluarga dan komuniti sebagai ‘role model’. Mereka belajar mengenai proses. konsep dan praktis daripada persekitaran yang positif termasuk aktiviti harian seperti membeli belah. Membentuk kumpulan bertindak yang dapat membantu dan meringankan bebanan dan masalah yang dihadapi oleh ibu bapa yang mempunyai anak istimewa. saudara mara.usaha yang gigih. menonton wayang atau menghadiri 8 . Mereka juga dapat : i.guru-guru. rakan sebaya dan orang dewasa yang mengenali mereka. Antaranya ibu bapa. Falsafah yang harus mendorong ibu bapa ‘Fikirkan berkenaan keupayaan bukan ketidakupayaan’ ‘Think Ability Not Disability’. Menyedarkan ibu bapa berkenaan langkah-langkah yang perlu diambil untuk mebuat intervensi awalan dan asas pendidikan bagi anak-anak yang kurang uapaya serta memahami aspek-aspek pendidikan yang diperlukan oleh anak-anak tersebut mereka ada mengikut di keupayaan program anak-anak segregasi. Golongan yang paling penting adalah orang yang bertanggungjawab dengan kebajikan mereka. sama dalam pengsealiran atau inklusif apabila tiba di peringkat persekolahan kelak 1. Program Pemulihan Dalam Komuniti dan melibatkan ibu bapa tersebut di dalamnya.2 Penglibatan Komuniti Dalam Pendidikan Awal Kanak-Kanak Menurut Rohani Abdullah (2007) komuniti merujuk kepada orang yang ada kaitan rapat dengan kanak-kanak. Mewujudkan a. semua ahli keluarga yang tinggal serumah dengan mereka. jiran. ii. kemungkinan nasib anak istimewa tidak cerah. Kanak-kanak mempelajari sosial budaya daripada keluarga dan komuniti.

(Jeffrey Glanz.pusat ibadah (Arthur et al. Berhubung dengan orang luar dalam komuniti boleh menpengaruhi pembelajaran kanak – kanak. sebagai contoh melalui aktiviti menonton televisyen dan video. 2006). Seorang kanak-kanak di dalam sesebuah keluarga mungkin akan mempelajari mengenai huruf dan nombor. 2005). tanggungjwab dalam masyarakat. Jabatan Perpaduan Negara Dan Integrasi Nasional (JPNIN) terlibat dalam pengendalian TADIKA untuk kanak-kanak yang berumur 5. 1. TABIKA yang dikendalikan oleh JPNIN ialah TABIKA Perpaduan yang membolehkan kanak-kanak berbilang kaum menghayati nilainilai hidup bermasyarakat dan membentuk anak-anak yang memahami adat dan budaya yang pelbagai. 2004).1 Badan Bukan Kerajaan 9 .6 tahun atau di peringkat pra sekolah. Dalam komuniti. memberi komitmen serta hormat (Thompson. masyarakat mempunyai kepunyaan.3. (Rohani Abdullah. 1. Oleh itu.2005). Hal ini demikian kerana. Masyarakat setempat merupakan komuniti yang boleh mempengaruhi kanak – kanak.3 Badan Kerajaan Penglibatan agensi-agensi kerajaan juga turut memberi impak kepada perkembangan awal kanak-kanak. Selain itu kanak-kanak juga belajar mengenai huruf dan nombor melalui perkongsian buku dan bermain permainan puzzle. menolong satu sama lain. mereka harus diberi peneguhan atau pengukuhan supaya menjadi kanak bersahsiah baik. sifat kanak-kanak boleh dikesan sejak dilahirkan sama ada dia seorang pemarah atau periang dan sama ada dia mudah ataupun susah untuk menyesuaikan diri dalam seseuatu keaadaan. membaca jadual keretapi dan memanaskan makanan dalam ketuhar.

Hubungan kanak-kanak dengan masyarakat adalah dengan mewujudkan hubungan yang mesra dengan kanak. ICT (Rohani Abdullah. Dalam pada itu. orang dewasa harus peka kepada keperluan. Islamic Relief WorldWide dan Yayasan Basmi Kemiskinan. Masyarakat Setempat Bagi memberikan bantuan yang berkesan dan menggalakkan perkembangan optimum kanak-kanak. 2001). Dengan program ini. Semasa terlibat dalam aktiviti ko-kurikulum tadika. Taman Tun Dr. apabila kanak-kanak ramai. program Click A Child yang dinaungi Masjid At. Program yang dijalankan adalah bertujuan membantu kanak-kanak yang tidak berkemampuan.Taqwa. Para guru sukar melakukan tugas dengan baik seperti hendak menjawab soalan kanakkanak dengan terperinci. Guru hendaklah sentiasa sedia melayan pertanyaan mereka memberikan jawapan sebaik mungkin. Misalnya. Ismail. komuniti yang bertugas akan dipecahkan mengikut bahagian masing – masing. Hari Potensi. Stimulasi yang diberikan dari rumah serta dorongan terhadap minat-minat kanak-kanak merupakan hal vital bagi perkembangan bakat kanak-kanak (Reni Akbar Hawadi. Tindak balas mengajar kanak-kanak ketika mencari maklumat dapat menanam sikap positif dan tingkah laku mencari ilmu melalui rujukan seperti buku. mereka juga akan berinteraksi dengan kanak – kanak 10 .Badan amal bukan kerajaan yang menjerumus kepada kebajikan kanakkanak juga wujud di Malaysia. Contohnya. komuniti juga secara tidak langsung menjadi pembantu kepada guru kanak – kanak. kanak-kanak dapat dibantu melalui perkembangan awal mereka dengan lebik baik walau pun tanpa ibu bapa. Antara program yang dilaksanakan adalah Malam Amal untuk rumah-rumah anak-anak yatim. 2004). isyarat dan perkembangan semasa kanak-kanak tersebut.

penjagaan dan kasih sayang. peranan ibu bapa.1 Teori Kontesktual Teori Kontekstual terbahagi kepada tiga iaitu bioekologikal. meluangkan lebih banyak masa membaca bersama-sama anak mereka. Ibu bapa adalah pihak pendidik yang pertama dan utama anak-anak sebelum mereka berhadapan dengan guru-guru dan pembimbing tadika.0 Teori Dan Model Yang Mengaitkan Penglibatan Ibu Bapa Dan Komuniti Dalam Pendidikan Awal Kanak-Kanak 2. 2003). keluarga dan komuniti sebagai rakan kongsi aktif dalam proses pembelajaran kanak-kanak selalunya memberi kesan pada kualiti. Kajian Klaus dan Greg (1986). Manakala ibu bapa yang tidak melibatkan diri. 2. amalan penglibatan keluarga akan lebih terdorong dan autentik (Donna Couchenour & Kent Chrisman 2000). Pendapat ini turut disokong George S. Ahli komuniti boleh menjadi pembantu guru. Teori ini menunjukkan hubungan antara kanak-kanak. Morrison dalam bukunya ‘Early Childhood Education Today’. memberi sokongan. lebih banyak menghabiskan 11 .untuk memberi sokongan supaya mereka dapat melakukan yang terbaik pada hari itu. mendapati ibu bapa yang melibatkan diri dengan program prasekolah. Ibu bapa juga mampu meningkatkan kualiti sesebuah program tadika. bimbingan dan perlindungan kepada kanak-kanak. panduan. Apabila guru mengaplikasikan teori ini. menyatakan bahawa ibu bapa ialah orang yang menyediakan keperluan asas. Menurut Rohaty Mohd Majzub (2003). dialektikal dan sistem keluarga. keluarga dan komuniti di mana penting untuk penglibatan keluarga berkesan dalam pendidikan awal kanakkanak. tunjuk ajar. pensyarah dan tutor (Marzano.

1 Teori Ekologikal Urie Bronfenbrenner Kajian di dalam dan di luar negara menunjukkan bahawa faktor persekitaran seperti penglibatan ibu bapa secara aktif mempunyai kesan langsung ke atas semua aspek perkembangan kanak-kanak Mac Naughton. mengemas rumah dan sebagainya (Kasnani Ab Karim et al. Kanak-kanak. Akibatnya mencorakkan peranan guru tadika sebagai seorang 12 . komuniti haruslah bertindak mengambil alih tanggungjawab ini untuk kebaikan kanak-kanak. Golongan pendidik awal kanak-kanak samada guru prasekolah. (2005). keluarga dan komuniti bergantungan (Donna Couchenour dan Kent Chrisman 2000). 2. pekerja kebajikan atau guru tadika adalah sebahagian daripada komponen masyarakat sihat yang penting terhadap kanak-kanak dan keluarga. yang mengemukan teori ekologi mengenai perkembangan kanak-kanak berkata. pendidikan kanak-kanak banyak dipengaruhi oleh nilai-nilai sistem makro masyarakat. keluarga dan komuniti sentiasa bergantung antara satu sama lain (Donna Couchenour dan Kent Chrisman 2000). Masyarakat berubah mengikut bagaimana keluarga dan komuniti berfungsi.masa dengan perkara yang bersifat bukan pendidikan seperti menonton televisyen.1. 2005). iaitu masyarakatt yang lebih global. Kanak-kanak Keluarga Komuniti Rajah 1: Kanak-kanak. Masyarakat yang sihat bergantung kepada perkembangan keluarga berfungsi terhadap kanak-kanak dengan sebaikbaiknya. Jika keluarga tidak dapat berfungsi dengan betul untuk perkembangan kanakkanak. Bronfrenbrenner (2003).

Ini mencetus kontroversi di antara apa yang terkandung dalam teori dengan apa yang sebenarnya dipraktikkan dalam program tadika. dasar pendidikan. melalui model ekologinya mengenai perkembangan manusia Rajah 2: Model bahawa perkembangan kanak-kanak menjelaskan Teori Ekologi Urie Bronfenbrenner paling baik difahami melaui konteks sosial keluarga. fizikal. di mana tugas utama mereka adalah menyampaikan ilmu dan kemahiran akademik.‘academic taskmaster’. sosial.(Rohaty Mohd Majzub. Sungguhpun pakar perkembangan manusia menyatakan bahawa kanak-kanak perlu dididik menurut aras perkembangan mereka dan dibuat secara holistik. 1992) sama ada wujud perbezaan prioriti matlamat antara guru. komuniti dan masyarakat yang lebih meluas. tetapi masyarakat umum lebih berorientasikan peperiksaan dan pencapaian. Fokus pada persediaan akademik boleh mengurangkan keprihatinan kepada pembangunan personaliti kanak-kanak. 2003). kerana menyediakan matlamat atau objektif yang jelas sewajarnya adalah menjadi syarat utama dalam pengurusan sesebuah tadika. 13 Bronfrenbrenner . Oleh yang demikian konsensus matlamat atau objektif adalah satu cabaran. ibu bapa dan pakar dalam domain perkembangan total kanak-kanak iaitu domain intelek. Konflik dan kontroversi mengenai matlamat telah dikaji oleh Rohaty (1984. Nilai-nilai budaya Institusi yang Mempengaruhi Keluarga (pekerjaan) Sistem Makro Keluarga Kanak-kanak Mikro Sistem Ekso Nilai-nilai masyarakat (1998). emosional dan kerohanian. moral.

Menurut Vygotsky.2 Teori Dialectikal Vygotsky Vygotsky sangat dikenali sebagai seorang ahli psikologi pendidikan yang memperkenalkan teori sosio budaya. Sebagai contoh. kanak-kanak merayakan hari percutian dan cara mereka merayakannya menggambarkan pengetahuan berdasarkan kebudayaan. Konsep sosial yang dimaksudkan oleh Vygotsky ialah proses pembelajaran seseorang individu akan lebih berkesan melalui interaksi dengan orang dewasa dan teman sebaya yang lebih baik.Pengenalpastian perbezaan prioriti matlamat memberi impak kepada corak pengalaman pembelajaran yang dipilih untuk sajian (Rohaty Mohd Majzub. Makanan yang dimakan. 14 . 2000). perkembangan bahasa. 2. zon had proksimal. Kanak-kanak sememangnya tidak mempunyai fungsi mental yang tinggi tetapi mereka boleh mewarisinya daripada ibu bapa ataupun masyarakat di sekeliling mereka. Pergaulan sosial kanak-kanak dengan masyarakat dan budaya di sekeliling mereka akan mempengaruhi tahap pemikiran kanak-kanak. cara penyediaan. Vygotsky menyatakan bahawa pengetahuan manusia berasal dari budaya. 2003). Ini bermakna kebanyakkan pengetahuan yang kanak-kanak tahu "tahu" datang dari keluarga dan masyarakat yang lebih besar. anak-anak lahir dengan fungsi mental yang relatif dasar seperti kemampuan untuk memahami dunia luar dan memusatkan perhatian. dan scaffolding. Vygotsky menekankan pentingnya interaksi sosial dengan orang lain dalam proses pembelajaran. layanan dan persiapan meja makan serta sopan santun hasil dari pengalaman dalam sesuatu budaya (Donna Couchenour dan Kent Chrisman.1. Vygotsky mengesyorkan bahawa kebolehan intelek adalah spesifik kepada budaya di mana kita dipelihara dan dibesarkan (Syazwan Safuan 2008). Terdapat empat prinsip yang diterapkan dan diperjuangkan dalam teori kognitif ini iaitu konsep sosial.

Bahasa kanak-kanak berkembang dalam persekitaran sosialnya. Vygotsky mengatakan bahawa kanak-kanak biasanya membina pengetahuan secara individu serta sosial (Valmband. kanak-kanak menggunakan bantuan tersebut untuk memahami sesuatu dan seterusnya dapat menggunakan maklumat yang diperolehi untuk menyelesaikan masalah. Dalam prinsip scaffolding. Pembelajaran dengan bantuan scaffolding memberi manfaat kepada pelajar yang lemah. khususnya aspek perkembangan bahasa kerana bahasa adalah alat utama interaksi yang berperanan sebagai penyampai maklumat. 2006). bahasa ialah alat berfikir bagi manusia untuk membina konsep-konsep dalam fikiran sebagai respons kepada masalah dan rangsangan persekitaran (Awang Salleh bin Awang Wahap dan Dr. pecahan masalah kepada langkah-langkah yang lebih kecil dan pemberian contoh yang berkaitan. maka bantuan yang diberi akan semakin berkurangan. Menurut Abdul Aziz Abdul Shukor et al. cadangan. (2008). Scaffolding merupakan satu teknik yang digunakan oleh seseorang yang memiliki kemahiran yang lebih untuk membantu seseorang yang kurang berpengetahuan. Menurut teori ini. Bantuan yang diberikan akan di ubah suai untuk mengakomodasi prestasi semasa seseorang pelajar.Kebanyakan daripada apa yang kita berfikir dan cara berfikir dipengaruhi oleh budaya. galakan. pihak guru atau rakan sebaya 15 . Bantuan tersebut boleh membentuk isyarat. Biasanya. Apabila pelajar yang lemah dapat menguasai sesuatu kemahiran. Zamri Mahamod. Teori Vygotsky memberi penekanan terhadap pengaruh persekitaran sosial terhadap perkembangan kanak-kanak. 2008). seseorang guru atau rakan sebaya yang berpengtahuan memberi bantuan untuk memahirkan orang yang lemah berpengetahuan dalam sesuatu ilmu.

2 Model Epstein Penglibatan ibu bapa mengikut Model Epstein. Pendekatan melalui scaffolding memberi dua sumbangan. Setiap jenis penglibatan akan mempunyai banyak amalan yang berbeza yang boleh dilakukan oleh pihak tadika untuk mencapai matlamat prasekolah yang sudah ditetapkan. Scaffolding boleh juga diberi secara tidak langsung oleh guru dengan menyediakan latihan-latihan. 2. 1. 16 . iaitu ia menjadikan pelajar berminat untuk melibatkan diri dalam tugasan dengan efektif sehingga berjaya. Pelajar dapat mengembangkan aktiviti-aktiviti dan pengalaman-pengalaman pembelajaran serta meningkatkan kadar keupayaan pembelajaran yang pelu dicapai. Usaha pemantauan tugasan yang dibuat oleh pelajar yang lemah hendaklah diteruskan sehingga pelajar yang lemah dapat menguasai kemahiran atau kerjaya menyiapkan tugasan dengan baik dan memuaskan. Perkara ini dapat dilakukan dengan instruksi yang tepat untuk menyelesaikan masalah yang besar dengan lebih cepat. 2008). Keibubapaan. Ini bererti. pihak yang memberi bantuan tidak akan membuat segalagalanya untuk pelajar yang lemah tersebut. a) Membantu keluarga. Sumbangan yang kedua ialah ia dapat mengembangkan pretasi dan zon pengembangan proksimal pelajar. Enam jenis penglibatan tersebut ialah. Idea membantu pelajar ini disebut scaffolding (Abdul Aziz Abdul Shukor et al. Zon perkembangan proksimal yang disarankan oleh Vygotsky menghubungkan perbezaan antara apa yang boleh dipelajari oleh pelajar tanpa bantuan dengan apa yang boleh dipelajari dengan bantuan guru atau rakan sebaya yang berkebolehan.memberi bantuan kepada pelajar yang lemah dan yang memerlukan bantuan sahaja. (2006) mempunyai enam jenis penglibatan.

a) Berkomunikasi dengan keluarga tentang program sekolah kemajuan pelajar melalui berkesan school-to-home dan school komunikasi. kad laporan.. Persidangan.Dengan mengasuh dan kemahiran membesarkan anak. panggilan telefon. surat. 5. tutor. pengawal & monitor serta buat pemimpin. Komunikasi. pelatih. 17 . b) Memo. notis. pensyarah. b) Belajar di rumah. 2. demonstran. Membuat keputusan. Kesukarelaan. pemahaman kanak-kanak dan pembangunan remaja serta dalam menentukan keadaan rumah yang menyokong anak. a) Libatkan keluarga dengan anak-anak mereka dengan pelbagai kegiatan. b) Membantu sekolah. email & website. a) Sertakan keluarga sebagai peserta di sekolah kerajaan dan advokasi. Pembelajaran di rumah. termasuk kerja rumah dan kegiatan kurikulum. a) Meningkatkan pengambilan. dan home-to- 3. b) Mentor.Dalam memahami keluarga. c) Hal-hal yang berkaitan dan keputusan. . latihan dan jadual untuk melibatkan keluarga sebagai releven dan penonton untuk menyokong pelajar dan sekolah program. penguat. 4.

yang dinaungi isteri Perdana Menteri Datin Seri Rosmah Mansor. b) Rakan perniagaan c) Budaya dan kumpulan rekreasi d) Kerajaan dan institusi ketenteraan Dalam kajian ini pengkaji tidak mengkaji aspek kolaborasi dengan komuniti. kerana aspek ini lebih tertumpu kepada penglibatan komuniti dalam prasekolah. Faktor berikutnya ialah isu kepercayaan iaitu anggapan negatif tentang kemampuan keluarga. diibaratkan seperti mencorak dan mewarnai sehelai kain putih dengan nilai-nilai murni yang dapat membentuk jati diri generasi muda Malaysia. 18 .1 Model Permata Negara Membentuk kanak-kanak berusia bawah lima tahun untuk menjadi pintar. Kolaborasi dengan komuniti.3. matang emosi dan bijak berkomunikasi menjadi tumpuan Program Pusat Asuhan dan Didikan Awal Kanak-Kanak Permata Negara (Permata Negara) dalam usahanya melahirkan “Khazanah dan Permata” masa depan negara. (2004) kekangan dalam membangun hubungan antara ibu bapa dan guru bagi tujuan penglibatan ibu bapa. dapat dibezakan menjadi faktor dalaman dan faktor luaran. Menurut Gestwicki. Faktor dalaman mencakupi masalah antaranya keperibadian guru yang kurang suka bersosialisasi dengan ibu bapa. keluarga dan sekolah dengan perniagaan. Usaha Permata Negara itu. a) Menyelaraskan sumber-sumber masyarakat dan perkhidmatan untuk pelajar.6. perbezaan antara pengalaman guru dan ibu bapa sehingga sering kali guru memandang ibu bapa kurang pengetahuan berbanding dengan guru yang dilatih secara profesional. 2. dan kelompok lain serta memberikan badan-badan perkhidmatan kepada masyarakat.

500 sebulan. sosio-emosi. rohani. sosial dan komunikasi. Asuhan dan didikan awal kanak-kanak bertujuan mengembangkan potensi setiap anak permata negara secara holistik bagi mewujudkan modal insan negara yang seimbang dari segi intelek. emosi. jasmani. aktivis wanita dan aktivis masyarakat berganding bahu melaksanakan pelbagai kajian dan penyelidikan. 2009). Berumur satu hingga empat tahun ii. Program PERMATA Negara memfokuskan pada asuhan dan didikan awal untuk kanak-kanak yang memenuhi kriteria berikut: i. yang diadaptasi dari pusat kecemerlangan kanak-kanak Pen Green di Corby. Untuk merealisasikan idea itu. Menetap di pinggir atau luar bandar 19 . komunikasi dan fizikal (Nur Syuhada Shamsudin. Pengasuhan yang dilaksanakan berbeza dengan taska biasa kerana ibu bapa perlu memperuntukkan sekurang-kurangya sejam setiap minggu untuk bersama dengan anak mereka di pusat itu selain melawat pada waktu makan tengah hari untuk mewujudkan hubungan yang lebih erat antara ibu bapa dan anak. Permata Negara dilaksanakan sejak 1 Mac 2007 dengan menawarkan perkhidmatan pengasuhan dan didikan awal untuk kanak-kanak di bawah umur lima tahun. Kurikulum Pusat Anak PERMATA Negara (PAPN) juga digubal berbeza daripada kurikulum asuhan dan didikan awal kanak-kanak yang lain kerana ia memberi penekanan kepada pembangunan kanak-kanak secara holistik dalam aspek kemahiran kognitif. dan keutamaan diberikan kepada ibu bapa yang berpendapatan kurang daripada RM1. ibu bapa dan komuniti.Setiap anak umpama permata yang perlu digilap kilauannya hasil pendedahan konsep asuhan dan didikan istimewa dengan penerapan konsep belajar itu menyeronokkan menerusi bermain. Usaha ini memerlukan kerjasama antara pendidik. ahli akademik. sekumpulan individu profesional termasuk pakar kanak-kanak. England.

2007). Corby. beliau dan rakannya. 20 . Memberi kuasa kepada kanak-kanak melalui pembelajaran secara bebas. iv. iii. Kasih sayang dan belaian. Dr. Kaedah ini mewujudkan persekitaran yang sesuai dan menyeronokkan bagi kanak-kanak melalui teknik-teknik berikut: i. ii. Dua pakar pendidikan dari United Kingdom (UK) berpuas hati dengan perkhidmatan pengasuhan dan didikan awal kanak-kanak yang dijalankan di Pusat Anak Permata Negara (PAPN) walaupun masih di tahap perintis. Keluarga berpendapatan rendah iv. Pakar asuhan dan pendidikan awal kanak-kanak dari Pen Green Centre for Children. Teknik pembelajaran PERMATA ialah dengan merangsang minda kanakkanak dengan kaedah meneroka. Pemikiran dan bacaan. Margy Whalley berkata. Berbilang kaum dan agama Penglibatan ibu bapa dan komuniti adalah penting dalam pembelajaran anak-anak dan mempunyai matlamat secara keseluruhannya untuk meningkatkan kesediaan kanak-kanak memasuki alam prasekolah rendah dengan persediaan pelbagai aspek perkembangan Fokus kepada merangsang perkembangan holistik dan intervensi awal kanak-kanak dari lahir hingga ke usia pra persekolahan (Bahagian PERMATA.iii. mencuba dan mengalami melalui aktiviti permainan. Jabatan Perdana Menteri 2010). Interaksi dan komunikasi. Heather Donoyou mendapati PAPN di negara ini bakal berjaya mencapai matlamat terutamanya merangsang minda kanak-kanak menjadi lebih positif dan berkembang baik (Siti Ainiza Kamsari.

ii. Merangsang kemahiran matematik dan pemikiran secara logik. (Permata Subang Jaya. nyanyian.v. Mendorong kebolehan dan potensi kanak-kanak. kasih sayang. Menghayati muzik dan seni. Belajar melalui bermain. iv. tarian dan lakonan. 21 . Rajah 3: Menunjukkan enam elemen dalam Kurikulum Pusat Anak PERMATA Negara. Belajar melalui percubaan dan penerokaan. Pembinaan hubungan emosi. diri. vi. Melalui berkawan dan sosial. pantun. Membina minat membaca dan berfikir sejak awal. iii. vi. 2010). rasa selamat dan yakin Melalui sentuhan dan belaian. i. Atas dasar ini. v. vii. teknik pembelajaran PERMATA digubal dengan mengambil kira aspek-aspek seperti.

Dalam Bahasa Inggeris istilah kanak-kanak berkeperluan khas dinamakan ‘children with exceptional needs’ atau secara ringkas ‘xceptional children’. 2003).3. Kanak-kanak pintar cerdas (gifted) yang mempunyai kebolehan jauh lebih tinggi daripada biasa.0 KAJIAN-KAJIAN LEPAS BERKAITAN KANAK-KANAK BERKEPERLUAN KHAS SERTA PENGLIBATAN IBU BAPA DAN KOMUNITI DI PERINGKAT TADIKA / PRASEKOLAH Dapatan kajian daripada Arnold (2008) dan Izzo et al. beberapa perbezaan ini dapat dikurangkan. Bagaimanapun. kanak-kanak bermasalah. Kedua-dua kumpulan ini memerlukan pengubahsuaian kepada kurikulum dan kaedah mengajar supaya mereka dapat merealisasikan potensi mereka (Heward. kanak-kanak abnormal. fizikal atau emosi mereka berbeza daripada norma sehingga mereka memerlukan program pendidikan khas atau pendidikan khusus. Mereka ini dipanggil kanak-kanak keperluan khas (exceptional children) yang mengalami kesukaran belajar. (1999) menunjukkan bahawa penglibatan ibu bapa yang lebih tinggi menentukan pencapaian akademik kanak-kanak yang tinggi. kanak-kanak luar biasa. dan kanak-kanak terbantut pertumbuhan atau perkembangan. Lazimnya. kadar keciciran yang lebih rendah. Pelbagai istilah lain telah digunakan untuk kanak-kanak keperluan khas dan antaranya adalah kanak-kanak istimewa. terdapat sekumpulan kecil kanak-kanak prasekolah yang mana ciri-ciri mental. Pendidikan prasekolah bertujuan membantu ibu bapa untuk meningkatkan perkembangan kanak-anak secara holistik melalui pengalaman belajar yang bermakna 22 . Miedel and Reynolds (1999) juga mendapati bahawa penglibatan ibu bapa yang lebih tinggi di prasekolah berkaitan dengan kemahiran membaca kanak-kanak yang lebih baik. setelah melalui suatu program pendidikan. kanakkanak cacat. Semua kanak-kanak berbeza antara satu sama lain. masa yang lebih pendek di kelas pendidikan khas ketika kanak-kanak berada di kelas lapan. kanak-kanak kurang upaya.

untuk membantu ibu bapa mencari kekuatan dan bakatnya serta menggunakannya bagi diri mereka sendiri dan keluarga.dan menyeronokkan serta persekitaran yang diperkaya bagi menstimulasi otak mereka (Essa. 1994). Kajian lain yang dilakukan di Head Start dan Amerika Syarikat. Guru dan pengetua perlu menyokong penglibatan ibu bapa dam komuniti dalam aktivitiaktiviti di prasekolah dan menyamakan persepsi pengetua dan para guru tentang penglibatan ibu bapa dan komuniti. Dalam kajian. Penglibatan ibu bapa dan komuniti sangat berguna dalam menentukan pencapaian kanak-kanak keperluan khas mahupun kanak-kanak normal dalam mencapai matlamat yang telah ditetapkan oleh pihak prasekolah. mendapati bahawa penglibatan ibu bapa berkaitan dengan keterampilan dan perilaku di kelas (Taylor & Machida. dan adaptif yang lebih baik. pendidikan prasekolah merujuk kepada pendidikan yang disediakan oleh tadika bagi kanak-kanak yang berumur 4 hingga 6 tahun. perkembangan sosial. penglibatan ibu bapa dan komuniti sangat penting dan pihak sekolah harus menumpukan perhatian kepada cara-cara untuk melibatkan ibu bapa dan komuniti bagi menyokong kejayaan pendidikan kanakkanak prasekolah sama ada yang berkeperluan khas mahupun kanak-kanak normal. 1996). motor. Merujuk kepada dapatan kajian-kajian ini. Ibu bapa perlu memahami kepentingan pendidikan 23 . Menurut Morrison (1978) pengertian penglibatan ibu bapa dan komuniti yang komprehensif adalah proses aktualisasi daripada potensi ibu bapa. Conway (2003) menyatakan penglibatan ibu bapa dan komuniti perlu lagi diberi galakkan kerana memberi kesan yang mendalam terhadap perkembangan sosial dan kejayaan akademik kanak-kanak. Namun kejayaan pendidikan kanak-kanak di prasekolah ditentukan oleh penglibatan ibu bapa dan komuniti dalam pendidikan prasekolah terutama kepada kanak-kanak keperluan khas. Dapatan Marcon (1999) juga menyatakan bahawa penglibatan ibu bapa yang lebih tinggi dan jenis penglibatan yang lebih aktif berkaitan dengan kemahiran berbahasa kanak-kanak yang lebih baik.

Penglibatan ibu bapa dan komuniti dalam pendidikan prasekolah merupakan topik utama daripada kajian ini. Guru dan pengetua perlu menyokong penglibatan ibu bapa dam komuniti dalam aktivitiaktiviti di prasekolah dan menyamakan persepsi pengetua dan para guru tentang penglibatan ibu bapa dan komuniti.0 AKTIVITI MELIBATKAN IBU BAPA DAN KELUARGA Penglibatan ibu bapa merupakan aspek penting dalam pendidikan prasekolah. Ibu bapa perlu memahami kepentingan pendidikan prasekolah bagi kehidupan anak-anak mereka di masa hadapan sehingga penglibatan mereka di prasekolah boleh ditingkatkan. 1994). Merujuk kepada dapatan kajian-kajian ini. Penglibatan ibu bapa dan komuniti dalam pendidikan prasekolah merupakan topik utama daripada kajian ini bahawa penglibatan ibu bapa berkaitan dengan keterampilan dan perilaku di kelas (Taylor & Machida. Ibu bapa adalah orang yang pertama mendidik anak-anak sebelum masuk ke prasekolah. Oleh itu adalah wajar jika ibu bapa meneruskan penglibatan mereka untuk sama-sama mendidik anak-anak di prasekolah. Anak-anak akan merasakan pembelajaran bukan sahaja diperolehi daripada guru di sekolah tetapi juga akan berterusan sehingga di rumah.prasekolah bagi kehidupan anak-anak mereka dimasa hadapan sehingga penglibatan mereka di prasekolah boleh ditingkatkan. penglibatan ibu bapa dan komuniti sangat penting dan pihak sekolah harus menumpukan perhatian kepada cara-cara untuk melibatkan ibu bapa dan komuniti bagi menyokong kejayaan pendidikan kanakkanak prasekolah sama ada yang berkeperluan khas mahupun kanak-kanak normal. 4. 24 . Penglibatan ibu bapa dalam pendidikan mempunyai kesan yang positif kepada anak-anak. Penglibatan ibu bapa dan komuniti merupakan manifestasi daripada persepsi terhadap pendidikan prasekolah. Penglibatan ibu bapa dan komuniti merupakan manifestasi daripada persepsi terhadap pendidikan prasekolah.

membantu anak mempunyai tabiat belajar. 25 . kemahiran berkomunikasi dan bimbingan keibubapaan. penjaga dan komuniti dapat membantu dalam perkembangan dan kemajuan murid secara berterusan ke arah melahirkan warganegara yang baik dan bertanggungjawab. Penglibatan ibu bapa dalam program latihan adalah menjadikan ibu bapa sebagai guru anak-anak mereka. Dalam Kurikulum Prasekolah Kebangsaan (2001) dinyatakan bahawa penglibatan ibu bapa. Pihak pengurusan tadika dan taska amat menggalakkan penglibatan ibu bapa dalam memberikan bantuan secara sukarela khususnya dalam aktiviti kemahiran akademik seperti membaca dan menulis. Permuafakatan antara guru dan ibu bapa. Kesan jangka panjang akan membantu perkembangan kanak-kanak dan melicinkan pelaksanaan program pendidikan awal kanak-kanak.1 Pendekatan Ibu bapa Yang Boleh Terlibat Dengan Aktiviti Di Tadika a) Penglibatan Terus b) Penglibatan Latihan c) Penglibatan Keluarga dan Sokongan Penglibatan terus ibu bapa bermaksud melibatkan aktiviti di bilik darjah secara sukarela. Latihan adalah tertumpu kepada bidang disiplin kendiri. Program tersebut hendaklah dianjurkan oleh pihak pengurusan tadika mengikut kelapangan ibu bapa tanpa mengenakan sebarang bayaran. penjaga dan komuniti adalah digalakkan kerana ia adalah elemen penting dalam pelaksanaan kurikulum prasekolah. Ibu bapa juga boleh membantu guru menyediakan bahan aktiviti yang akan digunakan oleh guru di tadika. 4. membantu guru menyediakan bahan dan menjalankan aktiviti bersama kanak-kanak. kepakaran dan sumber lain yang dapat membantu membangunkan perkembangan kanak-kanak.Penglibatan ibu bapa bermaksud mengambil bahagian dalam aktiviti di taska atau tadika samada dalam bentuk sumbangan tenaga.

aktiviti sebelum dan selepas sekolah untuk ibu bapa yang bekerja. Di peringkat pertengahan. pertengahan dan akhir. Guru perlu menerangkan hal-hal berkenaan prasekolah. Di peringkat akhir perjumpaan. klinik kesihatan. Perjumpaan boleh dibahagikan kepada tiga kategori. ibu bapa dan guru boleh berbincang berkenaan perkembangan anak-anak mereka berdasarkan penilaian secara berterusan yang dijalankan oleh guru. Peringkat awal perjumpaan dilakukan pada sesi awal persekolahan. aktiviti penyampaian sijil dan sebagainya boleh diusahakan. b) Menganjur Seminar dan Bengkel Dengan menganjurkan seminar ibu bapa dan guru dapat pendedahan berkenaan ilmu baru serta ciri-ciri kerjasama secara tidak langsung. membuat penerangan aktiviti dan menceritakan perkembangan anak-anak. Program ini menyediakan bantuan perkhidmatan bimbingan kepada ibu bapa seperti kaunseling pekerjaan dan latihan. d) Jemputan Melawat Prasekolah Biasanya jemputan melawat ke prasekolah bertujuan menyesuaikan ibu bapa kepada persekitaran prasekolah selain dapat beramah mesra dengan guru dan kakitangan prasekolah. iaitu peringkat awal.Penglibatan sumber keluarga dan sokongan merupakan program dan aktiviti yang melibatkan kanak-kanak secara tidak langsung. Ibu bapa juga dapat memerhatikan anak-anak mereka belajar. kurikulum yang dijalankan dan pengurusan fizikal prasekolah. kakitangan. pemulihan penderaan. Daripada pemerhatian ibu bapa 26 . c) Panggilan Telefon dan Emel Ibu bapa ataupun guru boleh menghubungi melalui telefon ataupun emel untuk berbincang. Kaedah yang digunakan untuk melibatkan ibu bapa: a) Membuat Perjumpaan. sumber dan rujukan untuk perkhidmatan kemasyarakatan.

Kaedah ini sesuai apabila ibu bapa turut dijemput bagi menyertai lawatan. Kanak-kanak amat berbangga apabila guru mereka datang melawat ibu bapa mereka.2 Cabaran Yang Dihadapi Oleh Pihak Pengurusan Tadika Untuk Melibatkan Ibu bapa. membolehkan mereka berbincang dan menyelesaikan masalah yang timbul. hasil karya dan sebagainya ii. Kandungannya boleh dipelbagaikan seperti: i.dan guru ini. 27 . v. iii. Ia dianggap sebagai hari yang bersejarah dan tidak dapat dilupakan. e) Lawatan Ke Rumah Guru perlu juga melawat ke rumah kanak-kanak bagi melihat sendiri latar belakang keluarga. Cabaran yang dihadapi oleh pihak pengurusan taska dan tadika adalah untuk melibatkan ibu bapa dan keluarga dengan program yang dirancang. f) Risalah. Majalah dan Bahan Bertulis Ibu bapa boleh melibatkan diri dengan bersama-sama menyediakan bahan bertulis seperti risalah. Nama. Terdapat dua golongan ibu bapa yang dihadapi oleh pihak pengurusan iaitu ibu bapa yang keberatan dan ibu bapa yang sukar. 4. alamat dan nombor telefon ibu bapa dan guru-guru Resipi kek Seni kata lagu Panduan memilih alat-alat permainan Aktiviti mingguan. Lawatan tidak semestinya dilakukan hanya apabila kanak-kanak itu sakit ataupun tidak hadir agak lama. iv. majalah dan sebagainya.

Ibu bapa yang keberatan bermaksud enggan melibatkan diri dengan aktiviti di taska dan tadika. Ibu bapa golongan ini bukan tidak mahu mengambil berat tentang pendidikan anak-anaknya tetapi disebabkan oleh faktor tertentu. c) Melakukan komunikasi dua hala yang kerap untuk meningkatkan kualiti perkhidmatan pendidikan awal kanak-kanak. 28 . e) Merasakan tugas guru sepenuhnya mendidik anak mereka. e) Menyesuaikan penglibatan ibu bapa dalam program berdasarkan sumbersumber yang dikenalpasti seperti kebolehan dan kepakarannya. pendidik dan ibu bapa. b) Berkerjasama dan berkongsi tanggungjawab dalam mengatasi masalah menerusi perundingan. Antara faktor-faktor tersebut adalah: a) Tiada pengalaman dengan pendidikan di taska dan tadika b) Perbezaan bahasa sukar untuk difahami. d) Memberi ruang kepada ibu bapa untuk berperanan sebagai pemerhati dan membuat keputusan dalam program yang melibatkan ibu bapa. c) Sikap kendiri yang sering membezakan dirinya dengan orang lain. Langkah-langkah meningkatkan kerjasama ibu bapa dengan tadika: a) Mengeratkan hubungan dengan mengamalkan sikap saling menghormati di antara pengurusan. Ibu bapa yang sukar pula adalah golongan yang sering menimbulkan masalah kepada pihak pengurusan dan pendidik di taska dan tadika. d) Kurang kesedaran keperluan pendidikan awal kanak-kanak. Sekiranya berlaku salah faham antara pendidik dan ibu bapa perlu ada orang ketiga untuk menyelesaikan masalah tersebut menerusi perbincangan atau mesyuarat. Contohnya ibu bapa tidak dapat menerima teguran atau perkara negatif tentang anaknya apabila diberitahu oleh pihak tadika atau taska.

pihak pengurusan boleh memohon kebenaran untuk membawa murid-murid datang melawat ke balai bomba.3 Aktiviti Melibatkan Komuniti Pihak tadika boleh mengundang ahli dalam komuniti yang mempunyai kepakaran untuk dikongsikan bersama ibu bapa dan murid di taska atau tadika. Aktiviti-aktiviti yang biasa dijalankan di beberapa buah tadika: 29 . Jika terdapat balai bomba di kawasan tadika. Sekiranya terdapat ahli komuniti yang boleh bercerita tentang cerita rakyat. Pihak taska dan tadika boleh memohon kebenaran untuk membuat lawatan ke tempat-tempat yang bersesuaian. Keupayaan fizikal seperti bangunan. Agensi lain yang berkaitan dengan tadika juga boleh dilibatkan sama untuk menjayakan program berkenaan. Program yang dirancang hendaklah dimasukkan dalam kalendar taska kerana aktiviti yang melibatkan komuniti berjalan sepanjang tahun. Program ini akan melibatkan beberapa buah tadika ibu bapa dan pihak majlis tempatan. Pihak tadika boleh mengundang ahli komuniti tersebut untuk mengadakan sesi bercerita yang sesuai dengan murid tadika. Penglibatan komuniti dapat dilaksanakan menerusi program jangka pendek dan program jangka panjang. Manakala penglibatan komuniti dalam program jangka panjang adalah merancang pembangunan tadika dan melibatkan aktiviti pengajaran dan pembelajaran.4. tempat dan pejabat disekitar kawasan komuniti.

Perak. Gotong-Royong Gotong-royong membersihkan tadika dan taska. Sarawak dan Tabika Perpaduan Seksyen 24 Shah Alam.a). Contohnya di Tabika Kemas Kampung Tengah Betong. Ia bertujuan mendedahkan ibu bapa cara-cara menguruskan dan mendidik anak di rumah terutama dalam meningkatkan perkembangan pemikiran anakanak. Seminar ini telah diadakan untuk ibu bapa kanak-kanak di Taska & Tadika UMMI Ipoh. Selangor. serta pusat asuhan. 30 . Program ini melibatkan ibu bapa dan penjaga. c) Hari Sukan Ibu bapa dan Murid. b) Menganjurkan seminar keibubapaan dan perkembangan kanak-kanak.

Ia dapat mengeratkan hubungan antara murid dan murid. Pendedahan ini dilakukan dengan cara aktiviti permainan. Kelantan dengan kerjasama Agensi Anti Dadah Kebangsaan Tumpat. Antaranya adalah melibatkan Agensi Anti Dadah Kebangsaan. 31 . d) Mengadakan sambutan Hari Kemerdekaan. Program ini telah dijalankan oleh Tadika Kemas Kampung Pagi Jerantut. Program ini dijalankan adalah untuk mendekatkan dan memberi pendedahan kepada anakkanak yang masih mentah tentang apa itu dadah dan bahaya dadah kepada kanak-kanak. Kelantan. Bagi maklumat lengkap rujuk bahagian lampiran.Aktiviti ini dianjurkan dengan melibatkan ibu bapa dan murid dengan beberapa aktiviti sukan yang ringan. murid dan ibu bapa serta ibu bapa dan guru. Johor. Tadika Kancil Kota Masai. e) Aktiviti melibatkan komuniti. Pahang. Program ini dijalankan oleh Tabika Kemas Mawaddah Tumpat. Program ini bertujuan menzahirkan nilai patriotisme dan menghayati perjuangan tokoh kemerdekaan serta memeriahkan sambutan kemerdekaan dengan membabitkan penyertaan ibu bapa dan ahli jawatankuasa berkenaan.

keluarga dan komuniti sebagai rakan kongsi aktif 32 . Peranan ibu bapa.0 KESIMPULAN Penglibatan ibu bapa dan komuniti dalam pendidikan awal kanak-kanak memainkan peranan yang penting dalam membentuk keperibadian mulia di kalangan kanak-kanak.5.

Permuafakatan antara guru dan ibu bapa. A. penjaga dan komuniti adalah sangat digalakkan kerana ia adalah elemen penting dalam pelaksanaan kurikulum prasekolah. Zeljo. 2008.. Parent involvement in preschool: Predictors and the relation of involvement to prelitery development. BIBLIOGRAFI Arnold. penjaga dan komuniti dapat membantu dalam perkembangan dan kemajuan murid secara berterusan ke arah melahirkan warganegara yang celik akal dan berintegriti. Pendidikan Awal Kanak-Kanak Teori Dan Amali. 33 . Penglibatan ibu bapa juga boleh meningkatkan kendiri kanak-kanak dan ibu bapa itu sendiri. Kefahaman ibu bapa dapat meningkatkan tahap proses pembelajaran di tadika dan ibu bapa berpeluang melaksanakan peranan sebagai pendidik. G. Azizah Lebai Nordin. Penerbitan Universiti Malaya. School Psychology Review 37 (1). 2002. Ibu bapa juga adalah pendidik pertama dan utama kanakkanak sebelum kanak-kanak berhadapan dengan guru-guru pembimbing di tadika. Penglibatan ibu bapa. D. Ibu bapa juga membantu meningkatkan kualiti sesebuah program tadika dengan menyumbang tenaga.dalam proses pembelajaran kanak-kanak selalunya memberikan kesan kepada kualiti perkembangan kanak-kanak.L. ibu bapa dan komuniti seharusnya mengambil pendekatan yang serius dalam membimbing kanak-kanak seawal usia lagi kerana mereka bakal menerajui pentadbiran dunia kelak. berkongsi bakat dalam program tadika. Oleh yang demikian. 74-90. & Doctoroff.H.

Parent involvement in early intervention for disadvantaged children: does it matter? Chicago longitudinal study. R. Families And Communities In Early Childhood Development. Rohani Abdullah.Berger. Miedel. Ohio: Charles E. & Machida. Parental involvement in school can work wonders for children. A. T. 1995.. OH: Prentice Hall. & Reynolds. 2005. W. 2007 . Positive relationships between parent school involvement and public school inner-city preschooler’s development and academic performance. poststructural ideas. 1994. Parent involvement in the home. G. 2003. R. 395–412. J.S. Panduan Kurikulum Prasekolah. Parents as partners in education: Families and schools working together. Penerbit Universiti Kebangsaan Malaysia. The contribution of parent and peer support to Head Start children’s early school adjustment. Columbus. 1999. Early Childhood Research Quarterly 9(3/4). 1999.2003. Journal of School Psychology 37(4). H. BHD Rohati Mohd Majzub. The School Psychology Review 28(3). Morrison.. E. J. PTS Profesisional Publishing SDN. 34 . 205–387. school and community. Marcon. 379–402. S. A. Merrill Publishing Company. Nani Menon & Mohd Shahrani Ahmad. A.1978. Lynn Wilson. Conway. New York: Routledge. A Division Of Thompsom Canada Limited. Taylor. Pendidikan Prasekolah Cabaran Kualiti.

pdf 18 Januari 2011. Penglibatan Ibu Bapa Pelajar Luar Bandar Dalam Membantu Anak Belajar Di Rumah.org/boe/_presentations/2006-09-12_Epstein%20ModelDGuzman. Jun 30.com/2006/09/penglibatan-ibu-bapa-penjaga-dan. 2005. Kertas penyelidikan yang dibentangkan di Seminar Penyelidikan Maktab-Maktab zon Timur di Kota Bharu.Ting Len Siong.html 18 Januari 2011 35 . http://skdua. http://fortworthisd.blogspot.