P. 1
Ayat Dasar Dan Ayat Terbitan

Ayat Dasar Dan Ayat Terbitan

|Views: 97|Likes:
Published by bakamurugan82

More info:

Published by: bakamurugan82 on Feb 10, 2012
Copyright:Attribution Non-commercial

Availability:

Read on Scribd mobile: iPhone, iPad and Android.
download as DOC, PDF, TXT or read online from Scribd
See more
See less

01/28/2013

pdf

text

original

Ayat Dasar dan Ayat Terbitan  Perhatikan ayat berikut: Pelajar itu membaca buku.

  

Ayat ini terdiri daripada satu klausa kerana mempunyai satu subjek (pelajar itu) dan satu predikat (membaca buku). Ayat seperti ini dipangil ayat dasar kerana menjadi punca penerbitan ayat-ayat lain. Jika kita hendak menambah maklumat kepada maklumat kepada maklumat asas itu dengan penerangan kepada maklumat asas itu dengan peneragan kepada subjek atau penerangan kepada predikat, maka ayat berkenaan boleh menjadi seperti berikut: Pelajar tingkatan enam itu membaca buku. (tingkatan enam menjadi penerang kepada pelajar, iaitu subjek ayat)

Pola Ayat Dasar    Pola ayat dasar mempunyai rumusnya tersendiri. Rumus-rumus ini boleh terdiri daripada unsur-unsur Frasa Nama (FN), Frasa Kerja (FK), Frasa Adjektif (FA) atau Frasa Sendi Nama (FS) Lihat contoh berikut: Predikat Ayat Frasa Subjek Frasa Predikat Rumus Pola Ayat Frasa Nama Frasa Adjektif FN+FN FN+FA

Subjek Ayat Jamilah Atan

pengurus sumber Frasa Nama manusia budak pandai Frasa Nama

Antara yang berikut, yang manakah ayat dasar? I. Penjenayah itu telah ditangkap polis. II. Siapkan kerja ini sebelum tengah hari. III. Kacak betul pemuda di sisi bapa saya itu. IV. Mohan Singh sering menyakat adik bongsunya. V. Pendaki dari Malaysia sudah tiba di puncak Gunung Everest. Untuk menjawab soalan itu, calon harus tahu bahawa ayat dasar ialah ayat yang menjadi dasar atau sumber pembentukan pelbagai jenis ayat lain. Dengan perkataan lain, ayat dasar ialah ayat inti atau boleh dianggap sebagai ayat ibu, iaitu ayat yang paling asas; yang belum mengalami sebarang perubahan. Mengikut Tatabahasa Dewan Edisi Baharu (1995:419), ayat dasar bahasa Melayu dibina daripada empat pola: • Frasa Nama (FN) + Frasa Nama (FN) • Frasa Nama (FN) + Frasa Kerja (FK) • Frasa Nama (FN) + Frasa Adjektif (FA) • Frasa Nama (FN) + Frasa Sendi Nama (FS)

II dan III bukan ayat dasar. Daripada pola tersebut dapat dikenal pasti dua ciri utama ayat dasar. manakala unsur yang kedua ialah predikat. ayat tunggal bukan sahaja terdiri daripada ayat aktif. iaitu terdiri daripada satu subjek dan satu predikat. . Ayat dasar dan ayat tunggal ialah unsur bahasa yang serupa tetapi tidak sama. Hutang bapa akan saya langsaikan esok. iaitu ayat songsang. Asmat hendak pergi tetapi ibunya tidak mengizinkannya. apakah status ayat-ayat itu? Ayat I. 4. 2. Ciri yang ada pada ayat dasar boleh juga menjadi ciri ayat tunggal. pilihan I. 3. Di manakah kamu tinggal? 7. Selain itu. besarnya ikan itu! 8. Selain boleh terdiri daripada jenis ayat penyata. dan boleh juga bersusunan predikat mendahului subjek. Keduanya. 9. 1. Pertamanya. Sekiranya bukan ayat dasar dan bukan ayat majmuk. Jadual di bawah dapat menunjukkan perbandingan ayat dasar dengan ayat tunggal. Anggapan demikian sesuai oleh sebab kedua-dua unsur sintaksis itu ada persamaan tertentu. Hal ini demikian kerana ayat tunggal boleh dibina dengan susunan subjek mendahului predikat. tetapi terdapat ciri lain yang mewujudkan perbezaan tertentu. Rajin benar anak lelaki Pak Jusoh. Sebagaimana ayat dasar. Dari segi ragamnya. Mereka akan ke England pada minggu depan. 6. Kenal pasti ayat yang berikut sama ada tergolong sebagai ayat dasar atau ayat tunggal. malahan boleh terdiri daripada ayat pasif pula. Daripada konsep ayat dasar di atas. yang dikenali sebagai ayat biasa. Walaupun begitu. ayat dasar terdiri daripada ayat aktif dan ayat penyata sahaja. ayat tunggal juga mengandungi satu klausa. . ayat dasar dibina dengan susunan subjek mendahului predikat. Kebanyakan novel tulisannya sungguh menarik. cakupan ayat tunggal lebih luas daripada ayat dasar. 5. 10. Jangan merayau-rayau di tepi hutan. Ayat tunggal termasuk dalam kategori ayat terbitan atau ayat transformasi. ayat perintah. Bapa sedang bersenam. ayat tunggal terdiri juga daripada jenis ayat tanya. Kambing dilanggar lori. Persamaan kedua-duanya ditanda dengan penggunaan cetakan tebal. Oleh hal yang demikian. sama seperti ayat dasar. Ketiga-tiganya juga bukan ayat majmuk kerana tidak terdapat kata hubung dalam binaannya.Unsur pertama bagi setiap pola merupakan subjek. dapatlah kita katakan bahawa jawapan yang tepat bagi soalan tadi ialah pilihan IV dan V sahaja. ayat dasar mengandungi satu klausa sahaja. dan ayat seruan. Wah. II dan III tergolong dalam kumpulan ayat tunggal. Ayat terbitan ini terhasil daripada ayat dasar.

Walaupun ayat 4 ialah ayat penyata. Ayat 10 terkeluar daripada bentuk ayat dasar mahupun ayat tunggal kerana ayat itu ialah ayat majmuk. ayat itu bukan lagi ayat dasar dan bukan juga ayat tunggal. Namun demikian. Pelita Bahasa. maka dengan jelas menunjukkan bahawa ayat itu ialah ayat tunggal. Disember 2006. dan ayat susunan biasa. Sekiranya ayat itu terdiri daripada ayat susunan songsang. Penanda ayat majmuk terletak pada penggunaan kata hubung tetapi. Ayat 1 hingga ayat 3 merupakan ayat dasar dan ayat tunggal. tetapi merupakan ayat pasif. Ayat 6 pula ialah ayat tanya dan bersusunan songsang. dan tidak mengizinkannya). Jikalau ayat itu bersusunan biasa. hlm. yang menunjukkan ayat itu terdiri daripada dua klausa (boleh juga dikatakan dua ayat). ayat 4 hingga ayat 9 jelas sekali merupakan ayat tunggal. jenis. ayat perintah dan ayat seruan. ayat itu bersusunan songsang. ragam dan binaannya. sebaliknya sudah menjadi ayat majmuk. dan terbina daripada satu subjek dan satu predikat sahaja. ragamnya pasif. sekiranya ayat itu mengandungi lebih daripada satu subjek atau satu predikat. ragamnya aktif. jenis ayat tanya. Cemerlang Pelajar. Ayat 7 dan ayat 9 masing-masing terdiri daripada ayat seruan dan ayat perintah. kita harus mengenal pasti susunan. dan ibunya) dan dua predikat (hendak pergi.Untuk membezakan ayat-ayat tersebut. Ketiga-tiga ayat itu merupakan ayat aktif. dan terdiri daripada satu subjek dan satu predikat. jenis ayat penyata. . Ayat 5 dan ayat 8 juga ayat penyata. ayat itu boleh menjadi ayat dasar dan juga ayat tunggal. Namun begitu. iaitu mengandungi dua subjek (Asmat. 24-25. ayat penyata.

Siti tidur di dalam biliknya. ayat terbitan dapat dibahagikan kepada dua jenis. b) FN + FAdjektif Siti + pandai. c) FN + FSN (sendi nama) Siti + di dalam bilik. ayat soal. . Dia pandai menyanyi. Ia ialah ayat asal yang daripadanya diterbitkan ayat jenis lain (ayat terbitan). a) FN + FN Siti + guru. ayat majmuk dapat dibahagikan kepada tiga jenis. ayat terbitan dapat dibahagikan kepada beberapa jenis. a) Ayat Tunggal Ayat yang mengandungi satu klausa/ayat sahaja. Contoh: Siti guru sekolah rendah. pengguguran atau pergerakan unsur (perkataan/frasa/klausa). Dari segi tujuan pula. d) FN + FKerja Siti + tidur. iaitu ayat tunggal dan ayat majmuk. a) Ayat majmuk gabungan Ayat yang mengandungi dua atau lebih ayat/klausa yang sama taraf (tiada ayat/klausa induk).Jenis-jenis Ayat Pada umumnya terdapat dua jenis ayat sahaja iaitu ayat dasar dan ayat terbitan. Ada empat pola ayat dasar (berdasarkan susunan subjek + predikat). enam ayat yang berikut boleh digabungkan menjadi satu ayat majmuk. b) Ayat Majmuk Ayat yang mengandungi dua atau lebih klausa di dalamnya. Dari segi bilangan klausa yang terdapat di dalamnya. iaitu penyisipan/penambahan. Sebagai contoh. Antaranya adalah penyata. Berdasarkan status klausa yang menganggotainya. Ayat Terbitan Ayat terbitan diterbitkan daripada ayat dasar melalui mana-mana proses transformasi. 1. pancangan dan campuran. iaitu gabungan. ayat perintah dan ayat seru. Ayat Dasar Ayat yang belum melalui proses transformasi.

menulis skrip. Contoh: Ali membaca buku tetapi kawan-kawannya yang keletihan telah tidur nyenyak di dalam bilik masing-masing. Ayat induk : Dia menegaskan ”sesuatu”. Ayat majmuk: Dia pandai menyanyi.. berlawak.2.. ayat majmuk pancangan dapat dibahagikan kepada dua jenis. menulis skrip dan berlawak. b) Ayat majmuk pancangan Ayat yang mengandungi dua ayat yang tidak sama taraf (satu ayat induk dan satu lagi ayat kecil / klausa). mengarah filem. c) Ayat Majmuk Campuran Ayat yang mengandungi dua atau lebih ayat pelbagai jenis. Ayat kecil : Orang itu (ialah) Ali. 4. i) Ayat majmuk pancangan komplemen (”bahawa”. Dia Dia Dia Dia Dia pandai pandai pandai pandai pandai berlakon. 6. Ayat kecil : bahawa kejayaannya dicapai melalui usaha dan pengorbanan. mengarah filem. ”supaya”/”agar”) Dia menegaskan bahawa kejayaannya dicapai melalui usaha dan pengorbanan. Perhatikan: Kewujudan ayat kecil ”bahawa kejayaannya dicapai melalui usaha dan pengorbanan” adalah terikat dengan kewujudan ayat induk ”dia menegaskan sesuatu”. menggubah lagu. iaitu komplemen dan relatif. Dari segi jenis kata hubung yang berfungsi menghubungkan klausa induk dengan klausa kecil di dalamnya. . – ayat dasar. Ali membaca buku. ii) Ayat majmuk pancangan relatif (”yang”) Orang yang meminjam buku itu (ialah) Ali. Nota: Ayat induk ialah ayat yang wujud secara bebas (tidak bergantung pada kewujudan ayat lain) sementara ayat kecil ialah ayat yang wujud secara terikat (kewujudannya bergantung pada kewujudan ayat induk). – ayat majmuk pancangan relatif. menggubah lagu. 5. Ayat induk : Orang meminjam buku itu. 3.. Kawan-kawannya yang keletihan . berlakon.

You're Reading a Free Preview

Download
scribd
/*********** DO NOT ALTER ANYTHING BELOW THIS LINE ! ************/ var s_code=s.t();if(s_code)document.write(s_code)//-->