Sumbangan Imam Syafie dalam Pengajaran dan Pembelajaran Pendidikan Islam

Nama No K/P Angka Giliran Kumpulan

: Rahmah binti Ali : 800910-06-5862 : 017 : KDPM KDC PLPS

Nama Pensyarah Pembimbing : Tn Hj Zainuddin bin Ngah Tarikh Serahan : 16 April 2012

A.Pendahuluan Nama sebenarnya adalah Abu Abdullah Muhammad bin Idris bin Al-A'bbas bin Uthman bin Syafi' bin As-Saaib bin U'baid bin Abdu Yazid bin Hashim AlMuthollib bin Abdu Manaf bin Qusay. Ibunya pernah bermimpi ketika mengandungkannya bahawa dia terpandang bintang keluar dari perutnya dan melambung naik ke udara dan pecahannya jatuh ke sebuah negeri dan akhirnya negeri itu terang-benderang dengan cahayanya. Kesungguhannya dalam menuntut ilmu dapat dibuktikan dengan beliau mempelajari ilmu daripada ramai guru yang kebanyakannya terdiri daripada para ulama’. Palestin dan hidup semasa zaman kerajaan Abbasiah yang pesat dengan perkembangan ilmu. Beliau berasal dari keturunan Quraisy dan ada kaitan dengan keturunan Rasulullah S. . Bapanya meninggal semasa beliau masih dalam kandungan. Imam Syafie mampu menghafaz al-Quran 30 juzuk ketika usianya 9 tahun. Beliau sangat minat dalam bidang ilmu bahasa dan sastera sehingga beliau mahir menyusun dan mengarang syair. beliau dapat mempelajari pelbagai aliran fahaman termasuklah mazhab Muktazilah.W. Melalui pengalaman dan perjalanan yang jauh. Beliau dapat merumuskan suatu rumusan tentang hukum yang lebih matang dan dapat diterima oleh ramai masyarakat Islam. Manakala ibunya ialah Fatimah binti Abdullah bin Hussin bin Ali bin Abu Talib. Secara kesimpulannya kita dapat melihat keunggulan imam Syafi’i mencari ilmu sehingga ilmu fiqh nya telah menjadi panduan sehingga sekarang. Beliau dilahirkan pada bulan Rejab tahun 150H/767M di Ghazzah.

Ilmu ini telah pun wujud sebelum ini. . Perkara ini dapat dilihat daripada perbincangan yang berlaku dalam kalangan-kalangan sahabat-sahabat Rasulullah Saw seperti Umar Al-Khattab ra. Walaupun ilmu usul fiqh ini telah pun wujud sebelum ini. Ali bin Abu Talib ra. Beliau juga meletakkan asas kaedah fiqh yang dikenali sebagai ilmu usul fiqh. Beliau dapat merumuskan suatu rumusan tentang hukum yang lebih matang dan dapat diterima oleh ramai masyarakat Islam.Sumbangan Imam Syafie dalam Pengajaran dan Pembelajaran Pendidikan Islam Melalui pengalaman dan perjalanan yang jauh. Tambahan pula generasi ini masih hampir dengan zaman Rasulullah S. Beberapa pemikiran beliau telah menjadi pegangan dalam Mazhab Syafi’i. samada pada zaman sahabat-sahabat Rasulullah S. Ibnu Masu'd ra dan lain-lain serta generasi selepas mereka seperti An-Nakhai' ra. Beliau juga telah mengeluarkan panduan untuk memahami al-Quran serta menghasilkan suatu hukum sehingga memuaskan hati serta diyakini. Beliau juga melarang sahabat dan muridnya melakukan bida’ah. iaitu mengikut sahaja pendapat-pendapat dan fatwa-fatwa dari ulama mengenai hukum. Beliau meminta supaya berusaha mendapatkan dalil dari al-Quran atau Hadis. Hal ini kerana asas ilmu usul fiqh adalah Bahasa Arab dan generasi ini mempunyai kekuatan bahasa yang masih kukuh. Aliran fiqh Imam Syafi’i dapat berkembang dengan cepat dan mudah diterima kerana beliau berjaya menggabungkan aliran naqli dan aliran aqli. iaitu mengadaadakan perkara baru dalam ibadat atau agama kerana boleh menyesatkan. Beliau juga dianggap sebagai pelopor bagi ilmu usul fiqh serta pengasas kepada Mazhab Syafi’i. namun ianya masih belum direkod di dalam bentuk tulisan yang mudah dirujuk.W mahu pun pada zaman At-Tabiin.A. Imam Syafi’i melarang sahabat dan muridnya bertaklid.A. Ilmu usul fiqh adalah ilmu yang membincangkan kaedah-kaedah umum yang digunakan untuk pemahaman dalil-dalil syarak dalam mengeluarkan hukum syarie. beliau dapat mempelajari pelbagai aliran fahaman termasuklah mazhab Muktazilah.W.

Ini disebut oleh Ibnu Khalkan : " AsSyafie adalah orang pertama yang meletakkan ilmu fiqh dan dialah yang mengistinbatkan ilmu ini. " . Perluasan Khilafah Islamiyyah menyebabkan percampuran di antara kaum Arab dan bukan Arab dan ini menyebabkan keupayaan berbahasa Arab makin berkurang. Ini menatijah perbincangan Al-Jama' baina Al-Adilah dan juga An-Nasakh wa Al-Mansukh. Maka di sinilah sumbangan Imam Syafie rhm dilihat. para ulamak pada ketika itu berijtihad dengan menggunakan cara masing-masing untuk mengeluarkan hukum ke atas perkara yang baru ini. Perkara ini menatijahkan dalam suatu masalah mempunyai berbagai-bagai hukum dan pendapat sebagaimana yang kita lihat di dalam kitab-kitab fiqh. 3. ijma' dan lain-lain. 5. maka penguasaan untuk memahami dalil-dalil terjejas. istihsan. 4. Ini disebabkan ada perkara-perkara yang tidak ada dalil yang memerlukan hukum.Namun pada zaman At-Tabiin telah berlaku perluasan Khilafah Islamiyyah dan ini menyebabkan Islam menghadapi perkara baru seperti adab. Maka penerangan kaedah qiyas diperlukan. Doktor Ro'fat Uthman menyatakan 5 punca atau masalah mengapa Imam AsSyafie rhm mengambil langkah untuk menulis dan menyusun ilmu usul fiqh ini. budaya dan situasi bangsa-bangsa bukan Arab dalam mengeluarkan hukum. Suasana pada ketika itu yang memerlukan qiyas untuk mengeluarkan hukum. Pada ketika ini berlaku banyak periwayatan hadith. qiyas. Sumbangan Imam Syafie rhm di dalam penulisan ilmu usul fiqh tidak dapat disangkalkan lagi kerana beliau adalah orang pertama menyusun ilmu ini untuk mudah dirujuk di dalam kitabnya Ar-Risalah. Oleh sebab itu. Imam As-Syafie rhm juga berada pada zaman pertelingkahan sumbersumber hukum seperti syarat penerimaan hadith. Imam As-Syafie rhm berada pada zaman pertelingkahan di antara ahli hadith dan ahli ro'i yang masing-masing mempunyai hujjah yang memerlukan pada penyelesaian. iaitu : 1. Ada diantaranya yang bertentangan satu sama lain. Keadaan ini menyebabkan perlunya kepada penulisan ilmu usul fiqh secara terperinci dan tersusun. 2.

Isu-isu yang dihuraikan di dalam kitab ini jelas menunjukkan bahawa ianya berkaitan dengan usul fiqh yang membincangkan penyelesaian kepada permasalahan yang berlaku. dengan penulisan Ar-Risalah oleh Imam Syafie rhm ini. menguasai. membanding dan memunaqosyah pendapat ahli hadith dan ahli ro'i. seterusnya menjadi asas kepada penyelesaian dan perungkaian masalah-masalah di atas. Selain itu. . telah berjaya membuka mata para ulama’ ketika itu. Iraq dan Mesir ) membolehkan beliau mengumpul. Ini ditambahkan lagi dengan penguasaan Bahasa Arab dan kefasihan yang dimiliki oleh Imam Syafie sejak kecil lagi. kelebihan ilmu yang ada pada Imam As-Syafie rhm dari sudut rehlah ilmu ( Makkah. Sehingga ke hari ini ilmu usul fiqh adalah berasaskan kepada perbincangan-perbincangan dari kitab itu. Maka. Madinah.

Maka bagitahulah aku. Berkata Imam An-Nasai : " As-Syafie di sisi kami ( ulama’-ulama’ hadith) merupakan seorang thiqah ma'mun. Ini dapat dlihat daripada kata-kata Imam Ahmad : " Berkata kepada kami As-Syafie : " Kamu semua lebih tahu tentang periwayat-periwayat hadith daripada Kufah. maka aku akan berpegang dengannya" Beberapa riwayat membuktikan perkara ini: 1." 3. pemergiannya ke Iraq sebanyak 3 kali dan perjumpaan beliau dengan periwayat-periwayat hadith menambahkan lagi pengetahuan beliau di dalam bidang ini. Hanyalah orang yang jahil dan hasad dengki sahaja yang bercakap buruk mengenai beliau. Hal ini dapat dilihat bagaimana beliau mengambil hadith daripada Sufyan bin U'yainah dan perawi-perawi lain di Makkah.W semenjak kecil lagi. apabila Imam Syafie rhm menghafal Al-Muwatta' dan berjumpa dengan pengarang Al-Muwatta'. pendidik para fuqaha'." Apabila kita melihat sejarah ilmu Imam Syafie rhm.A. Yang paling jelas. kita dapat lihat bahawa beliau begitu mengambil berat mengenai hadith-hadith Rasulullah S. Imam Syafie telah membaca serta mempelajari fiqh hadith daripada Imam Malik rhm. jika ianya sahih. maka para ulama’ Iraq menggelarnya Naasirul AsSunnah. sebagaimana yang disebut oleh Al-Baghdadi : " Al-Imam As-Syafie. Basrah dan Syam berbanding dengan aku. datang ke Baghdad sebanyak dua kali dan mengajar hadith di situ. mahkota para ulama’." 2. Selain itu. Maka ini menunjukkan bahawa As-Syafie adalah thiqatun hujjah hafiz. Ini menunjukkan bahawa Imam Syafie rhm mempunyai latar belakang ilmu hadith yang cukup kuat. . " Sebagaimana riwayat Imam Syafie rhm sendiri : " Aku telah digelar sebagai Naasiru As-Asunnah ketika di Baghdad. Berkata Abu Daud : " Tidak ada pun pada As-Syafie satu hadith yang salah. Imam Malik rhm.Imam Syafie rhm telah diberi gelaran Naasirul As-Sunnah oleh ulama’ulamak’ Iraq. Berkata Abu Zara'h Ar-Razi : Tidak ada satu hadith pun yang salah pada As-Syafie rhm.

W.W sehingga beliau digelar sebagai Naasiru As-Sunnah. ini juga tidak dinafikan bahawa Imam Syafie rhm mempunyai kelebihan dan kepakaran yang diiktiraf oleh para ulama’. Di atas rasa cinta dan tanggungjawab beliau sebagai seorang umat Nabi Muhammad S.4. penjelas dan perungkai pada ayat-ayat Al-Quran yang bersifat umum." 5. beliau telah menjawab dan mematahkan semua hujjah golongan-golongan ini. Ini dapat dilihat melalui kewujudan golongan yang menolak hadith secara menyeluruh dan golongan yang sukar untuk menerima khobar ahad sebagai dalil. Apa yang paling penting untuk disebut di sini adalah sumbangan Imam Syafie rhm dalam mempertahankan hadith Rasulullah S. namun aku mendapati As-Syafie lah yang paling bagus di kalangan mereka. Imam Syafie rhm hidup pada zaman berlakunya perbalahan dan pertelingkahan akan penerimaan hadith sebagai dalil. Beliau menyatakan bahawa di dalam Al-Quran sendiri menyuruh kita untuk mengikut Rasulullah S. Berkata Ibnu Khuzaimah : " Beliau ( Imam As-Syafie rhm ).A.A. Imam Syafie rhm telah mempertahankan As-Sunnah sebagai sumber hukum dan membantah hujah golongan yang hanya menerima Al-Quran sahaja.W ditambah lagi dengan keilmuannya yang tinggi. Dari sudut fiqh hadith. merupakan dikalangan mereka yang hafiz hadith dan pengetahuannya tentang sunnah adalah amat tinggi " Ini ditambah lagi bahawa Imam Shafie rhm sendiri mempunyai kitab hadith sendiri yang dinamakan sebagai Musnad As-Syafie rhm yang merekodkan sebanyak 1775 hadith. melalui sunnah-sunnahnya. . Doktor Abdul Halim Al-Jundi mengatakan bahawa Imam Syafie rhm memang tersangat layak untuk mendapat gelaran Naasiru As-Sunnah dengan 3 sebab iaitu: 1.A. Berkata Imam Ahmad : " Aku telah mendengar Al-Muwatta' daripada berbelas-belas orang pengikut-pengikut Imam Malik. Disamping itu AsSunnah merupakan bayan.

W. maka ianya diterima. Jika khobar ahad sampai daripada mereka yang thiqah adil dengan sanad yang bersambung. Ini menunjukkan bahawa khoabar ahad itu diterima sebagai dalil jika perawinya thiqah adil dan sanadnya bersambung. Dan perkara ketiga yang menyebabkan Imam Syafie layak untuk digelar sebagai Naasiru As-Sunnah. Bukti khobar ahad ini diterima dapat dilihat seperti peristiwa pertukaran qiblat. di mana pertukaran kiblat itu berlaku dengan perkhabaran daripada seorang sahabat sahaja. . hanya dibawa oleh seorang sahabat sahaja. kepada raja-raja. Imam Syafie telah mempertahankan khobar ahad sebagai hujjah di mana Imam Syafie rhm tidak meletakkan kemasyhuran sebagai syarat untuk diterima khobar ahad sebagaimana Imam Abu Hanifah rhm.A. Jasa beliau ini merupakan suatu usaha yang amat tinggi nilainya dalam perkembangan Fiqh Islam hinggalah ke hari ini. adalah jasa beliau di dalam ilmu Usul Fiqh. 3.2. Selain itu juga perutusan surat-surat Rasullah S.

Beliau juga mempunyai ramai murid. Kita juga dapat mencontohi Imam Syafie yang menguasai pelbagai bidang ilmu. Hal ini menyebabkan ilmu yang diajar kepada anak muridnya dapat disebar kepada orang lain dengan cepat. Beliau juga amat terkenal dengan kelebihan yang dimilikinya yang tidak terdapat pada ulama’ lain seperti cekap berucap dan menulis. Al-Risalah ialah buku pertama yang memuatkan masalah ilmu fiqh secara sistematik. beliau merupakan tokoh yang disegani dan digelar Nasir Al-Sunnah (pembela sunnah). Imam Syafie meletakkan kriteria penerimaan hadis untuk menghindarkan kemasukan hadis palsu. Kesungguhannya dalam menuntut ilmu dapat dibuktikan dengan beliau mempelajari ilmu daripada ramai guru yang kebanyakannya terdiri daripada para ulama’. beliau merupakan orang pertama yang membukukan pendapat fikahnya dengan sistem perbahasan yang baik manakala dalam bidang ilmu fiqh. Dalam bidang ilmu hadis. Beliau merupakan penyusun pertama ilmu fiqh sebagai satu displin ilmu. Hal ini menyebabkan beliau dapat melatih diri beliau menjadi seorang yang berpandangan luas dan dapat menghuraikan sesuatu perkara dengan mendalam. beliau merupakan pengasas ilmu fiqh. Dalam bidang fikah pula.Kesimpulan Secara kesimpulannya kita dapat lihat keunggulan Imam Syafie mencari ilmu sehingga ilmu fiqhnya telah menjadi panduan sehingga sekarang. Beliau orang pertama yang menyusun buku usul fiqh sebagai asas bagi setiap mujtahid untuk berijtihad. .

Manaqib As-Syafie. Ibnu Hajar Al-Asqalani. m/s 193-210 6. Al-Imam As-Syafie Faqihan Mujtahidan m/s 322-328 di bawah kerta kerja yang bertajuk Al-Imam As-Syafie Awwal Wadhi' li I'lmi Usul Al-Fiqh oleh Doktor Ro'fat Uthman. As-Syafie Hayatuhu wa A'srihi wa Ara'uhu wa Fiqhuhu. Al-Imam As-Syafie Faqihan Mujtahidan m/s 125-136 di bawah kerta kerja AlImam As-Syafie Muhaddithan oleh Doktor Ali Yusof Al-Muhammadi. 5. Al-Baihaqi.Rujukan 1. m/s 73 . Tawali At-Ta'sis li Maali Muhammad ibn Idris. 3. m/s 39 7. Al-Imam As-Syafie Faqihan Mujtahidan m/s 97-99 di bawah kerta kerja AlImam As-Syafie Muhaddithan oleh Doktor Ali Yusof Al-Muhammadi. 2. 4. Muhammad Abu Zahrah. Al-Imam As-Syafie Faqihan Mujtahidan m/s 570-571 di bawah kerta kerja A'wamil Intisyar Al-Mazhab As-Syafie fi Mukhtalif Al-Bilad Al-Islamiyah oleh Doktor jaafar Abdul Salam Ali.