Bab

2

Aset, Liabiliti dan Ekuiti Pemilik, Hasil dan Belanja > Sistem Catatan Bergu

Anda telah mempelajari pengembangan persamaan perakaunan seperti di bawah:

Aset

=

Liabiliti

+

Ekuiti Pemilik

Apabila diambil kira untung bersih, persamaan akan menjadi seperti berikut:

Aset = Liabiliti + Ekuiti Pemilik + Untung Bersih
Untung bersih pula dikembangkan seperti berikut:

Aset

=

Liabiliti

+

Ekuiti Pemilik

+

Hasil

Belanja

Akhir sekali, persamaan ditulis seperti berikut:

Aset

+

Belanja

=

Liabiliti

+

Ekuiti Pemilik

+

Hasil

Mengikut prinsip catatan bergu, setiap urusniaga akan memberi kesan kepada sekurangkurangnya dua akaun, satu akaun didebitkan, dan satu lagi akaun dikreditkan. Kedudukan akaun sama ada di sebelah debit atau kredit merujuk kepada pengembangan terakhir persamaan perakaunan.

Aset

+

Belanja

=

Liabiliti

+

Ekuiti Pemilik Akaun-akaun KREDIT

+

Hasil

Akaun-akaun DEBIT

> Pengenalan kepada debit dan kredit. Debit dan Kredit adalah suatu sistem yang digunakan di dalam perakaunan untuk menjejak pergerakan keluar dan masuk tunai (transaksi / urusniaga) dalam sesebuah akaun. Urusniaga sesebuah akaun direkod menggunakan dua lajur; iaitu debit (lajur sebelah kiri) dan kredit (lajur sebelah kanan). Mengasingkan debit dan kredit di dalam lajur yang berasingan membolehkan setiap satunya direkod dan dijumlahkan secara berasingan. Jumlah yang lebih kecil akan ditolak daripada jumlah yang lebih besar untuk mendapatkan baki akaun. Oleh itu, sesuatu akaun boleh mempunyai baki sama ada disebelah debit (kiri) atau di sebelah kredit (kanan). Istilah ‘debit’ berasal daripada perkataan Latin ‘debitum’ dan diringkaskan sebagai ‘dt’ manakala kredit berasal daripada perkataan Latin ‘credere’ dan diringkaskan sebagai ‘kt’.
debitum – ‘that which is owing’ credere – ‘to trust or believe’ Rujukan: www.en.wikipedia.org/wiki/Debit

belanja terdahulu . hasil atau belanja. . Berikut ialah persamaan perakaunan beserta contoh-contoh akaun: Debit = Belanja = Liabiliti + Kredit Aset + Ekuiti Pemilik .hasil terdahulu Bagi merekod urusniaga mengikut sistem catatan bergu. Peningkatan baki dalam akaun tersebut dibuat melalui catatan di sebelah kredit.penghutang .modal .gaji & upah . . c) Mengenalpasti kesan urusniaga tersebut ke atas akaun-akaun yang terlibat (berlaku peningkatan baki atau pengurangan baki). yang mewakili sumber-sumber yang digunakan oleh perniagaan.stok .komisen diterima . merupakan akaun kredit. ekuiti pemilik.sewa diterima .dan lain-lain Kontra kepada ekuiti .gadai janji Peningkatan – Kredit Pengurangan – Debit Hasil kendalian dan bukan kendalian .belanja terakru .bangunan .pemiutang .ambilan Liabiliti bukan semasa .sewa dibayar . adalah penting untuk anda: a) Mengenalpasti nama akaun-akaun yang terlibat b) Mengetahui sifat akaun-akaun tersebut sama ada ianya aset. liabiliti. ekuiti pemilik dan hasil.alatan pejabat Belanja kendalian dan bukan kendalian. Akaun liabiliti. merupakan akaun debit.perabot .tunai & bank .jualan . Peningkatan baki dalam akaun tersebut dibuat melalui catatan di sebelah debit. yang mewakili sumbersumber dana bagi perniagaan.pinjaman bank .Rajah di bawah menunjukkan sebuah akaun ‘T’: Nama Akaun Debit Catatan di sebelah kiri akaun Kredit Catatan di sebelah kanan akaun Akaun aset dan belanja. manakala pengurangan baki dibuat melalui catatan di sebelah kredit. manakala pengurangan baki dibuat melalui catatan di sebelah debit.hasil perkhidmatan .kenderaan .modal tambahan + Hasil Peningkatan – Debit Pengurangan – Kredit Aset bukan semasa .overdraf bank .belian .hasil terakru Liabiliti semasa .dan lain-lain Aset semasa .

Butir Bank Kenderaan Modal (Memulakan perniagaan dengan aset di atas) Akaun kredit dijarakkan dari margin Fol Debit 10 000 20 000 Kredit 30 000 b. selain daripada Jurnal Khas dan Buku Tunai. Urusniaga: Membeli perabot pejabat RM1 500.Bank (aset) meningkat RM10 000 .Kredit Tarikh a. Analisis urusniaga: Tentukan sama ada .Debit akaun didebit atau .Perabot (aset) meningkat RM1 500 . Urusniaga: Pemilik memulakan perniagaan dengan membawa masuk tunai di bank RM10 000 dan kenderaan RM 20 000.Kredit Tarikh b.Debit . Analisis urusniaga: .Kenderaan (aset) meningkat RM20 000 . Bayaran dibuat dengan cek. Jurnal Am adalah salah satu buku catatan pertama perakaunan.Bank (aset) berkurang RM1 500 . Format Jurnal Am adalah seperti di bawah: Tarikh Butir Fol Debit Kredit Contoh urusniaga: a.> Merekod urusniaga mengikut sistem catatan bergu ke dalam Jurnal Am. Butir Perabot Bank (Membeli perabot secara tunai) Fol Debit 1 500 1 500 Kredit .Modal (ekuiti pemilik) meningkat RM30 000 .Debit dikreditkan . Kita akan terlebih dahulu menggunakan Jurnal Am untuk merekod bagi membina kefahaman asas tentang perekodan mengikut sistem catatan bergu.

Debit . Urusniaga: Membuat jualan barang niaga (stok) pada harga RM1 000.c.Kredit Tarikh e.Belian (belanja) meningkat RM4 000 . Nota: Semua pembelian barang niaga (stok) akan direkodkan di dalam Akaun Belian. Urusniaga: Membuat belian barang niaga (stok) bernilai RM1 000 dan dibayar dengan cek. Tunai Jualan (Menjual stok secara tunai) Butir Fol Debit 1 000 1 000 Kredit . Urusniaga: Membuat belian barang niaga (stok) bernilai RM4 000 secara kredit daripada Kedai Borong Abu.Pemiutang (liabiliti) meningkat RM4 000 . bayaran diterima secara tunai. bukan Akaun Stok.Tunai (aset) bertambah RM1 000 – Debit . Analisis urusniaga: .Jualan (hasil) bertambah RM1 000 .Kredit Tarikh c. Analisis urusniaga: .Belian (belanja) meningkat RM1 000 .Bank (aset) berkurang RM1 000 . Belian Kedai Borong Abu (Membeli stok secara kredit) Butir Fol Debit 4 000 4 000 Kredit Nota: Bagi urusniaga secara kredit. Analisis urusniaga: . Belian Bank (Membeli stok secara tunai) Butir Fol Debit 1 000 1 000 Kredit d. bukan Akaun Stok.Kredit Tarikh d. e.Debit . Nota: Semua urusniaga jualan barang niaga (stok) akan direkodkan di dalam Akaun Jualan. gunakan nama mereka sebagai nama akaun penghutang atau pemiutang tersebut. iaitu melibatkan penghutang atau pemiutang.

Modal (ekuiti pemilik) meningkat RM3 500 .Kadar bayaran (belanja) meningkat RM250 . air dan telefon RM250 secara tunai. Yusri Jualan (Menjual stok secara kredit) Butir Fol Debit 500 500 Kredit g. Analisis urusniaga: .f.Kredit Tarikh f. Analisis urusniaga: .Kredit Tarikh h. Nota: Bil elektrik.Debit . air dan telefon digantikan dengan kadar bayaran. Analisis urusniaga: . Urusniaga: Pemilik membawa masuk komputer milik peribadi bernilai RM3 500 ke dalam perniagaan.Debit .Kredit Tarikh g.Penghutang (aset) meningkat RM500 . Nota: Aset milik peribadi pemilik yang dibawa masuk untuk kegunaan perniagaan akan direkod sebagai pertambahan dalam aset yang dibawa masuk dan juga modal.Debit . Butir Peralatan Pejabat Modal (Pemilik membawa masuk komputer ke dalam perniagaan) Fol Debit 3 500 Kredit 3 500 .Peralatan Pejabat (aset) meningkat RM3 500 . Butir Kadar Bayaran Tunai (Membayar bil-bil secara tunai) Fol Debit 250 Kredit 250 h. Urusniaga: Membayar bil elektrik.Jualan (hasil) meningkat RM500 .Tunai (aset) berkurang RM250 . Urusniaga: Membuat jualan barang niaga (stok) secara kredit kepada Yusri RM500.

Nota: Pemilik mengambil tunai perniagaan untuk kegunaan peribadi (ambilan). Analisis urusniaga: .Pulangan Belian (kontra belian) meningkat RM100 .Ambilan (kontra ekuiti pemilik) meningkat RM100 .i. Hutang perniagaan kepada Kedai Borong Abu juga berkurang disebabkan pulangan ini. Akaun ambilan hanya digunakan untuk ambilan bagi tujuan peribadi. Urusniaga: Pemilik membuat ambilan tunai RM100 untuk membayar tuisyen anaknya.Tunai (aset) berkurang RM100 . Butir Kedai Borong Abu Pulangan Belian (memulangkan barang salah jenama) Fol Debit 100 100 Kredit . Promosi Belian (Mengambil stok untuk promosi) 200 200 k. tetapi tidak direkod terus ke dalam akaun modal. Nota: Di sini berlaku pulangan belian (rujuk urusniaga (d).Kredit Tarikh i.Kredit Tarikh k.Debit . Urusniaga: Membuat pulangan barang niaga kepada Kedai Borong Abu RM100 kerana tersalah jenama.Promosi (belanja) meningkat RM200 . Nota: Pemilik mengambil stok untuk tujuan promosi (kegunaan perniagaan). Kos barang RM200 akan dianggap sebagai belanja promosi dan bukan sebagai ambilan.Debit . Pulangan belian adalah kontra kepada belian (mengurangkan belian) tetapi akan direkod ke dalam Akaun Pulangan Belian.Debit . Ini bertujuan untuk mengesan jumlah ambilan yang telah dibuat oleh pemilik pada akhir tempoh perakaunan.Kredit Tarikh Butir Fol Debit Kredit j.Belian (belanja) berkurang RM200 . belian kredit daripada Kedai Borong Abu). Analisis urusniaga: .Pemiutang (liabiliti) berkurang RM100 . Sebaliknya Akaun Ambilan digunakan. Butir Ambilan Tunai (Pemilik mengambil tunai untuk kegunaan peribadi) Fol Debit 100 100 Kredit j. Urusniaga: Pemilik mengambil stok barang niaga RM200 untuk tujuan promosi perniagaannya. Ambilan merupakan kontra kepada ekuiti pemilik (mengurangkan modal). Analisis urusniaga: .

l. komputer dan pencetak bernilai RM3 000. RM2 500 dengan cek. Butir Pulangan Jualan Yusri (Yusri memulangkan barang kerana rosak) Fol Debit 50 50 Kredit Cuba Sendiri! Berikut ialah urusniaga bagi Perniagaan Sehati bagi bulan Oktober 20X8. Pulangan jualan adalah kontra kepada jualan (mengurangkan jualan) tetapi akan direkod ke dalam Akaun Pulangan Jualan. 17 Belian stok RM1 000 secara tunai (bayaran dengan cek). 7 Jualan tunai RM500. 25 Membayar gaji pekerja RM1 000 dengan cek. 4 Beli stok barang niaga bernilai RM5 000 secara kredit daripada Berjaya Ent. 16 Memulangkan barang kepada Berjaya Ent RM50. 27 Membayar bil air. elektrik bernilai RM250 dengan cek. Bayaran dibuat dengan cek. Okt 1 Memulakan perniagaan dengan tunai di bank RM20 000. Hutang Yusri kepada perniagaan juga berkurang disebabkan pulangan ini. 29 Jualan kepada Pandan Indah secara kredit bernilai RM1 800.Pulangan Jualan (kontra jualan) meningkat RM50 .Penghutang (aset) berkurang RM50 . Rekodkan urusniaga di atas ke dalam Jurnal Am mengikut sistem catatan bergu. 15 Mengambil barang niaga bernilai RM100 untuk promosi kedai.Debit . Urusniaga: Yusri membuat pulangan barang bernilai RM 50 kerana rosak. jualan kredit kepada Yusri). Terimaan tunai dibankkan. . Analisis urusniaga: . Nota: Di sini berlaku pulangan jualan (rujuk urusniaga (f).Kredit Tarikh l. 30 Seri Maju membayar semua hutangnya dengan tunai dan diberi diskaun tunai RM50. 24 Jualan tunai RM1 500. 2 Membeli perabot pejabat RM2 000. 20 Sri Maju memulangkan barang bernilai RM100. RM50 daripadanya adalah untuk kediaman. 14 Membawa masuk kenderaan peribadi ke dalam perniagaan bernilai RM20 000. 10 Jualan secara kredit RM2 000 kepada Sri Maju. 22 Membayar Berjaya Ent.

Sign up to vote on this title
UsefulNot useful